Vicipaedia
lawiki
https://la.wikipedia.org/wiki/Vicipaedia:Pagina_prima
MediaWiki 1.47.0-wmf.21
first-letter
Media
Specialis
Disputatio
Usor
Disputatio Usoris
Vicipaedia
Disputatio Vicipaediae
Fasciculus
Disputatio Fasciculi
MediaWiki
Disputatio MediaWiki
Formula
Disputatio Formulae
Auxilium
Disputatio Auxilii
Categoria
Disputatio Categoriae
Porta
Disputatio Portae
Adumbratio
Disputatio Adumbrationis
TimedText
TimedText talk
Modulus
Disputatio Moduli
Event
Event talk
Geologia
0
258
3991924
3971133
2026-09-29T10:29:01Z
Grufo
64423
3991924
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:WasatchFault.JPG|thumb|Discipuli [[Defectio Wasatchensis|Defectionem Wasatchensem]]<!--Wasatch Fault--> prope [[Urbs Lacus Salsi|Urbem Lacus Salsi]] [[Uta]]e investigant.]]
{{res|Geologia}}<ref>Vocabulum quod [[Ulysses Aldrovandus]] in testamento suo anno 1603 scripto primus invenit, quibusdam documentis suis “Geologia aut De fossilibus” ibi rubricatis: vide C. E. N. Bromehead, “[https://www.sciencedirect.com/sdfe/pdf/download/eid/1-s2.0-S0016787845800251/first-page-pdf Geology in Embryo: up to 1600 A.D.]” in ''Proceedings of the Geologists' Association''
vol. 56 (1945) pp. 89-134 ad initium.</ref> (a [[Lingua Graeca antiqua|Graeco]] {{polytonic|γῆ}} 'terra' + {{polytonic|λόγος}} 'ratio') est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|scientia naturalis||en|qid=Q7991}} quae investigationem [[Tellus|Telluris]], [[lapis|lapidum]] in quibus terra consistit, et rationes quibus evolvitur comprehendit. Geologia [[Historia terrae|historiam Telluris]] conlustrat, quia prima praebet indicia [[tectonica laminarum|tectonicae laminarum]], [[evolutionaria vitae historia|evolutionariae vitae historiae]], et [[palaeoclimatologia|climatum priorum]]. Hodiernis temporibus, geologia [[commercium|commercio]] magni momenti pro [[explorator|exploratione]] [[fossile|mineralium]] et [[hydrocarboneum|hydrocarboneorum]] et pro aestimatione [[opes aquaticae|opum aquaticarum]]; magni momenti in publico pro praedicandis et intellegendis [[periculum naturale|periculis naturalibus]], remediatione difficultatum [[circumiecta naturalia|circumiectorum naturalium]], et patefactione priorum [[mutatio climatica|mutationum climatis]]; magni momenti in [[ingeniaria geotechnica]]; ac maior [[disciplina academica]] est.
Geologia est etiam studium per delectationem exercitatum eorum, qui variis [[saxum|saxis]], [[minerale|mineralibus]], [[fossile|fossilibus]] et collegendis et collectis gaudent.
==Historia==
[[Fasciculus:Giovanni Arduino geological section Valle dell'Agno.jpg|thumb|upright=0.8|left|Sectio terrae prope [[Vicetia]]m, res geologicas monstrans, scripta anno [[1758]] a [[Iohannes Arduino|Ioanne Arduino]], qui pater geologiae [[Italia|Italicae]] appellatur.]]
[[Fasciculus:Geological map Britain William Smith 1815.jpg|thumb|upright=0.8|[[Gulielmus Smith (geologus)|Gulielmi Smith]] [[tabula geologica]] [[Anglia]]e, [[Wallia]]e, et [[Scotia]]e [[meridies|meridianae]]. Ea, anno [[1815]] perfecta, fuit prima tabula geologica [[magnitudo|magnitudinis]] [[civitas|nationalis]]<!--national-scale-->, et accuratissime sui temporis elaborata.<ref name=map>{{Cite book |isbn=0060931809 |author=Simon Winchester ; |year=[[2002]] |publisher=Perennial |location=Novi Eboraci|title=The map that changed the world: William Smith and the birth of modern geology}}.</ref>]]
[[Fasciculus:Brunton.JPG|thumb|[[Compassatio]]{{dubsig}}<!--compass--> regularis Brunton Geo, latissime a geologis in tabulas et mensuras<!--surveys--> effectas adhibita.]]
[[Fasciculus:USGS 1950s mapping field camp.jpg|thumb|Usitatus castra [[USGS]] agrorum mensuratorum [[decennium 196|decennio 196]].]]
[[Fasciculus:PDA Mapping.jpg|thumb|Hodie, [[computatrum gestabile|computatra gestabilia]] [[GPS]] et [[programmatura computatralis]] [[systemata informationis geographicae|systematibus informationis geographicae]] praedita saepe in agris adhibentur (“[[digital geologic mapping]]”).]]
{{Main|Historia geologiae}}<br/>
Studium physicae Telluris [[materia (physica)|materiae]] saltem ex [[Graecia antiqua]] venit. [[Aristoteles]] plurimas res geologicas in suis operibus tractavit (in Meteorologia IV notabiliter), attamen principium geologiae proprie cum [[Theophrastus|Theophrasto]] ([[372 a.C.n.|372]]–[[287 a.C.n.]]) ortum est, cuius opus ''Peri lithon'' ('De lapidibus') virtutes [[lapis|lapidum]] descripsit. Tempore [[Imperium Romanum|Romano]], [[Plinius Maior]] singula multorum [[minerale|mineralium]] et [[metallum|metallorum]] descripsit quae tunc in usu communi erant, et originem [[succinum|electri]] recte rettulit.
Postea quidam [[scriptor]]es [[Lingua Latina|linguae Latinae]] passim de rebus geologicis scripserunt. Liber XIV ''[[Etymologiae|Etymologiarum]]'' [[Isidorus Hispalensis|Isidori Hispalensis]] nonnulla frustula de [[scientia (ratio)|scientia]] antiqua ''De lapidibus et metallis'' collegit. [[Beda]] venerabilis item notitiam eventuum geologicorum habuit, maxime in opere ''De natura rerum.''
Nonnulli eruditi putant geologiam hodiernam in {{Creamda|en|Islamic golden age|Aetas Aurea Islamica|mundo Islamico mediaevali}} coepisse.<ref>[[Fielding H. Garrison]] in ''History of Medicine'' scripsit: “The Saracens themselves were the originators not only of algebra, chemistry, and geology, but of many of the so-called improvements or refinements of civilization, such as street lamps, window-panes, fireworks, stringed instruments, cultivated fruits, perfumes, spices, etc.”</ref> [[Abū al-Rayhān al-Bīrūnī|Abu al-Rayhan al-Biruni]] ([[973]]–[[1048]]) fuit unus ex primis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Geographia in Islam mediaevali|geologis Islamicis|en|qid=Q2142012}}, inter cuius opera sunt primae mentiones [[geologia Indica|geologiae Indicae]], quae existimaverunt [[subcontinens Indicus|subcontinentem Indicum]] olim fuisse [[mare]].<ref name=Salam>[[Abdus Salam]] (1984), “Islam and Science.” In ''Ideals and Realities: Selected Essays of Abdus Salam,'' secunda ed., ed. C. H. Lai (Singapurae: World Scientific, 1987), pp. 179–213.</ref> [[Avicenna]] ([[981]]–[[1037]]), [[vir doctus]], multiplices proposuit explanationes conformationis [[mons|montium]], originum [[terrae motus|terraemotuum]], et aliarum rerum quae in geologia hodierna multum valent et fundamenta evolutionis huius [[scientia (ratio)|scientiae]] factae sunt.<ref>S. Toulmin et J. Goodfield, ''The Ancestry of science: The Discovery of Time'' (Londinii: Hutchinson & Co., 1965) p. 64.</ref> In [[Sinae (regio)|Sinis]], [[Shen Kua]] (1031–1095) [[polymathes]] coniecturam rationis conformationis terrestris excogitavit: ex observatione [[testa (anatomia)|testarum]] [[animal]]ium [[fossile|fossilium]] in [[stratum geographicum|strato]] geologico in [[mons|monte]] nonnulla centies milia passuum ab [[oceanus|oceano]] effossarum, concludit terram per erosionem montium et [[depositio (sedimentum)|depositionem]] [[limus|limi]] conformatam fuisse. Eodem tempore ([[saeculum 12|saeculo duodecimo]] maxime) in terris [[Christiani|Christicolarum]] cogitaverunt et scripserunt nonnulli scriptores de rebus eventibus causisque [[natura]]libus, quibus [[metallum|metalla]] et [[lapis|lapides]] connumerantur. [[Saeculum 13|Saeculo tredecimo]] [[floruit]] [[Albertus Magnus]], qui de [[natura|rebus naturalibus]] [[philosophia|philosophicisque]] in universum scripsit etiamque peritum metallis et lapidibus se exhibuit. Eodem tempore [[Paulus Tarantinus]], de [[regio]]ne [[Italia]]e [[meridies|meridianae]], nomine [[lingua Arabica|Arabico]] ''Geber,'' [[liber|librum]] perfectionis scripsit, qui in scientia [[alchimia]]e magnam auctoritatem diu habuit.
===Pericula naturalia===
{{Main|Periculum naturale}}
Geologi et [[geophysica|geophysici]] [[periculum|pericula]] [[natura]]lia investigant ut meliores [[lex aedificationis|leges aedificationis]] et systemata monitionis ad prohibendum detrimentum possessionum et [[vita]]e sanciantur.<ref>[http://www.usgs.gov/hazards/ “USGS Natural Hazards Gateway,”] www.usgs.gov.</ref> Exempla gravium periculorum quae magni momenti in geologia (contra ea praecipue vel solum in [[meteorologia]] magni momenti) sunt:
{{div col|2}}
*{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Foramen conlapsum|Foramina conlapsa|en|qid=Q188734}}
*[[Inundatio]]nes
*[[Labina nivis]]
*[[Liquefactio soli|Liquefactio]]
*[[Migratio canalium fluminum]] et [[Avulsio (flumen)|avulsio]]
*[[Mons ignifer|Montes igniferi]]
*[[Subsidentia]]
*[[Terrae lapsus]] et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Flumen detritus|flumina detritus|en|qid=Q1817963}}
*[[Terrae motus]]
*[[Tsunami]]
{{div col end}}
==Campi et disciplinae cognatae==
{{div col|3}}
*{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Formatio geologica||en|qid=Q5535298}}
*[[Geologia oeconomica]]
**[[Fossio|Geologia fossionis]]<!--mining-->
**[[Geologia petrolei]]
*[[Geologia ingeniariae]]
*[[Geologia circumiectus]]
*[[Geoarchaeologia]]
*[[Geochemia]]
**[[Biogeochemia]]
**[[Geochemia isotoporum]]
*[[Geochronologia]]
*[[Geodesia]]
*[[Geographia]]
*[[Geologia historica]]
*[[Geologia structuralis]]
*[[Geometallurgia]]
*[[Geomicrobiologia]]
*[[Geomorphologia]]
*[[Geomythologia]]
*[[Geophysica]]
*[[Glaciologia]]
*[[Hydrogeologia]]
*[[Meteorologia]]
*[[Mineralogia]]
*[[Oceanographia]]
**[[Geologia marina]]
*[[Palaeoclimatologia]]
*[[Palaeontologia]]
**[[Micropalaeontologia]]
**[[Palynologia]]
*[[Petrologia]]
*[[Petrophysica]]
*[[Scientia telluris|Scientia terrestris]]
*[[Sedimentologia]]
*[[Seismologia]]
*[[Scientia solorum]]
**[[Edaphologia]]
**[[Pedologia]]
*[[Speleologia]]
*[[Stratigraphia]]
**[[Biostratigraphia]]
**[[Chronostratigraphia]]
**[[Lithostratigraphia]]
*[[Tectonica laminarum]]
*[[Vulcanologia]]
{{div col end}}
==Geologia regionum==
===Montibus perpetuis===
*[[Geologia Alpium]]
*[[Geologia Andium]]
*[[Geologia Appalachianorum]]
*[[Geologia Himalayae]]
*[[Geologia Montium Saxosorum]]
=== Civitatibus ===
{{div col|3}}
* [[Geologia Australiae]]
** [[Geologia Territorii Capitalis Australiae]]
** [[Geologia Tasmaniae]]
** [[Geologia Victoriae]]
** [[Yilgarn craton|Geologia Yilgarn Craton]]
* [[Geologia Sinarum]]
* [[Geologia Hongcongi]]
* [[Geologia Europae]]
** [[Geologia Iberiae]]
** [[Geologia Islandiae]]
** [[Geologia Nederlandiae]]
** [[Geologia Norvegiae]]
** [[Geologia Sueciae]]
*** [[Geologia Gotlandiae]]
** [[Geologia Britanniarum Regni]]
*** [[Geologia Angliae]]
**** [[Geologia Cestriae]]
**** [[Geologia Corubiae]]<!--
***** [[Geologia Lizard, Cornwall]]-->
**** [[Geologia Dorset]]
**** [[Geologia Gloucestershire]]
**** [[Geologia Hampshire]]
**** [[Geologia Sussexiae Orientalis]]
**** [[Geologia Hertfordshire]]
**** [[Geologia Salopiae]]
**** [[Geologia Somerset]]
**** [[Geologia Eboraci]]
*** [[Geologia Scotiae]]
**** [[Geologia Orkney]]
*** [[Geologia Walliae]]
*** [[Geologia Caesareae]]<!--Jersey-->
*** [[Geologia Guernsey]]
* [[Geologia Americae Australis]]
** [[Geologia Boliviae]]
** [[Geologia Tsiliae]]
** [[Geologia Columbiae]]
** [[Geologia Malvinarum]]
* [[Geologia Indiae]]<!--
** [[Sikkim#Geology|Geology of Sikkim]]-->
* [[Geologia Iaponiae]]
* [[Geologia Philippinarum]]
* [[Geologia Novae Zelandiae]]
* [[Geologia Vietnamiae]]
* [[Geologia Civitatum Foederatarum Americae]]
** ''Geologia CFA civitate digesta''
*** [[Geologia Alabamae]]
*** [[Geologia Connecticutae]]
*** [[Geologia Delavariae]]
*** [[Geologia Floridae]]
*** [[Geologia Georgiae (civitas CFA)|Geologia Georgiae]]
*** [[Geologia Idahi]]
*** [[Geologia Illinoesiae]]
*** [[Geologia Iovae]]
*** [[Geologia Kansiae]]
*** [[Geologia Massachusettae]]
*** [[Geologia Minnesotae]]
*** [[Geologia Novae Caesareae]]
*** [[Geologia Oklahomae]]
*** [[Geologia Oregoniae]]
*** [[Geologia Pennsilvaniae]]
*** [[Geologia Tennesiae]]
*** [[Geologia Texiae]]
*** [[Geology Virginiae Occidentalis]]
** ''Geologia CFA regione vel proprietate digesta''
*** [[Geologia Appalachianorum]]
*** [[Geologia Boreoccidentis Pacifici]]
*** [[Geologia regionis Bryce Canyon]]''(Uta)''
*** [[Geologia regionis Canyonlands]] ''(Uta)''
*** [[Geologia regionis Capitol Reef]] ''(Uta)''
*** [[Geologia regionis Vallis Mortis]] ''(California)''
*** [[Geologia regionis Grand Canyon]] ''(Arizona)''
*** [[Geologia regionis Grand Teton]] ''(Vyomina)''
*** [[Geologia regionis Lassen area]] ''(California)''<!--
*** [[Mount Adams (Washington)#Geology|Geology of Mount Adams]] ''(Washington)''-->
*** [[Geologia Montis Shasta]]e (California)
*** [[Geologia regionis Yosemite]] (California)
*** [[Geologia regionis Zion et Kolob canyons]] (Uta)
*** [[Geologia glacialis Fluminis Genesee]] (Novum Eboracum, Pennsylvania)
{{div col end}}
===Corpora caelestia===
*[[Geologia Lunae]]
*[[Geologia Martis]]
*[[Geologia Mercurii]]
*[[Geologia Veneris]]
{{NexInt}}
[[Fasciculus:Leica DMRX.jpg|thumb|upright=0.8|[[Microscopium petrographicum]].]]
[[Fasciculus:GCRockfall.JPG|thumb|upright=0.8|[[Terrae lapsus]] in [[Valles Grandis|Valli Grande]].]]
{{div col|2}}
*[[Aevum geologicum]]
*[[Gemma (lapis)|Gemma]]
*[[Geogonia]]
*[[Historia terrae]]
*[[Marmor]]
*[[Pangaea]]
*[[Rhegolithus]]
{{div col end}}
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
[[Fasciculus:Orogenic wedge.jpg|thumb|upright=1.6|Descriptio cunei orogenici ([[Anglice]] signata).]]
*[[Georgius Agricola|Agricola, Georgius]]. [[1980]]. ''Vom Berg- und Hüttenwesen.'' Monaci: DTV. ISBN 3423060867.
*Aubouin, Brousse, et Lehman. [[1975]]. ''Précis de géologie.'' Lutetie: Dunod.
*Bahlburg, Heinrich, et Christoph Breitkreuz. [[2003]]. ''Grundlagen der Geologie.'' Ed. secunda. Heidelberg: Spektrum. ISBN 3-8274-1394-X.
*Cutler, Alan. [[2004]]. ''Die Muschel auf dem Berg.'' Monaci: Knaus. ISBN 3-8135-0188-4.
*Faupl, Peter. [[2003]]. ''Historische Geologie.'' Ed. secunda. UTB 2149. Vindobonae: Facultas. ISBN 3825221490.
*Daniel, J. Y., et al. [[1999]]. ''Sciences de la Terre et de l’univers.'' Lutetiae: Vuibert.
*Henningsen, Dierk, et Gerhard Katzung. [[2002]]. ''Einführung in die Geologie Deutschlands.'' Ed. sexta. Heidelberg: Spektrum. ISBN 3-8274-1360-5.
*Hölder, Helmut. [[1989]]. ''Kurze Geschichte der Geologie und Paläontologie.'' Berolini: Springer. ISBN 3-540-50659-4.
*Labhart, Toni P. [[1988]]. ''Geologie: Einführung in die Erdwissenschaften.'' Bernae. ISBN 3-444-50063-7.
*Martin, Pierre. [[2010]]. ''Géologie appliquée au BTP.'' Lutetiae: Eyrolles.
*Moret, L. [[1962]]. ''Précis de géologie.'' Ed. quarta. Lutetiae: Masson et Cie.
*Murawski, Hans, et Wilhelm Meyer. [[2004]]. ''Geologisches Wörterbuch.'' Heidelberg: Spektrum. ISBN 978-3-8274-1445-8.
*Press, Frank, et Raymond Siever. [[2003]]. ''Allgemeine Geologie.'' Ed. tertia. Heidelber: Spektrum. ISBN 3-8274-0307-3. Editio prima: ''Understanding Earth'' (Novi Eboraci: Freeman).
*Selley, Richard C., L. Robin M. Cocks, et Ian R. Plimer, eds. [[2005]]. ''Encyclopedia of geology.'' Amstelodami: Elsevier Academic Press. ISBN 0-12-636380-3.
*Stanley, Steven M. [[2001]]. ''Historische Geologie.'' Ed. secunda. Heidelbergae: Spektrum. ISBN 3827405696.
*Winchester, Simon. [[2002]]. ''The Map that Changed the World: William Smith and the Birth of Modern Geology.'' Novi Eboraci: Perennial. ISBN 0060931809.
==Nexus externi==
{{CommuniaCat|Geology|geologiam}}
* [https://web.archive.org/web/20110903064659/http://www.geologyforum.org/ Commune interretiale studiosis geologiae dicatum,]
* [http://geology.com/ ''Earth Science News, Maps, Dictionary, Articles, Jobs,'']
* [http://books.google.com/books?id=-AcKAAAAIAAJ&printsec=frontcover&dq=Charles+Lyell&ei=YMOLSa_GE4uiyATW_Zy6BQ&client=firefox-a#PPR5,M1 ''Elements of Geology'' Caroli Lyell,]
* [http://books.google.com/books?id=O2YNAAAAYAAJ&printsec=frontcover&dq=Charles+Lyell&ei=YMOLSa_GE4uiyATW_Zy6BQ&client=firefox-a#PPR3,M1 ''Principles of Geology, or the Modern Changes of the Earth and its Inhabitants, Considered as Illustrative of Geology'' Caroli Lyell,]
* [http://www.agu.org/ Situs domesticus] (American Geophysical Union)
* [http://www.egu.eu/ Situs domesticus] (European Geosciences Union)
* [http://www.geolsoc.org.uk/ Situs domesticus] (Geological Society of London)
* [https://web.archive.org/web/20111029134635/http://www.geosociety.org/ Situs domesticus] (Geological Society of America)
* [https://web.archive.org/web/20101128060025/http://records.viu.ca/~johnstoi/essays/Hutton.htm ''Theoria Telluris'' a Iacobi Hutton,]
{{Scientiae naturales et artes mathematicae}}
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Physica}}
[[Categoria:Geologia|!]]
[[Categoria:Historia scientiae Telluris]]
qmcrx9n4gim0mokhkiizp5o21hcmw4x
Latium
0
429
3991742
3991687
2026-09-28T11:59:57Z
IacobusAmor
1163
Vicificans
3991742
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Latium (discretiva)}}
{{Capsa subdivisionis Vicidata}}
'''Latium''' ([[Italiane]] ''Lazio'') est [[regiones Italiae|regio administrativa]] [[Italia]]e, circiter 5 870 451<ref>[http://www.tuttitalia.it/lazio/ www.tuttitalia.it]</ref> [[incola]]rum, in [[Italia media]] sita, cuius [[urbs]] maxima et [[caput (urbs)|caput]] est [[Roma]]. Eadem fere [[regio]] Latium iam ab [[antiquitas|antiquis]] appellata est.<ref>[[Quintus Ennius|Ennius]], ''[[Annales (Ennius)|Annales]]''; {{Pmdc}} 3.4.2; {{Pnh}} 3.54 etc.</ref>
== Historia ==
[[Fasciculus:RomaViaAppiaAntica03.JPG|thumb|upright=0.8|[[Via Appia]], [[via]] quae [[Roma antiqua|Romam antiquam]] cum partibus meridianis Italiae iungit, etiam hodie in usu est.]]
Latium est [[regio]] [[Latini|Latinorum]], ab seipsis dicta et in Latinam [[Roma|Romae Antiquae]] [[civitas|civitatem]] tradita. Quamquam [[demographia]] Romae antiquae fuit [[res publica plurimarum gentium]]<!--Multinational state--> (qui [[Etrusci]], [[Sabini]], aliique [[Italici]] praeter Latinos fuerunt), hi tamen fuerunt pars praecipua. In [[mythologia Romana]], [[tribus]] Latinorum nomen suum a Rege [[Latinus (mythologia)|Latino]] traxit. Praeter [[fabula|fabulosam]] Latii originem ab [[antiquitas|antiquis]] datam ut locum ubi [[Saturnus (mythologia)|Saturnus]], rector [[aetas aurea|aetatis aureae]] in Latio, a [[Iuppiter (deus)|Iove]] ibi se celaverait,<ref>''Aeneis'', VIII.323.</ref><ref>{{cite book |title=The student's manual of ancient geography |url=https://archive.org/details/studentsmanuala00smitgoog |first1=William Latham |last1=Bevan |first2=William |last2=Smith |location=London |publisher=J. Murray |year=[[1875 ]]|pages=530–531}}.</ref> praecipua [[etymologia]] hodierna est ''Latium'' a ''latus,-a, -um'' [[vocabulum|vocabulo]] Latino, venire,<ref>{{Cite web|url=https://www.etymonline.com/word/latin|title=latin | Origin and meaning of the name latin |website=Online Etymology Dictionary}}./</ref> quod notionem '[[planities|terrae planae]]' exprimit; id est [[Campania Romana]]. Magna Latii pars re vera est plana aut leniter clivosa. Terrae a Latinis initio habitatae in fines [[Samnites|Samnitium]], [[Marsi|Marsorum]], [[Hernici|Hernicorum]], [[Aequi|Aequorum]], [[Aurunci|Auruncorum]], et [[Volsci|Volscorum]] productae sunt, qui omnes erant tribus Italicae finitimae. Hoc maius [[territorium]] etiam tum Latium vocabatur, sed divisum est in [[Latium adiectum]] sive Latium Novum, et Latium Vetus, [[regio]]nem antiquiorem et minorem. [[Septentrio]]nales Latii fines erant [[flumen]] [[Tiberis]], quod id ab [[Etruria]] dividebat.
Imperator [[Augustus]] paene totam [[Italia]]m hodiernam in unam [[unitas|unitatem]] [[geopolitica|geopoliticam]], [[Italia (imperium Romanum)|Italiam]], rite iunxit, eam in undecim regiones dividens. Pars Latii hodierni ad [[meridies|meridiem]] Tiberis (una cum praesenti regione [[Campania]] statim ad euronoctum Latii sita et sede [[Neapolis]]) facta est una regio I (''Latium et Campania''), dum [[Provincia Viterbiensis|Latium Superius]] hodiernum pars ''Regionis VII, Etruriae'' factum est, et hodierna [[Provincia Reatina]] ''Regioni IV, S[[Samnium|amnio]]'' iuncta est.
Post [[Regnum Ostrogothorum|Italiam a Gothis captam]] [[saeculum 5|saeculo quinto]] exeunte, Latium hodiernum pars [[Regnum Ostrogothorum|Regni Ostrogothici]] factum est, sed post [[Bellum Gothicum (535–554)|Bellum Gothicum inter annos 535 et 554]] et victoriam [[Imperium Romanum Orientale|Imperii Byzantini]], regio in dicionem Imperatoris orientalis redacta est ut [[Ducatus Romanus]]. Tamen, longa bella contra [[Langobardi|Langobardos]] regionem debilitabant. Per [[Donatio Sutrina|Donationem Sutrinam]] anno [[728]], [[papa]] Romana primam terram in regione ultra Ducatum Romanum adeptus est.
Confirmatio [[aristocratia]]e [[religio]]sae et [[ecclesia]]sticae certamina potestatis continua inter dominos saeculares ([[baro|barones]]) et papam usque ad medium [[saeculum 16|saeculum sextum decimum]] concitavit. [[Innocentius III|Innocentius Papa III]] suam potestatem terrestrem confirmare conatus est, [[auctoritas|auctoritatem]] suam in administrationibus provincialibus [[Tuscia]]e, [[Campania]]e, et [[Maritima]]e per eius legatos vindicare volens, ut potentiam [[Columna (familia)|familiae Columnae]] minueret. Alii papae idem facere conati sunt. Per id tempus quo [[papatus]] in [[Papatus Avenionensis|Avenione in Gallia]] sedebat (1309–1377), potestas dominorum [[fuedalismus|feudalium]] propter absentiam papae a Roma crevit. Parva [[commune|communia]], et imprimis Roma, potestati dominorum crescenti restiterunt, et cum [[Nicolaus Laurentii|Nicolao Laurentii]] se ut adversarios potestatis ecclesiasticae praebere conati sunt. Tamen inter annos [[1353]] et [[1367]], papatus imperium Latii et ceterarum [[Dicio Pontificia|Dicionis Pontificiae]] partium recuperavit. A medio saeculo sexto decimo, papatus Latium politice cum Dicione Pontificia iunxit,<ref>{{Cite news|url=http://bigthink.com/strange-maps/601-bigger-than-you-think-the-vatican-and-its-annexes|title=Bigger Than You Think: the Vatican and its Annexes|last=Jacobs|first=Frank|work=Big Think|access-date=2018-06-25}}.</ref> ita ut haec territoria administrationes provinciales [[Patrimonium Sancti Petri|Patrimonii Sancti Petri]] fierent; gubernatores in [[Viterbium|Viterbio]], in Maritima et [[Campania (provincia pontificia)|Campania]], et in [[Frusino|Frusinone]] ea pro papatu administrabant.
Latium breviter fuit pars [[Res publica Romana (1798–1799)|Rei Publicae Romanae]], post quam factum est [[Civitas pupillaris|civitas pupillaris]] [[Prima Res Publica Gallica|Primae Rei Publicae Gallicae]] sub copiis [[Neapolio Bonaparte|Napoleonis Bonaparte]]. Latium Dicioni Pontificiae mense Octobri 1799 redditum est. Anno [[1809]], [[Imperium Gallicum]] id nomine [[Tiberis (praefectura Franciae)|Praefecturae Tiberis]] annexuit, sed anno [[1815]] sub dicionem papae iterum rediit.
Die [[20 Septembris]] [[1870]], [[Expugnatio Romae|expugnatio Romae]] imperante, [[Pius IX|Pio Papa IX]], et clades Gallica apud [[Proelium Sedanense|Sedanum]], [[Unificatio Italiae|unificationem Italiae]] compleverunt, et Latium in [[Regnum Italiae (1861–1946)|Regnum Italiae]] incorporatum est. Anno [[1927]], terrae provinciae Reatinae, ad [[Umbria|Umbriam]] et [[Aprutium]] pertinens, Latio iunctum sunt. [[Oppidum|Oppida]] in Latio a [[Terrae motus in Italia media anno 2016|terrae motu in Italia media anno 2016]] vastata sunt.<ref>[https://www.nytimes.com/2016/08/25/world/europe/italy-earthquake.html Terrae motus validi in Italia].</ref>
{{wide image|Rome (Italy) - Panoramic view from St. Peter's Basilica (Vatican City) - March 2012.jpg|1600px|align-cap=center|[[Panorama|Prospectus panoramicus]] Romae e [[Basilica Sancti Petri]] in [[Civitas Vaticana|Civitate Vaticana]].|dir=rtl}}
===Urbes antiquae===
* [[Alba Longa]]
* [[Fregellae]]
* [[Tusculum]]
* [[Veii]]
===Terrae historicae===
[[Fasciculus:Cassino, Anfiteatro Romano.png|thumb|upright=0.8|[[Casinum|Casini]] Amphitheatrum.]]
* [[Etruria]]
* [[Liburia]]
* [[Vallis Latina]]
== Geographia politica ==
=== Provinciae Latiales ===
* '''[[Urbs metropolitana Romae Capitis]]'''
* [[Provincia Frusinas]]
* [[Provincia Latinensis]]
* [[Provincia Reatina]]
* [[Provincia Viterbiensis]]
=== Loci principales provinciarum ===
* [[Roma]], caput
* [[Frusino]]<ref name="campanini">{{Campanini}}</ref>
* [[Latina (urbs Italiae)|Latina]], olim Littoria
* [[Reate]]<ref name="campanini" />
* [[Viterbium]]<ref name="campanini" />
=== Urbes minores ===
{{Div col|cols=3}}
* [[Albetum]]
* [[Aletrium (Latium)|Aletrium]]
* [[Anagnia]]
* [[Anguillariae]]
* [[Antium (Latium)|Antium]]
* [[Arpinum]]
* [[Caieta]]
* [[Castrum Gandulphi]]
* [[Cavae]]
* [[Centumcellae]] vel Civitas Vetus
* [[Ceperanum]]
* [[Ciampinum]]
* [[Cora (Italia)|Cora]]
* [[Cynthianum]]
* [[Fabrateria Vetus]]
* [[Fanum Sanctae Marinellae]]
* [[Ferentinum]]
* [[Formiae]]
* [[Fundi]]
* [[Guidonia Mons Celius]]
* [[Ladislaopolis]]
* [[Marinum (Italia)|Marinum]]
* [[Minturnae]]
* [[Mons Portius]]
* [[Mons Rotundus (Latium)|Mons Rotundus]]
* [[Neptunium (Italia)|Neptunium]]
* [[Pedemontium Sancti Germani]]
* [[Pometia]]
* [[Praeneste]]
* [[Privernum]]
* [[Setia]]
* [[Sora (Italia)|Sora]]
* [[Tarracina]]
* [[Tarquinii]] vel Cornetum
* [[Tuscana]]
* [[Velitrae]]
{{Div col end}}
=== Fines ===
==== Regiones ====
* [[Tuscia]]
* [[Umbria]]
* [[Marchia Anconitana]]
* [[Aprutium]]
* [[Molisium]]
* [[Campania]]
== Geographia physica ==
[[Fasciculus:Tivoli summer 2012 11.JPG|thumb|upright=0.8|[[Tibur]]: [[Villa Hadriana]].]]
===Morphologia===
==== Montes ====
* [[Apennini]] et aliquot [[mons|montes]] minores, inter quos [[Mons Albanus]], Simbruini colles, Lepini montes
* [[Ausoni montes]]
* [[Hernici montes]]
* [[Lepini montes]]
* [[Vescini montes]] seu [[Aurunci montes]]
* [[Tetricus Mons]] ([[Italiane]] ''Monte Terminillo'')
==== Planities ====
* [[Ager Pontinus]] ([[Italiane]] ''Agro Pontino'')
===Hydrographia===
==== Flumina ====
* [[Allia]] ([[Italiane]] ''Fosso della Bettina'')
* [[Anien]] vel [[Anio]]
* [[Armenta]] (deinde [[Flora (flumen)|Flora]])
* [[Avens]] seu [[Mellinus]], deinde [[Velinus (flumen)|Velinus]]
* [[Farfarus]] ([[Italiane]] ''Farfa'')
* [[Fibrenus]],
* [[Imella]] ([[Italiane]] ''Aia / Imella'')
* [[Liris]]
* [[Nar (flumen)]] (gen. ''Naris'') et [[Nahars]]
* [[Tiberis]] vel [[Tiber]]
* [[Tolerus]] aut [[Trerus]]
* [[Treia (flumen)|Treia]] (Italiane ''Treja'')
* [[Turanus]] seu [[Turanum (flumen)]] (Italiane ''Turano'')
==== Lacūs et paludes ====
* [[Albanus lacus]]
* [[Alsietinus lacus]]
* [[Amyclanus lacus]], hodie Italiane ''Lago di Fondi''
* [[Ciminius lacus]]
* [[Cutiliae lacus]] ([[Ombilicus Italiae]]), hodie Italiane ''Lago di Paterno''
* [[Fibrenus lacus]], hodie Italiane: ''Lago di Fibreno''
* [[Fundanus lacus]]<ref name="graesse">{{Graesse}}}</ref> (alia nomina: [[Caecuba palus]]<ref name="graesse" />) (Italiane ''Lago di Fondi'')
* [[Janulae lacus]]
* [[Nemorensis lacus]]
* [[Sabatinus lacus]]
* [[Saturae palus]]<ref name="graesse" /> (Italiane ''Lago di Fogliano''),
* [[Statoniensis lacus]]
* [[Velinus lacus]], hodie Italiane ''Lago di Piediluco''
* [[Volsiniensis lacus]]
==== Insulae ====
* [[Pontiae Insulae]]
** [[Pontia]]
** [[Gavis]] (Italiane ''Gavi'')
** [[Palamaria]]
** [[Sinonia]]
** [[Pandateria]] vel [[Pandataria]]
** [[Palmosa]] vel [[Partenope]], [[Borca (insula)]] et [[Dommo Stephane]] (Italiane ''Santo Stefano'')
====Sinūs====
* [[Sinus Formianus]] seu [[Sinus Caietanus]]
====Promunturia====
* [[Circeius Mons]] seu [[Circellus Mons]] (Italiane ''Circeo'')
== Vecturae ==
=== Aeroportus ===
* [[Roma]] ([[Flumen Micinum]]): [[Aeroportus Romae-Fluminis Micini]] seu [[Aeroportus Intercontinentalis "Leonardus Vincius"]]
* [[Roma]] ([[Ciampinum]]): [[Aeroportus Romae-Ciampini]] seu [[Aeroportus Internationalis "Ioannes Baptista Pastine"]]
* [[Roma]]: [[Aeroportus Romae-Centumcellarum]] seu [[Aeroportus "Franciscus Baracca"]]
* [[Roma]]: [[Aeroportus Romae-Urbis]]
=== Portus ===
* [[Centumcellae]]
* [[Portus Centumcellarum]]
* [[Portus (Roma)]]
=== Viae ac Autoviae ===
* [[Autovia A1 - Solis Autovia]]
* [[Via rei publicae 1 - Aurelia]]
==== Viae Romanae====
[[Via Appia]], [[Via Aurelia]], [[Via Cassia]], [[Via Flaminia]], [[Via Latina]], [[Via Portuensis]], [[Via Salaria]], [[Via Valeria]]
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
* "[https://www2.uni-mannheim.de/mateo/camenaref/hofmann/hof2/s0758a.html Latium]{{Nexus deficit|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" in {{Hofmannus}}
* "[http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0064%3Aalphabetic+letter%3DL%3Aentry+group%3D3%3Aentry%3Dlatium-geo Latium]" in {{Smith-geo}}
{{NexInt}}
* [[Comitium]]
* [[Imperium Romanum]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Lazio|Latium}}
{{Fontes geographici}}
* [http://www.regione.lazio.it/ Situs interretialis regionis proprius.]
== Imagines regionis ==
<gallery>
File:Rom (IT), Kolosseum -- 2024 -- 0610.jpg|<center>[[Roma]]e: [[Colosseum]]</center>
File:Parco Nazionale del Circeo - Laghi costieri (2253814290).jpg|<center>Lacuna [[Circeius Mons|Circeii Montis]]</center>
File:Isola del Liri - Castello ducale e cascata - dicembre 2010.JPG|<center>[[Insula Filiorum Petri]]</center>
File:Arpino.jpg|<center>[[Arpinum]]</center>
File:Monte Cassino Opactwo 1.JPG|<center>[[Mons Casinus]]</center>
File:Cassino, Anfiteatro Romano.png|<center>Amphitheatrum [[Casinum|Casini]]</center>
</gallery>
{{Italiae regiones}}
[[Categoria:Latium|!]]
p1je226tposxb209pimv67k064ydksu
Mosa
0
2787
3991925
3985018
2026-09-29T10:35:04Z
Grufo
64423
+nexus
3991925
wikitext
text/x-wiki
{{flumen|Mosa|[[Fasciculus:Maas.jpg|thumb|center|Mosa]]|925|409|400|36 000|[[Francia]]|Hollands Diep|Francia - Belgia - Nederlandia}}
{{Videhom|Mosa (Matrona Superior)}}
{{res|Mosa}} (Nederlandice: ''Maas'', Francogallice: ''Meuse'') est fluvius in [[Francia]], [[Belgia]] [[Nederlandia]]<nowiki/>que. Ex Nederlandia per [[Delta Rheni et Mosae|delta commune]] cum [[Rhenus|Rheno]] in [[Mare Germanicum]] influit. In propensam suorum, [[roma]]ni multas urbes ad hoc flumen condiderunt.
{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Fossa Eugeniana||de|qid=Q638683}}{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1=[https://texashistory.unt.edu/ark:/67531/metapth190536/ Fossa Eugeniana, quae a Rheno ad Mosam duci coepta est, anno 1627 ductu Comitis Henrici vanden Berge], tabula {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Henricus Hondius|Henrici Hondii|nl|qid=Q926814}}.|2=Q926814}} canalis imperfectus Mosam cum [[Rhenus|Rheno]] coniungere debebat.
== Urbes ad Mosam ==
* [[Neocastrum]]
* [[Commercy|Commercium]]
* [[Virodunum]]
* [[Caroli Villa]]
* [[Namurcum]]
* [[Leodicum]]
* [[Traiectum Mosae]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Roermonda||en|qid=Q9783}}
* [[Venlonum]]
==Notae==
<references />
==Nexus externi==
{{fontes geographici}}
{{flumen-stipula}}
[[Categoria:Flumina Nederlandiae]]
[[Categoria:Flumina Franciae]]
[[Categoria:Systema Mosae fluminis|!]]
gygj8vt9o75c1euc5rce9pksapoz3jf
Burdigala
0
3271
3991799
3763033
2026-09-28T16:47:39Z
Pippobuono
54500
/* Geographia */ nexus
3991799
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
{{Videhom|Burdigala (Sabaudia)}}
'''Burdigala'''<ref>Hazlitt, ''The Classical Gazetteer''</ref> ({{pns|ae|f|Burdigala}}; [[lingua Francogallica|Francogallice]]: ''Bordeaux'', [[Lingua Occitana|Occitane]]: ''Bordèu'') est [[urbs]] 241'287 incolarum (anno [[2012]]) in parte ad occasum solem spectans [[Francia]]e [[flumen|flumini]] [[Garunna]]e adiacens praefecturae [[Girundia (praefectura Franciae)|Girundiae]] in regione [[Aquitania]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Aquitania Lemovicensis Pictaviensis et Carantoni|Aquitania Lemovicensi Pictaviensi et Carantonis]]). Burdigala, cui est [[universitas]], in rebus politicis, oeconomicis et culturalibus locus medius est Franciae austro-occidentalis.
Urbs nota est propter [[vinum Burdigalense|vina Burdigalensia]] necnon cibaria exquisita, sed etiam ob splendida aedificia antiqua et patrimonium culturale. Burdigala sedes est praefecturae [[Girundia (praefectura Franciae)|Girundiae]] et caput [[Aquitania (regio Franciae)|Aquitaniae regionis]], praeterea sedes [[archiepiscopus|archiepiscopi]] [[Ecclesia Catholica Romana|Catholici]].
== Historia ==
[[Fasciculus:138_-_Place_de_la_Bourse_et_le_miroir_d%27eau_-_Bordeaux.jpg|upright=1.5|thumb|[[Bursa]]e [[forum]] et [[speculum]] [[aqua|aqueum]]]]
Historia Burdigalensis tempus fere 2300 annorum amplectitur. Urbs a [[Celtae|Celtis]], [[Imperium Romanum|Romanis]] et [[Franci]]s habitata est; [[Bellum Centum Annorum|bello centum annorum]] a regibus et [[Anglia]]e et Franciae petita a [[saeculum 15|saeculo XV]] medio ad Franciam pertinet. Aevo Romano emporium et urbs capitalis fuit civitatis [[Bituriges Vivisci|Biturigum Viviscorum]].
; Antiquitas
Aevo antiquo Burdigala fuit metropolis civitatis [[Bituriges Vivisci|Biturigum Viviscorum]] caputque provinciae [[Aquitania (provincia Romana)|Aquitaniae]] [[Imperium Romanum|imperii Romani]].
; Novum aevum
[[Saeculum 18|Saeculo XVIII]], Burdigala fuit civitas opulenta propter [[mercatura]]m inter Franciam et terras extra [[Europa]]m.
== Geographia ==
Burdigala in [[Francia]] austro-occidentali ab [[Oceanus Atlanticus|Oceano Atlantico]] fere 45 chiliometris distans ad [[Garunna]]m sita est, quod flumen forma cornus lati urbem transfluit. Cum fluminis forma lunae similis videtur, etiam ''Port de la lune'' (potus lunae) appellatur. Quibusdam chiliometris flumine secundo Garunna cum [[Duranius|Duranio]] iungitur, quo ostium 70 chiliometrorum nomine [[Girundia]] efficitur. [[Aestus (marinus)|Aestus maritimi]] usque ad urbem observantur. Accessus aquae flumen repellit [[hydrometer|hydrometrum]] plus quam unum metrum attollens. Fluctus aquas verticosas reddunt. Interdum unda multa chiliometra flumen ascendit, quod ostentum Burdigalae ''mascaret'' dicitur.
== Geologia ==
[[Fasciculus:Weinbaugebiete-frankreich-bordeaux.png|thumb|Regiones vini culturae circa Burdigalam sitae]]
Sinistra Garunnae ripa, qua maxima urbis pars sita est, planities palustra est, ex qua colles humiles surgunt. Humi sunt exiles, cum autem aquae permeabiles et ad calorem retinendum idoneae sint, [[vinum|vini]] culturae maxime aptae sunt. Burdigala urbs inter regiones ''Médoc'' (flumine adverso sita) et ''Graves'' (flumine secundo sita) iacet, quarum humi similes sunt. Rura suburbana, quae ob vina eorum illustrissima sunt, non raro inveniuntur.
Dextera ripa in planitiem [[calcium|calcareum]], quae 90 metra super [[maris aequor]] sita est, transit. Hac in planitie fere 20 chiliometris a Burdigala distantes sunt vici (''Saint-Émilion'', ''Pomerol'', ''Fronsac''), ubi quaedam ex pretiosissimis mundi vinis nascuntur.
== Clima ==
[[Fasciculus:1832 S.D.U.K. Map of Bordeaux, France - Geographicus - Bordeaux-SDUK-1832.jpg|thumb|upright=1.5|Forma urbis Burdigalae anno 1832 depicta]]
Burdigala in meridiana [[Zona temperata|zonae temperatae]] margine sita est. Hiemibus mitibus et longis aestatibus calidis iam vis [[Zona tropica|subtropica]]-[[Clima mediterraneum|mediterranea]] sentitur. [[Praecipitatio]], quae singulis annis plus quam 900 [[millimetrum|millimetra]] efficit, omnibus [[Tempora anni|anni temporibus]] crebra est, etsi maxima pars hieme cadit.
Annuae temperaturae mediae circa 12,8 °C oscillant cum minima temperatura media 5,9 °C mense Ianuario et maxima 20,2 °C mense Iulio. Urbs fere 2000 horarum [[sol]]is gaudet. [[Clima|Microclimata]] Burdigalae et regionum circa iacentium vini culturae favent: Urbs et vineta lato pineto (''Forêt des Landes'') a ventis marinis servantur. Praeterea ''Gironde'' temperaturas aliqua ex parte exaequat, quod aqua calorem die retentum noctu reddit nec non solem in terras adiancentes reflectit.
== Partes urbis ==
[[Fasciculus:Bordeaux-plan-ville.png|thumb|Structura urbis Burdigalensis. Rubidus: urbs vetus; ruber: intra ''Boulevards'' (viae circulares); luteus: exteriores urbis partes]]
Burdigala in octo [[circumdarium|circumdaria]] divisa est. Circumdaria 1 - 6 in sinistra Garunnae ripa sita sunt, septimum dextram ripam significat, octavum partem urbis nomine ''Caudéran''.
Ab anno [[2007]] urbs vetus Burdigalensis est [[UNESCO Mundi Hereditas]]. Regio intra pristina moenia historicus urbis nucleus est. Circa urbem veterem regiones noviores iacent, quae sicut in aliis urbibus Franciae in agglomerationem communium patent, quae non ad Burdigalam pertinent, quamquam indivisibiliter cum urbe concreta sunt.
== Incolae notabiles ==
[[Fasciculus:Quartier Bordeaux Avant 2006-2.png|thumb|Circumdaria Burdigalensia]]
=== Nati ===
* [[Ricardus II (rex Angliae)|Ricardus II]] (1367 - 1400), rex [[Anglia]]e
* [[Rosa Bonheur]] (1822 - 1899), pictrix
* [[Albertus Sarraut]] (1872 - 1962), vir publicus
* [[Iacobus Thibaud]] (1880 - 1953), [[Fidiculae|fidicularum]] psaltes
* [[Franciscus Mauriac]] (1885 - 1970), mythistoriarum scriptor
* [[Ioannes Bichelonne]] (1904 - 1944), rerum politicarum peritus
* [[Ioannes Anouilh]] (1910 - 1987), fabularum scaenicarum scriptor
* [[Renatus Clément]] (1913 - 1996), [[moderator cinematographicus]]
* [[Ioannes Iacobus Sempé]] (*1932), delineator
=== Mortui ===
* [[Franciscus Goya]] (1746 - 1828), pictor
== Cultura ==
Burdigala est sedes [[archiepiscopus|archiepiscopalis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], et praesens [[archiepiscopus]] est [[cardinalis]] [[Ioannes Petrus Ricard]].
* [[Universitas Burdigala I]]
== Sententia urbis et insigne ==
[[Fasciculus:Bordeaux 3 Croissants.JPG|thumb|Tria cornua lunae super ianuam posita]]
Sententia urbis est "Lilia sola regunt lunam undas castra leonem." ([[Francogallice]]: ''Il n'y a plus que les Lys qui gouvernent la Lune, ses eaux, ses fortifications et le Léopard'').
Insigne a tempore, quod Bellum Centum Annorum continuo secutum est, repetit. [[Lilium|Lilia]] in campo caeruleo in parte superiore Franciam regalem significant, leo (sive leopardus) aureus in campo rubro [[Aquitania (provincia Franciae)|Ducatum Aquitaniae]], arx autem curiam Burdigalensem, quae tum in arce urbana collocata erat, ex qua his diebus nihil nisi turris cum ''Grosse Cloche'' exstat. Cornu lunae in undis nomen ''Port de la Lune'' (porta lunae) admonet simulque in memoriam reducit, quantum Burdigala in commercio marino valuerit. Dispositio signorum indicat Franciam sibi urbem regionemque vindicare, quod et sententia urbis demonstrat. In insigni toto integroque sententia sub clipeo posita est; super clipeo est corona muralis septem pinnas gerens (interdum cum corona comitis compensata), clipeus a dextra sinistraque a duobus [[dorcas|dorcadibus]] sustentatur.
Signum trium lunae cornuum (''trois croissants''), quod est forma insignis simplicior, Burdigalensibus maxime gratiosum est, ut ubique Burdigalae in domibus, vestimentis et alibi videri possit.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Louis Maurin et al., "[https://www.academia.edu/20776761/Maurin_L._Bouet_A._Hiriart_E._Landreau_G._Sireix_C._Tardy_D._Saintes_Mediolanum_cité_des_Santons_et_Bordeaux_Burdigala_cité_des_Bituriges_Vivisques_destins_croisés Saintes/Mediolanum, cité des Santons, et Bordeaux/Burdigala, cité des Bituriges Vivisques : destins croisés]" in ''Gallia'' vol. 72 (2015) pp. 53-78
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Girundiae]]
* [[Merlot]]
== Nexus externi ==
{{Coord|44|50|24|N|0|34|48|W|display=title}}
{{Fontes geographici}}
* [http://www.bordeaux.fr/ Situs publicus]
* [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=4923 De hoc commune apud cassini.ehess.fr]
{{Capita praefecturarum Franciae}}
{{Capita civitatum Galliae Romanae}}
{{Myrias|Geographia}}
[[Categoria:Burdigala|!]]
[[Categoria:Urbes Galliae Romanae]]
[[Categoria:Loci hereditatis mundialis in Francia]]
[[Categoria:Portus oceani Atlantici]]
[[Categoria:Capita civitatum Imperii Romani]]
[[Categoria:Bituriges]]
[[Categoria:Sedes archiepiscopales Franciae]]
[[Categoria:Emporia vinaria Franciae]]
fuef4w2mjys0dn784kvlem8dtrwhthg
Sachus
0
4271
3991922
3950885
2026-09-29T10:20:41Z
Grufo
64423
3991922
wikitext
text/x-wiki
{{Civilitas}}
{{res|Sachus}} ({{pns|i|m}})<ref>E.g., Laurentii Beyerlinck [https://books.google.fr/books?id=P6pRAAAAcAAJ ''Opus chronographicum orbis univers'' (Antverpiae: 1611), tomus II, p. 138]; Huberti Loyens, [https://books.google.fr/books?id=bPRbAAAAcAAJ ''Brevis et succincta synopsis rerum gestarum,'' (Bruxellis: 1672), 541]; etc.</ref> est [[vocabulum]] [[Lingua Persica|Persicum]] (hodie شاه), quod idem valet ac [[rex]]. Figura Latina quae est ''sachus'' rarissime invenitur, et saepius hoc verbum 'sacculum' designare solebat, nam [[antiquitas|antiquitus]] Latine scribentes solent [[monarcha]]m [[Persae|Persarum]] nullo titulo nisi ''rege'' designare.
{{Ipse dixit|Nam Taurisium ei Emir Emza, Persarum Sachus (sic regem vocant) satrapae cujusdam Gassii defectione usus, ademit.”{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Cluverus|Ioannis Cluveri|de|qid=Q17322595}}.|2=Q17322595}} ''Historiarum Totius Mundi Epitome'' (p. 636).</ref>}}
Ex eodem fonte verbum ''[[scaccus]]'' oritur.
Alia forma tituli est [[padisachus]]<ref>E.g., [https://books.google.fr/books?id=jOQYAAAAYAAJ ''Bibliotheca Menckeniana'' (Lipsiae: 1723), 324].</ref>.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
*[[Sultanus]]
*[[:Categoria:Imperatores Iraniae|Imperatores Iraniae]]
[[Categoria:Tituli dignitatis|Sachus]]
[[Categoria:Tituli]]
{{Myrias|Societas}}
bs7b0ob8bxdi6klumz8wjxtrs0p76ga
3991923
3991922
2026-09-29T10:21:55Z
Grufo
64423
3991923
wikitext
text/x-wiki
{{Civilitas}}
{{res|Sachus}} ({{pns|i|m}})<ref>E.g., Laurentii Beyerlinck [https://books.google.fr/books?id=P6pRAAAAcAAJ ''Opus chronographicum orbis univers'' (Antverpiae: 1611), tomus II, p. 138]; Huberti Loyens, [https://books.google.fr/books?id=bPRbAAAAcAAJ ''Brevis et succincta synopsis rerum gestarum,'' (Bruxellis: 1672), 541]; etc.</ref> est [[vocabulum]] [[Lingua Persica|Persicum]] (hodie شاه), quod idem valet ac [[rex]]. Figura Latina quae est ''sachus'' rarissime invenitur, et saepius hoc verbum 'sacculum' designare solebat, nam [[antiquitas|antiquitus]] Latine scribentes solent [[monarcha]]m [[Persae|Persarum]] nullo titulo nisi ''rege'' designare.
{{Ipse dixit|Nam Taurisium ei Emir Emza, Persarum Sachus (sic regem vocant) satrapae cujusdam Gassii defectione usus, ademit.”{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Cluverus|Ioannis Cluveri|de|qid=Q17322595}}, {{Op|Historiarum Totius Mundi Epitome}} (p. 636).|2=Q17322595}}}}
Ex eodem fonte verbum ''[[scaccus]]'' oritur.
Alia forma tituli est [[padisachus]]<ref>E.g., [https://books.google.fr/books?id=jOQYAAAAYAAJ ''Bibliotheca Menckeniana'' (Lipsiae: 1723), 324].</ref>.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
*[[Sultanus]]
*[[:Categoria:Imperatores Iraniae|Imperatores Iraniae]]
[[Categoria:Tituli dignitatis|Sachus]]
[[Categoria:Tituli]]
{{Myrias|Societas}}
ibdk5skh9lydft2tf66yfiv18wwhi8b
Ludovicus Beethovenius
0
4285
3991926
3922927
2026-09-29T10:35:59Z
Grufo
64423
3991926
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Ludovicus Beethovenius}},<ref>“Quis non miratur ex recentioribus Hendelium et Gluckium, utrumque Germanum, Voglerum, Haydinium, Mozartum, {{lectio|Beethovenium}}”; Godefridus Christianus Lauter, ''Germaniae et Germanorum laus'' (Heidelbergae, 1816): [https://www.google.it/books/edition/Germaniae_et_Germanorum_laus/H48XkqsqFZMC?hl=it&gbpv=1&dq=Beethovenium&pg=PA43&printsec=frontcover 43].</ref><ref>“Exemplum ut hominum musicorum afferam, inter omnes viros huius artis intelligentes constat illud, Seb. Bachius nisi extitisset, nos non habituros fuisse {{lectio|Beethovenium}}”; Eduardus Philipp, ''Dialogi Tacitini qui fertur de oratoribus quae genuina fuerit forma'' (Vindobonae, 1887): [https://www.google.it/books/edition/Dialogi_Tacitini_qui_fertur_de_oratoribu/QWFZTFz3owIC?hl=it&gbpv=1&dq=Beethovenium&pg=PA16&printsec=frontcover 16].</ref> [[Theodisce]] ''Ludwig van Beethoven'' ([[Bonna]]e, [[16 Decembris]] [[1770]]; [[Vindobona]]e, [[26 Martii]] [[1827]]), fuit [[compositor]] et [[clavicen]] [[Germania|Germanicus]], tertius ex praestantissimis [[Aetas Classica (musica)|aetatis classicae musicis]], post [[Haydinius|Haydinium]] et [[Mozartus|Mozartum]]. Apud peritissimos unus ex altissimis culminibus [[historia musica|historiae musicae]] habetur, et non peritis popularissimus semper manet.
Natus [[Bonna]]e, in [[urbs|urbe]] tum [[caput (urbs)|capite]] Principis Dicionis Coloniae et [[Imperium Romanum Sacrum|Sacri Imperii Romani]] parte, Beethoven viginti unum annos natus [[Vindobona]]m [[immigratio|immigravit]], ubi discipulus [[Franciscus Iosephus Haydn|Iosephi Haydn]] mox famam [[clavilista]]e praestantissimi habuit. Ante autem tricesimum annum, [[auditus|audiendi sensus]] eius corrumpi coepit, sed in [[compositio]]ne et peractione musicae (ut [[instrumentum musicum|musicus]] vel [[orchestra]]e dux) persistebat, etiam cum penitus [[surditas|surdus]] factus esset. Primus [[compositor]] erat, qui praecepta ad opera sua producenda [[metronomus|metronomo]] usus fecit.
Inter opera maxima sunt [[Symphonia nona Ludovici van Beethoven|Symphonia Nona]], [[Fidelio]], ''Große Fuge'', [[Symphonia tertia Ludovici van Beethoven|Symphonia tertia]] "Heroica", [[Missa (Beethoven)|Missa Sollemnis]], [[Sonata clavili 29 in B♭ maiore, op. 106 (Beethoven)|Sonata clavili 29 in B♭ maiore, op. 106]], [[Sonata clavili 21 in C maiore, op. 53 (Beethoven)|Sonata pro clavili 21 in C maiore, op. 53 (Waldstein)]], [[Quadricinium fidium 14|Quadricinium fidium quartum decimum]].
== Vita ==
Beethovenius [[Bonna]]e natus est mense Decembri anno [[1770]], die fortasse [[16 Decembris|16]] (dies ortus eius non pro certo habetur); [[baptismus|baptizatus est]] die [[17 Decembris]]. Unus ex tribus [[liberi]]s fuit qui supervixerunt: maximus natu habuit duo [[frater|fratres]], Carolum et Ioannem Beethovenium. [[Pater]], Ioannes Beethovenius, exemplari [[puer]]i [[Wolfgangus Amadeus Mozartus|Mozarti]] adductus, volebat etiam parvum Ludovicum [[puer mirabilis|puerum mirabilem]] reddere. Itaque iam a prima pueritia eum [[clavile]], [[organum tubulatum|organum]] [[tibia]]mque docebat. Pater erat [[alcohol]]icus, et [[mater]], Maria Magdalena Keverich, saepe aegrotabat.
[[Fasciculus:Beethoven Riedel 1801.jpg|thumb|upright=0.7|left|Beethovenius, anno [[1801]], anno aetatis 31. Carolus Riedel pinxit.]]
Ludovicus iuvenis die [[26 Martii]] anno [[1778]], septimum annum agens, primum in publico [[Colonia Agrippina|Coloniae]] [[clavile|clavili]] cecinit. Pater praenuntiavit puerum tantum sex annos natum esse quo puerulus Ludovicus etiam mirior videretur. Qua de causa Beethoven se ipse usque ad adultam aetatem pro iuniore habitus est.
Primus Ludovici praestans magister fuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Christianus Gottlob Neefe||en|qid=Q213556}}. Anno [[1782]], undecimum annum agens, Beethoven primum opus edidit.
Anno [[1787]], primum [[iter]] [[Vindobona]]m fecit, [[auctor]]e [[Ferdinandus von Waldstein|Ferdinando von Waldstein]] [[comes|comite]]. Beethovenius fertur Vindobonae quam celerrime Mozartum invenisse, sed huius rei non est ullum certum testimonium. Secundum [[fabula]]m Mozartus dicitur exclamavisse: "Mementote eius nomen; per [[orbis terrarum|orbem terrarum]] divulgabitur." Paulo post quam Vindobonam pervenit, nuntium per patris litteras accepit matrem graviter aegrotam esse eique [[Bonna]]m redeundum esse; mater denique [[phthisis|phthisi]] mortua est die [[17 Iulii]] eiusdem anni.
Anno [[1792]], princeps elector Bonnensis Beethovenius sumptibus suppeditavit ad secundum iter Vindobonam faciendum. Ex quo tempore totam vitam ibidem versatus est. Vindobonae [[discipulus]] compositionis [[Franciscus Iosephus Haydinius|Iosephi Haydnii]], contrapuncti [[Ioannes Georgius Albrechtsberger|Ioannis Georgii Albrechtsberger]], cantus [[Antonius Salieri|Antonii Salieri]] fuit. Vicesimum quintum annum agens primum opus magni ponderis edidit: tria triones clavili, violinae, et violae gravi op. 1.
[[Fasciculus:Heiligenstadt (Wien) - Beethovenwohnung, Probusgasse 6 (2).JPG|thumb|upright=0.8|Aedes ubi Beethovenius testamentum Sancti Loci dictum scripsit.]]
Anno [[1800]], Vindobonae suam primam [[symphonia]]m moderatus est. Paulo post [[auditus|audiendi sensus]] corrumpi coepit, quapropter anno [[1802]] ''Heiligenstädter Testament'' ("Testamentum Sancti Loci") scripsit, litteras in quibus de sua desperatione loquitur.
Hac tempestate novum genus Beethovenianum incipit, quod e tertia symphonia, ''Heroica'' nuncupata, heroicum appellatur. Primo hanc symphoniam [[Napoleo I (imperator Franciae)|Napoleoni]], qui ei admirationi erat, dedicare volebat, sed postquam ei cognitum est Napoleonem se ipsum [[imperator]]em appellatum esse, Beethovenius ira accensus primam inscriptionem e libello delevit, et in novam ''Heroicam'' mutavit. Symphonia Heroica primum publico [[7 Aprilis]] [[1805]] prolata est.
[[Fasciculus:5. Sinfonie (Beethoven) - Erstes Thema.png|thumb|upright=1.5|left|Prima materies [[symphonia quinta Ludovici van Beethoven|symphoniae quintae]].]]
Hoc tempore, tres Maecenates ex nobilitate—[[Archidux Rodolphus]], [[Princeps Lobkowitz]], [[Princeps Lichnowsky]]—constituerunt ei annua praestare.
Anno [[1812]], Beethovenius iter in [[aqua]]s calidas Teplice{{dubsig}} fecit, ibique [[Ioannes Volfgangus Goethius|Ioannem Wolfgangum Goethium]] cognovit. Serviles autem [[mos|mores]] Goetheani Beethovenio odio fuisse feruntur.
Carole fratre die [[15 Novembris]] [[1815]] mortuo, Beethovenius constituit eius [[filius|filii]] tutor fieri, qui tum novem annos natus erat. Carolus per testamentum Beethovenium suum filium, cui nomen quoque Carolus erat, in custodiam tradiderat, sed in lecto mortis coniunctam filii custodiam cum sua [[uxor]]e Ioanna statuit. Insequentibus annis, Beethovenius, qui fratriam{{dubsig}} abhorrebat, adeo omnes vires suas in custodia obtinenda posuit ut vix musicam scriberet. Beethovenius tandem unus tutor Caroli nuncupatus est.
Postremos annos propter [[surditas|surditatem]] paene omnino semotus degit. Tantum paucis amicis utebatur "colloquiorum libellorum" auxilio.
[[Symphonia nona Ludovici van Beethoven|Symphonia nona, "Choralis,"]] primum publico die [[7 Maii]] [[1824]] prolata est. Ultima pars huius symphoniae finem capit [[poema|poemate]] ''[[An die Freude]]'' (''Pro Gaudio''), [[Fridericus Schiller|Friderici Schiller]], in musicam reddito, quod incipit verbis "Freude, schöner Götterfunken" ('Gaudium, pulchra scintilla divina'). Haec [[melodia]] [[hymnus]] [[Unio Europaea|Unionis Europaeae]] ("[[Hymnus Europae]]"), verbis novis "Est Europa nunc unita," facta est.
== Opera ==
[[Fasciculus:Beethoven.jpg|thumb|upright=0.8|Ludovicus van Beethoven (1770–1827); [[Iosephus Carolus Stieler]] anno [[1820]] pinxit.]]
{{Audire
|fasciculus=Ludwig van Beethoven - Symphonie 5 c-moll - 1. Allegro con brio.ogg
|titulus=Symphonia 5, primum movimentum
|fasciculus2=Beethoven, Sonata No. 8 in C Minor Pathetique, Op. 13 - I. Grave - Allegro di molto e con brio.ogg
|titulus2=Sonata pro clavile 8, ''Pathétique'' vel ''Flebilis'' dicta, primum movimentum (e Musopen)
|fasciculus3=Beethoven hammerklavier 1.ogg
|titulus3=Sonata pro clavile 29, ''Magna sonata pro clavile cum malleis'' dicta, primum movimentum
}}
Inter opera clarissima sunt:
* Tria tricinia{{dubsig}} op. 1 (1795)
* Symphonia 1 op. 21 (1800)
* ''[[Fidelio]],'' [[opera]] (1805)
* [[Missa (Beethoven)|Missa Sollemnis]]
*[[Sonata clavili 29 in B♭ maiore, op. 106 (Beethoven)|Sonata clavili 29 in B♭ maiore, op. 106]]
*[[Sonata clavili 21 in C maiore, op. 53 (Beethoven)|Sonata pro clavili 21 in C maiore, op. 53 (Waldstein)]]
* [[Symphonia tertia Ludovici van Beethoven|Symphonia 3]], "Heroica," op. 56 (1806)
* [[Symphonia quinta Ludovici van Beethoven|Symphonia 5]]
* [[Symphonia nona Ludovici van Beethoven|Symphonia 9]]
[[Compositio|Composuit]] Beethovenius triginta duas [[sonata]]s ad clavile, decem ad [[violina]]m, quinque ad [[violoncellum]], unam ad [[cornu]]; sedecim [[quadricinium fidium|quadricinia]] ad [[chordophonum|chordophonis]]; novem [[symphonia]]s; unam [[opera]]m, multasque alias [[res]] musicas.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* ''[[Beethoveniana]]''
* [[1815 Beethoven]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Ludwig van Beethoven|Ludovicum Beethovenium}}
{{Grc|Λουδοβῖκος Βηθούην}}
== Bibliographia ==
* Bois, Mario. [[2005]]. ''Beethoven et l'hymne de l'Europe: Genèse et destin de l'hymne à la joie.'' Biarritz: Séguier. ISBN 2-84049-395-0.
* Burnham, Scott, et Michael P.Steinberg. [[2000]]. ''Beethoven and His World.'' Princeton: Princeton University Press. ISBN 0-691-07072-5.
* Caeyers, Jan. [[2009]]. ''Beethoven: een biografie.'' Amstelodami: De Bezige Bij. ISBN 978-90-234-2906-7.
* Clive, Peter. [[2001]]. ''Beethoven and His World: A Biographical Dictionary.'' Oxford University Press. ISBN 0-19-816672-9.
* Cooper, Barry. [[2008]]. ''Beethoven.'' Oxford University Press US. ISBN 978-0-19-531331-4.
* Drake, Kenneth. [[1994]]. ''The Beethoven Sonatas and the Creative Experience.'' Bloomington: Indiana University Press. ISBN 0-253-31822-X.
* Guerrieri, Matthew. [[2012]]. ''The First Four Notes: Beethoven's Fifth and the Human Imagination.'' Novi Eboraci: Knopf. ISBN 978-0-307-59328-3.
* Klemm, Hans-Georg. [[2011]]. ''Echte Kunst ist eigensinnig!: das Leben des Ludwig von Beethoven.'' Darmstadt: Primus-Verlag. ISBN 978-3-89678-771-2.
* [[Howardus Chandler Robbins Landon|Landon, H. C. Robbins]], et August Göllerich. [[1970]] ''Beethoven: a documentary study.'' Macmillan. OCLC 87180.
* Lockwood, Lewis B. [[2005]]. ''Beethoven: The Music and the Life.'' Novi Eboraci: W. W. Norton. ISBN 978-0-393-32638-3.
* Morris, Edmund. [[2005]]. ''Beethoven: The Universal Composer.'' Novi Eboraci: Atlas Books/HarperCollins. ISBN 978-0-06-075974-2.
* Sachs, Harvey. [[2010]]. ''The Ninth: Beethoven and the World in 1824.'' Londini: Faber. ISBN 978-0-571-22145-5.
* Skowroneck, Tilman. [[2010]]. ''Beethoven the Pianist.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-11959-7.
* [[Maynard Solomon|Solomon, Maynard]]. [[2001]]. ''Beethoven.'' Ed. secunda. Novi Eboraci: Schirmer Books. ISBN 0-8256-7268-6.
* Stanley, Glenn, ed. [[2000]]. ''The Cambridge Companion to Beethoven.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 0-521-58074-9.
* Wallace, Robin. [[1986]]. ''Beethoven's Critics: Aesthetic Dilemmas and Resolutions during the Composer's Lifetime.'' Cantabridgiae: Cambridge University Press. ISBN 0-521-30662-0.
{{Lifetime|1770|1827|Beethovenius, Ludovicus}}
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Homines}}
[[Categoria:Aevum illuminationis]]
[[Categoria:Ludovicus van Beethoven|!]]<!--Mutari in "Ludovicus Beethovenius"?-->
[[Categoria:Compositores Aetatis Classicae]]
[[Categoria:Compositores Austriae]]
[[Categoria:Compositores romantici]]
[[Categoria:Compositores Germaniae]]
[[Categoria:Compositores operarum]]
[[Categoria:Compositores symphoniarum]]
[[Categoria:Sepulturae in Zentralfriedhof]]
[[Categoria:Surdi]]
33s4qlsatnow2hmhe4cffxfy7raq2fd
Tcl
0
5677
3991747
3984053
2026-09-28T12:30:54Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991747
wikitext
text/x-wiki
{{latinitas|-3}}
'''Tcl''' (lege: Ticel) [[lingua programmationis]] [[computator]]ii est. Tcl est [[abbreviatio]] pro nomine ([[lingua Anglica|anglice]]) "Tool command language" ([[lingua latina|latine]]: lingua mandandi instrumentorum).Est lingua simplicissima et fortissima, in qua "omnia sunt catenae litterarum", et est [[fonte aperta]] (open source). [[Littera]]e [[Unicodex|Unicodicis]] utentur, sic potest scribere [[lingua Graeca|Graece]], [[lingua Arabica|Arabice]] et aliis linguis multis.
Tcl in systemis internis [[Macintosh]] ([[Apple Computatores|Apple computatoriis]]), [[Unix]], [[Linux]] et [[Windows]] utitur.
Ecce simplex exemplum scripti (anglice: ''script'') Tcl:
puts "dona numerum"
gets stdin numerus
puts "Quadratum est: [expr $numerus*$numerus]"
Scriptum est compositum iussorum. Iussa sunt composita verborum, separata spatiis. Iussi primum verbum est nomen iussi (exempli gratia, "puts", "gets", "expr").
Altra exempla:
'''Collatio [[Numeri Romani|numerorum romanorum]] :'''
proc roman:sort list {
set map {IX VIIII L Y XC YXXXX C Z D {\^} ZM {\^ZZZZ} M _}
foreach {from to} $map {
regsub -all $from $list $to list
}
set list [lsort $list]
foreach {from to} [lrevert $map] {
regsub -all $from $list $to list
}
set list
}
% roman:sort {X IX V VI III}
III V VI IX X
'''Conversio [[numeri arabici|numerorum arabicorum]] romane:'''
proc roman:numeral {i} {
set res ""
foreach {value roman} {
1000 M 900 CM 500 D 400 CD 100 C 90 XC 50 L 40 XL 10
X 9 IX 5 V 4 IV 1 I} {
while {$i>=$value} {
append res $roman
incr i -$value
}
}
set res
}
% roman:numeral 1789
MDCCLXXXIX
'''Conversio numerorum romanorum arabice:'''
proc roman:get {s} {
array set r_v {M 1000 D 500 C 100 L 50 X 10 V 5 I 1}
set last 99999; set res 0
foreach i [split [string toupper $s] ""] {
if [catch {set val $r_v($i)}] {
error "$i non est numerus romanus in $s"
}
incr res $val
if {$val>$last} {incr res [expr -2*$last]}
set last $val
}
set res
}
% roman:get MDCCLXXXIX
1789
{{NexInt}}
*[[Perl]]
== Nexus externi ==
*[https://web.archive.org/web/20041229000151/http://www.tcl.tk/ situs officialis Tcl]
*[https://web.archive.org/web/20061219202818/http://wiki.tcl.tk/ situs libera Tcl]
*[https://web.archive.org/web/20100107134801/http://www.katharinen.ingolstadt.de/projekte/kglatein/complat.htm Vocabula computratalia]
*[http://www.obta.uw.edu.pl/%7Edraco/docs/voccomp.html Vocabula computralia] ([[lingua Latina]] et [[lingua Anglica|Anglica]])
[[Categoria:Abbreviationes]]
[[Categoria:Linguae programmationis]]
m1aaurl1fdxjpd99lu5sfrjxnwk4600
Singapura
0
8217
3991749
3762471
2026-09-28T12:34:52Z
PastelKos
110819
3991749
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}{{Capsa civitatis Vicidata}}
[[Fasciculus:Singapore CBD skyline from Esplanade at dusk.jpg|thumb|upright=1.5|[[Caeliscalpium|Caeliscalpia]] {{Creanda|en|Central Area|Regio media (Singapura)|regionis commercialis}} Singapuranae sole occidenti a {{Creanda|en|Esplanade – Theatres on the Bay|Theatra Litoralia (Singapura)|theatris litoralibus}} picta]]
[[Fasciculus:Singapore 1994 CIA map.jpg|thumb|upright=1.5|Forma Singapurae]]
'''Singapura'''<ref name=NSLO>[[Ebbe Vilborg]], ''Norstedts svensk-latinska ordbok'', editio secunda, 2009.</ref> est [[civitas insularis]] [[Asia austro-orientalis|Asiae austro-orientalis]] iuxta meridionalem [[Aurea Chersonesus|Aureae Chersonesi]] oram iacens, a [[Linea aequatorialis|linea aequatoriali]] 137 [[chiliometrum|chm]] ad boream versus distans, ex insula magna et insulis sexaginta minoribus constituta. Inter emporia mundialia negotiosissima celebratur. Regimen democraticum parlamentarium habet, sed restrictiori libertate civica. Quam civitatem a [[Malaesia]] paeninsulari [[fretum Johor]] sub septentrione, ab [[Insulae Riau|insulis Riau]] [[Indonesia]]nis [[fretum Singapurense]] sub meridie separat. Incolarum circiter 5 milliones ibi habitant. Primus minister (qui est etiam dux huius civitatis), continuo ab anno [[2004]] merens, est [[Lee Hsien Loong]].
== Nomen ==
Emporium antiquum hic positum nomen [[Lingua Iavanica|Iavanicum]] {{Creanda|en|Temasek|Tumasik}} habuit, sed civitati insulari mediaevali nuncupatio Sanscritica सिङ्गापुर {{IAST|Siṅgāpura}} data est. Quod nomen [[Lusitane]] ''Singapura'' sonat, itidem Latine. Adiectiva Latina "Singapuranus",<ref name=NSLO/><ref>Cf. nomen biologicum ''[[Ketumala singapurana]]''</ref> "Singapurensis"<ref>"ex horto Oxleyano Singapurensi ...": [http://www.forgottenbooks.com/readbook_text/Bulletin_de_LAcadmie_Impriale_des_Sciences_1873_v2_1100140377/213 fons]. Cf. nomen biologicum ''[[Kopsia singapurensis]]''</ref> et "Singaporensis" reperiuntur.<ref>{{CathHierDiocese|sngp|Archidioecesis Singaporensis}}; cf. nomen biologicum ''[[Diospyros singaporensis]]''</ref> Linguis quattuor huius civitatis publicis nomen sonat [[Anglice]] ''Singapore'', [[Malaice]] ''Singapura'', [[Tamulice]] சிங்கப்பூர் {{IAST|Siṅkappur}}, [[Sinice]] 新加坡.
De origine nominis disputatur. In ''[[Annales Malaicae|Annalibus Malaicis]]'', chronicis traditionalibus, eo venisse asseveratur princeps origine [[Srivijaya]]nus, qui nuper ad litora advectus leone in silva viso urbem condiderit Singapuramque nuncupaverit i.e. "urbem leonis"; quae fabula a Singapuranis fere omnibus recipitur. Eruditi autem, verbum Sanscriticum सिङ्ह {{IAST|siṅha}} "leonem" significare sed non सिङ्ग {{IAST|siṅga}} leonesque [[Aurea Chersonesus|Aureae Chersonesi]] nunquam frequentavisse monentes,<ref>{{qc|id=Parmer}}</ref> nomen ''Singapura'' "urbem morationis, mansionem" interpretant, e verbo [[Malaice|Malaico]] ''singgah'' "morare".<ref>{{qc|id=Flower}}</ref>
== Origines et historia ==
In hac insula emporium modestum iam temporibus antiquis conditum esse confitetur, nomine Tumasik. Neque annum neque saeculum originis constat, quibusdam iam saeculo II p.C.n. conditum asseverantibus, aliis multo tardius. Medio saeculo XIV mercator [[Sinae|Sinensis]] [[Wang Dayuan]] in opere cuius titulus est ''[[島夷誌略|Daoyi zhilüe]]'' incolas huius insulae curiose describit, "indigenas Sinensesque coniuncte habitantes".<ref>{{qc|id=Colless}} p. 2</ref>
[[Thomas Stamford Raffles]], qui eo tempore gubernator vicarius oppidi [[Bengkulu|Bencoolen]] pro [[Societas Britannica Indiae Orientalis|Societate Britannica Indiae Orientalis]] meruit, die [[29 Ianuarii]] [[1819]] meridianam insulae partem acquisivit, adnuente [[sultanus|sultano]] [[Johor]]ensi. Iuxta castelli antiqui ruinis emporium novum condidit. Urbs nova Singapura mox florens insulam totam replevit. Sub ditione [[Imperium Britannicum|imperii Britannici]] anno [[1826]] subiit. [[Secundum bellum mundanum|Secundo bello mundano]] saeviente exercitus [[Iaponia|Iaponensis]] Singapuram devicit die [[15 Februarii]] [[1942]] et usque in 1945 retinuit. Britanni mense Septembri [[1945]] rediti libertatem Singapuranis anno [[1959]] concederunt. Singapura in [[Malaesia]]m a die [[31 Augusti]] [[1963]] ad [[9 Augusti]] [[1965]] comprehensa est; inde rursus civitas libera fit.
== Eruditio ==
[[Universitas Singapurana]] anno [[1962]] creata est (Anglice ab anno 1980 ''National University of Singapore'' nuncupata) e divisione [[Universitas Malaica|Universitatis Malaicae]], quae originem habuit in collegio medico Singapurano anno [[1905]] et collegio Raffles anno [[1928]] constitutis. [[Universitas Technologica Nanyang]], sub forma collegii anno [[1981]] constituta, anno [[1991]] in universitatem conversa est. Nomen habet [[Universitas Nanyang|universitatis Nanyang]] anterioris, quae ab anno [[1956]] floruit sed anno [[1980]] in universitatem nationalem coniuncta est.
== Clima ==
Singapurae [[clima]] est [[Clima tropicum silvarum pluvialium|tropicum silvarum pluvialium]] per [[enumeratio climatum Köppen–Geiger|enumerationem Köppen–Geiger]], hippalo inter Novembrem et Ianuarium, statione calidissima mensibus Aprili et Maio; [[temperatura]] aëris media inter 26° et 28°, minima inter 23° et 25°, maxima inter 30° et 32°, sed minima extrema usque hodie nota 19.4°, maxima extrema 36°; pluviis mense Iunio ad 162 mm tantum, mense Decembri 287 mm, anno toto non minus quam 2 342 mm elevatis; diebus pluviosis per annum totum fere 178 accidentibus; [[humiditas relativa|humiditate relativa]] inter mensuras 83% et 87% reperta, horis solis fulgentis mense Novembri 130, mense Martio 193, per annum totum 2 022 repertis.<ref>Res climatologicae e Vicipaedia Anglica extractae, fontibus fidei dignis ibi citatis</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Commentaria
* [[Lee Kuan Yew]], ''From Third World To First: The Singapore Story: 1965–2000''. Novi Eboraci: HarperCollins, 2000. ISBN 0-06-019776-5
; De historia
* {{ec|id=Colless|c=Brian E. Colless, "The Ancient History of Singapore" in ''Journal of Southeast Asian History'' vol. 10 (1969) pp. 1-11 [http://www.jstor.org/stable/20067728 JSTOR]}}
* {{ec|id=Flower|c=Raymond Flower, ''Raffles: the story of Singapore''. Beckenham: Croom Helm, 1984}}
* Colin Marshall, "[http://www.theguardian.com/cities/2016/apr/21/story-cities-singapore-carefully-planned-lee-kuan-yew Story of cities #27: Singapore – the most meticulously planned city in the world]" in ''[[The Guardian]]'' (21 Aprilis 2016)
* Kevin Tan, Peng Er Lam, ''Lee's Lieutenants: Singapore's Old Guard''. Londinii: Allen & Unwin, 1999. ISBN 978-1-86448-639-1
* Richard O. Winstedt, ''A History of Malaya''. Editio recensa/ Singapurae: Marican and Sons, 1962
* Richard O. Winstedt, "A Note on the Founding of Singapore" in ''Journal of Southeast Asian History'' vol. 5 (1964) pp. 15-16 [http://www.jstor.org/stable/20067501 JSTOR]
; De populis
* Khun Eng Kuah-Pearce, ''State, Society, and Religious Engineering: Towards a Reformist Buddhism in Singapore''. Singapurae: Institute of Southeast Asian Studies, 2009. ISBN 978-981-230-865-8 {{Google Books|GBdX2ELnkXQC|Paginae selectae}}
* Hussin Mutalib, ''Singapore Malays: Being Ethnic Minority and Muslim in a Global City-State''. Londinii: Routledge, 2012. ISBN 978-1-136-30732-4 {{Google Books|eoKbXUT7EbkC|Paginae selectae}}
* Kamaludeen Mohamed Nasir, Alexius A. Pereira, Bryan S. Turner, ''Muslims in Singapore: Piety, politics and policies''. Londinii: Routledge, 2009. ISBN 978-1-135-27595-2 {{Google Books|miWb2M5tPm8C|Paginae selectae}}
* {{ec|id=Parmer|c=J. Norman Parmer, "City of the Lion" in ''Wilson Quarterly'' vol. 7 no. 5 (1983) pp. 48-65 [http://www.jstor.org/stable/40257549 JSTOR]}}
; De re politica
* Michael D. Barr, ''The Ruling Elite of Singapore: Networks of Power and Influence''. Londinii: I. B. Tauris, 2014. ISBN 978-0-85773-576-8 {{Google Books|IDFtBgAAQBAJ|Paginae saelectae}}
* Michael D. Barr, Zlatko Skrbiš, ''Constructing Singapore: Elitism, Ethnicity and the Nation-building Project''. Hafniae: Nordic Instotute of Asian Studies, 2008. ISBN 978-87-7694-029-4 {{Google Books|J67Flara3MIC|Paginae selectae}}
* Michael Hill, Kwen Fee Lian, ''The Politics of Nation Building and Citizenship in Singapore''. Londinii: Routledge, 1995. ISBN 0-415-12025-X {{Google Books|i-7AOHscNewC|Paginae selectae}}
* R. S. Milne, Diane K. Mauzy, ''Singapore Politics under the People's Action Party''. Londinii: Routledge, 2002. ISBN 0-415-24653-9
* Hussin Mutalib, ''Parties and politics: a study of opposition parties and PAP in Singapore''. Singapurae: Eastern Universities Press, 2003. ISBN 978-981-210-211-9
* Kamaludeen Mohamed Nasir, Bryan S. Turner, ''The Future of Singapore: Population, Society and the Nature of the State''. Londinii: Routledge, 2014. ISBN 978-1-134-74020-8 {{Google Books|8g6LAwAAQBAJ|Paginae selectae}}
* Garry Rodan, ''Transparency and Authoritarian Rule in Southeast Asia: Singapore and Malaysia''. Londinii: Taylor & Francis, 2004. ISBN 978-0-203-42101-7
* Francis T. Seow, ''Beyond Suspicion?: The Singapore Judiciary''. Novo Portu: Yale University Southeast Asia Studies, 2006. ISBN 978-0-938692-87-4
* Francis T. Seow, ''The Media Enthralled: Singapore Revisited''. Lynne Rienner Publishers, 1998. ISBN 978-1-55587-779-8 {{Google Books|CnZjYJ3TduUC|Paginae selectae}}
* Christopher Tremewan, ''The Political Economy of Social Control in Singapore''. Londinii: Palgrave Macmillan, 1996. ISBN 978-0-312-15865-1
* Ross Worthington, ''Governance in Singapore''. Londinii: Routledge/Curzon, 2002. ISBN 0-7007-1474-X
; De re oeconomica
* Rodney King, ''The Singapore Miracle: Myth and Reality.'' Insight Press. [[2008]].. ISBN 0-9775567-0-0
* Geoffrey Murray, Audrey Perera, ''Singapore: The Global City-state''. Londinii: St. Martin's Press, 1996. ISBN 978-0-312-12959-0
* Garry Rodan, ''Singapore's Second Industrial Revolution: State Intervention and Foreign Investment''. ASEAN-Australia Joint Research Project, 1985
* Kenneth Paul Tan,. ''Renaissance Singapore? Economy, Culture, and Politics.'' NUS Press. [[2007]]. ISBN 9971-69-377-1.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Singapore|Singapuram}}
{{Coord|1|18|N|103|48|E|display=title}}
* [https://web.archive.org/web/20150212065604/http://app.sgdi.gov.sg/index.asp Situs regiminis Singapurani]
* ''[http://www.yoursingapore.com/content/traveller/en/experience.html Your Singapore]'' (situs peregrinis destinatus)
* "[http://www.bbc.com/news/world-asia-15961759 Singapore Profile]" apud [[BBC]]
{{Capsae collectae|Civitas Singapura|contextus|{{Asia}}{{Consortio Populorum}}}}
{{Capsae collectae|Civitas Singapura|politica|{{Praesides Singapurae}}{{Primi ministri Singapurae}}}}
{{Capsae collectae|Urbs Singapura|contextus|{{Urbes Asiae maximae}}{{Urbes Asiae capitales}}}}
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Geographia}}
[[Categoria:Singapura| ]]
[[Categoria:Capita]]
[[Categoria:Civitates insulares]]
[[Categoria:Condita 1965]]
[[Categoria:Civitates sui iuris]]
[[Categoria:Urbes milies milium incolarum]]
[[Categoria:Portus maris Sinensis australis]]
ipu6m1l0x070xcx70e8n9q3gwtsfoih
3991840
3991749
2026-09-28T20:03:05Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3991840
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}{{Capsa civitatis Vicidata}}
[[Fasciculus:Singapore CBD skyline from Esplanade at dusk.jpg|thumb|upright=1.5|[[Caeliscalpium|Caeliscalpia]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Regio media (Singapura)|regionis commercialis|en|qid=Q3306197}} Singapuranae sole occidenti a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theatra Litoralia (Singapura)|theatris litoralibus|en|qid=Q559113}} picta]]
[[Fasciculus:Singapore 1994 CIA map.jpg|thumb|upright=1.5|Forma Singapurae]]
{{res|Singapura}}<ref name="NSLO">[[Ebbe Vilborg]], ''Norstedts svensk-latinska ordbok'', editio secunda, 2009.</ref> est [[civitas insularis]] [[Asia austro-orientalis|Asiae austro-orientalis]] iuxta meridionalem [[Aurea Chersonesus|Aureae Chersonesi]] oram iacens, a [[Linea aequatorialis|linea aequatoriali]] 137 [[chiliometrum|chm]] ad boream versus distans, ex insula magna et insulis sexaginta minoribus constituta. Inter emporia mundialia negotiosissima celebratur. Regimen democraticum parlamentarium habet, sed restrictiori libertate civica. Quam civitatem a [[Malaesia]] paeninsulari [[fretum Johor]] sub septentrione, ab [[Insulae Riau|insulis Riau]] [[Indonesia]]nis [[fretum Singapurense]] sub meridie separat. Incolarum circiter 5 milliones ibi habitant. Primus minister (qui est etiam dux huius civitatis), continuo ab anno [[2004]] merens, est [[Lee Hsien Loong]].
== Nomen ==
Emporium antiquum hic positum nomen [[Lingua Iavanica|Iavanicum]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Tumasik||en|qid=Q4918669}} habuit, sed civitati insulari mediaevali nuncupatio Sanscritica सिङ्गापुर {{IAST|Siṅgāpura}} data est. Quod nomen [[Lusitane]] ''Singapura'' sonat, itidem Latine. Adiectiva Latina "Singapuranus",<ref name="NSLO"/><ref>Cf. nomen biologicum ''[[Ketumala singapurana]]''</ref> "Singapurensis"<ref>"ex horto Oxleyano Singapurensi ...": [http://www.forgottenbooks.com/readbook_text/Bulletin_de_LAcadmie_Impriale_des_Sciences_1873_v2_1100140377/213 fons]. Cf. nomen biologicum ''[[Kopsia singapurensis]]''</ref> et "Singaporensis" reperiuntur.<ref>{{CathHierDiocese|sngp|Archidioecesis Singaporensis}}; cf. nomen biologicum ''[[Diospyros singaporensis]]''</ref> Linguis quattuor huius civitatis publicis nomen sonat [[Anglice]] ''Singapore'', [[Malaice]] ''Singapura'', [[Tamulice]] சிங்கப்பூர் {{IAST|Siṅkappur}}, [[Sinice]] 新加坡.
De origine nominis disputatur. In ''[[Annales Malaicae|Annalibus Malaicis]]'', chronicis traditionalibus, eo venisse asseveratur princeps origine [[Srivijaya]]nus, qui nuper ad litora advectus leone in silva viso urbem condiderit Singapuramque nuncupaverit i.e. "urbem leonis"; quae fabula a Singapuranis fere omnibus recipitur. Eruditi autem, verbum Sanscriticum सिङ्ह {{IAST|siṅha}} "leonem" significare sed non सिङ्ग {{IAST|siṅga}} leonesque [[Aurea Chersonesus|Aureae Chersonesi]] nunquam frequentavisse monentes,<ref>{{qc|id=Parmer}}</ref> nomen ''Singapura'' "urbem morationis, mansionem" interpretant, e verbo [[Malaice|Malaico]] ''singgah'' "morare".<ref>{{qc|id=Flower}}</ref>
== Origines et historia ==
In hac insula emporium modestum iam temporibus antiquis conditum esse confitetur, nomine Tumasik. Neque annum neque saeculum originis constat, quibusdam iam saeculo II p.C.n. conditum asseverantibus, aliis multo tardius. Medio saeculo XIV mercator [[Sinae|Sinensis]] [[Wang Dayuan]] in opere cuius titulus est ''[[島夷誌略|Daoyi zhilüe]]'' incolas huius insulae curiose describit, "indigenas Sinensesque coniuncte habitantes".<ref>{{qc|id=Colless}} p. 2</ref>
[[Thomas Stamford Raffles]], qui eo tempore gubernator vicarius oppidi [[Bengkulu|Bencoolen]] pro [[Societas Britannica Indiae Orientalis|Societate Britannica Indiae Orientalis]] meruit, die [[29 Ianuarii]] [[1819]] meridianam insulae partem acquisivit, adnuente [[sultanus|sultano]] [[Johor]]ensi. Iuxta castelli antiqui ruinis emporium novum condidit. Urbs nova Singapura mox florens insulam totam replevit. Sub ditione [[Imperium Britannicum|imperii Britannici]] anno [[1826]] subiit. [[Secundum bellum mundanum|Secundo bello mundano]] saeviente exercitus [[Iaponia|Iaponensis]] Singapuram devicit die [[15 Februarii]] [[1942]] et usque in 1945 retinuit. Britanni mense Septembri [[1945]] rediti libertatem Singapuranis anno [[1959]] concederunt. Singapura in [[Malaesia]]m a die [[31 Augusti]] [[1963]] ad [[9 Augusti]] [[1965]] comprehensa est; inde rursus civitas libera fit.
== Eruditio ==
[[Universitas Singapurana]] anno [[1962]] creata est (Anglice ab anno 1980 ''National University of Singapore'' nuncupata) e divisione [[Universitas Malaica|Universitatis Malaicae]], quae originem habuit in collegio medico Singapurano anno [[1905]] et collegio Raffles anno [[1928]] constitutis. [[Universitas Technologica Nanyang]], sub forma collegii anno [[1981]] constituta, anno [[1991]] in universitatem conversa est. Nomen habet [[Universitas Nanyang|universitatis Nanyang]] anterioris, quae ab anno [[1956]] floruit sed anno [[1980]] in universitatem nationalem coniuncta est.
== Clima ==
Singapurae [[clima]] est [[Clima tropicum silvarum pluvialium|tropicum silvarum pluvialium]] per [[enumeratio climatum Köppen–Geiger|enumerationem Köppen–Geiger]], hippalo inter Novembrem et Ianuarium, statione calidissima mensibus Aprili et Maio; [[temperatura]] aëris media inter 26° et 28°, minima inter 23° et 25°, maxima inter 30° et 32°, sed minima extrema usque hodie nota 19.4°, maxima extrema 36°; pluviis mense Iunio ad 162 mm tantum, mense Decembri 287 mm, anno toto non minus quam 2 342 mm elevatis; diebus pluviosis per annum totum fere 178 accidentibus; [[humiditas relativa|humiditate relativa]] inter mensuras 83% et 87% reperta, horis solis fulgentis mense Novembri 130, mense Martio 193, per annum totum 2 022 repertis.<ref>Res climatologicae e Vicipaedia Anglica extractae, fontibus fidei dignis ibi citatis</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Commentaria
* [[Lee Kuan Yew]], ''From Third World To First: The Singapore Story: 1965–2000''. Novi Eboraci: HarperCollins, 2000. ISBN 0-06-019776-5
; De historia
* {{ec|id=Colless|c=Brian E. Colless, "The Ancient History of Singapore" in ''Journal of Southeast Asian History'' vol. 10 (1969) pp. 1-11 [http://www.jstor.org/stable/20067728 JSTOR]}}
* {{ec|id=Flower|c=Raymond Flower, ''Raffles: the story of Singapore''. Beckenham: Croom Helm, 1984}}
* Colin Marshall, "[http://www.theguardian.com/cities/2016/apr/21/story-cities-singapore-carefully-planned-lee-kuan-yew Story of cities #27: Singapore – the most meticulously planned city in the world]" in ''[[The Guardian]]'' (21 Aprilis 2016)
* Kevin Tan, Peng Er Lam, ''Lee's Lieutenants: Singapore's Old Guard''. Londinii: Allen & Unwin, 1999. ISBN 978-1-86448-639-1
* Richard O. Winstedt, ''A History of Malaya''. Editio recensa/ Singapurae: Marican and Sons, 1962
* Richard O. Winstedt, "A Note on the Founding of Singapore" in ''Journal of Southeast Asian History'' vol. 5 (1964) pp. 15-16 [http://www.jstor.org/stable/20067501 JSTOR]
; De populis
* Khun Eng Kuah-Pearce, ''State, Society, and Religious Engineering: Towards a Reformist Buddhism in Singapore''. Singapurae: Institute of Southeast Asian Studies, 2009. ISBN 978-981-230-865-8 {{Google Books|GBdX2ELnkXQC|Paginae selectae}}
* Hussin Mutalib, ''Singapore Malays: Being Ethnic Minority and Muslim in a Global City-State''. Londinii: Routledge, 2012. ISBN 978-1-136-30732-4 {{Google Books|eoKbXUT7EbkC|Paginae selectae}}
* Kamaludeen Mohamed Nasir, Alexius A. Pereira, Bryan S. Turner, ''Muslims in Singapore: Piety, politics and policies''. Londinii: Routledge, 2009. ISBN 978-1-135-27595-2 {{Google Books|miWb2M5tPm8C|Paginae selectae}}
* {{ec|id=Parmer|c=J. Norman Parmer, "City of the Lion" in ''Wilson Quarterly'' vol. 7 no. 5 (1983) pp. 48-65 [http://www.jstor.org/stable/40257549 JSTOR]}}
; De re politica
* Michael D. Barr, ''The Ruling Elite of Singapore: Networks of Power and Influence''. Londinii: I. B. Tauris, 2014. ISBN 978-0-85773-576-8 {{Google Books|IDFtBgAAQBAJ|Paginae saelectae}}
* Michael D. Barr, Zlatko Skrbiš, ''Constructing Singapore: Elitism, Ethnicity and the Nation-building Project''. Hafniae: Nordic Instotute of Asian Studies, 2008. ISBN 978-87-7694-029-4 {{Google Books|J67Flara3MIC|Paginae selectae}}
* Michael Hill, Kwen Fee Lian, ''The Politics of Nation Building and Citizenship in Singapore''. Londinii: Routledge, 1995. ISBN 0-415-12025-X {{Google Books|i-7AOHscNewC|Paginae selectae}}
* R. S. Milne, Diane K. Mauzy, ''Singapore Politics under the People's Action Party''. Londinii: Routledge, 2002. ISBN 0-415-24653-9
* Hussin Mutalib, ''Parties and politics: a study of opposition parties and PAP in Singapore''. Singapurae: Eastern Universities Press, 2003. ISBN 978-981-210-211-9
* Kamaludeen Mohamed Nasir, Bryan S. Turner, ''The Future of Singapore: Population, Society and the Nature of the State''. Londinii: Routledge, 2014. ISBN 978-1-134-74020-8 {{Google Books|8g6LAwAAQBAJ|Paginae selectae}}
* Garry Rodan, ''Transparency and Authoritarian Rule in Southeast Asia: Singapore and Malaysia''. Londinii: Taylor & Francis, 2004. ISBN 978-0-203-42101-7
* Francis T. Seow, ''Beyond Suspicion?: The Singapore Judiciary''. Novo Portu: Yale University Southeast Asia Studies, 2006. ISBN 978-0-938692-87-4
* Francis T. Seow, ''The Media Enthralled: Singapore Revisited''. Lynne Rienner Publishers, 1998. ISBN 978-1-55587-779-8 {{Google Books|CnZjYJ3TduUC|Paginae selectae}}
* Christopher Tremewan, ''The Political Economy of Social Control in Singapore''. Londinii: Palgrave Macmillan, 1996. ISBN 978-0-312-15865-1
* Ross Worthington, ''Governance in Singapore''. Londinii: Routledge/Curzon, 2002. ISBN 0-7007-1474-X
; De re oeconomica
* Rodney King, ''The Singapore Miracle: Myth and Reality.'' Insight Press. [[2008]].. ISBN 0-9775567-0-0
* Geoffrey Murray, Audrey Perera, ''Singapore: The Global City-state''. Londinii: St. Martin's Press, 1996. ISBN 978-0-312-12959-0
* Garry Rodan, ''Singapore's Second Industrial Revolution: State Intervention and Foreign Investment''. ASEAN-Australia Joint Research Project, 1985
* Kenneth Paul Tan,. ''Renaissance Singapore? Economy, Culture, and Politics.'' NUS Press. [[2007]]. ISBN 9971-69-377-1.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Singapore|Singapuram}}
{{Coord|1|18|N|103|48|E|display=title}}
* [https://web.archive.org/web/20150212065604/http://app.sgdi.gov.sg/index.asp Situs regiminis Singapurani]
* ''[http://www.yoursingapore.com/content/traveller/en/experience.html Your Singapore]'' (situs peregrinis destinatus)
* "[http://www.bbc.com/news/world-asia-15961759 Singapore Profile]" apud [[BBC]]
{{Capsae collectae|Civitas Singapura|contextus|{{Asia}}{{Consortio Populorum}}}}
{{Capsae collectae|Civitas Singapura|politica|{{Praesides Singapurae}}{{Primi ministri Singapurae}}}}
{{Capsae collectae|Urbs Singapura|contextus|{{Urbes Asiae maximae}}{{Urbes Asiae capitales}}}}
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Geographia}}
[[Categoria:Singapura| ]]
[[Categoria:Capita]]
[[Categoria:Civitates insulares]]
[[Categoria:Condita 1965]]
[[Categoria:Civitates sui iuris]]
[[Categoria:Urbes milies milium incolarum]]
[[Categoria:Portus maris Sinensis australis]]
fg7d53lwgwmvpb1wm7cugqrq45smtz2
Duodecim tabulae
0
10557
3991927
3934326
2026-09-29T10:36:41Z
Grufo
64423
3991927
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Leges XII tabularum suis quotquot reperi.pdf|thumb|''Leges XII tabularum suis quotquot reperiri potuerunt fragmentis restitutae et observationibus critico-antiquariis,'' 1744.]]
{{res|Duodecim tabulae}},<ref>[[Cicero|Cic.]], ''[[Tusculanae disputationes|Tusc.]]'' 4.4 (et alibi); [[Marcus Terentius Varro|Varr.]], ''[[De lingua Latina|Lat.]]'' 5.22 (et alibi); [[Livius|Liv.]] 6.1.10 (et alibi); [[Quintilianus|Quint.]], ''[[Institutio oratoria|Inst.]]'' 3.6.84; [[Gaius Plinius Secundus|Plin.]], ''[[Naturalis historia (Plinius)|Nat.]]'' 28.18; [[Tacitus|Tac.]], ''[[Annales (Tacitus)|Ann.]]'' 3.27 (et alibi).</ref> in ''[[Digesta|Digestis]]'' {{res|lex duodecim tabularum}},<ref>''[[Digesta|Dig.]]'' 56.16.220.pr (multa dena exempla)</ref> sunt exempla [[lex|legis]] antiquissimae [[Roma antiqua|Romanorum]], quae traduntur ab anno [[451 a.C.n.|451]] ad [[450 a.C.n.|450]] a [[Decemviri legibus scribundis|decemviris legibus scribundis]] compositae esse. Nullum exemplar harum legum exstat, sed ex variis textibus plurimae leges restitui possunt. Imprimis iurisconsulti [[Sextus Aelius Q.f. Paetus Catus|Sextus Aelius Paetus]]<ref>Pomponius in ''[[Digesta|Digestis]]'' I.2.2.38.</ref> et [[Marcus Antistius Labeo]] et [[Gaius (iuris consultus)|Gaius]] commentaria ad XII tabulas composuere e quibus pauca fragmenta in ''[[Digesta|Digestis]]'' et apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]]<ref>''[[Noctes Atticae]]'', I.12.18 ; VI.15 ; XX.1.</ref> servata sunt.
== Historiographia ==
Sic traditur apud Livium: consulatu modo pristino de legibus non divulgasse, quas solum pontifices patriciique novissent, et praeterea severissime in plebem actum esse; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gaius Terentilius Harsa|Terentilium|en|qid=Q1265649}} vero anno [[462 a.C.n.|462]] hortatum ut publice vulgaretur, ne leges [[plebs]] ignoraret; cui patricios strenue et diutius obstetisse; sed circiter [[451 a.C.n.|451]] primos decemviros creatos esse, ut leges perscriberent.
=== De origine Graeca ===
[[Titus Livius]]<ref>''Ab Urbe condita'' III.31.8; 32.1; 33.5</ref> et [[Dionysius Halicarnasseus|Dionysius Halicarnassensis]]<ref>''[[Antiquitates Romanae (Dionysius Halicarnassensis)|Antiquitates Romanae]]'' X.51.5.</ref> legatos Athenas ad [[Solon|Solonis]] leges cognoscendas a senatu missos rettulerunt, antequam decemviri leges conscribendas susciperent. Haec sunt verba Titi Liviː ''Cum de legibus conueniret, de latore tantum discreparet, missi legati Athenas [[Spurius Postumius A.f. Albus Regillensis|Sp. Postumius Albus]] [[Aulus Manlius Cn.f. Vulso|A. Manlius]] [[Servius Sulpicius Camerinus Cornutus|P. Sulpicius Camerinus]], iussique inclitas leges Solonis describere et aliarum Graeciae ciuitatium instituta mores iuraque noscere''. Dionysius etiam duas legationes et Athenas et in Magnam Graeciam memorabat. Plerique eruditi moderni hanc fabulam dubitanter acceperunt<ref>Ducos (1978) pp.13-24.</ref>, quia leges Solonis iam a [[Pisistratus|Pisistrato]] abrogatae erant nec aetate [[Pericles|Periclis]] medio quinto saeculo a.C.n. vigebant. Item [[Strabo]]<ref>''[[Geographica (Strabo)|Geographica]]'' XIV.1.25. Cf iurisconsultus Pomponius in ''Digestis'' I.2.2.4 qui et ipse fabulam dubitanter recipitː ''leges duodecim tabularum. quarum ferendarum auctorem fuisse decemviris Hermodorum quendam Ephesium exulantem in Italia quidam rettulerunt''.</ref> et [[Plinius Maior]]<ref>{{Pnh}} XXXIV.11.21ː ''Hermodori Ephesii ... legum quas decemviri scribebant interpretis''. Statuam in [[Comitium|Comitio]] habebat.</ref> magnas partes in legibus elaborandis [[Ephesus|Ephesio]] viro Hermodoro philosopho adsignabant. Nec validiora visa sunt eorum testimonia eruditis modernis quia Hermodorus, [[Heraclitus|Heracliti]] amicus, sexto saeculo a.C.n. vixit<ref>Ducos (1978) pp.25-29.</ref>. Fieri quidem potuit ut nonnullae formulae in legibus Graecis frequenter occurrentes Latine conversae in Duodecim Tabulas transferrentur; item ipsum codificandi propositum fortasse a Graecis sumptum est, at ius ipsum Latinum videtur<ref>Ducos (1978) pp.54-68.</ref>.
== Notae ==
<references />
== Editiones cum commentario ==
* 1616 ː Iacobus Gothofredus, ''[https://books.google.fr/books?id=9kNHAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Fragmenta XII. Tabularum suis nunc primum tabulis restituta probationibus notis]'', [[Heidelberga|Heidelbergae]], typis Iohannis Lancelloti. Prima haec editio ordinem fragmentorum ab editoribus hodiernis etiamnunc observatum instituit, ordinem non scientifice quidem probatum sed tralaticium. Auctor hoc opus historico [[Iacobus Augustus Thuanus|Iacobo Augusto Thuano]] dedicabat.
* 2018 ː Michel Humbert, ''La loi des XII tables ː édition et commentaire''. Rome : École française de Rome. [https://web.archive.org/web/20211119093149/https://www.academia.edu/37884261/Michel_Humbert_La_Loi_des_XII_tables_%C3%89dition_et_commentaire Introductio apud Academia.edu].
== Plura legere si cupis ==
*Fridericus Boesch, ''[https://archive.org/details/bub_gb_3YEUAAAAYAAJ De xii tabularum lege a Graecis petita; quaestiones philologae. Dissertatio inauguralis]'', Gottingae, 1893.
* Michèle Ducos,''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k3365132t.texteImage L'influence grecque sur la loi des Douze Tables]'', Parisiis, Presses universitaires de France, 1978.
* Xaverius Lelièvre, ''[https://books.google.fr/books?id=b5NbAAAAQAAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Commentatio antiquaria de legum XII tabularum patria]'', Lovanii, Vanlinthout, 1827.
*André Magdelain, "[https://www.persee.fr/doc/efr_0000-0000_1990_ant_133_1_3980 Les mots «legare» et «heres» dans la loi des XII tables]", ''Publications de l'École Française de Rome'', 1990ː 659-677
*Georg Steinhausen, ''De Legum XII tabularum patria, dissertatio inauguralis historica'', [[Gryphiswaldia|Gryphiswaldiae]], F. G. Kunike, 1887.
== Nexus externus ==
{{Vicifons|Lex Duodecim Tabularum}}
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lsante05/LegesXII/leg_intr.html Leges duodecim tabularum (Bibliotheca Augustana)]
*[https://droitromain.univ-grenoble-alpes.fr/Leges/twelve_Riccobono.html S. Riccobono, ''Fontes iuris Romani antejustiniani'', I, Firenze, 1941, pp. 21-75ː Leges duodecim tabularum]
{{Roma antiqua}}
[[Categoria:Ius Romanum]]
[[Categoria:Leges|XII tabularum lex]]
[[Categoria:Res enumeratae|12]]
[[Categoria:Roma antiqua]]
2p634sow7npr8l57kdaxyr4110rvtv3
Gnaeus Pompeius Magnus
0
11183
3991773
3991375
2026-09-28T15:05:50Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991773
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]].
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Fontes praecipui ==
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]''
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
gu4xvmxwz37nip21ix4el0v2jc057qa
3991795
3991773
2026-09-28T16:39:54Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991795
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Fontes praecipui ==
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]''
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
sr4bp6k2voa887de7tefqx3lu9531kh
Bartholomaeus Casaus
0
13671
3991903
3975857
2026-09-29T05:23:18Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991903
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Fray Bartolomé de las Casas.jpg|thumb|Bartholomaeus Casaus]]
'''Bartholomaeus Casaus'''<ref>Vide titulum libri ''[https://web.archive.org/web/20210414055130/http://libcat.bucknell.edu/title/narratio-regionum-indicarum-per-hispanos-quosdam-devastatarum-verissima-per-episcopum-bartholomaeum-casaum-natione-hispanum-hispane-conscripta-hispali-hispanice-post-alibi-latine-excusa-jam-vero-denuo-iconibus-illustrata-edita-est/oclc/800801646?referer=di&ht=edition Narratio regionum Indicarum per Hispanos quosdam devastatarum verissima per episcopum Bartholomaeum Casaum]'' (1614)</ref> seu '''de Casas'''<ref>[http://books.google.com/books?id=6Xx1AAAAMAAJ&q=bartholomaeus+a+casas&dq=bartholomaeus+a+casas&lr=&client=firefox-a&hl=es ''Frater Bartholomaeus de Casas institutus est visitator in insula Hispaniola et in insula Sancti Joannis cum plenaria potestate.'']</ref> ([[Hispanice]] ''[[:es:Bartolomé de las Casas|Bartolomé de las Casas]]'', natus [[Hispalis|Hispali]] anno [[1484]], mortuus [[Matritum|Matriti]] anno [[1566]]), fuit [[religiosus|frater]] [[Dominicanus]], [[historicus]], [[theologus]], [[episcopus]] [[Chiapae|Chiaparum]], magnusque indigenarum defensor.
== Opera ==
* 1552 : ''Aqui se contiene una isputa o controversia entre ... fray Bartolome de las Casas o Casaus ... y el doctor Gines de Sepulueda ...'' [https://web.archive.org/web/20180501031230/http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17059 Textus]
* 1552 : ''Aqui se contienen treynta propositiones muy juridicas'' [http://www.cervantesvirtual.com/portales/bartolome_de_las_casas/obra-visor/aqui-se-contienen-treynta-propositiones-muy-juridicas-en-las-quales-sumaria-y-succintamiente-se-to-0/html/ Textus]
* 1552 : ''Aqui se contienen unos avisos y reglas para los confessores que oyeron confessiones delos Españoles que son o han sido en cargo a los Indios'' [https://web.archive.org/web/20180501031822/http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17064 Textus]
* 1552 : ''[[Brevissima relación (Casaus)|Brevissima relación de la destruyción de las Indias]]'' [https://web.archive.org/web/20180527075816/http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17058 Textus] [https://web.archive.org/web/20200619133941/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000172864&page=1 Versio Latina 1614]
* 1552 : ''Este es vn tratado que ... fray Bartholome de las Casas o Casaus compuso por comision del Consejo real delas Indias ... sobre la materia de los Yndios que se han hecho en ellas esclauos'' [https://web.archive.org/web/20180502185146/http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17062 Textus]
* 1552 : ''Principia queda[m] ex quibus procedendum est in disputatione ad manifestandam et defendendam iusticia Yndorum'' [https://books.google.fr/books?id=md6-gD-Z4pgC&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Textus]
* 1875 : ''Historia de las Indias'' (scripta ante 1561) [https://archive.org/details/historiaindias01casarich Vol. 1] [https://archive.org/details/historiaindias02casarich 2] [https://archive.org/details/HistoriaDeLasIndias.TomoIIIFrayBartolomDeLasCasas 3] [https://archive.org/details/historiaindias03casarich 4] [https://archive.org/details/historiaindias04casarich 5]
* 1892 : ''De las antiguas gentes del Perú'' [http://www.cervantesvirtual.com/portales/bartolome_de_las_casas/obra-visor/de-las-antiguas-gentes-del-peru--0/html/ Textus]
* 1909 : ''Apologética historia sumaria'' (scripta 1536?) [https://archive.org/details/historiadoresdei01serr Textus] [https://archive.org/stream/historiaindias04casarich#page/236/mode/2up Capitula selecta]
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Gustavo Gutierrez, ''En busca de los pobres de Jesucristo: el pensamiento de Bartolomé de las Casas''. Salmanticae: Sigueme, 1992. ISBN 84-301-11198-0
* John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n147/mode/2up vol. 1 pp. 113-159]
== Nexus externi ==
* ''[https://web.archive.org/web/20200606161752/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000023195&page=1 Historia general de las Indias]'' (Manuscriptum: vol. 1 et vol. 2 sunt exemplaria anno 1834 facta ex originalia Regalis Academiae Historicae; vol. 3 est ut videtur originale anno fere 1561 exscriptum)
* [https://web.archive.org/web/20200622204558/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000087075&page=1 Opera varia] (Manuscriptum)
{{DEFAULTSORT:Casaus, Bartholomaeus}}
[[Categoria:Nati 1484]]
[[Categoria:Mortui 1566]]
[[Categoria:Auctores Hispanici]]
[[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]]
[[Categoria:Dominicani]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Ethnographi]]
[[Categoria:Historici Hispaniae]]
[[Categoria:Historici Mexici]]
[[Categoria:Saeculum Aureum Hispanicum]]
[[Categoria:Scriptores Hispaniae]]
[[Categoria:Theologi Hispaniae]]
dt5i0bge8uj7sxe6ukoucltumqydsut
Insulae (urbs Franciae)
0
14717
3991807
3946116
2026-09-28T17:19:19Z
Pippobuono
54500
/* Ecclesia Catholica Romana */ novissima
3991807
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Insula (discretiva)}}
{{capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Lille_vue_gd_place.JPG|thumb|Forum generali [[Carolus de Gaulle|Carolo de Gaulle]] dicatum.]]
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 59350.png|thumb|Urbis tabula.]]
[[Fasciculus:Lille%2C_Belfry.JPG|thumb|200px|Campanile Insularum.]]
'''Insulae'''<ref>[https://archive.org/details/dictionnairelat00unkngoog/page/n166 ''Dictionnaire latin-français des noms propres de lieux ayant une certaine notoriété'']</ref><ref>Vb. adiect. "Insulanus, Insulensis" {{Graesse}}; cf. {{CathHierDiocese|lill|Archidioecesis Insulensis}}</ref> sive '''Insula'''<ref>"[https://web.archive.org/web/20191006120551/https://www2.uni-mannheim.de/mateo/camenaref/hofmann/hof2/s0635a.html Insula sive Insulae, ''l'Isle'' Gallis, ''l'Illa'' Italis, ''Ryssel'' Belgis]": {{Hofmannus}}</ref><ref>"Insula, Insulae ... Isla: ''Lille''" {{Graesse}}</ref> ([[Francogallice]] ''Lille''; [[Lingua Batava|Batave]] ''Rijsel'') est [[commune]] et [[urbs]] [[Francia]]e 231 491 incolarum (anno [[2013]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Septentrio (praefectura Franciae)|Septentrionis]] in regione boreali [[Alta Franciae|Altarum Franciae]] (usque ad diem [[31 Decembris]] [[2015]] [[Septentrio et Fretum|Septentrionis et Freti]]) sita.
Anno [[2004]] Insulae una cum [[Genua]] [[caput culturale Europaeum]] fuit.
Anno 2015 congressus [[Universalis Societas Esperantica|Universalis Societatis Esperanticae]] hic celebratus est.
== Incolae notabiles ==
* [[Martina Aubry]] [[civilitas|politica]], praefecta urbis ab anno [[2001]]
* [[Alanus ab Insulis]] [[philosophus]]
* [[Rinaldus de Dinechin]] [[episcopus]]
* [[Carolus Duran]] [[pictor]]
* [[Paulus Ferdinandus Gachet|Paulus Gachet]] [[medicus]]
* [[Carolus de Gaulle]] [[praeses]] [[Francia]]e
* [[Eduardus Lalo]] [[compositor]]
* [[Philippus Noiret]] [[histrio]]
* [[Ludovicus Pasteur]] [[biologus]]
* [[Ioannes Vincartius]] [[S.I.|SI]] poeta Latinus
* [[Gasto Waringhien]] [[Philologia|philologus]] et [[Lingua Esperantica|esperantista]]
== Ecclesia Catholica Romana ==
Insulae sunt sedes [[Archidioecesis Insulensis|archidioecesis Catholicae Insulensis]], et praesens episcopus est [[Laurentius Le Boulc'h]]. In urbe est etiam [[Universitas Catholica Insulensis|Universitas Catholica]].
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[Metropolis Europaea Insulensis]]
* [[Index communium praefecturae Septentrionis]]
* [[Universitas Insulensis]] olim Duacensis
* [[Ferrivia metropolitana Insulensis]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Lille|Insulas}}
* [https://web.archive.org/web/20130729120325/http://www.lille.fr/ Pagina interretialis] {{Ling|Francice}}
* {{INSEE commune|59350|de=Insula}}
* [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=19581 De hoc commune apud Cassini]
{{Capita praefecturarum Franciae}}
[[Categoria:Insulae (urbs Franciae)|!]]
[[Categoria:Communia Praefecturae Septentrionis]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Septentrionis]]
kjgei9jh30x552gk44s1wvby2oxkki9
Ignis
0
25945
3991841
3991632
2026-09-28T20:03:09Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3991841
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:FIRE 01.JPG|thumb|Ignis]]
[[Fasciculus:Forestfire2.jpg|thumb|[[Silva]] igne correpta]]
[[Fasciculus:Buergbrennen 02 Bivels Luxembourg.jpg|thumb|[[Buergbrennen]] ad [[Bivels]], vicum [[Luxemburgum|Luxemburgensem]]]]
{{res|Ignis}} ({{pns|is|m|ignis}}) est rapida [[materia (physca)|materiae]] ([[fomes|fomitis]]) [[oxydatio]] vel exustio per [[ratio exothermica|exothermicam]] [[combustio]]nis rationem [[chemia|chemicam]], quae [[calor]]em, [[lux|lucem]], et varios {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exitus chemicus|exitus|en|qid=Q542929}} liberat.<ref>{{Citation |title=Glossary of Wildland Fire Terminology |date=October [[2007]] |url=http://www.nwcg.gov/pms/pubs/glossary/pms205.pdf |journal= |pages=70 |access-date=2008-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080821230940/http://www.nwcg.gov/pms/pubs/glossary/pms205.pdf |url-status=deviated |publisher=National Wildfire Coordinating Group |archive-date=2008-08-21}}.</ref><ref>Haec definitio certas rationes tardiores excludit, sicut [[Rubigo|robiginem (ferruginem) tractandam}} et [[digestio]]nem.</ref>
Ignis etiam variis rebus utitur, e.g. [[fax|face]] et [[cereus|cereo]].
Ignis unum ex quattuor [[elementa alchemica|elementis alchemicis]] putatur.
== Quattuor elementa necessaria ==
Ad ignem accendendum opus est quattuor elementis:
* Fomite sive materia cremabili, sicut composito organico aut carbonio plantarum, aut [[lignum|ligno]], aut [[plastica (materia)|plastico]], aut [[gas]]o, aut [[naphtha]], aut ceteris rebus.
* Oxydatore, sicut [[oxygenium|oxygenio]] aeris.
* Calore vel [[energia]] activa, quam ex scintilla, altera [[flamma]], vel alta [[temperatura thermodynamica]] adiacenti adipisci licet.
* Reactione catenata, quae est reactio, qua combustio servetur, etiamsi fons primus ignis absit.
== De colore ignis ==
Flamma ignis saepe rutila videtur, et nimirum [[Roma antiqua|antiqui]] ''rutilo'' saepissime usi sunt adiectivo flammae et ignis [[color]]em describentes.<ref>[[Publius Ovidius Naso|Ov.]] ''[[Fasti (Ovidius)|Fast.]]'' 3.285 ecce deum genitor ''rutilas'' per nubila ''flammas'' / sparsit; [[Publius Vergilius Maro|Verg.]] ''[[Georgica|Georg.]]'' 1.454 maculae incipiunt ''rutilo'' immiscerier ''igni''.</ref> At ignis non solum rutilus, sed etiam [[ruber]],<ref>Cf. [[Titus Lucretius Carus|Lucr.]] 4.404 rubrum tremulis iubar ignibus.</ref> [[fulvus]],<ref>Confer [[Gaius Plinius Secundus|Plin.]] ''[[Naturalis historia (Plinius)|Nat.]]'' 37.34 ''fulvum'' et ''igneum.''</ref> [[albus]], [[caeruleus]], vel etiam [[viridis]] esse potest. Ignis enim pro flammae [[calor]]e et re cremabili colores variat. Res magno calore ardentes, sicut [[gas]]a [[ferruminatio]]nis, caerulea vel etiam albicanti flamma ardent.
[[Candela]]e et [[sulphuratum|sulphurata]] rutila aut fulva [[flamma]] ardere solent. Color rutilus parvulis efficitur particulis [[fuligo|fuligineis]], quae ex candelae aut ligni aut sulphurati exustione nascuntur. Fuligo autem paene omnino [[carbo]]ne constat. Flammam autem fulvam accuratius inspicientem non fallet eam punctulis versicoloribus variegare. Color calidissimorum punctorum albus est, alias autem rutilus, fulvus aut ruber.
{{NexInt}}
{{div col|2}}
* [[Combustio]]
* [[Deflagratio]]
* [[Focus]]
* [[Incendium]]
* [[Immolatio sui]]
* [[Phlogiston]]
* [[Potestas ignis]]
* [[Prometheus]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pyrolatria|<>|en|qid=Q2638573}}
* [[Pyrolysis]]
* [[Pyromania]]
* [[Radiatio]]
* [[Reactio chemica]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Sipho|<>|en|qid=Q208281}}
* [[Siphonarius]]
* [[Spectaculum Hominis Ardentis]]
* [[Spectaculum pyrotechnicum]]
* [[Stella]]
* [[Vigil]]
* [[Vivi crematio]]
{{div col end}}
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Fire|ignem}}
{{vicicitatio|Ignis|ignem}}
* [http://www.pbs.org/wgbh/nova/fire/onfire.html Ignis], cum ''Flash.''
* [http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/3670017.stm Ignis per historiam.] [[BBC]] programma de historia ignis.
* [http://www.smokeybear.com/ "Ursus Fumosus": Ignes vitate!]
[[Categoria:Chemia]]
[[Categoria:Ignis| ]]
[[Categoria:Physica]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Physica}}
otv2g6u2gxy3duag1hr8270dq7pa0sv
Anscharius II (rex Sueciae)
0
30008
3991893
3913390
2026-09-29T01:14:36Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991893
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Oskar2sweden-3.jpg|thumb|left|upright|Anscharius II Sueciae]]
'''Anscharius II''' ([[Lingua Suedica|Suedice]] ''Oscar Fredrik'') (natus die [[21 Ianuarii]] [[1829]]; mortuus die [[8 Decembris]] [[1907]]), tertius filius [[Anscharius I (Sueciae)|Anscharii I]] et [[Iosepha Leuchtenberg|Iosephae Leuchtenberg]] ab anno [[1872]] fuit [[index Regum Sueciae|Rex Sueciae]] usque ad [[mors|mortem]] et usque ad annum [[1905]] etiam Rex [[Norvegia]]e. Euis [[coronatio]] die [[12 Maii]] [[1873]] in [[Ecclesia Magna (Holmia)|Templo Magno]] [[Holmia]]e ut rex Sueciae deinde [[18 Iulii]] 1873 in [[Ecclesia Cathedralis Nidrosiensis|Templo Cathedrali Nidrosiensi]] ut rex Norvegiae perfecta est. Eius [[uxor]] fuit [[Sophia Nassau]] quam anno [[1857]] duxit.
Anno [[1901]] [[Praemium Nobelianum]] consitutus{{dubsig}} et laureatoribus dedit.
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20160325210615/http://www.kongehuset.no/seksjon.html?tid=27187&sek=26972 De regum Norvegiae successione]
{{bio-stipula}}
{{Reges Norvegiae}}
{{Lifetime|1829|1907|Anscharius II}}
[[Categoria:Francomurarii]]
[[Categoria:Reges Norvegiae]]
[[Categoria:Reges Sueciae]]
8ayn3tnd0i1j215tau4hzg4b121zhna
Anscharius I (rex Sueciae)
0
30127
3991894
3832106
2026-09-29T01:14:38Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991894
wikitext
text/x-wiki
{{capsa principis Vicidata}}
[[Fasciculus:Crownprince Oscar of Sweden painted by Joseph Karl Stieler.jpg|thumb|'''Anscharius I''' rex [[Suecia]]e et [[Norvegia]]e]]
'''Anscharius I''' (natus ''Iosephus Franciscus Anscharius Bernadotte'' [[Lutetia]]e die [[4 Iulii]] [[1799]] - obiit die [[8 Iulii]] [[1859]]), primus filius [[Carolus XIV (rex Sueciae)|Caroli XIV]] et [[Desideria Bernadotte|Desideriae]] natae Clary ab anno [[1844]] usque ad [[mors|mortem]] fuit [[index Regum Sueciae|rex Sueciae]] et [[Norvegia]]e.
Lutetiae educatus, anno circiter 1815 versum Latinum de diaeta discipulorum [[collegium Ludovici Magni|lycei Ludovici Magni]] ad murum inscripsisse dicitur:
:Hic vivitur trippis, lentillis atque carottis.<ref>''L'Intermédiaire des chercheurs et curieux'' (30 Aprilis 1893) {{Google Books|2icFAQAAIAAJ|col. 473}}</ref>
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Oscar I of Sweden|Anscharium I}}
{{Fontes biographici}}
* [https://web.archive.org/web/20160325210615/http://www.kongehuset.no/seksjon.html?tid=27187&sek=26972 De regum Norvegiae successione]
{{bio-stipula}}
{{Reges Norvegiae}}
[[Categoria:Reges Sueciae]]
[[Categoria:Reges Norvegiae]]
[[Categoria:Nati 1799]]
[[Categoria:Mortui 1859]]
[[Categoria:Alumni Lycei Ludovici Magni]]
53lqw7zx6divz4tpfb9dcw5u7c71kya
Carolus XV (rex Sueciae)
0
30143
3991931
3832780
2026-09-29T11:12:09Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991931
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Karl XV i mitten av 1860-talet.jpg|thumb|right|240px|''Carolus XV'']]
'''Carolus XV''' (natus ''Carolus Ludovicus Eugenius'' die [[3 Maii]] [[1826]] - obiit die [[19 Augusti]] [[1872]]), primus filius [[Anscharius I (rex Sueciae)|Anscharii I]] et [[Iosephina Leuchtenberg|Iosephinae Leuchtenberg]] ab anno [[1859]] usque ad [[mors|mortem]] fuit [[index Regum Sueciae|Rex Sueciae]] et [[Norvegia]]e (ut '''Carolus IV''').
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20160325210615/http://www.kongehuset.no/seksjon.html?tid=27187&sek=26972 De regum Norvegiae successione]
{{bio-stipula}}
{{Reges Norvegiae}}
[[Categoria:Nati 1826]]
[[Categoria:Mortui 1872]]
[[Categoria:Reges Sueciae]]
[[Categoria:Reges Norvegiae]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Upsaliensis]]
[[Categoria:Sodales Academiae Regiae Scientiarum Suecicae]]
[[Categoria:Francomurarii]]
coagmr8qvgsrmuhh51pwls7gdiuibh7
Carolus XIV (rex Sueciae)
0
30148
3991930
3837246
2026-09-29T11:12:08Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991930
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Carolus XIV''' (natus ''Ioannes Baptista Iulius Bernadotte'' [[Palum|Pali]] in [[Francia]] die [[26 Ianuarii]] [[1763]]; obiit [[Holmia]]e die [[8 Martii]] [[1844]]) fuit dux exercitus Francici, princeps [[Pons Curvus|Pontis Curvi]] et a die [[21 Augusti]] [[1810]] [[index Regum Sueciae|Rex Suecia]]e et a die [[5 Februarii]] [[1818]] [[Norvegia]]e (ut '''Carolus III''').
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20160325210615/http://www.kongehuset.no/seksjon.html?tid=27187&sek=26972 De regum Norvegiae successione]
{{bio-stipula}}
{{Reges Norvegiae}}
[[Categoria:Nati 1763]]
[[Categoria:Mortui 1844]]
[[Categoria:Generalissimi]]
[[Categoria:Reges Norvegiae]]
[[Categoria:Reges Sueciae]]
[[Categoria:Francomurarii]]
[[Categoria:Participes bellorum Napoleonicorum]]
{{Myrias|Homines}}
opir9zfu3i4jiri3n3vzr6kf63ld4sl
Ioannes Claudius Boulanger
0
30528
3991787
3991717
2026-09-28T16:22:59Z
Pippobuono
54500
formula
3991787
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Ioannes Claudius Ezechiel Ioannes Baptista Boulanger''' ([[Francogallice]] ''Jean-Claude Ézechiel Jean-Baptiste Boulanger'', natus in [[Journy]] die [[1 Martii]] [[1945]]) fuit episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] (Francogallice ''diocèse Sées'') (2002-2010), postea [[Dioecesis Baiocensis-Lexoviensis]] (2010-2020) et nunc emeritus huius dioecesis est.
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Jean-Claude Boulanger|Ioannem Claudium Boulanger}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|boula}}
{{bio-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1945||Boulanger, Ioannes Claudius}}
[[Categoria:Incolae Franciae]]
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
93o98mo9ma2qzp6fp4g4rbgjjhsplig
Abecedarium Phoneticum Internationale
0
32561
3991855
3979851
2026-09-28T21:09:46Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991855
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:The International Phonetic Alphabet (revised to 2015).pdf|thumb|upright=2|Tabula litterarum IPA anno 2015 edita]]
'''Abecedarium Phoneticum Internationale,'''{{Convertimus}} saepe notum ob [[littera]]s primas nominis [[Lingua Anglica|Anglici]] '''IPA''' (''[[:en:International Phonetic Alphabet|International Phonetic Alphabet]]''<ref>"Stricto sensu, litterae 'IPA' refert [...] ''Societatem'' Phoneticam Internationalem. At nunc, tam vulgum est litteris uti etiam pro abecedario ipso [...] ut resistere puditum videtur." Laver, ''Principles of Phonetics'', p. 561.</ref>), sive [[Lingua Francogallica|Francogallici]] '''API''' (''[[:fr:Alphabet phonétique international|Alphabet phonétique international]]''), est [[abecedarium]] [[phonetica|phoneticum]], a [[linguista|linguistis]] [[Francia|Francicis]] et [[Britanniarum Regnum|Britannicis]] anno [[1888]] excogitatum, cuius ratio creandi est [[sonus|sonos]] omnium [[lingua]]rum eodem [[orthographia]]e systemate explicare.
{{NexInt}}
* [[Vicipaedia:Translitteratio]]
* {{fn|IPA}} et {{fn|IPA2}} (formulae ad hanc [[translitteratio]]nem in paginis nostris praebendam)
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
== Bibliographia ==
*{{Cite journal|last=Ball|first=Martin J.|coauthors=John H. Esling & B. Craig. Dickson|year=[[1995]]|title=The VoQS system for the transcription of voice quality|url=https://archive.org/details/sim_international-phonetic-association-journal_1995-12_25_2/page/71|journal=Journal of the International Phonetic Alphabet|volume=25|issue=2|pages=71–80|doi=10.1017/S0025100300005181}}
*{{Cite journal|last=Duckworth |first=M. |coauthors=G. Allen, M.J. Ball |year=[[1990]] |month=December |title=Extensions to the International Phonetic Alphabet for the transcription of atypical speech |url=https://archive.org/details/clinical-linguistics-phonetics_october-december-1990_4_4/page/273 |journal=Clinical Linguistics and Phonetics |volume=4 |issue=4 |pages=273–280 |doi=10.3109/02699209008985489}}
*{{Cite journal|last=Hill |first=Kenneth C. |coauthors= |year=[[1988]] |last2=Pullum |month=March |first2=Geoffrey K. |last3=Ladusaw |first3=William |title=Review of ''Phonetic symbol guide'' by G. K. Pullum & W. Ladusaw |url=https://archive.org/details/sim_language_1988-03_64_1/page/143 |journal=Language |volume=64 |issue=1 |pages=143–144 |doi=10.2307/414792 |jstor=414792}}
*{{Cite journal|author=International Phonetic Association|year=[[1989]]|title=Report on the 1989 Kiel convention|journal=Journal of the International Phonetic Alphabet|volume=19|issue=2|pages=67–80}}
*{{Cite book|author=International Phonetic Association|year=[[1999]]|title=Handbook of the International Phonetic Association: A guide to the use of the International Phonetic Alphabet|url=https://archive.org/details/handbookofintern0000inte|location=Cambridge|publisher=Cambridge University Press|isbn=0-521-65236-7 (hb); ISBN 0-521-63751-1 (pb)}}
* {{Cite book|last=Jones |first=Daniel|authorlink=Daniel Jones (phonetician) |title=English pronouncing dictionary |year=[[1988]]| edition= 14a retractata |publisher=Dent |location=Londinii |oclc=18415701|isbn=0521862302}}
*{{Cite journal|last=Ladefoged |first=Peter|authorlink=Peter Ladefoged |year=[[1990]] |month=September |title=The revised International Phonetic Alphabet |url=https://archive.org/details/sim_language_1990-09_66_3/page/550 |journal=Language |volume=66 |issue=3 |pages=550–552 |doi=10.2307/414611 |jstor=414611}}
*{{Cite journal|last=Ladefoged |first=Peter |coauthors=Morris Hale |year=[[1988]] |month=September |title=Some major features of the International Phonetic Alphabet |url=https://archive.org/details/sim_language_1988-09_64_3/page/577 |journal=Language |volume=64 |issue=3 |pages=577–582 |doi=10.2307/414533 |jstor=414533}}
*{{Cite book|last=Laver|first=John|title=Principles of Phonetics|url=https://archive.org/details/principlesofphon0000lave|year=[[1994]]|publisher=Cambridge University Press|location=Novi Eboraci|isbn=0-521-45031-4 (hb); ISBN 0-521-45655-X (pb)}}
*{{Cite book|last=Pullum |first=Geoffrey K. |authorlink=Geoffrey Pullum |coauthors=William A. Laduslaw |title=Phonetic symbol guide |url=https://archive.org/details/phoneticsymbolgu0000pull |year=[[1986]] |publisher=[[University of Chicago Press]] |location=Sicagi |isbn=0-226-68532-2}}
*{{Cite book|last=Skinner |first=Edith |coauthors=Timothy Monich, and Lilene Mansell |title=Speak with Distinction |url=https://archive.org/details/speakwithdistinc0000skin |location=Novi Eboraci |publisher=Applause Theatre Book Publishers |year=[[1990]]|isbn=1557830479}}
== Nexus externi ==
=== Societatis ipsius ===
* [https://www.internationalphoneticassociation.org/ Situs Societatis Phonetica Internationalis]
* [https://www.internationalphoneticassociation.org/content/full-ipa-chart Abecedarium ipsum]
=== Claviaturae ===
* [https://web.archive.org/web/20070105002746/http://www.webmasterei.com/en/tools/ipa Altera] cum [[MP3]]
* [https://web.archive.org/web/20080704075615/http://www.linguiste.org/phonetics/ipa/chart/keyboard/ Claviatura interretialis]
* [https://web.archive.org/web/20090131160512/http://davidmontero.net/Linguistics.php IPACharMap]
=== Soni ===
* [https://web.archive.org/web/20030604130512/http://hctv.humnet.ucla.edu/departments/linguistics/VowelsandConsonants/ Petri Ladefoged's Curriculum Phoneticum]* [https://web.archive.org/web/20030604130512/http://hctv.humnet.ucla.edu/departments/linguistics/VowelsandConsonants/course/chapter1/chapter1.html IPA charta] cum [[AIFF]]
* [https://web.archive.org/web/20050703083533/http://hctv.humnet.ucla.edu/departments/linguistics/VowelsandConsonants/vowels/contents.html Praefatio sonis linguarum]
[[Categoria:Linguistica]]
[[Categoria:Transscriptio]]
[[Categoria:Translitteratio]]
{{Myrias|Anthropologia}}
0amkk2ewvz4mi0yb5cm8rchcsmq6y04
Reijo Pitkäranta
0
32637
3991899
3725552
2026-09-29T02:46:17Z
~2026-52330-01
215460
3991899
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Reijo Veikko Isak Pitkäranta''' (sive '''Gregorius Pitkäranta'''; natus [[11 Decembris]] [[1945]]
[[Ilmola]]e; mortuus [[23 Septembris]] [[2026]] [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]]), Secretarius Superior fundationis Instituti Romani Finlandiae, erat [[Auctores neolatini|auctor neolatinus]] [[Finnia|Finnicus]] qui una cum collega [[Tuomo Pekkanen|Tuomone Pekkanen]] inde ab anno [[1989]] [[Nuntii Latini (Finnia)|Nuntiis Latinis]] laboravit.
Sodalis erat [[Academia Latinitati Fovendae|Academiae Latinitati Fovendae]].
== Eius scripta ==
* 1988: "Liber in Finnia 500 annos natus", in ''[[Melissa]]'', n° 24, anno 1988, p. 7.
* 1989: "Institutum Romanum Finlandiae quinquagenarium", in ''Melissa'', n° 29, anno 1989, p. 10.
* 1992: ''Nuntii Latini'', Helsinkii, Suomalaisen Kirjallisuuden Seura, 1992. (scripsit una cum [[Tuomo Pekkanen]])
* 1995: ''Nuntiorum Latinorum tertium volumen'', Helsinkii, ed. Suomalaisen Kirjallisuuden Seura, 1995 (collaboravit [[Thomas Pekkanen]]).
* 1998: ''Nuntii Latini IV'', Helsinkii, Suomalaisen Kirjallisuuden seura, 1998 (cum eo scripsit [[Tuomo Pekkanen]]).
* 1999: ''Nuntii Latini V'', Helsinkii, Suomalaisen KirjallisuudenSeura, 1999 (una cum [[Tuomo Pekkanen]])
== Opera ==
* ''[[Suomi-latina-suomi-sanakirja|Suomi-latina-suomi-sanakirja (Lexicon Finnico-Latino-Finnicum)]]'', [[2001]]
* ''[[Nykylatinan sanakirja|Nykylatinan sanakirja Suomi-Latina-Suomi (Lexicon hodiernae Latinitatis Finno-Latino-Finnicum)]]'', [[2006]]
* ISBN 951-717-702-X
* ISBN 951-717-755-0
* ISBN 951-717-872-7
{{NexInt}}
* [[Auctores neolatini]]
== Nexus externi ==
* [https://yle.fi/aihe/artikkeli/2017/11/23/yles-nuntii-latini-to-be-broadcast-for-the-last-time-in-late-december De Nuntii Latinis terminatis]
* http://www.richardwolf.de/latein/pitkaera.htm
* https://web.archive.org/web/20071008224955/http://www.lvpa.de/html/imagines.htm (imagines)
{{bio-stipula}}
{{Finnia-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Pitkaranta, Reijo}}
[[Categoria:Homines vivi]]
[[Categoria:Auctores Latini hodierni]]
[[Categoria:Scriptores Melissae]]
[[Categoria:Socii Academiae Latinitati Fovendae]]
[[Categoria:Latinistae Finniae]]
[[Categoria:Nati 1945]]
[[Categoria:Morti 2026]]
ld4ykoyg8lndvwt7wv51vyfim0mq1p0
3991900
3991899
2026-09-29T02:54:24Z
Grufo
64423
Minora
3991900
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Reijo Veikko Isak Pitkäranta}} seu {{res|Gregorius Pitkäranta}} (natus [[11 Decembris]] [[1945]]
[[Ilmola]]e; mortuus [[23 Septembris]] [[2026]] [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]]) fuit Secretarius Superior fundationis Instituti Romani Finlandiae et [[Auctores neolatini|auctor neolatinus]] [[Finnia|Finnicus]], qui una cum collega [[Tuomo Pekkanen|Tuomone Pekkanen]] inde ab anno [[1989]] [[Nuntii Latini (Finnia)|Nuntiis Latinis]] laboravit.
Sodalis fuit [[Academia Latinitati Fovendae|Academiae Latinitati Fovendae]].
== Eius scripta ==
* 1988: "Liber in Finnia 500 annos natus", in ''[[Melissa]]'', n° 24, anno 1988, p. 7.
* 1989: "Institutum Romanum Finlandiae quinquagenarium", in ''Melissa'', n° 29, anno 1989, p. 10.
* 1992: ''Nuntii Latini'', Helsinkii, Suomalaisen Kirjallisuuden Seura, 1992. (scripsit una cum [[Tuomo Pekkanen]])
* 1995: ''Nuntiorum Latinorum tertium volumen'', Helsinkii, ed. Suomalaisen Kirjallisuuden Seura, 1995 (collaboravit [[Thomas Pekkanen]]).
* 1998: ''Nuntii Latini IV'', Helsinkii, Suomalaisen Kirjallisuuden seura, 1998 (cum eo scripsit [[Tuomo Pekkanen]]).
* 1999: ''Nuntii Latini V'', Helsinkii, Suomalaisen KirjallisuudenSeura, 1999 (una cum [[Tuomo Pekkanen]])
== Opera ==
* ''[[Suomi-latina-suomi-sanakirja|Suomi-latina-suomi-sanakirja (Lexicon Finnico-Latino-Finnicum)]]'', [[2001]]
* ''[[Nykylatinan sanakirja|Nykylatinan sanakirja Suomi-Latina-Suomi (Lexicon hodiernae Latinitatis Finno-Latino-Finnicum)]]'', [[2006]]
* ISBN 951-717-702-X
* ISBN 951-717-755-0
* ISBN 951-717-872-7
{{NexInt}}
* [[Auctores neolatini]]
== Nexus externi ==
* [https://yle.fi/aihe/artikkeli/2017/11/23/yles-nuntii-latini-to-be-broadcast-for-the-last-time-in-late-december De Nuntii Latinis terminatis]
* http://www.richardwolf.de/latein/pitkaera.htm
* https://web.archive.org/web/20071008224955/http://www.lvpa.de/html/imagines.htm (imagines)
{{bio-stipula}}
{{Finnia-stipula}}
{{Anni vitae|1945|2026|Pitkaranta, Reijo}}
[[Categoria:Auctores Latini hodierni]]
[[Categoria:Scriptores Melissae]]
[[Categoria:Socii Academiae Latinitati Fovendae]]
[[Categoria:Latinistae Finniae]]
mk2ejs0qmwn8dums02j823xuz4zgxir
3991901
3991900
2026-09-29T02:55:58Z
Grufo
64423
3991901
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Reijo Veikko Isak Pitkäranta}} seu {{res|Gregorius Pitkäranta}} (natus [[11 Decembris]] [[1945]]
{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ilmola|Ilmolae|en|fi|qid=Q5985}}; mortuus [[23 Septembris]] [[2026]] [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]]) fuit Secretarius Superior fundationis Instituti Romani Finlandiae et [[Auctores neolatini|auctor neolatinus]] [[Finnia|Finnicus]], qui una cum collega [[Tuomo Pekkanen|Tuomone Pekkanen]] inde ab anno [[1989]] [[Nuntii Latini (Finnia)|Nuntiis Latinis]] laboravit.
Sodalis fuit [[Academia Latinitati Fovendae|Academiae Latinitati Fovendae]].
== Eius scripta ==
* 1988: “Liber in Finnia 500 annos natus”, in ''[[Melissa]]'', n° 24, anno 1988, p. 7.
* 1989: “Institutum Romanum Finlandiae quinquagenarium”, in ''Melissa'', n° 29, anno 1989, p. 10.
* 1992: ''Nuntii Latini'', Helsinkii, Suomalaisen Kirjallisuuden Seura, 1992. (scripsit una cum [[Tuomo Pekkanen]])
* 1995: ''Nuntiorum Latinorum tertium volumen'', Helsinkii, ed. Suomalaisen Kirjallisuuden Seura, 1995 (collaboravit [[Thomas Pekkanen]]).
* 1998: ''Nuntii Latini IV'', Helsinkii, Suomalaisen Kirjallisuuden seura, 1998 (cum eo scripsit [[Tuomo Pekkanen]]).
* 1999: ''Nuntii Latini V'', Helsinkii, Suomalaisen KirjallisuudenSeura, 1999 (una cum [[Tuomo Pekkanen]])
== Opera ==
* ''[[Suomi-latina-suomi-sanakirja|Suomi-latina-suomi-sanakirja (Lexicon Finnico-Latino-Finnicum)]]'', [[2001]]
* ''[[Nykylatinan sanakirja|Nykylatinan sanakirja Suomi-Latina-Suomi (Lexicon hodiernae Latinitatis Finno-Latino-Finnicum)]]'', [[2006]]
* ISBN 951-717-702-X
* ISBN 951-717-755-0
* ISBN 951-717-872-7
{{NexInt}}
* [[Auctores neolatini]]
== Nexus externi ==
* [https://yle.fi/aihe/artikkeli/2017/11/23/yles-nuntii-latini-to-be-broadcast-for-the-last-time-in-late-december De Nuntii Latinis terminatis]
* http://www.richardwolf.de/latein/pitkaera.htm
* https://web.archive.org/web/20071008224955/http://www.lvpa.de/html/imagines.htm (imagines)
{{bio-stipula}}
{{Finnia-stipula}}
{{Anni vitae|1945|2026|Pitkaranta, Reijo}}
[[Categoria:Auctores Latini hodierni]]
[[Categoria:Scriptores Melissae]]
[[Categoria:Socii Academiae Latinitati Fovendae]]
[[Categoria:Latinistae Finniae]]
85i2mpk03erim4jkg2n5g85fq6cfzh8
Historia Philippinarum
0
35518
3991743
3991725
2026-09-28T12:18:36Z
IacobusAmor
1163
Exordium (menda manent) (10K)
3991743
wikitext
text/x-wiki
{{Latinitas|-2}}
[[Fasciculus:Boxer codex.jpg|thumb|upright=1|[[Vir]] et [[mulier]] [[nobilis|generis nobilis]] ''maharlika'' appellati (saec. XVI).]]
'''Historia Philippinarum''' abhinc annorum plus quam 30 000 coepisse creditur, per [[palaeolithicum|antiquum aevum lapideum]], cum homines via [[pons terrestris|ponte terrestri]]<!--en:Land bridge--> migrare et [[ager|agros]] [[incola]]re primum incipiebant. Abhinc annorum plusquam quinquaginta milia, greges palaeolithici in his [[insula|insulis]] [[habitatio|habitabant]]. Per multa [[saeculum|saecula]] fuerunt pars [[commercium|commercii]] maritimi [[Res publica popularis Sinarum|Serici]] [[Arabia Saudiana|Arabicique]]. A Serico tunc appellabantur Mai. Hae aggregatae insulae a gregibus paleolithicis aliquot milia annorum incolabantur. Fortasse Phillippinae sunt Maniola, [[regio]] quam [[Claudius Ptolemaeus]] in sua opera ''[[Geographia]]'' descripsit.
[[Neolithicum|Aera neolithica]] coepit in illis insulis circa 9000 annis a.C.n. usque ad circa annum 1500, et cum metallis laborabant indigeni. Oppida forsan fuerunt autocthona similia stirpibus [[aete]]. Altera fuit [[Dumagats]] quorum stirps ex [[Papua Nova Guinea]] proveniebat.
Per saecula 12 ad 15, conmigrationum series Malalaeanos quae sunt [[Indonesia]]ni [[Malaesia]]nique venerunt coeperunt incolare. [[Islamismus]] effundebat et constitit cum adventu Hispaniae. Etiam fuit systema litterarum appellatum [[Alibata]].
{{Vide etiam|Proelium Mactanense}}
Postea detectae sunt [[1521]] a [[Ferdinandus Magellanus|Ferdinando Magellano]] [[Lusitania|Lusitano]], qui in insula [[Cebu]]a [[Proelium_Mactanense|occisus]] est. Anno [[1565]], quam plurima urbes Legazpi conquisitatores [[Hispania|Hispanique]] ceperunt. Libera civitas suo proprio iure post regnum Hispaniae, anno [[1898]], declarata est, post autem regnum Civitatum Foederatarum Americae, anno [[1946]] haec declaratio in iure gentium invaluit.
== Aevo Perventis Hispanis et Antequae ==
<!-- Cultura tunc Magellanos perventos -->
Anno [[1521]] [[Ferdinandus Magellanus|Magellano]] pervento, philippinensis scriptae systema, consuetudo circumcisionis usque hodie sunt,et tunc [[Islamismus]] effundebat. In alteras, penates in dominos habebat et vocantur anitos. Ad unum deum vocantur Bathala cultus fuit. Quoti regionibus usque hodie ipsorum lingua ac consuetudoque sunt.
== Aevo Hispano ==
Hispana [[Ecclesia Catholica|Christianitatium Catholicorum Romanorum]], [[Universitas|universitatium]], [[rectio|gubernaculorum]] rationem, instrumenta talis ut aratrum, raedam, codicem iurisprudentiae, typographias, etc intulit. Inter primos poetas fuit [[Gaspar Aquino de Belen]]. In multis regionibus, ecclesiae gerebant in loco gubernaculo. Indigenae autem iura aequalia iuribus Hispanorum non habebant.
== Fossa Clysmatena aperta ==
Anno [[1869]], [[Fossa Clysmatena]] apertu, nobiles quae vocantur [[Rerum novarum cupidi#Rerum novarum cupidi illustriores|'ilustrados'(illustriores)]] emerserunt et ideas induxerunt occidentalarum liberalismum, aequalitatum, liberarum. Hi homines iura aequalitatem et repraesentationes pro indigenos. Intra illes, maxima clara fuerunt [[Gomburza]], et [[Jose Rizal]].
{{Vide etiam|Res Novae Philippinicae}}
{{Vide etiam|Bellum Philippinicum-Americanum}}
Ei fuerunt occisi icum accusationibus falsis. Eorum mortes exacerbaverunt nationem nascentem et intulerunt rebellionem ductam a Katipunan et adiuvata ab Americanis. [[Katipunan]] indixit independentiam anno [[1898]], quam America non agnovit, in vicem gubernaculum occupavit. Altera natio, [[Germania]] tenuit cuirassato expectante occupar, si non ita fecisset Americanae. Mox constituerunt Americanis [[Consortium Populorum]] Philippinarum.
== Secundum bellum mundanum et postea ==
Anno [[1941]], cum [[secundum bellum mundanum|bello mundano secundo]] conflato [[Iaponia]] invasit. Anno 1946, Iaponia victam se declaravit. Interea [[Manuel Quezon]], tunc praeses, in exilo persuasum Congressum Americanum adeptus fuit ad liberandum qua concessu est anno [[1946]].
Anno [[1972]], tunc praeses [[Ferdinandus Marcos]] [[Lex militaris|iurem martialem]] dictus, vicesimos annos mansit dictatore. Anno [[1983]] [[Benignus Aquinas|Benigno Aquinas]] occisu, res nova erupit anno [[1986]]. [[Ferdinandus Marcos]] fugitu, [[Corazon Aquino]] Benigni uxori, praeses fuit.
Hodiernus praesidens electa est [[Ferdinandus Marcos iunior|Ferdinandus Marcos iunior(vulgo Bongbong Marcos)]] abhinc anno [[2022]]. Populi paene omnes Catholici sed in australis sunt Islamici. Variae linguae omnibus sunt. Linguae publciae sunt [[Lingua Anglica |Anglica]] et [[Lingua Philippinica|Philippinica]]. Lingua Hispana fere exstincta est. Commercium linguae vel sermo sunt Tagalog, sed exstat creola Hispana appellatur [[Chabacani|Chabacano]] (Tsabacano) sive Zamboangenio origo ex urbe cognomine Zamboanga 250000 loquentium.
[[Typhon Haiyan]] (in Philippinis Yolanda appellatus) diebus [[7 Novembris|7]] et [[8 Novembris]] anno [[2013]] saltem 4000 incolarum insularum, notabiliter in [[Leyte]] et [[Caebua]], necavit, detrimentum aliis millionibus afferens. Urbe [[Marawi]] incursu Maute copia islamico extremo, tota insula declarata a tunc [[Praeses|praeside ]] [[Rodericus Duterte|Roderico Duterte]] est sub [[Lex militaris|iure militari]] mense [[Maii]] 2017.
{{NexInt}}
* [[:Categoria:Hispania apud Philippinas]]
* [[Ultimi Philippinarum]]
* [[Michael Lopez de Legazpi]]
{{Historia Asiae}}
[[Categoria:Historia Philippinarum]]
{{Myrias|Historia}}
ter2epuoagu152k73pp3ttq0g2sqesh
Valerius Ašichmin
0
36514
3991798
3708955
2026-09-28T16:44:48Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991798
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Valerius Nicolai filius Ašichmin''' ([[Russice]]: Валерий Николаевич Ашихмин, ''Valerij Nikolaevič Ašichmin'', natus [[21 Februarii]] [[1961]]), [[physica|physicus]] et programmator [[Russia|Russicus]], est auctor manualium aliquorum de [[mathematica]] et [[informatica]].
Natus est [[Kungura]]e regionis [[Permica]]e die [[21 Februarii]] [[1961]]. Anno [[1984]], studium in [[Universitas Technologica Publica Permica|Universitate Technologica Publica Permica]] perfecit. Anno [[1994]], factus est docens Universitatis Technologica.
== Opera ==
# В. Н. Ашихмин, М. Е. Драхлин, Р. Н. Рудаков, П. В. Трусов. [[1986]]. ''Выбор оптимальных параметров колебательной системы с двумя степенями свободы. Методические указания по выполнению расчётной работы на ЭВМ.''—Пермь: РИО ППИ. 10 с.
# В. Н. Ашихмин. [[1995]]. ''Проведение вычислительных работ на персональном компьютере с использованием электронной таблицы SuperCalk 4. Практическое руководство для самостоятельной работы студентов и учащихся политехнического лицея.''—Пермь: РИО ПГТУ. 51 с.
# В. Н. Ашихмин. [[1997]]. ''Объектно-ориентированное программирование на алгоритмическом языке Паскаль. Ч. 1. Принципы объектно-ориентированного программирования. Методическое пособие для самостоятельной работы студентов и учащихся политехнического лицея.''—Пермь: РИО ПГТУ. 35 с. [https://web.archive.org/web/20070926235857/http://mmsp.pstu.ru/sotr/avn/oop/index.htm HTML]
# В. Н. Ашихмин, М. Г. Бояршинов. [[1999]]. ''Опыт разработки и внедрения программы непрерывного образования в области информационных технологий.'' Труды международной научно-практической конференции «Проблемы непрерывного образования в системе обучения школа-вуз», Пермь, 27–29 сентября. С. 88–96.
# В. Н. Ашихмин. [[2000]].''Введение в математическое моделирование. Учебное пособие.'' Под ред. П. В. Трусова.—М.: Интермет Инжиниринг. 336 с.
# В. Н. Ашихмин. [[2004]]. ''Введение в математическое моделирование. Учебное пособие.'' Под ред. П. В. Трусова.—М.: Логос. 440 с. Тираж: 1500. ISBN 5-94010-272-7.
Hic habes [https://web.archive.org/web/20070927000144/http://mmsp.pstu.ru/sotr/avn/avn_list.htm indicem commentationum].
== Nexus externi ==
* [http://lyceum1.perm.ru Муниципальное общеобразовательное учреждение г. Перми «Лицей №1»]
* [https://web.archive.org/web/20070926235716/http://mmsp.pstu.ru/sotr/avn/index.htm Pagina Ašichminis]
* [https://web.archive.org/web/20070312020229/http://mmsp.pstu.ru/ Situs Universitatis Technologicae Publicae Permicae]
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1961||Asichmin, Valerius}}
[[Categoria:Mathematici Russiae]]
2ide3vsh7c45n6adlsd091nlj5j9dhc
Aram Khachaturian
0
37370
3991897
3973146
2026-09-29T02:12:12Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991897
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Aram Chatschaturjan}} seu {{res|Khachaturian}} ([[Lingua Armenica|Armenice]] Արամ Խաչատրյան, transcriptio scientifica ''Aram Xač‘atryan''; [[Lingua Russica|Russice]] Арам Ильич Хачатурян, ''Aram Il'ič Chačaturjan''; natus [[Triphelis|Tripheli]] die [[6 Iunii]] [[1903]], mortuus [[Moscua]]e die [[1 Maii]] [[1978]]) fuit [[compositor]] [[Armenia|Armenicus]] [[URSS|Sovieticus]].
==Bibliographia==
*Biesold, Marie. [[1989]]. ''Aram Chatschaturjan (1903–1978), Komponist zwischen Kaukasus und Moskau: Studie zur transkaukasischen Musik und zum Klavierwerk des armenischen Nationalkomponisten.'' [[Witmundia]]e. ISBN 3980201910. {{Ling|Theodisce}}
*Streller, Friedbert. [[1968]]. ''Aram Chatschaturjan.'' Lipsiae. {{Ling|Theodisce}}
{{NexInt}}
*[[4802 Khatchaturian]]
==Nexus externi==
{{Fontes biographici}}
*[http://eng.kavkaz.memo.ru/persontext/engperson/id/565510.html Biographia,] eng.kavkaz.memo.ru {{Ling|Anglice}}
*[https://web.archive.org/web/20071020054721/http://www.khachaturian.am/eng/index.htm Situs publicus,] www.khachaturian.am {{Ling|Anglice}}
*[http://www.russisches-musikarchiv.de/werkverzeichnisse/chatschaturjan-werkverzeichnis.htm Index operum,] www.russisches-musikarchiv.de
{{bio-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Khachaturian, Aram}}
[[Categoria:Nati 1903]]
[[Categoria:Mortui 1978]]
[[Categoria:Compositores saltationum scaenicarum]]
[[Categoria:Compositores Armeniae]]
[[Categoria:Incolae Unionis Sovieticae]]
4hcx7k4k68exhghi29296jfsxtavylr
Tasmania
0
39168
3991745
3707906
2026-09-28T12:26:13Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991745
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa subdivisionis Vicidata}}
'''Tasmania'''<ref>[https://books.google.fr/books?id=3WRr4RCxl5gC&q=Tasmania#v=snippet&q=Tasmania&f=false ''Missiones catholicae cura S. Congregationis de propaganda fide descriptae'', Romae 1895, pp. 522, 543].</ref> est [[insula]] et [[civitas]] [[Australia]]na. Tasmania nomen a [[nauta]] [[Batavia|Batavico]] [[Abel Tasman]] invenit anno [[1642]], qui primus [[Europa]]eus terram illam repperit, cuius caput est [[Hobart]].
Sententiam Latinam habet "ubertas et fidelitas".
==Notae==
<references />
== Bibliographia ==
* Alexander, Alison (editor) (2005)''The Companion to Tasmanian History'' Centre for Tasmanian Historical Studies, University of Tasmania, Hobart. ISBN 1-86295-223-X.
* Bolt, Frank (2004) ''The Founding of Hobart 1803 - 1804'' Peregrine Pty Ltd, Kettering Tasmania. ISBN 0-9757166-0-3
* Robson, L.L. (1983) ''A history of Tasmania. Volume 1. Van Diemen's Land from the earliest times to 1855''Melbourne, Oxford University Press. ISBN 0-19-554364-5.
* Robson, L.L. (1991) ''A history of Tasmania. Volume II. Colony and state from 1856 to the 1980s'' Melbourne, Oxford University Press. ISBN 0-19-553031-4.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Tasmania|Tasmaniam}}
* [https://web.archive.org/web/20080908064812/http://parks.tas.gov.au/where/where.html Ubi est Tasmania?]
* [https://web.archive.org/web/20230710093253/http://tas.gov.au/ Tasmania Online - Pagina administrationis]
* [http://www.discovertasmania.com.au/ Inveni Tasmania] - ''official tourism website''
* [https://web.archive.org/web/20080922212320/http://earthobservatory.nasa.gov/Newsroom/NewImages/images.php3?img_id=17105 NASA Imago e satellite Tasmaniae]
* [https://web.archive.org/web/20090210085348/http://tas.gov.au/tasmaniaonline/about/maplarge.asp Tabula Tasmaniae]
* [https://web.archive.org/web/20070930014500/http://www.parks.tas.gov.au/wildlife/mammals/equoll.html Parks & wildlifeservice - Tasmanian gov.]
{{geo-stipula}}
{{Australia}}
[[Categoria:Tasmania|!]]
{{Myrias|Geographia}}
geo0e9qg3om2iz5pjbv9k5qtwqklw3x
Petrus Aretinus
0
44055
3991753
3991739
2026-09-28T13:42:32Z
Andrew Dalby
1084
3991753
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die [[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive]
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:creanda/m|it|Niccolò Franco (letterato)|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|t=2026-09-27 15:39:58}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino. Nel cinquecentenario della nascita: Atti del Convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
m17rg2nlllmd0jae8k3mczgjbcwnx5i
3991762
3991753
2026-09-28T14:21:43Z
Andrew Dalby
1084
+
3991762
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calcearii, nomine fortasse ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit; matre autem nobilis Ludovici Bacci amica, Petrus ut videtur cum huius filiis educatus erit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'' nuncupaverit. Petrus anno [[1510]] [[Perusia]]e morabat.
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive]
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:creanda/m|it|Niccolò Franco (letterato)|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|t=2026-09-27 15:39:58}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino. Nel cinquecentenario della nascita: Atti del Convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
25wieaoc4sb4uao6wv7r99syiotwpc9
3991801
3991762
2026-09-28T16:55:29Z
Andrew Dalby
1084
/* Nexus externi */
3991801
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calcearii, nomine fortasse ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit; matre autem nobilis Ludovici Bacci amica, Petrus ut videtur cum huius filiis educatus erit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'' nuncupaverit. Petrus anno [[1510]] [[Perusia]]e morabat.
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive]
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino. Nel cinquecentenario della nascita: Atti del Convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
7stjuk38jukpfm9fi3xeuq9e7q6et7k
3991802
3991801
2026-09-28T16:59:50Z
Andrew Dalby
1084
3991802
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calcearii, nomine fortasse ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit; matre autem nobilis Ludovici Bacci amica, Petrus ut videtur cum huius filiis educatus erit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'' nuncupaverit. Petrus anno [[1510]] [[Perusia]]e morabat.
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive]
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
hixotyuvnrzvmd6yldubxr7eri8hxi1
3991834
3991802
2026-09-28T18:55:46Z
Andrew Dalby
1084
3991834
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calcearii, nomine fortasse ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit; matre autem nobilis Ludovici Bacci amica, Petrus ut videtur cum huius filiis educatus erit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'', seipsum ''vostro fratello'' et ''buon fratello'' nuncupaverit.<ref>{{qc|id= ''Lettere scritte al Aretino''}} vol. 1 [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/page/158/mode/2up pp. 159-161]</ref> Petrus anno [[1510]] [[Perusia]]e morabat.
Se ''secretario del mondo'' nuncupavit.<ref>''Lettere'' vol. 2 p. 356 editionis nationalis</ref>
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* {{ec|id= ''Lettere scritte al Aretino''|c= Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive] }}
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; Bibliographica
* [[Gulielmus Apollinaire|Guillaume Apollinaire]], "[https://www.gutenberg.org/files/43822/43822-h/43822-h.htm Essai de bibliographie Arétinesque]" in ''L'Œeuvre du divin Arétin. II. Les Ragionamenti'' (Lutetiae: Bibliothèque des Curieux, 1910) pp. i-xxix
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Patricia H. Labalme, "Personality and Politics in Venice: Pietro Aretino" in David Rosand, ed., ''Titian: His World and His Legacy'' (Novi Eboraci, 1982) pp. 119–132
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* William T. Rossiter, "[https://www.academia.edu/80765622/Lingua_Eius_Loquetur_Mendacium_Pietro_Aretino_and_the_Margins_of_Reformation_Diplomacy 'Lingua eius loquetur mendacium': Pietro Aretino and the Margins of Reformation Diplomacy]" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 82 (2019) pp. 519-537
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
1bgegpfjsl6f34oe5qe5rsru9hth0sg
3991836
3991834
2026-09-28T19:35:06Z
Andrew Dalby
1084
3991836
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calceolarii, nomine ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit;<ref>{{qc|id= Luzio (1884)}} pp. 385-387</ref> matre autem nobilis Ludovici Bacci amica, Petrus ut videtur cum huius filiis educatus erit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'', seipsum ''vostro fratello'' et ''buon fratello'' nuncupaverit.<ref>{{qc|id= ''Lettere scritte al Aretino''}} vol. 1 [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/page/158/mode/2up pp. 159-161]</ref> Petrus anno [[1510]] [[Perusia]]e morabat.
Se ''secretario del mondo'' nuncupavit.<ref>''Lettere'' vol. 2 p. 356 editionis nationalis</ref>
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* {{ec|id= ''Lettere scritte al Aretino''|c= Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive] }}
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* {{ec|id= Luzio (1884)|c= Alessandro Luzio, "[https://archive.org/details/giornalestoricod04toriuoft/page/360/mode/2up La famiglia di Pietro Aretino]" in ''Giornale storico della letteratura italiana'' vol. 4 (1884) pp. 361-388 }}
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; Bibliographica
* [[Gulielmus Apollinaire|Guillaume Apollinaire]], "[https://www.gutenberg.org/files/43822/43822-h/43822-h.htm Essai de bibliographie Arétinesque]" in ''L'Œeuvre du divin Arétin. II. Les Ragionamenti'' (Lutetiae: Bibliothèque des Curieux, 1910) pp. i-xxix
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Patricia H. Labalme, "Personality and Politics in Venice: Pietro Aretino" in David Rosand, ed., ''Titian: His World and His Legacy'' (Novi Eboraci, 1982) pp. 119–132
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* William T. Rossiter, "[https://www.academia.edu/80765622/Lingua_Eius_Loquetur_Mendacium_Pietro_Aretino_and_the_Margins_of_Reformation_Diplomacy 'Lingua eius loquetur mendacium': Pietro Aretino and the Margins of Reformation Diplomacy]" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 82 (2019) pp. 519-537
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
szgx0cu5jbglqp0c3toz3iq6cxh227b
3991854
3991836
2026-09-28T21:07:58Z
Andrew Dalby
1084
+
3991854
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calceolarii, nomine ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit.<ref>{{qc|id= Luzio (1884)}} pp. 385-387</ref> Matris faciem {{safesubst:creanda/m|it|Matteo Lappoli|Matthaeus Lappoli|t=2026-09-28 21:07:52}} pictor Arretinus ad [[virgo Maria|Mariam virginem]] fingendam olim depinxit;<ref></ref> illa nobilis Ludovici Bacci amica erat, cuius cognatus, Iulianus Bacci, in figura angeli depictus est et ipse.<ref>[[Georgius Vasarius]], ''[[Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori|Le vite]]'' (ed. 1550) </ref> Petrus fortasse cum huius filiis educatus erit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'', seipsum ''vostro fratello'' et ''buon fratello'' nuncupaverit.<ref>{{qc|id= ''Lettere scritte al Aretino''}} vol. 1 [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/page/158/mode/2up pp. 159-161]</ref> Petrus anno [[1510]] [[Perusia]]e morabat.
Se ''secretario del mondo'' nuncupavit.<ref>''Lettere'' vol. 2 p. 356 editionis nationalis</ref>
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* {{ec|id= ''Lettere scritte al Aretino''|c= Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive] }}
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* {{ec|id= Luzio (1884)|c= Alessandro Luzio, "[https://archive.org/details/giornalestoricod04toriuoft/page/360/mode/2up La famiglia di Pietro Aretino]" in ''Giornale storico della letteratura italiana'' vol. 4 (1884) pp. 361-388 }}
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; Bibliographica
* [[Gulielmus Apollinaire|Guillaume Apollinaire]], "[https://www.gutenberg.org/files/43822/43822-h/43822-h.htm Essai de bibliographie Arétinesque]" in ''L'Œeuvre du divin Arétin. II. Les Ragionamenti'' (Lutetiae: Bibliothèque des Curieux, 1910) pp. i-xxix
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Patricia H. Labalme, "Personality and Politics in Venice: Pietro Aretino" in David Rosand, ed., ''Titian: His World and His Legacy'' (Novi Eboraci, 1982) pp. 119–132
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* William T. Rossiter, "[https://www.academia.edu/80765622/Lingua_Eius_Loquetur_Mendacium_Pietro_Aretino_and_the_Margins_of_Reformation_Diplomacy 'Lingua eius loquetur mendacium': Pietro Aretino and the Margins of Reformation Diplomacy]" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 82 (2019) pp. 519-537
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
n5859y4cffx4yv5e3bcwbhxd06u0ql5
3991911
3991854
2026-09-29T08:42:19Z
Andrew Dalby
1084
3991911
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calceolarii, nomine ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit.<ref>{{qc|id= Luzio (1884)}} pp. 385-387</ref> Matris faciem {{safesubst:creanda/m|it|Matteo Lappoli|Matthaeus Lappoli|t=2026-09-28 21:07:52}} artifex Arretinus ad [[virgo Maria|Mariam virginem]] fingendam olim depinxit; illa nobilis Ludovici Bacci amica erat, cuius cognatus, Iulianus Bacci, ibidem in figura angeli depictus est.<ref>"''Giulian Bacci, allora giovane, di bellissima aria ... ritraendo nella volta della Madonna la madre di M. Pietro Aretino famosissimo poeta''": [[Georgius Vasarius]], ''[[Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori|Le vite]]'' (2a ed. 1568) [https://archive.org/details/levitedepiveccel01vasa/page/450/mode/2up vol. 1 pars 2 p. 451]</ref> Petrus fortasse cum familia Bacci creverit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'', seipsum ''vostro fratello'' et ''buon fratello'' nuncupaverit.<ref>{{qc|id= ''Lettere scritte al Aretino''}} vol. 1 [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/page/158/mode/2up pp. 159-161]</ref>
Petrus Aretinus ab anno fere [[1510]] [[Perusia]]e morabat, tiro iuxta pictorem
Se ''secretario del mondo'' nuncupavit.<ref>''Lettere'' vol. 2 p. 356 editionis nationalis</ref>
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* {{ec|id= ''Lettere scritte al Aretino''|c= Pietro Aretino, ed., ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive] }}
* [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive]
* {{ec|id= Luzio (1884)|c= Alessandro Luzio, "[https://archive.org/details/giornalestoricod04toriuoft/page/360/mode/2up La famiglia di Pietro Aretino]" in ''Giornale storico della letteratura italiana'' vol. 4 (1884) pp. 361-388 }}
* Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust]
; Editiones operum variorum
* ''Edizione nazionale delle opere di Pietro Aretino''. 1992-
; Bibliographica
* [[Gulielmus Apollinaire|Guillaume Apollinaire]], "[https://www.gutenberg.org/files/43822/43822-h/43822-h.htm Essai de bibliographie Arétinesque]" in ''L'Œeuvre du divin Arétin. II. Les Ragionamenti'' (Lutetiae: Bibliothèque des Curieux, 1910) pp. i-xxix
; De vita et opere
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Patricia H. Labalme, "Personality and Politics in Venice: Pietro Aretino" in David Rosand, ed., ''Titian: His World and His Legacy'' (Novi Eboraci, 1982) pp. 119–132
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* William T. Rossiter, "[https://www.academia.edu/80765622/Lingua_Eius_Loquetur_Mendacium_Pietro_Aretino_and_the_Margins_of_Reformation_Diplomacy 'Lingua eius loquetur mendacium': Pietro Aretino and the Margins of Reformation Diplomacy]" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 82 (2019) pp. 519-537
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
m8cfhg43zshb2c3i2ygy1rfjzmujipy
3991912
3991911
2026-09-29T09:09:32Z
Andrew Dalby
1084
/* Bibliographia */
3991912
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calceolarii, nomine ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit.<ref>{{qc|id= Luzio (1884)}} pp. 385-387</ref> Matris faciem {{safesubst:creanda/m|it|Matteo Lappoli|Matthaeus Lappoli|t=2026-09-28 21:07:52}} artifex Arretinus ad [[virgo Maria|Mariam virginem]] fingendam olim depinxit; illa nobilis Ludovici Bacci amica erat, cuius cognatus, Iulianus Bacci, ibidem in figura angeli depictus est.<ref>"''Giulian Bacci, allora giovane, di bellissima aria ... ritraendo nella volta della Madonna la madre di M. Pietro Aretino famosissimo poeta''": [[Georgius Vasarius]], ''[[Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori|Le vite]]'' (2a ed. 1568) [https://archive.org/details/levitedepiveccel01vasa/page/450/mode/2up vol. 1 pars 2 p. 451]</ref> Petrus fortasse cum familia Bacci creverit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'', seipsum ''vostro fratello'' et ''buon fratello'' nuncupaverit.<ref>{{qc|id= ''Lettere scritte al Aretino''}} vol. 1 [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/page/158/mode/2up pp. 159-161]</ref>
Petrus Aretinus ab anno fere [[1510]] [[Perusia]]e morabat, tiro iuxta pictorem
Se ''secretario del mondo'' nuncupavit.<ref>''Lettere'' vol. 2 p. 356 editionis nationalis</ref>
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* {{ec|id= Doni; Procaccioli, ed. (1998)|c= [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita ''[''dell'infame Pietro Aretino'']''; Oratione funerale; con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998 }}
* {{ec|id= Franco (1539)|c= {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive] }}
* {{ec|id= ''Lettere al Aretino'' (1552)|c= ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive] }}
* {{ec|id= ''Famiglia''; Luzio, ed. (1884)|c= Alessandro Luzio, "[https://archive.org/details/giornalestoricod04toriuoft/page/360/mode/2up La famiglia di Pietro Aretino]" in ''Giornale storico della letteratura italiana'' vol. 4 (1884) pp. 361-388 }}
* {{ec|id= ''Pasquinate''; Rossi, ed. (1891)|c= Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust] }}
* {{ec|id= ''Vita''; Daelli, ed. (1864)|c= ''Vita di Pietro Aretino scritta da Francesco Berni'' [re vera ab alio quodam inimico composita]. Mediolani: Daelli, 1864 {{Google Books|OpBtWeHwRLMC}} }}
; De vita et opere
* [[Gulielmus Apollinaire|Guillaume Apollinaire]], "[https://www.gutenberg.org/files/43822/43822-h/43822-h.htm Essai de bibliographie Arétinesque]" in ''L'Œeuvre du divin Arétin. II. Les Ragionamenti'' (Lutetiae: Bibliothèque des Curieux, 1910) pp. i-xxix
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Patricia H. Labalme, "Personality and Politics in Venice: Pietro Aretino" in David Rosand, ed., ''Titian: His World and His Legacy'' (Novi Eboraci, 1982) pp. 119–132
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* William T. Rossiter, "[https://www.academia.edu/80765622/Lingua_Eius_Loquetur_Mendacium_Pietro_Aretino_and_the_Margins_of_Reformation_Diplomacy 'Lingua eius loquetur mendacium': Pietro Aretino and the Margins of Reformation Diplomacy]" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 82 (2019) pp. 519-537
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
i0w9uubrkxcgyu8hlfad6bxx1u1q0io
3991913
3991912
2026-09-29T09:18:01Z
Andrew Dalby
1084
3991913
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Aretinus}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Petrus Aretinus'''<ref>{{Lexfons}} s.v. ''PETRUS Aretinus''</ref> ([[Italice]] ''Pietro Aretino,'' natus [[Arretium|Arretii]] die 19/[[20 Aprilis]] [[1492]]; mortuus [[Venetiae (urbs)|Venetiis]] die [[21 Octobris]] [[1556]]) fuit [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. Philologia linguaque Latina reiectis linguam maternam [[lingua Italiana|Italicam]] fovebat. Dicitur primum omnium e scriptis suis impressis emolumenta diurnaria nancisci: addi oportet patronos nonnumquam sibi attraxisse non quia admirabant sed quia scripta eius satyrica metuebant.
Filius fuit calceolarii, nomine ''Luca del Tura'', uxorisque, nomine ''Tita'' vel ''Margherita Bonci''. Pater post aliquot annos, familia relicta, exercitui se inscripsit.<ref>{{qc|id= ''Famiglia''; Luzio, ed. (1884)}} pp. 385-387</ref> Matris faciem {{safesubst:creanda/m|it|Matteo Lappoli|Matthaeus Lappoli|t=2026-09-28 21:07:52}} artifex Arretinus ad [[virgo Maria|Mariam virginem]] fingendam olim depinxit; illa nobilis Ludovici Bacci amica erat, cuius cognatus, Iulianus Bacci, ibidem in figura angeli depictus est.<ref>"''Giulian Bacci, allora giovane, di bellissima aria ... ritraendo nella volta della Madonna la madre di M. Pietro Aretino famosissimo poeta''": {{qc|id= Vasari (1568)}} [https://archive.org/details/levitedepiveccel01vasa/page/450/mode/2up vol. 1 pars 2 p. 451]</ref> Petrus fortasse cum familia Bacci creverit, quorum unus nomine Gualterius postea eum ''fratello honorandissimo'', seipsum ''vostro fratello'' et ''buon fratello'' nuncupaverit.<ref>{{qc|id= ''Lettere al Aretino (1552)''}} [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/page/158/mode/2up vol. 1 pp. 159-161]</ref>
Petrus Aretinus ab anno fere [[1510]] [[Perusia]]e morabat, tiro iuxta pictorem
Se ''secretario del mondo'' nuncupavit.<ref>''Lettere'' vol. 2 p. 356 editionis nationalis</ref>
== Opera potiora ==
[[Fasciculus:Pietro aretino, opera nova del fecundissimo giovene pietro pictore arretino, per zoppino, venezia 1512 (bibl. marciana).jpg|thumb|upright=1.75|''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino'', 1512]]
[[Fasciculus:Giovanni Britto (attributed) and Pietro Aretino - Stanze di M. Pietro Aretino MET DP108988 (cropped).jpg|thumb|''Stanze di M. Pietro Aretino'', 1537]]
* 1512 : ''Opera nova del fecundissimo giovane Pietro Pictore Aretino''
* 1525 : ''La cortigiana''
* 1526 : ''Sonetti lussuriosi'' (''I modi'')
* 1532-1535 : ''Marfisa''
* 1533 : ''Il marescalco''
* 1534-1536 : ''Sei giornate'' (''Ragionamento della Nanna e della Antonia''; ''Dialogo nel quale la Nanna insegna alla Pippa sua figliola'')
* 1534 : ''Sette salmi della penitenza di David''
* 1534-1535 : ''Passione di Gesù'', ''Umanità di Cristo''
* 1536-1538 : ''Angelica'', ''De le lagrime d'Angelica''
* 1537 : ''Stanze in lode di madonna Angela Sirena''
* 1538-1557 : ''Il primo libro ''[—''Il sesto libro'']'' de le lettere''
* 1538 : ''Ragionamento ... de le corti''
* 1538 : ''Genesi''
* 1539 : ''La vita di Maria Vergine''
* 1540 : ''La vita di santa Caterina''
* 1540 : ''Orlandino''
* 1542 : ''La Talanta''
* 1542 : ''Lo ipocrito''
* 1543 : ''La vita di San Tomaso d’Aquino''
* 1543 : ''Dialogo ... nel quale si parla del giuoco'', ''Le carte parlanti''
* 1546 : ''Il Filosofo''
* 1546 : ''Orazia''
* 1547 : ''Astolfeida''
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes fere coaevi
* {{ec|id= Doni; Procaccioli, ed. (1998)|c= [[Antonius Franciscus Doni]]; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita ''[''dell'infame Pietro Aretino'']''; Oratione funerale; con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998 }}
* {{ec|id= Franco (1539)|c= {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Nicolaus Francus|Nicolò Franco|it|qid=Q706230}}, ''Pistole vulgari''. Venetiis: Francesco Marcolini, 1539; [https://archive.org/details/bub_gb_5BTyBE3GxXgC/ Textus apud Internet Archive] }}
* {{ec|id= ''Lettere al Aretino'' (1552)|c= ''Lettere scritte al signor Pietro Aretino''. 2 voll. Venetiis: Francesco Marcolini, 1552; [https://archive.org/details/letterescritteal12unse/ vol. 1], [https://archive.org/details/letterescritteal12unse_0/ vol. 2 apud Internet Archive] }}
* {{ec|id= ''Famiglia''; Luzio, ed. (1884)|c= Alessandro Luzio, "[https://archive.org/details/giornalestoricod04toriuoft/page/360/mode/2up La famiglia di Pietro Aretino]" in ''Giornale storico della letteratura italiana'' vol. 4 (1884) pp. 361-388 }}
* {{ec|id= ''Pasquinate''; Rossi, ed. (1891)|c= Vittorio Rossi, ed., ''Pasquinate di Pietro Aretino ed anonime per il conclave e l'elezione di Adriano VI''. Panormi: Carlo Clausen, 1891; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=oxu1.602426754&seq=11 Textus apud Hathi Trust] }}
* {{ec|id= Vasari (1568)|c= [[Georgius Vasarius]], ''[[Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori|Le vite]]'' (2a ed. 1568) }}
* {{ec|id= ''Vita''; Daelli, ed. (1864)|c= ''Vita di Pietro Aretino scritta da Francesco Berni'' [re vera ab alio quodam inimico composita]. Mediolani: Daelli, 1864 {{Google Books|OpBtWeHwRLMC}} }}
; De vita et opere
* [[Gulielmus Apollinaire|Guillaume Apollinaire]], "[https://www.gutenberg.org/files/43822/43822-h/43822-h.htm Essai de bibliographie Arétinesque]" in ''L'Œeuvre du divin Arétin. II. Les Ragionamenti'' (Lutetiae: Bibliothèque des Curieux, 1910) pp. i-xxix
* Christopher Cairns, ''Pietro Aretino and The Republic of Venice. Researches on Aretino and his circle in Venice, 1527–1556''. Florentiae: Olschki, 1985; [https://archive.org/details/pietroaretinorep0000cair Exemplar mutuabile]
* Thomas Caldecott Chubb, ''Aretino: Scourge of Princes''. Novi Eboraci: Reynal & Hitchcock, 1940; [https://archive.org/details/aretinoscourgeof0000chub/page/n7/mode/2up Exemplar mutuabile]
* James Cleugh, ''The divine Aretino: Pietro of Arezzo, 1492-1556: a biography''. Londinii: Anthony Blond, 1965; [https://archive.org/details/divinearetino0000cleu Exemplar mutuabile]
* Marco Faini, Paola Ugolini, edd., ''A Companion to Pietro Aretino''. Lugduni Batavorum: Brill, 2021 {{ISBN|9789004348059}}
* Paula Findlen, "Humanismus, Politik und Pornographie im Italien der Renaissance" in Lynn Hunt, ed., ''Die Erfindung der Pornographie. Obszönität und die Ursprünge der Moderne'' (Francofurti: Fischer Taschenbuch Verlag, 1994) pp. 44–131
* Klaus W. Hempfer, "Aretinos Bezugnahme auf die Tradition des poema cavalleresco und die Problematik des anticlassicismo" in ''Antike und Abendland'' vol. 71 (2025) pp. 91–147 (in interrete reperienda)
* Johannes Hösle, ''Pietro Aretinos Werk''. Berolini, 1969
* Edward Hutton, ''Pietro Aretino: the scourge of princes''. Londinii: Constable, 1922; [https://archive.org/details/pietroaretinosco00hutt/ Textus]
* Giuliano Innamorati, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Dizionario-Biografico)/ Aretino, Pietro]" in ''Dizionario biografico degli italiani'' vol. 4 (Romae, 1960) pp. 89-104
* Paul Larivaille, ''Pietro Aretino fra Rinascimento e Manierismo''. Romae, 1980
* Bertrand Levergeois, ''L'Arétin ou l'insolence du plaisir'', Paris, Fayard, 1999
* ''Pietro Aretino nel cinquecentenario della nascita: atti del convegno, 1992''. 2 voll. Roma, Salerno Editrice, 1995
* William T. Rossiter, "'I was Born in One City, but Raised in Another': Aretino's Perugian Apprenticeship" in ''Renaissance Studies'' vol. 37 (2023) pp. 166-191
* Francesco Sberlati, ''L’infame: storia di Pietro Aretino''. Venetiis, 2018
* Klaus Thiele-Dohrmann, ''Kurtisanenfreund und Fürstenplage: Pietro Aretino und die Kunst der Enthüllung''. Düsseldorf: Artemis & Winkler, 1998
* Raymond B. Waddington, ''Aretino’s Satyr: sexuality, satire, and self-projection in sixteenth-century literature and art''. Toronti: University of Toronto Press, 2003 {{ISBN|9788822265715}}
* Raymond B. Waddington, ''Pietro Aretino: subverting the system in Renaissance Italy''. Farnham, 2013
* Loel Zwecker, ''Pietro Aretino, der Machiavelli der Kunstkritik''. Bernae: Meyer, 2017
; Specialia
* Bernadine Barnes, "[https://www.academia.edu/18297326/Aretino_the_Public_and_the_Censorship_of_Michelangelos_Last_Judgment?email_work_card=reading-history Aretino, the public, and the censorship of Michelangelo's ''Last Judgment'']" in Elizabeth C. Childs, ed., ''Suspended license: censorship and the visual arts'' (University of Washington Press, 1997), pp. 59–84
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Inchiostro per colore: arte e artisti in Pietro Aretino''. Romae, 2019
* Anna Bisceglia, Matteo Ceriana, Paolo Procaccioli, edd., ''Pietro Aretino e l’arte del Rinascimento''. Florentiae, 2019
* Elise Boillet, "L'Aretin et les papes de son temps" in Florence Alazard, Frank La Brasca, edd., ''La Papauté à la Renaissance'' (Lutetiae: Éditions Honoré Champion, 2007) pp. 324–363
* Élise Boillet, ''L’Aretin et la Bible''. Genavae, 2007
* Marco Faini, "Pietro Aretino, St. John the Baptist and the rewriting of the Psalms" in ''Renaissance Rewritings'' (2017. ISBN 978-3-11-052502-1) pp. 225–252
* Luba Freedman, ''Titian's Portraits Through Aretino's Lens''. Pennsylvania State University Press, 1995
* Patricia H. Labalme, "Personality and Politics in Venice: Pietro Aretino" in David Rosand, ed., ''Titian: His World and His Legacy'' (Novi Eboraci, 1982) pp. 119–132
* Paolo Procaccioli, "[https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-aretino_(Enciclopedia-machiavelliana)/ Aretino, Pietro]" in ''Enciclopedia machiavelliana''. Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2014
* Paolo Procaccioli, "Due re in Parnaso: Aretino e Bembo nella Venezia del doge Gritti" in Giorgio Patrizi, ed., ''Sylva: studi in onore di Nino Borsellino'' (Romae, 2002), vol. 1 pp. 207–231
* Francine Prose, Xavier F. Salomon, ''Titian's Pietro Aretino''. Frick Collection, 2020. {{ISBN|978-1-911282-71-6}}
* William T. Rossiter, "[https://www.academia.edu/80765622/Lingua_Eius_Loquetur_Mendacium_Pietro_Aretino_and_the_Margins_of_Reformation_Diplomacy 'Lingua eius loquetur mendacium': Pietro Aretino and the Margins of Reformation Diplomacy]" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 82 (2019) pp. 519-537
* Bette Talvacchia, ''Taking positions: on the erotic in Renaissance culture''. Princeton, 1999
* Raymond B. Waddington, "Pietro Aretino, religious writer" in ''Renaissance Studies'' vol. 20 (2006) pp. 277–292; [http://www.jstor.org/stable/24416742 JSTOR]
* Raymond B. Waddington, ''Titian's Aretino: a contextual study of all the portraits''. Florentiae: Olschki, 2018. {{ISBN|9788822265715}}
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.wga.hu/database/glossary/illustri/aretino.html Biographia apud wga.hu.] {{Ling|Anglice}}
* Tanya Rautiainen, ''[https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/eb08a6d8-0042-4295-869f-fb25ea1caac2/content “The Spectacle of Scandal”: ecclesiastical censorship and self-censoring of early 16th century Italian erotic satire]'' (dissertatio Universitatis Helsinkiensis, 2024)
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1492|1556|Aretinus, Petrus}}
[[Categoria:Petrus Aretinus|!]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Erotici]]
[[Categoria:Satyrici]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]
0uip8i315mqa3n6npwyuonyxwtvy5gk
Academia Inscriptionum et Litterarum Humaniorum
0
45176
3991865
3991702
2026-09-28T22:24:27Z
IacobusAmor
1163
3991865
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Institut de France (14).jpg|thumb|upright=1|[[Aedificium]] Instituti Franciae.]]
'''Academia Inscriptionum et Litterarum Humaniorum'''<ref>Vide [http://biblio.dominicains.com/opac_css/index.php?lvl=indexint_see&id=883&page=3&nbr_lignes=41&main=&l_typdoc=a ''Catalogue en ligne Bibliothéque'' apud biblio.dominicains.com]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}.</ref> ([[Francogallice]] ''Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'') est [[academia|sodalitas]] eruditorum in rebus [[archaeologia|archaeologicis]], [[historiographia|historicis]], [[epigraphia|epigraphicis]], [[antiquitas classica|antiquitatis]] [[litterae elegantiores|litteris elegantioribus]], et [[physiologia|philologicis]] [[Francia|Francicorum]]. Quae [[academia]] anno [[1663]] ab [[Ioannes Baptista Colbert|Ioanne Baptista Colbert]] condita est et decreto regis [[Ludovicus XIV|Ludovici XIV]] in rem publicam Francicam anno [[1701]] incorporatum. Ab initio nomen habuit ''Académie royale des inscriptions et médailles'', a [[1716]] ''Académie royale des inscriptions et belles-lettres'', postea ''Institut national des sciences et des arts, classe de littérature et beaux-arts'' et ''Institut national des sciences et des arts, classe d'histoire et littérature anciennes''; die [[21 Martii]] [[1816]] nomen hodiernum accepit. Pars est [[Institutum Franciae|Instituti Franciae]].
Anno [[1919]], iuxta propositum Academiae Inscriptionum et Litterarum Humaniorum, [[Consilium Academiarum Consociatarum]] creatum est.<ref>Willaume, Margarita (1992) [https://web.archive.org/web/20250110162001/https://bazhum.muzhp.pl/media/files/Annales_Universitatis_Mariae_Curie_Sklodowska_Sectio_F_Historia/Annales_Universitatis_Mariae_Curie_Sklodowska_Sectio_F_Historia-r1991_1992-t46_47/Annales_Universitatis_Mariae_Curie_Sklodowska_Sectio_F_Historia-r1991_1992-t46_47-s369-386/Annales_Universitatis_Mariae_Curie_Sklodowska_Sectio_F_Historia-r1991_1992-t46_47-s369-386.pdf Participation de la Pologne aux activités de l’Union Académique Internationale (1919-1939).] ''Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio F, Historia'', 4647: 369–386 [Polonice, cum summario Francogallico].</ref>
== Secretarii perpetui ==
[[Fasciculus:Jean Mabillon - Imagines philologorum.jpg|thumb|upright=0.8|[[Ioannes Mabillon]], qui socius fuit ab Academia condita.]]
{{div col|2}}
* 1663-1682 : [[Carolus Perrault]]
* 1682-1683 : [[Ioannes Gallois]]
* 1683-1691 : [[Henricus de Bessé, dominus de La Chapelle]]
* 1691-1706 : [[Paulus Tallemand]]
* 1706-1742 : [[Claudius Gros de Boze]]
* 1742-1749 : [[Nicolaus Fréret]]
* 1749-1755 : [[Ioannes Petrus de Bougainville]]
* 1755-1772 : [[Carolus Lebeau]]
* 1772-1782 : [[Ludovicus Dupuy]]
* 1782-1793 : [[Bonus Iosephus Dacier]]
* 1803-1833 : [[Bonus Iosephus Dacier]]
* 1833-1838 : [[Antonius Isaac Silvestre de Sacy]]
* 1838-1840 : [[Petrus Claudius Franciscus Daunou]]
* 1840-1852 : [[Carolus Athanasius Walckenaer]]
* 1852 : [[Eugenius Burnouf]]
* 1852-1860 : [[Iosephus Naudet]]
* 1860-1873 : [[Iosephus Guigniaut]]
* 1873-1904 : [[Henricus Wallon]]
* 1904-1914 : [[Georgius Perrot]]
* 1914-1916 : [[Gasto Maspero]]
* 1916-1937 : [[Renatus Cagnat]]
* 1937-1948 : [[Renatus Dussaud]]
* 1948-1964 : [[Alfredus Merlin]]
* 1964-1968 : [[Georgius Tessier]]
* 1968-1983 : [[Andreas Dupont-Sommer]]
* 1983- : [[Ioannes Leclant]]
{{div col end}}
== Bibliographia ==
* [[Bonus Iosephus Dacier|Bon-Joseph Dacier]], ''Histoire et mémoires de l'Institut royal de France. Académie des inscriptions et belles-lettres''. 1821-1833. 10 voll.
{{NexInt}}
* [[:Categoria:Socii Academiae Inscriptionum et Litterarum Humaniorum|Socii Academiae Inscriptionum et Litterarum Humaniorum]]
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
* [http://www.aibl.fr Situs Academiae]
* [http://www.scholarly-societies.org/history/1663aribl.html Historia Academiae]
* "[http://fr.wikisource.org/wiki/L%E2%80%99Encyclop%C3%A9die_(vol._1)_-_ACA Académie Royale des Inscriptions et Belles-Lettres]" in {{Encyclopedie}}
* [https://web.archive.org/web/20170522135143/http://viaf.org/viaf/126085610/ Pagina interretialis VIAF]
[[Categoria:Constituta 1663]]
[[Categoria:Institutum Franciae]]
tipkkozor13v6t0ls7vvini8wv2k5fh
Lucius Afranius
0
47112
3991853
3990806
2026-09-28T20:38:02Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991853
wikitext
text/x-wiki
''' Lucius Afranius''' Auli filius (natus circa annum [[112 a.C.n.]] – mortuus est [[46 a.C.n.]]) fuit [[Senatus Romanus|senator]] [[consularis]] [[Roma Antiqua|Romanus]] . Anno [[60 a.C.n.]] cum [[Quintus Caecilius Metellus Celer|Quinto Caecilio Metello Celere]] [[consul]]atum gessit. Homo novus humili genere natus fuisse videtur qui Pompei commendatione patrocinioque cursum honorum cucurrit.
Legatus et amicus fidelis [[Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaei Pompei Magni]] fuit quem in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]]<ref>[[Plutarchus|Plut]]., ''Sertorius'' 19.</ref>, in Asiam adversus [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranen]] (65-63 a.C.n.)<ref>[[Dio Cassius]] XXXVII.5. [[Plutarchus]], ''Pompeius'' 34, 36, 39.</ref> secutus, consulatum patrocinio et impendio<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 44.4 et ''Cato minor'' 30.</ref> eius ad annum 60 a.C.n. adeptus, etiam in Bello Civili pro eo pugnavit. Anno [[49 a.C.n.]] cum [[Marcus Petreius|Petreio]] [[Legio Romana|legionibus]] Pompei in [[Hispania Citerior|Hispania citeriore]] praeerat cum Caesar contra eas processit. Ad [[Lerida|Leridam]] victus et a victore benigne dimissus tamen postea rebellavit : primum in [[Thessalia]] unde post pugnam ad [[Pharsalia]]m [[Corcyra|Corcyram]] apud [[Cato Minor|Catonem Minorem]] traiecit<ref>[[Dio Cassius]] 42.10</ref>. Iterum in Africa ubi apud [[Thapsi pugna|Thapsum]] victus atque mox captus iussu Caesaris<ref>[[Suetonius|Suet]]., ''Div. Iul.'' 75. Cf Dio Cassius 42.10 et 43.12. ''[[Bellum Africum|Bellum Afr]]''. 95.</ref> occisus est.
Apud auctores antiquos Afranius ignaviae famam secum ferebat adeo ut [[Dio Cassius]] non dubitarit scribere<ref> [[Dio Cassius]] [[Historia Romana (Dio)|Hist. Rom]]. XXXVII.49 Cf [[Cicero|Cic]]., ''Ad Att.'' I, 16.12.</ref> eum in saltando meliorem fuisse quam in omni alia re : nam quamquam Pompei patrocinio consul factus erat, nulli auxilio ei fuit in consulatu postquam plerique senatores acta Pompei in Oriente rata facere recusarunt. Similis<ref>Nisi fortasse iudicium Dionis e scriptis Ciceronis ductum est.</ref> contemptus et in [[Cicero]]nis scriptis invenitur qui eum pretio consulatum emisse nec tamen quid sit consul scire in epistula quadam ad Atticum missa scribebat<ref>I,19.2 : ''ille alter nihil ita est, ut plane, quid emerit, nesciat''. Cf ibid. I,20.5 : ''ita se gerit, ut eius consulatus non consulatus sit, sed Magni nostri hypopion'' et ibid. 18.5 : ''Auli autem filius, o di immortales! quam ignavus ac sine animo miles! quam dignus, qui Palicano, sicut facit, os ad male audiendum cotidie praebeat''! .</ref>. Ineunte bello civili Afranius fortasse non tam acriter atque saeviter adversus Caesarianos pugnarat atque [[Marcus Petreius|Petreius]] et Caesar nobis rettulit<ref>[[De bello civili|BC]] III.83. [[Plutarchus]], ''Pompeius'' 67 et ''Caesar'' 41.</ref> apud [[Pharsalia]]m in castris Pompeianis fuisse quosdam qui Afranium accusarent quod exercitum in Hispania prodidisset. Cui opinioni non adsentiebat ipse Caesar.
== Fontes ==
* [[Appianus]], ''Bellum Civilis'' II
* [[Caesar]], libro primo ''de Bello Civili'' XXXVII-LXXXVII
* ''[[Bellum Africum|de Bello Africo]]'' cap. XCV
* [[Cicero]] libro primo ''[[Epistulae ad Atticum|Epistularum ad Atticum]]'' 16 et 20.
**libro primo ''[[Epistulae ad Quintum fratrem|Epistularum ad Quintum fratrem]]'' 7.3.
* [[Dio Cassius]] XXXVII cap. 5 et 49 necnon libro XLI 20-23 et XLII cap. 10.
* [[Plutarchus]], ''Sertorius'' 19.
** ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 34-36, 39, 44, 66-67.
** ''[[Vita Iulii Caesaris (Plutarchus)|Caesar]]'' 36, 53.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
* Antonius Guarino, 'Afranio ballerino', ''Labeo'' 1979(25) : 183-184
{{bio-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Afranius, Lucius}}
[[Categoria:Proconsules Galliae Cisalpinae]]
[[Categoria:Senatores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Afrania]]
[[Categoria:Mortui 46 a.C.n.]]
[[Categoria:Nati saeculo 2 a.C.n.]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
k5870m0j9hzmfyp742ylm64l412eb37
3991861
3991853
2026-09-28T22:04:01Z
IacobusAmor
1163
Anni vitae &c.
3991861
wikitext
text/x-wiki
'''Lucius Afranius''' Auli filius (natus circa annum [[112 a.C.n.]]; mortuus anno [[46 a.C.n.]]) fuit [[Senatus Romanus|senator]] [[consularis]] [[Roma Antiqua|Romanus]]. Anno [[60 a.C.n.]] cum [[Quintus Caecilius Metellus Celer|Quinto Caecilio Metello Celere]] [[consul]]atum gessit. [[Homo novus]] humili genere natus fuisse videtur, qui [[Gnaeus Pompeius Magnus|Pompei]] commendatione patrocinioque cursum honorum cucurrit.
Legatus et fidelis Pompei [[amicus]] fuit, quem in [[Hispania]]m adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]]<ref>[[Plutarchus|Plut]]., ''Sertorius'' 19.</ref>, in [[Asia]]m adversus [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranen]] (65-63 a.C.n.)<ref>[[Dio Cassius]] XXXVII.5. [[Plutarchus]], ''Pompeius'' 34, 36, 39.</ref> secutus, consulatum patrocinio et impendio<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 44.4 et ''Cato minor'' 30.</ref> eius ad annum [[60 a.C.n.]] adeptus, etiam in [[Bellum Civile Romanum|Bello Civili]] pro eo pugnavit. Anno [[49 a.C.n.]] cum [[Marcus Petreius|Petreio]] [[Legio Romana|legionibus]] Pompei in [[Hispania Citerior|Hispania citeriore]] praeerat cum [[Caesar]] contra eas processit. Ad [[Lerida]]m victus et a victore benigne dimissus tamen postea rebellavit: primum in [[Thessalia]] unde post pugnam ad [[Pharsalia]]m [[Corcyra|Corcyram]] apud [[Cato Minor|Catonem Minorem]] traiecit<ref>[[Dio Cassius]] 42.10</ref>. Iterum in Africa, ubi apud [[Thapsi pugna|Thapsum]] victus atque mox captus iussu Caesaris occisus est.<ref>[[Suetonius|Suet]]., ''Div. Iul.'' 75. Cf Dio Cassius 42.10 et 43.12. ''[[Bellum Africum|Bellum Afr]]''. 95.</ref>
Apud [[auctor]]es antiquos Afranius ignaviae famam secum ferebat adeo ut [[Dio Cassius]] non dubitarit scribere<ref> [[Dio Cassius]] [[Historia Romana (Dio)|Hist. Rom]]. XXXVII.49 Cf [[Cicero|Cic]]., ''Ad Att.'' I, 16.12.</ref> eum in saltando meliorem fuisse quam in omni alia re: nam quamquam Pompei patrocinio [[consul]] factus erat, nulli auxilio ei fuit in consulatu postquam plerique senatores acta Pompei in [[Oriens|Oriente]] rata facere recusarunt. Similis<ref>Nisi fortasse iudicium Dionis e scriptis Ciceronis ductum est.</ref> contemptus et in [[Cicero]]nis scriptis invenitur, qui eum pretio consulatum emisse nec tamen quid sit consul scire in [[epistula]] quadam ad [[Atticus|Atticum]] missa scribebat<ref>I,19.2: ''ille alter nihil ita est, ut plane, quid emerit, nesciat''. Cf ibid. I,20.5 : ''ita se gerit, ut eius consulatus non consulatus sit, sed Magni nostri hypopion'' et ibid. 18.5 : ''Auli autem filius, o di immortales! quam ignavus ac sine animo [[miles]]! quam dignus, qui [[Palicanus|Palicano]], sicut facit, [[os (oris)|os]] ad male audiendum cotidie praebeat''! .</ref>. Ineunte bello civili Afranius fortasse non tam acriter atque saeviter adversus Caesarianos pugnarat atque [[Marcus Petreius|Petreius]] et Caesar nobis rettulit<ref>[[De bello civili|BC]] III.83. [[Plutarchus]], ''Pompeius'' 67 et ''Caesar'' 41.</ref> apud [[Pharsalia]]m in castris Pompeianis fuisse quosdam qui Afranium accusarent quod [[xercitus|exercitum]] in Hispania prodidisset. Cui opinioni non adsentiebat ipse Caesar.
== Fontes ==
* [[Appianus]], ''Bellum Civilis'' II
* [[Caesar]], libro primo ''de Bello Civili'' XXXVII-LXXXVII
* ''[[Bellum Africum|de Bello Africo]]'' cap. XCV
* [[Cicero]] libro primo ''[[Epistulae ad Atticum|Epistularum ad Atticum]]'' 16 et 20.
**libro primo ''[[Epistulae ad Quintum fratrem|Epistularum ad Quintum fratrem]]'' 7.3.
* [[Dio Cassius]] XXXVII cap. 5 et 49 necnon libro XLI 20-23 et XLII cap. 10.
* [[Plutarchus]], ''Sertorius'' 19.
** ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 34-36, 39, 44, 66-67.
** ''[[Vita Iulii Caesaris (Plutarchus)|Caesar]]'' 36, 53.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
* Antonius Guarino, 'Afranio ballerino', ''Labeo'' 1979(25) : 183-184
{{Anni vitae|saeculo 2 a.C.n.|46 a.C.n.|Afranius, Lucius}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Afrania]]
[[Categoria:Proconsules Galliae Cisalpinae]]
[[Categoria:Senatores]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
dzmq9zmjkvwajtb7qczdm9z4x61e6tu
Mytilene
0
49705
3991845
3801650
2026-09-28T20:11:20Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Visu digna */
3991845
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Mytilene 2010-04-03.jpg|thumb|left|Aspectus Mytilenes]]
[[Fasciculus:Dimos Mytilinis.png|thumb|Situs Mytilenes in pristina [[Lesbos (nomus Graeciae)|praefectura Lesbi]]]]
'''Mytilene''' (''-ēs'' f.) sive '''Mytilenae''' (''-ārum'' f.)<ref>Praeter formas "Mytilene (-es)" et "Mytilenae (-arum)" litteris antiquis etiam "Mitylēnae (-ārum)", "Mitilēna (-ae) et "Mitylēnē (-es)" inveniuntur. - Adi.: Mytilēnaeus (-a, -um), Mitylēnaeus (-a, -um), Mytilēnēnsis (-e), vide [http://www.zeno.org/Georges-1913/A/Mytilenae?hl=mytilene Georges, Hannoverae, 8. ed. 1918]</ref> ([[Neograece]] {{Polytonic|Μυτιλήνη}}) est [[urbs]] et olim [[demus]] in insula [[Graecia|Graeca]] [[Lesbos|Lesbo]]. Ab administratione reformata anni [[2010]] (vide [[Libellus Callicratis]]) est "unitas popularis" (Graece: δημοτική ενότητα) et caput [[Unitas regionalis (Graecia)|regionalis unitatis]] ac demi [[Lesbos|Lesbii]] (Περιφερειακή Ενότητα Λέσβου / Δήμος Λέσβου) in regione [[Aegaeum Boreale (regio Graeciae)|Aegaeo Boreali]] [[Graecia]]e.
Mytilene sedes episcopalis [[ecclesiae Orthodoxae]] et sedes primaria [[Universitas Aegaei|Universitatis Aegaei]] (Πανεπιστήμιο Αιγαίου) anno [[1984]] conditae est. [[Aëroportus|Aëroportu]] ''Mytilene International Airport Odysseas Elytis'' (Κρατικός Αερολιμένας Μυτιλήνης, Οδυσσέας Ελύτης) Mytilene cum pluribus urbibus Graecis ac internationalibus coniuncta est.
== Situs urbis ==
Trium magnarum [[paeninsula]]rum Lesbi Mytilene in ea sita est, quae maxime in austro-orientem versa est et ''Amale'' (Χερσόνησο της Αμαλής) appellatur. A septentrionibus ad meridiem 20 km patet, ab oriente in occidentem 7 km. Paeninsula ''Amale'' ab oriente a ''freto Mytilenes'' (Στενό Μυτιλήνης), ab occidente a ''sinu Gerae'' (Κόλπος της Γέρας) finitur, ''promontorium Agrilia'' (Ακροτιριο Αγριλιά) est locus maxime meridianus.
== Mythologia ==
[[Diodorus Siculus]] in quinto [[Bibliotheca historica (Diodorus)|bibliothecae historicae]] libro (5,81) narrat quendam Macareum Lesbum rexisse, cuius filiae Mytilene ac Methymna vocatae sint. Ex his urbes nominatas esse.
:''Μακαρεῖ δὲ θυγατέρες ἐγένοντο σὺν ἄλλαις Μυτιλήνη καὶ Μήθυμνα, ἀφ´ ὧν αἱ πόλεις ἔσχον τὴν προσηγορίαν.''
== Historia ==
[[Fasciculus:Nuremberg chronicles f 59v 3.png|thumb|left|[[Pittacus Mytilenaeus]], xylographia ex [[Liber chronicarum (Schedel)|libro chronicarum]] ab Hartmanno Schedel conscripto.]]
[[Fasciculus:Mitelen01.jpg|thumb|Tabula impetus [[Russia|Russici]] anno [[1771]]]]
Urbs circa annum [[1200 a.C.n.]] a Graecis [[Aeoles|Aeolibus]] condita, quae illustres poetas, philosophos, artifices genuit, primam in Lesbo insula partem ab antiquitate ad hos dies in rebus politicis ac culturalibus obtinuit. Sicut urbs aemula [[Methymna]] iam a [[saeculum 8 a.C.n.|saeculo octavo a.C.n.]] [[colonia]]s in [[Troas|Troadem]] ac [[Paeninsula Callipolitana|Chersonesum Thracicum]] ([[Sestos]]) deduxit.
[[Saeculum 7 a.C.n.|Saeculo septimo a.C.n.]] domo regia Penthilidarum, quae originem ab [[Orestes|Oreste]] deduxit, pulsa pugnae gentium nobilium ortae sunt, quibus inter alios poetae [[Alcaeus]] et [[Sappho]] fugati sunt. [[Pittacus Mytilenaeus|Pittacus]], unus ex [[septem sapientes|septem sapientibus]], excellentius se gessit. Circa annum [[590 a.C.n.]] a civibus unamitier "aisymnetes" (arbiter) electus munere "tyranni electi" (ut [[Aristoteles]] dicit) functus post decem annos sua sponte se abdicavit.
Cum urbes Graecae in [[Asia Minor]]e sitae anno [[500 a.C.n.|500]]/[[499 a.C.n.]] contra imperium [[Persia|Persicum]] rebellaverunt, Mytilene se sic dictae [[Seditio Ionica|Seditioni Ionicae]] adiunxit et tyrannum nomine ''Koes'', qui a Persis adiutus erat, expulerunt.
Post [[Pugna Salaminia|pugnam Salaminiam]] Mytilene particeps fuit [[Foedus Delium|foederis Delii]]<ref>[[Thucydides]] III.10.2</ref>. Cum anno [[428 a.C.n.]] defecisset atque a Lacedaemoniis auxilium petisset<ref>[[Thucydides]] III.2-18</ref>, ab [[Athenae|Atheniensibus]] vi subacta est<ref>[[Thucydides]] III.25-51. [[Antiphon]], ''De nece Herodis'' 76-9. [[Aristoteles]], ''[[Politica (Aristoteles)|Politica]]'' V.4.6.</ref>. Anno [[406 a.C.n.]] classis Atheniensis [[Conon Atheniensis|Conone]] duce a [[Sparta|Lacedaemoniis]], quibus [[Callicratidas]] praefuit, in Mytilenes portu inclusa et demum [[pugna apud Arginusas commissa]] liberata est.
Anno [[405 a.C.n.]] Mytilene sub dicionem Lacedaemoniorum venit. Qui [[oligarchia]] introducta civibus mox odio fuerunt ac post Cononis apud [[Cnidus|Cnidum]] victoriam anno [[394 a.C.n.]] expulsi sunt. Inde Mytilene iterum cum Athenis foedus icit.
Tempore [[Hellenismus|hellenistico]] Mytilene ad imperium [[Seleucidae|Seleucidarum]] pertinuit, anno [[188 a.C.n.]] a [[Respublica Romana|Romanis]], quos bello contra [[Antiochus III Magnus|Antiochum III]] adiuverat, [[autonomia]]m obtinuit. Ubi [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridates VI]], rex [[Pontus (regnum)|Ponti]], rem publicam Romanam aggressus est, civitas Mytilaenea anno [[88 a.C.n.]] omnes Romanos in Lesbo viventes necari iussit. Cum Mytilene anno [[80 a.C.n.]] post acerrimam defensionem a Romanis expugnata est, [[Gaius Iulius Caesar]] [[corona civica]] decorata est.
[[Theophanes Mytilenaeus|Theophane]] intercedente, qui fuit [[Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaei Pompeii]] amicus, urbs anno [[62 a.C.n.]] autonomiam recuperavit et denuo floruit. Ut ex [[Longos|Longi]] fabula [[Daphnis et Chloe]] (saec. 2-3) patet, res prosperae etiam tempore [[Imperium Romanum|Imperii Romani]] stabiles permanebant.
Anno [[56]] [[Paulus]] apostolus, cum ex tertio itinere [[missionarius|missionario]] revertit, Mytilenen venit, ubi pernoctavit.<ref>Act. 20.14-15: ''Cum autem convenisset nos in Asson, assumpto eo, venimus Mitylenen. Et inde navigantes sequenti die pervenimus contra Chium et alia applicuimus Samum et sequenti venimus Miletum.''</ref>
[[Fasciculus:Fortress.jpg|thumb|Castrum Mytilenes.]]
A [[saeculum 4|quarto saeculo]] Mytilene fuit sedes [[episcopus|episcopalis]]. [[Medium Aevum|Medio Aevo]] pars fuit [[Imperium Romanum Orientale|Imperii Romani Orientalis]]. Anno [[1354]] [[Ioannes V Palaeologus]] insulam [[Franciscus I Gateluzus|Francisco I Gateluzo]] [[Genua|Genuensi]], qui Mariam, sororem eius, in matrimonium duxerat, dedit. Gattilusi [[castrum]] in [[acropolis|acropoli]] aedificaverunt, ut inscriptiones (1373 et 1460) attestantur.
Urbe anno [[1462]] [[Imperium Ottomanicum|Turcis]] tradita maxima incolarum pars, qui tum erant fere 20 000 hominum, in [[Constantinopolis|Constantinopolim]] translata est, mercatura autem Mytilene saeculis sequentibus paulatim se remisit.
[[Saeculum 18|Saeculo duodevicesimo]] Mytilenis [[navale]] Ottomanicum fuit. [[Orlophica|Orlophicis]] portus classi [[Alexius Gregori filius Orlov|Alexii Orlov]] oppugnata est (diebus 2-4 Novembris anno [[1771]]). [[Bellum rerum novarum Graecum|Bello rerum novarum Graeco]] ([[1821]]–[[1829]]) urbs, quamvis a Graecis oppugnata, sub imperio Ottomanico remansit et classi Ottomanico praesidium fuit.
Die [[2 Novembris]] anno [[1912]] Graeci insulam Lesbum cum urbe Mytilene occupant, anno [[1916]] cum regno [[Graecia]]e coniuncta est.
Die [[4 Maii]] anno [[1941]] insula copiis [[Germania|Germanis]] occupata est.
== Visu digna ==
[[Fasciculus:Fortress2.jpg|thumb|Moles portus antiqui, turri Ottomanica superposita.]]
[[Fasciculus:Roman Aqueduct in Mytilini (Lesbos), Greece.jpg|thumb|Aquaeductus Romanus prope Moriam.]]
[[Fasciculus:Theophilos Korais Rigas.JPG|thumb|[[Theophilus Chatzemichael|Theophilus]]: [[Adamantius Coraes]] et [[Regas Pheraeus]] Graeciam, ut surgat, adiuvant.]]
* Portus antiquus: Portus Mytilenes septentrionalis (Αρχαίο Ακρομόλιο) ''Maloes Limen'' (Μαλόης λιμήν) appellatus est, quod nomen a sanctuario [[Apollo|Apollinis]] cognomine ''Maloen'' traxerat. Duobus molibus saeculi quinti a.C.n. munitus erat.
* [[Agora]]: Fundamenta ac stylobatae columnarum porticus 150 metrorum servata sunt.
* [[Theatrum]] antiquum (Αρχαίο Θέατρο): [[Plutarchus]] narrat theatrum 10000 spectatoribus locum praebuisse exemplarque fuisse illius theatri, quod [[Pompeius]] [[Roma]] exstruxerit. Nam post Orientem subactum Pompeius a familiari suo Theophane invitatus spectaculum in suum honorem spectaverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.8.</ref>.
* Aedificia posterioris antiquitatis
* [[Aquaeductus]] Romanus prope ''Moria''
* [[Castrum]]: Arx Mytilenes (Κάστρο Μυτιλήνης vel Φρούριο της Μυτιλήνης) in paeninsula boreo-orientali sita est.
* [[Thermae|Balneae]] Ottomanicae (Τσαρσί Χαμάμ)
* [[Meschita]]e: Balide Tzami (Βαλιδέ Τζαμί, "meschita matris sultani"), Giali Tzami (Γιαλί Τζαμί, "meschita litoralis"), Geni Tzami (Γενί Τζαμί, "meschita nova")
* Museum archaeologicum (Αρχαιολογικό Μουσείο Μυτιλήνης)
* Museum artis Byzantinae (Μουσείο Βυζαντινής τέχνης)
* Pinacotheca communalis (Δημοτική Πινακοθήκη Mυτιλήνης)
* Museum [[Theophilus Chatzemichael|Theophili]] pictoris (Μουσείο Έργων Θεόφιλου)
* Museum et bibliotheca Stratis Eleutheriadis (Μουσείο – Βιβλιοθήκη Στρατή Ελευθεριάδη – Teriade)
== Incolae noti ==
{{vide-etiam|Lesbos}}
== Bibliographia ==
Vox Mytilene, in: Siegfried Lauffer (Ed. / [[1999]]): Griechenland. Lexikon der historischen Stätten. Von den Anfängen bis zur Gegenwart. Augustae Vindelicorum, p. 451-464 (ibi bibliographia largior invenitur) - Descriptio historiae hanc commentationem sequitur.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Mytilene|Mytilenen}}
* [http://www2.egeonet.gr/aigaio/Forms/fLemma.aspx?lemmaid=6873&contlang=57 Scitu digna de Lesbo insula], Neograece
* [https://web.archive.org/web/20100616184724/http://www.photopassport.gr/index_181.html Mytilene ex aere visa]
[[Categoria:Mytilene| ]]
[[Categoria:Urbes Graecae antiquae]]
[[Categoria:Loci habitati Aegaei Borealis]]
eaf17tbr00ejjq6rployl6lg4fhwjdn
Vaccarinus
0
56548
3991796
3862968
2026-09-28T16:41:42Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991796
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Vacherin du haut Doubs.jpg|thumb|Caseus ''Mont d'Or'']]
[[Fasciculus:Mont d'or chaud.JPG|thumb|Caseolus ''Mont d'Or'', in capsa inclusus, ad sumendum calefactus]]
'''Vaccarinus''' ([[Lingua Italiana|Italiane]] ''vaccarino''; [[Francogallice]] ''vacherin'') est grex varietatum casei bubuli in [[Francia]], [[Helvetia]] et olim [[Sabaudia]] confectarum. Casei huius generis hodie sub nominibus protectis ''Mont d'Or'' et ''Vacherin Fribourgeois'' venundati sunt.
==''Mont d'Or''==
Caseus ''Mont d'Or'' (interdum videmus ''Vacherin du Haut-Doubs''; in [[Helvetia]] ''Vacherin Mont-d'Or'') tam in [[Francia]] quam in [[Helvetia]] provenit. Hic caseus admodum recens, in bractea ligni [[Picea abies|abietis]] maturatus, in capsa lignea venundatus, saepe ante cenam calefactus et fere liquidus cum cochleare sumitur.
* Caseus sub nominibus ''Mont d'Or'' et ''Vacherin du Haut-Doubs'' in civitatibus Europaeis venundatus debet in regione delimitata Franciae et in modis definitis fieri. Qui casei ab anno [[1981]] [[Appellatio Originis Verificata|appellationem in Francia verificatam]] habebant; ab anno [[2009]] [[Appellatio Originis Protecta|appellationem in Europa protectam]] portabunt.
* Caseus sub nomine ''Vacherin Mont-d'Or'' in regione delimitata Helvetiae et in modis definitis fit. Qui casei ab anno [[1981]] appellationem in Helvetia verificatam habent.
==''Vacherin Fribourgeois''==
''Vacherin Fribourgeois'' in [[Helvetia]] venundatus debet in regione delimitata et in modis definitis fieri; qui caseus ab anno [[2006]] [[Appellatio Originis Verificata (Helvetia)|appellationem originis verificatam]] habet.
==Nexus externi==
; ''Mont d'Or'' et ''Vacherin Mont-d'Or''
* [https://web.archive.org/web/20081202012709/http://www.cniel.com/site.asp?where=prodlait/appell/AOC31.html De appellationibus lacticiniis Francicis] {{Ling|Francogallice}}
* [http://www.fromages-aop.com/ De appellationibus lacticiniis] {{Ling|Francogallice}}
* [http://www.vacherin-montdor.ch/ Pagina officialis ''Vacherin Mont-d'Or''] {{Ling|Francogallice|Theodisce|Lingua Italiana{{!}}Italiane|Anglice}}
* [https://web.archive.org/web/20081020005315/http://www.switzerland-cheese.be/fr/les-fromages/fromages-divers.html De caseis Helveticis] {{Ling|Francogallice}}
; ''Vacherin Fribourgeois''
*[https://web.archive.org/web/20081224133145/http://www.switzerland-cheese.be/fr/les-fromages/ De appellationibus lacticiniis Helveticis] {{Ling|Francogallice}}
*[https://web.archive.org/web/20081207041429/http://www.vacherin.ch/default.htm Societas mercatoria] {{Ling|Francogallice|Theodisce|Anglice}}
*[https://web.archive.org/web/20070927210843/http://www.vacherin-fribourgeois-aoc.ch/en-histoires/en-racines.php De historia] {{Ling|Francogallice|Theodisce}}
*[http://www.aoc-igp.ch/files/revues/255.pdf De appellatione confirmata] {{Ling|Francogallice|Theodisce}}
[[Categoria:Casei Francici]]
[[Categoria:Casei Italici]]
[[Categoria:Gastronomia Sabauda]]
[[Categoria:Casei bubuli]]
[[Categoria:Casei foliis seu ligno involuti]]
5z6ztqho71b68r5oayhq0ljc7e3dykx
Bongrain
0
57272
3991813
3987519
2026-09-28T18:08:04Z
Demetrius Talpa
81729
/* Libelli mercatorii societatis Bongrain */
3991813
wikitext
text/x-wiki
'''Bongrain''' est societas mercatoria [[Francia|Francica]], anno [[1956]] condita, quae lacticinia et praecipue caseos fabricat. Nomen habet a conditore, [[Ioannes Natalis Bongrain|Jean-Noël Bongrain]], qui ab anno 1956 caseum ''Caprice des Dieux'' venditavit. Filius eius, nomine [[Alexander Bongrain|Alex Bongrain]], hodie societati praeest. Anno [[2007]] Bongrain cum [[Sodiaal]] in societate nova ''Compagnie des Fromages et Riches Monts'' particeps facta est.
[[Fasciculus:Bleu de Bresse cheese.jpg|thumb|Caseus ''Bresse bleu'' in [[Nederlandia]] venundatus]]
[[Fasciculus:Caprice des dieux.jpg|thumb|Caseus ''Caprice des dieux'']]
[[Fasciculus:Fromage_le_vieux_pane.jpg|thumb|Caseus ''Le vieux pané'']]
== Libelli mercatorii societatis Bongrain ==
* ''Maison Boursault'' et olim ''[[:nl:Fromagerie Paul-Renard|Fromagerie Paul-Renard]]'', officinae caseorum ovillorum et caprinorum et eorum qui sequuntur:
** ''Boursault''<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=832161 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> mollis (aliter ''[[Délice de Saint-Cyr]]'')<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=474340 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** ''Le paillé de Bourgogne''<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=661588 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** ''[[Le pié d'Angloys]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=589583 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** ''Le montagnard''<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=691656 ''International Mark - (691656) Le Montagnard'' apud www.wipo.int]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} et [http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=832176 Libelli]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* ''Brebiou'' cum verbis ''Qui dit brebis dit Brebiou'' (scilicet "Qui dicit ovis dicit Ovillum") et nomine ''Le palet'':<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=780034 ''International Mark - (780034) BREBIOU PUR BREBIS Dôme de Brebis FROMAGE FABRIQUÉ EN BÉARN'' apud www.wipo.int]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=720594 ''International Mark - (720594) BREBIOU le Palet PUR BREBIS'' apud www.wipo.int]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=708909 libelli]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> casei molles ovilli
* ''Bressor Alliance'' cum caseis ''[[Bresse bleu]]'' et ''Bressy's Bresse bleu''<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=485261 ''International Mark - (485261) BRESSE BLEU'' apud www.wipo.int]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=512978 Libelli]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> bubulis [[aeruginosus|aeruginosis]]
* ''[[Caprice des dieux]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=810644 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus mollis formae ovalis (aedificium novum [[Parlamentum Europaeanum|parlamenti Europaeani]], [[Bruxellae|Bruxellis]] situm, eandem formam habet et ex ea re cognomen meret ''Caprice des dieux'', scilicet "Cupido deorum")
* ''Chamois d'or'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=616059 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus mollis
* ''[[Chaumes]]'', ''Fromage des Chaumes'', ''Véritable Chaumes'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=531234 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus mollis
* ''[[Chavroux]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=412460 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus caprinus
* ''[[:fr:Elle & Vire|Elle & Vire]]'', officina lactis et [[cramum|crami]] necnon casei recentis ''Carré Frais''
* ''[[Etorki]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=616075 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus semidurus [[Brebis des Pyrenées|ovillus Pyrenaicus]]
* ''Fol épi'' et ''Fol'epi'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=848338 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus oculatus
* ''[[Le vieux pané]]'' et ''Le petit vieux pané'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=443182 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus modi Normannici
* ''P'tit Louis'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=523445 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus recens infantibus destinatus
* ''[[Saint-Agur]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=616052 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus aerugosus
* ''[[Saint-Albray]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=828010 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus [[allium|allio]] conditus
* ''St Moret'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=702358 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> cum nominibus ''Le primeur de St Moret'' et ''St Moret le fouetté'', caseus recens
* ''Tartare'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=654267 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseus recens
== Libelli mercatorii societatis Compagnie des Fromages et Riches Monts ==
* ''Coeur de Lion'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=573037 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseorum [[Camembert]], [[Brie]], ovillorumque et caprinorum libellus
* ''[[Le rustique]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=494773 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseorum [[Camembert]], [[Petit Brie]] et [[Coulommiers]] libellus
* ''Lisbeth'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=739915 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> casei [[Munster (caseus)|Munster]] (appellationem portantis) libellus
* ''Révérend'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=616787 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> casei [[Brie]] pasteurizati libellus
* ''Sancy'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=660522A Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> caseorum [[Bleu d'Auvergne]], [[Fourme d'Ambert]] et [[Saint-Nectaire]] (appellationes portantium) libellus
* ''Riches Monts'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=548241 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> casei [[Raclette (caseus)|Raclette]] libellus
* ''[[Tourrée de l'Aubier]]'',<ref>[http://www.wipo.int/ipdl/en/madrid/key.jsp?KEY=644123 Libellus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> casei mollissimi libellus
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20060312235907/http://www.bongrain.com/ Situs societatis]
* [https://web.archive.org/web/20051014070213/http://cerefia.univ-rennes1.fr/cerefia/Dossiers/Sect/lait/deaac.pdf De historia et mercatura societatis]
* [http://www.capricedesdieux.com Situs casei ''Caprice des Dieux'']{{Nexus deficit|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://web.archive.org/web/20081013110925/http://www.coeurdelion.com/ Situs caseorum ''Coeur de Lion'']
* [https://web.archive.org/web/20080921054759/http://www.vieuxpane.com/ Situs casei ''Vieux Pané'']
* [http://www.quiveutdufromage.com Situs culinaria caseis ''Bongrain'' dedicata]
* [https://web.archive.org/web/20080210025405/http://www.lerustique.net/index.html Situs societatis ''Compagnie des Fromages et Riches Monts'']
* [http://www.pleinchamp.com/article/detail.aspx?id=33140&menu_id=9&page=1&local=false&pub_id=277 De participatione in ''Compagnie des Fromages et Riches Monts'']{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://web.archive.org/web/20080917013636/http://www.societe.com/societe/bressor-sa-383228764.html De societate ''Bressor Alliance'']
* [http://www.elle-et-vire.com/ Situs societatis ''Elle & Vire'']
[[Categoria:Constituta 1956]]
[[Categoria:Societates mercatoriae Franciae]]
[[Categoria:Societates alimentariae]]
azg0z17ma0b680vi6p65nmmfc4lrds1
Studium Urbis
0
57913
3991863
3991701
2026-09-28T22:12:33Z
IacobusAmor
1163
~ (10K)
3991863
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Borromini_SantIvo.jpg|thumb|[[Sanctus Ivus ad Sapientiam]], a [[Franciscus Borromini|Francisco Borromini]] [[aedificium|aedificata]], olim fuit aedicula universitatis.]]
'''Studium Urbis'''{{FD ref}} (hodie [[Italiane]] ''La Sapienza''), etiam '''Universitas Romae I''', est maxima quod ad [[discipulus|discipulos]] pertinet in [[Europa]] et veterrima urbis [[Roma]]e [[universitas]]. Nam die [[20 Aprilis]] [[1303]] a [[Bonifacius VIII|Bonifacio Papa VIII]] per [[bulla]]m ''[[In supremae praeeminentia dignitatis]]'' condita est.
== Praeclari alumni ==
{{div col|2}}
* [[Magdi Allam]], [[diurnarius]]
* [[Hugo Amaldi (physicus)|Hugo Amaldi]], [[physicus]]
* [[Gabriel D'Annunzio]], [[poeta]]
* [[Paolus Flores d’Arcais]], [[philosophus]]
* [[Franciska Drohsel]], [[mulier]] nota
* [[Scott O’Dell]], [[scriptor]]
* [[Humbertus Guidoni]], [[astronauta]]
* [[Lucas Cordero di Montezemolo]], officinarum magister
* [[Dominicus Silvius Passionei]], [[cardinalis]]
* [[Abdirashid Ali Shermarke]], [[Somalia]]e praeses
* [[Aemilius Segrè]], physicus
* [[Ioannes Simeoni]], cardinalis
* [[Bruno Zumino]], physicus
* [[Maria Montessori]], [[paedagoga]]
{{div col end}}
==Notae==
<references/>
== Bibliographia ==
* ''Roma e lo Studium Urbis: spazio urbano e cultura dal Quattro al Seicento.'' (Atti del Convegno, Roma, 7-10 giugno 1989), curante Paolo Cherubini, Ministero per i Beni Culturali e Ambientali, Ufficio Centrale per i Beni Archivistici, Romae 1992. ISBN 88-7125-050-8.
* Ludovico Gatto, ''La fondazione dello «Studium Urbis» della Sapienza'', in: «Studi Romani», LIV, 2006, p. 136-160.
* Cristina Mantegna, ''Lo Studium urbis nei Diversa cameralia dell'Archivio segreto vaticano: nuova edizione di documenti universitari romani, 1425-1517'', Viella, Romae 2000. ISBN 88-8334-027-2.
== Nexus externus ==
* [http://www.uniroma1.it/ Situs interretialis Universitatis Romae I proprius.]
[[Categoria:Constituta 1303]]
[[Categoria:Studium Urbis|!]]
{{Myrias|Societas}}
jw22u9dlqn78lua4m3hx4n3yjfls3uu
Antonius Franciscus Doni
0
61807
3991752
3711182
2026-09-28T13:33:02Z
Andrew Dalby
1084
3991752
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Antonius Franciscus Doni''' (natus [[Florentia]]e anno [[16 Maii]] [[1513]] - mortuus est mense Septembri [[1574]] in [[Monselice]]) fuit scriptor [[Italia|Italicus]].
== Opera selecta ==
* ''Lettere italiane'' (epistulae Italicae), quae in [[Index Librorum Prohibitorum|Indice Librorum Prohibitorum]] inclusae sunt
* ''La Libraria'', [[1557]]
* ''La Zucca'', [[1565]]
* ''Mondi celesti, terrestri ed infernali'', [[1562]]
== Bibliogrraphia ==
* Anton Francesco Doni; Paolo Procaccioli, ed., ''Contra Aretinum; Teremoto; Vita; Oratione funerale, con un'appendice di lettere''. Romae: Vecchiarelli, 1998
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [https://web.archive.org/web/20090321140928/http://www.italica.rai.it/rinascimento/parole_chiave/schede/dantonfrancesco.htm Biographia] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}}
* [http://www.liberliber.it/biblioteca/d/doni/index.htm LiberLiber: Vita A.F. Doni, ed opera eius ''I Marmi''] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}}
{{bio-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Doni, Antonius Franciscus}}
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Nati 1513]]
[[Categoria:Mortui 1574]]
1z54zinb551ncv1uzntltlw0mkyivli
Universitas Kioviensis
0
67784
3991784
3737657
2026-09-28T16:05:02Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991784
wikitext
text/x-wiki
{{latinitas}}
[[Fasciculus:Universiteit van Kiev.JPG|thumb|Aedificium principale Universitatis Kioviensis]]
'''Universitas Kioviensis,'''<ref>"Universitatis Kioviensis" ([http://books.google.ru/books?id=cpUNAAAAQAAJ&q=%22Universitatis+Kioviensis%22&dq=%22Universitatis+Kioviensis%22&hl=ru&sa=X&ei=AEGHU7mQAYan4gSYpYGIBQ&ved=0CGwQ6AEwCQ];[http://books.google.ru/books?id=dWBMAAAAYAAJ&q=%22Universitatis+Kioviensis%22&dq=%22Universitatis+Kioviensis%22&hl=ru&sa=X&ei=AEGHU7mQAYan4gSYpYGIBQ&ved=0CF8Q6AEwBw];[http://books.google.ru/books?id=W209AAAAIAAJ&q=%22Universitatis+Kioviensis%22&dq=%22Universitatis+Kioviensis%22&hl=ru&sa=X&ei=X0GHU7bZE7T24QTi6IHYAg&ved=0CDkQ6AEwAjgK])</ref> nunc officiale '''Universitas Nationalis Kioviensis Ševčenkiana''' ([[Ucrainice]] Київський національний університет імені Тараса Шевченка, [[translitteratio|tr.]] ''Kyjivs'kyj nacional'nyj universytet imeni Tarasa Ševčenka'') vocatur, est [[universitas publica]] principalis [[Kiovia]]e et [[Ucraina]]e.
Condita est anno [[1834]] ut Caesarea Universitas Sancti [[Vladimirus I Magnus|Vladimiri]] Kioviensis.<ref>"Universitatis Sancti Vladimiri Kioviensis" [http://books.google.ru/books?id=W209AAAAIAAJ&q=%22Universitatis+Kioviensis%22&dq=%22Universitatis+Kioviensis%22&hl=ru&sa=X&ei=X0GHU7bZE7T24QTi6IHYAg&ved=0CDkQ6AEwAjgK]</ref>
Ab anno [[1939]] in honorem [[Tarasius Ševčenko|Tarasii Ševčenko]], poetae celeberrimi Ucrainici, nominatur.
14 [[facultas (studium)|facultates]] et 5 [[institutum|instituta]] educationis nunc habet.
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
{{NexInt}}
*[[4868 Knushevia]]
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Taras Shevchenko National University of Kyiv|Universitatem Nationalem Kioviensem}}
* [https://web.archive.org/web/20151207132954/http://www.univportal.org/forum.php/ Unofficial student in Kiev porta National University]
* [https://web.archive.org/web/20151207132954/http://www.univportal.org/forum.php/ Forum studiosi National University Kiev]
[[Categoria:Universitas Kioviensis|!]]
{{Myrias|Societas}}
h89jgwo2icnr1flnpawfiaa67j7vb6i
Universitas Extremadurensis
0
87912
3991783
3883842
2026-09-28T16:01:21Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991783
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa scholae Vicidata}}
'''Universitas Extremadurensis'''{{Convertimus}}<ref>De verbo adiectivo, confer [[binomen]] ''[[Terfezia extremadurensis]]'' et titulum ''Folia Botanica Extremadurensis'' [sic].</ref> ([[Lingua Hispanica|Hispanice]] ''Universidad de Extremadura'') est [[universitas publica]] [[Badaiocium|Badaiocii]] in [[Extremadura (Hispania)|Extremadura]] anno [[1973]] constituta.
==Notae==
<references/>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|University of Extremadura|Universitatem Extremadurensis}}
* [https://web.archive.org/web/20110223103804/http://campusvirtual.unex.es/ Campus Virtual de la Universidad de Extremadura.]
* [https://web.archive.org/web/20250128230533/https://www.unex.es/ Situs interretialis universitatis proprius.]
{{uni-stipula}}
[[Categoria:Constituta 1973]]
[[Categoria:Extremadura]]
[[Categoria:Universitates Hispaniae|Extremadurensis]]
b06fkz9vcymlhcsbdnf7x3myhsyqoxy
Uglicia
0
88355
3991781
3649360
2026-09-28T15:42:51Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991781
wikitext
text/x-wiki
{{latinitas}}{{coord|57|32|00|N|38|20|00|E|display=title}} {{Capsa urbis Vicidata}}
'''Uglicia'''<ref name="Vglicia">[[Henricus Scherer|Henrici Scherer]] [http://books.google.ru/books?id=YpJgQXuPoPcC&printsec=frontcover&source=gbs_navlinks_s#v=onepage&q=Vglicia&f=false ''Tabellae geographicae'', p.176]</ref> seu '''Uglitz'''<ref name="Vglitz">[[Sigismundus Herbersteinius|Sigismundi Herbersteinii]] [http://books.google.ru/books?id=ezs8AAAAcAAJ&pg=RA4-PT205&dq=Herberstein+rerum+moscoviticarum&cd=3#v=snippet&q=Vglitz&f=false ''Rerum Moscoviticarum Commentarii'', pp. 84, 85]</ref> ([[Russice]] Углич, ''Uglič'') est urbs in [[Russia]], in [[regio Iaroslaviensis|regione Iaroslaviensi]], ad [[Rha]] fluvium sita. Circa 35 milia incolarum habet. Ugliciae sunt statio [[ferrivia]]rum, [[portus]], [[moles (agger)|moles]] et cataractae [[receptaculum aquae Ugliciense|receptaculi aquae Ugliciensis]].
== Historia ==
Uglicia est una antiquissimarum urbium Russiae. Annus officialis fundationis eius est [[937]]. In chronica primo notitiae subest anno [[1148]]. Ab anno [[1238]] erat metropolis [[ducatus Ugliciensis]]. Initio saeculi [[saeculum 14|XIV]] facta est possessio [[duces Moscoviae|ducum Moscoviae]].
Anno [[1591]] Ugliciae cecidit (opinione divulgata, caesus est) [[Demetrius Ugliciensis|Demetrius, dux Ugliciensis]], filius iunior [[tzar]]is [[Ioannes IV (tzar Russiae)|Ioannis IV]], octo annos natus. Demetrius ille, anno [[1606]] canonizatus, nunc in signo urbis depictus est.
[[Fasciculus:Building of City Duma in Uglich.jpg|thumb|left|Consilii municipalis Ugliciensis aedificium]]
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{communiaCat|Uglich|Ugliciam}}
{{fontes geographici}}
* [http://www.goroduglich.ru/ Situs interretialis officialis urbis Ugliciae] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
[[Categoria:Urbes regionis Iaroslaviensis]]
[[Categoria:Condita 937]]
k369j5zp9ujbovuiclrlaj9p61zik04
Time
0
96325
3991757
3708365
2026-09-28T14:15:47Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991757
wikitext
text/x-wiki
{{Videhom|Time (programma)}}
[[Fasciculus:Time Magazine logo.svg|thumb|Titulus libelli ''Time'']]
[[Fasciculus:Time Magazine - first cover.jpg|thumb|Frontispicium libelli primi (1923): imago [[Iosephus Gurney Cannon|Iosephi Gurney Cannon]]]]
'''Time''' est libellus nuntiorum hebdomadalis ab anno [[1923]] in urbe [[Novum Eboracum (urbs)|Novo Eboraco]] impressus, hodie etiam alibi: [[Londinium|Londini]] titulo ''Time Europe'', [[Hongcongum|Hongcongi]] ''Time Asia'', [[Sydneium|Sydnei]] ''Time Oceania''. Ad numerum exemplarium 3 360 135 divulgatur.
== Editores ==
* [[Briton Hadden]] (1923-1929)
* [[Henricus Luce]] (1929-1949)
* [[Thomas S. Matthews]] (1949-1953)
;Editores gerentes
* Thomas S. Matthews (1943-1949)
* [[Roy Alexander]] (1949-1960)
* [[Otto Fuerbringer]] (1960-1968)
* [[Henricus Grunwald]] (1968-1977)
* [[Ray Cave]] (1979-1985)
* [[Iason McManus]] (1985-1987)
* [[Henricus Muller]] (1987-1993)
* [[Iacobus R. Gaines]] (1993-1995)
* [[Gualterus Isaacson]] (1996-2000)
* [[Iacobus Kelly]] (2001-2006)
* [[Ricardus Stengel]] (2006- )
{{NexInt}}
* [[Time 100]]
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20010914220854/http://www.time.com/time/ Situs interretialis]
* [https://web.archive.org/web/20011007095640/http://www.time.com/time/archives Archivum]
* [https://web.archive.org/web/20101205100217/http://www.allofme.com/Timeline/History/501003/Time_Magazine Frontispicia annis digesta]
== Bibliographia ==
* Lundberg, Ferdinand. ''America's Sixty Families.'' Novi Eboraci: Vanguard Press, 1937.
* Swanberg, W. A. ''Luce and his Empire''. Novi Eboraci: Scribner, 1972
* Wilner, Isaiah. ''The Man Time Forgot: A Tale of Genius, Betrayal, and the Creation of Time Magazine''. Novi Eboraci: HarperCollins, 2006
{{Lit-stipula}}
[[Categoria:Nuntiorum libelli hebdomadales]]
[[Categoria:Incepta 1923]]
[[Categoria:Civitatum Foederatarum scripta]]
[[Categoria:Periodica Anglica]]
{{Myrias|Societas}}
mpqnqch5cbpvtrtzhlz23u2qlbsxcrf
Alicata
0
104425
3991881
3591337
2026-09-28T23:44:37Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991881
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Villabosa.jpg|thumb|Alicata]]
'''Alicata'''<ref>{{AA.VV. Nomi d'Italia}}</ref> {{victio|Alicata|ae|f}} (alia nomina: ''Lacata'',<ref name=":1">{{Graesse}}</ref> ''Leocata'',<ref name=":0">[https://books.google.it/books?id=UvsEaRJt0ZAC&dq=Il+mondo+antico,+moderno,+e+novissimo,+tomo+1&hl=it&source=gbs_navlinks_s ''Il mondo antico, moderno, e novissimo'', Tomo primo]</ref><ref name=":1" /> ''Phintias''<ref name=":1" />) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Licata|Licata]]'') est [[Urbes Italiae|Urbs]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 38 010 incolarum<ref>[http://www.demo.istat.it/bilmens2008gen/query.php?lingua=ita&Rip=S5&Reg=R19&Pro=P084&Com=4&submit=Tavola Istat 31/12/2008]</ref>, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Sicilia]] et in [[Consortium Liberum Municipale Agrigentinum|Consortio Libero Municipali Agrigentino]] situm. Incolae ''Alicatenses'' appellantur.
== Insigne ==
<gallery>
Fasciculus:Corona di città.svg|''[[Urbs Italiae]]''<ref>1234, Fridericus II</ref>
</gallery>
=== Sententia ===
''Dilectissima ac Fidelissima''.
== Nomina ==
''Alicata'' vel ''Limpiadum'', ''Leocata'', ''Olimpiada'', ''Limpiados'', ''Lecatam'', ''Cathal'', ''Katta'', ''Licatam''.
== Clari cives ==
=== Nati ===
* [[Petrus Grasso]], iuris consultus et rerum politicarum peritus ([[1945]] - )
== Ecclesia Catholica Romana ==
* [[Archidioecesis Agrigentina]]
== Fractiones, vici et loci in municipio ==
=== Fractiones ===
''Mollarella, Torre di Gaffe''
== Municipia finitima ==
* [[Butera]] ([[Consortium Liberum Municipale Calatanisiadense|CL]]),
* [[Camastra]],
* [[Campus Bellus (Consortium Liberum Municipale Agrigentinum)|Campus Bellus]],
* [[Narum]],
* [[Palma Montis Clarii]],
* [[Raphanousa]].
{{NexInt}}
* [[Sicilia]]m (''regio''),
* [[Consortium Liberum Municipale Agrigentinum]],
* [[Provincia Agrigentina|Provinciam Agrigentinam]] (''provincia abrogata''),
* [[Agrigentum]] (''urbs''),
* [[Urbes Italiae]].
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20090306213249/http://www.comune.licata.ag.it/ Situs Publicus]
{{communiaCat|Licata|Alicatam}}
== Pinacotheca ==
<gallery>
Imago:Map of comune of Licata (province of Agrigento, region Sicily, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Consortio Libero Municipali Agrigentino.
Imago:Licata pano1.jpg|Despectus in urbem.
</gallery>
== Notae ==
<references />
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Municipia Consortii Liberi municipalis Agrigentini]]
[[Categoria:Urbes Italiae in Sicilia]]
0xpc1b3k3laszxvek0q17xgc4n8wj56
Aegidius Forcellini
0
110899
3991860
3991626
2026-09-28T21:57:58Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991860
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Egidio Forcellini - Imagines philologorum.jpg|thumb|Aegidius Forcellini, opus saeculi 19]]
[[Fasciculus:Latin dictionary.jpg|thumb|Aegidii Forcellini ''[[Lexicon totius Latinitatis]]'' in [[Bibliotheca Universitatis Graecensis]] expositum]]
'''Aegidius Forcellini''' (natus [[26 Augusti]] [[1688]] in vico [[Fener]] in [[Tarvisium (provincia)|Tarvisio]] provincia; mortuus [[5 Aprilis]] [[1768]]) fuit [[philologia|philologus]] et [[lexicon|lexicographus]] [[Italia|Italus]]. Ortus est familia [[paupertas|pauperrima]].
Anno 1704 seminario ludi magistrorum [[Patavium|Patavii]] apud [[Iacobus Facciolati|Iacobum Facciolati]] studebat, et rite [[sacerdos]] consecratus est. Ab anno 1724 usque ad 1730 rector seminarii [[Keneta]]e, et ab anno 1731 usque ad 1765 pater confessor [[seminarium|seminarii]] Patavensis fuit. Senex in Fener vico vivit.
Mortuus est Patavii anno 1768 antea quam [[magnum opus]] suum Facciolati collaborante perfecit. Hoc fuit ''[[Lexicon totius Latinitatis]]''. Prope 35 annos id laboravit et [[Ludovicus Violato]] 8 annos [[manuscriptum]] transscripsit.
== Bibliographia ==
* Carmelus Ciccia, ''Aegidius Forcellini perinsignis linguae Latinae cultor'', “[[Latinitas (periodicum)|Latinitas]]”, Civitati Vaticani, 2000
==Nexus interni==
*[[Thesaurus Linguae Latinae]]
''Formulae Vicipaedianae'':
* [[Formula:Forcellini]]
* [[Formula:Forcellini-fons]]
== Nexus externi ==
* [http://www.documentacatholicaomnia.eu/25_90_1688-1768-_Forcellini_Aeg.html Lexicon Totius Latinitatis]
* [https://web.archive.org/web/20260810235849/https://linguax.com/lexica/forc.php Lexicon Totius Latinitatis - versio in qua verba quaeri possunt]
* G. Bianco, «FORCELLINI, Egidio». In: ''[[Dizionario Biografico degli Italiani]]'', Vol. XLVIII, Romae : Istituto della Enciclopedia Italiana, 1997 ([http://www.treccani.it/Portale/elements/categoriesItems.jsp?pathFile=/sites/default/BancaDati/Dizionario_Biografico_degli_Italiani/VOL48/DIZIONARIO_BIOGRAFICO_DEGLI_ITALIANI_Vol48_019867.xml versio interretialis])
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
{{DEFAULTSORT:Forcellini, Aegidius}}
[[Categoria:Nati 1688]]
[[Categoria:Mortui 1768]]
[[Categoria:Lexicographi]]
[[Categoria:Philologi Italiae]]
i3kd3hbilc6pcyd3h4fek71zcp5vllc
3991862
3991860
2026-09-28T22:09:55Z
Demetrius Talpa
81729
/* Nexus externi */
3991862
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Egidio Forcellini - Imagines philologorum.jpg|thumb|Aegidius Forcellini, opus saeculi 19]]
[[Fasciculus:Latin dictionary.jpg|thumb|Aegidii Forcellini ''[[Lexicon totius Latinitatis]]'' in [[Bibliotheca Universitatis Graecensis]] expositum]]
'''Aegidius Forcellini''' (natus [[26 Augusti]] [[1688]] in vico [[Fener]] in [[Tarvisium (provincia)|Tarvisio]] provincia; mortuus [[5 Aprilis]] [[1768]]) fuit [[philologia|philologus]] et [[lexicon|lexicographus]] [[Italia|Italus]]. Ortus est familia [[paupertas|pauperrima]].
Anno 1704 seminario ludi magistrorum [[Patavium|Patavii]] apud [[Iacobus Facciolati|Iacobum Facciolati]] studebat, et rite [[sacerdos]] consecratus est. Ab anno 1724 usque ad 1730 rector seminarii [[Keneta]]e, et ab anno 1731 usque ad 1765 pater confessor [[seminarium|seminarii]] Patavensis fuit. Senex in Fener vico vivit.
Mortuus est Patavii anno 1768 antea quam [[magnum opus]] suum Facciolati collaborante perfecit. Hoc fuit ''[[Lexicon totius Latinitatis]]''. Prope 35 annos id laboravit et [[Ludovicus Violato]] 8 annos [[manuscriptum]] transscripsit.
== Bibliographia ==
* Carmelus Ciccia, ''Aegidius Forcellini perinsignis linguae Latinae cultor'', “[[Latinitas (periodicum)|Latinitas]]”, Civitati Vaticani, 2000
==Nexus interni==
*[[Thesaurus Linguae Latinae]]
''Formulae Vicipaedianae'':
* [[Formula:Forcellini]]
* [[Formula:Forcellini-fons]]
== Nexus externi ==
* [http://www.documentacatholicaomnia.eu/25_90_1688-1768-_Forcellini_Aeg.html Lexicon Totius Latinitatis]
* {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis - versio in qua verba quaeri possunt}}
* G. Bianco, «FORCELLINI, Egidio». In: ''[[Dizionario Biografico degli Italiani]]'', Vol. XLVIII, Romae : Istituto della Enciclopedia Italiana, 1997 ([http://www.treccani.it/Portale/elements/categoriesItems.jsp?pathFile=/sites/default/BancaDati/Dizionario_Biografico_degli_Italiani/VOL48/DIZIONARIO_BIOGRAFICO_DEGLI_ITALIANI_Vol48_019867.xml versio interretialis])
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
{{DEFAULTSORT:Forcellini, Aegidius}}
[[Categoria:Nati 1688]]
[[Categoria:Mortui 1768]]
[[Categoria:Lexicographi]]
[[Categoria:Philologi Italiae]]
45cpwdsxxnl9654qpgzqhd5c84nqxj6
3991868
3991862
2026-09-28T23:10:11Z
Grufo
64423
Minora
3991868
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Egidio Forcellini - Imagines philologorum.jpg|thumb|Aegidius Forcellini, opus saeculi 19]]
[[Fasciculus:Latin dictionary.jpg|thumb|Aegidii Forcellini ''[[Lexicon totius Latinitatis]]'' in [[Bibliotheca Universitatis Graecensis]] expositum]]
{{res|Aegidius Forcellini}} (natus [[26 Augusti]] [[1688]] in vico [[Fener]] in [[Tarvisium (provincia)|Tarvisio]] provincia; mortuus [[5 Aprilis]] [[1768]]) fuit [[philologia|philologus]] et [[lexicon|lexicographus]] [[Italia|Italus]]. Ortus est familia [[paupertas|pauperrima]].
Anno [[1704]] seminario ludi magistrorum [[Patavium|Patavii]] apud [[Iacobus Facciolati|Iacobum Facciolati]] studebat, et rite [[sacerdos]] consecratus est. Ab anno [[1724]] usque ad 1730 rector seminarii [[Keneta]]e, et ab anno [[1731]] usque ad annum [[1765]] pater confessor [[seminarium|seminarii]] Patavensis fuit. Senex in Fener vico vivit.
Mortuus est Patavii anno 1768 antea quam [[magnum opus]] suum Facciolati collaborante perfecit. Hoc fuit ''[[Lexicon totius Latinitatis]]''. Prope 35 annos id laboravit et [[Ludovicus Violato]] 8 annos [[manuscriptum]] transscripsit.
== Bibliographia ==
* Carmelus Ciccia, ''Aegidius Forcellini perinsignis linguae Latinae cultor'', “[[Latinitas (periodicum)|Latinitas]]”, Civitati Vaticani, 2000
== Nexus interni ==
* [[Thesaurus Linguae Latinae]]
''Formulae Vicipaedianae'':
* {{Fn|Forcellini}}
* {{Fn|Forcellini-fons}}
* {{Fn|LTL}}
* {{Fn|LTL ref}}
== Nexus externi ==
* [http://www.documentacatholicaomnia.eu/25_90_1688-1768-_Forcellini_Aeg.html Lexicon Totius Latinitatis]
* {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
* G. Bianco, «FORCELLINI, Egidio». In: ''[[Dizionario Biografico degli Italiani]]'', Vol. XLVIII, Romae : Istituto della Enciclopedia Italiana, 1997 ([http://www.treccani.it/Portale/elements/categoriesItems.jsp?pathFile=/sites/default/BancaDati/Dizionario_Biografico_degli_Italiani/VOL48/DIZIONARIO_BIOGRAFICO_DEGLI_ITALIANI_Vol48_019867.xml versio interretialis])
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
{{DEFAULTSORT:Forcellini, Aegidius}}
[[Categoria:Nati 1688]]
[[Categoria:Mortui 1768]]
[[Categoria:Lexicographi]]
[[Categoria:Philologi Italiae]]
jlsm6q2fegp2fuw70o2twi8issgz9gq
3991871
3991868
2026-09-28T23:22:06Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:Capsa hominis Vicidatorum|Capsa hominis Vicidatorum]]}}
3991871
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Latin dictionary.jpg|thumb|Aegidii Forcellini ''[[Lexicon totius Latinitatis]]'' in [[Bibliotheca Universitatis Graecensis]] expositum]]
{{res|Aegidius Forcellini}} (natus [[26 Augusti]] [[1688]] in vico [[Fener]] in [[Tarvisium (provincia)|Tarvisio]] provincia; mortuus [[5 Aprilis]] [[1768]]) fuit [[philologia|philologus]] et [[lexicon|lexicographus]] [[Italia|Italus]]. Ortus est familia [[paupertas|pauperrima]].
Anno [[1704]] seminario ludi magistrorum [[Patavium|Patavii]] apud [[Iacobus Facciolati|Iacobum Facciolati]] studebat, et rite [[sacerdos]] consecratus est. Ab anno [[1724]] usque ad 1730 rector seminarii [[Keneta]]e, et ab anno [[1731]] usque ad annum [[1765]] pater confessor [[seminarium|seminarii]] Patavensis fuit. Senex in Fener vico vivit.
Mortuus est Patavii anno 1768 antea quam [[magnum opus]] suum Facciolati collaborante perfecit. Hoc fuit ''[[Lexicon totius Latinitatis]]''. Prope 35 annos id laboravit et [[Ludovicus Violato]] 8 annos [[manuscriptum]] transscripsit.
== Bibliographia ==
* Carmelus Ciccia, ''Aegidius Forcellini perinsignis linguae Latinae cultor'', “[[Latinitas (periodicum)|Latinitas]]”, Civitati Vaticani, 2000
== Nexus interni ==
* [[Thesaurus Linguae Latinae]]
''Formulae Vicipaedianae'':
* {{Fn|Forcellini}}
* {{Fn|Forcellini-fons}}
* {{Fn|LTL}}
* {{Fn|LTL ref}}
== Nexus externi ==
* [http://www.documentacatholicaomnia.eu/25_90_1688-1768-_Forcellini_Aeg.html Lexicon Totius Latinitatis]
* {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
* G. Bianco, «FORCELLINI, Egidio». In: ''[[Dizionario Biografico degli Italiani]]'', Vol. XLVIII, Romae : Istituto della Enciclopedia Italiana, 1997 ([http://www.treccani.it/Portale/elements/categoriesItems.jsp?pathFile=/sites/default/BancaDati/Dizionario_Biografico_degli_Italiani/VOL48/DIZIONARIO_BIOGRAFICO_DEGLI_ITALIANI_Vol48_019867.xml versio interretialis])
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
{{DEFAULTSORT:Forcellini, Aegidius}}
[[Categoria:Nati 1688]]
[[Categoria:Mortui 1768]]
[[Categoria:Lexicographi]]
[[Categoria:Philologi Italiae]]
j8s1iobimpx3x6ljqid3qxeh01e9foi
Iustinus Russo (Wizards of Waverly Place)
0
118403
3991771
3720005
2026-09-28T14:41:20Z
Wikynator
175062
3991771
wikitext
text/x-wiki
'''Iustinus Vincentius Pepe Russo''' ([[Anglice]]: ''Justin Vincenzo Pepe Russo''),<ref>Nomen Anglicum in seriei embolio "Helping Hand" datum; litterae Anglicae in subtitulis datae.</ref> usitate '''Iustinus Russo''' appellatus et a [[David Henrie]] actus,<ref>[http://www.imdb.com/name/nm1273708/ "David Henrie,"] IMDb.</ref> est [[persona]] in ''[[Wizards of Waverly Place]],'' televisifica [[comoedia de rerum statu]] a [[Canalis Disneius|Canali Disneio]] ficta.<ref>[https://web.archive.org/web/20160806210503/http://moviepilot.com/posts/2862544 "8 Years Later, Time Has Cast a Spell of Beauty Over the Wizards of Waverly Place!"] Movieplot.com.</ref> Iustinus est maximus Geraldi et Theresae Russo [[liberi|filius]] natu, [[iuventus|iuvenis]] callidissimus, [[auctoritas|auctoritatis]] observantissimus.
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
==Nexus externi==
*[http://www.imdb.com/character/ch0037380/?ref_=fn_al_ch_1/ Justin Russo (Character).] IMDb.
{{DEFAULTSORT:Russo, Iustinus}}
[[Categoria:Wizards of Waverly Place]]
[[Categoria:Personae ficticiae]]
lys5obdhsmrkk4ky94y41rewef19wpd
Index communium praefecturae Vosegi
0
123776
3991779
3991588
2026-09-28T15:20:55Z
Pippobuono
54500
nomen latinum
3991779
wikitext
text/x-wiki
Hic est index [[commune|communium]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] praefecturae [[Francia|Francicae]], cui subsunt communia 515 numero.
[[Fasciculus:Vosges-Position.png|thumb|Situs praefecturae]]
[[Fasciculus: Senones vu du Petit Paris.jpg|thumb|Despectus in ''[[ Senones ]]'']]
{| class="wikitable sortable"
! [[INSEE|Numerus INSEE]]
! [[Numerus cursualis]]
! [[Commune]]
|-
| 88001
| 88270
| [[Les Ableuvenettes]]
|-
| 88002
| 88500
| [[Ahéville]]
|-
| 88003
| 88140
| [[Aingeville]]
|-
| 88004
| 88320
| [[Ainvelle (Vosegus)|Ainvelle]]
|-
| 88005
| 88110
| [[Allarmont]]
|-
| 88006
| 88500
| [[Ambacuria]]
|-
| 88007
| 88410
| [[Ameuvelle]]
|-
| 88008
| 88700
| [[Anglemont]]
|-
| 88009
| 88650
| [[Anould]]
|-
| 88010
| 88170
| [[Aouze]]
|-
| 88011
| 88380
| [[Arches (Vosegus)|Arches]]
|-
| 88012
| 88380
| [[Archettes]]
|-
| 88013
| 88170
| [[Aroffe]]
|-
| 88014
| 88430
| [[Arrentès-de-Corcieux]]
|-
| 88015
| 88300
| [[Attignéville]]
|-
| 88016
| 88260
| [[Attigny (Vosegus)|Attigny]]
|-
| 88017
| 88300
| [[Aulnois]]
|-
| 88019
| 88300
| [[Autigny-la-Tour]]
|-
| 88020
| 88300
| [[Autreville (Vosegus)|Autreville]]
|-
| 88021
| 88700
| [[Autrey (Vosegus)|Autrey]]
|-
| 88022
| 88140
| [[Auzainvilliers]]
|-
| 88023
| 88500
| [[Avillers (Vosegus)|Avillers]]
|-
| 88024
| 88130
| [[Avrainville (Vosegus)|Avrainville]]
|-
| 88025
| 88630
| [[Avranville]]
|-
| 88026
| 88600
| [[Aidella]]
|-
| 88027
| 88330
| [[Badménil-aux-Bois]]
|-
| 88028
| 88460
| [[La Baffe]]
|-
| 88029
| 88240
| [[La Vôge-les-Bains]]
|-
| 88030
| 88270
| [[Bainville-aux-Saules]]
|-
| 88031
| 88170
| [[Balléville]]
|-
| 88032
| 88520
| [[Aquilina (Sanctus Deodatus)|Aquilina]]
|-
| 88033
| 88210
| [[Ban-de-Sapt]]
|-
| 88106
| 88230
| [[Ban-sur-Meurthe-Clefcy]]
|-
| 88035
| 88640
| [[Barbey-Seroux]]
|-
| 88036
| 88300
| [[Barville (Vosegus)|Barville]]
|-
| 88037
| 88120
| [[Basse-sur-le-Rupt]]
|-
| 88038
| 88130
| [[Battexey]]
|-
| 88039
| 88500
| [[Baudricourt]]
|-
| 88040
| 88150
| [[Bayecourt]]
|-
| 88041
| 88270
| [[Bazegney]]
|-
| 88042
| 88700
| [[Bazien]]
|-
| 88043
| 88500
| [[Bazoilles-et-Ménil]]
|-
| 88044
| 88300
| [[Bazoilles-sur-Meuse]]
|-
| 88045
| 88300
| [[Beaufremont]]
|-
| 88046
| 88600
| [[Beauménil]]
|-
| 88047
| 88270
| [[Begnécourt]]
|-
| 88048
| 88370
| [[Bellefontaine (Vosegus)|Bellefontaine]]
|-
| 88049
| 88260
| [[Belmont-lès-Darney]]
|-
| 88050
| 88600
| [[Belmont-sur-Buttant]]
|-
| 88051
| 88800
| [[Belmont-sur-Vair]]
|-
| 88052
| 88260
| [[Belrupt]]
|-
| 88053
| 88210
| [[Belval (Vosegus)|Belval]]
|-
| 88054
| 88520
| [[Bertrimoutier]]
|-
| 88055
| 88450
| [[Bettegney-Saint-Brice]]
|-
| 88056
| 88500
| [[Bettoncourt]]
|-
| 88057
| 88490
| [[Le Beulay]]
|-
| 88058
| 88170
| [[Biécourt]]
|-
| 88059
| 88430
| [[Biffontaine]]
|-
| 88060
| 88500
| [[Blémerey (Vosegus)|Blémerey]]
|-
| 88061
| 88410
| [[Bleurville]]
|-
| 88062
| 88320
| [[Blevaincourt]]
|-
| 88063
| 88270
| [[Bocquegney]]
|-
| 88064
| 88600
| [[Bois-de-Champ]]
|-
| 88065
| 88260
| [[Bonvillet]]
|-
| 88066
| 88500
| [[Boulaincourt]]
|-
| 88068
| 88470
| [[La Bourgonce]]
|-
| 88069
| 88270
| [[Bouxières-aux-Bois]]
|-
| 88070
| 88130
| [[Bouxurulles]]
|-
| 88071
| 88270
| [[Bouzemont]]
|-
| 88073
| 88130
| [[Brantigny]]
|-
| 88074
| 88350
| [[Brechainville]]
|-
| 88075
| 88250
| [[La Bresse]]
|-
| 88076
| 88600
| [[Brouvelieures]]
|-
| 88077
| 88700
| [[Brû]]
|-
| 88078
| 88600
| [[Bruyères]]
|-
| 88079
| 88140
| [[Boloniacivilla]]
|-
| 88080
| 88700
| [[Bult]]
|-
| 88081
| 88540
| [[Bussang]]
|-
| 88082
| 88110
| [[Celles-sur-Plaine]]
|-
| 88083
| 88300
| [[Certilleux]]
|-
| 88084
| 88130
| [[Chamagne]]
|-
| 88085
| 88640
| [[Champdray]]
|-
| 88086
| 88600
| [[Ducis Campus|Champ-le-Duc]]
|-
| 88087
| 88000
| [[Chantraine (commune)|Chantraine]]
|-
| 88088
| 88240
| [[La Chapelle-aux-Bois]]
|-
| 88089
| 88600
| [[La Chapelle-devant-Bruyères]]
|-
| 88090
| 88130
| [[Carpinia]]
|-
| 88091
| 88460
| [[Charmois-devant-Bruyères]]
|-
| 88092
| 88270
| [[Charmois-l'Orgueilleux]]
|-
| 88093
| 88210
| [[Châtas]]
|-
| 88094
| 88330
| [[Châtel-sur-Moselle]]
|-
| 88095
| 88170
| [[Châtenois (Vosegus)|Châtenois]]
|-
| 88096
| 88410
| [[Châtillon-sur-Saône]]
|-
| 88097
| 88500
| [[Chauffecourt]]
|-
| 88098
| 88390
| [[Chaumousey]]
|-
| 88099
| 88150
| [[Chavelot]]
|-
| 88100
| 88500
| [[Chef-Haut]]
|-
| 88101
| 88460
| [[Cheniménil]]
|-
| 88102
| 88630
| [[Chermisey]]
|-
| 88103
| 88270
| [[Circourt]]
|-
| 88104
| 88300
| [[Circourt-sur-Mouzon]]
|-
| 88105
| 88410
| [[Claudon]]
|-
| 88107
| 88630
| [[Clérey-la-Côte]]
|-
| 88108
| 88240
| [[Le Clerjus]]
|-
| 88109
| 88120
| [[Cleurie]]
|-
| 88110
| 88700
| [[Clézentaine]]
|-
| 88111
| 88100
| [[Coinches]]
|-
| 88113
| 88490
| [[Combrimont]]
|-
| 88114
| 88140
| [[Gundrecivilla]]
|-
| 88115
| 88430
| [[Corcieux]]
|-
| 88116
| 88310
| [[Cornimont]]
|-
| 88117
| 88170
| [[Courcelles-sous-Châtenois]]
|-
| 88118
| 88630
| [[Cussiacum (Vosegus)|Cussiacum]]
|-
| 88119
| 88140
| [[Crainvilliers]]
|-
| 88120
| 88520
| [[La Croix-aux-Mines]]
|-
| 88121
| 88330
| [[Damas-aux-Bois]]
|-
| 88122
| 88270
| [[Damas-et-Bettegney]]
|-
| 88123
| 88320
| [[Damblain]]
|-
| 88124
| 88260
| [[Darney]]
|-
| 88125
| 88170
| [[Darney-aux-Chênes]]
|-
| 88126
| 88390
| [[Darnieulles]]
|-
| 88127
| 88700
| [[Deinvillers]]
|-
| 88128
| 88210
| [[Denipaire]]
|-
| 88129
| 88270
| [[Derbamont]]
|-
| 88130
| 88600
| [[Destord]]
|-
| 88131
| 88600
| [[Deycimont]]
|-
| 88132
| 88000
| [[Deyvillers]]
|-
| 88133
| 88000
| [[Dignonville]]
|-
| 88134
| 88000
| [[Dinozé]]
|-
| 88135
| 88460
| [[Docelles]]
|-
| 88136
| 88000
| [[Dogneville]]
|-
| 88137
| 88170
| [[Dolaincourt]]
|-
| 88138
| 88260
| [[Dombasle-devant-Darney]]
|-
| 88139
| 88500
| [[Dombasle-en-Xaintois]]
|-
| 88140
| 88140
| [[Dombrot-le-Sec]]
|-
| 88141
| 88170
| [[Dombrot-sur-Vair]]
|-
| 88144
| 88500
| [[Domèvre-sous-Montfort]]
|-
| 88142
| 88390
| [[Domèvre-sur-Avière]]
|-
| 88143
| 88330
| [[Domèvre-sur-Durbion]]
|-
| 88145
| 88600
| [[Domfaing]]
|-
| 88146
| 88800
| [[Domjulien]]
|-
| 88147
| 88390
| [[Dommartin-aux-Bois]]
|-
| 88148
| 88200
| [[Domnus Martinus (Romaricus Mons)]]
|-
| 88149
| 88260
| [[Dommartin-lès-Vallois]]
|-
| 88150
| 88170
| [[Dommartin-sur-Vraine]]
|-
| 88151
| 88270
| [[Donoparium]]
|-
| 88152
| 88600
| [[Dompierre (Vosegus)|Dompierre]]
|-
| 88153
| 88700
| [[Domptail]]
|-
| 88154
| 88630
| [[Domnum Remigium]]
|-
| 88155
| 88500
| [[Domvallier]]
|-
| 88156
| 88700
| [[Doncières]]
|-
| 88157
| 88220
| [[Dounoux]]
|-
| 88158
| 88510
| [[Éloyes]]
|-
| 88159
| 88650
| [[Entre-deux-Eaux]]
|-
| 88160
| 88000
| [[Spinalium]]
|-
| 88161
| 88260
| [[Escles]]
|-
| 88162
| 88260
| [[Esley]]
|-
| 88163
| 88130
| [[Essegney]]
|-
| 88164
| 88500
| [[Estrennes]]
|-
| 88165
| 88480
| [[Étival-Clairefontaine]]
|-
| 88166
| 88450
| [[Évaux-et-Ménil]]
|-
| 88167
| 88460
| [[Faucompierre]]
|-
| 88168
| 88700
| [[Fauconcourt]]
|-
| 88169
| 88600
| [[Fays (Vosegus)|Fays]]
|-
| 88170
| 88360
| [[Ferdrupt]]
|-
| 88171
| 88410
| [[Fignévelle]]
|-
| 88172
| 88600
| [[Fiménil]]
|-
| 88173
| 88130
| [[Florémont]]
|-
| 88174
| 88390
| [[Fomerey]]
|-
| 88175
| 88600
| [[Fontenay (Vosegus)|Fontenay]]
|-
| 88176
| 88240
| [[Fontiniacum]]
|-
| 88177
| 88530
| [[La Forge (Vosegus)|La Forge]]
|-
| 88178
| 88390
| [[Les Forges (Vosegus)|Les Forges]]
|-
| 88179
| 88320
| [[Fouchécourt (Vosegus)|Fouchécourt]]
|-
| 88180
| 88320
| [[Franum]]
|-
| 88181
| 88230
| [[Fracia]]
|-
| 88182
| 88490
| [[Frapelle]]
|-
| 88183
| 88630
| [[Frebecuria]]
|-
| 88184
| 88600
| [[Formicae Fons]]
|-
| 88185
| 88500
| [[Franellum Magnum]]
|-
| 88186
| 88500
| [[Franellum Rubeum]]
|-
| 88187
| 88270
| [[Frasnido]]
|-
| 88188
| 88160
| [[Frascia]]
|-
| 88189
| 88350
| [[Frevilla (Vosegus)|Frevilla]]
|-
| 88190
| 88440
| [[Frizon]]
|-
| 88192
| 88270
| [[Gelvécourt-et-Adompt]]
|-
| 88193
| 88520
| [[Gemaingoutte]]
|-
| 88194
| 88170
| [[Geminorum curia]]
|-
| 88195
| 88140
| [[Iandrevilla]]
|-
| 88196
| 88400
| [[Gerardi Mare]]
|-
| 88197
| 88120
| [[Gerbamont]]
|-
| 88198
| 88430
| [[Gerbépal]]
|-
| 88199
| 88320
| [[Gingivilla]]
|-
| 88200
| 88390
| [[Gehennium]]
|-
| 88201
| 88390
| [[Girancurtis]]
|-
| 88202
| 88500
| [[Gircuria]]
|-
| 88203
| 88600
| [[Girecuria]]
|-
| 88205
| 88340
| [[Girmont-Val-d'Ajol]]
|-
| 88206
| 88170
| [[Gironcuria (Vosegus)|Gironcuria]]
|-
| 88208
| 88410
| [[Gondoncuria]]
|-
| 88209
| 88190
| [[Golbey]]
|-
| 88210
| 88270
| [[Gorhey]]
|-
| 88212
| 88350
| [[Grannum]]
|-
| 88213
| 88490
| [[Magna Fossa]]
|-
| 88215
| 88210
| [[Grandrupt]]
|-
| 88214
| 88240
| [[Grandrupt-de-Bains]]
|-
| 88216
| 88600
| [[Granvillare]]
|-
| 88218
| 88640
| [[Granges-Aumontzey]]
|-
| 88219
| 88630
| [[Grussius]]
|-
| 88220
| 88410
| [[Greniancuria]]
|-
| 88221
| 88240
| [[Gruetum]]
|-
| 88222
| 88600
| [[Gognacuria]]
|-
| 88223
| 88450
| [[Guneiacum]]
|-
| 88224
| 88330
| [[Haldiniacum]]
|-
| 88225
| 88220
| [[Hadolia]]
|-
| 88226
| 88270
| [[Hagericurtis]]
|-
| 88227
| 88300
| [[Hagnéville-et-Roncourt]]
|-
| 88228
| 88330
| [[Haillainville]]
|-
| 88229
| 88300
| [[Harchéchamp]]
|-
| 88230
| 88700
| [[Hardancuria]]
|-
| 88231
| 88800
| [[Haraevilla ad Mosam]]
|-
| 88232
| 88300
| [[Hermonis villa]]
|-
| 88233
| 88270
| [[Harol]]
|-
| 88236
| 88240
| [[La Haye (Vosegus)|La Haye]]
|-
| 88237
| 88270
| [[Hennecuria]]
|-
| 88238
| 88260
| [[Hennezel]]
|-
| 88239
| 88130
| [[Haruniacum]]
|-
| 88240
| 88600
| [[Herpemons]]
|-
| 88241
| 88170
| [[Houécourt]]
|-
| 88242
| 88300
| [[Houéville]]
|-
| 88243
| 88700
| [[Housseras]]
|-
| 88244
| 88430
| [[La Houssière]]
|-
| 88245
| 88210
| [[Horbacum]]
|-
| 88246
| 88500
| [[Hymont]]
|-
| 88247
| 88150
| [[Igniacum (Vosegus)|Igniacum]]
|-
| 88248
| 88320
| [[Isches]]
|-
| 88249
| 88300
| [[Gedanis villa]]
|-
| 88250
| 88550
| [[Jarménil]]
|-
| 88251
| 88700
| [[Ioannis Manile]]
|-
| 88252
| 88260
| [[Jésonville]]
|-
| 88253
| 88000
| [[Jeuxey]]
|-
| 88254
| 88500
| [[Jorxey]]
|-
| 88255
| 88630
| [[Jubani villa]]
|-
| 88256
| 88640
| [[Jussarupt]]
|-
| 88257
| 88500
| [[Jevancuria]]
|-
| 88258
| 88320
| [[Marchia (Vosegus)|Marchia]]
|-
| 88259
| 88300
| [[Landini villa]]
|-
| 88260
| 88130
| [[Langley (Vosegus)|Langley]]
|-
| 88261
| 88600
| [[Laval-sur-Vologne]]
|-
| 88262
| 88600
| [[Aquilina (Spinalium)|Aquilina]]
|-
| 88263
| 88640
| [[Laveline-du-Houx]]
|-
| 88264
| 88270
| [[Légéville-et-Bonfays]]
|-
| 88265
| 88300
| [[Lemmecuria]]
|-
|}
{| class="wikitable sortable"
! [[INSEE|Numerus INSEE]]
! [[Numerus cursualis]]
! [[Commune]]
|-
| 88266
| 88600
| [[Lépanges-sur-Vologne]]
|-
| 88267
| 88260
| [[Larino]]
|-
| 88268
| 88490
| [[Lesseux]]
|-
| 88269
| 88400
| [[Liézey]]
|-
| 88270
| 88350
| [[Liffodium]]
|-
| 88271
| 88800
| [[Legisvilla]]
|-
| 88272
| 88410
| [[Lyroncuria]]
|-
| 88273
| 88000
| [[Longus Campus (Vosegus)|Longus Campus]]
|-
| 88274
| 88170
| [[Longus Campus subtus Castinetum]]
|-
| 88275
| 88490
| [[Lubine]]
|-
| 88276
| 88490
| [[Lussia]]
|-
| 88277
| 88110
| [[Luviniacus]]
|-
| 88278
| 88170
| [[Macuncurtis]]
|-
| 88279
| 88270
| [[Madecuria]]
|-
| 88280
| 88450
| [[Maldisinum]]
|-
| 88281
| 88270
| [[Madonne-et-Lamerey]]
|-
| 88283
| 88140
| [[Malini curia]]
|-
| 88284
| 88650
| [[Mandray]]
|-
| 88285
| 88800
| [[Manderae]]
|-
| 88286
| 88130
| [[Mareinvilla]]
|-
| 88287
| 88320
| [[Mariacum (Vosegus)|Mariacum]]
|-
| 88288
| 88270
| [[Monroniscurtis]]
|-
| 88289
| 88320
| [[Martiniacum (Vosegus)|Martiniacum]]
|-
| 88290
| 88300
| [[Martigny-les-Gerbonvaux]]
|-
| 88291
| 88410
| [[Martinvelle]]
|-
| 88292
| 88500
| [[Mataincuria]]
|-
| 88293
| 88630
| [[Maxey-sur-Meuse]]
|-
| 88294
| 88150
| [[Mazeley]]
|-
| 88295
| 88500
| [[Maceriolae]]
|-
| 88296
| 88140
| [[Madonis villa]]
|-
| 88297
| 88600
| [[Méménil]]
|-
| 88298
| 88700
| [[Menardi Mons]]
|-
| 88302
| 88160
| [[Le Ménil]]
|-
| 88300
| 88210
| [[Ménil-de-Senones]]
|-
| 88299
| 88500
| [[Mansile in Sanctesio]]
|-
| 88301
| 88700
| [[Ménil-sur-Belvitte]]
|-
| 88303
| 88630
| [[Mudrevallis]]
|-
| 88304
| 88500
| [[Mirecurtium]]
|-
| 88305
| 88630
| [[Moncel-sur-Vair]]
|-
| 88306
| 88210
| [[Le Mont]]
|-
| 88309
| 88800
| [[Monthureux-le-Sec]]
|-
| 88310
| 88410
| [[Monthureux-sur-Saône]]
|-
| 88307
| 88320
| [[Mont-lès-Lamarche]]
|-
| 88308
| 88300
| [[Montes ante Novum Castrum]]
|-
| 88311
| 88240
| [[Montmotier]]
|-
| 88312
| 88170
| [[Morelli Domus]]
|-
| 88313
| 88330
| [[Murini villa]]
|-
| 88314
| 88320
| [[Morizécourt]]
|-
| 88315
| 88600
| [[Mors Agni]]
|-
| 88316
| 88140
| [[Maurivilla]]
|-
| 88317
| 88210
| [[Moussey (Vosegus)|Moussey]]
|-
| 88318
| 88700
| [[Medius Mons (Vosegus)|Medius Mons]]
|-
| 88319
| 88420
| [[Medianum Monasterium]]
|-
| 88320
| 88100
| [[Nayemont-les-Fosses]]
|-
| 88321
| 88300
| [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]]
|-
| 88322
| 88600
| [[La Neuveville-devant-Lépanges]]
|-
| 88324
| 88170
| [[La Neuveville-sous-Châtenois]]
|-
| 88325
| 88800
| [[La Neuveville-sous-Montfort]]
|-
| 88326
| 88100
| [[Neuvillers-sur-Fave]]
|-
| 88327
| 88440
| [[Nomexy]]
|-
| 88328
| 88470
| [[Nompardivilla]]
|-
| 88330
| 88260
| [[Novilla (Vosegus)|Novilla]]
|-
| 88331
| 88600
| [[Nontiavilla]]
|-
| 88332
| 88800
| [[Noretum]]
|-
| 88333
| 88700
| [[Nossoncourt]]
|-
| 88334
| 88500
| [[Ollevilla]]
|-
| 88335
| 88500
| [[Offroicourt]]
|-
| 88336
| 88170
| [[Audoleni villa]]
|-
| 88338
| 88700
| [[Ortonis curia]]
|-
| 88340
| 88700
| [[Padua (Vosegus)|Padua]]
|-
| 88341
| 88100
| [[Pair-et-Grandrupt]]
|-
| 88342
| 88330
| [[Pallegney]]
|-
| 88343
| 88800
| [[Paretum (Vosegus)|Paretum]]
|-
| 88344
| 88350
| [[Pargniacum subtus Mirevallem]]
|-
| 88345
| 88490
| [[La Petite-Fosse]]
|-
| 88346
| 88210
| [[La Petite-Raon]]
|-
| 88347
| 88270
| [[Petraficta (Vosegus)|Petraficta]]
|-
| 88348
| 88600
| [[Petreus Pons]]
|-
| 88349
| 88230
| [[Plenifesium]]
|-
| 88350
| 88170
| [[Pluvesia]]
|-
| 88351
| 88370
| [[Plumberae]]
|-
| 88352
| 88300
| [[Pomperra (Vosegus)|Pomperra]]
|-
| 88353
| 88260
| [[Pons iuxta Undinovilla]]
|-
| 88354
| 88500
| [[Pont-sur-Madon]]
|-
| 88355
| 88330
| [[Portus Caelorum]]
|-
| 88356
| 88600
| [[Les Poulières]]
|-
| 88357
| 88500
| [[Portus Suavis]]
|-
| 88358
| 88550
| [[Pouxeux]]
|-
| 88359
| 88600
| [[Prey (Vosegus)|Prey]]
|-
| 88360
| 88260
| [[Provenchères-lès-Darney]]
|-
| 88361
| 88490
| [[Provenchères-et-Colroy]]
|-
| 88362
| 88210
| [[Le Puid]]
|-
| 88363
| 88630
| [[Purneretum]]
|-
| 88364
| 88500
| [[Puzieux (Vosegus)|Puzieux]]
|-
| 88365
| 88270
| [[Racécourt]]
|-
| 88366
| 88170
| [[Radalli villa]]
|-
| 88367
| 88700
| [[Rambervilleriae]]
|-
| 88368
| 88500
| [[Rancuria]]
|-
| 88369
| 88160
| [[Romarici campus]]
|-
| 88370
| 88270
| [[Radonis curtis]]
|-
| 88371
| 88220
| [[Rapo ad Silvas]]
|-
| 88372
| 88110
| [[Rapo ad Stationem]]
|-
| 88373
| 88110
| [[Raon-sur-Plaine]]
|-
| 88374
| 88130
| [[Rapey]]
|-
| 88375
| 88520
| [[Raves (Vosegus)|Raves]]
|-
| 88376
| 88300
| [[Ribovilla]]
|-
| 88377
| 88410
| [[Rainharii villa]]
|-
| 88378
| 88450
| [[Regney]]
|-
| 88379
| 88330
| [[Ranconis curtis]]
|-
| 88380
| 88640
| [[Rehaupal]]
|-
| 88381
| 88260
| [[Relangia]]
|-
| 88382
| 88500
| [[Rimacuria]]
|-
| 88383
| 88200
| [[Romarici Mons]]
|-
| 88386
| 88100
| [[Remomeix]]
|-
| 88385
| 88800
| [[Romulficuria]]
|-
| 88387
| 88170
| [[Ramaldi villa]]
|-
| 88388
| 88390
| [[Renauvoid]]
|-
| 88389
| 88500
| [[Reparium]]
|-
| 88390
| 88320
| [[Roberticuria]]
|-
| 88391
| 88120
| [[Rochesson]]
|-
| 88394
| 88320
| [[Romania ad Silvas]]
|-
| 88395
| 88700
| [[Rotmundum]]
|-
| 88398
| 88600
| [[Les Rouges-Eaux]]
|-
| 88399
| 88460
| [[Le Roulier]]
|-
| 88400
| 88500
| [[Ruvera in Sanctesio]]
|-
| 88401
| 88170
| [[Roverium (Vosegus)|Roverium]]
|-
| 88402
| 88700
| [[Rovilla ad Quercus]]
|-
| 88403
| 88500
| [[Roserota]]
|-
| 88404
| 88320
| [[Roseriae supra Mosunam]]
|-
| 88406
| 88130
| [[Rugney]]
|-
| 88407
| 88630
| [[Ruppes]]
|-
| 88408
| 88360
| [[Rupt-sur-Moselle]]
|-
| 88409
| 88120
| [[Saint-Amé]]
|-
| 88411
| 88260
| [[Sanctus Basolimons]]
|-
| 88412
| 88700
| [[Sanctus Benedictus (Vosegus)|Sanctus Benedictus]]
|-
| 88413
| 88100
| [[Sanctus Deodatus (urbs)|Sanctus Deodatus]]
|-
| 88410
| 88700
| [[Sancta Barbara (Vosegus)|Sancta Barbara]]
|-
| 88418
| 88700
| [[Sancta Helena (Vosegus)|Sancta Helena]]
|-
| 88424
| 88100
| [[Sancta Margareta (Vosegus)|Sancta Margareta]]
|-
| 88415
| 88200
| [[Sanctus Stephanus ultra Mosellam]]
|-
| 88416
| 88700
| [[Sanctus Genesius (Vosegus)|Sanctus Genesius]]
|-
| 88417
| 88700
| [[Sanctus Gorgonius (Vosegus)|Sanctus Gorgonius]]
|-
| 88419
| 88210
| [[Saint-Jean-d'Ormont]]
|-
| 88421
| 88410
| [[Sanctus Iulianus (Vosegus)|Sanctus Iulianus]]
|-
| 88423
| 88650
| [[Sanctus Leonardus (Vosegus)|Sanctus Leonardus]]
|-
| 88425
| 88700
| [[Sanctus Mauricius (Vosegus)|Sanctus Mauricius]]
|-
| 88426
| 88560
| [[Saint-Maurice-sur-Moselle]]
|-
| 88427
| 88170
| [[Sanctus Memmius (Vosegus)|Sanctus Memmius]]
|-
| 88428
| 88470
| [[Saint-Michel-sur-Meurthe]]
|-
| 88429
| 88200
| [[Sanctus Nabor (Vosegus)|Sanctus Nabor]]
|-
| 88430
| 88140
| [[Sanctus Audoenus (Vosegus)|Sanctus Audoenus]]
|-
| 88431
| 88170
| [[Sanctus Paulus (Vosegus)|Sanctus Paulus]]
|-
| 88432
| 88700
| [[Sanctus Petrimons]]
|-
| 88433
| 88500
| [[Sanctus Pancratius (Vosegus)|Sanctus Pancratius]]
|-
| 88434
| 88800
| [[Sancti Remigii Mons (Vosegus)|Sancti Remigii Mons]]
|-
| 88435
| 88480
| [[Sanctus Remigius (Vosegus)|Sanctus Remigius]]
|-
| 88436
| 88210
| [[Sanctus Stephanus (Vosegus)|Sanctus Stephanus]]
|-
| 88437
| 88270
| [[Sanctus Valerius (Vosegus)|Sanctus Valerius]]
|-
| 88438
| 88470
| [[La Salle (Vosegus)|La Salle]]
|-
| 88439
| 88390
| [[Sanchey]]
|-
| 88440
| 88170
| [[Sandaucuria]]
|-
| 88441
| 88260
| [[Sans-Vallois]]
|-
| 88442
| 88120
| [[Sapois (Vosegus)|Sapois]]
|-
| 88443
| 88300
| [[Sartes]]
|-
| 88444
| 88210
| [[Le Saulcy]]
|-
| 88445
| 88580
| [[Salicetum (Vosegus)|Salicetum]]
|-
| 88446
| 88140
| [[Salsurae (Vosegus)|Salsurae]]
|-
| 88447
| 88290
| [[Salsuriae]]
|-
| 88448
| 88140
| [[Seivilla]]
|-
| 88449
| 88130
| [[Saviniacum (Vosegus)|Saviniacum]]
|-
| 88450
| 88320
| [[Senagda]]
|-
| 88451
| 88210
| [[Senonia (Vosegus)|Senonia]]
|-
| 88452
| 88260
| [[Senonges]]
|-
| 88453
| 88630
| [[Seromons]]
|-
| 88454
| 88600
| [[Sarcus (Vosegus)|Sarcus]]
|-
| 88455
| 88320
| [[Sirecuria]]
|-
| 88456
| 88320
| [[Serocourt]]
|-
| 88457
| 88630
| [[Seona (Vosegus)|Seona]]
|-
| 88458
| 88130
| [[Solicuria]]
|-
| 88459
| 88170
| [[Soncuria]]
|-
| 88460
| 88630
| [[Solicia]]
|-
| 88461
| 88140
| [[Serewavilla]]
|-
| 88462
| 88120
| [[Le Syndicat]]
|-
| 88463
| 88100
| [[Tinctorivus]]
|-
| 88464
| 88460
| [[Tendon (Vosegus)|Tendon]]
|-
| 88465
| 88150
| [[Tado]]
|-
| 88466
| 88800
| [[Tillia]]
|-
| 88467
| 88290
| [[Thiéfosse]]
|-
| 88468
| 88160
| [[Le Thillot]]
|-
| 88469
| 88500
| [[Tirocuria]]
|-
| 88470
| 88530
| [[Le Tholy]]
|-
| 88471
| 88410
| [[Les Thons]]
|-
| 88472
| 88260
| [[Thuillières]]
|-
| 88473
| 88320
| [[Tignécourt]]
|-
| 88474
| 88300
| [[Tellum (Vosegus)|Tellum]]
|-
| 88475
| 88320
| [[Toteleni curtis]]
|-
| 88476
| 88500
| [[Totoni villa]]
|-
| 88477
| 88350
| [[Trampodium]]
|-
| 88478
| 88300
| [[Tranculfi villa]]
|-
| 88479
| 88240
| [[Trémonzey]]
|-
| 88480
| 88130
| [[Ubexy]]
|-
| 88481
| 88220
| [[Uriménil]]
|-
| 88482
| 88140
| [[Eurivilla]]
|-
| 88483
| 88390
| [[Ursiniacum]]
|-
| 88484
| 88220
| [[Usminga]]
|-
| 88485
| 88140
| [[La Vacheresse-et-la-Rouillie]]
|-
| 88486
| 88120
| [[Vainiacum]]
|-
| 88487
| 88340
| [[Le Val-d'Ajol]]
|-
| 88488
| 88270
| [[Valefridicurtis]]
|-
| 88489
| 88270
| [[Vallis Regia (Vosegus)|Vallis Regia]]
|-
| 88490
| 88800
| [[Vallis Regia Sicca]]
|-
| 88491
| 88260
| [[Tres Valesii]]
|-
| 88492
| 88230
| [[Le Valtin]]
|-
| 88493
| 88450
| [[Varmonzey]]
|-
| 88494
| 88500
| [[Vaubexy]]
|-
| 88495
| 88000
| [[Waldinivilla]]
|-
| 88496
| 88140
| [[Valdonis curtis (Vosegus)|Valdonis curtis]]
|-
| 88497
| 88330
| [[Wauxoncuria]]
|-
| 88498
| 88200
| [[Vecoux]]
|-
| 88499
| 88270
| [[Velotte-et-Tatignécourt]]
|-
| 88500
| 88310
| [[Ventron]]
|-
| 88501
| 88210
| [[Le Vermont]]
|-
| 88502
| 88600
| [[Vervezelle]]
|-
| 88503
| 88110
| [[Vexaincourt]]
|-
| 88504
| 88170
| [[Vicherey]]
|-
| 88505
| 88430
| [[Vienville]]
|-
| 88506
| 88210
| [[Vieux-Moulin (Vosegus)|Vieux-Moulin]]
|-
| 88507
| 88500
| [[Villers (Vosegus)|Villers]]
|-
| 88508
| 88270
| [[Ville-sur-Illon]]
|-
| 88509
| 88150
| [[Villoncourt]]
|-
| 88510
| 88320
| [[Villotte]]
|-
| 88511
| 88350
| [[Villouxel]]
|-
| 88512
| 88600
| [[Viménil]]
|-
| 88513
| 88450
| [[Vincey]]
|-
| 88514
| 88170
| [[Viocourt]]
|-
| 88515
| 88260
| [[Vioménil]]
|-
| 88516
| 88800
| [[Vittel]]
|-
| 88517
| 88260
| [[Vivarium (Vosegus)|Vivarium]]
|-
| 88518
| 88500
| [[Viverium]]
|-
| 88519
| 88470
| [[La Voivre (Vosegus)|La Voivre]]
|-
| 88520
| 88240
| [[Les Voivres]]
|-
| 88521
| 88700
| [[Vomécourt]]
|-
| 88522
| 88500
| [[Vomécourt-sur-Madon]]
|-
| 88523
| 88170
| [[Vouxey]]
|-
| 88524
| 88140
| [[Vrécourt]]
|-
| 88525
| 88500
| [[Vroville]]
|-
| 88526
| 88520
| [[Wisembach]]
|-
| 88527
| 88700
| [[Xaffévillers]]
|-
| 88528
| 88460
| [[Xamontarupt]]
|-
| 88529
| 88130
| [[Xaronval]]
|-
| 88530
| 88220
| [[Scatiniacum]]
|-
| 88531
| 88400
| [[Xonrupt-Longemer]]
|-
| 88532
| 88330
| [[Zincourt]]
|}
{{Indices communium praefecturarum Franciae}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi|!]]
b7jqbklnbkn7edkl79g3r24woe6r2a7
Auragne
0
124129
3991902
3445135
2026-09-29T04:08:58Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991902
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Blason_ville_fr_Auragne_31.svg|thumb|250 px|Auragne: [[insigne]]]]
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 31024.png|250 px|left|thumb|Auragne: communis tabula]]
''' Auragne''' est commune [[Francia|Francicum]] 414 incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Garunna Superior|Garunnae Superioris]] in regione australi [[Meridianum et Pyrenaei|Meridiano et Pyrenaeis]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Occitania Ruscino Meridianum et Pyrenaei|Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Garunnae Superioris|Indicem communium praefecturae Garunnae Superioris]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Auragne|Auragne}}
* {{INSEE commune|31024|de=Auragne}}
* [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=1878 De hoc commune apud cassini.ehess.fr]
* [https://web.archive.org/web/20101231185220/http://auragne.free.fr/ Pagina interretialis de hoc commune]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Garumnae superioris]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Garumnae superioris]]
ivu2zl3gs4nlaofjhg6r4ywwl4l901w
Argancy
0
131530
3991898
3454922
2026-09-29T02:36:30Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991898
wikitext
text/x-wiki
'''Argancy''' est commune 1334 incolarum (anno [[2007]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Mosella (praefectura Franciae)| Mosellae]] in [[Francia]]e orientalis regione [[Lotharingia]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Mosellae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Argancy|Argancy}}
*[https://web.archive.org/web/20111020221153/http://argancy.net/ Argancy pagina interretialis]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Mosellae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Mosellae]]
fitm4prrv9qnv2qghbhtp80kvxidxmf
Henricus Wottonius
0
131621
3991814
3972672
2026-09-28T18:12:51Z
Andrew Dalby
1084
/* Vita */
3991814
wikitext
text/x-wiki
[[File:Sir Henry Wotton from NPG.jpg|thumb|upright=1.25|[[Henrici Wottonii effigies|Henricus Wottonius]]: "Philosophemur" ([[Pinacotheca Effigierum Nationalis (Londinium)|Pinacotheca Effigierum Nationalis]] [[Londinium|Londinii]])]]
'''Henricus Wottonius''',<ref>"Henricus Wottonius": vide [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n75/mode/2up epistulam ipsius Latinam]; sed casu ablativo "Henrico Wottono": vide [https://archive.org/stream/vitruviipollioni00vitr#page/n7/mode/2up titulum] (1649)</ref> vulgo pleniter ''Sir Henry Wotton, Knight'' (natus anno [[1568]]; mortuus mense Decembri [[1639]]) fuit legatus [[Anglia|Anglicus]] ad rem publicam [[Venetiae|Venetiarum]], scriptor haud ignobilis, atque [[Iohannes Donne|Ioannis Donne]] amicus. Bis [[parlamentum Anglicum|parlamento Anglico]] legatus est, pro burgo [[Appleby]] anno [[1614]], iterum pro burgo [[Sandwich]] anno 1625.
== Vita ==
Henricus Wottonius iuxta [[Boughton]] [[Cantium|Cantiae]] anno fere 1568 natus est, patre Thoma Wottonio vilico, matre Alienora Morton (nata Finch). Apud [[Collegium Wintoniense]] educatus est, unde [[Oxonia]]m progressus in [[Collegium Novum (Oxonia)|Collegium Novum]] [[aula Hart (Oxonia)|aulamque Hart]] et mox [[Collegium Reginae (Oxonia)|Collegium Reginae]] intravit et legibus civilibus professore [[Albericus Gentilis|Alberico Gentili]], ob religionem protestantem ex [[Italia]] exsule, studuit. Die [[8 Iunii]] [[1588]] baccalaureatus est. Per Europam a mense Octobri [[1589]] peregrinationem fecit eruditam, [[Heidelberga]]e atque deinde [[Vindobona]]e aliquot menses iuribus studiens. De [[Roma]], ubi mense Augusto 1591 pervenit, ''her delights on earth are sweet and her judgements in heaven heavy'' censuit ("deliciae in mundo suaves, iudicia in caelo gravia"), de [[Florentia]] ''a paradise inhabited by devils'' ("paradisus a diabolis habitatus"). Annum completum a mense Iunio 1593 [[Genava]]e apud [[Isaacus Casaubonus|Isaacum Casaubonum]] degit auctoresque [[litterae Graecae|Graecos]] perlegit. Ibi librum composuit, anno 1657 editum, de statu religionis Christianae (''[[The State of Christendom (Wottonius)|The State of Christendom]]''). Londinium anno [[1594]] exeunte reditus munus secretarii iuxta [[Robertus Devereux (comes II Essexiae)|Robertum Devereux]], comitem Essexiae, fungi incepit. Bis igitur contra [[Hispania|Hispanos]] annis [[1596]]/1597 in expeditionibus huius comitis navalibus militavit (sicut amicus Ioannes Donne) et anno [[1599]] in [[Hibernia]]m.
Mox autem reginá [[Elisabetha I (regina Angliae)|Elisabethá]] contra comitem Essexiae magis magisque iratá, Wottonius sapienter a regno discedens alteram peregrinationem Europaeam cum nepote fecit. Ambo [[Lutetia]]e nuptias regis [[Henricus IV (rex Francorum)|Henrici IV]] celebraverunt indeque Florentiam properaverunt. Ibi [[Ferdinandus I Medices|Ferdinandum]] magnum Etruriae ducem cognoverunt, qui statim Wottonium legatum secretum ad [[Fermelodunum]] (''Dunfermline'') iuxta regem [[Scotia|Scotorum]] [[Iacobus I (rex Angliae)|Iacobum VI]] misit. Eo sub specie mercatoris Italici "Octavii Baldi" clam pervenit, litteras privatim commendavit ad regem de coniuratione mortali certiorem faciendas, antidotosque, magni ducis dona, contra inimicorum pharmaca tradidit. Florentiam, ubi nepos remanserat, mense Maio [[1602]] reditus est.
Elisabetha mortua Wottonius iussu successoris Iacobi, antea Scotorum et iam Anglorum regis, qui prudentiam eius recentissime observaverat, legationem perpetuam ad rem publicam [[Venetiae|Venetiarum]] anno insequenti suscepit iuxta duces [[Marinus Grimani|Marinum Grimani]] [[Leonardus Donatus|Leonardumque Donatum]]. In qua legatione meruerunt et [[Albertus Morton]] a secretis, Wottonii nepos, et [[Gulielmus Bedell]] capellanus. Talis legati officium sic in epigramma amico Germano datum depinxit: "[[Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa]]".<ref>Quae sententia ambiguitate utiliori Anglice concepta est. Isaak Walton in ''Reliquiae Wottonianae'' (1651) [https://archive.org/stream/reliquiwottonian00wott#page/n45/mode/2up fol. c 2]</ref> Inter Leonardum Donatum papamque [[Paulus V|Paulum V]], graviter disputantes, mediare voluit, sed vano, quia ducem adiutoremque [[Paulus Sarpi|Paulum Sarpi]] contra fidem Catholicam ad protestantem convertendos censuit. Ab hac legatione precibus suis demissus est anno [[1610]]. In [[Ducatus Sabaudiae|Sabaudiam]] ad ducem [[Carolus Emmanuel I (dux Sabaudiae)|Carolum Emmanuelem]] (qui matrimonia duo inter familias Sabaudiae Angliaeque regnatrices proposuerat) anno [[1612]], atque mox anno [[1614]] in [[Nederlandia|rem publicam Batavam]] missus est, ubi ad [[pactum Xantense]] componendum cum legatis Franciae et Hispaniae laboravit. Venetiis anno insequenti reversus iuxta duces [[Ioannes Bembus|Ioannem Bembum]] et [[Antonius Priulus|Antonium Priulum]] legatus est, successu haud optimo. Contra eum imprimis irata est comitissa [[Alethea Howard (comitissa de Arundel)|Alethea Howard]], quae eo tempore Venetiis morans et in maiestate a delatore culpata se palam ducem Priulum, Wottonio nolente, vindicavit.
In Angliam reditus, pecunia carente, praepositus [[Collegium Etonense|collegii Etonensis]] anno [[1624]] a rege electus est et usque ad mortem meruit. Inter discipulos enumerare licet [[Ioannes Beale|Ioannem Beale]] horticultorem. Eodem anno librum suum [[The Elements of Architecture (Wotton)|de architecturae elementis]], ad exempla Italica e praeceptis [[Vitruvius|Vitruvianis]] [[Andreas Palladius|Palladianis]]que confectum, divulgari iussit.
Carmina pauca composuit, quorum praeclara sunt ''[[The Character of a Happy Life]]''<ref>''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/382/mode/2up p. 383]</ref> et [[On His Mistress, the Queen of Bohemia|laudes]] [[Elisabetha (regina Bohemiae)|Elisabethae, Bohemiae reginae]], regis Iacobi I filiae, iuxta quam legatus anno 1620 missus est.<ref>"''On His Mistress, the Queen of Bohemia''": ''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685)[https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/378/mode/2up p. 379]</ref> Panegyricus Latinus regis [[Carolus I (rex Angliae)|Caroli I]], nuper [[Edimburgum|Edimburgi]] coronati, anno [[1633]] composuit, titulo ''[[Ad regem e Scotia reducem]] Henrici Wottonii plausus et vota''. Verba, quae Latine in hoc libello divulgaverat, videlicet ''Disputandi pruritus est ecclesiarum scabies'',<ref>E.g. ''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/124/mode/2up p. 124]</ref> sepulcro suo apud Etonenses inscribi mandavit: "Hic jacet hujus sententiae primus author: ''Disputandi pruritus, ecclesiarum scabies''. Nomen aliàs quaerere".<ref>Orthographia originalis. ''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n63/mode/2up fol. d 8 verso]</ref> Wottonius se in albo amicorum [[Christophorus Fleckamerus|Christophori Fleckameri]] hunc aphorismum olim scripsisse: ''Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum rei publicae causa''.<ref>''[[Reliquiae Wottonianae]]'' (ed. 1651) [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott/page/400/mode/2up p. 401]</ref>
Sociorum suae iuventutis [[Robertus Devereux (comes II Essexiae)|Roberti Devereux]], comitis Essexiae, et [[Georgius Villiers (dux I Buckinghamiae)|Georgii Villiers]], ducis Buckinghamiae, aliorumque nonnullorum characteres breves scripsit. Epistulae nonnullae servantur quas [[Edmundus Bacon|Edmundo Bacon]], marito neptis suae, inter annos 1611 et 1638 misit.<ref>''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/398/mode/2up pp. 399-482]</ref> Amici senectutis fuerunt praesertim [[Isaacius Walton]] et [[Ioannes Hales|Ioannem Hales]] (qui socius fuit collegii Etonensis) denuoque [[Ioannes Miltonus|Ioannem Miltonum]] cuius opus, titulo ''[[Comus (Miltonus)|Comus]]'', laudavit. De carminibus ibi insertis ita scripsit: ''I must plainly confess to have seen nothing parallel in our language'' ("Aperte confiteri debeo me nullum huic parallelum nostrá linguá scriptum vidisse").
== Opera ==
* 1624 : ''[[The Elements of Architecture (Wotton)|The Elements of Architecture]], collected ... from the best authours and examples''. Londinii: John Bill [https://archive.org/details/architectureelem00wott Textus apud archive.org]
** 1649 (versio Latina) : "Elementa architecturae collecta ab illustri viro Henrico Wottono equite Anglo" in Ioannes de Laet, ed., ''M. Vitruvii Pollionis De architectura libri decem'' [https://archive.org/details/vitruviipollioni00vitr Textus apud archive.org]
* 1633 : ''[[Ad regem e Scotia reducem]] Henrici Wottonii plausus et vota''. Londinii [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/112/mode/2up Textus editionis posterioris]
* 1641 : ''Of Robert Devereux, Earl of Essex, and George Villiers, Duke of Buckingham: some observations by way of parallel, in the time of their estates of favour'' [http://www.presscom.co.uk/leepriory/leewotton.html Textus editionis posterioris]
* 1651 : ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' cum vita ab [[Isaacus Walton|Isaaco Walton]] scripta. Ed. 2a, 1654; ed. 3a, 1672; ed. 4a, 1685. [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott Textus ed. 1ae] [https://archive.org/details/reliquiaewottoni00wott ed. 4ae]
* 1657 : ''[[The State of Christendom (Wotton)|The State of Christendom]]''. Londinii: Humphrey Moseley {{Google Books|cchCAAAAcAAJ|Textus editionis 1667}}
* 1850 : George Tomline, ed., ''Letters and Dispatches from Sir Henry Wotton to James the First and his Ministers''. Londinii: Roxburghe Club [https://archive.org/details/cu31924027994775 Textus apud archive.org]
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* [[Herbertus Henricus Asquith|H. H. Asquith]], ''Sir Henry Wotton, with some general reflections on style in English poetry''. 1919 [http://www.archive.org/details/sirhenrywottonwi00asquuoft Textus apud archive.org]
* Gerald Curzon, ''Wotton And His Worlds: spying, science and Venetian intrigues''. 2004
* Sidney Lee, "[http://www.presscom.co.uk/leepriory/wottonbio.html Wotton, Sir Henry]" in {{DNB}}
* A. J. Loomie, "Wotton, Sir Henry (1568–1639)" in {{ODNB}}
* [[Logan Pearsall Smith]], ''Henry Wotton: Life and Letters''. 2 voll. 1907 [http://www.archive.org/details/cu31924088000959 Vol. 1] [http://www.archive.org/details/lifelettersofsir02smitiala vol. 2] apud archive.org
* [[Adolphus Gulielmus Ward|A. W. Ward]], ''Sir Henry Wotton, a biographical sketch''. 1898 [http://www.archive.org/details/cu31924028038200 Textus apud archive.org]
== Nexus externi ==
{{commonscat|Henry Wotton|Henricum Wottonium}}
{{DEFAULTSORT:Wottonius, Henricus}}
[[Categoria:Scriptores Angliae]]
[[Categoria:Auctores Anglici]]
[[Categoria:Nati 1568]]
[[Categoria:Mortui 1639]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Oxoniensis]]
[[Categoria:Legati Angliae]]
[[Categoria:Ioannes Donne]]
[[Categoria:Alumni Collegii Wintoniensis]]
[[Categoria:Scriptores de architectura]]
[[Categoria:Magistri Collegii Etonensis]]
[[Categoria:Auctores Latini recentiores]]
[[Categoria:Legati apud Parlamentum Anglicum]]
e4c2k8olplnxmi6g7hawezfm4tkp4g2
3991816
3991814
2026-09-28T18:22:44Z
Andrew Dalby
1084
3991816
wikitext
text/x-wiki
[[File:Sir Henry Wotton from NPG.jpg|thumb|upright=1.25|[[Henrici Wottonii effigies|Henricus Wottonius]]: "Philosophemur" ([[Pinacotheca Effigierum Nationalis (Londinium)|Pinacotheca Effigierum Nationalis]] [[Londinium|Londinii]])]]
'''Henricus Wottonius''',<ref>"Henricus Wottonius": vide [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n75/mode/2up epistulam ipsius Latinam]; sed casu ablativo "Henrico Wottono": vide [https://archive.org/stream/vitruviipollioni00vitr#page/n7/mode/2up titulum] (1649)</ref> vulgo pleniter ''Sir Henry Wotton, Knight'' (natus anno [[1568]]; mortuus mense Decembri [[1639]]) fuit legatus [[Anglia|Anglicus]] ad rem publicam [[Venetiae|Venetiarum]], scriptor haud ignobilis, atque [[Iohannes Donne|Ioannis Donne]] amicus. Bis [[parlamentum Anglicum|parlamento Anglico]] legatus est, pro burgo [[Appleby]] anno [[1614]], iterum pro burgo [[Sandwich]] anno 1625.
== Vita ==
Henricus Wottonius iuxta [[Boughton]] [[Cantium|Cantiae]] anno fere 1568 natus est, patre Thoma Wottonio vilico, matre Alienora Morton (nata Finch). Apud [[Collegium Wintoniense]] educatus est, unde [[Oxonia]]m progressus in [[Collegium Novum (Oxonia)|Collegium Novum]] [[aula Hart (Oxonia)|aulamque Hart]] et mox [[Collegium Reginae (Oxonia)|Collegium Reginae]] intravit et legibus civilibus professore [[Albericus Gentilis|Alberico Gentili]], ob religionem protestantem ex [[Italia]] exsule, studuit. Die [[8 Iunii]] [[1588]] baccalaureatus est. Per Europam a mense Octobri [[1589]] peregrinationem fecit eruditam, [[Heidelberga]]e atque deinde [[Vindobona]]e aliquot menses iuribus studiens. De [[Roma]], ubi mense Augusto 1591 pervenit, ''her delights on earth are sweet and her judgements in heaven heavy'' censuit ("deliciae in mundo suaves, iudicia in caelo gravia"), de [[Florentia]] ''a paradise inhabited by devils'' ("paradisus a diabolis habitatus"). Annum completum a mense Iunio 1593 [[Genava]]e apud [[Isaacus Casaubonus|Isaacum Casaubonum]] degit auctoresque [[litterae Graecae|Graecos]] perlegit. Ibi librum composuit, anno 1657 editum, de statu religionis Christianae (''[[The State of Christendom (Wottonius)|The State of Christendom]]''). Londinium anno [[1594]] exeunte reditus munus secretarii iuxta [[Robertus Devereux (comes II Essexiae)|Robertum Devereux]], comitem Essexiae, fungi incepit. Bis igitur contra [[Hispania|Hispanos]] annis [[1596]]/1597 in expeditionibus huius comitis navalibus militavit (sicut amicus Ioannes Donne) et anno [[1599]] in [[Hibernia]]m.
Mox autem reginá [[Elisabetha I (regina Angliae)|Elisabethá]] contra comitem Essexiae magis magisque iratá, Wottonius sapienter a regno discedens alteram peregrinationem Europaeam cum nepote fecit. Ambo [[Lutetia]]e nuptias regis [[Henricus IV (rex Francorum)|Henrici IV]] celebraverunt indeque Florentiam properaverunt. Ibi [[Ferdinandus I Medices|Ferdinandum]] magnum Etruriae ducem cognoverunt, qui statim Wottonium legatum secretum ad [[Fermelodunum]] (''Dunfermline'') iuxta regem [[Scotia|Scotorum]] [[Iacobus I (rex Angliae)|Iacobum VI]] misit. Eo sub specie mercatoris Italici "Octavii Baldi" clam pervenit, litteras privatim commendavit ad regem de coniuratione mortali certiorem faciendas, antidotosque, magni ducis dona, contra inimicorum pharmaca tradidit. Florentiam, ubi nepos remanserat, mense Maio [[1602]] reditus est.
Elisabetha mortua Wottonius iussu successoris Iacobi, antea Scotorum et iam Anglorum regis, qui prudentiam eius recentissime observaverat, legationem perpetuam ad rem publicam [[Venetiae|Venetiarum]] anno insequenti suscepit iuxta duces [[Marinus Grimani|Marinum Grimani]] [[Leonardus Donatus|Leonardumque Donatum]]. In qua legatione meruerunt et [[Albertus Morton]] a secretis, Wottonii nepos, et [[Gulielmus Bedell]] capellanus. Talis legati officium sic in epigramma amico Germano datum depinxit: "[[Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa]]".<ref>Quae sententia ambiguitate utiliori Anglice concepta est. Isaak Walton in ''Reliquiae Wottonianae'' (1651) [https://archive.org/stream/reliquiwottonian00wott#page/n45/mode/2up fol. c 2]</ref> Inter Leonardum Donatum papamque [[Paulus V|Paulum V]], graviter disputantes, mediare voluit, sed vano, quia ducem adiutoremque [[Paulus Sarpi|Paulum Sarpi]] contra fidem Catholicam ad protestantem convertendos censuit. Ab hac legatione precibus suis demissus est anno [[1610]]. In [[Ducatus Sabaudiae|Sabaudiam]] ad ducem [[Carolus Emmanuel I (dux Sabaudiae)|Carolum Emmanuelem]] (qui matrimonia duo inter familias Sabaudiae Angliaeque regnatrices proposuerat) anno [[1612]], atque mox anno [[1614]] in [[Nederlandia|rem publicam Batavam]] missus est, ubi ad [[pactum Xantense]] componendum cum legatis Franciae et Hispaniae laboravit. Venetiis anno insequenti reversus iuxta duces [[Ioannes Bembus|Ioannem Bembum]] et [[Antonius Priulus|Antonium Priulum]] legatus est, successu haud optimo. Contra eum imprimis irata est comitissa [[Alethea Howard (comitissa de Arundel)|Alethea Howard]], quae eo tempore Venetiis morans et in maiestate a delatore culpata se palam ducem Priulum, Wottonio nolente, vindicavit.
In Angliam reditus, pecunia carente, praepositus [[Collegium Etonense|collegii Etonensis]] anno [[1624]] a rege electus est et usque ad mortem meruit. Inter discipulos enumerare licet [[Ioannes Beale|Ioannem Beale]] horticultorem. Eodem anno librum suum [[The Elements of Architecture (Wotton)|de architecturae elementis]], ad exempla Italica e praeceptis [[Vitruvius|Vitruvianis]] [[Andreas Palladius|Palladianis]]que confectum, divulgari iussit.
Carmina pauca composuit, quorum praeclara sunt ''[[The Character of a Happy Life]]''<ref>''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/382/mode/2up p. 383]</ref> et [[On His Mistress, the Queen of Bohemia|laudes]] [[Elisabetha (regina Bohemiae)|Elisabethae, Bohemiae reginae]], regis Iacobi I filiae, iuxta quam legatus anno 1620 missus est.<ref>"''On His Mistress, the Queen of Bohemia''": ''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685)[https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/378/mode/2up p. 379]</ref> Panegyricus Latinus regis [[Carolus I (rex Angliae)|Caroli I]], nuper [[Edimburgum|Edimburgi]] coronati, anno [[1633]] composuit, titulo ''[[Ad regem e Scotia reducem]] Henrici Wottonii plausus et vota''. Verba, quae Latine in hoc libello divulgaverat, videlicet ''Disputandi pruritus est ecclesiarum scabies'',<ref>E.g. ''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/124/mode/2up p. 124]</ref> sepulcro suo apud Etonenses inscribi mandavit: "Hic jacet hujus sententiae primus author: ''Disputandi pruritus, ecclesiarum scabies''. Nomen aliàs quaerere".<ref>Orthographia originalis. ''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n63/mode/2up fol. d 8 verso]</ref> Wottonius se in albo amicorum [[Christophorus Fleckamerus|Christophori Fleckameri]] hunc aphorismum olim scripsisse: ''[[Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa]]'',<ref>''[[Reliquiae Wottonianae]]'' (ed. 1651) [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott/page/400/mode/2up p. 401], cf. [https://archive.org/stream/reliquiwottonian00wott#page/n45/mode/2up sig. c 2]</ref> Anglice ''An ambassador is an honest man sent to lie abroad for the good of his country''.
Sociorum suae iuventutis [[Robertus Devereux (comes II Essexiae)|Roberti Devereux]], comitis Essexiae, et [[Georgius Villiers (dux I Buckinghamiae)|Georgii Villiers]], ducis Buckinghamiae, aliorumque nonnullorum characteres breves scripsit. Epistulae nonnullae servantur quas [[Edmundus Bacon|Edmundo Bacon]], marito neptis suae, inter annos 1611 et 1638 misit.<ref>''Reliquiae Wottonianae'' 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/398/mode/2up pp. 399-482]</ref> Amici senectutis fuerunt praesertim [[Isaacius Walton]] et [[Ioannes Hales|Ioannem Hales]] (qui socius fuit collegii Etonensis) denuoque [[Ioannes Miltonus|Ioannem Miltonum]] cuius opus, titulo ''[[Comus (Miltonus)|Comus]]'', laudavit. De carminibus ibi insertis ita scripsit: ''I must plainly confess to have seen nothing parallel in our language'' ("Aperte confiteri debeo me nullum huic parallelum nostrá linguá scriptum vidisse").
== Opera ==
* 1624 : ''[[The Elements of Architecture (Wotton)|The Elements of Architecture]], collected ... from the best authours and examples''. Londinii: John Bill [https://archive.org/details/architectureelem00wott Textus apud archive.org]
** 1649 (versio Latina) : "Elementa architecturae collecta ab illustri viro Henrico Wottono equite Anglo" in Ioannes de Laet, ed., ''M. Vitruvii Pollionis De architectura libri decem'' [https://archive.org/details/vitruviipollioni00vitr Textus apud archive.org]
* 1633 : ''[[Ad regem e Scotia reducem]] Henrici Wottonii plausus et vota''. Londinii [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/112/mode/2up Textus editionis posterioris]
* 1641 : ''Of Robert Devereux, Earl of Essex, and George Villiers, Duke of Buckingham: some observations by way of parallel, in the time of their estates of favour'' [http://www.presscom.co.uk/leepriory/leewotton.html Textus editionis posterioris]
* 1651 : ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' cum vita ab [[Isaacus Walton|Isaaco Walton]] scripta. Ed. 2a, 1654; ed. 3a, 1672; ed. 4a, 1685. [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott Textus ed. 1ae] [https://archive.org/details/reliquiaewottoni00wott ed. 4ae]
* 1657 : ''[[The State of Christendom (Wotton)|The State of Christendom]]''. Londinii: Humphrey Moseley {{Google Books|cchCAAAAcAAJ|Textus editionis 1667}}
* 1850 : George Tomline, ed., ''Letters and Dispatches from Sir Henry Wotton to James the First and his Ministers''. Londinii: Roxburghe Club [https://archive.org/details/cu31924027994775 Textus apud archive.org]
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* [[Herbertus Henricus Asquith|H. H. Asquith]], ''Sir Henry Wotton, with some general reflections on style in English poetry''. 1919 [http://www.archive.org/details/sirhenrywottonwi00asquuoft Textus apud archive.org]
* Gerald Curzon, ''Wotton And His Worlds: spying, science and Venetian intrigues''. 2004
* Sidney Lee, "[http://www.presscom.co.uk/leepriory/wottonbio.html Wotton, Sir Henry]" in {{DNB}}
* A. J. Loomie, "Wotton, Sir Henry (1568–1639)" in {{ODNB}}
* [[Logan Pearsall Smith]], ''Henry Wotton: Life and Letters''. 2 voll. 1907 [http://www.archive.org/details/cu31924088000959 Vol. 1] [http://www.archive.org/details/lifelettersofsir02smitiala vol. 2] apud archive.org
* [[Adolphus Gulielmus Ward|A. W. Ward]], ''Sir Henry Wotton, a biographical sketch''. 1898 [http://www.archive.org/details/cu31924028038200 Textus apud archive.org]
== Nexus externi ==
{{commonscat|Henry Wotton|Henricum Wottonium}}
{{DEFAULTSORT:Wottonius, Henricus}}
[[Categoria:Scriptores Angliae]]
[[Categoria:Auctores Anglici]]
[[Categoria:Nati 1568]]
[[Categoria:Mortui 1639]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Oxoniensis]]
[[Categoria:Legati Angliae]]
[[Categoria:Ioannes Donne]]
[[Categoria:Alumni Collegii Wintoniensis]]
[[Categoria:Scriptores de architectura]]
[[Categoria:Magistri Collegii Etonensis]]
[[Categoria:Auctores Latini recentiores]]
[[Categoria:Legati apud Parlamentum Anglicum]]
jhrlbny49rzxixhwp5ql80s8cytji26
Carnelevarium Viae Regis
0
147121
3991928
3713065
2026-09-29T10:41:13Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991928
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Carnevaleviareggio.jpg|thumb|Carnelevarium Viaregense anno [[2010]] actum]]
'''Carnelevarium Viaregense''' seu '''Carnelevarium Viae Regis''' clarissimum in [[Italia]] est.
[[Carnelevarium]] [[Via Regis (Italia)|Viae Regis]] celebratur. Exordium [[carnelevarium|carnelevarii]] est Dominica [[Septuagesima]] vel hodiernis temporibus acuratius [[Dominica]] tertia ante [[Quadragesima]]m, finis est dies ante [[Dies Cinerum|Diem Cinerum]], seu acuratius [[Feria tertia]] Carnelevarii.
{{NexInt}}
* [[Tuscia]],
* [[Provincia Lucensis]],
* [[Fossae Papirianae]],
* [[Viaregium]].
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Carnival of Viareggio|Carnelevarium Viaregense}}
* [https://web.archive.org/web/20190906210920/http://blog.ilcarnevale.com/ Ephemeris interretialis officialis Carnelevarii Viae Regis]
* [https://web.archive.org/web/20080827172850/http://www.ilcarnevale.com/ Pagina interretialis officialis]
* [http://www.ilcarnevalediviareggio.it Pagina interretialis ''www.ilcarnevalediviareggio.it'']
* [http://www.flickr.com/photos/about-italy/ Pinacotheca 2008 - e ''Flickr'']
* [https://web.archive.org/web/20120305200602/http://www.burlanews.com/ Diarium officiale Carnelevarii Viae Regis]
* [http://www.carnevaldarsena.it Pagina interretialis ''Carnevaldarsena'']
== Pinacotheca ==
<gallery>
Image:Carnevale di viareggio 2008, carro vincitore 2008.JPG|Carrus optimus anni [[2008]]
Image:Viareggio01.jpg|Saltator
Image:Carnevale di viareggio 2008, carro.JPG|Alius carrus
</gallery>
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
[[Categoria:Carnelevarium]]
[[Categoria:Viaregium]]
[[Categoria:Fossae Papirianae]]
c48nw2rwojhwhbnztsr7ddoeekm0oib
Bertrandus de Born
0
163762
3991905
3762379
2026-09-29T06:32:19Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991905
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Français 12473, fol. 160, Bertrand de Born.jpeg|thumb|upright=1.5|''Bertran de Born'' trobator et eques. [[Bibliotheca Nationalis Francica|BNF]] MS [[BNF Français 12473|Français 12473]] f. 160r]]
'''Bertrandus''', vulgo ''Bertran'' '''de Born''' (natus annis 1140/1150; mortuus ante annum 1215) fuit eques regionis [[Lemovicensis]] et [[trobator]] qui [[Occitane]] cantitavit.
Carmen primum nobis cognitum, "''Lo coms m'a mandat e mogut''" anno [[1181]] composuit pro comiti [[Tolosa]]no [[Raimundus V (comes Tolosae)|Raimundo V]], qui contra regem [[Aragonia|Aragonensem]] [[Alphonsus II (rex Aragoniae)|Alphonsum II]] sociosque [[Rogerius II Trencavelli|Rogerium Trencavelli]] Baeterrensem, [[Bernardus Ato VI|Bernardum Atonem]] Nemausensem et [[Rogerius Bernardus I (comes Fuxiensis)|Rogerium Bernardum]] Fuxiensem militare paravit.
[[Philippus II (rex Francorum)|Philippum II]] nuncupare potuit anno fere 1182 "rex parvus [[Terra Maior|Terrae Minoris]]".<ref group="t">''Del pauc rei de Terra Menor''</ref><ref>"Tortz e gerras e joi d'amor" [p. 114 Paden]</ref>
== Carmina ==
* "''Lo coms m'a mandat e mogut''" (1181)
* "''Tortz e gerras e joi d'amor''" (1182)
== Fortuna ==
[[Fasciculus:Dantes Inferno Canto 28.jpg|thumb|Bertrandus de Born a [[Gustavus Doré|Gustavo Doré]] effincto in illustratione Divinae Comoediae.]]
Bertrandus de Born etiam persona in ''[[Divina Comoedia]]'' [[Dantes Alagherius|Dantis Alagherii]] est. In canto XXVIII ''Inferni'' Dantis ille caput [[Decollatio|decollatum]] cum manu sustinet quia familiam regalem [[Anglia|Anglicam]] diviserat.
== Notae ==
<references />
=== Textus originales ===
<div class="references-small"><references group="t" /></div>
== Bibliographia ==
* Gérard Gouiran, ed. et interpr., ''L'amour et la guerre: l'oeuvre de Bertran de Born''. Aquis Sextiis, 1985. 2 voll.
* Karen Wilk Klein, "The Political Message of Bertran de Born" in ''Studies in Philology'' vol. 65 (1968) pp. 612-630
* William D. Padden, jr., Tilde Sankovitch, Patricia H. Stäblein, edd. et interprr., ''The Poems of the Troubadour Bertran de Born''. Berkeley: University of California Press, 1986
== Nexus externi ==
{{communiaCat|Bertran de Born|Bertrandum de Born}}
* [https://web.archive.org/web/20070723060222/http://www.trobar.org/troubadours/bertran_de_born/ Opera] {{Ling|Occitane}}
* [https://web.archive.org/web/20070928131344/http://brindin.com/vb40cove.htm Opera ab James H. Donalson versa] {{Ling|Anglice}}
* "''[https://archive.today/20130111165109/http://www.fieralingue.it/modules/poetsonpoets/corner.php?pa=printpage&pid=10 Bel m'es quan vei]''" carmen ab Jon Corelis versum
[[Categoria:Nati saeculo 12]]
[[Categoria:Mortui saeculo 13]]
[[Categoria:Trobatores]]
[[Categoria:Milites Franciae]]
[[Categoria:Henricus II (rex Angliae)]]
[[Categoria:Personae Divinae Comoediae (Inferna)]]
fn7hvc0z2jog24ctifiyte5huh9779l
Les Maillys
0
167604
3991907
3437468
2026-09-29T07:52:45Z
Kontributor 2K
172405
capsa +
3991907
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Mairie des Maillys.JPG|thumb|upright=.7|left|Vici conciliabulum.]]
''' Les Maillys''' est commune [[Francia|Francicum]] 803 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Clivus Aureus|Clivi Aurei]] in regione occidentali [[Burgundia (regio Franciae)|Burgundia]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Clivi Aurei]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Les Maillys|Les Maillys}}
* {{INSEE commune|21371|de=Les Maillys}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Collis Aurei]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Collis Aurei]]
qka495046s4w56ovk23ay0gnj7nhv98
Categoria:Demetrius Sostakovic
14
169647
3991877
2527006
2026-09-28T23:31:12Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:Facienda|Facienda]]|Hae paginae nomenclaturā uniformi cognominis compositoris carent.}}
3991877
wikitext
text/x-wiki
{{Facienda
| Hae paginae nomenclaturā uniformi cognominis compositoris carent.
}}
{{DEFAULTSORT:Sostakovic, Demetrius}}
[[Categoria:Categoriae e musicis appellatae]]
sb1gqderae37kt8bufrrnovrgr7sema
De amore (Andreas Capellanus)
0
171212
3991914
3715012
2026-09-29T09:45:05Z
Grufo
64423
Grufo movit paginam [[De amore (Andreas)]] ad [[De amore (Andreas Capellanus)]]: Nomen plenum
3715012
wikitext
text/x-wiki
'''''De amore''''' sive '''''De arte honeste amandi''''' est opus [[Latine]] in forma dialogi ab [[Andreas Capellanus|Andrea Capellano]] saeculo XII scriptum. Ibi "[[curia amoris]]", quae comitissa [[Maria (comitissa Campaniensis)|Maria]] materque [[Alienora Aquitaniae]] tenuerint, describitur causaeque variae enarrantur.
Liber comitissae Mariae dicatus est, sed annus confectionis incertus manet. Auctor "divitias Hungaricas" vituperat: suggeritur igitur librum eo tempore scriptum esse quo [[Bela III (rex Hungariae)|Bela III]] rex Hungaricus [[Margarita Franciae (regina Hungariae)|Margaritam]], Mariae sororem, uxorem postulabat, anno fere 1184, sed ante matrimonium compactum anno 1186.
== Bibliographia ==
; Editiones et versiones
* John Jay Parry, interpr., ''Andreas Capellanus: The Art of Courtly Love''. Novi Eboraci: Columbia University Press, 1941
* E. Trojel, ed., ''Andreae Capellani regii Francorum de amore libri tres''. 1892
; Historica et critica
* P. Bourgain, "Aliénor d'Aquitaine et Marie de Champagne mises en cause par André le Chapelain" in ''Cahiers de civilisation médiévale'' vol. 29 (1986) pp. 29-36
* Paolo Cherchi, ''Andreas and the Ambiguity of Courtly Love''. Torontone: University of Toronto Press, 1994
* Donald K. Frank, ''Naturalism and the Troubadour Ethic''. Novi Eboraci: Lang, 1988. ISBN 0-8204-0606-6
* June Hall Martin McCash, "Marie de Champagne and Eleanor of Aquitaine: A Relationship Reexamined" in ''Speculum'' vol. 54 (1979) pp. 698-711
* Don Monson, ''Andreas Capellanus, Scholasticism, and the Courtly Tradition''. Vasingtoniae D.C., 2005
* Gregory M. Sadlek, ''Idleness Working: the discourse of love's labor from Ovid through Chaucer and Gower''. Vasingtoniae D.C.: Catholic University of American Press, 2004. ISBN 0-8132-1373-8
== Nexus externi ==
* [http://www.thelatinlibrary.com/capellanus.html Textus] apud [[The Latin Library]]
* "[http://www.arlima.net/ad/andre_le_chapelain.html André le Chapelain]" apud Arlima
* [https://web.archive.org/web/20130122005751/http://www.people.fas.harvard.edu/~chaucer/special/authors/andreas/de_amore.html Selecta Anglice versa]
{{Lit-stipula}}
[[Categoria:Franciae scripta]]
[[Categoria:Scripta saeculo 12]]
[[Categoria:Dialogi]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
[[Categoria:Amor]]
5x67wrhp7px8vudeuuhav8fq92qmlym
3991916
3991914
2026-09-29T09:47:47Z
Grufo
64423
+{{Titulus italicus}}; minora
3991916
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
[[Fasciculus:Editio Princeps del De Amore di Andre Cappellano, Strasburgo, ca. 1473–1474.jpg|thumb|Prima pagina [[editio princeps|editionis principis]] libri {{Op|De amore}}.]]
{{ores|De amore}} sive {{ores|De arte honeste amandi}} est opus [[Latine]] in forma dialogi ab [[Andreas Capellanus|Andrea Capellano]] saeculo XII scriptum. Ibi “[[curia amoris]]”, quae comitissa [[Maria (comitissa Campaniensis)|Maria]] materque [[Alienora Aquitaniae]] tenuerint, describitur causaeque variae enarrantur.
Liber comitissae Mariae dicatus est, sed annus confectionis incertus manet. Auctor “divitias Hungaricas” vituperat: suggeritur igitur librum eo tempore scriptum esse quo [[Bela III (rex Hungariae)|Bela III]] rex Hungaricus [[Margarita Franciae (regina Hungariae)|Margaritam]], Mariae sororem, uxorem postulabat, anno fere 1184, sed ante matrimonium compactum anno 1186.
== Bibliographia ==
; Editiones et versiones
* John Jay Parry, interpr., ''Andreas Capellanus: The Art of Courtly Love''. Novi Eboraci: Columbia University Press, 1941
* E. Trojel, ed., ''Andreae Capellani regii Francorum de amore libri tres''. 1892
; Historica et critica
* P. Bourgain, “Aliénor d'Aquitaine et Marie de Champagne mises en cause par André le Chapelain” in ''Cahiers de civilisation médiévale'' vol. 29 (1986) pp. 29-36
* Paolo Cherchi, ''Andreas and the Ambiguity of Courtly Love''. Torontone: University of Toronto Press, 1994
* Donald K. Frank, ''Naturalism and the Troubadour Ethic''. Novi Eboraci: Lang, 1988. ISBN 0-8204-0606-6
* June Hall Martin McCash, “Marie de Champagne and Eleanor of Aquitaine: A Relationship Reexamined” in ''Speculum'' vol. 54 (1979) pp. 698-711
* Don Monson, ''Andreas Capellanus, Scholasticism, and the Courtly Tradition''. Vasingtoniae D.C., 2005
* Gregory M. Sadlek, ''Idleness Working: the discourse of love's labor from Ovid through Chaucer and Gower''. Vasingtoniae D.C.: Catholic University of American Press, 2004. ISBN 0-8132-1373-8
== Nexus externi ==
* [http://www.thelatinlibrary.com/capellanus.html Textus] apud [[The Latin Library]]
* “[http://www.arlima.net/ad/andre_le_chapelain.html André le Chapelain]” apud Arlima
* [https://web.archive.org/web/20130122005751/http://www.people.fas.harvard.edu/~chaucer/special/authors/andreas/de_amore.html Selecta Anglice versa]
{{Lit-stipula}}
[[Categoria:Franciae scripta]]
[[Categoria:Scripta saeculo 12]]
[[Categoria:Dialogi]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
[[Categoria:Amor]]
em4mtzokxj1wgxzjphaus2p0ktu1yui
Tmcft
0
171351
3991766
3880794
2026-09-28T14:26:23Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991766
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Mettur dam.jpg|thumb|Capacitas [[Moles Mettur|Molis Mettur]] est 93.4 Tmcft.]]
'''Tmcft,''' vel '''Tmc ft,''' vel '''TMC,''' vel etiam '''tmc,''' est sigla<!--pl.--> milliens millionum [[pes (mensura)|pedum]] [[pes cubicus|cubicorum]] (1 000 000 000 = 10<sup>9</sup> = 1 [[billio]]), plerumque ad metiendum [[capacitas et volumen|volumen]] [[aqua]]e in [[receptaculum|receptaculo]]<ref name="Cauvery">"[https://web.archive.org/web/20110529120359/http://www.thehindu.com/news/cities/Chennai/article791099.ece Krishna water release soon]" in ''The Hindu'' (24 Sept. 2010)</ref> vel fluxionem [[flumen|fluminis]]<ref name=" Pratiyogita">"[http://books.google.com/books?id=RegDAAAAMBAJ&pg=PT6&dq=%22thousand+million+cubic+feet%22+Tmcft+define++-com&hl=en&ei=TJ5FTYybCMH6lwe94uUd&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CC4Q6AEwAA#v=onepage&q&f=false Cauvery Water Disputes Tribunal Announces Final Verdict]" in ''Pratiyogita Darpan Magazine'' (Apr. 2007)</ref> adhibita. Est abbreviatio verborum [[lingua Anglica|Anglicorum]] ''thousand million cubic [[pes (mensura)|feet]]''.
==Conversio==
1 tmcft aequat:
* 28 000 000 metra cubica
* 28 316 846 592 [[litrum|litra]]
* 2.83168466×10<sup>7</sup> [[metrum cubicum|metra cubica]]
* 22 956.841139 ''[[acre foot|acre feet]]''
* 7.48051945×10<sup>9</sup> ''[[U.S. gallon]]s''
==Notae==
<div class="references-small"><references/></div>
{{stipula}}
<!--Customary units in India-->
[[Categoria:Unitates mensurae]]
[[Categoria:Abbreviationes]]
[[Categoria:Mensurae Anglicae]]
[[Categoria:Verba Anglica]]
[[Categoria:Receptacula aquarum]]
hzyda7et97r5bzmfnhsa8iiejiz6mrw
Beatrix Lorenzin
0
183805
3991904
3197769
2026-09-29T05:47:18Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991904
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Beatrix''', vulgo ''Beatrice'' '''Lorenzin''' ([[Roma]]e die [[14 Octobris]] [[1971]] nata) est politica [[Italia|Italiae]] factionis [[Populus libertatis|populi libertatis]]. A die [[28 Aprilis]] 2013 est ministra [[Valetudo|valetudinis]], primis ministris [[Henricus Letta|Henrico Letta]], [[Matthaeus Renzi|Matthaeo Renzi]], [[Paulus Gentiloni|Paulo Gentiloni]].
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Beatrice Lorenzin|Beatricem Lorenzin}}
* "[https://web.archive.org/web/20130501000211/http://politici.openpolis.it/politico/332735 Beatricis Lorenzin pagina interretialis]
{{bio-stipula}}
{{Consilium Italicum Letta}}
{{Consilium Italicum Renzi}}
{{Ministri valetudinis Italici}}
{{Lifetime|1971||Lorenzin, Beatrix}}
[[Categoria:Politici Italiae]]
[[Categoria:Mulieres]]
8qsm9yfnwhnzeboi2dps4b68babmzyk
Theophanes Mytilenaeus
0
193227
3991803
3991620
2026-09-28T17:00:26Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991803
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidata}}
'''Theophanes''' ([[Graece]] {{lang|grc|Θεοφανής}}) fuit rerum politicarum peritus ac historicus [[Mytilene|Mytilenaeus]], qui [[saeculum 1 a.C.n.|primo saeculo a.C.n.]] vixit.
Theophanes consiliarius maximi momenti fuit [[Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaei Pompei]] imperatoris [[Res Publica Romana|Romani]]. Pompeium, dum bellum cum [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridate VI]] rege Ponti gerit, comitatus est et patriae suae Mytilenae [[autonomia]]m recuperavit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>. Civi Romano facto ''Gnaeus Pompeius Theophanes'' tria nomina fuerunt ; praeterea inter [[Eques Romanus|equites]] ascitus est, Pompeio fautore, ut conici licet.<ref>Nadja Schäfer: ''Die Einbeziehung der Provinzialen in den Reichsdienst in augusteischer Zeit''. Stuttgardiae 2000, p. 65f.</ref> Eius filius Marcus Pompeius favente Augusto procurator in [[Asia (provincia Romana)|Asia]] fuit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>
Theophani post annum [[44 a.C.n.]] mortuo pro meritis erga patriam Mytilene divini honores habiti sunt.<ref>Vide etiam [[Publius Cornelius Tacitus|Tacitus]], ''Annales'' 6,18.</ref>.
Theophanes de rebus a Pompeio gestis scripsit, quod opus autem maxima ex parte amissum est.<ref>''[[Die Fragmente der griechischen Historiker]]'', Nr. 188.</ref>. Non sine studio et odio scribebat et eius testimonium non sine suspicione accipiendum esse iudicabatur<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 37.4.</ref>.
== Plura legere si cupis ==
* Barbara K. Gold, ''Pompey and Theophanes of Mytilene'', ''The American Journal of Philology'', 1985: 312–327.
*Louis Robert, "[https://www.persee.fr/doc/crai_0065-0536_1969_num_113_1_12332 Théophane de Mytilène à Constantinople]", ''Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'', 1969: 42-64
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Historici Graeci antiqui]]
[[Categoria:Nati saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Mortui saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Scriptores operum deperditorum]]
7qov55erym67qk5s1o58msg550v6747
3991804
3991803
2026-09-28T17:02:00Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Plura legere si cupis */
3991804
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidata}}
'''Theophanes''' ([[Graece]] {{lang|grc|Θεοφανής}}) fuit rerum politicarum peritus ac historicus [[Mytilene|Mytilenaeus]], qui [[saeculum 1 a.C.n.|primo saeculo a.C.n.]] vixit.
Theophanes consiliarius maximi momenti fuit [[Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaei Pompei]] imperatoris [[Res Publica Romana|Romani]]. Pompeium, dum bellum cum [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridate VI]] rege Ponti gerit, comitatus est et patriae suae Mytilenae [[autonomia]]m recuperavit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>. Civi Romano facto ''Gnaeus Pompeius Theophanes'' tria nomina fuerunt ; praeterea inter [[Eques Romanus|equites]] ascitus est, Pompeio fautore, ut conici licet.<ref>Nadja Schäfer: ''Die Einbeziehung der Provinzialen in den Reichsdienst in augusteischer Zeit''. Stuttgardiae 2000, p. 65f.</ref> Eius filius Marcus Pompeius favente Augusto procurator in [[Asia (provincia Romana)|Asia]] fuit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>
Theophani post annum [[44 a.C.n.]] mortuo pro meritis erga patriam Mytilene divini honores habiti sunt.<ref>Vide etiam [[Publius Cornelius Tacitus|Tacitus]], ''Annales'' 6,18.</ref>.
Theophanes de rebus a Pompeio gestis scripsit, quod opus autem maxima ex parte amissum est.<ref>''[[Die Fragmente der griechischen Historiker]]'', Nr. 188.</ref>. Non sine studio et odio scribebat et eius testimonium non sine suspicione accipiendum esse iudicabatur<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 37.4.</ref>.
== Plura legere si cupis ==
* Barbara K. Gold, "[https://www.jstor.org/stable/295031 Pompey and Theophanes of Mytilene]", ''The American Journal of Philology'', 1985: 312–327.
*Louis Robert, "[https://www.persee.fr/doc/crai_0065-0536_1969_num_113_1_12332 Théophane de Mytilène à Constantinople]", ''Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'', 1969: 42-64
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Historici Graeci antiqui]]
[[Categoria:Nati saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Mortui saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Scriptores operum deperditorum]]
4ickjbm1sw96x948kzx4lmui4rbve3n
3991805
3991804
2026-09-28T17:08:42Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991805
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidata}}
'''Theophanes''' ([[Graece]] {{lang|grc|Θεοφανής}}) fuit rerum politicarum peritus ac historicus [[Mytilene|Mytilenaeus]], qui [[saeculum 1 a.C.n.|primo saeculo a.C.n.]] vixit.
Theophanes consiliarius maximi momenti fuit [[Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaei Pompei]] imperatoris [[Res Publica Romana|Romani]]. Pompeium, dum bellum cum [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridate VI]] rege Ponti gerit, comitatus est et patriae suae Mytilenae [[autonomia]]m recuperavit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>. Civi Romano facto<ref>[[Cicero]], ''Pro Archia'' 24.</ref> ''Gnaeus Pompeius Theophanes'' tria nomina fuerunt ; praeterea inter [[Eques Romanus|equites]] ascitus est, Pompeio fautore, ut conici licet.<ref>Nadja Schäfer: ''Die Einbeziehung der Provinzialen in den Reichsdienst in augusteischer Zeit''. Stuttgardiae 2000, p. 65f.</ref> Eius filius Marcus Pompeius favente Augusto procurator in [[Asia (provincia Romana)|Asia]] fuit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>
Theophani post annum [[44 a.C.n.]] mortuo pro meritis erga patriam Mytilene divini honores habiti sunt.<ref>Vide etiam [[Publius Cornelius Tacitus|Tacitus]], ''Annales'' 6,18.</ref>.
Theophanes de rebus a Pompeio gestis scripsit, quod opus autem maxima ex parte amissum est.<ref>''[[Die Fragmente der griechischen Historiker]]'', Nr. 188. [[Cicero]], ''Pro Archia'' 24.</ref>. Non sine studio et odio scribebat et eius testimonium non sine suspicione accipiendum esse iudicabatur<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 37.4.</ref>.
== Plura legere si cupis ==
* Barbara K. Gold, "[https://www.jstor.org/stable/295031 Pompey and Theophanes of Mytilene]", ''The American Journal of Philology'', 1985: 312–327.
*Louis Robert, "[https://www.persee.fr/doc/crai_0065-0536_1969_num_113_1_12332 Théophane de Mytilène à Constantinople]", ''Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'', 1969: 42-64
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Historici Graeci antiqui]]
[[Categoria:Nati saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Mortui saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Scriptores operum deperditorum]]
9mojo9c9aikza0tpvmqlkkbbrrkwvh7
3991844
3991805
2026-09-28T20:08:33Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991844
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidata}}
'''Theophanes''' ([[Graece]] {{lang|grc|Θεοφανής}}) fuit rerum politicarum peritus ac historicus [[Mytilene|Mytilenaeus]], qui [[saeculum 1 a.C.n.|primo saeculo a.C.n.]] vixit.
Theophanes consiliarius maximi momenti fuit [[Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaei Pompei]] imperatoris [[Res Publica Romana|Romani]]. Pompeium, dum bellum cum [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridate VI]] rege Ponti gerit, comitatus est et patriae suae Mytilenae [[autonomia]]m recuperavit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.8.</ref>. Civi Romano facto<ref>[[Cicero]], ''Pro Archia'' 24.</ref> ''Gnaeus Pompeius Theophanes'' tria nomina fuerunt ; praeterea inter [[Eques Romanus|equites]] ascitus est, Pompeio fautore, ut conici licet.<ref>Nadja Schäfer: ''Die Einbeziehung der Provinzialen in den Reichsdienst in augusteischer Zeit''. Stuttgardiae 2000, p. 65f.</ref> Eius filius Marcus Pompeius favente Augusto procurator in [[Asia (provincia Romana)|Asia]] fuit<ref>{{Strabo}} XIII.2.3</ref>
Theophani post annum [[44 a.C.n.]] mortuo pro meritis erga patriam Mytilene divini honores habiti sunt.<ref>Vide etiam [[Publius Cornelius Tacitus|Tacitus]], ''Annales'' 6,18.</ref>.
Theophanes de rebus a Pompeio gestis scripsit, quod opus autem maxima ex parte amissum est.<ref>''[[Die Fragmente der griechischen Historiker]]'', Nr. 188. [[Cicero]], ''Pro Archia'' 24.</ref>. Non sine studio et odio scribebat et eius testimonium non sine suspicione accipiendum esse iudicabatur<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 37.4.</ref>.
== Plura legere si cupis ==
* Barbara K. Gold, "[https://www.jstor.org/stable/295031 Pompey and Theophanes of Mytilene]", ''The American Journal of Philology'', 1985: 312–327.
*Louis Robert, "[https://www.persee.fr/doc/crai_0065-0536_1969_num_113_1_12332 Théophane de Mytilène à Constantinople]", ''Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'', 1969: 42-64
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Historici Graeci antiqui]]
[[Categoria:Nati saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Mortui saeculo 1 a.C.n.]]
[[Categoria:Scriptores operum deperditorum]]
g9qe48x1jef9wxeudzk2unxtvt873lj
Agnes Alpers
0
200028
3991866
3947273
2026-09-28T22:31:09Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991866
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidata}}
'''Agnes Alpers''' (nata die [[29 Iunii]] [[1961]] in vico [[Oerel]]) rerum politicarum perita [[Germania|Germanica]] factionis [[Sinistra (factio politica Germaniae)|Sinistrae]] est.
== Iuventus et munus ==
Alpers anno [[1980]] scholam finivit et [[Universitas Libera Berolinensis|Berolini]] paedagogiae studebat et anno [[1986]] diploma accepit. Deinde liberis et iuvenibus curam habuit.
== Cursus honorum ==
Alpers factionum [[Factio Socialistica Unita Germaniae|SEW]] et [[DKP]] sodalis fuit atque deinde ad Sinistram accessit. Anno [[2009]] primo legata ad [[Dieta Foederalis Germaniae|Dietam Foederalem Germaniae]] electa est et anno [[2013]] iterum mandatum abstulit, quamquam morbo gravissima afflicta est. Die [[2 Martii]] [[2015]] autem hoc morbo coacta e Dieta Foederali se recessit<ref>[http://www.agnes-alpers.de/ Nota in pagina personali] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Familia ==
Alpers marito nupsit atque duos liberos habet.
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20131003081421/http://www.bundestag.de/bundestag/abgeordnete18/biografien/A/alpers_agnes.html Curriculum vitae in pagina Dietae Foederalis]
* [https://web.archive.org/web/20131022053506/http://www.agnes-alpers.de/ Pagina personalis]
== Notae ==
<references />
{{Lifetime|1961||Alpers, Agnes}}
[[Categoria:Alumni Universitatis Liberae Berolinensis]]
[[Categoria:Legati Diaetae foederalis Germaniae]]
0f0a7tbt3x4ea5uu28j21yda26ohtk5
Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa
0
205436
3991815
3475021
2026-09-28T18:21:34Z
Andrew Dalby
1084
3991815
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Sir Henry Wotton from NPG.jpg|thumb|[[Henrici Wottonii effigies|Henricus Wottonius]]: "Philosophemur" ([[Pinacotheca Effigierum Nationalis (Londinium)|Pinacotheca Effigierum Nationalis]] [[Londinium|Londinii]])]]
"'''Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa'''" est sententia nimis vera ab [[Henricus Wottonius|Henrico Wottonio]], legatus Anglicus ad aulam rei publicae [[Venetiae|Venetiarum]], [[Augusta Vindelicorum|Augustae Vindelicorum]] anno [[1604]] in [[album|albo]] citationum amici cuiusdam Germani scripta. Quam sententiam (si biographo [[Isaacius Walton|Isaacio Walton]] credere licet) auctor ambiguitate utilissima Anglice conceperat et hac lingua posteriores saepissime citant: '''''An ambassador is an honest man sent to lie abroad for the good of his country'''''.<ref>Orthographiá Isaacii Walton: ''An Embassadour is an honest man sent to lie abroad for the good of his countrey.''</ref> Verbum enim Anglicum ''to lie'' sensus duos habet, "iacere" (sive "manere") et "mentire". Sententia autem Latina hac ambiguitate caret. Rex igitur [[Anglia]]e [[Iacobus I (rex Angliae)|Iacobus I]], cui haec verba mox denuntiata sunt, contra legatum suum valde iratus est. Propter hoc Wottonius apologias duas conscripsit, alteram ''in the universal language'' ("linguá universali", scilicet Latine) ad praefectum urbis Augustae Vindelicorum commissam,<ref>"Marco Velsero duumviro Augustae Vindelicae Henricus Wottonius s. o." in ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' 4a ed. (1685)[https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n75/mode/2up e 6 verso]</ref> alteram Anglice ad regem ut iram mitigaret.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Isaak Walton, "The Life of Sir Henry Wotton" in ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' (1651) [https://archive.org/stream/reliquiwottonian00wott#page/n45/mode/2up sig. c 2], cf. [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott/page/400/mode/2up p. 401]; 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n43/mode/2up sig. c 5v]
{{Stipula}}
{{Nexus desiderati}}
[[Categoria:Locutiones Latinae]]
[[Categoria:Scripta 1604]]
[[Categoria:Diplomatia]]
5dkqg92wwmad6muucr83eyls11dpc1v
3991819
3991815
2026-09-28T18:24:42Z
Andrew Dalby
1084
[[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Aphorismi]]
3991819
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Sir Henry Wotton from NPG.jpg|thumb|[[Henrici Wottonii effigies|Henricus Wottonius]]: "Philosophemur" ([[Pinacotheca Effigierum Nationalis (Londinium)|Pinacotheca Effigierum Nationalis]] [[Londinium|Londinii]])]]
"'''Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa'''" est sententia nimis vera ab [[Henricus Wottonius|Henrico Wottonio]], legatus Anglicus ad aulam rei publicae [[Venetiae|Venetiarum]], [[Augusta Vindelicorum|Augustae Vindelicorum]] anno [[1604]] in [[album|albo]] citationum amici cuiusdam Germani scripta. Quam sententiam (si biographo [[Isaacius Walton|Isaacio Walton]] credere licet) auctor ambiguitate utilissima Anglice conceperat et hac lingua posteriores saepissime citant: '''''An ambassador is an honest man sent to lie abroad for the good of his country'''''.<ref>Orthographiá Isaacii Walton: ''An Embassadour is an honest man sent to lie abroad for the good of his countrey.''</ref> Verbum enim Anglicum ''to lie'' sensus duos habet, "iacere" (sive "manere") et "mentire". Sententia autem Latina hac ambiguitate caret. Rex igitur [[Anglia]]e [[Iacobus I (rex Angliae)|Iacobus I]], cui haec verba mox denuntiata sunt, contra legatum suum valde iratus est. Propter hoc Wottonius apologias duas conscripsit, alteram ''in the universal language'' ("linguá universali", scilicet Latine) ad praefectum urbis Augustae Vindelicorum commissam,<ref>"Marco Velsero duumviro Augustae Vindelicae Henricus Wottonius s. o." in ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' 4a ed. (1685)[https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n75/mode/2up e 6 verso]</ref> alteram Anglice ad regem ut iram mitigaret.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Isaak Walton, "The Life of Sir Henry Wotton" in ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' (1651) [https://archive.org/stream/reliquiwottonian00wott#page/n45/mode/2up sig. c 2], cf. [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott/page/400/mode/2up p. 401]; 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n43/mode/2up sig. c 5v]
{{Stipula}}
{{Nexus desiderati}}
[[Categoria:Locutiones Latinae]]
[[Categoria:Scripta 1604]]
[[Categoria:Diplomatia]]
[[Categoria:Aphorismi]]
7odzs0ic2y73xlw84kbt12q4jnnmpf7
3991828
3991819
2026-09-28T18:39:06Z
Grufo
64423
+{{Titulus ad litteram}}
3991828
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus ad litteram}}
[[Fasciculus:Sir Henry Wotton from NPG.jpg|thumb|[[Henrici Wottonii effigies|Henricus Wottonius]]: "Philosophemur" ([[Pinacotheca Effigierum Nationalis (Londinium)|Pinacotheca Effigierum Nationalis]] [[Londinium|Londinii]])]]
{{lres|Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa}} est sententia nimis vera ab [[Henricus Wottonius|Henrico Wottonio]], legatus Anglicus ad aulam rei publicae [[Venetiae|Venetiarum]], [[Augusta Vindelicorum|Augustae Vindelicorum]] anno [[1604]] in [[album|albo]] citationum amici cuiusdam Germani scripta. Quam sententiam (si biographo [[Isaacius Walton|Isaacio Walton]] credere licet) auctor ambiguitate utilissima Anglice conceperat et hac lingua posteriores saepissime citant: '''''An ambassador is an honest man sent to lie abroad for the good of his country'''''.<ref>Orthographiá Isaacii Walton: ''An Embassadour is an honest man sent to lie abroad for the good of his countrey.''</ref> Verbum enim Anglicum ''to lie'' sensus duos habet, "iacere" (sive "manere") et "mentire". Sententia autem Latina hac ambiguitate caret. Rex igitur [[Anglia]]e [[Iacobus I (rex Angliae)|Iacobus I]], cui haec verba mox denuntiata sunt, contra legatum suum valde iratus est. Propter hoc Wottonius apologias duas conscripsit, alteram ''in the universal language'' ("linguá universali", scilicet Latine) ad praefectum urbis Augustae Vindelicorum commissam,<ref>"Marco Velsero duumviro Augustae Vindelicae Henricus Wottonius s. o." in ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' 4a ed. (1685)[https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n75/mode/2up e 6 verso]</ref> alteram Anglice ad regem ut iram mitigaret.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Isaak Walton, "The Life of Sir Henry Wotton" in ''[[Reliquiae Wottonianae]]'' (1651) [https://archive.org/stream/reliquiwottonian00wott#page/n45/mode/2up sig. c 2], cf. [https://archive.org/details/reliquiwottonian00wott/page/400/mode/2up p. 401]; 4a ed. (1685) [https://archive.org/stream/reliquiaewottoni00wott#page/n43/mode/2up sig. c 5v]
{{Stipula}}
{{Nexus desiderati}}
[[Categoria:Locutiones Latinae]]
[[Categoria:Scripta 1604]]
[[Categoria:Diplomatia]]
[[Categoria:Aphorismi]]
90souumh8fcylg4zy9sttazlfb1qdzl
An ambassador is an honest man sent to lie abroad for the good of his country
0
205437
3991820
2684129
2026-09-28T18:25:15Z
Andrew Dalby
1084
[[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Aphorismi]]
3991820
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa]]
[[Categoria:Locutiones Anglicae]]
[[Categoria:Scripta 1651]]
[[Categoria:Aphorismi]]
k4fmco8yfntxnrcp26ce7q7cizoqudi
3991829
3991820
2026-09-28T18:40:06Z
Grufo
64423
+{{Titulus ad litteram}}
3991829
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa]]
{{Titulus ad litteram}}
[[Categoria:Locutiones Anglicae]]
[[Categoria:Scripta 1651]]
[[Categoria:Aphorismi]]
ropnlvz6t2qg9ln5fbibpvwhvqvlje7
3991830
3991829
2026-09-28T18:40:42Z
Grufo
64423
3991830
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Legatus est vir bonus peregre missus ad mentiendum Reipublicae causa]]
{{Titulus ad litteram|lingua=en}}
[[Categoria:Locutiones Anglicae]]
[[Categoria:Scripta 1651]]
[[Categoria:Aphorismi]]
gvenm6rv1kbkownzjdv6gdfeqkg7nz2
Bourcefranc-le-Chapus
0
210534
3991909
3436423
2026-09-29T08:07:32Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991909
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Mairie_de_Bourcefranc2.jpg|thumb|Bourcefranc-le-Chapus: [[vici conciliabulum]] ]]
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 17058.png|thumb|left|250px|Bourcefranc-le-Chapus: communis tabula]]
''' Bourcefranc-le-Chapus ''' est commune [[Francia|Francicum]] 3'366 incolarum (anno [[2011]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Carantonus Maritimus|Carantoni Maritimi]] in regione occidentali [[Pictaviensis et Carantoni]]s .
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Carantoni Maritimi|Indicem communium praefecturae Carantoni Maritimi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat| Bourcefranc-le-Chapus | Bourcefranc-le-Chapus }}
* {{INSEE commune|17058|de=Bourcefranc-le-Chapus}}
* [https://web.archive.org/web/20200514213813/http://bourcefranc-le-chapus.fr/ Bourcefranc-le-Chapus pagina interretialis]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Carantoni Maritimi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Carantoni maritimi]]
ln9m424pij9mplcfnfz3edmleod4nvo
Loiré
0
214017
3991823
3453270
2026-09-28T18:33:40Z
Pippobuono
54500
capsa et civis
3991823
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus: Loir%C3%A9_mairie.jpg |thumb|upright|left|Loiré: [[vici conciliabulum]]]]
{{res|Loiré}} est commune [[Francia|Francicum]] 900 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Cenomannica et Liger|Cenomannicae et Ligeris]] in regione [[Pagi Ligeris (regio Franciae)|Pagis Ligeris]].
== Civis notabilis ==
* [[Henricus Derouet]] (1922-2004), episcopus [[Dioecesis Atrebatensis|Atrebatensis]], hic natus est.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Cenomannicae et Ligeris|Indicem communium praefecturae Cenomannicae et Ligeris]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat| Loiré | Loiré }}
{{INSEE commune|49178|de=Loiré}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Meduanae et Ligeris]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Meduanae et Ligeris]]
kg321izf9w152gpp536276vd6vesz9a
Wiesseum
0
219662
3991837
3936263
2026-09-28T19:44:57Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991837
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bad_Wiessee_Rathaus.jpg |thumb|[[Cici conciliabulum]].]]
'''Wiesseum'''<ref name="Monumenta Boica">''Monumenta Boica''.</ref> (Theodisce ''Bad Wiessee'') est [[vicus]] et [[commune]] [[Bavaria|Bavaricum]] 4672 incolarum (anno [[2012]]). Ut Theodiscum nomen indicat, vico sunt [[thermae]].
== Clari cives==
* [[Michael Ande]], [[histrio]] ([[1944]])
==Notae==
<references />
{{NexInt}}
* [[Index Communium Bavariae|Indicem Communium Bavariae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat| Bad Wiessee | Wiesseum}}
* [https://web.archive.org/web/20090329064327/http://www.bad-wiessee.de/ Wiessei pagina interretialis]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia Bavariae]]
fzxqp16tvgoijgaq3o9zvf9huewwo4d
Vallans
0
246324
3991800
3462478
2026-09-28T16:48:03Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991800
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: FR-79-Vallans-Eglise.png |thumb|250 px|Vallans: [[ecclesia]] [[Virgo Maria|Nostrae Dominae]] dicata]]
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 79335.png|250 px|left|thumb|Vallans: communis tabula]]
'''Vallans''' est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 787 incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Utraeque Separae|Utrarumque Separarum]] in provincia occidentali [[Pictaviensis et Carantoni|Pictaviensi et Carantonis]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Aquitania Lemovicensis Pictaviensis et Carantoni|Aquitania Lemovicensi Pictaviensi et Carantonis]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Utrarumque Separarum|Indicem communium praefecturae Utrarumque Separarum]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Vallans|Vallans}}
* {{INSEE commune|79335|de=Vallans}}
* [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=38701 De hoc commune apud cassini.ehess.fr]
* [https://web.archive.org/web/20160617183200/http://www.vallans.fr/ Huius communis pagina interretialis]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae utriusque Separis]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae utriusque Separis]]
7wuzezda3yggo9j0rv68owb5zavtt76
Anglicanismus
0
248702
3991892
3710989
2026-09-29T00:59:13Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991892
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Canterbury Cathedral - Portal Nave Cross-spire.jpeg|thumb|[[Ecclesia Cathedralis Cantuariensis]]<!--rite: E. C. et Metropoliticalis [sic] Christi Cantuariensis-->, anno [[597]] [[aedificium|aedificata]], ab [[1070]] ad [[1077]] refecta, et [[architectura gothica|modo Gothico]] post [[ignis|ignem]] anni [[1174]] iterum refecta.]]<!--
[[Fasciculus:Rochester cathedral stained glass 2.jpg|thumb|Jesus depicted in a stained glass window in [[Rochester Cathedral]], Kent.]]-->
'''Anglicanismus''' est [[traditio]] intra [[Christianitas|Christianitatem]] quae [[Ecclesia Anglica|Ecclesiam Anglicam]] aliasque [[ecclesia]]s amplectitur quae cum ea per [[historia]]m coniunctae sunt vel [[fides]], usus [[veneratio]]nis, et structuras ecclesiasticas similes tenent.<ref name="cofe">{{cite web|url=http://www.cofe.anglican.org/faith/anglican/|title=What it means to be an Anglican|publisher=Church of England}}/</ref> [[Vocabulum]] ''Anglicanus'' ex locutione ''ecclesia Anglicana'' ortum est, locutione [[aevum medium|mediaevali]] ex [[1246]] vel ante nata. Assectatores Anglicanismi Anglicani appellantur. Longe plurimi Anglicani sunt sodales ecclesiarum quae partes [[Communio Anglicana|Communionis Anglicanae]] internationalis sunt.<ref name="acomm">{{cite web| url=http://www.anglicancommunion.org/ | title=The Anglican Communion official website – homepage | archiveurl= https://web.archive.org/web/20090319004737/http://www.anglicancommunion.org/| archivedate= 19 March 2009}}.</ref> Sunt autem [[ecclesia]]e quae ad Communionem Anglicanam rite non pertinent, sed etiam se habent Anglicanas, insignissime ecclesiae Anglicanae Continuantes appellatae,<ref>[http://www.usachurches.org/denomination/continuing-anglican.htm.]</ref> et ecclesiae quae partes motus ''Anglican realignment'' sunt.
[[Fasciculus:Shrine-of-st-alban.jpg|thumb|left|175px|Fanum Sancti Albani intra [[Ecclesia Cathedralis Sancti Albani|Ecclesiam Cathedralem et Ecclesiam Abbatiae Sancti Albani]]. [[Sanctus Albanus]], anno [[209]] [[supplicium capitis|supplicio capitis]] affectus, primus [[martyr]] Christianus in [[Britannia]] fuit.<ref name="Origins">Bays 2012:25.</ref><ref>Cross et Livingstone 2005:3.</ref><ref>Armentrout 2009.</ref>]]
Anglicani eorum [[fides|fidem]] in [[Biblia Sacra|Bibliis Sacris]], [[traditio]]nibus ecclesiae apostolicae, [[successio apostolica|successione apostolica]] ("episcopatu hictorico"), et [[scriptura|scripturis]] [[patres ecclesiae|patrum ecclesiae]] condunt.<ref name="cofe"/> Anglicanismus est unus ex ramis [[Christianitas Occidentalis|Christianitatis Occidentalis]], suam [[libertas|libertatem]] a [[Sancta Sedes|Sancta Sede]] tempore [[constitutio religiosa Elizabethana|constitutionis religiosae Elizabethanae]] definite declarans.<ref name="CtS">Green 1996:58–59.</ref> Multae ex novis medii [[saeculum 16|saeculi sexti decimi]] formulariis Anglicani cum aequaevo [[Calvinismus|Protestantismo Reformato]] arte congruunt.
[[Fasciculus:Thomas Cranmer by Gerlach Flicke.jpg|thumb|200px|[[Thomas Cranmer]]. [[Pictura]] a [[Gerlach Flicke]] facta, [[1545]].]]
[[Fasciculus:Hooker-Statue.jpeg|thumb|200px|[[Ricardus Hooker]] (1554–1600), unus ex personis maximi momenti in formatione [[theologia]]e et [[identitas|identitatis]] Anglicanae.]]
Hae correctiones in Ecclesia Anglica a [[Thomas Cranmer|Thoma Cranmer]], Archiepiscopo Cantuariensi, uno ex earum [[auctor]]ibus maximi momenti, habebantur [[via media]] inter [[Lutheranismus|Lutheranismum]] et [[Calvinismus|Calvinismum]], duas ex traditionibus Protestantibus tum crescentibus.<ref>MacCulloch 1996:617.</ref> Ante saeculi finem, retentio in Anglicanismo multarum formarum liturgicarum tradionalium et [[episcopatus]] iam invisa videbatur hominibus qui extrema principia Protestantia suadebant.
Primo dimidio [[saeculum 17|saeculi septimi decimi]], Ecclesia Anglica et consociatae ecclesiae episcopales in [[Hibernia]] (Ecclesia Hibernica) et in [[colonia|coloniis]] [[America]]nis Anglicis a nonnullis divinis Anglicanis repraesentabantur distincta traditio Christiana, cuius [[theologia]]e, structurae, et formae [[veneratio]]nis via media inter Protestantismum Reformatum et Catholicismum Romanum erant—[[cosmotheoria]] quae magni momenti fuit in posterioribus identitatis Anglicanae theoriis, saepe in descriptione "Catholica sed Reformata" expressa.<ref>[http://www.cofe.anglican.org/about/history "The History of the Church of England,"] situs proprius Ecclesiae Anglicae.</ref>
Post [[Res Novae Americanae|Res Novas Americanas]], congregationes Anglicanae in [[Civitates Foederatae|Civitatibus Foederatis]] et America Septentrionali Britannica (quae deinde fundamenta [[Canada]]e civitatis hodiernae erant) in ecclesias sui iuris constitutae sunt, cum suis [[episcopus|episcopis]] et structuris a se gubernatis; quae, per [[Imperium Britannicum]] se extendens, et opus missionum Christianarum ascitum est exemplar multarum ecclesiarum nuper creatarum, praecipue in [[Africa]], [[Australasia]], et [[regio]]nibus [[Oceanus Pacificus|Pacificis]]. [[Saeculum 19|Saeculo undevicensimo]], [[vocabulum]] ''Anglicanismus'' factum est ad communem [[traditio]]nem [[religio]]sam harum ecclesiarum describendam; praeterea, Ecclesia Episcopalis Scotica, quamquam intra Ecclesiam Scoticam antea orta erat, mox agnoscebatur hanc identitem communem communicare. Gradus per quem inclinationes Reformatae et Catholicae Occidentales intra traditionem Anglicanam praevalere debent ex consuetudine est res disceptionis, intra ecclesias Anglicanas singulas et quidem per omnem Communionem Anglicanam.
[[Fasciculus:Book of common prayer 1596.jpg|thumb|left|225px|[[Liber Precum Publicarum]]: editio anni [[1596]].]]
[[Fasciculus:Compton Dando (Somerset) Church of St Mary - geograph.org.uk - 67721.jpg|thumb|200px|Ecclesia Sanctae Mariae, Compton Dando, Somerset.]]
Unicus in Anglicanismo est [[Liber Precum Publicarum]], congeries [[prex|precum]], [[versus|versuum]] [[Biblia Sacra|biblicorum]], et [[ritus|rituum]] quibus cultores in plurimis congregationibus Anglicanis [[saeculum|saecula]] uti solent. Cum multas retractationes accipiretur, ecclesiaeque Anglicanae in variis civitatibus alios [[liber|libros]] liturgicos evolverent, Liber Precum Publicarum iam agnoscitur unum ex vinculis quae partes Communionis Anglicanae colligant.
[[Fasciculus:Evensong in York Minster.jpg|thumb|[[Vespera (liturgia)|Vespera]] in [[Ecclesia Cathedralis Eboracensis|Ecclesia Cathedrali Eboracensi]].]]
Non est singula Ecclesia Anglicana cui universa auctoritas iuridicalis est, quia quaeque ecclesia [[civitas|nationalis]] vel [[regio]]nalis plenam [[libertas|libertatem]] habet. Ut nomen significat, ecclesiae [[Communio Anglicana|Communionis Anglicanae]] per communem [[amor]]em, fidelitatem, [[traditio]]nem coniunguntur. In plena communione sunt cum [[Dioecesis Cantuariensis|Sede Cantuariensi]], et ergo [[Archiepiscopus Cantuariensis]], propria persona, est unicus unitatis Anglicanae locus. Ipse semel per [[decennium]] Conferentias Lambethenses convocat, conventui [[primas|primatum]] praesidet, praesesque Concilii Consultativi Anglicani est.<ref>[http://www.anglicancommunion.org/resources/acis/docs/unity.cfm Anglican Communion official website.]</ref><ref name="ODCC">Cross et Livingstone 2005:65.</ref> Communio Anglicana, circa 80 [[millio]]nes assectorum habens,<ref>[http://www.anglicancommunion.org/tour/index.cfm "Provincial Registry,"] www.anglicancommunion.org.</ref> est tertia a maxima communione Christiana in [[tellus|orbe terrarum]], post [[Ecclesia Catholica|Ecclesiam Catholicam]] et [[Ecclesia Orthodoxa|Ecclesias Orthodoxas Orientales]].
Archiepiscopus Cantuariensis aliis Communionis Anglicanae primatibus honoris causa antecedit, atque ut provincia pars Communionis habeatur, in plena communione cum Sede [[Provincia Cantuariensis|Cantuariensi]] esse debet. Archiepiscopus ergo primus inter pares agnoscitur, quamquam directum haud exercet imperium in ulla [[provincia (Anglicanismus)|provincia]] extra [[Anglia]]m, cuius principalis primatus manet. [[Rowan Williams]], [[Archiepiscopus Cantuariensis]] ab [[2002]] ad [[2012]], fuit primus archiepiscopus ex provincia extra Ecclesiam Anglicam post [[Reformatio]]nem creatus: primo fuerat Archiepiscopus Cambriae.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Chasublepurple.jpg|thumb|upright=0.8|[[Presbyter]] in [[vestimentum|vestimentis]] [[Eucharista|Eucharisticis]].]]
[[Fasciculus:Stoledeacon.jpg|thumb|upright=0.8|Vestimenta diaconis, [[amictus|amictu]] super [[umerus|umerum]] sinistrum non excluso]]
[[Fasciculus:Anglican C., Porvoo C., Utrecht Union.svg|thumb|upright=1.5|[[Tabula geographica]] [[tellus|orbis terrarum]] provincias Communionus Anglicae monstrat ([[caeruleus]]). Quae sunt ecclesiae in plena communione cum Ecclesia Anglicana: ecclesiae Lutheranae Nordicae [[Communio Borgoae|Communionis Borgoae]] ([[viridis]]), et [[Ecclesia Catholica Vetus|ecclesiae Catholicae veteres]] in [[Unio Traiecti ad Rhenum|Unione Traiecti ad Rhenum]] ([[ruber]]).]]
* Anson, Peter F. [[1955]]. ''The Call to the Cloister: Religious Communities and kindred bodies in the Anglican Communion.'' SPCK.
* Armentrout, Donald S., ed. [[1990]]. ''This Sacred History: Anglican Reflections.'' Cantabrigiae Massachusettae: Cowley Publications. ISBN 1-56101-003-0.
* Armentrout, Donald S. [[2009]]. ''An Episcopal Dictionary of the Church.'' Novi Eboraci: Church Publishing Incorporated. ISBN 0-89869-701-8. [https://books.google.com/books?id=g4_P098HhHMC&pg=PT16&dq=St+Alban+first+Anglican+year+martyred&hl=en&sa=X&ei=29UnU7rGGemkyQHx_oGwBA&ved=0CDAQ6AEwAQ#v=onepage&q=St%20Alban%20first%20Anglican%20year%20martyred&f=false Google Books.]
* Bays, Patricia. [[2012]]. ''This Anglican Church of Ours.'' Wood Lake Publishing Inc. ISBN 1-77064-439-3. [https://books.google.com/books?id=oxu2zjbxjnwC&pg=PA26&lpg=PA26&dq=anglicans+from+celtic+church&source=bl&ots=OU3DEaO55o&sig=F9lBOSnnKwYVf1z5pGsE7i1XZ4Q&hl=en&sa=X&ei=PzccU_vcFoXXqAHDk4G4CQ&ved=0CCYQ6AEwATgU#v=onepage&q=anglicans%20from%20celtic%20church&f=false Google Books.]
* Cross, Frank Leslie Cross, et Elizabeth A. Livingstone, eds. [[2005]]. ''The Oxford Dictionary of the Christian Church.'' Ed. 3a. Oxford University Press. ISBN 0-19-280290-9. [https://books.google.com/books?id=fUqcAQAAQBAJ&pg=PA33&dq=St+Alban+first+Anglican+martyr&hl=en&sa=X&ei=udQnU_7vMaS6yAGTxICACQ&ved=0CDUQ6AEwAjgK#v=onepage&q=St%20Alban%20first%20Anglican%20martyr&f=false Google Books.]
* Bess, Douglas, [[2002]]. ''Divided We Stand: A History of the Continuing Anglican Movement.'' Apocryphile Press, [Tractarian Press]. ISBN 1-933993-10-3.
* Fitch, John. [[2009]]. ''Anglican Eirenicon: The Anglican Concept of Churchmanship in the Quest for Christian Unity.'' The Lutterworth Press. ISBN 978-0-7188-9212-8.
* Green, Jonathon. [[1996]]. ''Chasing the Sun: Dictionary Makers and the Dictionaries They Made.'' Novi Eboraci: Henry Holt. ISBN 0-8050-3466-8.
* Griffith Thomas, William Henry. [[1930]]. ''The Principles of Theology: An Introduction to the Thirty-Nine Articles.'' Londinii: Longmans, Green & Co.
* Hein, David. [[1991]]. ''Readings in Anglican Spirituality.'' Cincinnati: Forward Movement.
* Hein, David. [[2009]]. Thoughtful Holiness: The Rudiments of Anglican Identity. ''Sewanee Theological Review'' 52:266–275.
* Hein, David, et Charles R. Henery, eds. [[2010]]. ''Spiritual Counsel in the Anglican Tradition.'' Eugene Oregoniae: Wipf & Stock; Cantabrigiae: James Clarke & Co.
* Hein, David, et Gardiner H. Shattuck Jr. [[2005]]. ''The Episcopalians.'' Novi Eboraci: Church Publishing.
* Jasper, R. C. D. [[1989]]. ''The development of the Anglican Liturgy, 1662–1980.''Londinii: SPCK.
* MacCulloch, Diarmaid. [[1996]]. ''Thomas Cranmer: A Life.'' Yale University Press.
* More, Paul E., et Frank L. Cross, eds. [[1935]], [[2009]]. ''Anglicanism; the thought and practice of the Church of England.'' James Clarke & Co. ISBN 978-0-227-17290-2.
* Mould, Alan. [[2007]]. ''The English Chorister: A History.'' Londinii: Hambledon Continuum.
* Neill, Stephen. ''Anglicanism.''
* Nichols, Aidan. [[1993]]. ''The Panther and the Hind: A Theological History of Anglicanism.'' T&T Clark.
* Norman, Edward. [[2004]]. ''Anglican Difficulties: A New Syllabus of Errors.'' Morehouse.
* Picton, Hervé (2015). ''A Short History of the Church of England: From the Reformation to the Present Day'', Newcastle upon Tyne: Cambridge Scholars Publishing.
* Sachs, William L. [[1993]]. ''The Transformation of Anglicanism: From State Church to Global Community.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
* Sykes, Stephen, John Booty, et Jonathan Knight, eds. [[1998]]. ''The Study of Anglicanism.'' Ed. retractata. Minneapoli: SPCK / Fortress Press. ISBN 0-281-05175-5.
* Tavard, George. [[1964]]. ''The Quest for Catholicity: the Development of High Church Anglicanism.'' Novi Eboraci: Herder and Herder.
* Wolf, William J., ed. [[1982]]. ''Anglican Spirituality.'' Wilton Connecticutae: Morehouse-Barlow Co. ISBN 0-8192-1297-0.
* Temple, William. ''Doctrine in the Church of England.''
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Anglicanism|Anglicanismum}}
* [https://web.archive.org/web/20190408210709/http://www.anglicansonline.org/ Anglicani Interretiales,] www.anglicansonline.org
* [http://justus.anglican.org/resources Fontes Anglicani Interretiales,] justus.anglican.org
* [http://anglicanhistory.org/ Historia Anglicanismi,] anglicanhistory.org
* [http://www.anglicancommunion.org Situs proprius,] www.anglicancommunion.org
* [https://web.archive.org/web/20110830191043/http://www.churchofengland.org/our-faith/being-an-anglican.aspx "What it means to be an Anglican,"] www.anglicancommunion.org
{{Myrias|Philosophia}}
[[Categoria:Religio Anglicana|!]]
ezbyj90elxgya4y66cjt6nrkv4b8ssq
Abū Hurayra
0
261232
3991856
3962009
2026-09-28T21:22:10Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991856
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{charta locatrix
|Syriae physicalis
|label= ''Abū Hurayra''
|lat_deg = 35 |lat_min = 52
|lon_deg = 38 |lon_min = 24
|position=right
|background =
|width=250
| mark = Brown pog.svg
|float=right
|caption=Situs ''Abū Hurayra'' in Syria
}}
'''Abū Hurayra''' (nomine Arabico pleniori تل أبو هريرة ''Tall Abū Hurayra'') est locus archaeologicus media [[Syria]] situs, hodie sub aquis [[Lacus Assad]] reconditus, ubi homines duobus aevis habitabant, scilicet [[Epipalaeolithicum|Epipalaeolithico]] (cultu humano [[Natufium|Natufio]]) et [[Neolithicum|Neolithico]].
E stratis aevi Epipalaeolithici ossa reportantur ''[[Gazella subgutturosa]]'' (animalium migratoriorum quotannis vere ineunte interfectorum) et ''[[Equus hemionus]]''. Vestigia torrefacta plantarum ''[[Polygonum corrigioloides]]'', ''[[Scirpus maritimus]]'' sive et ''[[Scirpus tuberosus|S. tuberosus]]'', ''[[Suaeda fruticosa]]'', ''[[Draba]]'' sp., ''[[Lepidium perfoliatum]]'', ''[[Triticum]]'' sp., ''[[Secale]]'' sp., ''[[Trifolium]]'' vel sim., ''[[Erodium]]'' sp., [[Boraginaceae|Boraginacearum]] aliqua, ''[[Stipa]]'' sp., ''[[Zygophyllum]]'' sp., ''[[Capparis spinosa|Capparis]]'' sp., ''[[Glycyrrhiza]]'' sp., ''[[Pistacia atlantica]]'', ''[[Atriplex]]'' sp., ''[[Prosopis]]'' sp., ''[[Aellenia]]'' sp., ''[[Milium]]'' vel sim., ''[[Chenopodium]]'' sp., ''[[Chenolea arabica]]'' reperta sunt.
== Vide etiam ==
*[[Tell (archaeologia)]]
== Bibliographia ==
* Amaia Arranz Otaegui, Juan José Ibañez, Lydia Zapata, "Hunter-gatherer plant use in southwest Asia: The path to agriculture" in Karen Hardy, Lucy Kubiak-Martens, edd., ''Wild harvest : Plants in the hominin and pre-agrarian human worlds'' (Oxford: Oxbow Books, 2016) pp. 91-110 [http://ccrs.ku.dk/staff/?pure=en%2Fpublications%2Fhuntergatherer-plant-use-in-southwest-asia(42dd44f0-97aa-4df5-aec9-1b57dbdebccb).html Epitome]
* G. C. Hillman, Susan Colledge, D. R. Harris, "Plant-food economy during the Epipalaeolithic period at Tell Aby Hureyra, Syria: dietary diversity, seasonality and modes of exploitation" in D. R. Harris, G. C. Hillman, edd., ''Foraging and farming: the evolution of plant exploitation'' (Londinii: Unwin, 1989) pp. 240-268 {{Google Books|qxghBQAAQBAJ|Paginae selectae}}
* Gordon Hillman, Robert Hedges, Andrew Moore, Susan Colledge, Paul Pettitt, "New evidence of Lateglacial cereal cultivation at Abu Hureyra on the Euphrates" in ''The Holocene'' vol. 11 (2001) pp. 383-393 [http://hol.sagepub.com/content/11/4/383 Epitome]
* Gordon C. Hillman, Anthony J. Legge, P. A. Rowley-Conwy, "[https://www.researchgate.net/publication/253953005_On_the_Charred_Seeds_from_Epipalaeolithic_Abu_Hureyra_Food_or_Fuel On the Charred Seeds from Epipalaeolithic Abu Hureyra: Food or Fuel?]" in ''Current Anthropology'' vol. 38 (1997) pp. 651–655
* Naomi F. Miller, "[https://www.researchgate.net/publication/253953005_On_the_Charred_Seeds_from_Epipalaeolithic_Abu_Hureyra_Food_or_Fuel On the Charred Seeds from Epipalaeolithic Abu Hureyra: Food or Fuel?]" in ''Current Anthropology'' vol. 38 (1997) pp. 655-659
* T. I. Molleson, "The eloquent bones of Abu-Hureyra" in ''Scientific American'' vol. 271 (1994) pp. 70-75 [http://www.scientificamerican.com/article/the-eloquent-bones-of-abu-hureyra/ Situs venalis]
* Andrew M. T. Moore, "The excavation of Tell Abu Hureyra in Syria: a preliminary report" in ''Proceedings of the Prehistoric Society'' vol. 41 (1975) pp. 50-77
* Andrew M. T. Moore, Gordon C. Hillman, Anthony J. Legge, ''Village on the Euphrates: From Foraging to Farming at Abu Hureyra''. Oxford: Oxford University Press, 2000. ISBN 0-19-510806-X [http://www.rit.edu/academicaffairs/abuhureyra/statement.php Documenta supplementaria]
* Katherine I. Wright, "[https://www.academia.edu/5851912/Wright_K._I._2000._The_social_origins_of_cooking_and_dining_in_early_villages_of_western_Asia._Proceedings_of_the_Prehistoric_Society_66_1_89-121 The Social Origins of Cooking and Dining in Early Villages of Western Asia]" in ''Proceedings of the Prehistoric Society'' vol. 66 (2000) pp. 89–121
== Nexus externi ==
{{Coord|35|51|57.6|N|38|24|0|E|display=title}}
* ''[http://www.rit.edu/academicaffairs/abuhureyra/statement.php Village on the Euphrates]'': situs archaeologicus
* A. M. T. Moore, "[https://web.archive.org/web/20200416102155/https://oi.uchicago.edu/sites/oi.uchicago.edu/files/uploads/shared/docs/ar/71-80/72-73/72-73_Abu_Hureyra.pdf The Excavations at Tell Abu Hureyra in 1972]"
* "[https://mathildasanthropologyblog.wordpress.com/2008/05/06/ancient-natufian-farmers-in-syria-at-abu-hurerya/ Ancient Natufian farmers in Syria, at Abu Hureyra]" apud ''Mathilda’s Anthropology Blog''
* "[https://web.archive.org/web/20161224114103/http://archaeology.about.com/od/athroughadterms/qt/Abu-Hureyra.htm Abu Hureyra (Syria)]" apud ''About: Education''
* "[http://ancientneareast.tripod.com/Abu_Hureyra.html Neolithic Abu Hureyra]{{Nexus deficit|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" apud ''Ancient Near East''
[[Categoria:Loci archaeologici Syriae]]
[[Categoria:Loci habitati palaeolithici]]
[[Categoria:Loci habitati neolithici]]
fj55gw7bcovi5nq6iiw27dv1js5f78q
Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)
0
267221
3991838
3930237
2026-09-28T19:49:01Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991838
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Sulla Coin2.jpg|thumb|"FAVSTVS / FELIX". [[Denarius]] a Fausto Sylla, [[triumviri monetales|triumviro monetali]] circa [[56 a.C.n.]], in patris honorem percussus. [[Iugurtha|Iugurtham]] vinctum [[Lucius Cornelius Sulla|Sullae Felici]] a Boccho rege Mauritaniae traditum ostendit.]]
'''Faustus Cornelius Sulla''' (natus circa [[81 a.C.n.]], mortuus [[46 a.C.n.]]) fuit [[senator]] [[libera res publica Romana|Romanus]], filius [[dictator]]is [[Lucius Cornelius Sulla Felix|Lucii Cornelii Sullae Felicis]]. Bello Civili [[Pompeius|Pompeianas]] partes secutus<ref>[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]] [[De bello civili|BC]] I.6. ''[[Bellum Africum|Bell. Afr]].'' 87 et 95.</ref> post cladem [[Pugna ad Thapsum|ad Thapsum]] acceptam a Caesarianis [[bello captus|captus]] occisusque est.
==De gente et iuventute==
Faustus filius dictatoris Syllae erat et quartae uxoris eius '''Caeciliae Metellae'''<ref>[[Plutarchus|Plut]]., ''Sulla'' VI et XXXIV.</ref> ; soror gemella ei fuit, '''Fausta''' et ipsa appellata quae postea [[Titus Annius Milo|Tito Annio Miloni]] nupsit. Quae [[Praenomen|praenomina]] hucusque inusitata ([[Cognomen|cognomina]] potius erant) ad ''felicitatem'' cognomenque paternum alludebant : non multum enim inter ''Faustum'' et ''Felicem'' interest<ref>[[Appianus]], ''Bell. civ.'' I.97.</ref>. Mortuis parentibus tutela liberorum [[Lucullus|Licinio Lucullo]] testamento tradita est<ref>[[Plutarchus]], ''Lucullus'' 4.</ref>. Adhuc puer Faustus [[Proscriptio|proscriptiones]] patris in schola laudasse dicitur atque ob id ipsum a condiscipulo [[Gaius Cassius Longinus|Gaio Cassio]], qui unus e coniuratis [[Idus|Iduum Martium]] futurus erat, colapho ictus esse<ref>[[Valerius Maximus]] III.1.3.</ref>. Postquam Lucullus in Asiam profectus est [[Gnaeus Pompeius Magnus|Pompeius Magnus]] adulescentulum Faustum ad sese adlexit, mox ad bellum [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridaticum]] secum duxit et filiam suam ei despondit<ref>[[Plutarchus|Plut]]., ''Pompeius'' 47 et 81. [[Suetonius|Suet]]. ''Divus Iulius'' 27. {{Strabo}} XIII.1.54</ref>
A matre Faustus semifrater [[Marcus Aemilius Scaurus (iunior)|Marci Aemilii Scauri]] erat.
==De re familiari==
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-2.jpg|thumb|Caput Herculis ex una parte. Ex altera dea lunaris ([[Ma (dea)|Ma]] ?) [[bigae|bigis]] vecta inter stellas.]]
Magna [[Bibliotheca|bibliotheca]] ei in villa quadam [[Cumae|Cumana]] erat, cuius libris delectabatur [[Cicero]]<ref>''[[Epistulae ad Atticum|Ad Att.]]'' IV.10.1.</ref> cum illic commorabatur. Nam pater Lucius Sylla rarissimos libros [[Aristoteles|Aristotelis]] et [[Theophrastus|Theophrasti]] Athenis emerat<ref>[[Strabo]] XIII.1.5. [[Plutarchus]], ''Sulla'' cap. 26</ref>. Sed [[Aes alienum|aes alienum]] ingens conflaverat<ref>[[Plutarchus]], ''Cicero'' 27.</ref> : quapropter Cicero vehementer timebat, siquidem Pompeiani bello civili victores fuissent, ne saeviret cum in creditores tum in ceteros homines divites<ref>''[[Epistulae ad Atticum|Ad Att.]]'' IX.11.4.</ref>.
==De cursu honorum==
*[[63 a.C.n.]] [[tribunus militum]] in exercitu Gnaei Pompei templum [[Hierosolyma|Hierosolymitanorum]] fortiter expugnavit : primus enim summo muro pedem posuisse dicitur<ref>[[Flavius Iosephus]], ''[[De bello Iudaico|Bell. Iud.]]'' I.149 et I.154. ''[[Antiquitates Iudaicae|Ant. Iud]].'' XIV.69 et 73. Cf [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 42.5.</ref>.
*Anno [[57 a.C.n.]] iam [[augur]] erat<ref>[[Dio Cassius]] 39.17.</ref>
*[[56 a.C.n.]] [[Triumviri monetales|triumvir monetalis]], variis [[Denarius|denariis]] patris sui et Pompei Magni gloriam celebravit.
*[[54 a.C.n.]] [[Quaestor]]<ref>[[Asconius]], [https://archive.org/details/qasconiipedianic00ascouoft ''In Scaurianam'' Argumentum p.23.]</ref>
*[[52 a.C.n.]] ''Curia Cornelia'' quae a Sulla dictatore in locum veteris [[Curia Hostilia|Curiae Hostiliae]] aedificata erat et a plebe caede [[Publius Clodius Pulcher|Publi Clodii]] exasperata incensa, velut paterna hereditas, Fausto Sullae restituenda a senatu mandata est<ref>[[Dio Cassius]] 40.50.</ref>.
*[[48 a.C.n.]] Proquaestor (pro praetore ?) [[Gnaeus Domitius Calvinus|Domitium Calvinum]] e [[Macedonia (provincia Romana)|Macedonia]] expulit<ref>[[Dio Cassius]] 41.51.</ref> et post [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalensem pugnam]] sese cum [[Cato minor|Catone Minore]] coniunxit<ref>[[Dio Cassius]] 42.13.</ref> et in Africam transiit.
*[[46 a.C.n.]] Pompeianis ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] victis, Faustus [[Numidia|Numidiam]] versus fugit sed in milites [[Publius Sittius|Publii Sitti]] incidit, qui socius Caesaris erat, et captus ac mox, incertum an ipsius Caesaris iussu, occisus est<ref>[[Bellum Africum]] 95. [[Dio Cassius]] 43.12 et [[Suetonius|Suet]]. ''Divus Iulius'' 75. [[Titus Livius]], ''Periocha'' 114. ''[[De viris illustribus urbis Romae (opus anonymum)|Vir. Ill.]]'' 78.</ref>.
==De denariis==
Quatuor varios denarios signavit Faustus Sulla, quorum duo ad patrem, duo ad Pompeium Magnum pertinent :
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-3.jpg|thumb|Ex una parte caput Veneris cum sceptro. Ex altera tria tropaea. Litterae in monogrammate FAVSTVS faciunt.]]
*in primo<ref>Ernest Babelon, ''[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/n5/mode/2up Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine],'' 1885 : Cornelia 59. Crawford, ''Roman Republican Coinage,'' 426/1.</ref> Lucius Sylla, qui tum quaestor erat, in tribunali sedens expressus est, cui rex Mauritaniae Bocchus, genu subnixus, ramum oleae porrigit ; ad latus [[Iugurtha]] [[Numidia|Numida]] et ipse genu subnixus manus pone tergum revinctas habet : quam scaenam, traditionem Iugurthae dictam, dictatorem Syllam anulo signatorio insculpsisse scimus<ref>[[Plinius Maior|Plinius]] XXXVII.4.2. [[Valerius Maximus]] VIII.14.4.1. [[Plutarchus]], ''Marius'' 10 et ''Sylla'' 3. Insuper postea rex Bocchus et ipse illam scaenam auratam in [[Capitolium|Capitolio]] dedicavit (Plutarchus, ''Sylla'' 6).</ref> et rem gestam apud [[Sallustius|Sallustium]] in ''[[Bellum Iugurthinum|Bello Iugurthino]]'' legere licet. Ex altera parte denarii caput diadematum deae Lunae vel [[Diana|Dianae]] conspicimus cum [[Lituus|lituo]] pone cervicem et luna crescente supra caput. Adsunt tituli FELIX et FAVSTVS.
*in altero<ref>Babelon, Cornelia 60 (qui caput Iugurthae tribuit). Crawford 426/2. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_1949-0403-93 Nummus in Museo Britannico]</ref> eadem dea [[Bigae|bigis]] vehitur inter tres stellas et lunam crescentem (titulus FAVSTVS). Haec divina figura fortasse ad [[Ma (dea)|deam Mâ]] potius alludit cuius Sullani milites cultum e [[Cappadocia (provincia Romana)|Cappadocia]] Romam anno [[92 a.C.n.]] invexerunt et quae in somnio visa est Sullae in manibus fulmen ponere quo hostes sternebat. [[Plutarchus]]<ref>''Sylla'' 9</ref> enim scribebat hanc deam sive Lunam<ref>Sic legitur in manuscripto L : Graece ''Selênên''. Alli manuscripti ''Semelên'' legunt.</ref> sive [[Minerva|Minervam]] sive [[Bellona|Bellonam]] fuisse. Hoc somnio confisus Sulla exercitum Romam adversus inimicos duxit et Urbem expugnavit. Ex aversa parte huius denarii caput virile diadematum conspicimus quod a [[Numismatica|numismatistis]] sedecimi saeculi, in primis a [[Fulvius Ursinus|Fulvio Ursino]], ipsius Iugurthae caput esse putabatur, hodie vero potius [[Hercules|Herculi]] tribuitur (titulus FEELIX).
*in tertio<ref>Babelon, Cornelia 61. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref> caput Herculis leonis pelle coopertum cum litteris SC (''senatusconsulto'') et monogrammate e litteris F.A.V.S.T. composito. Ex aversa parte orbis terrarum inter [[Gemma (lapis)|gemmatam]] unam et laureatas tres coronas medius positus ; tres coronae ad tres [[Triumphi Gnaei Pompei Magni|triumphos Pompei]] de tribus mundi partibus celebratos referendae sunt , corona gemmata est illa corona aurea quam publice gerere senatus ei permiserat<ref>[[Velleius Paterculus]], ''Historiae'' 2.40.3 Cf. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. [[Plutarchus]], ''Pompeius'', 45.7.</ref>. Insuper spica frumenti addita praefecturam annonae memorat.
*quartum<ref>Babelon, Cornelia 62. Crawford 426/3. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_1949-0403-95 Nummus in Museo Britannico]</ref> [[herma]] [[Venus (dea)|Veneris]] laureatae et diadematae ex una parte signavit, addito sceptro pone cervicem et litteris SC. Ex altera sunt tria [[Tropaeum|tropaea]] inter capidem (vel praefericulum) et [[Lituus|lituum]], addito Fausti monogrammate. Tria tropaea illa, quae Pompeius anulo signatorio suo insculpserat<ref>[[Dio Cassius]] 42.18.</ref>, tres triumphos designant, lituus fortasse ad auguratum triumviri ipsius, Fausti, potius referendus est. Venus dea tutelaris Pompei erat, qui summo theatro suo templum ''Veneri Victrici'' dedicavit.
Litterae SC duobus ultimis nummis inscriptae senatusconsultum Nonarum Aprilium 56 a.C.n. fortasse designant quo senatores Pompeio 400 000 [[Sestertius|HS]] ex [[Aerarium publicum|aerario]] ad frumentum emendum erogare permiserunt postquam [[57 a.C.n.]], Romae fame saeviente, procurator annonae ad quinquennium cum proconsulari imperio creatus est<ref>[[Dio Cassius]] 39.9 et 63. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Quintum fratrem|Ad Quintum]]'' II.5.</ref> : si ita est, illi denarii Pompei rogatu a Fausto percussi sunt.
== Notae ==
<references />
==Nexus externi==
*[https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG177489 De Fausti Syllae denariis in Museo Britannico]
* [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Faustus_Cornelius_Sulla Faustum Sullam] pertinent
* [https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_377 Cornelius 377] in [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 1 a.C.n.|46 a.C.n.|Cornelius Sulla, Faustus}}
[[Categoria:Augures]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Sulla, Faustus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Triumviri monetales]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
4yw4pn7w3kxo0epk2cu5rr7gs3curgv
Piper amalago
0
273465
3991748
3991715
2026-09-28T12:32:18Z
Andrew Dalby
1084
nexus melior
3991748
wikitext
text/x-wiki
{{taxobox
|image = Piper amalago (18735869263).jpg
|image_caption = Folia et flores ''Piper amalago''
|regnum = [[Plantae]]
|unranked_divisio = [[Angiospermae]]
|unranked_classis = [[Magnoliidae]]
|ordo = [[Piperales]]
|familia = [[Piperaceae]]
|genus = ''[[Piper (genus)|Piper]]''
|species = ''P. amalago''
|species_authority = [[Carolus Linnaeus|L.]]
|}}
'''''Piper amalago''''' ([[binomen]] a [[Carolus Linnaeus|Linnaeo]] anno [[1753]] statutum), [[Navatlace]] ''mecaxochitl'', est planta scandens generis ''[[Piper (genus)|Piperis]]'', in [[America media]] et [[America australis|australi]] sponte crescens, propter usus medicinales in [[Mexicum|Mexico]] et alibi pabulata. Aroma ad [[socolata]]m accommodandam adhibitum est.<ref>{{qc|id=Coe (1994)}}</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes antiquiores
* 1658 : [[Iacobus Bontius]]; [[Gulielmus Piso]], ed., ''De Indiae utriusque re naturali et medica libri'' (Amstelaedami: apud Elzevirios) [https://archive.org/details/mobot31753002909064 textus] {{Google Books|k_L7yEyzJ-wC|pars iii p. 200}} ("nova ... piperis species, mecaxochitl")
* 1753 : {{Linnaeus SP|29}}: vide "[http://linnean-online.org/482/ Piper amalago]" apud ''The Linnean Collections''
; Eruditio recentior
* {{ec|id=Coe (1994)|c=[[Sophia Coe|Sophie D. Coe]], ''America's First Cuisines'' (Austinopoli: University of Texas Press, 1994) [https://archive.org/details/americasfirstcui00coes/page/104/mode/2up p. 104]}}
* Lee Dyer, Aparna Palmer, ''Piper: A Model Genus for Studies of Phytochemistry, Ecology, and Evolution''. Novi Eboraci: Kluwer, 2004 {{Google Books|ivzMswLJabcC|Paginae selectae}}
* T. H. Fleming, "Fecundity, fruiting pattern, and seed dispersal in Piper amalago (Piperaceae), a bat-dispersed tropical shrub" in ''Oecologia'' vol. 51 (1981) pp. 42-46 [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28310307 Epitome]
* Martha Mullally, "Anxiolytic activity and active principles of Piper amalago (Piperaceae), a medicinal plant used by the Q'eqchi' Maya to treat susto, a culture-bound illness" in ''Journal of Ethnopharmacology'' vol. 185 (2016( pp. 147-154 [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26972506 Epitome]
* Vera L.P. dos Santos et al., "[https://www.scielo.br/j/rbfar/a/XpSzrS47PJ6qhPsK6nrLLqL/ Anatomical investigations of Piper amalago (jaborandi-manso) for the quality control]" in ''Revista Brasileira de Farmacognosia'' vol.25 no.2 (2015)
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat}}
{{Vicispecies}}
{{Fontes de plantis}}
* Martha Mullally, ''[https://ruor.uottawa.ca/handle/10393/20379 Anxiety-Reducing Tropical Plants: Phytochemical and Pharmacological Characterization of Souroubea sympetala and Piper amalago]'' (dissertatio, 2011)
{{Titulus italicus}}
[[Categoria:Species plantarum]]
[[Categoria:Piper]]
[[Categoria:Plantae medicinales]]
[[Categoria:Pabulata Americae mediae]]
[[Categoria:Taxa Linnaei]]
[[Categoria:Taxa 1753]]
pivz8ku9w0ogpckakd25dqcjjylzqto
Turanana endymion
0
275682
3991780
3789844
2026-09-28T15:23:39Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991780
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Taxobox
| image = Turanana_endymion.jpg
| image_caption = [[Mas]] et [[femina (sexus)|Femina]]
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Insecta]]
| ordo = [[Lepidoptera]]
| familia = [[Lycaenidae]]
| subfamilia = [[Polyommatinae]]
| genus = ''[[Turanana]]''
| species = '''''T. endymion'''''
| binomial = ''Turanana endymion''
| binomial_authority = ([[Christianus Fridericus Freyer|Freyer]], 1850)
| synonyms =
*''Papilio endymion'' <small>Freyer, 1850</small>
*''Lycaena panagaea'' <small>Herrich-Schäffer, [1851]</small>
*''Actizera panagaea''
*''Glaucopsyche panagaea''
*''Turanana panagea''
*''Lycaena endymion'' <small>Freyer, 1852</small>
*''Lycaena panagaea ahasveros'' <small>Bytinski-Salz & Brandt, 1937</small>
}}
'''''Turanana endymion''''' est [[lepidoptera|papilio]] [[familia (taxinomia)|familiae]] [[Lycaenidae|Lycaenidarum]], qui a [[Christianus Fridericus Freyer|Christiano Friderico Freyer]] anno [[1850]] descriptus est. [[Endemismus|Endemicus]] est in [[Turcia]], [[Libanus|Libano]], [[Irania]].<ref>[https://web.archive.org/web/20131217103136/http://www.soceurlep.eu/tl_files/pdf_nota_l/nota_27_251_272.pdf (2005): Revision of the Turana endymion species-group (Lycaenidae),] ''Nota lepidopterologica'' 27 (4): 251–272. [https://web.archive.org/web/20131217103136/http://www.soceurlep.eu/tl_files/pdf_nota_l/nota_27_251_272.pdf PDF.]</ref> Documenta [[Europa]]ea ad ''[[Turanana taygetica|Turananam taybeticam]]'' referunt.
[[Longitudo]] [[ala]]rum anteriorum est 10–12 mm. Primus [[color]] superioris alarum lateris [[caeruleus]] marginibus obscuris, inferioris alarum lateris, [[fuscus]] pallidus est.
[[Larva]]e [[species|speciebus]] ''[[Acantholimon]]is'' [[victus|vescuntur]].
==Subspecies==
*''Turanana endymion endymion'' (Turcia Asiatica orientalis, [[Libanus]])
*''Turanana endymion ahasveros'' <small>(Bytinski-Salz & Brandt, 1937)</small> (Irania: [[Ariobarzanes mons|Ariobarzanis montes]])
==Notae==
<references/>
==Nexus externi==
*[http://www.adamerkelebek.org/IcerikDetay.asp?TurID=323&IcerikKatId=7&AltFamilyaId=12 Lepidoptera Turciae.]
[[Categoria:Polyommatinae]]
[[Categoria:Lepidoptera Asiae]]
[[Categoria:Species insectorum ex hominibus mythologicis appellatae|Endymion]]
[[Categoria:Taxa Freyer]]
[[Categoria:Taxa 1850]]
eqx1s8rhceeinfxwpikaq1yfuyu1z5a
Administratio ingeniariae
0
283116
3991858
3856162
2026-09-28T21:50:16Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991858
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:EAS Hall SIT.jpg|thumb|upright=1|[[Aedificium]] Edwin A. Stevens, domus Scholae Ingeniariae et Scientiae Caroli V. Schaefer, Jr., in campo [[Institutum Technologiae Stevensianum|Instituti Technologiae Stevensiani]] situm.<ref name=CampusInfo>{{cite web|title=Location, Campus, Directions & Map|url=http://www.stevens.edu/catalog/home/campus.html|work=Academic Catalog|publisher=Stevens Institute of Technology|accessdate=4 Ianuarii 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120101003826/http://www.stevens.edu/catalog/home/campus.html|archive-date=2012-01-01|dead-url=yes|df=}}.</ref>]]
[[Fasciculus:ASEM logo web 400px.png|thumb|upright=0.6|[[Logotypus]] [[Societas Administrationis Ingeniariae Americana|Societatis Administrationis Ingeniariae Americanae]].]]
'''Administratio ingeniariae''' est [[disciplina]] [[ingeniaria]]e quae [[organizatio]]nales, operativas, [[technologia|technicasque]] [[negotium|negotiorum]] proprietates [[ratio]]nibus [[quantitas|quantitativis]] [[qualitas|qualitativisque]] investigat, aut [[industria]]les aut ad ministerium pertinentes. [[Institutum Technologiae Stevensianum]]<!--Stevens Institute of Technology]]-->, [[Hoboken]] in [[oppidum|oppido]] [[Nova Caesarea|Novae Caesareae]] sita, fuit prima [[academia]] quae curriculum administrationis ingeniariae praebuit, in [[schola]] [[commercium|commercii]] anno [[1908]] constituta.
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
*Baumgarten, Helmut, et Burkhard Schmager. [[2011]]. ''Wirtschaftsingenieurwesen in Ausbildung und Praxis: Berufsbildungersuchung 2011.'' Ed. 13a. Berolini. ISBN 978-3-7983-2324-7.
*Fenner, Heinrich, et Bernd Vogel. [[2002]]. ''Wirtschaftsingenieurwesen an Universitäten und Fachhochschulen: Organisation und Ressourcenbedarf von Kombinationsstudiengängen.'' Hanoveriae. ISBN 3-930447-47-9.
*Lock, Dennis, ed. [[1993]]. ''Handbook of engineering management.'' Ed. 2a. Oxoniae et Bostoniae: Butterworth-Heinemann.
*Pan, Eric T-S. [[2005]]. ''Perpetual Business Machines: Principles of Success for Technical Professionals.'' Fremont Californiae: Meridian Deployment Corporation. ISBN 0-9754480-0-5.
*Shainis, Murray J., Anton K. Dekom, et Charles R. McVinney. [[1995]]. ''Engineering management: people and projects.'' Columbi: Battelle Press. ISBN 0935470719.
*Zadek, Risse, ed. [[2002]]. ''Führungskräfte für ein integriertes Management: Wirtschaftsingenieurwesen in Wissenschaft und Unternehmenspraxis.'' Springer. ISBN 3-540-44061-5.
{{NexInt}}
*[[Administratio strategica]]
*[[Oeconomia administrativa]]
==Nexus externi==
*[https://asem.org/ American Society for Engineering Management.]
*[https://asem.org/Conference ASEM International Annual Conference.]
*[https://web.archive.org/web/20060901203527/http://www.ewh.ieee.org/soc/ems/emr/emronline.html ''Engineering Management Review: A Publication of the IEEE.'']
*[https://web.archive.org/web/20210116003551/http://www.csem-scgi.org/ Canadian Society for Engineering Management.]
*[http://ieeexplore.ieee.org/xpl/RecentIssue.jsp?puNumber=2221 ''IEEE Transactions on Engineering Management Journal.'']
*[https://web.archive.org/web/20160401220120/http://www.iienet2.org/ Institute of Industrial and Systems Engineers.]
*[https://web.archive.org/web/20160401220120/http://www.iienet2.org/ Society of engineering and management systems.]
[[Categoria:Disciplinae ingeniariae]]
[[Categoria:Designatio]]<!--
[[Category:Management by type]]
[[Category:Product development]]-->
{{Myrias|Technologia}}
2dc6u3e67oq87gwaih68s7fsy7zvk6c
Historia Georgiae
0
287425
3991843
3991466
2026-09-28T20:03:16Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3991843
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Diauehi.svg|thumb|[[Diauehi]], [[regnum]] quod [[saeculum 12 a.C.n.|saeculo 12 a.C.n.]] vigebat.]]
{{res|Historia Georgiae}} historiam unius ex veterrimis [[civitas|civitatibus]] orbis terrarum tractat. [[Georgia]] ([[lingua Georgiana|Georgiane]] საქართველო ''sakartvelo'') [[regnum]] a [[Pharnabazus I|Pharnabazo I]] rege [[saeculum 4|saeculo quarto]] ineunte primum constituta est, ex variis civitatibus antecessoribus [[Colchis|Colchidis]] [[Regnum Hiberiae|Hiberia]]eque regnorum antiquorum orta. [[Regnum Georgiae]] saeculis [[saeculum 10|decimo]], [[saeculum 11|undecimo]], [[saeculum 12|duodecimo]] floruit, [[David IV (rex Georgiae)|Davide IV Aedificatore]] et [[Tamara (regina Georgiae)|Tamara]] regina familiae [[Bagratidae|Bagratidarum]] regnantibus. Regio ab [[Imperium Mongolicum|Imperio Mongolico]] ante [[1243]] capta est, ac, post brevem reconciliationem, [[Georgius V (rex Georgiae)|Georgio V Splendido]] regnante, ab [[Tamerlanes|Imperio Timuridarum]] victa est. Ante [[1490]], Georgia a variis regnis et principatibus minutis et angustis regebatur, qui ad [[autonomia]]m contra rectionem [[Imperium Ottomanicum|Imperii Ottomanici]] et [[Irania|Irania]]narum (domuum [[Safavidae|Safavidarum]], [[Afsharidae|Afsharidarum]], [[Qajar (familia)|Qajar]]) retinendam certabat, donec Georgia in dicionem [[Imperium Russicum|Imperii Russici]] [[saeculum 19|saeculo undevicensimo]] redacta esset. Post tempus libera nomine [[Respublica Democratica Georgia|Republica Democratica Georgia]] annis [[1918]]–[[1921]], Georgia erat pars [[Respublica Sovietica Foederativa Socialistica Transcaucasiana|Reipublicae Sovieticae Foederativae Socialisticae Transcaucasianae]] ab anno [[1922]] ad annum [[1936]], et tum constituta est [[Respublica Socialistica Sovietica Georgiana]] usque ad [[Unio Sovietica|Unionem Sovieticam]] dissolutam.
[[Fasciculus:Georgian States Colchis and Iberia (600-150BC)-en.svg|thumb|Regna [[Colchis]] et [[Regnum Hiberiae|Hiberia]].]]
Res publica [[Georgia]]e [[civitas sui iuris]] ex [[1991]] est. [[Zviad Gamsakhurdia]], primus [[praeses]], [[nationalismus|nationalismum]] amplificans, vovit se [[auctoritas|auctoritatem]] [[Tiphlis]]ensem in [[Abascia]]m et [[Ossetia Meridionalis|Ossetiam Meridianam]] imponiturum. Gamsakhurdia autem per cruentam [[interceptio regiminis|interceptionem regiminis]] eodem anno summoto civitas amarum [[bellum civile]] commovit, quod usque ad [[1995]] persistebat. Abascia et Ossetia Meridiana, a [[Russia]] sustentae, libertatem de facto ceperunt. [[Res Novae Rosarum]] fecerunt, ut [[Eduardus Shevardnadze]] se munere anno [[2003]] abdicaret. [[Rectio|Ii, qui reipublicae praeerant]], a [[Michael Saakašvili|Michaele Saakašvili]] recti, [[secessio]]nem tertiae reipublicae contumacis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|discrimen Adiara anni 2004|discrimine Adiara|en|qid=Q2898202}} anni [[2004]] prohibuerunt, sed certamina in Abascia et Ossetia Meridiana, a [[Russia|rectione Russica]] mota, [[bellum Russiae et Georgiae]] anni [[2008]] accenderunt, et dissentiones inter Georgiam et Russiam incertae manent.
[[Fasciculus:Lazica in Late Antiquity.svg|thumb|upright=0.8|Regnum [[Lazica]].]]
Historia Georgiae in historiam [[gens|gentis]] [[Georgiani|Georgianorum]] inextricabiliter implicatur.<ref>David Marshal Lang: The Georgians ''Origins.''</ref><ref>William Edward David Allen, ''A History of the Georgian People from the Beginning Down to the Russian Conquest in the Nineteenth Century.''</ref>
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Ashotkurapalatgeorgia.jpg|thumb|upright=0.8|[[Ashot I (princeps Hiberiae)|Ashot]] [[Curopalata]] primus [[Bagratidae|Bagratidarum]] rex Georgiae anno [[829]] factus est]]
[[Fasciculus:David III of Tao.jpg|thumb|upright=0.8|[[David III (Tao)|David III]] [[Bagratidae|Bagratidarum]] Georgianus princeps [[saeculum 10|saeculo decimo]] fuit.]]
* Ammon, Philipp. [[2015]]. ''Georgien zwischen Eigenstaatlichkeit und russischer Okkupation: Die Wurzeln des russisch-georgischen Konflikts vom 18. Jahrhundert bis zum Ende der ersten georgischen Republik (1921).'' Kitab. ISBN 978-3902878458.
* Avalov, Zurab/ [[1906]]. ''Prisoedinenie Gruzii k Rossii.'' Petropoli: Montvid.
* Anchabadze, George. [[2005]]. ''History of Georgia: A Short Sketch.'' Tiphli. ISBN 99928-71-59-8.
* Allen, W. E. D. [[1932]]. ''A History of the Georgian People.''
* Assatiani, N., et A. Bendianachvili. [[1997]]. ''Histoire de la Géorgie.'' Lutetiae.
* Braund, David. [[1994]]. ''Georgia in Antiquity: A History of Colchis and Transcaucasian Iberia 550 BC–AD 562.'' Oxoniae: Clarendon Press. ISBN 0-19-814473-3.
* Bremmer, Jan, et Ray Taras. [[1997]]. "New States, New Politics: Building the Post-Soviet Nations." Cantabrigiae: Cambridge University Press.
* Goltz, Thomas. [[2003]]. ''Georgia Diary: A Chronicle of War and Political Chaos in the Post-Soviet Caucasus.'' Thomas Dunne Books. ISBN 0-7656-1710-2.
* Gvosdev, Nikolas K. [[2000]]. ''Imperial policies and perspectives towards Georgia: 1760–1819.'' Basingstoke: Macmillan. ISBN 0-312-22990-9.
* Iosseliani, P. [[1883]]. ''The Concise History of Georgian Church.''
* Lang, David M. [[1957]]. ''The last years of the Georgian Monarchy: 1658–1832.'' Novi Eboraci: Columbia University Press.
* Lang, David M. [[1962]]. ''A Modern History of Georgia.''
* Lang, David M. [[1966]]. ''The Georgians.''
* Maisuradze, Giorgi. "Time Turned Back: On the Use of History in Georgia." '' ''Caucasus Analytical Digest'' 8. [http://www.laender-analysen.de/cad/pdf/CaucasusAnalyticalDigest08.pdf PDF.]
* Manvelichvili, A. [[1955]]. ''Histoire de la Georgie.'' Lutetiae.
* Salia, Kalistrate. [[1983]]. ''A History of the Georgian Nation.'' Lutetiae.
* Steele, Jon. [[2002]]. "War Junkie: One Man`s Addiction to the Worst Places on Earth." Corgi. ISBN 0-552-14984-5.
* Suny, R. G. [[1994]]. ''The Making of the Georgian Nation.'' Ed. secunda. Bloomington et Indianapoli. ISBN 0-253-35579-6.
{{NexInt}}
{{div col|2}}
* [[Alania]]
* [[Atropateni]]
* [[Christiana Georgiana]]
* [[Lingua Atropatenica]]
* [[Lingua Lazica]]
* [[Lingua Suanica]]
* [[Georgius Margvelašvili]]
* [[Melicatus]]
* [[Pharasmanes II Fortis]]
* [[Gnaeus Pompeius Magnus]]
* [[Regnum Hiberiae]]
* [[Rutheni]]
* [[Iosephus Stalin]]
* [[Šulaveri]]
{{div col end}}
== Nexus externi ==
[[Fasciculus:Svetitskhoveli fresco. King Mirian.jpg|thumb|upright=0.8|[[Mirian III (HIberia)|Mirian III]], rex Hiberiae, [[Christianismus|Christianismum]] [[religio]]nem civicam in Georgia anno [[324]] instituit.]]
* Bedrosian, Robert. [http://rbedrosian.com/hsrces.html De fontibus historicis Armeniis et Georgiis.] Exempli gratia: [http://rbedrosian.com/gc1.htm ''The Georgian Chronicle.'']
* Urushadze, Levan Z. [https://web.archive.org/web/20090909222155/http://www.geocities.com/levan_urushadze_98/Georgia.html "Kartuli Idea: The Georgian Idea."]
* Urushadze, Levan Z. [https://web.archive.org/web/20060514041216/http://www.iaphs.org/articles/urushadze.html ''The Bagrationi Royal Dynasty of Georgia.''] International Academy for the Promotion of Historical Studies, 2005.
* [http://www.royalhouseofgeorgia.ge Domus regia Georgiae.]
* [http://memory.loc.gov/frd/cs/getoc.html "Georgia: A Country Study."] [[Bibliotheca Congressus]].
* [https://web.archive.org/web/20040501103306/http://homepage.mac.com/crowns/go/avframe.html Index rectorum Georgiae.]
* [https://web.archive.org/web/20040907072719/http://207.218.249.154/eng/detail.php?id=5955 Tempora Georgiae: annus 2002.]
* [https://web.archive.org/web/20040907072716/http://207.218.249.154/eng/detail.php?id=5924 Tempora Georgiae: annus 2003.]
* [https://web.archive.org/web/20051118223334/http://207.218.249.154/eng/detail.php?id=8712 Tempora Georgiae: annus 2004.]
* [https://web.archive.org/web/20170420144629/http://www.civil.ge/eng/article.php?id=11436 2005 Tempora Georgiae.]
{{Historia Asiae}}
{{Myrias|Historia}}
[[Categoria:Historia Georgiae|!]]
re443zdo8frpmo0zchzflcnnu28qf8j
Bos gaurus
0
290427
3991908
3916322
2026-09-29T08:01:03Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991908
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Taxobox
| name = ''Bos gaurus''
| status = VU
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=iucn>{{Cite iucn |title=''Bos gaurus'' |author=Duckworth, J. W. |author2=Sankar, K. |author3=Williams, A. C. |author4=Samba Kumar, N. |author5=Timmins, R. J. |last-author-amp=yes |page=e.T2891A46363646 |date=2016 | access-date=14 Ianuarii 2018}}.</ref>
| image = Indian Gaur from anaimalai hills JEG5290.jpg
| image_caption = ''Bos gaurus'' [[mas]] in [[Anaimalai Colles|Anaimalai Collibus]]
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Chordata]]-
| classis = [[Mammalia]]
| ordo = [[Artiodactyla]]
| familia = [[Bovidae]]
| subfamilia = [[Bovinae]]
| genus = ''[[Bos (genus)|Bos]]''
| species = '''''Bos gaurus'''''
| species_authority = ([[Carolus Hamilton Smith|Smith]], [[1827]])
| taxon = Bos gaurus
| range_map= Gaur map.png
| range_map_caption = [[Distributio naturalis]] hodie
}}
{{imago multiplex |align=right |direction=vertical
|image1=Gaur Male.jpg |caption1=Magnus [[mas]].
|image2=Douglas Hamilton, Dimensions of Bison horns.jpg |caption2=[[Magnitudo|Magnitudines]] [[cornu]]um.
|image3=GaurSkullAtParambikulam.jpg |caption3=[[Calvaria]] prope [[Parambikulam]] in [[Kerala]] [[India]]e inventa.
}}
[[Fasciculus:Gaur (Indian Bison) at Periyar National Park & Wildlife Sanctuary.jpg |thumb|upright=0.8|[[Grex]] ''boum gaurorum'' in [[Periyar National Park]].]]
[[Fasciculus:Malayan Gaur (Seladang Malaya).jpg|thumb|upright=0.8|''Boves gauri'' captivi in [[Malaesia]].]]
[[Fasciculus:DBPB 1969 340 Gaur.jpg|thumb|upright=0.6|''Bos gaurus'' in [[Pittacium cursuale|pittacio cursuali]] [[Germania]]e anno [[1969]] edita.]]
'''''Bos gaurus,''''' vulgo '''bison Indicus,''' est [[species]] [[mammalia|mammalium]] [[subfamilia]]e [[Bovinae|Bovinarum]], quae in [[Asia]] [[Asia Meridiana|Meridiana]] et [[Asia Meridio-Orientalis|Meridio-Orientali]] [[endemismus|invenitur]], et [[species damno obiecta]] in [[Index Ruber IUCN|Indice Rubro IUCN]] ex [[1986]] appellatur. Totus [[animalia|animalium]] numerus minus quam 21 000 adultorum anno [[2016]] aestimabatur. Species ultimis aetatibus tribus plus quam 70 centesimas decrevit, et in [[Srilanca]] et ut videtur [[Bangladesia]] [[exstinctio|exstincta]] est. In [[regio]]nibus bene protectis, stabilis est, et crescit.<ref name=iucn />
''Bos gaurus'' ext maxima species inter [[pecus|boves]] feros.<ref name="Bull45">''The Genetics of Cattle.''</ref> In [[Malaesia]] ''seladang,'' in [[Birmania]] ''pyaung'' appellatur.<ref name="Hubback37">Hubback 1937.</ref> [[Domitus|Domesticata]] ''Bovis gauri'' forma (''Bos frontalis'') ''gayal'' et ''mithun'' appellatur<ref name=Nowak1999>Nowak 1999.</ref>
== Distributio et [[habitatio]] ==
''Bos gaurus'' olim per omnem [[Asia]]m [[Asia Meridiana|Meridianam]] et [[Asia Meridio-Orientalis|Meridio-Orientalem]] [[continens|continentalem]] fiebat, in [[Vietnamia]], [[Cambodia]], [[Laotia]], [[Thailandia]], [[Malaesia Paeninsularis|Malaesia Paeninsulari]], [[Birmania]], [[India]], [[Bangladesia]], [[Bhutania]], [[Sinae|Sinis]], et [[Nepalia]]. Eius autem [[distributio geographica]] hodie non continua est, et animal [[exstinctio|exstinctum]] est in [[Srilanca]].<ref name=iucn />
''Boves gauri'' [[silva sempervirens|silvas sempervirentis]] et aliquantulum sempervirentis et madidas [[silva decidua|silvas deciduas]] petunt, sed in [[regio]]nibus silvarum deciduarum in marginibus eorum terrarum etiam inveniuntur. Eorum [[habitatio]] [[natura]]lis plerumque in tractibus silvestribus imperturbatis, [[terra]] clivosa sub 1500 ad 1800 [[metrum|metris]] [[altitudo|alta]], [[aqua]] copiosa, et [[planta|plantis]] abundantibus, praecipue [[poaceae|poaceis]], [[bambusa]], [[frutex|fruticibus]], et [[arbor]]ibus consistit.
{{NexInt}}
* ''[[Bison]]''
* ''[[Bos javanicus]]''
* ''[[Bos mutus]]''
* ''[[Bos primigenius]]''
* ''[[Bos sauveli]]''
* ''[[Bos taurus indicus]]'' (''zebu'')
* ''[[Bubalus bubalis]]''
* ''[[Bubalus quarlesi]]'' et ''[[Bubalus depressicornis]]''
* [[Maximi organismi]]
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
* Choudhury, A. [[2002]]. "Distribution and conservation of the Gaur Bos gaurus in the Indian Subcontinent." 'Mammal Review'' 32: 199–226.
* Buchholtz, C. [[1989]]. "Cattle." In ''Grimek's Encyclopedia of Mammals,'' ed. S. Parker, 5: 360-417. Novi Eboraci: McGraw-Hill.
* Gad, S. D., et S. K. Shyama. [[2011]]. "Diet composition and quality in Indian bison (Bos gaurus) based on fecal analysis." ''Zoological Science'' 28 (4): 264–67.
* Hubback T. R. [[1937]]. "The Malayan gaur or seladang." ''Journal of Mammalogy'' 18 (3): 267–79.
* Imam, E., et S. P. S. Kushwaha. [[2013]]. "Habitat suitability modelling for Gaur (Bos gaurus) using multiple logistic regression, remote sensing and GIS." ''Journal of Applied Animal Research'' 41 (2): 189–99.
* Kofoid, Charles A, et.John F. Christenson. [[1934]]. ''Ciliates from Bos gaurus H. Smith.'' Berkeleiae: University of California Press.
* Lundrigan, Barbara, et Trevor Zachariah. [[2000]]. "''Bos frontalis,'' gaur." ''Animal Diversity Web.'' University of Michigan Museum of Zoology. [https://animaldiversity.org/accounts/Bos_frontalis/ Editio interretialis.]
* Nowak, R. M. [[1999]]. "Gaur." ''Walker's Mammals of the World'' 1: 1158–59. Baltimorae et Londinii: The Johns Hopkins University Press. [https://books.google.com/books?id=7W-DGRILSBoC&lpg=PP1&pg=PA1158#v=onepage&q&f=false Editio capituli.]
* Ranjitsinh, M. K. [[1997]]. ''Beyond the Tiger: Portraits of Asian Wildlife.'' Dellii: Birajbasi Printers.
* Rosli, M. K. A., S. M. F. S. Shabthar, J. J. R. Ryan, R. Zainuddin, M. N. Shukor, S. Yaakop, et B. M. M. Zain. [[2016]]. "Phylogenetic relationships of the vulnerable wild cattle, Malayan gaur (''Bos gaurus hubbacki''), and its hybrid, the selembu, based on maternal markers." ''Turkish Journal of Zoology'' 40 (3): 369–78.
* Schaller, G. [[1967]]. ''The Deer and the Tiger: a study of wildlife in India.'' Sicagi: University of Chicago Press.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Bos gaurus|''Bovem gaurum''}}
{{Wikispecies|Bos frontalis|''Bovem gaurum''}}
* [https://books.google.com.sg/books?id=RYgXBgAAQBAJ&pg=PA7&lpg=PA7&dq=gaur+1500kg&source=bl&ots=37XDeViXG4&sig=ACfU3U1-Xn1iOFn0XOeNF-cwkvico_orKw&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwiKr77vpJnqAhUWOisKHURzAMQ4ChDoATACegQIBRAB#v=onepage&q=gaur%201500kg&f=false ''The Genetics of Cattle.''] Editio secunda.
* [https://www.youtube.com/watch?v=B8aFbDQOA9I Grex circiter trigina gaur Indicorum in silvis Sathyamangalam.]
* [https://www.youtube.com/watch?v=almO2Ypp964 "Tigers hunt Largest Wild Cattle Gaurs."] YouTube.
* [https://www.youtube.com/watch?v=omEQFQsdQQU Pellicula de tigridibus et ''bobus gauris.''] YouTube.
* [https://www.youtube.com/watch?v=-QMHbdw0a9k Pellicula bovis gauri.] YouTube.
* [https://web.archive.org/web/20060502133609/http://www.arkive.org/species/GES/mammals/Bos_frontalis/ Imagines et pelliculae ''Bovis frontalis.''] ARKive.
* [https://web.archive.org/web/20200630175345/http://indianaturewatch.net/view_cat.php?cat_id=2 Imagines ''bovis gauri'' Indici.]
* [https://web.archive.org/web/20181026222732/http://www.crjayaprakash.com/photography/main.php/Animals/jp+wildlife+one+234.jpg.html ''Bos gaurus'' in Bandhipur.]
* [https://www.youtube.com/watch?v=ZWDjdj228CE Tigris ''bovem gaurum'' adultum interficit.]
* [http://www.thehindu.com/features/metroplus/a-date-with-bisons-in-madurai/article4530204.ece "A date with bisons in Madurai."] Hindu.com.
* [https://web.archive.org/web/20131113015114/http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-tamilnadu/bison-recolonising-jawadhu-hills-says-forest-official/article1151993.ece "Bison recolonising Jawadhu Hills, says forest official."] Hindu.com.
{{Myrias|Biologia}}
[[Categoria:Bos]]
[[Categoria:Fauna Asiae Meridianae]]
[[Categoria:Fauna Asiae Meridio-Orientalis]]
[[Categoria:Fauna Birmaniae]]
[[Categoria:Fauna Cambodiae]]
[[Categoria:Fauna Laotiae]]
[[Categoria:Fauna Malaesiae]]
[[Categoria:Fauna Vietnamiae]]
[[Categoria:Mammalia Indiae]]
[[Categoria:Mammalia Nepaliae]]
[[Categoria:Mammalia Sinarum]]
[[Categoria:Mammalia Thailandiae]]
[[Categoria:Biota Bangladeshae]]
[[Categoria:Biota Butaniae]]
[[Categoria:Species animalium]]
[[Categoria:Taxa Smith]]
[[Categoria:Taxa 1827]]
8u885srf1ih0ncjttj53q3br3qm78yd
Tayassuidae
0
290569
3991746
3990896
2026-09-28T12:30:43Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991746
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox
| name = Tayassuidae
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Mammalia]]
| ordo = [[Artiodactyla]]
| subordo = [[Suina]]
| familia = '''Tayassuidae'''
| taxon = Tayassuidae
| familia_authority = [[Theodorus Sherman Palmer|Palmer]], [[1897]]
| fossil_range = {{Fossil range|33.9|0}}<small>[[Eocaenum|Eocaeno]] eseunte – [[Holocanum]]</small>
| image = Collared peccary02 - melbourne zoo.jpg
| image_caption = ''[[Pecari tajacu]]''
| subdivision_ranks = [[Genus (taxinomia)|Genera]]
| subdivision =
*''[[Tayassu]]''
*''[[Catagonus]]''
*''[[Pecari]]''
* †''[[Aptenohyus]]''
* †''[[Cynorca]]''
* †''[[Egatochoerus]]''
* †''[[Floridachoerus]]''
* †''[[Macrogenis]]''
* †''[[Muknalia]]'' <ref>{{cite journal |doi=10.1016/j.jsames.2016.11.003 |title=A new fossil peccary from the Pleistocene-Holocene boundary of the eastern Yucatán Peninsula, Mexico |journal=Journal of South American Earth Sciences |volume=77 |pages=341–49 |year=2017 |last1=Stinnesbeck |first1=Sarah R. |last2=Frey |first2=Eberhard |last3=Stinnesbeck |first3=Wolfgang |last4=Avíles Olguín |first4=Jeronimo |last5=Zell |first5=Patrick |last6=Terrazas Mata |first6=Alejandro |last7=Benavente Sanvicente |first7=Martha |last8=González González |first8=Arturo |last9=Rojas Sandoval |first9=Carmen |last10=Acevez Nuñez |first10=Eugenio |bibcode=2017JSAES..77..341S }}.</ref>
* †''[[Mylohyus]]''
* †''[[Simojovelhyus]]'' <ref name=protheropeccary>{{cite journal |doi=10.1666/12-084 |title=Simojovelhyus is a peccary, not a helohyid (Mammalia, Artiodactyla) |journal=Journal of Paleontology |volume=87 |issue=5 |pages=930–33 |year=2013 |last1=Prothero |first1=Donald R. |last2=Beatty |first2=Brian L. |last3=Stucky |first3=Richard M. }}</ref>
* †''[[Perchoerus]]''
* †''[[Platygonus]]''
* †''[[Prochoerus]]''
* †''[[Skinnerhyus]]''
* †''[[Thinohyus]]''
* †''[[Woodburnehyus]]''
| range_map = Peccary range.png
| range_map_caption = [[Distributio geographica]]
| synonyms = Dicotylidae
}}
[[Fasciculus:Sus scrofa & Tayassu pecari.jpg|thumb|[[Calvaria]]e ''[[Sus scrofa|Suis scrofae]]'' (laeva) et ''[[Tayassu pecari|Tayassuis pecari]]'' (dextra). Ut facile videtur, [[dens|dentes]] canini deorsum incurvantur.]]
'''Tayassuidae''' sunt [[familia (taxinomia)|familia]] [[mammalia|mammalium]] [[Mundus Novus|Mundi Novi]] [[magnitudo|magnitudinis]] mediae et [[ordo (taxinomia)|ordinis]] [[Artiodactyla|Artiodactylorum]] [[sus|suium]] similium. Per [[America]]m [[America Media|Mediam]] et [[America Australis|Australem]] et in [[meridies|meridianis]] et [[occidens|occidentalibus]] [[America Septentrionalis|Americae Septentrionalis]] [[regio]]nibus [[endemismus|inveniuntur]]. Adulti maturi plerumque a 90 ad 130 [[centimetrum|centimetra]] longi, et a 20 ad 40 [[chiliogramma]]ta [[pondus|ponderis]] sunt. Saepe confunduntur<ref name="Miller1988">{{cite book|author=George Oxford Miller|title=A field guide to wildlife in Texas and the Southwest|url=https://books.google.com/books?id=qJGZJviEtqYC|accessdate=26 Decembris 2011|date=Octobri 1988|publisher=Texas Monthly Press|isbn=978-0-87719-126-1}}: "many people confuse them with domestic pigs gone wild."</ref> cum familia suium quae in [[Africa|Afro]]-[[Eurasia]] orta est, quia nonnullae sues [[domitus|domesticae]] a [[colonus|colonis]] [[Europa]]eis importatae effugerunt, et earum progenies nunc sues ferae in multis [[Civitates Foederatae|Civitatum Foederatarum]] regionibus sunt.<ref name="WoodwardQuinn2011">{{cite book|author1=Susan L. Woodward|author2=Joyce A. Quinn|title=Encyclopedia of Invasive Species: From Africanized Honey Bees to Zebra Mussels|url=https://books.google.com/books?id=KOGfKRZ0YFIC&pg=PA277|year=2011|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-0-313-38220-8|page=277}}.</ref>
Tayassuidae sunt [[socialitas|animalia socialia]], quae in [[grex|gregibus]] magnis parvisque conveniunt. [[Radix|Radicibus]], [[larva|larvis]] subterraneis, [[poaceae|graminibus]], [[fructus|fructibus]], [[insecta|insectis]], animalibus parvis, aliisque [[cibus|cibis]] [[victus|vescuntur]]. [[Odor]]ibus sese agnoscere possunt. In quoque grege plerumque sunt a sex ad novem animalia.<ref>[https://www.nps.gov/opi/learn/nature/javelina.htm Organ Pipe Cactus National Monument, Arizona.] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Ultimi tayassuidarum aliorumque ungulatorum [[digitus|digitis]] paribus progenitores communes erant animalia aliquantulum suiformia quae abhinc annorum 50 [[millio]]nes vivebant. Tayassuidae sese in [[Europa]] abhinc annorum 30 milliones [[evolutio|evolvebant]] et per multas [[tellus|orbis terrarum]] [[terra]]s extendebantur. In [[Mundus Vetus|Mundo Vetere]], [[exstinctio|exstinctae]] factae sunt, sed in America Septentrionali vigebant. In Americam Australem abhinc annorum tres milliones fere extendebantur.
[[Mayae]] [[grex|greges]] tayassuidarum tenebant, quibus in [[ritus|ritibus]] et [[cibus|cibo]] utebantur.<ref>{{cite journal |last1=Dillon |first1=Brian B. |title=Meatless Maya? Ethnoarchaeological Implications for Ancient Subsistence |journal=Journal of New World Archeology |date=1988 |volume=7 |page=60}}.</ref> Homines in multis [[cultura|culturis]] et [[civitas|civitatibus]] tayassuidas in [[educatio animalium|fundis]] alitas pro [[cibus|cibo]] atque in [[domus|domibus]] pro [[animal dilectum|animalibus dilectis]] habent.<ref>[http://pigtrop.cirad.fr/subjects/genetic_and_biodiversity/commercial_farming_of_collared_peccary "Commercial farming of collared peccary: A Large-scale commercial farming of collared peccary (''Tayassu tajacu'') in North-Eastern Brazil."] Pigtrop.cirad.fr (30 Aprilis 2007). Accessus 18 Decembris 2012.</ref>
== Species ==
Tres, vel fortasse quattuor, vivae tayassuidarum [[species]] a Civitatibus Foederatis meridianis et occidentalibus per [[America Media|Americam Mediam]] et usque in [[America Australis|Americam Australem]] et [[Trinitas et Tabacum|Trinitatem]] inveniuntur.
''[[Pecari tajacu]]'' a Civitatibus Foederatis meridianis et occidentalibus per Americam Mediam et usque in Americam Australem et Trinitatem invenitur. In [[Arizona]], ''javelina'' vulgo appellatur.<ref>Lyle K. Sowls, [https://books.google.com/books?id=g3-kkgAxxnoC ''Javelinas and Other Peccaries: Their Biology, Management, and Use,'']{{Nexus deficitur|date=January 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ed. secunda (Texas A&M University Press, 1997, ISBN 978-0-89096-717-1).</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20210919044947/https://www.dcourier.com/news/2008/jan/25/unwelcome-visitors-javelinas-and-humans-do-not-mi/ "Unwelcome visitors: Javelinas and humans do not mix well."] ''The Daily Courier,'' 25 Ianuarii 2008.</ref> ''[[Tayassu pecari]]'' plerumque in [[silva pluvialis|silvis pluvialibus]] [[America]]e [[America Media|Mediae]] et [[America Australis|Australis]] [[endemismus|invenitur]].<ref>Keuroghlian et al. 2013.</ref> ''[[Catagonus wagneri]]'' est tertia species. Quarta autem species, ''[[Pecari maximus]],'' describitur, sed non dum late ab eruditis agnoscitur.
== Pinacotheca: tres species descriptae ==
<gallery>
Fasciculus:Collared Peccary444.jpg|''[[Pecari tajacu]]''
Fasciculus:Tayassu pecari.jpg|''[[Tayassu pecari]]''
Fasciculus:Catagonus wagneri closeup.jpg|''[[Catagonus wagneri]]''
</gallery>
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
* Bissonette, John A. [[1982]]. ''Ecology and social behavior of the collared peccary in Big Bend National Park, Texas.'' Vasingtoniae: U.S. Dept. of the Interior, National Park Service.
* Donkin, R. A. [[1985]]. ''The peccary--with observations on the introduction of pigs to the New World.'' Philadelphiae: American Philosophical Society. ISBN 0871697556.
* Keuroghlian, A., A. Desbiez, R. Reyna-Hurtado, M. Altrichter, H. Beck, A. Taber, et J. M. V. Fragoso. [[2013]]. ''Tayassu pecari.'' e.T41778A44051115. doi:10.2305/IUCN.UK.2013-1.RLTS.T41778A44051115.en.
* McDonald, Greg. [[1999]] "Pearce's Peccary – ''Platygonus Pearcei.''" Hagerman Fossil Beds' Critter Corner. [https://web.archive.org/web/20020805090520/http://www.nps.gov/hafo/platygon.htm Editio interretialis.]
* Schnoeker-Shorb, Yvette A., et Terril L. Shorb, eds. [[1999]]. ''Javelina place: the controversial face of the collared peccary.'' Prescott Arizonae: Native West Press. ISBN 0965384926
* Wetzel, Ralph Martin. [[1977]]. ''The Chacoan peccary ''Catagonus wagneri'' (Rusconi).'' Pittsburgi: Carnegie Museum of Natural History.
* White, T. E. [[1942]]. "The Lower Miocene mammal fauna of Florida." ''Bulletin of the Museum of Comparative Zoology'' 92 (1): 1–49.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Tayassuidae|Tayassuidas}}
{{Fontes biologici}}
* [https://web.archive.org/web/20160313103245/http://azgfd.gov/w_c/urban_javelina.shtml "Living With Javelina."] Arizona Game and Fish Department.
* [https://azstateparks.com/javelina "Javelina."] Arizona State Parks and Trails,
{{Myrias|Biologia}}
[[Categoria:Tayassuidae| ]]
[[Categoria:Familiae animalium]]
[[Categoria:Mammalia Americae Meridionalis]]
[[Categoria:Mammalia Civitatum Foederatarum]]
[[Categoria:Taxa Palmer]]
[[Categoria:Taxa 1897]]
2jn5yb9z1nl5aoga8dwux3washsyrur
Vipera berus
0
291110
3991827
3559297
2026-09-28T18:37:24Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
3991827
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Taxobox
| name = ''Vipera berus''
| image = Benny Trapp Vipera berus.jpg
| image_alt =
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name="IUCN">{{cite iucn |authors= J. C. Isailovic; M. Vogrin; C. Corti; P. Sá-Sousa; M. Cheylan; J.M. Pleguezuelos; L. Tomović; B. Sterijovski; U. Joger; A. Westerström; B. Borczyk; B. Schmidt; A. Meyer; R. Sindaco; D. Jelić|title= ''Vipera berus'' |year= [[2009]]|page= e.T157248A5059709 |accessdate= 13 Ianuarii 2020}}.</ref>
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Reptilia]]
| ordo = [[Squamata]]
| subordo = [[Serpentes]]
| familia = [[Viperidae]]
| genus = ''[[Vipera]]''
| subfamilia = [[Viperinae]]
| species = '''''Vipera berus'''''
| species_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], [[1758]])
| range_map = Vipera berus distribution.svg
| synonyms =
{{hidden begin| title=Species synonymy}}
* [''Coluber''] ''berus'' <small>[[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]]</small>
* [''Coluber''] ''Chersea'' <small>[[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]]</small>
* ''Coluber prester'' <small>Linnaeus, 1761</small>
* ''Coluber vipera Anglorum'' <small>[[Iosephus Nicolaus Laurenti|Laurenti]], 1768</small>
* ''Coluber Melanis'' <small>[[Petrus Simon Pallas|Pallas]], 1771</small>
* ''Coluber Scytha'' <small>Pallas, 1773</small>
* ''C''[''oluber'']. ''Scytha'' <small>— [[Petrus Iosephus Bonnaterre|Bonnaterre]], 1790</small>
* ''Vipera melanis'' <small>— [[Carolus-Nicolaus-Sigisbertus Sonnini de Manoncourt|Sonnini]] & [[Petrus Andreas Latreille|Latreille]], 1801</small>
* ''Vipera berus'' <small>— [[Franciscus Maria Daudin|Daudin]], 1803</small>
* ''Vipera chersea'' <small>— Daudin, 1803</small>
* ''Vipera prester'' <small>— Daudin, 1803</small>
* [''Coluber''] ''Caeruleus'' <small>Sheppard, 1804</small>
* ''Vipera communis'' <small>[[Gulielmus Elford Leach|Leach]], 1817</small>
* ''Coluber chersea'' var. ''marasso'' <small>[[Ciro Pollini|Pollini]], 1818</small>
* [''Pelias''] ''berus'' <small>— [[Blasius Merrem|Merrem]], 1820</small>
* [''Vipera''] ''marasso'' <small>— Sette, 1821</small>
* ''Vipera limnaea'' <small>Bendiscioli, 1826</small>
* ''Vipera trilamina'' <small>[[Petrus Amatus Millet|Millet]], 1828</small>
* [''Pelias''] ''Chersea'' <small>— [[Ioannes Georgius Wagler|Wagler]], 1830</small>
* ''Vipera torva'' <small>Lenz, 1832</small>
* ''Pelias dorsalis'' <small>[[Ioannes Eduardus Gray|Gray]], 1842</small>
* ''V''[''ipera'']. ''Prester'' var. ''gagatina'' <small>[[Christianus Fridericus Freyer|Freyer]], 1842</small>
* ''Echidnoides trilamina'' <small>— [[Petrus Ioannes Claudius Mauduyt de La Varenne|Mauduyt]], 1844</small>
* ''Vipera Pelias'' <small>Soubeiran, 1855</small>
* ''Pelias berus'' var. ''Prester'' <small>— [[Albertus Günther|Günther]], 1858</small>
* ''Pelias berus'' var. ''Chersea'' <small>— Günther, 1858</small>
* ''P''[''elias berus'']. Var. ''dorsalis'' <small>— [[Eduardus Drinker Cope|Cope]], 1860</small>
* ''P''[''elias berus'']. Var. ''niger'' <small>Cope, 1860</small>
* ''V''[''ipera'']. (''Pelias'') ''berus'' <small>— [[Georgius Jan|Jan]], 1863</small>
* ''V''[''ipera'']. (''Pelias'') ''berus'' var. ''prester'' <br /><small>— Jan, 1863</small>
* ''V''[''ipera'']. (''Pelias'') ''berus'' var. ''lymnaea'' <br /><small>— Jan, 1863</small>
* ''Pelias Chersea'' <small>— Erber, 1863</small>
* ''Pelias berus'' <small>— Erber, 1863</small>
* ''Vipera berus'' var. ''prester'' <br /><small>— Jan & [[Ferdinandus Sordelli|Sordelli]], 1874</small>
* ''Vipera berus'' [''berus''] <small>— [[Oscar Boettger|Boettger]], 1889</small>
* [''Vipera berus''] var. ''montana'' <small>[[Lajos Méhelÿ|Méhelÿ]], 1893</small>
* ''Vipera berus'' <small>— [[Georgius Albertus Boulenger|Boulenger]], 1896</small>
* ''Pelias berus lugubris'' <small>Kashehenko, 1902</small>
* ''Vipera berus pelias'' <small>— [[Paulus Chabanaud|Chabanaud]], 1923</small>
* [''Vipera'' (''Pelias'') ''berus''] forma ''brunneomarcata'' <small>[[Albertus Franciscus Theodorus Reuss|A.F. Reuss]], 1923</small>
* [''Vipera'' (''Pelias'') ''berus''] forma ''luteoalba'' <small>A. F. Reuss, 1923</small>
* [''Vipera'' (''Pelias'') ''berus''] forma ''ochracea asymmetrica'' <small>A. F. Reuss, 1923</small>
* [''Vipera'' (''Pelias'') ''berus''] ''rudolphi-marchica'' <small>A. F. Reuss, 1924</small>
* [''Vipera'' (''Pelias'') ''berus''] forma ''bilineata'' <small>A. F. Reuss, 1924</small>
* ''Vipera'' (''Pelias'') ''berus'' forma <br />''chersea-splendens'' <small>A. F. Reuss, 1925</small>
* ''Vipera'' (''Pelias'') ''berus'' forma <br />''ochracea-splendens'' <small>A. F. Reuss, 1925</small>
* ''Vipera'' (''Pelias'') ''berus'' forma ''rutila'' <br /><small>A. F. Reuss, 1925</small>
* ''Vipera'' (''Pelias'') ''berus'' forma ''punctata'' <br /><small>A. F. Reuss, 1925</small>
* ''Coluber sachalinensis continentalis'' <small>[[Alexander Michaelis filii Nikolsky|Nikolski]], 1927</small>
* ''P''[''elias'']. ''sudetica'' <small>A. F. Reuss, 1927</small><br />([[nomen nudum]])
* ''V''[''ipera'']. ''berus marchici'' <small>A. F. Reuss, 1927</small>
* ''Vipera berus rudolphi'' <small>A. F. Reuss, 1927</small><br />(''nomen nudum'')
* ''Vipera berus berus'' <br /><small>— [[Robertus Mertens|Mertens]] & [[Laurentius Müller|L. Müller]], 1928</small>
* [''Pelias''] ''elberfeldi'' <small>A. F. Reuss, 1929</small>
* ''Pelias rudolphi'' <small>— A. F. Reuss, 1930</small>
* ''Pelias schöttleri'' <small>A. F. Reuss, 1930</small>
* ''P''[''elias'']. ''tyrolensis'' <small>A. F. Reuss, 1930</small>
* ''Pelias schreiberi'' <small>A. F. Reuss, 1930</small>
* ''Pelias flavescens'' <small>A. F. Reuss, 1930</small><br />(nomen nudum)
* ''Pelias subalpina'' <small>A. F. Reuss, 1930</small><br />(nomen nudum)
* ''Pelias neglecta'' <small>A. F. Reuss, 1932</small>
* ''Vipera berus sphagnosa'' <small>[[V. A. Krassawzef|Krassawzef]], 1932</small>
* ''Pelias occidentalis'' <small>A. F. Reuss, 1933</small>
* ''Pelias occidentalis oldesloensis'' <br /><small>A. F. Reuss, 1933</small> (nomen nudum)
* ''Pelias occidentalis orbensis'' <br /><small>A. F. Reuss, 1933</small> (nomen nudum)
* ''Pelias sudetica'' forma ''steinii'' <br /><small>A.F. Reuss, 1935</small> (nomen nudum)
* ''Vipera marchici'' <small>— A. F. Reuss, 1935</small>
* ''Pelias sudetica steinii'' forma ''emarcata'' <small>A. F. Reuss, 1937</small> ([[nomen illegitimum]])
* ''Vipera'' (''Vipera'') ''berus berus'' <small>— [[Fritz Jürgen Obst|Obst]], 1983</small>
* ''Vipera berus'' forma ''brunneomarcata'' <br /><small>— [[Philippus Golay|Golay]] et al., 1993</small>
* ''Vipera berus'' forma <br />''ochracea-asymmetrica'' <small>— Golay et al., 1993</small>
* ''Vipera berus'' forma ''luteoalba'' <br /><small>— Golay et al., 1993</small>
* ''Pelias schoettleri'' <small>— Golay et al., 1993</small>
* ''Coluber coeruleus'' <small>— Golay et al., 1993</small>
* ''Vipera berus'' <small>— Golay et al., 1993</small>
| synonyms_ref = <ref name="McD99">McDiarmid R. W., [[Ionathan A. Campbell|Campbell JA]], Touré T. (1999). ''Snake Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference, Volume 1.'' Vasingtoniae: Herpetologists' League. ISBN 1-893777-00-6 (series). ISBN 1-893777-01-4 (volumen).</ref>
{{hidden end}}
}}
[[Fasciculus:Hugorme.jpg|thumb|upright=0.8|alt=Shows the front parts of two common adders. One snake has the normal colour while the other has melanistic colour/pattern form. The head of the normal snake is enclosed in a half-coil of the melanistic form.|Usitatum et melanisticum [[color]]is exemplaria.]]
[[Fasciculus:Loch Shin adder.JPG|thumb|upright=0.8|alt=An adult female adder found basking in the sun by Loch Shin, Sutherland in Scotland. She preferred to pose for a photograph rather than slither away.|''Vipera berus'' [[femina (sexus)|femina]].]]
[[Fasciculus:Vipera berus.jpg|thumb|upright=0.8|alt=A slender adder lies in a half circle on the bare soil which has a few dried leaves. The black zig-zag pattern along the dorsal spine of the snake contrasts against the white borders forming a pattern resembling the teeth of an open zip. |''Vipera berus'' [[mas]].]]
[[Fasciculus:Viperaberus1.jpg|thumb|upright=0.8|alt=Closeup of snake coils with head resting on coil looking front and left. The gray dorsal scales on the thick coils are clearly seen as having prominent keels.|''Vipera berus,'' [[squama]] lineatas in regione dorsali monstrans.]]
'''''Vipera berus''''' (vulgo fortasse ''coluber communis Europaeus''<ref name="Mal03">Mallow D., Ludwig D., Nilson G.. (2003). ''True Vipers: Natural History and Toxinology of Old World Vipers.'' Malabar Floridae: Krieger Publishing Company. ISBN 0-89464-877-2.</ref> et ''vipera communis Europaeus,''<ref name="Sti74">Stidworthy J. (1974), ''Snakes of the World'' (Novi Eboraci: Grosset & Dunlap Inc.). ISBN 0-448-11856-4.</ref>) est [[anguis]] [[venenum|venenosus]] cuius [[distributio geographica]] latissime extenditur et qui per plurimum [[Europa Occidentalis|Europae Occidentalis]] etiam usque ad [[Asia Orientalis|Asiam Orientalem]] inveni potest.<ref>McDiarmid, Campbell, et Touré 1999.</ref> ''[[Vipera]]'' est [[res]] [[gentilicii mores|gentiliciorum morum]] in [[Britannia]] aliisque [[civitas|civitatibus]] [[Europa]]eis.<ref name="HCT">{{cite web|url=http://www.crislis.co.uk/adder/folklore.htm|title=Everyday Adders – the Adder in Folklore|publisher=The Herpetological Conservation Trust|accessdate=7 Februarii 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20091003133453/http://www.crislis.co.uk/adder/folklore.htm|archive-date=3 October 2009|url-status=dead}}.</ref> Non periculosus habetur,<ref name="Mal03"/> quia hostilis non est, et mordet solum vehementer irritatus, sub [[pes|pede]] contundus, vel [[manus|manu]] sublatus. Eius morsus [[dolor|molestissimus]] sed raro letalis est.<ref name="War05">{{cite journal|author=Warrell D. A.|pmid=16308385|year=2005|title=Treatment of bites by adders and exotic venomous snakes|volume=331|issue=7527|pages=1244–1247|doi=10.1136/bmj.331.7527.1244|pmc=1289323|journal=British Medical Journal}}.</ref> [[Nomen proprium|Nomen]] ''berus,'' exemplum [[Latina Nova|Latinae Novae]], quendam anguem olim attingebat, fortasse ''[[Natrix natrix|Natricem natricem]].''<ref name="Got">Gotch, A. F. (1986), ''Reptiles: Their Latin Names Explained'' (Poole Britanniarum Regni: Blandford Press). ISBN 0-7137-1704-1.</ref>
''Vipera berus'' in variis [[circumiecta|circumiectis]] [[natura]]libus invenitur, et multiplicitas [[habitatio]]nis maximi momenti in eius [[mores|moribus]] est. Parvis [[mammalia|mammalibus]], [[aves|avibus]], [[lacerta|lacertis]], [[amphibia|amphibiis]], et aliquando [[aranea|araneis]], [[vermis|vermibus]], [[insecta|insectisque]] [[victus|vescitur]]. Sicut alii viperae, ovoviviparus est. [[Femina (sexus)|Feminae]] semel in [[annus|biennio]] vel triennio iuvenes gignunt, [[fetus|fetibus]] plerumque ab [[aestas|aestate]] exacta ad [[autumnus|autumnum]] ineuntem in [[hemisphaerium septentrionale|hemisphaerio septentrionali]] natis. [[Fetus]] [[magnitudo|magnitudine]] a tribus ad viginti variant, et iuvenes cum [[mater|matre]] aliquot [[dies]] manent. Adulti (cum [[cauda]]) a 60 ad 90 [[centimetrum|centimetra]] longi sunt, et [[massa]]m a 50 ad 180 [[gramma]]tum habent. Tres [[subspecies]] agnoscuntur, inter quas ''Vipera berus berus,'' subspecies nominata.<ref name="ITIS">{{ITIS|id=634988 |taxon=''Vipera berus'' |accessdate = 15 Augusti 2006}}.</ref> Hic anguis in [[periculum]] addictus non habetur, quamquam in nonnullis [[civitas sui iuris|civitatibus]] [[lex|legitime]] protegitur.
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
* Ananjeva, N. B., L. J. Borkin, Ilya Darevsky, et Nikolaï Orlov. [[1998]]. [''Amphibia et Reptilia: Encyclopedia Naturae Russiae'']. Moscuae: ABF. (Russice).
*Arnold, E. Nicholas, et J. A. Burton. [[1978]]. ''A Field Guide to the Reptiles and Amphibians of Britain and Europe.'' Londinii: Collins. ISBN 0-00-219318-3.
*Boulenger, George Albert. [[1896]]. ''Catalogue of the Snakes in the British Museum (Natural History). Volume III., Containing the . . . Viperidæ.'' Londinii: Trustees of the British Museum (Natural History).
*Bruno, Silvio. [[1985]]. ''Le vipere d'Italia e d'Europa.'' Bononiae: Edagricole. ISBN 8820625008.
*Goin, Coleman Jett,O. B. Goin, et G. R. Zug. [[1978]]. ''Introduction to Herpetology.'' Ed. tertia. Franciscopoli: W. H. Freeman. ISBN 0-7167-0020-4.
*Gruber, Ulrich. [[1989]]. ''Die Schlangen Europas und rund ums Mittelmeer.'' Stutgardiae: Franckh'sche Verlagsbuchhandlung. ISBN 3-440-05753-4.
*Jan, Giorgio, et Ferdinando Sordelli. [[1874]]. ''Iconographie générale des Ophidiens: Quarante-cinquième Livraison.'' Lutetiae: Baillière.
*Joger, Ulrich, P. Lenk, İbrahim Baran, W. Böhme, T. Ziegler, P. Heidrich, et M. Wink. [[1997]]. "The phylogenetic position of ''Vipera barani'' and of ''Vipera nikolskii'' within the ''Vipera berus'' complex." ''Herpetologica Bonnensis'' 185–94.
*Joger, Ulrich, et Ralf Wollesen, eds. [[2004]]. ''Verbreitung, Ökologie und Schutz der Kreuzotter (''Vipera berus'').'' Mertensiella 15. ISBN 3-9806577-6-0.
*[[Carolus Linnaeus|Linnaeus, Carolus]]. [[1758]]. ''Systema naturæ per regna tria naturæ, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, diferentiis, synonymis, locis. Tomus I. Editio Decima, Reformata.'' Holmiae: L. Salvius.
*Mallow, David, David Ludwig, et Göran Nilson. [[2003]]. ''True Vipers: Natural History and Toxicology of Old World Vipers.'' Malabar Floridae: Krieger Publishing Company. ISBN 0-89464-877-2.
*McDiarmid, R. W., J. A. Campbell, et T. Touré. [[1999]]. ''Snake Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference, Volume 1.'' Vasingtoniae: Herpetologists' League. ISBN 1-893777-00-6 (series). ISBN 1-893777-01-4 (volumen).
*Minton, Sherman A., Jr. [[1974]]. ''Venom Diseases.'' Campifonte Illinoesiae: CC Thomas Publishing. ISBN 978-0-398-03051-3.
*Morris, P. A. [[1948]]. "The common viper, ''Vipera berus.''" In ''Boy's Book of Snakes: How to Recognize and Understand Them, a volume of the Humanizing Science Series,'' ed. Jacques Cattell, 154–55, 182. Novi Eboraci: Ronald Press.
*Schiemenz, Hans. [[1995]]. ''Die Kreuzotter.'' Neue Brehm-Bücherei Band 332, Westarp Wissenschaften, Hohenwarsleben. ISBN 3-89432-151-2.
*Wüster, W., C. S. E. Allum, I. B. Bjargardottir, K. L. Bailey, K. J. Dawson, J. Guenioui, J. Lewis, J. McGurk, A. G. Moore, M. Niskanen, et C. P. Pollard. [[2004]]. "Do aposematism and Batesian mimicry require bright colours? A test, using European viper markings." ''Proceedings of the Royal Society of London'' B 271: 2495–99. [https://web.archive.org/web/20100714180702/http://www.bangor.ac.uk/~bss166/ PDF.]. [https://web.archive.org/web/20100714180702/http://www.bangor.ac.uk/~bss166/ Archivum, Wolfgang Wüster, School of Biological Sciences, University of Wales, Bangor.]
==Nexus externi==
{{CommuniaCat|Vipera berus|''Viperam berum''}}
{{Wikispecies|Vipera berus|''Viperam berum''}}
{{Fontes biologici}}
[[Categoria:Biota Siberiae]]
[[Categoria:Fauna Russiae]]
[[Categoria:Reptilia Asiae]]
[[Categoria:Reptilia Europae]]
[[Categoria:Species animalium]]
[[Categoria:Taxa Linnaei]]
[[Categoria:Taxa 1758]]
[[Categoria:Vipera|berus]]
{{Myrias|Biologia}}
mknk79gi0pu827qo7ay35zeb0406kqm
Carolus Bixler Heiser
0
302285
3991750
3991118
2026-09-28T12:42:24Z
Andrew Dalby
1084
nexus directus
3991750
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Carolus Bixler Heiser''', vulgo saepius ''Charles B. Heiser Jr.'' ([[Cynthiana (Indiana)|Cynthiana]]e in [[Indiana]] die [[5 Octobris]] [[1920]] natus; mortuus die [[1 Iunii]] [[2010]]) fuit [[botanice|botanista]].
Discipulus fuit [[Robertus Everard Woodson|Roberti Everard Woodson]] et [[Edgarus Anderson|Edgari Anderson]] apud [[universitas Washingtonianae (urbs Sancti Ludovici)|universitatem Washingtonianam]] in [[urbs Sancti Ludovici|urbe Sancti Ludovici]]; deinde [[Georgius Ledyard Stebbins|Georgii Ledyard Stebbins]] in [[universitas Californiensis Berkeleiensis|universitate Californiensi Berkeleiensi]]. Professor meruit apud [[universitas Indianensis|universitatem Indianensem]]. De plantis utilibus [[America]]e, praesertim de familia [[cucurbitaceae|cucurbitacearum]], de genere ''[[Capsicum (genus)|Capsico]]'', de speciebus ''[[Helianthus annuus|Heliantho annuo]]'', ''[[Solanum quitoense|Solano quitoensi]]'', ''[[Schoenoplectus californicus|Schoenoplecto californico]]'' operam dedit. Inter discipulos eius fuerunt [[Gulielmus Hardy Eshbaugh]] et [[Barbara Pickersgill]].
Inquisitiones annis 1950 persecutus est ope emolumenti a societate [[Edmundus McIlhenny|McIlhenny]] dati.<ref>{{qc|Heiser et Smith (1958)}} p. 194 nota 1</ref>
== Scripta selecta ==
* 1951 : "The Sunflower among the North American Indians" in ''Proceedings of the American Philosophical Society'' vol. 95: (1951) pp. 432–448 [http://www.jstor.org/stable/3143283 JSTOR]
* 1951 : "[https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/j.1558-5646.1951.tb02758.x Hybridization in the annual sunflowers: Helianthus annuus x H. debilis var. cucumerifolius]" in ''Evolution'' vol. 5 (1951) pp. 42-51
* 1951 (cum Paul G. Smith) : "Taxonomic and Genetic Studies on the Cultivated Peppers, Capsicum annuum L. and C. frutescens L." in ''American Journal of Botany'' vol. 38 (1951) pp. 362-368 [https://www.jstor.org/stable/2437824 JSTOR]
* 1958 (cum Paul G. Smith) : {{ec|Heiser et Smith (1958)|c= "New Species of Capsicum from South America" in ''Brittonia'' vol. 10 pp. 194-201 [https://www.jstor.org/stable/2804950 JSTOR] }}
* 1965 : "Cultivated Plants and Cultural Diffusion in Nuclear America" in ''American Anthropologist'' n.s. vol. 67 (1965) pp. 930-949 [https://www.jstor.org/stable/668774 JSTOR]
* 1969 : ''The North American Sunflowers (Helianthus)'' (''Memoirs of the Torrey Botanical Club'', vol. 22 no. 3). Durham Carolinae Septentrionalis [https://archive.org/details/northamericansu22heis Textus]
* 1969 : ''Nightshades: the paradoxical plants''. Franciscopoli: W. H. Freeman [https://archive.org/details/nightshadesparad0000heis Exemplar mutuabile]
* 1972 : "[https://www.biodiversitylibrary.org/page/16159609#page/376/mode/1up Student Days with Edgar Anderson, or how I came to study sunflowers]" in ''Annals of the Missouri Botanical Garden'' vol. 59 (1972) pp. 362-372
* 1981 : ''The Sunflower''. Norman: University of Oklahoma Press [https://archive.org/details/sunflower0000heis Exemplar mutuabile]
* 1984 : "The Ethnobotany of the Neotropical Solanaceae" in ''Advances in Economic Botany'' vol. 1: ''Ethnobotany in the Neotropics'' (1984) pp. 48-52 [https://www.jstor.org/stable/43931368 JSTOR]
* 1985 : ''Of Plants and People''. Norman: University of Oklahoma Press {{Google Books|gOkrIDhCcMcC|Paginae selectae}} [https://archive.org/details/ofplantspeople0000heis Exemplar mutuabile]
* 1990 : ''Seed to Civilization: The Story of Man's Food''. Franciscopoli: W. H. Freeman [https://archive.org/details/seedtocivilizati00char Exemplar mutuabile]
* 1993 : ''The Gourd Book''. Norman: University of Oklahoma Press [https://archive.org/details/gourdbook0000heis_k1y5 Exemplar mutuabile]
* 2003 : ''Weeds in My Garden: Observations on Some Misunderstood Plants''. Timber Press [https://archive.org/details/weedsinmygardeno0000heis Exemplar mutuabile]
* 2008 : "The Sunflower (Helianthus annuus) in Mexico: further evidence for a North American domestication" in ''Genetic Resources and Crop Evolution'' vol. 55 (2008) pp. 9-13 [https://link.springer.com/article/10.1007/s10722-007-9300-z Epitome]
{{Botanistae|Heiser}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Amal Naj, ''Peppers: a story of hot pursuits'' (Novi Eboraci: Knopf, 1992) pp. 72-77 [https://archive.org/details/peppersstoryofho0000naja/ Exemplar mutuabile]
* [[Barbara Pickersgill]], Gregory J. Anderson, "Travels with Charley—sunflowers and beyond: an appreciation of the life and work of Charles B. Heiser, Jr. (1920-2010)" in ''Economic Botany'' vol. 64 (2010) pp. 281-286 [https://www.jstor.org/stable/41001196 JSTOR]
* [[Barbara Pickersgill]], Gregory J. Anderson, ''[https://biology.indiana.edu/documents/historical-materials/Heiser_Charles_by_Pickersgill_and_Anderson.pdf Charles Bixler Heiser Jr., 1920-2010]''. Vasingtoniae: National Academy of Sciences, 2011
{{NexInt}}
* [[:Categoria:Taxa Heiser]]
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
{{DEFAULTSORT:Heiser, Carolus Bixler}}
[[Categoria:Alumni Universitatis Washingtonianae (urbs Sancti Ludovici)]]
[[Categoria:Nati 1920]]
[[Categoria:Mortui 2010]]
[[Categoria:Botanistae Civitatum Foederatarum]]
[[Categoria:Solanologi]]
sucnyrhyj600fq0u6j1oy86o0a3mvlu
Litterae elegantiores
0
302619
3991833
3991703
2026-09-28T18:49:48Z
Grufo
64423
Minora
3991833
wikitext
text/x-wiki
<!-- Alia imago magis idonea quam logotypus cuiusdam domūs editoriae invenienda est -->[[File:Logo Belas-Letras.jpg|thumb|Signum domus editoriae Hispanicae {{barbarice|lingua=es|Belas Letras}}]]
{{res|Litterae elegantiores}} sive {{res|litterae amoenae}}<ref>Christian Helfer: ''Lexicon auxiliare'', editio tertia, Saraviponte 1991, p. 116</ref> ([[lingua Francogallica|Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|belles lettres}}) opera comprehendit quibus poemata, [[mythistoria]]e, [[novella]]e, [[drama]]ta, scripta popularia (didactica) inesse possunt.
Interdum earum auctores a mundo scientifico idiotae habentur et [[aesthetica]] ludibriose putantur. Tamen id genus tertiam partem omnium divenditorum librum occupat.<ref>[https://web.archive.org/web/20220510153302/https://www.boersenverein.de/markt-daten/marktforschung/wirtschaftszahlen/branchenumsatz-und-branchenentwicklung/ Branchenumsatz und Branchenentwicklung]</ref>
== Notae ==
<references/>
{{NexInt}}
* [[Litterae Franciae]]
{{Lit-stipula}}
[[categoria:Genera litterarum]]
dogog2wyhv5j4rw16dzx91g4nt4sd9b
Capsicum Hungarum
0
302864
3991751
3991113
2026-09-28T12:52:33Z
Andrew Dalby
1084
3991751
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Hungarian wax peppers - Marietta, Georgia.jpg|thumb|''Hungarian wax'']]
'''Capsicum Hungarum''' est grex [[cultivarietas|cultivarietatum]] [[capsicum (fructus)|capsicorum]] speciei ''[[Capsicum annuum|Capsico annuo]]'' attributarum. Fructuum sunt qui humore mites, sunt qui calidiores aestimantur.<ref>''Chile banana'' mitis, ''Hungarian wax'' pungentior secundum {{qc|id=Long-Solís (1998)}}</ref> Nomina plura his varietatibus dantur, ''Hungarian wax'', ''Banana pepper'', ''Sweet banana'', ''Ungaro'' etc.
[[Fasciculus:Paprika, Hungary.jpg|thumb|''Zöldpaprika'' vel ''Hungarian'' (?)]]
[[Albertus Szent-Györgyi]], [[vitaminum C|vitamini C]] primus inventor,<ref>Joseph Louis Svirbely, [[Albertus Szent-Györgyi|Albert Szent-Györgyi]], "The Chemical Nature of Vitamin C" [https://profiles.nlm.nih.gov/spotlight/wg/catalog/nlm:nlmuid-101584924X102-doc pars i] [https://profiles.nlm.nih.gov/spotlight/wg/catalog/nlm:nlmuid-101584924X103-doc pars ii] in ''Biochemical Journal'' vol. 26 (1932) pp. 865-870, vol. 27 (1933) pp. 279-285</ref> capsica dulcia fontem copiosissimum vitamini C esse monstravit.<ref>{{qc|id=Banga et Szent-Györgyi (1934)}}; [[Albertus Szent-Györgyi|Albert Szent-Györgyi]], "[https://www.chm.bris.ac.uk/sillymolecules/lost.pdf Lost in the Twentieth Century]" in ''Annual Review of Biochemistry'' vol. 32 (1963) pp. 1-14</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; Fontes antiquiores
* 1934 : {{ec|id=Banga et Szent-Györgyi (1934)|c=Ilona Banga, [[Albertus Szent-Györgyi|Albert Szent-Györgyi]], "[https://profiles.nlm.nih.gov/spotlight/wg/catalog/nlm:nlmuid-101584924X104-doc The Large Scale Preparation of Ascorbic Acid from Hungarian Pepper (Capsicum annuum)]" in ''Biochemical Journal'' vol. 28 (1934) pp. 1625-1628}}
; Eruditio
* {{ec|id=Andrews (1995)|c=[[Ioanna Andrews|Jean Andrews]], ''Peppers: the domesticated capsicums'' (2a ed. Austin: University of Texas Press, 1995) p. 97, tab. 3}}
* {{ec|id=Bosland et Votava (2012)|c=[[Paulus Bosland|Paul W. Bosland]], Eric J. Votava, ''Peppers: Vegetable and Spice Capsicums'' (Oxoniae: CABI, 2012. ISBN 978-1-84593-825-3) p. 26}}
* {{ec|id=Long-Solís (1998)|c=Janet Long-Solís, ''Capsicum y cultura: la historia del chilli''. 2a ed. (Mexicopoli: Fondo de Cultura Económica, 1998) p. 156 ("Chile banana, Hungarian wax")}}
* Francisco Higinio Ruiz-Espinoza et al., "[https://www.researchgate.net/publication/354969211_Growth_of_four_types_of_Capsicum_spp_in_substrates_under_a_protected_environment Growth of four types of Capsicum spp. in substrates under a protected environment]" in ''Revista de la Facultad de Agronomia'' vol. 38 (2021) pp. 902-912
* Antonio Vega-Gálvez et al., "[https://www.academia.edu/10552780/Effect_of_air_drying_temperature_on_physico_chemical_properties_antioxidant_capacity_colour_and_total_phenolic_content_of_red_pepper_Capsicum_annuum_L_var_Hungarian_ Effect of air-drying temperature on physico-chemical properties, antioxidantcapacity, colour and total phenolic content of red pepper (Capsicum annuum, L. var. Hungarian)]" in ''Food Chemistry'' vol. 117 (2009) pp. 647–653 ("Hungarian, Sweet banana")
[[Categoria:Capsicum annuum]]
[[Categoria:Cultivarietates]]
701dhlxoz0dr21a1fdj32pe19if1dwb
Churchill (flumen Laboratoriae)
0
316344
3991842
3991581
2026-09-28T20:03:13Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3991842
wikitext
text/x-wiki
{{videdis|Churchill}}
{{flumen|Churchill|[[Fasciculus:Churchill Falls, Labrador, in 1896 -a.png|thumb|center|Magna [[aqua cadens]] in Churchillo flumine anno 1896]]| 856| 1550 | 1620| 79 800 |[[Smallwood]]|[[Lacus Melville]]|[[Terra Nova et Terra Laboratoria]]}}
{{res|Churchill}}<ref>Cf. [[Churchill]] de formis Latinis.</ref> (in [[lingua Innu]] ''Mishtashipu'' 'Flumen Magnum'; [[Anglice]] usque ad annum [[1965]] ''Hamilton'') est magnum [[flumen]] in provincia [[Terra Nova et Terra Laboratoria]] [[Canada]]e situm. Fontes fluminis nunc in [[receptaculum aquae|receptaculo aquae]] maximo [[Smallwood]] conditae sunt. Flumen circa 856 [[chm]] per [[taiga|silvam borealem]] [[saxum|saxosam]] fluit et se in [[lacus Melville|lacum Melville]] haud longe ab urbe [[Happy Valley-Goose Bay|Vallis Laetae et Sinus Anserini]] effundit. Magna [[aqua cadens]] eiusdem nominis (''Churchill'') in flumine existit, sed nunc [[aqua]] caret, alveo novo ad [[moles (agger)|molem]] [[electrificina|hydroergasterii]] constructo.
Cum anno [[1821]] Guilelmus Martin flumen invenisset, nomen {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hamilton|Caroli Hamilton|en|qid=Q1064724}} ei dedit, sed anno 1965 {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioseph Smallwood||en|qid=Q365496}} in honorem [[Winston Churchill|Winstonis Churchilli]] nomen mutavit.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{fontes geographici}}
[[Categoria:Flumina Terrae Novae et Estotilandiae]]
[[Categoria:Systema fluviorum Oceani Atlantici Americae]]
pcw1k39h4nkvy7f4mnbdcyrnkcj5ovr
3991852
3991842
2026-09-28T20:34:40Z
Grufo
64423
3991852
wikitext
text/x-wiki
{{videdis|Churchill}}
{{flumen|Churchill|[[Fasciculus:Churchill Falls, Labrador, in 1896 -a.png|thumb|center|Magna [[aqua cadens]] in Churchillo flumine anno 1896]]| 856| 1550 | 1620| 79 800 |[[Smallwood]]|[[Lacus Melville]]|[[Terra Nova et Terra Laboratoria]]}}
{{res|Churchill}}<ref>Cf. [[Churchill]] de formis Latinis.</ref> (in [[lingua Innu]] ''Mishtashipu'' ‘Flumen Magnum’; [[Anglice]] usque ad annum [[1965]] ''Hamilton'') est magnum [[flumen]] in provincia [[Terra Nova et Terra Laboratoria]] [[Canada]]e situm. Fontes fluminis nunc in [[receptaculum aquae|receptaculo aquae]] maximo [[Smallwood]] conditae sunt. Flumen circa 856 [[chm]] per [[taiga|silvam borealem]] [[saxum|saxosam]] fluit et se in [[lacus Melville|lacum Melville]] haud longe ab urbe [[Happy Valley-Goose Bay|Vallis Laetae et Sinus Anserini]] effundit. Magna [[aqua cadens]] eiusdem nominis (''Churchill'') in flumine existit, sed nunc [[aqua]] caret, alveo novo ad [[moles (agger)|molem]] [[electrificina|hydroergasterii]] constructo.
Cum anno [[1821]] Guilelmus Martin flumen invenisset, nomen {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hamilton|Caroli Hamilton|en|qid=Q1064724}} ei dedit, sed anno 1965 {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioseph Smallwood||en|qid=Q365496}} in honorem [[Winston Churchill|Winstonis Churchilli]] nomen mutavit.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{fontes geographici}}
[[Categoria:Flumina Terrae Novae et Estotilandiae]]
[[Categoria:Systema fluviorum Oceani Atlantici Americae]]
m0qalbxekynn9wlbt2pnc04z84nnpz9
Spatii temporisque tractio
0
317385
3991889
3960316
2026-09-29T00:08:41Z
Grufo
64423
Mendam correxi
3991889
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Frame-dragging-effect.svg|thumb|Spatii temporisque tractio circum [[Tellus|Tellurem]] sic pingi potest.]]
{{res|Spatii temporisque tractio}}<ref name="convertimus">Haec appellatio a Vicipaediano e lingua indigena in sermonem Latinum conversa est. Extra Vicipaediam huius locutionis testificatio vix inveniri potest.</ref> seu {{res|spatitemporis tractio}}<ref name="convertimus" /> est effectus in [[spatitempus|continuo spatitemporali]], [[relativitas generalis|theoriā relativitatis generalis]] [[Albertus Einstein|Alberti Einstein]] praevisus, qui e distributione haud stativa [[aequatio massae et energiae|massae energiaeque]] oritur. [[Campus physicus]] appellari solet stativus si in statu constanti manet, attamen [[corpus physicum|corpora]] quae ipsum campum gignunt mobilia esse possunt; exempli gratia, [[rotatio|volventia]]. [[Disciplina]] quae effectūs fluxuum [[massa]]e [[energia]]eque tractat {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|gravitielectromagnetismus||en|qid=Q1150290}} vocatur, quia [[electromagnetismus|electromagnetismo]] classico aliqua similis est.
In ambitu relativitatis generalis, primus effectus ad spatii temporisque tractionem attinens a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Iosephus Lense|Iosepho Lense|en|qid=Q86272}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Thirring|Ioanne Thirring|en|qid=Q84561}} [[physicus|physicis]] [[Austria|Austricis]] anno [[1918]] descriptus est, unde et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|praecessio Lensiana–Thirringiana|effectus Lensianus–Thirringianus|en|qid=Q11083519}} appellatur,<ref>{{qc|id=Thirring, 1918}}.</ref><ref>{{qc|id=Lense & Thirring, 1918}}.</ref><ref>{{qc|id=Thirring, 1921}}.</ref> seu spatii temporisque tractio rotatoria. Ipsi praedixerunt vertiginem corporis massivi {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Tensor metricus (relativitas generalis)|metricam spatitemporis|en|qid=Q2045231}} sic distorquere, ut omnes [[orbita]]e interiores cogerentur [[praecessio|praecessare]]. Talis effectus in [[mechanica Newtoniana]] omnino abest; ibidem quidem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|campus gravitationalis||en|qid=Q558066}} e massa tantum corporis, non e [[rotatio]]ne, dependet. Effectus Lensianus–Thirringianus est tenuissimus: fere una pars in pluribus trillionibus partium; ut detegatur, corpus valde massivum spectandum est, vel [[instrumentum]] sensibilissimum est excogitandum.
== Effectūs ==
{{tp|Spatii temporisque tractio rotatoria}} Secundum principia relativitatis generalis (vel similium theoriarum), effectus Lensianus–Thirringianus patescit prope corpora massiva volventia. Sub hoc effectu, [[systema relationum]] quo [[horologium]] celerrime decurrit est illud quod, ut a spectatore remoto visum, circa corpus massivum circumagit rotationis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|directio|directionem|en|qid=Q2151613}} eius sequens. Ex hoc etiam sequitur iuxta corpus massivum [[lux|lucem]] transituram esse citius eādem directione ac rotatione iactam quam rotationi adversam (erga observatores remotos). Praesertim post experimentum ''[[Gravity Probe B]]'', hic innotuit celeberrimus effectus tractionis spatii temporisque. In similitudine cum electromagnetismo, spatii temporisque tractio rotatoria cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|inductio electromagnetica|inductione electromagnetica|en|qid=Q988780}} comparari potest.
Regiones interiores magis trahuntur quam exteriores, ergo plura “systemata relationum localiter volventia” e tali campo gradienti oriuntur. Exempli gratia, concedatur {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pattinator|pattinatricem|en|qid=Q1259045}} circa [[circulus aequinoctialis|circulum aequinoctialem]] cuiusdam [[foramen nigrum|foraminis nigri]], capite ad [[septentriones]] pedibusque ad [[Meridies (pars caeli)|meridiem]] versis, in quiete rotatoria erga {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|stellae fixae|stellas fixas|en|qid=Q430297}} iacentem, circumagere in orbita; si [[bracchium|bracchia]] extendat, inductionis gravitimagneticae causā, bracchium quod ad foramen nigrum vergit in directionem rotationis torqueatur, alterum autem in directionem contrariam; ergo pattinatrix directione foramini nigro adversā (seu directione retrograda) rotet.
[[Fasciculus:Epicyclic Gearing Stationary Ring.gif|thumb|upright=0.8|Apparatus epicyclicus seu planetarius. Rota flava appellatur “rota solaris”, rotae caeruleae “rotae planetariae” appellantur, et rota rubra appellatur “rota anularis”.]]
Est quaedam [[velocitas angularis]] peculiaris, qua si pattinatrix iam rotabatur dum bracchia expandidit, effectūs inertiales et tractio spatii temporisque se invicem sic compensant ut nulla mutatio observetur velocitatis angularis. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|principium aequivalentiae||en|qid=Q210546}}, effectūs locales [[vis gravitatis|gravitatis]] ab [[inertia|effectibus inertiae]] distingui non possunt; nulla re in extensione bracchiorum tali velocitate eveniente, hoc igitur est pattinatricis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema relationum inertiale|systema relationum quiescens|en|qid=Q192735}} (non volvens). Memorandum est tale systema revolvere erga stellas fixas, rotationi foraminis nigri adversum. Aliquid simile etiam in [[Principium Machianum|Principio Machiano]] invenitur, secundum quod systema relationum locale e distributione massae in toto [[Universum|Universo]] pendet.<ref>{{qc|Sciama, 1953}}</ref> Naturale est hoc cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|apparatus epicyclicus|apparatu epicyclico|en|qid=Q82412}} [[rota dentata|rotarum dentatarum]] comparare, in quo foramen nigrum est rota solaris, pattinatrix rota planetaria, et Universum externum rota anularis. Effectus similis (attamen electromagneticus) est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|structura subtilissima||en|qid=Q1413102}} in spectris atomicis, quae e [[vertigo quantica|vertigine]] [[nucleus atomi|nucleari]] oritur.
Insuper, talis effectus facit ut corpus in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|orbita aequinoctialis|orbita aequinoctiali|en|qid=Q3884974}}, sed non in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|liberus casus|libero casu|en|qid=Q140028}}, massivo corpori centrali videatur gravius si directione retrograda rotatur quam si rotatur directione prograda. Exempli gratia, rota super circulum aequinoctialem suspensa aestimabitur massā graviore si directione retrograda volvit quam si prograda. Caveatur tamen tractionem spatitemporalem nec accelerare neque retardare rotam, non esse quidem [[viscositas|viscositati]] similem.
Item, quoddam [[pendulum]] super [[planeta]]m volventem pendens non inclinabitur, sed ad [[perpendiculum]] manebitur. Attamen, si cadere incipiat, nonnullus [[motus|motus]] rotatorius casui eius inducatur. Ultro, si quaedam rota, secus planum aequinoctialem suspensa, ibidem cadat, celerius celeriusque retrograde rotari incipiat, licet nec ullam [[vis centrifuga|vim centrifugam]] neque ullam mutationem in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|momentum angulare|momento angulari|en|qid=Q161254}} experiatur.
{{tp|Spatii temporisque tractio linearis}} E relativitate generali consequitur similem effectum et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|motus linearis|linearem|en|qid=Q2035846}} afficere motum. Nihilominus, licet e theoria solide fluat, difficultas eius in Universo observandi vel per experimenta comprobandi facit ut per commentaria minus tractetur vel saepe omittatur (sed {{*cfr}} {{qc|id=Einstein, 1921}}).
{{tp|Incrementum stativum massae}} Tertius effectus ab ipso Einstein in eodem commentario<ref name="einstein-1921">{{qc|id=Einstein, 1921}}</ref> notatus in hoc consistit, quod {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa inertialis||es|qid=Q843816}} augetur quum corpus prope alias massas adiacet. Quamquam effectus non ad tractionem proprie pertineat, ab eadem aequatione relativitatis generalis derivatur. Hic quoque est effectus tenuissimus atque per experimenta difficillimus probatu.
== Derivatio mathematica ==
Spatii temporisque tractio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metrica Kerriana|metricā Kerrianā|en|qid=Q1068747}} bene explicari potest,<ref name="kerr_1963">{{Opus
| nomen = Roy Patrick Kerr
| cognomen = Kerr
| titulus = Gravitational field of a spinning mass as an example of algebraically special metrics
| contextus = Physical Review Letters
| commentatio de contextu = Physical Review Letters
| volumen = 11
| fasciculus = 5
| paginae = 237–238
| annus = 1963
| doi = 10.1103/PhysRevLett.11.237
| bibcode = 1963PhRvL..11..237K
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen auctoris 1 = Landau
| nomen auctoris 1 = Leo Davidis
| commentatio de auctore 1 = Leo Landau
| cognomen auctoris 2 = Lifshitz
| nomen auctoris 2 = Eugenius Mikhailovich
| commentatio de auctore 2 = Eugenius Mikhailovich Lifshitz
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The Classical Theory of Fields
| contextus = Course of Theoretical Physics
| volumen = 2
| annus = 1975
| editio = 4
| isbn = 978-0-08-018176-9
| locus = [[Novum Eboracum|Novi Eboraci]]
| paginae = 321–330
}}.</ref> quae [[geometria]]m continui spatitemporalis prope massam {{mvar|M}}, cui sit momentum angulare {{mvar|J}}, per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|coordinatae Boyerianae–Lindquistanae|coordinatas Boyerianas–Lindquistanas|en|qid=Q2996687}} sic describit:
: <math>\begin{align}
c^{2} d\tau^{2} =&
\left( 1 - \frac{r_{s} r}{\rho^{2}} \right) c^{2} dt^{2}
- \frac{\rho^{2}}{\Lambda^{2}} dr^{2}
- \rho^{2} d\theta^{2} \\
& {} - \left( r^{2} + \alpha^{2} + \frac{r_{s} r \alpha^{2}}{\rho^{2}} \sin^{2} \theta \right) \sin^{2} \theta \ d\phi^{2}
+ \frac{2r_{s} r\alpha c \sin^{2} \theta }{\rho^{2}} d\phi dt
\end{align}</math>
In tali formula {{mvar|r<sub>s</sub>}} est [[radius Schwarzschildianus]],
: <math>
r_{s} = \frac{2GM}{c^{2}}
</math>
atque hae quantitates introductae sunt compendia:
: <math>
\alpha = \frac{J}{Mc}
</math>
: <math>
\rho^{2} = r^{2} + \alpha^{2} \cos^{2} \theta\,\!
</math>
: <math>
\Lambda^{2} = r^{2} - r_{s} r + \alpha^{2}\,\!
</math>
Intra limitem non relativisticum, [[quantitas variabilis|quantitate variabili]] {{mvar|M}} (vel similiter {{mvar|r<sub>s</sub>}}) ad [[0|nihil]] tendente, metrică Kerriana fit metrica una ad {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|coordinatae sphaeroidales oblongae|coordinatas sphaeroidales oblongas|en|qid=Q11075615}} orthogonalis:
: <math>
c^{2} d\tau^{2} =
c^{2} dt^{2}
- \frac{\rho^{2}}{r^{2} + \alpha^{2}} dr^{2}
- \rho^{2} d\theta^{2}
- \left( r^{2} + \alpha^{2} \right) \sin^{2}\theta d\phi^{2}
</math>
Ergo metrica Kerriana et per hanc aequationem rescribi potest,
: <math>
c^{2} d\tau^{2} =
\left( g_{tt} - \frac{g_{t\phi}^{2}}{g_{\phi\phi}} \right) dt^{2}
+ g_{rr} dr^{2} + g_{\theta\theta} d\theta^{2} +
g_{\phi\phi} \left( d\phi + \frac{g_{t\phi}}{g_{\phi\phi}} dt \right)^{2}
</math>
quae illi systemati relationum congruit quod conrotatur velocitate angulari {{math|Ω}}, tam e [[radius (geometria)|radio]] {{mvar|r}} quam e {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|collatitudo|collatitudine|en|qid=Q962585}} {{mvar|θ}} dependente,
: <math>
\Omega = -\frac{g_{t\phi}}{g_{\phi\phi}} = \frac{r_{s} \alpha r c}{\rho^{2} \left( r^{2} + \alpha^{2} \right) + r_{s} \alpha^{2} r \sin^{2}\theta}
</math>
et quae in [[circulus aequinoctialis|plano aequinoctiali]] hocmodo fit simplicius:<ref>{{Opus
| cognomen auctoris = Tartaglia
| nomen auctoris = Angelus
| titulus = Detection of the gravitometric clock effect
| annus = 2008
| contextus = Classical and Quantum Gravity
| volumen = 17
| fasciculus = 4
| paginae = 783–792
| s2cid = 9356721
| arxiv = gr-qc/9909006
| bibcode = 2000CQGra..17..783T
| doi = 10.1088/0264-9381/17/4/304
}}.</ref>
: <math>
\Omega = \frac{r_{s} \alpha c}{r^{3} + \alpha^{2} r + r_{s} \alpha^{2}}
</math>
Sic massa volvens ad suam rotationem omnia {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema relationum inertiale|systemata relationum inertialia|en|qid=Q192735}} trahit: haec est spatii temporisque tractio.
[[Fasciculus:Ergosphere_and_event_horizon_of_a_rotating_black_hole_(no_animation).gif|thumb|upright=1|Duae [[superficies]] ubi [[metrica Kerriana]] videtur singularitates ostendere; interior est [[horizon eventuum]], sphaeroidi oblongo similis, exterior vero [[cucurbita]]e similis.<ref name="visser">{{Opus
| cognomen auctoris = Visser
| nomen auctoris = Matthaeus
| titulus = The Kerr spacetime: A brief introduction
| tempus = 2008-01-15
| pagina = 35
| url = https://arxiv.org/pdf/0706.0622v3
| contextus = arXiv General Relativity and Quantum Cosmology
| url contextus = https://arxiv.org/archive/gr-qc
| arxiv = 0706.0622v3
}}.</ref><ref name="blundell">{{Opus
| cognomen auctricis = Blundell
| nomen auctricis = Catharina
| titulus = Black Holes: A Very Short Introduction
| annus = 2015
| url = https://books.google.com/books?id=72nLCgAAQBAJ
| pagina = 31
| url paginae = https://books.google.com/books?id=72nLCgAAQBAJ&dq=ergosphere+pumpkin&pg=PA31
}}.</ref> [[Ergosphaera]] inter has duas superficies iacet; intra hoc [[volumen]], pars metrica {{mvar|g<sub>tt</sub>}} fit negativa, id est sicut pars spatialis se gerit. Inde sequitur particulis intra ergosphaeram unā cum massa interiori volvendum esse, si naturam temporalem servare volunt.]]
[[Fasciculus:Retrograde entry into the ergospere of a rotating black hole.gif|thumb|Particula ergosphaerae retrograde appropinquans cogitur suam directionem invertere.]]
Forma immanissima spatii temporisque tractio intra [[ergosphaera]]m [[foramen nigrum volvens|foraminis nigri volventis]] incurritur. In metrica quidem Kerriana sunt duae superficies quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|singularitas (mathematica)|singulares|en|qid=Q863349}} esse videntur. Interior quarum [[horizon eventuum|horizonti eventuum]] sphaerico congruit illius simili quem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metrica Schwarzschildiana||en|qid=Q742969}} describit,
: <math>
r_\text{interior} = \frac{r_{s} + \sqrt{r_{s}^{2} - 4\alpha^{2}}}{2}
</math>
quo pars radialis pura {{mvar|g<sub>rr</sub>}} fit [[infinitas|infinita]].
Superficies exterior, quum vertigo sit parva {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sphaeroides oblongus|sphaeroidi oblongo|pt|qid=Q3241540}} similis, quum autem vertigo sit magna [[cucurbita]]e similis apparet.<ref name=visser /><ref name=blundell /> Haec superficies interiorem illam attingit in [[polus|polis]], quibus collatitudo {{mvar|θ}} fit [[0|zerus]] aut {{mvar/pi}}. In coordinatis Boyerianis–Lindquistanis eius radius definitur per formulam:
: <math>
r_\text{exterior} = \frac{r_{s} + \sqrt{r_{s}^{2} - 4\alpha^{2} \cos^{2}\theta}}{2}
</math>
ubi pars temporalis pura {{mvar|g<sub>tt</sub>}} suum [[signum (numeri)|signum]] a positivo ad negativum vertit.
Spatium inter has duas superficies appellatur [[ergosphaera]]. Particula quae movetur {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tempus proprium||en|qid=Q1056595}} positivum in sua {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|linea universi||en|qid=Q856292}}—seu in sua via per continuum spatitemporale—experiri solet. Hoc tamen intra ergosphaeram—ubi pars {{mvar|g<sub>tt</sub>}} semper negativa est—evenire licet dummodo particula unā cum massa centrali {{mvar|M}} saltem velocitate {{math|Ω}} conrotetur.
Sicut supra ostenditur, memorandum est spatii temporisque tractionem circa quamlibet massam volventem, apud quemlibet radium {{mvar|r}} et in qualibet collatitudine {{mvar|θ}} evenire, non tantummodo intra ergosphaeram foraminis nigri.
=== De effectu Lensiano–Thirringiano intra sphaeram volventem ===
[[Praecessio Lensiana–Thirringiana|Effectus Lensianus–Thirringianus]] ab Alberto Einstein habitus est non solum testis, sed etiam probatio [[principium Machianum|principii Machiani]]; sic e litteris patet quas ad [[Ernestus Mach|Ernestum Mach]] anno [[1913]] misit (quinque annis ante opus Iosephi Lense et Ioannis Thirring, et duobus annis antequam formam ultimam [[relativitas generalis|relativitatis generalis]] perficeret). {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Gulielmus Misner|Carolus Misner|en|qid=Q364238}}, [[Kip Thorne]] et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Archibaldus Wheeler|Ioannes Wheeler|en|qid=Q202631}} in suo libro {{Op|De gravitatione}} epistulas Einsteinianas tradiderunt.<ref name="misner-thorne-wheeler-1973-21.5-544">{{qc|id=Misner, Thorne & Wheeler, 1973}}, fig. 21.5, p. 544.</ref> Effectus ad distantias [[cosmologia|cosmologicas]] extensum a nonnullis auctoribus adhuc hodie adhibetur probatio principii Machiani.<ref name="misner-thorne-wheeler-1973-21.5-544" />
Intra globum sphaericum volventem [[acceleratio]] ob effectum Lensianum–Thirringianum sic patescit:<ref name="phister-2005">{{Opus
| cognomen auctoris = Pfister
| nomen auctoris = Herbertus
| titulus = On the history of the so-called Lense–Thirring effect
| annus = 2005
| contextus = General Relativity and Gravitation
| volumen = 39
| fasciculus = 11
| paginae = 1735–1748
| url = http://philsci-archive.pitt.edu/archive/00002681/
| s2cid = 22593373
| bibcode = 2007GReGr..39.1735P
| citeseerx = 10.1.1.693.4061
| doi = 10.1007/s10714-007-0521-4
}}.</ref>
: <math>
\bar{a} = -2d_1 \left( \bar{ \omega} \times \bar v \right) - d_2 \left[ \bar{ \omega} \times \left( \bar{ \omega} \times \bar{r} \right) + 2\left( \bar{ \omega}\bar{r} \right) \bar{ \omega} \right]
</math>
ubi [[coëfficiens|coëfficientes]] sunt:
: <math>\begin{align}
d_1 &= \frac{4MG}{3Rc^2} \\
d_2 &= \frac{4MG}{15Rc^2}
\end{align}</math>
si {{math|1={{mvar|MG}} ≪ {{mvar|Rc}}<sup>2</sup>}}; vel accuratius:
: <math>
d_1 = \frac{4 \alpha(2 - \alpha)}{(1 + \alpha)(3- \alpha)}, \qquad \alpha=\frac{MG}{2Rc^2}
</math>
Continuum spatitemporale intra [[sphaera]]m volventem non erit planum. Hoc quidem fieri potest planum tantummodo si corpus a forma sphaerica paulo deviare potest et eius densitas potest variari.<ref>{{Opus
| cognomen auctoris 1 = Pfister
| nomen auctoris 1 = Herbertus
| cognomen auctoris 2 = Braun
| nomen auctoris 2 = H. K.
| titulus = Induction of correct centrifugal force in a rotating mass shell
| contextus = Classical and Quantum Gravity
| volumen = 2
| fasciculus = 6
| annus = 1985
| paginae = 909–918
| s2cid = 250883114
| doi = 10.1088/0264-9381/2/6/015
| bibcode = 1985CQGra...2..909P
}}.</ref>
== Experimenta ==
Anno [[1976]], [[Ricardus A. Van Patten]] et [[Franciscus W. Everitt]] missionem proposuerunt quae, per binos [[satelles artificialis|satellites]] in contrariis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|orbita polaris|orbitis polaribus|en|qid=Q746711}} circum [[Tellus|Tellurem]] positos atque apparatibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Satelles frictione privus|frictione privis|en|qid=Q8069443}} instructos, praecessionem Lensianam–Thirringianam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nodus orbitalis|nodorum orbitalium|en|qid=Q507546}} metiretur.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Van Patten
| nomen 1 = R. A.
| cognomen 2 = Everitt
| nomen 2 = C. W. F.
| titulus = Possible Experiment with Two Counter-Orbiting Drag-Free Satellites to Obtain a New Test of Einsteins's General Theory of Relativity and Improved Measurements in Geodesy
| contextus = Physical Review Letters
| annus = 1976
| volumen = 36
| fasciculus = 12
| paginae = 629–632
| doi = 10.1103/PhysRevLett.36.629
| s2cid = 120984879
| bibcode = 1976PhRvL..36..629V
}}</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Van Patten
| nomen 1 = R. A.
| cognomen 2 = Everitt
| nomen 2 = C. W. F.
| titulus = A possible experiment with two counter-rotating drag-free satellites to obtain a new test of Einstein's general theory of relativity and improved measurements in geodesy
| contextus = Celestial Mechanics
| fasciculus = 4
| volumen = 13
| annus = 1976
| paginae = 429–447
| doi = 10.1007/BF01229096
| s2cid = 121577510
| bibcode = 1976CeMec..13..429V
}}</ref> Anno [[1986]], simile experimentum, attamen minus sumptuosum, ab [[Ignatius Ciufolini|Ignatio Ciufolini]] excogitatum est:<ref>{{Opus
| cognomen = Ciufolini
| nomen = I.
| titulus = Measurement of Lense–Thirring Drag on High-Altitude Laser-Ranged Artificial Satellites
| contextus = Physical Review Letters
| volumen = 56
| fasciculus = 4
| annus = 1986
| paginae = 278–281
| bibcode = 1986PhRvL..56..278C
| doi = 10.1103/PhysRevLett.56.278
| pmid = 10033146
}}</ref> is enim proposuit satellitem passivum geodeticum in eandem orbitam ac illam satellitis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LAGEOS||en|qid=Q1797842}} immittere—qui anno [[1976]] missus erat—sed in hoc dissimilem, quod plani orbitales graduum 180 verterentur, in formatione quae vulgo “papilionis” appellatur. Hoc in casu, quantitas metienda esset summa nodorum satellitis LAGEOS et novi vehiculi, quod postea variis nominibus appellatum est: [[LAGEOS III]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES||en|qid=Q427370}}, WEBER-SAT.
Animis ad satellites iam in orbita restrictis, biennio [[1977]]–[[1978]], per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Telemetria laserica ad satellites versa|telemetriam lasericam|en|qid=Q1413924}} ad LAGEOS satellites versam, primum propositum effectūs Lensiani–Thirringiani metiendi ortum est.<ref>{{Opus
| bibcode = 1978A&A....69..321C
| cognomen 1 = Cugusi
| nomen 1 = L.
| cognomen 2 = Proverbio
| nomen 2 = E.
| titulus = Relativistic Effects on the Motion of Earth's Artificial Satellites
| contextus = Astronomy and Astrophysics
| volumen = 69
| annus = 1978
| pagina = 321
}}</ref> Tentamina efficaciter incohata sunt anno [[1996]], quum satellites LAGEOS et [[LAGEOS II]] secundum ea rationem adhiberentur qua apta combinatio nodorum amborum satellitum et [[Perigaeum|perigaei]] satellitis LAGEOS II usurparetur.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ciufolini
| nomen 1 = I.
| cognomen 2 = Lucchesi
| nomen 2 = D.
| cognomen 3 = Vespe
| nomen 3 = F.
| cognomen 4 = Mandiello
| nomen 4 = A.
| titulus = Measurement of dragging of inertial frames and gravitomagnetic field using laser-ranged satellites
| contextus = Il Nuovo Cimento A
| volumen = 109
| fasciculus = 5
| annus = 1996
| paginae = 575–590
| doi = 10.1007/BF02731140
| s2cid = 124860519
| bibcode = 1996NCimA.109..575C
}}</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ciufolini
| nomen 1 = I.
| titulus = On a new method to measure the gravitomagnetic field using two orbiting satellites
| contextus = Il Nuovo Cimento A
| volumen = 109
| fasciculus = 12
| annus = 1996
| paginae = 1709–1720
| doi = 10.1007/BF02773551
| s2cid = 120415056
| bibcode = 1996NCimA.109.1709C
}}</ref> Inter annos [[2004]] et [[2006]] alia experimenta acta sunt quibus, perigaeo satellitis LAGEOS II omisso et combinatione lineari adhibita, effectus ultro investigatus est.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ciufolini
| nomen 1 = I.
| cognomen 2 = Pavlis
| nomen 2 = E. C.
| titulus = A confirmation of the general relativistic prediction of the Lense–Thirring effect
| contextus = Nature
| commentatio de contextu = Nature
| volumen = 431
| fasciculus = 7011
| annus = 2004
| paginae = 958–960
| pmid = 15496915
| s2cid = 4423434
| doi = 10.1038/nature03007
| bibcode = 2004Natur.431..958C
}}</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ciufolini
| nomen 1 = I.
| cognomen 2 = Pavlis
| nomen 2 = E.C.
| cognomen 3 = Peron
| nomen 3 = R.
| titulus = Determination of frame-dragging using Earth gravity models from CHAMP and GRACE
| contextus = New Astronomy
| volumen = 11
| fasciculus = 8
| annus = 2006
| paginae = 527–550
| doi = 10.1016/j.newast.2006.02.001
| bibcode = 2006NewA...11..527C
}}</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Iorio
| nomen 1 = L.
| cognomen 2 = Morea
| nomen 2 = A.
| titulus = The Impact of the New Earth Gravity Models on the Measurement of the Lense-Thirring Effect
| contextus = General Relativity and Gravitation
| volumen = 36
| fasciculus = 6
| annus = 2004
| paginae = 1321–1333
| arxiv = gr-qc/0304011
| bibcode = 2004GReGr..36.1321I
| s2cid = 119098428
| doi = 10.1023/B:GERG.0000022390.05674.99
}}</ref> In {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Litterae scientificae|litteris scientificis|en|qid=Q12042160}} accurata recensio omnium tentaminum quibus, ope satellitum artificialium, conatum est effectum Lensianum–Thirringianum metiri anno [[2013]] edita est.<ref>{{Opus
| cognomen = Renzetti
| nomen = G.
| contextus = Central European Journal of Physics
| titulus = History of the attempts to measure orbital frame-dragging with artificial satellites
| volumen = 11
| fasciculus = 5
| annus = 2013
| paginae = 531–544
| bibcode = 2013CEJPh..11..531R
| doi = 10.2478/s11534-013-0189-1
| accessus ad doi = liberus
}}</ref> Generalis tamen accuratio talium tentaminum LAGEOS satellites adhibentium hactenus obnoxia est controversiis.<ref>{{Opus
| cognomen = Renzetti
| nomen = G.
| titulus = Some reflections on the Lageos frame-dragging experiment in view of recent data analyses
| contextus = New Astronomy
| volumen = 29
| annus = 2014
| paginae = 25–27
| bibcode = 2014NewA...29...25R
| doi = 10.1016/j.newast.2013.10.008
| accessus ad doi = liberus
}}</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Iorio
| nomen 1 = L.
| cognomen 2 = Lichtenegger
| nomen 2 = H. I. M.
| cognomen 3 = Ruggiero
| nomen 3 = M. L.
| cognomen 4 = Corda
| nomen 4 = C.
| titulus = Phenomenology of the Lense-Thirring effect in the solar system
| contextus = Astrophysics and Space Science
| volumen = 331
| fasciculus = 2
| annus = 2011
| paginae = 351–395
| doi = 10.1007/s10509-010-0489-5
| s2cid = 119206212
| arxiv = 1009.3225
| bibcode = 2011Ap&SS.331..351I
}}</ref><ref>{{Opus
| bibcode = 2011EPJP..126...72C
| cognomen 1 = Ciufolini
| nomen 1 = I.
| cognomen 2 = Paolozzi
| nomen 2 = A.
| cognomen 3 = Pavlis
| nomen 3 = E. C.
| cognomen 4 = Ries
| nomen 4 = J.
| cognomen 5 = Koenig
| nomen 5 = R.
| cognomen 6 = Matzner
| nomen 6 = R.
| cognomen 7 = Sindoni
| nomen 7 = G.
| cognomen 8 = Neumeyer
| nomen 8 = H.
| titulus = Testing gravitational physics with satellite laser ranging
| contextus = The European Physical Journal Plus
| volumen = 126
| fasciculus = 8
| pagina = 72
| annus = 2011
| doi = 10.1140/epjp/i2011-11072-2
| s2cid = 122205903
}}</ref>
Experimentum ''[[Gravity Probe B]]'' fuit [[volatus spatialis|missio spatialis]] a grege [[Universitas Stanfordiensis|Universitatis Stanfordiensis]] et [[NASA]] suscepta, qua alius effectus gravitimagneticus, nempe {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|praecessio Schiffiana||d|qid=Q7258953}} [[gyroscopium|gyroscopii]], usque ad accurationem circa {{Centesimae|1|gen}}, vel etiam meliorem, metiendus erat.<ref>{{Opus
| cognomen = Everitt
| nomen = C. W. F.
| cognomen redactoris = Bertotti
| nomen redactoris = B.
| titulus = The Gyroscope Experiment I. General Description and Analysis of Gyroscope Performance
| annus = 1974
| contextus = Proc. Int. School Phys. “Enrico Fermi” Course LVI
| paginae = 331–360
| domus editoria = New Academic Press
| locus = [[Novum Eboracum|Novi Eboraci]]
}}. Denuo impresserunt {{Opus
| cognomen = Everitt
| nomen = C. W. F.
| cognomen redactoris 1 = Ruffini
| nomen redactoris 1 = R. J.
| cognomen redactoris 2 = Sigismondi
| nomen redactoris 2 = C.
| titulus = The Gyroscope Experiment I. General Description and Analysis of Gyroscope Performance
| contextus = Nonlinear Gravitodynamics. The Lense–Thirring Effect
| annus = 2003
| paginae = 439–468
| domus editoria = World Scientific
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Everitt
| nomen 1 = C. W. F.
| cognomen 2 = Buchman
| nomen 2 = Saps
| cognomen 3 = DeBra
| nomen 3 = D. B.
| cognomen 4 = Keiser
| nomen 4 = G. M.
| cognomen 5 = Lockhart
| nomen 5 = J. M.
| cognomen 6 = Muhlfelder
| nomen 6 = B.
| cognomen 7 = Parkinson
| nomen 7 = B. W.
| cognomen 8 = Turneaure
| nomen 8 = J. P.
| auctor 9 = Grex ''Gravity Probe B''
| cognomen redactoris 1 = Laemmerzahl
| nomen redactoris 1 = C.
| cognomen redactoris 2 = Everitt
| nomen redactoris 2 = C. W. F.
| cognomen redactoris 3 = Hehl
| nomen redactoris 3 = F. W.
| titulus = Gravity Probe B: Countdown to Launch
| tempus = 2001-01-01
| contextus = Gyros, Clocks, Interferometers…: Testing Relativistic Gravity in Space
| paginae = 52–82
| series = Lecture Notes in Physics
| volumen seriei = 562
| domus editoria = Springer Nature
| doi = 10.1007/3-540-40988-2_4
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen = Pugh
| nomen = G. E.
| titulus = Proposal for a Satellite Test of the Coriolis Prediction of General Relativity
| annus = 1959
| contextus = WSEG, Research Memorandum No. 11
}}. Denuo impresserunt {{Opus
| cognomen = Pugh
| nomen = G. E.
| cognomen redactoris 1 = Ruffini
| nomen redactoris 1 = R. J.
| cognomen redactoris 2 = Sigismondi
| nomen redactoris 2 = C.
| titulus = Proposal for a Satellite Test of the Coriolis Prediction of General Relativity
| contextus = Nonlinear Gravitodynamics. The Lense–Thirring Effect
| annus = 2003
| paginae = 414–426
| domus editoria = World Scientific
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen = Leonardus I.
| nomen = Schiff
| titulus = On Experimental Tests of the General Theory of Relativity
| contextus = American Journal of Physics
| volumen = 28
| annus = 1960
| paginae = 340–343
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ries
| nomen 1 = J. C.
| cognomen 2 = Eanes
| nomen 2 = R. J.
| cognomen 3 = Tapley
| nomen 3 = B. D.
| cognomen 4 = Peterson
| nomen 4 = G. E.
| titulus = Prospects for an improved Lense–Thirring test with SLR and the GRACE gravity mission
| contextus = Proceedings of the 13th International Laser Ranging Workshop NASA CP 2003
| annus = 2003
| url = https://cddis.nasa.gov/lw13/docs/presentations/sci_ries_1p.pdf
}}.</ref> Infeliciter, talis accuratio numquam attingi potuit. Nam primae relationes de experimento, mense [[Aprilis|Aprili]] [[2007]] editae, accurationem inter {{centesimae|256|acc}} et {{centesimae|128|acc}} aestimaverunt, sperantes tamen ante mensem [[December|Decembrem]] [[2007]] accurationem circa {{centesimae|13|gen}} attactum iri.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Muhlfelder
| nomen 1 = B.
| cognomen 2 = Mac Keiser
| nomen 2 = G.
| cognomen 3 = Turneaure
| nomen 3 = J.
| titulus = poster L1.00027
| annus = 2007
}}, presented at the American Physical Society (APS) meeting in Jacksonville, Florida, on 14–17 April.</ref><ref>{{Opus
| domus editoria = einstein.stanford.edu
| tempus inspectionis = 2019-09-27
| titulus = StanfordNews 4/14/07
| url = https://einstein.stanford.edu/content/press_releases/SU/pr-aps-041807.pdf
}}.</ref> Anno [[2008]] relatio officialis Divisionis Astrophysicae [[NASA]] ([[Anglice]] ''NASA Astrophysics Division Operating Missions'') aestimavit parum verisimile fore gregem missionis errores ad gradum tam humilem reducere ut quodlibet argumentum persuasivum de partibus [[relativitas generalis|relativitatis generalis]] nondum probatis (inter quas et spatii temporisque tractio erat) ferri posset.<ref>{{Opus
| titulus = Report of the 2008 Senior Review of the Astrophysics Division Operating Missions
| domus editoria = [[NASA]]
| retrospectio = 20080921103646
| tempus inspectionis = 2009-03-20
| url = http://nasascience.nasa.gov/astrophysics/about-us/science-strategy/senior-reviews/AstroSR08_Report.pdf
| salus url = obiit
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen = Hecht
| nomen = Jeff
| titulus = Gravity Probe B scores ‘F’ in NASA review
| domus editoria = New Scientist
| lingua = en-US
| tempus inspectionis = 2023-09-17
| url = https://www.newscientist.com/article/dn13938-gravity-probe-b-scores-f-in-nasa-review/
}}.</ref> Nihilominus, die [[4 Maii]] [[2011]], grex Stanfordiensis et NASA relationem ultimam ediderunt,<ref>{{Opus
| titulus = Gravity Probe B – MISSION STATUS
| url = http://einstein.stanford.edu/highlights/status1.html
}}.</ref> qua affirmaverunt effectum spatii temporis tractionis, intra errorem circa {{centesimae|19|gen}} et quantitate ab [[Albertus Einstein|Einstein]] praedictā in ipso medio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Intervallum fiduciae|intervallo fiduciae|en|qid=Q208498}} positā, probatum esse.<ref>{{Opus
| titulus = Gravity Probe B finally pays off
| retrospectio = 20120930181448
| tempus = 2013-09-23
| tempus inspectionis = 2011-05-07
| url = http://www.sciencenews.org/view/generic/id/73870/title/Gravity_Probe_B_finally_pays_off_
| salus url = obiit
}}.</ref><ref>{{Opus
| titulus = Gravity Probe B: Final results of a space experiment to test general relativity
| contextus = Physical Review Letters
| retrospectio = 20120520054840
| tempus = 2011-05-01
| tempus inspectionis = 2011-05-06
| url = http://prl.aps.org/accepted/L/ea070Y8dQ491d22a28828c95f660a57ac82e7d8c0
| salus url = obiit
}}.</ref>
NASA quoque nuntiavit se triumphum in probatione spatii temporisque tractionis, per ''Gravity Probe B'' atque iterum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|GRACE et GRACE-FO (satellites)|geminos satellites GRACE|en|qid=Q704319}}, assecutam esse; utraque proclamatio adhuc palam conspicua est.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Perrotto
| nomen 1 = Trent J.
| titulus = Gravity Probe B
| url = https://www.nasa.gov/mission_pages/gpb/gpb_results.html
| domus editoria = [[NASA]]
| locus = [[Washingtonia]]e
| tempus inspectionis = 2019-08-23
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ramanujan
| nomen 1 = Krishna
| titulus = As World Turns it Drags Time and Space
| domus editoria = [[NASA]]
| tempus inspectionis = 23 August 2019
| url = https://www.nasa.gov/vision/earth/lookingatearth/earth_drag.html
}}.</ref> Insuper, alius grex investigatorum ex [[Italia]], [[Civitates Foederatae Americae|Civitatibus Foederatis]] et [[Britanniarum regnum|Britannia]], commentatione [[Recensio inter pares|inter pares recensa]] et deinde in ephemeride edita,<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Ciufolini
| nomen 1 = I.
| cognomen 2 = Paolozzi
| nomen 2 = A.
| cognomen 3 = Pavlis
| nomen 3 = E. C.
| cognomen 4 = Koenig
| nomen 4 = R.
| cognomen 5 = Ries
| nomen 5 = J.
| cognomen 6 = Gurzadyan
| nomen 6 = V.
| cognomen 7 = Matzner
| nomen 7 = R.
| cognomen 8 = Penrose
| nomen 8 = R.
| cognomen 9 = Sindoni
| nomen 9 = G.
| cognomen 10 = Paris
| nomen 10 = C.
| cognomen 11 = Khachatryan
| nomen 11 = H.
| cognomen 12 = Mirzoyan
| nomen 12 = S.
| titulus = A test of general relativity using the LARES and LAGEOS satellites and a GRACE Earth gravity model: Measurement of Earth's dragging of inertial frames
| contextus = The European Physical Journal C
| volumen = 76
| fasciculus = 3
| annus = 2016
| pagina = 120
| doi = 10.1140/epjc/s10052-016-3961-8
| arxiv = 1603.09674
| bibcode = 2016EPJC...76..120C
| pmc = 4946852
| pmid = 27471430
}}.</ref> eandem probationem, ope interpretationis gravitatis e satellite GRACE orta, demonstravit. Omnia haec studia suaserunt ut ulterior investigatio, accuratius atque aliis theoriis gravitatis perspectis, perageretur.
Apud [[stella]]s quae [[foramen nigrum supermassivum|supermassivum]] [[foramen nigrum volvens]] circumagunt propinquae, spatii temporisque tractio planum orbitale earum secundum axem rotationis foraminis nigri praecessare cogit. Hic effectus speratur intra paucos annos detectum iri stellas in [[centrum galacticum|media]] [[Via Lactea]] per [[astrometria]]m observando.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Merritt
| nomen 1 = D.
| cognomen 2 = Alexander
| nomen 2 = T.
| cognomen 3 = Mikkola
| nomen 3 = S.
| cognomen 4 = Will
| nomen 4 = C.
| titulus = Testing Properties of the Galactic Center Black Hole Using Stellar Orbits
| contextus = Physical Review D
| volumen = 81
| fasciculus = 6
| annus = 2010
| doi = 10.1103/PhysRevD.81.062002
| article-number = 062002
| arxiv = 0911.4718
| bibcode = 2010PhRvD..81f2002M
| s2cid = 118646069
}}.</ref>
Ultro putatur, praecessiones orbitales binarum stellarum in diversis orbitis comparando, praeter ipsum momentum rotationis foraminis nigri metiendum, et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theorema de calvitie||fr|qid=Q1376515}} relativitatis generalis probari posse.<ref>{{Opus
| cognomen = Will
| nomen = C.
| titulus = Testing the General Relativistic "No-Hair" Theorems Using the Galactic Center Black Hole Sagittarius A*
| contextus = Astrophysical Journal Letters
| volumen = 674
| fasciculus = 1
| annus = 2008
| paginae = L25–L28
| s2cid = 11685632
| doi = 10.1086/528847
| arxiv = 0711.1677
| bibcode = 2008ApJ...674L..25W
}}.</ref>
== Indicia astronomica ==
[[Iactus (astrophysica)|Iactūs relativistici]] testimonia de realitate spatii temporis tractionis praebere possunt. Nam [[vis|vires]] gravitimagneticae quae intra [[ergosphaera]]m [[foramen nigrum volvens|foraminum nigrorum volventium]] effectu Lensiano–Thirringiano gignuntur,<ref>{{Opus
| cognomen = Williams
| nomen = R. K.
| titulus = Extracting X rays, Ύ rays, and relativistic e<sup>−</sup>–e<sup>+</sup> pairs from supermassive Kerr black holes using the Penrose mechanism
| contextus = Physical Review D
| volumen = 51
| fasciculus = 10
| annus = 1995
| paginae = 5387–5427
| pmid = 10018300
| doi = 10.1103/PhysRevD.51.5387
| bibcode = 1995PhRvD..51.5387W
}}.</ref><ref>{{Opus
| cognomen = Williams
| nomen = R. K.
| titulus = Collimated escaping vortical polar e<sup>−</sup>–e<sup>+</sup> jets intrinsically produced by rotating black holes and Penrose processes
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 611
| fasciculus = 2
| annus = 2004
| paginae = 952–963
| doi = 10.1086/422304
| s2cid = 1350543
| arxiv = astro-ph/0404135
| bibcode = 2004ApJ...611..952W
}}.</ref> unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Processus Penrosianus|processu energiae extrahendae|en|qid=Q616172}} a [[Rogerius Penrose|Rogerio Penrose]] excogitato,<ref>{{Opus
| cognomen = Penrose
| nomen = R.
| titulus = Gravitational collapse: The role of general relativity
| contextus = Nuovo Cimento Rivista
| volumen = 1
| annus = 1969
| fasciculus = Numero Speciale
| paginae = 252–276
| bibcode = 1969NCimR...1..252P
}}.</ref> adhibitae sunt ad lineamenta iactuum relativisticorum observata explicanda.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Gariel
| nomen 1 = J.
| cognomen 2 = MacCallum
| nomen 2 = M. A. H.
| cognomen 3 = Marcilhacy
| nomen 3 = G.
| cognomen 4 = Santos
| nomen 4 = N. O.
| titulus = Kerr geodesics, the Penrose process and jet collimation by a black hole
| contextus = Astronomy & Physics
| volumen = 515
| fasciculus = A15
| annus = 2010
| mensis = 6
| arxiv = gr-qc/0702123v1
| doi = 10.1051/0004-6361/200913678
}}.</ref> Theoria gravitimagnetica a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Reva Kay Williams||en|qid=Q17037114}} [[astrophysica]] [[Tennesia|Tennesiensi]] proposita plura ex his phaenomenis praedicit, inter quae numeranda sunt: particulae altissimae energiae (usque ad ordinem [[GeV]]) quas [[quasar]]ia et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleus galacticus activus|nuclei galactici activi|en|qid=Q46587}} emittunt, extractio radiationis [[Roentgeniani radii|X]], [[Radiatio gamma|γ]] et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Parium creatio|parium relativisticorum electronum positronumque|en|qid=Q115238}}, iactūs in axem polarem collineati, necnon formatio iactuum qui asymmetrici sint erga planum orbitale.
Ipse effectus Lensianus–Thirringianus observatus est in [[stella binaria|systemate binario]] quod e [[pumilio alba|pumilione alba]] massiva et [[pulsar]]e constat.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Venkatraman Krishnan
| nomen 1 = V.
| cognomen 2 = Bailes
| nomen 2 = M.
| cognomen 3 = van Straten
| nomen 3 = W.
| cognomen 4 = Wex
| nomen 4 = N.
| cognomen 5 = Freire
| nomen 5 = P. C. C.
| cognomen 6 = Keane
| nomen 6 = E. F.
| cognomen 7 = Tauris
| nomen 7 = T. M.
| cognomen 8 = Rosado
| nomen 8 = P. A.
| cognomen 9 = Bhat
| nomen 9 = N. D. R.
| cognomen 10 = Flynn
| nomen 10 = C.
| cognomen 11 = Jameson
| nomen 11 = A.
| cognomen 12 = Osłowski
| nomen 12 = S.
| titulus = Lense–Thirring frame dragging induced by a fast-rotating white dwarf in a binary pulsar system
| contextus = Science
| volumen = 367
| fasciculus = 5
| tempus = 2020-01-31
| paginae = 577–580
| arxiv = 2001.11405
| bibcode = 2020Sci...367..577V
| doi = 10.1126/science.aax7007
| pmid = 32001656
| s2cid = 210966295
}}.</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* {{Ecce citatio
| id = Einstein, 1921
| c = {{Opus
| cognomen auctoris = Einstein
| nomen auctoris = Albertus
| commentatio de auctore = Albertus Einstein
| titulus = The meaning of relativity
| latine = Significatio relativitatis
| contextus = The Stafford Little Lectures of Princeton University
| url = https://lectures.princeton.edu/sites/g/files/toruqf296/files/2020-08/_Albert_Einstein__Brian_Greene__The_meaning_of_rel_BookZZ.org_.pdf
| editio = 5
| annus primae editionis = 1921
| mensis primae editionis = 5
| url primae editionis = https://archive.org/details/meaningofrelativ00eins_0
| annus = 1970
| domus editoria = Princeton University Press
| locus = [[Princetonia]]e
}}
}}
* {{Opus
| cognomen = Ginzburg
| nomen = Vitalis Lazarevich
| titulus = Artificial Satellites and the Theory of Relativity
| paginae = 149–160
| contextus = Scientific American
| commentatio de contextu = Scientific American
| annus = 1959
| mensis = 5
| volumen = 200
| fasciculus = 5
| doi = 10.1038/scientificamerican0559-149
| bibcode = 1959SciAm.200e.149G
}}
* {{Ecce citatio
| id = Lense & Thirring, 1918
| c = {{Opus
| cognomen 1 = Lense
| nomen 1 = Iosephus
| cognomen 2 = Thirring
| nomen 2 = Ioannes
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = Über den Einfluss der Eigenrotation der Zentralkörper auf die Bewegung der Planeten und Monde nach der Einsteinschen Gravitationstheorie
| annus = 1918
| contextus = Physikalische Zeitschrift
| volumen = 19
| paginae = 156–163
| bibcode = 1918PhyZ...19..156L
}}
}}
* {{Ecce citatio
| id = Misner, Thorne & Wheeler, 1973
| c = {{Opus
| cognomen auctoris 1 = Misner
| nomen auctoris 1 = Carolus Gulielmus
| cognomen auctoris 2 = Thorne
| nomen auctoris 2 = Kip Stephanus
| commentatio de auctore 2 = Kip Thorne
| cognomen auctoris 3 = Wheeler
| nomen auctoris 3 = Ioannes Archibaldus
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = Gravitation
| annus = 1973
| domus editoria = W. H. Freeman and Company
| locus = [[Franciscopolis (California)|Franciscopoli]]
| url = https://physicsgg.me/wp-content/uploads/2023/05/misner_thorne_wheeler_gravitation_freema.pdf
| retrospectio = 20240728193849
| salus url = vivit
| isbn = 0-7167-0344-0
}}
}}
* {{Opus
| cognomen = Renzetti
| nomen = Iacobus
| titulus = History of the attempts to measure orbital frame-dragging with artificial satellites
| contextus = Central European Journal of Physics
| annus = 2013
| mensis = 5
| volumen = 11
| fasciculus = 5
| paginae = 531–544
| bibcode = 2013CEJPh..11..531R
| doi = 10.2478/s11534-013-0189-1
| doi-access = free
}}
* {{Ecce citatio
| id = Sciama, 1953
| c = {{Opus
| cognomen auctoris = Sciama
| nomen auctoris = Dionysius Gulielmus
| titulus = On the origin of inertia
| latine = De origine inertiae
| contextus = Monthly Notices of the Royal Astronomical Society
| volumen = 113
| paginae = 34–42
| url = https://ui.adsabs.harvard.edu/abs/1953MNRAS.113...34S
| url forma pdf = https://articles.adsabs.harvard.edu/pdf/1953MNRAS.113...34S
| annus = 1953
| annus compositionis = 1952
| doi = 10.1093/mnras/113.1.34
| bibcode = 1953MNRAS.113...34S
}}
}}
* {{Ecce citatio
| id = Thirring, 1918
| c = {{Opus
| cognomen = Thirring
| nomen = Ioannes
| annus = 1918
| titulus = Über die Wirkung rotierender ferner Massen in der Einsteinschen Gravitationstheorie
| latine = De effectu massarum volventium remotarum secundum theoria gravitationis Einsteiniana
| contextus = Physikalische Zeitschrift
| volumen = 19
| pagina = 33
| bibcode = 1918PhyZ...19...33T
}}
}}
* {{Ecce citatio
| id = Thirring, 1921
| c = {{Opus
| cognomen = Thirring
| nomen = Ioannes
| annus = 1921
| titulus = Berichtigung zu meiner Arbeit: ‘Über die Wirkung rotierender Massen in der Einsteinschen Gravitationstheorie’
| latine = De rebus corrigendis in mea commentatione ''De effectu massarum remotarum volventium secundum theoria gravitationis Einsteiniana''
| contextus = Physikalische Zeitschrift
| volumen = 22
| pagina = 29
| bibcode = 1921PhyZ...22...29T
}}
}}
{{NexInt}}
{{div col|2}}
* [[Ergosphaera]]
* [[Foramen nigrum volvens]]
* [[Iactus (astrophysica)]]
* [[Principium Machianum]]
* [[Radius Schwarzschildianus]]
* [[Relativitas generalis]]
* [[Sagittarius A*]]
* [[Spacellificatio]]
* [[Spatitempus]]
* [[Systema relationum]]
{{div col end}}
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Frame-dragging|Spatii temporisque tractionem}}
* {{Machina temporis interretialis|http://www.nasa.gov/home/hqnews/2004/oct/HQ_04351_time_drags.html|NASA Release: 04-351 As The World Turns, It Drags Space And Time|20080619060938}}
{{Appendicula de hac pagina|
{{Nuntium de pagina mensis|2|2026}}
}}
[[Categoria:Astronomia]]
[[Categoria:Foramina nigra]]
[[Categoria:Notiones in physica]]
[[Categoria:Physica]]
7y7n5qf4v9r0xjdu59jhw6t1o3jl6yc
Usor:Pippobuono/Harenarium
2
319751
3991782
3991728
2026-09-28T16:00:52Z
Pippobuono
54500
/* Formulae episcopi */ progressus
3991782
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
== Formulae episcopi ==
{{Episcopi Sagienses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Sagienses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Sagiensis|Sagienses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Sées.svg|75px]]
|corpus = [[Sanctus Latuinus]] <small>(saeculo V)</small> • [[Sanctus Sigisboldus]] <small>(circa 460)</small> • [[Sanctus Landry]] <small>(circa 460)</small> • Nil <small> (saeculo V)</small> • [[Humbertus Sagiensis]] <small>(circa 500)</small> • [[Litardus]] <small>(...)</small> • Passiv <small>(...)</small> • [[Leudobaude]] <small>(...)</small> • [[Marcellus (Sagiensis)|Marcellus]] <small>(?-614)</small> • Amlacaire <small>(647-653)</small> • Sanctus Reverianus <small>(670 – 682)</small> • Sanctus Annobert <small>(?-706)</small> • Rodobert<small>(706)</small> • Hugo I <small>(saeculo VIII)</small> • Sanctus Ravenger <small>(? – 750)</small> • Sanctus Lotharius <small>(circa 750)</small> • Sanctus Chrodegang <small>(?–770)</small> • [[Sanctus Gerardus]] <small>(765 – 805)</small> • Reginaldus Sagiensis <small>(circa 811)</small> • Ingelnom <small>(circa 833)</small> • Saxobold <small>(840 – 852)</small> • Sanctus Adelinus <small>(circa 879 – 916)</small> • Robertus I <small>(saeculo X)</small> • Benedictus <small>(saeculo X)</small> • Azo Venerabilis <small>(circa 986-1006)</small> • Ricardus I <small>(...)</small> • Sigefridus <small>(circa 1010– 1026)</small> • Radbod <small>(circa 1025– circa 1030)</small> • [[Yvo Belismi]] <small>(circa 1035–1070)</small> • Robertus II a Ryes <small>(circa 1070- circa 1081)</small> • Gerardus I <small>(1082 – 1091)</small> • Serlon d'Orgères <small>(1091–1123)</small> • Ioannes I de Neuville <small>(1124-1143)</small> • Gerardus II <small>(1144–1157)</small> • Froger <small>(1157–1184)</small> • Lisiardus <small>(1184–1201)</small> • Sylvester <small>(1202–1220)</small> • Gervasius I de Chichester <small>(1220–1228)</small> • Hugo II <small>(1228–1240)</small> • Goffridus de Mayet <small>(1240–1258)</small> • Thomasus d’Aunou <small>(1258–1278)</small> • Ioannes II de Bernières <small>(1278–1292)</small> • Philippus Le Boulenger <small>(1294–1315)</small> • Ricardus II de Sentilly <small>(1315–1320)</small> • Guillelmus I Mauger <small>(1320–1356)</small> • Gervasius II de Belleau <small>(1356–1363)</small> • Guillelmus II de Rancé <small>(1363–1378)</small> • Gregorius Langlois <small>(1378–1404)</small> • Petrus Beaublé <small>(1404–1408)</small> • Ioannes III <small>(1408–1422)</small> • Robertus III de Rouvres <small>(1422–1433)</small> • Theobaldus Lemoine <small>(1433-1434)</small> • Ioannes IV Chevalier <small>(1434–1438)</small> • Ioannes V de Pérusse d’Escars <small>(1438–1454)</small> • Robertus IV de Cornegrue <small>(1454–1478)</small> • Stephanus Goupillon <small>(1478–1493)</small> • [[Aegidius Valleguidonensis]] <small>(1493–1502)</small> • Claudius d’Husson <small>(1503–1510)</small> • [[Iacobus de Silly]] <small>(1511–1539)</small> • Nicolaus de Dangu <small>(1539–1545)</small> • [[Petrus Duval]] <small>(1545–1564)</small> • Ludovicus du Moulinet <small>(1564–1601)</small> • [[Claudius de Morenne]] <small>(1601–1606)</small> • [[Ioannes Bertaut]] <small>(1606–1611)</small> • Iacobus Suares <small>(1611–1614)</small> • [[Iacobus Camus de Pontcarré]] <small>(1614–1650)</small> • Franciscus Rouxel de Médavy <small>(1650–1670)</small> • [[Ioannes Forcoal]] <small>(1670–1682)</small> • Mathurinus Savary <small>(1690–1698)</small> • [[Ludovicus d’Aquin]] <small>(1698–1710)</small> • Dominicus Barnabas Turgot de Saint Clair <small>(1710–1727)</small> • [[Iacobus Lallement]] <small>(1728–1740)</small> • Louis-François Néel de Christot <small>(1740–1775)</small> • [[Ioannes Baptista du Plessis d’Argentré]] <small>(1775–1801)</small> • ''Jacques André Simon Lefessier'' <small>(constitutionalis episcopus Olinae, 1791–1801)</small> • Hilarion-François de Chevigné de Boischollet <small>(1802–1812)</small> • ''Guillaume André René Baston'' <small>(a Napoleone institutum, ignotus a Roma, 1813–1815)</small> • François Gabriel de Cheux du Repas <small>(1816)</small> • Alexis Saussol <small>(1817–1836</small> • Mellon de Jolly <small>(1836–1844)</small> • [[Carolus Fredericus Rousselet]] <small>(1844–1881)</small> • [[Franciscus Maria Trégaro]] <small>(1881–1897)</small> • [[Claudius Bardel]] <small>(1897–1926)</small> • [[Octavius Pasquet]] <small>(1926–1961)</small> • [[Andreas Pioger]] <small>(1961–1971)</small> • [[Henricus Derouet]] <small>(1971–1985)</small> • [[Yvo Maria Dubigeon]] <small>(1986–2002)</small> • [[Ioannes Claudius Boulanger]] <small>(2002–2010)</small> • [[Iacobus Habert]] <small>(2010–2020)</small> • [[Bruno Feillet]] <small>(2021-)</small>
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Sagienses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Ambianensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Ambianensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse d'Amiens}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Civitas Sagiensis|Civitatis Sagiensis]] est. Dioecesis, [[saeculum 5|saeculo quinto]] condita,<ref name=histoire>Secundum {{opus|url=https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/|titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}; {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} dioecesim ortam esse saeculo III dicit.</ref> cum territorio [[Olina (praefectura Franciae)| praefecturae Olinae]] congruit. Diocesis suffraganea [[Archidioecesis Rothomagensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Amiens cathedral 028.JPG|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae dicata, [[Civitas Sagiensis|Civitate Sagiense]] sita est.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.amiens.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Amiens|Dioecesem Ambianensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|amie|Dioecesis Ambianensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Ambianensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Index episcoporum Onasbrugensium]] =
Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis]], a [[saeculum 11|saeculo XI]] usque ad annum [[1802]] ut Comites-Episcopi et etiam rectores Principatus Osnabrugensis.
{| class="wikitable toptextcells"
|-
! style="width:20%"|Tempus episcopatus
! style="width:35%"|Nomen
! style="width:25%"|Adnotationes
! style="width:20%"|Imago
|-
| a 783 ad [[20 Aprilis]] 804/805
| [[Wiho I]] (sive: Wicho I) ||antea praefectus nuper conditi districtus missionalis Osnabrugensis||
|-
| a 805 ad [[12 Aprilis]] [[829]] || [[Meginhardus]] ||||
|-
| 829–845 || [[Gosvinus]] ||||
|-
| a 847 ad [[11 Aprilis]] [[860]] || [[Gauzbertus]] ||||
|-
| a 860 ad [[1 Februarii]] [[887]] || [[Egbertus]]||||
|-
| a 887 ad [[11 Maii]] [[906]] || [[Egilmarus]] ||||
|-
| 906–918 || Bernardus I ||||
|-
| a 918 ad [[14 Maii]] [[949]] || [[Dodo I]] ||||
|-
| a 949 ad [[7 Novembris]] [[967]] || [[Drogo]] ||||
|-
| a 967 ad [[31 Martii]] [[978]] || [[Ludolphus]] ||||
|-
| a 978 ad [[12 Aprilis]] [[996]] || Dodo II ||978-980: Cuno [[antiepiscopus]]||
|-
| a 996 ad [[27 Novembris]] [[998]] || Gonthierus ||||
|-
| a 998 ad [[17 Februarii]] [[1003]] || Vodilulphus ||||
|-
| a 1003 ad [[18 Iunii]] [[1022]] || [[Dietmarus]] ||||
|-
| a 1023 ad [[10 Decembris]] [[1027]] || Meginherus ||||
|-
| a [[1028]] ad 10 Decembris [[1036]] || Gosmarus ||||
|-
| a 1036 ad [[19 Aprilis]] [[1052]] || Albericus ||||
|-
| a 1052 ad 19 aut [[20 Septembris]] [[1068]] || Benno I ||||
|-
| a 1068 ad [[27 Iulii]] [[1088]] || [[Benno II]] |||| [[Fasciculus:BadIburgBennoII.JPG|center|80px|Benno II epsicopus, scultpura a Hans Gerd Ruwe in [[Bad Iburg]]]]
|-
| 1088–1093 || [[Marquardus]] ||||
|-
| a 1093 ad [[21 Aprilis]] [[1101]] || [[Wiho II]] sive Guido ||||
|-
| a 1101 ad [[13 Iulii]] [[1109]] || [[Iohannes I (Osanbrugensis)|Iohannes I]] ||||
|-
| a 1109 ad [[1 Ianuarii]] [[1119]] || [[Gottschalk von Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Gottschalk von Diepholz.jpg|center|80px|Sepultura Episcopi Onasbrugensis Gottschalk.]]
|-
| 1119–1137 || [[Detmardus]] ||1119–1125: Conradus (antiepiscopus)||
|-
| a 1137 ad [[28 Iunii]] [[1141]] || [[Udo (Osnabrugensis)|Udo]] ||||
|-
| a 1141 ad [[15 Iunii]] [[1173]] || [[Philippus a Katzenelnbogen]] ||1141: Veselus (antiepiscopus) ||
|-
| 1173–1190 || [[Arnoldus (Osnabrugensis)]] ||||
|-
| 1190–1216 || [[Gerardus I ab Oldenburg-Wildeshausen]] ||||
|-
| 1216–1224 || [[Adolphus Osnabrugensis]] ||||
|-
| 1224–1226 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Cum titulo principe-episcopo (1225-1803)||
|-
| 1226–1227 || Otto I ||||
|-
| 1227–1239 || [[Conradus I a Velber]] ||||
|-
| 1239–1250 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Rehabilitatus post supensionem||
|-
| 1251–1258 || [[Bruno ab Isenberg]] ||||
|-
| 1259–1264 || Balduinus (Rusle) ||||
|-
| 1265–1269 || Vidufilius a Waldeck ||||
|-
| 1270–1297 || [[Conradus II a Rietberg]] ||||
|-
| 1297–1308 || [[Ludovicus a Ravensberg (episcopus)|Ludovicus a Ravensberg]] ||||
|-
| 1309–1320 || Engelbertus II a Weyhe ||||
|-
| 1321–1349 || [[Gaudfridus ab Arnsberg]] ||||
|-
| 1350–1366 || [[Iohannes II Hoet]] ||||
|-
| 1366–1376 || [[Melchior a Braunschweig-Grubenhagen]] ||||
|-
| 1376–1402 || [[Theodoricus a Horne]] |||| [[Fasciculus:Dietrich von horne.jpg|center|80px|Episcopus Theodoricus a Horne]]
|-
| 1402–1410 || [[Henricus III a Schauenburg-Holstein]] ||||
|-
| 1410–1424 || [[Otto II a Hoya]] ||||
|-
| 1424–1437 || [[Iohannes III a Diepholz]] ||||
|-
| 1437–1442 || [[Ericus II a Hoya]] ut [[Ericus I Osnabrugensis|Ericus I]] (''administrator'') ||||
|-
| 1442–1450 || [[Henricus II a Moers]] (''administrator'') ||||
|-
| 1450–1454 || [[Albertus a Hoya]] (''administrator'') ||||
|-
| 1454–1455 || [[Rudolphus a Diepholz]] ||||
|-
| 1455–1482 || [[Conradus III a Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Konrad III. von Diepholz.jpg|center|200px|Sculptura sepulcralis Conradi III Episcopi Osnabrugensis.]]
|-
| 1482–1508 || [[Konrad VI. (Rietberg)|Konrad IV. von Rietberg]] ||||
|-
| 1508–1532 || [[Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |||| [[Datei:Braunschweig, Erich von-2.jpg|zentriert|80px|Erich von Braunschweig-Grubenhagen]]
|-
| 1532–1553 || [[Franz von Waldeck]] ||||[[Datei:Franz Graf von Waldeck.jpeg|zentriert|80px]]
|-
| 1553–1574 || [[Johann IV. von Hoya|Johann IV.]], als Johann III. [[Bischof von Münster]] und als Johann II. [[Bistum Paderborn|Administrator von Paderborn]] |||| [[Datei:Johannes von Hoya.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1574–1585 || [[Heinrich von Sachsen-Lauenburg]], auch Heinrich III. von [[Erzbistum Bremen|Bremen]] |||| [[Datei:FBPB 17 Heinrich IV. von Sachsen-Lauenburg (1577–1585).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1585 || [[Wilhelm von Schencking]] ||||
|-
| 1585–1591 || [[Bernhard von Waldeck]] ||||
|-
| 1591–1623 || [[Philipp Sigismund von Braunschweig-Wolfenbüttel]] |||| [[Datei:PhilippSigismundBraunschweig.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1623–1625
| [[Eitel Friedrich von Hohenzollern (1582–1625)|Eitel Friedrich von Hohenzollern]] ||||[[Datei:Eitel Fridrich Grav zu Zollern.tif|zentriert|132x132px]]
|-
| 1625–1661 || [[Franz Wilhelm von Wartenberg]] |||| [[Datei:Kardinal Franz Wilhelm von Wartenberg.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Nach dem Tode von [[Fürstbischof]] Franz Wilhelm galt die „immerwährende Kapitulation“, nach der abwechselnd ein katholischer und ein lutherischer Bischof aus dem [[Herzogtum Braunschweig-Lüneburg|Hause Braunschweig-Lüneburg]] gewählt werden sollte.'''
|-
| 1662–1698 || [[Ernst August (Hannover)|Ernst August I., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:ErnstAugustKurfürst.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1698–1715 || [[Karl Joseph von Lothringen]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:Karel III. Lotrinský.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1716–1728 || [[Ernst August II. von Hannover|Ernst August II., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1674 Ernst August.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1728–1761 || [[Clemens August I. von Bayern]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1700 Clemens-August.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1764–1802 || [[Friedrich August, Herzog von York und Albany|Friedrich, Herzog zu Braunschweig und Lüneburg, Prinz von Großbritannien]] (lutherischer und letzter Fürstbischof) |||| [[Datei:Frederick, Duke of York in Garter Robes.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1803–1827 || [[Karl Klemens von Gruben|Karl von Gruben]] (leitender Weihbischof) |||| [[Datei:Karl Klemens von Gruben (1764-1827).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1830–1855 || [[Carl Anton Lüpke]] (leitender Weihbischof) ||||[[Datei:Carl Anton Lüpke (1775-1855).jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Mit Hildesheim vereinigt 1855–1857 unter [[Eduard Jakob Wedekin]]'''
|-
| 1857–1866
| [[Paulus Melchers]] (später [[Erzbistum Köln|Erzbischof von Köln]] und [[Kardinal]]) |||| [[Datei:Paul Melchers (1).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1866–1878 || [[Johann Heinrich Beckmann]] |||| [[Datei:Johannes Heinrich Beckmann Detail.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''[[Sedisvakanz]] 1878–1882'''
|-
| 1882–1898 || [[Bernhard Höting]] |||| [[Datei:Bernhard Höting (1821-1898).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1899–1914 || [[Hubertus Voß]] |||| [[Datei:Hubertus Voß (1841-1914).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1914–1955 || [[Gulielmus Berning]] |||| [[Fasciculus:Hermann Wilhelm Berning.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 27. März 1957 || [[Franziskus Demann]] |||| [[File:Porträt Totenzettel Demann.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1957–1987 || [[Helmut Hermann Wittler]] |||| [[Datei:Wittler.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1987–1995 || [[Ludwig Averkamp]] (später [[Erzbistum Hamburg|Erzbischof von Hamburg]])||||
|-
| 1995–2023 || [[Franciscus Iosephus Bode]] |||| [[Fasciculus:Franz-Josef Bode.jpg|zentriert|80px]]
|-
| seit 2024 || [[Dominicus Meier]] [[Benediktiner|OSB]] || || [[Datei:Abt-Dominicus-Meier.JPG|zentriert|80px]]
|-
|}
{{Archiepiscopi Friburgenses}} !!
[[:Categoria:Indices episcoporum|Osnabrugensis]]
[[:Categoria:Episcopi Osnabrugenses| ]]
[[:Categoria:Dioecesis Osnabrugensis]]
<nowiki>{{Attributio|de|Liste der Bischöfe von Osnabrück|247761516}}</nowiki>
= [[Iacobus Habert]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Iacobus Habert''' (natus die [[2 Maii]] [[1960]] [[Maclovium|Maclovii]], [[Ella et Vicenonia]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 2010 ad annum 2020, postea [[Dioecesis Baiocensis-Lexoviensis]] nominatus est.<ref>{{CathHierBishop|habertj}}</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jacques Habert |Iacobum Habert}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{Episcopi Sagienses}}
<nowiki>{{Lifetime|1960||Habert, Iacobus}}</nowiki>
[[:Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[:Categoria:Episcopi Baiocenses-Lexovienses]]
[[:Categoria:Incolae Franciae]]
= [[Raymondus Aron]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]].
== Biographia ==
Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit.
Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum.
Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]].
Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>.
Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>.
Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>.
Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>.
== Opera ==
[[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]]
Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989.
* ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935
* ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938
* ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938
* ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944
* ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945
* ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945
* ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990.
* ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946
* ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948
* ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951
* ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>.
* ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955
* ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955
* ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957
* ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957
* ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958
* ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959
* ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959
* ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961
* ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962
* ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963
* ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963
* ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964
* ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965
* ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965
* ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966
* ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967
* ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968
* ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968
* ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969
* ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969
* ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971
* ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972
* ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973
* ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008).
* ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976
* ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977
* ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339.
* ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}}
===À titre posthume===
* ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984
* ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref>
* ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996
* {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}}
* ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}}
* ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}}
* ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007.
* ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013
* {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}.
* ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}},
* ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois.
* ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}}
* ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}}
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}}
{{Fontes biographici}}
<!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}-->
[[:Categoria:Agnostici]]
[[:Categoria:Politologi]]
[[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]]
[[:Categoria:Diurnarii Franciae]]
[[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]]
[[:Categoria:Scriptores Franciae]]
[[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]]
[[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]]
[[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]]
[[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]]
[[:Categoria:Philosophi]]
[[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]]
[[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]]
[[:Categoria:Sociologi]]
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
0gzxys52z3ivup20u3u10ddp5p1pmrk
3991790
3991782
2026-09-28T16:27:19Z
Pippobuono
54500
/* Formulae episcopi */ Onasbruck ?
3991790
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
== Formulae episcopi ==
{{Episcopi Onasbrugenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Onasbrugenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Sagiensis|Sagienses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Sées.svg|75px]]
|corpus = [[Sanctus Latuinus]] <small>(saeculo V)</small> • [[Sanctus Sigisboldus]] <small>(circa 460)</small> • [[Sanctus Landry]] <small>(circa 460)</small> • Nil <small> (saeculo V)</small> • [[Humbertus Sagiensis]] <small>(circa 500)</small> • [[Litardus]] <small>(...)</small> • Passiv <small>(...)</small> • [[Leudobaude]] <small>(...)</small> • [[Marcellus (Sagiensis)|Marcellus]] <small>(?-614)</small> • Amlacaire <small>(647-653)</small> • Sanctus Reverianus <small>(670 – 682)</small> • Sanctus Annobert <small>(?-706)</small> • Rodobert<small>(706)</small> • Hugo I <small>(saeculo VIII)</small> • Sanctus Ravenger <small>(? – 750)</small> • Sanctus Lotharius <small>(circa 750)</small> • Sanctus Chrodegang <small>(?–770)</small> • [[Sanctus Gerardus]] <small>(765 – 805)</small> • Reginaldus Sagiensis <small>(circa 811)</small> • Ingelnom <small>(circa 833)</small> • Saxobold <small>(840 – 852)</small> • Sanctus Adelinus <small>(circa 879 – 916)</small> • Robertus I <small>(saeculo X)</small> • Benedictus <small>(saeculo X)</small> • Azo Venerabilis <small>(circa 986-1006)</small> • Ricardus I <small>(...)</small> • Sigefridus <small>(circa 1010– 1026)</small> • Radbod <small>(circa 1025– circa 1030)</small> • [[Yvo Belismi]] <small>(circa 1035–1070)</small> • Robertus II a Ryes <small>(circa 1070- circa 1081)</small> • Gerardus I <small>(1082 – 1091)</small> • Serlon d'Orgères <small>(1091–1123)</small> • Ioannes I de Neuville <small>(1124-1143)</small> • Gerardus II <small>(1144–1157)</small> • Froger <small>(1157–1184)</small> • Lisiardus <small>(1184–1201)</small> • Sylvester <small>(1202–1220)</small> • Gervasius I de Chichester <small>(1220–1228)</small> • Hugo II <small>(1228–1240)</small> • Goffridus de Mayet <small>(1240–1258)</small> • Thomasus d’Aunou <small>(1258–1278)</small> • Ioannes II de Bernières <small>(1278–1292)</small> • Philippus Le Boulenger <small>(1294–1315)</small> • Ricardus II de Sentilly <small>(1315–1320)</small> • Guillelmus I Mauger <small>(1320–1356)</small> • Gervasius II de Belleau <small>(1356–1363)</small> • Guillelmus II de Rancé <small>(1363–1378)</small> • Gregorius Langlois <small>(1378–1404)</small> • Petrus Beaublé <small>(1404–1408)</small> • Ioannes III <small>(1408–1422)</small> • Robertus III de Rouvres <small>(1422–1433)</small> • Theobaldus Lemoine <small>(1433-1434)</small> • Ioannes IV Chevalier <small>(1434–1438)</small> • Ioannes V de Pérusse d’Escars <small>(1438–1454)</small> • Robertus IV de Cornegrue <small>(1454–1478)</small> • Stephanus Goupillon <small>(1478–1493)</small> • [[Aegidius Valleguidonensis]] <small>(1493–1502)</small> • Claudius d’Husson <small>(1503–1510)</small> • [[Iacobus de Silly]] <small>(1511–1539)</small> • Nicolaus de Dangu <small>(1539–1545)</small> • [[Petrus Duval]] <small>(1545–1564)</small> • Ludovicus du Moulinet <small>(1564–1601)</small> • [[Claudius de Morenne]] <small>(1601–1606)</small> • [[Ioannes Bertaut]] <small>(1606–1611)</small> • Iacobus Suares <small>(1611–1614)</small> • [[Iacobus Camus de Pontcarré]] <small>(1614–1650)</small> • Franciscus Rouxel de Médavy <small>(1650–1670)</small> • [[Ioannes Forcoal]] <small>(1670–1682)</small> • Mathurinus Savary <small>(1690–1698)</small> • [[Ludovicus d’Aquin]] <small>(1698–1710)</small> • Dominicus Barnabas Turgot de Saint Clair <small>(1710–1727)</small> • [[Iacobus Lallement]] <small>(1728–1740)</small> • Louis-François Néel de Christot <small>(1740–1775)</small> • [[Ioannes Baptista du Plessis d’Argentré]] <small>(1775–1801)</small> • ''Jacques André Simon Lefessier'' <small>(constitutionalis episcopus Olinae, 1791–1801)</small> • Hilarion-François de Chevigné de Boischollet <small>(1802–1812)</small> • ''Guillaume André René Baston'' <small>(a Napoleone institutum, ignotus a Roma, 1813–1815)</small> • François Gabriel de Cheux du Repas <small>(1816)</small> • Alexis Saussol <small>(1817–1836</small> • Mellon de Jolly <small>(1836–1844)</small> • [[Carolus Fredericus Rousselet]] <small>(1844–1881)</small> • [[Franciscus Maria Trégaro]] <small>(1881–1897)</small> • [[Claudius Bardel]] <small>(1897–1926)</small> • [[Octavius Pasquet]] <small>(1926–1961)</small> • [[Andreas Pioger]] <small>(1961–1971)</small> • [[Henricus Derouet]] <small>(1971–1985)</small> • [[Yvo Maria Dubigeon]] <small>(1986–2002)</small> • [[Ioannes Claudius Boulanger]] <small>(2002–2010)</small> • [[Iacobus Habert]] <small>(2010–2020)</small> • [[Bruno Feillet]] <small>(2021-)</small>
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Onasbrugenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Ambianensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Ambianensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse d'Amiens}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Civitas Sagiensis|Civitatis Sagiensis]] est. Dioecesis, [[saeculum 5|saeculo quinto]] condita,<ref name=histoire>Secundum {{opus|url=https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/|titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}; {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} dioecesim ortam esse saeculo III dicit.</ref> cum territorio [[Olina (praefectura Franciae)| praefecturae Olinae]] congruit. Diocesis suffraganea [[Archidioecesis Rothomagensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Amiens cathedral 028.JPG|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae dicata, [[Civitas Sagiensis|Civitate Sagiense]] sita est.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.amiens.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Amiens|Dioecesem Ambianensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|amie|Dioecesis Ambianensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Ambianensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Index episcoporum Onasbrugensium]] =
Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis]], a [[saeculum 11|saeculo XI]] usque ad annum [[1802]] ut Comites-Episcopi et etiam rectores Principatus Osnabrugensis.
{| class="wikitable toptextcells"
|-
! style="width:20%"|Tempus episcopatus
! style="width:35%"|Nomen
! style="width:25%"|Adnotationes
! style="width:20%"|Imago
|-
| a 783 ad [[20 Aprilis]] 804/805
| [[Wiho I]] (sive: Wicho I) ||antea praefectus nuper conditi districtus missionalis Osnabrugensis||
|-
| a 805 ad [[12 Aprilis]] [[829]] || [[Meginhardus]] ||||
|-
| 829–845 || [[Gosvinus]] ||||
|-
| a 847 ad [[11 Aprilis]] [[860]] || [[Gauzbertus]] ||||
|-
| a 860 ad [[1 Februarii]] [[887]] || [[Egbertus]]||||
|-
| a 887 ad [[11 Maii]] [[906]] || [[Egilmarus]] ||||
|-
| 906–918 || Bernardus I ||||
|-
| a 918 ad [[14 Maii]] [[949]] || [[Dodo I]] ||||
|-
| a 949 ad [[7 Novembris]] [[967]] || [[Drogo]] ||||
|-
| a 967 ad [[31 Martii]] [[978]] || [[Ludolphus]] ||||
|-
| a 978 ad [[12 Aprilis]] [[996]] || Dodo II ||978-980: Cuno [[antiepiscopus]]||
|-
| a 996 ad [[27 Novembris]] [[998]] || Gonthierus ||||
|-
| a 998 ad [[17 Februarii]] [[1003]] || Vodilulphus ||||
|-
| a 1003 ad [[18 Iunii]] [[1022]] || [[Dietmarus]] ||||
|-
| a 1023 ad [[10 Decembris]] [[1027]] || Meginherus ||||
|-
| a [[1028]] ad 10 Decembris [[1036]] || Gosmarus ||||
|-
| a 1036 ad [[19 Aprilis]] [[1052]] || Albericus ||||
|-
| a 1052 ad 19 aut [[20 Septembris]] [[1068]] || Benno I ||||
|-
| a 1068 ad [[27 Iulii]] [[1088]] || [[Benno II]] |||| [[Fasciculus:BadIburgBennoII.JPG|center|80px|Benno II epsicopus, scultpura a Hans Gerd Ruwe in [[Bad Iburg]]]]
|-
| 1088–1093 || [[Marquardus]] ||||
|-
| a 1093 ad [[21 Aprilis]] [[1101]] || [[Wiho II]] sive Guido ||||
|-
| a 1101 ad [[13 Iulii]] [[1109]] || [[Iohannes I (Osanbrugensis)|Iohannes I]] ||||
|-
| a 1109 ad [[1 Ianuarii]] [[1119]] || [[Gottschalk von Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Gottschalk von Diepholz.jpg|center|80px|Sepultura Episcopi Onasbrugensis Gottschalk.]]
|-
| 1119–1137 || [[Detmardus]] ||1119–1125: Conradus (antiepiscopus)||
|-
| a 1137 ad [[28 Iunii]] [[1141]] || [[Udo (Osnabrugensis)|Udo]] ||||
|-
| a 1141 ad [[15 Iunii]] [[1173]] || [[Philippus a Katzenelnbogen]] ||1141: Veselus (antiepiscopus) ||
|-
| 1173–1190 || [[Arnoldus (Osnabrugensis)]] ||||
|-
| 1190–1216 || [[Gerardus I ab Oldenburg-Wildeshausen]] ||||
|-
| 1216–1224 || [[Adolphus Osnabrugensis]] ||||
|-
| 1224–1226 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Cum titulo principe-episcopo (1225-1803)||
|-
| 1226–1227 || Otto I ||||
|-
| 1227–1239 || [[Conradus I a Velber]] ||||
|-
| 1239–1250 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Rehabilitatus post supensionem||
|-
| 1251–1258 || [[Bruno ab Isenberg]] ||||
|-
| 1259–1264 || Balduinus (Rusle) ||||
|-
| 1265–1269 || Vidufilius a Waldeck ||||
|-
| 1270–1297 || [[Conradus II a Rietberg]] ||||
|-
| 1297–1308 || [[Ludovicus a Ravensberg (episcopus)|Ludovicus a Ravensberg]] ||||
|-
| 1309–1320 || Engelbertus II a Weyhe ||||
|-
| 1321–1349 || [[Gaudfridus ab Arnsberg]] ||||
|-
| 1350–1366 || [[Iohannes II Hoet]] ||||
|-
| 1366–1376 || [[Melchior a Braunschweig-Grubenhagen]] ||||
|-
| 1376–1402 || [[Theodoricus a Horne]] |||| [[Fasciculus:Dietrich von horne.jpg|center|80px|Episcopus Theodoricus a Horne]]
|-
| 1402–1410 || [[Henricus III a Schauenburg-Holstein]] ||||
|-
| 1410–1424 || [[Otto II a Hoya]] ||||
|-
| 1424–1437 || [[Iohannes III a Diepholz]] ||||
|-
| 1437–1442 || [[Ericus II a Hoya]] ut [[Ericus I Osnabrugensis|Ericus I]] (''administrator'') ||||
|-
| 1442–1450 || [[Henricus II a Moers]] (''administrator'') ||||
|-
| 1450–1454 || [[Albertus a Hoya]] (''administrator'') ||||
|-
| 1454–1455 || [[Rudolphus a Diepholz]] ||||
|-
| 1455–1482 || [[Conradus III a Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Konrad III. von Diepholz.jpg|center|200px|Sculptura sepulcralis Conradi III Episcopi Osnabrugensis.]]
|-
| 1482–1508 || [[Konrad VI. (Rietberg)|Konrad IV. von Rietberg]] ||||
|-
| 1508–1532 || [[Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |||| [[Datei:Braunschweig, Erich von-2.jpg|zentriert|80px|Erich von Braunschweig-Grubenhagen]]
|-
| 1532–1553 || [[Franz von Waldeck]] ||||[[Datei:Franz Graf von Waldeck.jpeg|zentriert|80px]]
|-
| 1553–1574 || [[Johann IV. von Hoya|Johann IV.]], als Johann III. [[Bischof von Münster]] und als Johann II. [[Bistum Paderborn|Administrator von Paderborn]] |||| [[Datei:Johannes von Hoya.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1574–1585 || [[Heinrich von Sachsen-Lauenburg]], auch Heinrich III. von [[Erzbistum Bremen|Bremen]] |||| [[Datei:FBPB 17 Heinrich IV. von Sachsen-Lauenburg (1577–1585).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1585 || [[Wilhelm von Schencking]] ||||
|-
| 1585–1591 || [[Bernhard von Waldeck]] ||||
|-
| 1591–1623 || [[Philipp Sigismund von Braunschweig-Wolfenbüttel]] |||| [[Datei:PhilippSigismundBraunschweig.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1623–1625
| [[Eitel Friedrich von Hohenzollern (1582–1625)|Eitel Friedrich von Hohenzollern]] ||||[[Datei:Eitel Fridrich Grav zu Zollern.tif|zentriert|132x132px]]
|-
| 1625–1661 || [[Franz Wilhelm von Wartenberg]] |||| [[Datei:Kardinal Franz Wilhelm von Wartenberg.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Nach dem Tode von [[Fürstbischof]] Franz Wilhelm galt die „immerwährende Kapitulation“, nach der abwechselnd ein katholischer und ein lutherischer Bischof aus dem [[Herzogtum Braunschweig-Lüneburg|Hause Braunschweig-Lüneburg]] gewählt werden sollte.'''
|-
| 1662–1698 || [[Ernst August (Hannover)|Ernst August I., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:ErnstAugustKurfürst.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1698–1715 || [[Karl Joseph von Lothringen]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:Karel III. Lotrinský.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1716–1728 || [[Ernst August II. von Hannover|Ernst August II., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1674 Ernst August.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1728–1761 || [[Clemens August I. von Bayern]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1700 Clemens-August.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1764–1802 || [[Friedrich August, Herzog von York und Albany|Friedrich, Herzog zu Braunschweig und Lüneburg, Prinz von Großbritannien]] (lutherischer und letzter Fürstbischof) |||| [[Datei:Frederick, Duke of York in Garter Robes.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1803–1827 || [[Karl Klemens von Gruben|Karl von Gruben]] (leitender Weihbischof) |||| [[Datei:Karl Klemens von Gruben (1764-1827).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1830–1855 || [[Carl Anton Lüpke]] (leitender Weihbischof) ||||[[Datei:Carl Anton Lüpke (1775-1855).jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Mit Hildesheim vereinigt 1855–1857 unter [[Eduard Jakob Wedekin]]'''
|-
| 1857–1866
| [[Paulus Melchers]] (später [[Erzbistum Köln|Erzbischof von Köln]] und [[Kardinal]]) |||| [[Datei:Paul Melchers (1).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1866–1878 || [[Johann Heinrich Beckmann]] |||| [[Datei:Johannes Heinrich Beckmann Detail.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''[[Sedisvakanz]] 1878–1882'''
|-
| 1882–1898 || [[Bernhard Höting]] |||| [[Datei:Bernhard Höting (1821-1898).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1899–1914 || [[Hubertus Voß]] |||| [[Datei:Hubertus Voß (1841-1914).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1914–1955 || [[Gulielmus Berning]] |||| [[Fasciculus:Hermann Wilhelm Berning.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 27. März 1957 || [[Franziskus Demann]] |||| [[File:Porträt Totenzettel Demann.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1957–1987 || [[Helmut Hermann Wittler]] |||| [[Datei:Wittler.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1987–1995 || [[Ludwig Averkamp]] (später [[Erzbistum Hamburg|Erzbischof von Hamburg]])||||
|-
| 1995–2023 || [[Franciscus Iosephus Bode]] |||| [[Fasciculus:Franz-Josef Bode.jpg|zentriert|80px]]
|-
| seit 2024 || [[Dominicus Meier]] [[Benediktiner|OSB]] || || [[Datei:Abt-Dominicus-Meier.JPG|zentriert|80px]]
|-
|}
{{Archiepiscopi Friburgenses}} !!
[[:Categoria:Indices episcoporum|Osnabrugensis]]
[[:Categoria:Episcopi Osnabrugenses| ]]
[[:Categoria:Dioecesis Osnabrugensis]]
<nowiki>{{Attributio|de|Liste der Bischöfe von Osnabrück|247761516}}</nowiki>
= [[Iacobus Habert]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Iacobus Habert''' (natus die [[2 Maii]] [[1960]] [[Maclovium|Maclovii]], [[Ella et Vicenonia]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 2010 ad annum 2020, postea [[Dioecesis Baiocensis-Lexoviensis]] nominatus est.<ref>{{CathHierBishop|habertj}}</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jacques Habert |Iacobum Habert}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{Episcopi Sagienses}}
<nowiki>{{Lifetime|1960||Habert, Iacobus}}</nowiki>
[[:Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[:Categoria:Episcopi Baiocenses-Lexovienses]]
[[:Categoria:Incolae Franciae]]
= [[Raymondus Aron]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]].
== Biographia ==
Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit.
Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum.
Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]].
Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>.
Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>.
Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>.
Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>.
== Opera ==
[[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]]
Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989.
* ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935
* ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938
* ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938
* ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944
* ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945
* ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945
* ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990.
* ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946
* ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948
* ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951
* ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>.
* ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955
* ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955
* ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957
* ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957
* ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958
* ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959
* ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959
* ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961
* ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962
* ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963
* ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963
* ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964
* ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965
* ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965
* ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966
* ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967
* ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968
* ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968
* ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969
* ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969
* ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971
* ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972
* ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973
* ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008).
* ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976
* ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977
* ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339.
* ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}}
===À titre posthume===
* ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984
* ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref>
* ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996
* {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}}
* ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}}
* ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}}
* ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007.
* ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013
* {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}.
* ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}},
* ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois.
* ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}}
* ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}}
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}}
{{Fontes biographici}}
<!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}-->
[[:Categoria:Agnostici]]
[[:Categoria:Politologi]]
[[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]]
[[:Categoria:Diurnarii Franciae]]
[[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]]
[[:Categoria:Scriptores Franciae]]
[[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]]
[[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]]
[[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]]
[[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]]
[[:Categoria:Philosophi]]
[[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]]
[[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]]
[[:Categoria:Sociologi]]
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
jymicg7u9zwfc3cw8p6exqeh5i0oblf
3991806
3991790
2026-09-28T17:11:29Z
Pippobuono
54500
/* Iacobus Habert */ Bruno Feillet
3991806
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
== Formulae episcopi ==
{{Episcopi Onasbrugenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Onasbrugenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Sagiensis|Sagienses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Sées.svg|75px]]
|corpus = [[Sanctus Latuinus]] <small>(saeculo V)</small> • [[Sanctus Sigisboldus]] <small>(circa 460)</small> • [[Sanctus Landry]] <small>(circa 460)</small> • Nil <small> (saeculo V)</small> • [[Humbertus Sagiensis]] <small>(circa 500)</small> • [[Litardus]] <small>(...)</small> • Passiv <small>(...)</small> • [[Leudobaude]] <small>(...)</small> • [[Marcellus (Sagiensis)|Marcellus]] <small>(?-614)</small> • Amlacaire <small>(647-653)</small> • Sanctus Reverianus <small>(670 – 682)</small> • Sanctus Annobert <small>(?-706)</small> • Rodobert<small>(706)</small> • Hugo I <small>(saeculo VIII)</small> • Sanctus Ravenger <small>(? – 750)</small> • Sanctus Lotharius <small>(circa 750)</small> • Sanctus Chrodegang <small>(?–770)</small> • [[Sanctus Gerardus]] <small>(765 – 805)</small> • Reginaldus Sagiensis <small>(circa 811)</small> • Ingelnom <small>(circa 833)</small> • Saxobold <small>(840 – 852)</small> • Sanctus Adelinus <small>(circa 879 – 916)</small> • Robertus I <small>(saeculo X)</small> • Benedictus <small>(saeculo X)</small> • Azo Venerabilis <small>(circa 986-1006)</small> • Ricardus I <small>(...)</small> • Sigefridus <small>(circa 1010– 1026)</small> • Radbod <small>(circa 1025– circa 1030)</small> • [[Yvo Belismi]] <small>(circa 1035–1070)</small> • Robertus II a Ryes <small>(circa 1070- circa 1081)</small> • Gerardus I <small>(1082 – 1091)</small> • Serlon d'Orgères <small>(1091–1123)</small> • Ioannes I de Neuville <small>(1124-1143)</small> • Gerardus II <small>(1144–1157)</small> • Froger <small>(1157–1184)</small> • Lisiardus <small>(1184–1201)</small> • Sylvester <small>(1202–1220)</small> • Gervasius I de Chichester <small>(1220–1228)</small> • Hugo II <small>(1228–1240)</small> • Goffridus de Mayet <small>(1240–1258)</small> • Thomasus d’Aunou <small>(1258–1278)</small> • Ioannes II de Bernières <small>(1278–1292)</small> • Philippus Le Boulenger <small>(1294–1315)</small> • Ricardus II de Sentilly <small>(1315–1320)</small> • Guillelmus I Mauger <small>(1320–1356)</small> • Gervasius II de Belleau <small>(1356–1363)</small> • Guillelmus II de Rancé <small>(1363–1378)</small> • Gregorius Langlois <small>(1378–1404)</small> • Petrus Beaublé <small>(1404–1408)</small> • Ioannes III <small>(1408–1422)</small> • Robertus III de Rouvres <small>(1422–1433)</small> • Theobaldus Lemoine <small>(1433-1434)</small> • Ioannes IV Chevalier <small>(1434–1438)</small> • Ioannes V de Pérusse d’Escars <small>(1438–1454)</small> • Robertus IV de Cornegrue <small>(1454–1478)</small> • Stephanus Goupillon <small>(1478–1493)</small> • [[Aegidius Valleguidonensis]] <small>(1493–1502)</small> • Claudius d’Husson <small>(1503–1510)</small> • [[Iacobus de Silly]] <small>(1511–1539)</small> • Nicolaus de Dangu <small>(1539–1545)</small> • [[Petrus Duval]] <small>(1545–1564)</small> • Ludovicus du Moulinet <small>(1564–1601)</small> • [[Claudius de Morenne]] <small>(1601–1606)</small> • [[Ioannes Bertaut]] <small>(1606–1611)</small> • Iacobus Suares <small>(1611–1614)</small> • [[Iacobus Camus de Pontcarré]] <small>(1614–1650)</small> • Franciscus Rouxel de Médavy <small>(1650–1670)</small> • [[Ioannes Forcoal]] <small>(1670–1682)</small> • Mathurinus Savary <small>(1690–1698)</small> • [[Ludovicus d’Aquin]] <small>(1698–1710)</small> • Dominicus Barnabas Turgot de Saint Clair <small>(1710–1727)</small> • [[Iacobus Lallement]] <small>(1728–1740)</small> • Louis-François Néel de Christot <small>(1740–1775)</small> • [[Ioannes Baptista du Plessis d’Argentré]] <small>(1775–1801)</small> • ''Jacques André Simon Lefessier'' <small>(constitutionalis episcopus Olinae, 1791–1801)</small> • Hilarion-François de Chevigné de Boischollet <small>(1802–1812)</small> • ''Guillaume André René Baston'' <small>(a Napoleone institutum, ignotus a Roma, 1813–1815)</small> • François Gabriel de Cheux du Repas <small>(1816)</small> • Alexis Saussol <small>(1817–1836</small> • Mellon de Jolly <small>(1836–1844)</small> • [[Carolus Fredericus Rousselet]] <small>(1844–1881)</small> • [[Franciscus Maria Trégaro]] <small>(1881–1897)</small> • [[Claudius Bardel]] <small>(1897–1926)</small> • [[Octavius Pasquet]] <small>(1926–1961)</small> • [[Andreas Pioger]] <small>(1961–1971)</small> • [[Henricus Derouet]] <small>(1971–1985)</small> • [[Yvo Maria Dubigeon]] <small>(1986–2002)</small> • [[Ioannes Claudius Boulanger]] <small>(2002–2010)</small> • [[Iacobus Habert]] <small>(2010–2020)</small> • [[Bruno Feillet]] <small>(2021-)</small>
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Onasbrugenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Ambianensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Ambianensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse d'Amiens}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Civitas Sagiensis|Civitatis Sagiensis]] est. Dioecesis, [[saeculum 5|saeculo quinto]] condita,<ref name=histoire>Secundum {{opus|url=https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/|titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}; {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} dioecesim ortam esse saeculo III dicit.</ref> cum territorio [[Olina (praefectura Franciae)| praefecturae Olinae]] congruit. Diocesis suffraganea [[Archidioecesis Rothomagensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Amiens cathedral 028.JPG|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae dicata, [[Civitas Sagiensis|Civitate Sagiense]] sita est.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.amiens.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Amiens|Dioecesem Ambianensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|amie|Dioecesis Ambianensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Ambianensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Index episcoporum Onasbrugensium]] =
Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis]], a [[saeculum 11|saeculo XI]] usque ad annum [[1802]] ut Comites-Episcopi et etiam rectores Principatus Osnabrugensis.
{| class="wikitable toptextcells"
|-
! style="width:20%"|Tempus episcopatus
! style="width:35%"|Nomen
! style="width:25%"|Adnotationes
! style="width:20%"|Imago
|-
| a 783 ad [[20 Aprilis]] 804/805
| [[Wiho I]] (sive: Wicho I) ||antea praefectus nuper conditi districtus missionalis Osnabrugensis||
|-
| a 805 ad [[12 Aprilis]] [[829]] || [[Meginhardus]] ||||
|-
| 829–845 || [[Gosvinus]] ||||
|-
| a 847 ad [[11 Aprilis]] [[860]] || [[Gauzbertus]] ||||
|-
| a 860 ad [[1 Februarii]] [[887]] || [[Egbertus]]||||
|-
| a 887 ad [[11 Maii]] [[906]] || [[Egilmarus]] ||||
|-
| 906–918 || Bernardus I ||||
|-
| a 918 ad [[14 Maii]] [[949]] || [[Dodo I]] ||||
|-
| a 949 ad [[7 Novembris]] [[967]] || [[Drogo]] ||||
|-
| a 967 ad [[31 Martii]] [[978]] || [[Ludolphus]] ||||
|-
| a 978 ad [[12 Aprilis]] [[996]] || Dodo II ||978-980: Cuno [[antiepiscopus]]||
|-
| a 996 ad [[27 Novembris]] [[998]] || Gonthierus ||||
|-
| a 998 ad [[17 Februarii]] [[1003]] || Vodilulphus ||||
|-
| a 1003 ad [[18 Iunii]] [[1022]] || [[Dietmarus]] ||||
|-
| a 1023 ad [[10 Decembris]] [[1027]] || Meginherus ||||
|-
| a [[1028]] ad 10 Decembris [[1036]] || Gosmarus ||||
|-
| a 1036 ad [[19 Aprilis]] [[1052]] || Albericus ||||
|-
| a 1052 ad 19 aut [[20 Septembris]] [[1068]] || Benno I ||||
|-
| a 1068 ad [[27 Iulii]] [[1088]] || [[Benno II]] |||| [[Fasciculus:BadIburgBennoII.JPG|center|80px|Benno II epsicopus, scultpura a Hans Gerd Ruwe in [[Bad Iburg]]]]
|-
| 1088–1093 || [[Marquardus]] ||||
|-
| a 1093 ad [[21 Aprilis]] [[1101]] || [[Wiho II]] sive Guido ||||
|-
| a 1101 ad [[13 Iulii]] [[1109]] || [[Iohannes I (Osanbrugensis)|Iohannes I]] ||||
|-
| a 1109 ad [[1 Ianuarii]] [[1119]] || [[Gottschalk von Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Gottschalk von Diepholz.jpg|center|80px|Sepultura Episcopi Onasbrugensis Gottschalk.]]
|-
| 1119–1137 || [[Detmardus]] ||1119–1125: Conradus (antiepiscopus)||
|-
| a 1137 ad [[28 Iunii]] [[1141]] || [[Udo (Osnabrugensis)|Udo]] ||||
|-
| a 1141 ad [[15 Iunii]] [[1173]] || [[Philippus a Katzenelnbogen]] ||1141: Veselus (antiepiscopus) ||
|-
| 1173–1190 || [[Arnoldus (Osnabrugensis)]] ||||
|-
| 1190–1216 || [[Gerardus I ab Oldenburg-Wildeshausen]] ||||
|-
| 1216–1224 || [[Adolphus Osnabrugensis]] ||||
|-
| 1224–1226 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Cum titulo principe-episcopo (1225-1803)||
|-
| 1226–1227 || Otto I ||||
|-
| 1227–1239 || [[Conradus I a Velber]] ||||
|-
| 1239–1250 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Rehabilitatus post supensionem||
|-
| 1251–1258 || [[Bruno ab Isenberg]] ||||
|-
| 1259–1264 || Balduinus (Rusle) ||||
|-
| 1265–1269 || Vidufilius a Waldeck ||||
|-
| 1270–1297 || [[Conradus II a Rietberg]] ||||
|-
| 1297–1308 || [[Ludovicus a Ravensberg (episcopus)|Ludovicus a Ravensberg]] ||||
|-
| 1309–1320 || Engelbertus II a Weyhe ||||
|-
| 1321–1349 || [[Gaudfridus ab Arnsberg]] ||||
|-
| 1350–1366 || [[Iohannes II Hoet]] ||||
|-
| 1366–1376 || [[Melchior a Braunschweig-Grubenhagen]] ||||
|-
| 1376–1402 || [[Theodoricus a Horne]] |||| [[Fasciculus:Dietrich von horne.jpg|center|80px|Episcopus Theodoricus a Horne]]
|-
| 1402–1410 || [[Henricus III a Schauenburg-Holstein]] ||||
|-
| 1410–1424 || [[Otto II a Hoya]] ||||
|-
| 1424–1437 || [[Iohannes III a Diepholz]] ||||
|-
| 1437–1442 || [[Ericus II a Hoya]] ut [[Ericus I Osnabrugensis|Ericus I]] (''administrator'') ||||
|-
| 1442–1450 || [[Henricus II a Moers]] (''administrator'') ||||
|-
| 1450–1454 || [[Albertus a Hoya]] (''administrator'') ||||
|-
| 1454–1455 || [[Rudolphus a Diepholz]] ||||
|-
| 1455–1482 || [[Conradus III a Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Konrad III. von Diepholz.jpg|center|200px|Sculptura sepulcralis Conradi III Episcopi Osnabrugensis.]]
|-
| 1482–1508 || [[Konrad VI. (Rietberg)|Konrad IV. von Rietberg]] ||||
|-
| 1508–1532 || [[Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |||| [[Datei:Braunschweig, Erich von-2.jpg|zentriert|80px|Erich von Braunschweig-Grubenhagen]]
|-
| 1532–1553 || [[Franz von Waldeck]] ||||[[Datei:Franz Graf von Waldeck.jpeg|zentriert|80px]]
|-
| 1553–1574 || [[Johann IV. von Hoya|Johann IV.]], als Johann III. [[Bischof von Münster]] und als Johann II. [[Bistum Paderborn|Administrator von Paderborn]] |||| [[Datei:Johannes von Hoya.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1574–1585 || [[Heinrich von Sachsen-Lauenburg]], auch Heinrich III. von [[Erzbistum Bremen|Bremen]] |||| [[Datei:FBPB 17 Heinrich IV. von Sachsen-Lauenburg (1577–1585).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1585 || [[Wilhelm von Schencking]] ||||
|-
| 1585–1591 || [[Bernhard von Waldeck]] ||||
|-
| 1591–1623 || [[Philipp Sigismund von Braunschweig-Wolfenbüttel]] |||| [[Datei:PhilippSigismundBraunschweig.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1623–1625
| [[Eitel Friedrich von Hohenzollern (1582–1625)|Eitel Friedrich von Hohenzollern]] ||||[[Datei:Eitel Fridrich Grav zu Zollern.tif|zentriert|132x132px]]
|-
| 1625–1661 || [[Franz Wilhelm von Wartenberg]] |||| [[Datei:Kardinal Franz Wilhelm von Wartenberg.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Nach dem Tode von [[Fürstbischof]] Franz Wilhelm galt die „immerwährende Kapitulation“, nach der abwechselnd ein katholischer und ein lutherischer Bischof aus dem [[Herzogtum Braunschweig-Lüneburg|Hause Braunschweig-Lüneburg]] gewählt werden sollte.'''
|-
| 1662–1698 || [[Ernst August (Hannover)|Ernst August I., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:ErnstAugustKurfürst.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1698–1715 || [[Karl Joseph von Lothringen]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:Karel III. Lotrinský.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1716–1728 || [[Ernst August II. von Hannover|Ernst August II., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1674 Ernst August.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1728–1761 || [[Clemens August I. von Bayern]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1700 Clemens-August.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1764–1802 || [[Friedrich August, Herzog von York und Albany|Friedrich, Herzog zu Braunschweig und Lüneburg, Prinz von Großbritannien]] (lutherischer und letzter Fürstbischof) |||| [[Datei:Frederick, Duke of York in Garter Robes.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1803–1827 || [[Karl Klemens von Gruben|Karl von Gruben]] (leitender Weihbischof) |||| [[Datei:Karl Klemens von Gruben (1764-1827).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1830–1855 || [[Carl Anton Lüpke]] (leitender Weihbischof) ||||[[Datei:Carl Anton Lüpke (1775-1855).jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Mit Hildesheim vereinigt 1855–1857 unter [[Eduard Jakob Wedekin]]'''
|-
| 1857–1866
| [[Paulus Melchers]] (später [[Erzbistum Köln|Erzbischof von Köln]] und [[Kardinal]]) |||| [[Datei:Paul Melchers (1).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1866–1878 || [[Johann Heinrich Beckmann]] |||| [[Datei:Johannes Heinrich Beckmann Detail.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''[[Sedisvakanz]] 1878–1882'''
|-
| 1882–1898 || [[Bernhard Höting]] |||| [[Datei:Bernhard Höting (1821-1898).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1899–1914 || [[Hubertus Voß]] |||| [[Datei:Hubertus Voß (1841-1914).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1914–1955 || [[Gulielmus Berning]] |||| [[Fasciculus:Hermann Wilhelm Berning.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 27. März 1957 || [[Franziskus Demann]] |||| [[File:Porträt Totenzettel Demann.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1957–1987 || [[Helmut Hermann Wittler]] |||| [[Datei:Wittler.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1987–1995 || [[Ludwig Averkamp]] (später [[Erzbistum Hamburg|Erzbischof von Hamburg]])||||
|-
| 1995–2023 || [[Franciscus Iosephus Bode]] |||| [[Fasciculus:Franz-Josef Bode.jpg|zentriert|80px]]
|-
| seit 2024 || [[Dominicus Meier]] [[Benediktiner|OSB]] || || [[Datei:Abt-Dominicus-Meier.JPG|zentriert|80px]]
|-
|}
{{Archiepiscopi Friburgenses}} !!
[[:Categoria:Indices episcoporum|Osnabrugensis]]
[[:Categoria:Episcopi Osnabrugenses| ]]
[[:Categoria:Dioecesis Osnabrugensis]]
<nowiki>{{Attributio|de|Liste der Bischöfe von Osnabrück|247761516}}</nowiki>
= [[Bruno Feillet]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Bruno Feillet''' (natus die [[16 Novembris]] [[1959]] [[Burdigala#Partes urbis|Caudéran]], [[Girumna (praefectura Franciae)|Girumna]]) est Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 2021.<ref>{{CathHierBishop|feillet}}</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Bruno Feillet|Brunonem Feillet}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
<nowiki>{{Lifetime|1959||Feillet, Bruno}}</nowiki>
[[:Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[:Categoria:Incolae Franciae]]
= [[Raymondus Aron]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]].
== Biographia ==
Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit.
Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum.
Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]].
Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>.
Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>.
Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>.
Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>.
== Opera ==
[[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]]
Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989.
* ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935
* ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938
* ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938
* ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944
* ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945
* ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945
* ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990.
* ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946
* ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948
* ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951
* ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>.
* ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955
* ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955
* ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957
* ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957
* ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958
* ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959
* ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959
* ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961
* ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962
* ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963
* ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963
* ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964
* ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965
* ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965
* ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966
* ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967
* ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968
* ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968
* ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969
* ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969
* ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971
* ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972
* ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973
* ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008).
* ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976
* ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977
* ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339.
* ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}}
===À titre posthume===
* ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984
* ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref>
* ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996
* {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}}
* ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}}
* ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}}
* ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007.
* ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013
* {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}.
* ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}},
* ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois.
* ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}}
* ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}}
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}}
{{Fontes biographici}}
<!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}-->
[[:Categoria:Agnostici]]
[[:Categoria:Politologi]]
[[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]]
[[:Categoria:Diurnarii Franciae]]
[[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]]
[[:Categoria:Scriptores Franciae]]
[[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]]
[[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]]
[[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]]
[[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]]
[[:Categoria:Philosophi]]
[[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]]
[[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]]
[[:Categoria:Sociologi]]
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
cr65nzpgbxylu4u8o835pjeo66fv2l0
3991832
3991806
2026-09-28T18:42:03Z
Pippobuono
54500
/* Index episcoporum Onasbrugensium */
3991832
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
== Formulae episcopi ==
{{Episcopi Onasbrugenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Onasbrugenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Sagiensis|Sagienses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Sées.svg|75px]]
|corpus = [[Sanctus Latuinus]] <small>(saeculo V)</small> • [[Sanctus Sigisboldus]] <small>(circa 460)</small> • [[Sanctus Landry]] <small>(circa 460)</small> • Nil <small> (saeculo V)</small> • [[Humbertus Sagiensis]] <small>(circa 500)</small> • [[Litardus]] <small>(...)</small> • Passiv <small>(...)</small> • [[Leudobaude]] <small>(...)</small> • [[Marcellus (Sagiensis)|Marcellus]] <small>(?-614)</small> • Amlacaire <small>(647-653)</small> • Sanctus Reverianus <small>(670 – 682)</small> • Sanctus Annobert <small>(?-706)</small> • Rodobert<small>(706)</small> • Hugo I <small>(saeculo VIII)</small> • Sanctus Ravenger <small>(? – 750)</small> • Sanctus Lotharius <small>(circa 750)</small> • Sanctus Chrodegang <small>(?–770)</small> • [[Sanctus Gerardus]] <small>(765 – 805)</small> • Reginaldus Sagiensis <small>(circa 811)</small> • Ingelnom <small>(circa 833)</small> • Saxobold <small>(840 – 852)</small> • Sanctus Adelinus <small>(circa 879 – 916)</small> • Robertus I <small>(saeculo X)</small> • Benedictus <small>(saeculo X)</small> • Azo Venerabilis <small>(circa 986-1006)</small> • Ricardus I <small>(...)</small> • Sigefridus <small>(circa 1010– 1026)</small> • Radbod <small>(circa 1025– circa 1030)</small> • [[Yvo Belismi]] <small>(circa 1035–1070)</small> • Robertus II a Ryes <small>(circa 1070- circa 1081)</small> • Gerardus I <small>(1082 – 1091)</small> • Serlon d'Orgères <small>(1091–1123)</small> • Ioannes I de Neuville <small>(1124-1143)</small> • Gerardus II <small>(1144–1157)</small> • Froger <small>(1157–1184)</small> • Lisiardus <small>(1184–1201)</small> • Sylvester <small>(1202–1220)</small> • Gervasius I de Chichester <small>(1220–1228)</small> • Hugo II <small>(1228–1240)</small> • Goffridus de Mayet <small>(1240–1258)</small> • Thomasus d’Aunou <small>(1258–1278)</small> • Ioannes II de Bernières <small>(1278–1292)</small> • Philippus Le Boulenger <small>(1294–1315)</small> • Ricardus II de Sentilly <small>(1315–1320)</small> • Guillelmus I Mauger <small>(1320–1356)</small> • Gervasius II de Belleau <small>(1356–1363)</small> • Guillelmus II de Rancé <small>(1363–1378)</small> • Gregorius Langlois <small>(1378–1404)</small> • Petrus Beaublé <small>(1404–1408)</small> • Ioannes III <small>(1408–1422)</small> • Robertus III de Rouvres <small>(1422–1433)</small> • Theobaldus Lemoine <small>(1433-1434)</small> • Ioannes IV Chevalier <small>(1434–1438)</small> • Ioannes V de Pérusse d’Escars <small>(1438–1454)</small> • Robertus IV de Cornegrue <small>(1454–1478)</small> • Stephanus Goupillon <small>(1478–1493)</small> • [[Aegidius Valleguidonensis]] <small>(1493–1502)</small> • Claudius d’Husson <small>(1503–1510)</small> • [[Iacobus de Silly]] <small>(1511–1539)</small> • Nicolaus de Dangu <small>(1539–1545)</small> • [[Petrus Duval]] <small>(1545–1564)</small> • Ludovicus du Moulinet <small>(1564–1601)</small> • [[Claudius de Morenne]] <small>(1601–1606)</small> • [[Ioannes Bertaut]] <small>(1606–1611)</small> • Iacobus Suares <small>(1611–1614)</small> • [[Iacobus Camus de Pontcarré]] <small>(1614–1650)</small> • Franciscus Rouxel de Médavy <small>(1650–1670)</small> • [[Ioannes Forcoal]] <small>(1670–1682)</small> • Mathurinus Savary <small>(1690–1698)</small> • [[Ludovicus d’Aquin]] <small>(1698–1710)</small> • Dominicus Barnabas Turgot de Saint Clair <small>(1710–1727)</small> • [[Iacobus Lallement]] <small>(1728–1740)</small> • Louis-François Néel de Christot <small>(1740–1775)</small> • [[Ioannes Baptista du Plessis d’Argentré]] <small>(1775–1801)</small> • ''Jacques André Simon Lefessier'' <small>(constitutionalis episcopus Olinae, 1791–1801)</small> • Hilarion-François de Chevigné de Boischollet <small>(1802–1812)</small> • ''Guillaume André René Baston'' <small>(a Napoleone institutum, ignotus a Roma, 1813–1815)</small> • François Gabriel de Cheux du Repas <small>(1816)</small> • Alexis Saussol <small>(1817–1836</small> • Mellon de Jolly <small>(1836–1844)</small> • [[Carolus Fredericus Rousselet]] <small>(1844–1881)</small> • [[Franciscus Maria Trégaro]] <small>(1881–1897)</small> • [[Claudius Bardel]] <small>(1897–1926)</small> • [[Octavius Pasquet]] <small>(1926–1961)</small> • [[Andreas Pioger]] <small>(1961–1971)</small> • [[Henricus Derouet]] <small>(1971–1985)</small> • [[Yvo Maria Dubigeon]] <small>(1986–2002)</small> • [[Ioannes Claudius Boulanger]] <small>(2002–2010)</small> • [[Iacobus Habert]] <small>(2010–2020)</small> • [[Bruno Feillet]] <small>(2021-)</small>
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Onasbrugenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Ambianensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Ambianensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse d'Amiens}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Civitas Sagiensis|Civitatis Sagiensis]] est. Dioecesis, [[saeculum 5|saeculo quinto]] condita,<ref name=histoire>Secundum {{opus|url=https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/|titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}; {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} dioecesim ortam esse saeculo III dicit.</ref> cum territorio [[Olina (praefectura Franciae)| praefecturae Olinae]] congruit. Diocesis suffraganea [[Archidioecesis Rothomagensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Amiens cathedral 028.JPG|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae dicata, [[Civitas Sagiensis|Civitate Sagiense]] sita est.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.amiens.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Amiens|Dioecesem Ambianensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|amie|Dioecesis Ambianensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Ambianensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Bruno Feillet]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Bruno Feillet''' (natus die [[16 Novembris]] [[1959]] [[Burdigala#Partes urbis|Caudéran]], [[Girumna (praefectura Franciae)|Girumna]]) est Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 2021.<ref>{{CathHierBishop|feillet}}</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Bruno Feillet|Brunonem Feillet}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
<nowiki>{{Lifetime|1959||Feillet, Bruno}}</nowiki>
[[:Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[:Categoria:Incolae Franciae]]
= [[Raymondus Aron]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]].
== Biographia ==
Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit.
Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum.
Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]].
Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>.
Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>.
Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>.
Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>.
== Opera ==
[[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]]
Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989.
* ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935
* ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938
* ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938
* ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944
* ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945
* ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945
* ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990.
* ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946
* ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948
* ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951
* ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>.
* ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955
* ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955
* ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957
* ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957
* ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958
* ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959
* ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959
* ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961
* ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962
* ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963
* ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963
* ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964
* ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965
* ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965
* ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966
* ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967
* ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968
* ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968
* ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969
* ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969
* ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971
* ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972
* ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973
* ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008).
* ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976
* ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977
* ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339.
* ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}}
===À titre posthume===
* ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984
* ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref>
* ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996
* {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}}
* ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}}
* ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}}
* ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007.
* ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013
* {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}.
* ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}},
* ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois.
* ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}}
* ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}}
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}}
{{Fontes biographici}}
<!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}-->
[[:Categoria:Agnostici]]
[[:Categoria:Politologi]]
[[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]]
[[:Categoria:Diurnarii Franciae]]
[[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]]
[[:Categoria:Scriptores Franciae]]
[[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]]
[[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]]
[[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]]
[[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]]
[[:Categoria:Philosophi]]
[[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]]
[[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]]
[[:Categoria:Sociologi]]
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
3kvk9i1ichbnhod6idn7ft2ksgx1y8k
3991848
3991832
2026-09-28T20:22:17Z
Pippobuono
54500
/* Formulae episcopi */
3991848
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
== Formulae episcopi ==
{{Episcopi Osnabrugenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Osnabrugenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis|Osnabrugenses]]
|imago = [[Fasciculus:Wappen Bistum Osnabrück.png|125px]]
|supeer= Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis]], a [[saeculum 11|saeculo XI]] usque ad annum [[1802]] ut Comites-Episcopi et etiam rectores Principatus Osnabrugensis.
|corpus = [[Wiho I]] <small>(783-804/805)</small> • [[Meginhardus]] <small>(804/805-829)</small> • [[Gosvinus]] <small>(829–845)</small> • ...• [[Franciscus Iosephus Bode]] <small>(1995-2023)</small> • [[Dominicus Meier]] <small>(2024-)</small>
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Onasbrugenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
== Index episcoporum Onasbrugensium ==
{| class="wikitable toptextcells"
|-
! style="width:20%"|Tempus episcopatus
! style="width:35%"|Nomen
! style="width:25%"|Adnotationes
! style="width:20%"|Imago
|-
||||
|-
| a 847 ad [[11 Aprilis]] [[860]] || [[Gauzbertus]] ||||
|-
| a 860 ad [[1 Februarii]] [[887]] || [[Egbertus]]||||
|-
| a 887 ad [[11 Maii]] [[906]] || [[Egilmarus]] ||||
|-
| 906–918 || Bernardus I ||||
|-
| a 918 ad [[14 Maii]] [[949]] || [[Dodo I]] ||||
|-
| a 949 ad [[7 Novembris]] [[967]] || [[Drogo]] ||||
|-
| a 967 ad [[31 Martii]] [[978]] || [[Ludolphus]] ||||
|-
| a 978 ad [[12 Aprilis]] [[996]] || Dodo II ||978-980: Cuno [[antiepiscopus]]||
|-
| a 996 ad [[27 Novembris]] [[998]] || Gonthierus ||||
|-
| a 998 ad [[17 Februarii]] [[1003]] || Vodilulphus ||||
|-
| a 1003 ad [[18 Iunii]] [[1022]] || [[Dietmarus]] ||||
|-
| a 1023 ad [[10 Decembris]] [[1027]] || Meginherus ||||
|-
| a [[1028]] ad 10 Decembris [[1036]] || Gosmarus ||||
|-
| a 1036 ad [[19 Aprilis]] [[1052]] || Albericus ||||
|-
| a 1052 ad 19 aut [[20 Septembris]] [[1068]] || Benno I ||||
|-
| a 1068 ad [[27 Iulii]] [[1088]] || [[Benno II]] |||| [[Fasciculus:BadIburgBennoII.JPG|center|80px|Benno II epsicopus, scultpura a Hans Gerd Ruwe in [[Bad Iburg]]]]
|-
| 1088–1093 || [[Marquardus]] ||||
|-
| a 1093 ad [[21 Aprilis]] [[1101]] || [[Wiho II]] sive Guido ||||
|-
| a 1101 ad [[13 Iulii]] [[1109]] || [[Iohannes I (Osanbrugensis)|Iohannes I]] ||||
|-
| a 1109 ad [[1 Ianuarii]] [[1119]] || [[Gottschalk von Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Gottschalk von Diepholz.jpg|center|80px|Sepultura Episcopi Onasbrugensis Gottschalk.]]
|-
| 1119–1137 || [[Detmardus]] ||1119–1125: Conradus (antiepiscopus)||
|-
| a 1137 ad [[28 Iunii]] [[1141]] || [[Udo (Osnabrugensis)|Udo]] ||||
|-
| a 1141 ad [[15 Iunii]] [[1173]] || [[Philippus a Katzenelnbogen]] ||1141: Veselus (antiepiscopus) ||
|-
| 1173–1190 || [[Arnoldus (Osnabrugensis)]] ||||
|-
| 1190–1216 || [[Gerardus I ab Oldenburg-Wildeshausen]] ||||
|-
| 1216–1224 || [[Adolphus Osnabrugensis]] ||||
|-
| 1224–1226 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Cum titulo principe-episcopo (1225-1803)||
|-
| 1226–1227 || Otto I ||||
|-
| 1227–1239 || [[Conradus I a Velber]] ||||
|-
| 1239–1250 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Rehabilitatus post supensionem||
|-
| 1251–1258 || [[Bruno ab Isenberg]] ||||
|-
| 1259–1264 || Balduinus (Rusle) ||||
|-
| 1265–1269 || Vidufilius a Waldeck ||||
|-
| 1270–1297 || [[Conradus II a Rietberg]] ||||
|-
| 1297–1308 || [[Ludovicus a Ravensberg (episcopus)|Ludovicus a Ravensberg]] ||||
|-
| 1309–1320 || Engelbertus II a Weyhe ||||
|-
| 1321–1349 || [[Gaudfridus ab Arnsberg]] ||||
|-
| 1350–1366 || [[Iohannes II Hoet]] ||||
|-
| 1366–1376 || [[Melchior a Braunschweig-Grubenhagen]] ||||
|-
| 1376–1402 || [[Theodoricus a Horne]] |||| [[Fasciculus:Dietrich von horne.jpg|center|80px|Episcopus Theodoricus a Horne]]
|-
| 1402–1410 || [[Henricus III a Schauenburg-Holstein]] ||||
|-
| 1410–1424 || [[Otto II a Hoya]] ||||
|-
| 1424–1437 || [[Iohannes III a Diepholz]] ||||
|-
| 1437–1442 || [[Ericus II a Hoya]] ut [[Ericus I Osnabrugensis|Ericus I]] (''administrator'') ||||
|-
| 1442–1450 || [[Henricus II a Moers]] (''administrator'') ||||
|-
| 1450–1454 || [[Albertus a Hoya]] (''administrator'') ||||
|-
| 1454–1455 || [[Rudolphus a Diepholz]] ||||
|-
| 1455–1482 || [[Conradus III a Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Konrad III. von Diepholz.jpg|center|200px|Sculptura sepulcralis Conradi III Episcopi Osnabrugensis.]]
|-
| 1482–1508 || [[Konrad VI. (Rietberg)|Konrad IV. von Rietberg]] ||||
|-
| 1508–1532 || [[Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |||| [[Datei:Braunschweig, Erich von-2.jpg|zentriert|80px|Erich von Braunschweig-Grubenhagen]]
|-
| 1532–1553 || [[Franz von Waldeck]] ||||[[Datei:Franz Graf von Waldeck.jpeg|zentriert|80px]]
|-
| 1553–1574 || [[Johann IV. von Hoya|Johann IV.]], als Johann III. [[Bischof von Münster]] und als Johann II. [[Bistum Paderborn|Administrator von Paderborn]] |||| [[Datei:Johannes von Hoya.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1574–1585 || [[Heinrich von Sachsen-Lauenburg]], auch Heinrich III. von [[Erzbistum Bremen|Bremen]] |||| [[Datei:FBPB 17 Heinrich IV. von Sachsen-Lauenburg (1577–1585).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1585 || [[Wilhelm von Schencking]] ||||
|-
| 1585–1591 || [[Bernhard von Waldeck]] ||||
|-
| 1591–1623 || [[Philipp Sigismund von Braunschweig-Wolfenbüttel]] |||| [[Datei:PhilippSigismundBraunschweig.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1623–1625
| [[Eitel Friedrich von Hohenzollern (1582–1625)|Eitel Friedrich von Hohenzollern]] ||||[[Datei:Eitel Fridrich Grav zu Zollern.tif|zentriert|132x132px]]
|-
| 1625–1661 || [[Franz Wilhelm von Wartenberg]] |||| [[Datei:Kardinal Franz Wilhelm von Wartenberg.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Nach dem Tode von [[Fürstbischof]] Franz Wilhelm galt die „immerwährende Kapitulation“, nach der abwechselnd ein katholischer und ein lutherischer Bischof aus dem [[Herzogtum Braunschweig-Lüneburg|Hause Braunschweig-Lüneburg]] gewählt werden sollte.'''
|-
| 1662–1698 || [[Ernst August (Hannover)|Ernst August I., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:ErnstAugustKurfürst.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1698–1715 || [[Karl Joseph von Lothringen]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:Karel III. Lotrinský.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1716–1728 || [[Ernst August II. von Hannover|Ernst August II., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1674 Ernst August.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1728–1761 || [[Clemens August I. von Bayern]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1700 Clemens-August.JPG|zentriert|80px]]
|-
| 1764–1802 || [[Friedrich August, Herzog von York und Albany|Friedrich, Herzog zu Braunschweig und Lüneburg, Prinz von Großbritannien]] (lutherischer und letzter Fürstbischof) |||| [[Datei:Frederick, Duke of York in Garter Robes.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1803–1827 || [[Karl Klemens von Gruben|Karl von Gruben]] (leitender Weihbischof) |||| [[Datei:Karl Klemens von Gruben (1764-1827).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1830–1855 || [[Carl Anton Lüpke]] (leitender Weihbischof) ||||[[Datei:Carl Anton Lüpke (1775-1855).jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Mit Hildesheim vereinigt 1855–1857 unter [[Eduard Jakob Wedekin]]'''
|-
| 1857–1866
| [[Paulus Melchers]] (später [[Erzbistum Köln|Erzbischof von Köln]] und [[Kardinal]]) |||| [[Datei:Paul Melchers (1).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1866–1878 || [[Johann Heinrich Beckmann]] |||| [[Datei:Johannes Heinrich Beckmann Detail.jpg|zentriert|80px]]
|-
| colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''[[Sedisvakanz]] 1878–1882'''
|-
| 1882–1898 || [[Bernhard Höting]] |||| [[Datei:Bernhard Höting (1821-1898).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1899–1914 || [[Hubertus Voß]] |||| [[Datei:Hubertus Voß (1841-1914).jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1914–1955 || [[Gulielmus Berning]] |||| [[Fasciculus:Hermann Wilhelm Berning.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 27. März 1957 || [[Franziskus Demann]] |||| [[File:Porträt Totenzettel Demann.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1957–1987 || [[Helmut Hermann Wittler]] |||| [[Datei:Wittler.jpg|zentriert|80px]]
|-
| 1987–1995 || [[Ludwig Averkamp]] (später [[Erzbistum Hamburg|Erzbischof von Hamburg]])||||
|-
|-
|}
[[:Categoria:Indices episcoporum|Osnabrugensis]]
[[:Categoria:Episcopi Osnabrugenses| ]]
[[:Categoria:Dioecesis Osnabrugensis]]
<nowiki>{{Attributio|de|Liste der Bischöfe von Osnabrück|247761516}}</nowiki>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Ambianensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Ambianensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse d'Amiens}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Civitas Sagiensis|Civitatis Sagiensis]] est. Dioecesis, [[saeculum 5|saeculo quinto]] condita,<ref name=histoire>Secundum {{opus|url=https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/|titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}; {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} dioecesim ortam esse saeculo III dicit.</ref> cum territorio [[Olina (praefectura Franciae)| praefecturae Olinae]] congruit. Diocesis suffraganea [[Archidioecesis Rothomagensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Amiens cathedral 028.JPG|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae dicata, [[Civitas Sagiensis|Civitate Sagiense]] sita est.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.amiens.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Amiens|Dioecesem Ambianensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|amie|Dioecesis Ambianensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Ambianensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Bruno Feillet]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Bruno Feillet''' (natus die [[16 Novembris]] [[1959]] [[Burdigala#Partes urbis|Caudéran]], [[Girumna (praefectura Franciae)|Girumna]]) est Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 2021.<ref>{{CathHierBishop|feillet}}</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Bruno Feillet|Brunonem Feillet}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
<nowiki>{{Lifetime|1959||Feillet, Bruno}}</nowiki>
[[:Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[:Categoria:Incolae Franciae]]
= [[Raymondus Aron]] =
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]].
== Biographia ==
Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit.
Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum.
Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]].
Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>.
Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>.
Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>.
Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>.
== Opera ==
[[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]]
Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989.
* ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935
* ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938
* ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938
* ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944
* ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945
* ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945
* ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990.
* ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946
* ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948
* ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951
* ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>.
* ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955
* ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955
* ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957
* ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957
* ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958
* ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959
* ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959
* ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961
* ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962
* ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963
* ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963
* ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964
* ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965
* ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965
* ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966
* ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967
* ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968
* ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968
* ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969
* ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969
* ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971
* ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972
* ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973
* ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008).
* ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976
* ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977
* ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339.
* ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}}
===À titre posthume===
* ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984
* ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref>
* ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996
* {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}}
* ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}}
* ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}}
* ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007.
* ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013
* {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}.
* ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}},
* ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois.
* ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}}
* ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}}
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}}
{{Fontes biographici}}
<!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}-->
[[:Categoria:Agnostici]]
[[:Categoria:Politologi]]
[[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]]
[[:Categoria:Diurnarii Franciae]]
[[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]]
[[:Categoria:Scriptores Franciae]]
[[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]]
[[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]]
[[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]]
[[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]]
[[:Categoria:Philosophi]]
[[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]]
[[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]]
[[:Categoria:Sociologi]]
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
6xz8sxtko0cgdmxzm89cy53jcdp2oqm
Formula:Ok/doc
10
320836
3991879
3986744
2026-09-28T23:38:12Z
Grufo
64423
/* De formulis quae quendam textum iconi addunt */ +{{[[Formula:Non factum|Non factum]]}}
3991879
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis|proprietas=distributa}}
{{Formula substituibilis}}
{{Vicitextus concors
| Factum est
| Nota bene
| Titulus paragraphi
| Titulus paragraphi expers
}}
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
{{fvt|<nowiki>{{</nowiki>{{BASEPAGENAME}}<nowiki>}}</nowiki> Gallia est omnis divisa in partes tres.}}
'''Effectus:'''
: {{ {{BASEPAGENAME}} }} Gallia est omnis divisa in partes tres.
== De omnibus formulis icuncularum typographicarum ==
=== De iconibus tantum ===
{| class="wikitable"
|-
! Icon !! Formulae !! Nomen fasciculi
|-
| {{Ok}} || {{Fn|Ok}} || [[:Fasciculus:Yes check.svg|Yes check.svg]]
|-
| {{Aye}} || {{Fn|Aye}}, {{Fn|Y}} || [[:Fasciculus:Green check.svg|Green check.svg]]
|-
| {{Pollex versus}} || {{Fn|Pollex versus}}, {{Fn|Versus pollex}}, {{Fn|Pollice verso}}, {{Fn|Verso pollice}} || [[:Fasciculus:Verso pollice.svg|Verso pollice.svg]]
|-
| {{Pollex pressus}} || {{Fn|Pollex pressus}}, {{Fn|Pressus pollex}}, {{Fn|Pollice presso}}, {{Fn|Presso pollice}} || [[:Fasciculus:Presso pollice.svg|Presso pollice.svg]]
|}
=== De formulis quae quendam textum iconi addunt ===
{| class="wikitable"
|-
! Icon !! Formulae !! Nomen fasciculi
|-
| {{Factum est}} || {{Fn|Factum est}}, {{Fn|Factum'st}}, {{Fn|Factumst}} || [[:Fasciculus:Yes check.svg|Yes check.svg]]
|-
| {{Non factum}} || {{Fn|Non factum}} || [[:Fasciculus:X mark.svg|X mark.svg]]
|-
| {{Nota bene}} || {{Fn|Nota bene}}, {{Fn|Nb}}, {{Fn|NB}} || [[:Fasciculus:Symbol point of order.svg|Symbol point of order.svg]]
|}
=== De aliis formulis elaboratioribus alibi descriptis ===
{| class="wikitable"
|-
! Icon !! Formulae !! Nomen fasciculi
|-
| {{Assenserunt|Marcus=2026-04-15 19:11:35}} || {{Fsn|+1}}, {{Fsn|Assenserunt}} || ''Nullus fasciculus, glyphum autem [[Unicodex|Unicodicis]] adhibetur.''
|}
== Ulteriora si cupis ==
* [[:Categoria:Formulae icuncularum typographicarum]]
* {{Fsn|Assenserunt}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae intra versum accommodandae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nullum argumentum accipiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae icuncularum typographicarum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
qn5n55im182s3kbsg562hbcelt13p66
3991880
3991879
2026-09-28T23:40:51Z
Grufo
64423
3991880
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis|proprietas=distributa}}
{{Formula substituibilis}}
{{Vicitextus concors
| Factum est
| Non factum
| Nota bene
| Titulus paragraphi
| Titulus paragraphi expers
}}
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
{{fvt|<nowiki>{{</nowiki>{{BASEPAGENAME}}<nowiki>}}</nowiki> Gallia est omnis divisa in partes tres.}}
'''Effectus:'''
: {{ {{BASEPAGENAME}} }} Gallia est omnis divisa in partes tres.
== De omnibus formulis icuncularum typographicarum ==
=== De iconibus tantum ===
{| class="wikitable"
|-
! Icon !! Formulae !! Nomen fasciculi
|-
| {{Ok}} || {{Fn|Ok}} || [[:Fasciculus:Yes check.svg|Yes check.svg]]
|-
| {{Aye}} || {{Fn|Aye}}, {{Fn|Y}} || [[:Fasciculus:Green check.svg|Green check.svg]]
|-
| {{Pollex versus}} || {{Fn|Pollex versus}}, {{Fn|Versus pollex}}, {{Fn|Pollice verso}}, {{Fn|Verso pollice}} || [[:Fasciculus:Verso pollice.svg|Verso pollice.svg]]
|-
| {{Pollex pressus}} || {{Fn|Pollex pressus}}, {{Fn|Pressus pollex}}, {{Fn|Pollice presso}}, {{Fn|Presso pollice}} || [[:Fasciculus:Presso pollice.svg|Presso pollice.svg]]
|}
=== De formulis quae quendam textum iconi addunt ===
{| class="wikitable"
|-
! Icon !! Formulae !! Nomen fasciculi
|-
| {{Factum est}} || {{Fn|Factum est}}, {{Fn|Factum'st}}, {{Fn|Factumst}} || [[:Fasciculus:Yes check.svg|Yes check.svg]]
|-
| {{Non factum}} || {{Fn|Non factum}} || [[:Fasciculus:X mark.svg|X mark.svg]]
|-
| {{Nota bene}} || {{Fn|Nota bene}}, {{Fn|Nb}}, {{Fn|NB}} || [[:Fasciculus:Symbol point of order.svg|Symbol point of order.svg]]
|}
=== De aliis formulis elaboratioribus alibi descriptis ===
{| class="wikitable"
|-
! Icon !! Formulae !! Nomen fasciculi
|-
| {{Assenserunt|Marcus=2026-04-15 19:11:35}} || {{Fsn|+1}}, {{Fsn|Assenserunt}} || ''Nullus fasciculus, glyphum autem [[Unicodex|Unicodicis]] adhibetur.''
|}
== Ulteriora si cupis ==
* [[:Categoria:Formulae icuncularum typographicarum]]
* {{Fsn|Assenserunt}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae intra versum accommodandae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nullum argumentum accipiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae icuncularum typographicarum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
p43cquw1bji4m848jaw2yrsap98s62w
Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/bivium
10
320926
3991882
3991449
2026-09-28T23:58:37Z
Grufo
64423
Mendam correxi
3991882
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| {{{#verba-primigenia}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}{{{#verba-primigenia}}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
h9h9sh5om9ch92orfkat66ebtbz9gbc
3991883
3991882
2026-09-28T23:59:06Z
Grufo
64423
3991883
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
|
| {{{#verba-primigenia}}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
cis6qhj6xz2gmdj9x492suy7dtdahc4
3991884
3991883
2026-09-29T00:01:09Z
Grufo
64423
Denuo
3991884
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| {{{#verba-ostendenda}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}{{{#verba-primigenia}}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
tmmz3quhag9sftnr6878ddc0yfvue7r
3991885
3991884
2026-09-29T00:03:21Z
Grufo
64423
Experimentum
3991885
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| {{{#verba-ostendenda}}}{{safesubst:<noinclude />!}}X
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}Y{{{#verba-primigenia}}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
0pb4532e1ise7nieb8ltf277xzob0a1
3991886
3991885
2026-09-29T00:04:14Z
Grufo
64423
Experimentum
3991886
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}{{{#verba-primigenia}}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
rsqksuw22yv4dvkplfcg5jjtpsz91lm
3991887
3991886
2026-09-29T00:05:44Z
Grufo
64423
-Experimentum
3991887
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}{{{#verba-primigenia}}}
}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
2un8gv2lpq2sra6d89mhot85vqreoiv
3991888
3991887
2026-09-29T00:06:47Z
Grufo
64423
Denuo mendam correxi
3991888
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#instantia-iam-creata|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#nomen-venturum}}}|praevalebit
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}]]
| [[{{safesubst:<noinclude />lcfirst:{{{#instantia-iam-creata}}}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#forma-canonica-desiderata}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| +
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:redirection|get_target_page|{{{#forma-canonica-desiderata}}}}}|{{{#instantia-iam-creata|}}}
| +
}}
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#instantia-iam-creata}}}
| [[{{{#verba-ostendenda}}}]]
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#verba-ostendenda}}}]]
}}
| [[{{{#instantia-iam-creata}}}|{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}
}}
}}{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione||{{Recensio vacua exspectatur|summarium=Formulam {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:nexus ad paginam creandam creatamve]]}} detraxi, quia pagina creata est.}}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:{{safesubst:<noinclude />Si in substitutione|/}}
| <noinclude />{<noinclude />{<noinclude />safesubst:<noinclude />Nexus ad paginam creandam creatamve{{safesubst:<noinclude />!}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#verba-primigenia|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ucfirst:{{{#verba-ostendenda}}}}}|{{{#forma-canonica-desiderata}}}
| {{{#verba-ostendenda}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}{{{#verba-primigenia}}}
}}
| {{{#pagina-desiderata}}}{{safesubst:<noinclude />!}}
}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{#qid|}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
all_sorted|
for_each|{{safesubst:<noinclude />!}}$#}}{{safesubst:<noinclude />!}}qid{{safesubst:<noinclude />=}}{{{#qid}}}
| {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
with_value_not_matching||strict|
all_sorted|
setting|hi/p|{{safesubst:<noinclude />!}}|{{safesubst:<noinclude />=}}|
list
}}
}}<noinclude />}<noinclude />}<noinclude />
| {{#if:{{{#qid|}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{Sin secus
| 1 = {{#invoke:params|
with_name_not_matching|^#|
entering_substack|
excluding_numeric_names|
detaching_substack|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
discarding||
entering_substack|new|
pulling|d|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_only_as|lingua|
let|pagina|{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
leaving_substack|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio|names_only|
let|#qid|{{{#qid}}}|
let|#latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
flushing|
all_sorted|
list_values
}}
| 2 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">[[:d:{{{#qid}}}#sitelinks-wikipedia|(d)]]</sup>
| 3 = <sup style="font-weight: normal; font-style: normal;">
| 4 = </sup>
}}{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}|{{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid={{{#qid}}}|propositum={{{#propositum}}}}}}}
| {{#if:{{{#verba-ostendenda|}}}
| [[{{{#pagina-desiderata}}}|{{{#verba-ostendenda|}}}]]
| [[{{{#pagina-desiderata}}}]]
}}{{#invoke:params|
excluding_numeric_names|
with_name_not_matching|^#|
all_sorted|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus|
names_and_values_as|lingua|pagina|
let|latine|{{{#pagina-desiderata}}}|
let|propositum|{{{#propositum}}}|
setting|h/f/n|<sup style{{=}}"font-weight: normal; font-style: normal;">|</sup>{{#if:{{{#titulus-iam-creatus|}}}
| {{Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|qid=|propositum={{{#propositum}}}}}
| {{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]]}}
}}|<sup style{{=}}"padding-left: 1px; font-size: .75em; cursor: help; color: #090;" title{{=}}"Significatio huius nexus rubri non intellegitur; adde nexum intervicialem si potes (e.g. ‘…|en={{Textus planus|{{{#pagina-desiderata}}}}}’).">[<i>nexus intervicialis desideratur ([[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|auxilium]])</i>]</sup>{{#ifeq:{{{#propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]]}}|
list_values
}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
7z4m08nr0ye2yjf63qcs03r2dn5rnbt
Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/doc
10
320929
3991910
3988053
2026-09-29T08:19:28Z
Grufo
64423
Documentationem auxi
3991910
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Substitutio quae suam transclusionem protrahit
| 1 = ...
| formula = pcc
| seu 1 = pcc
| seu 2 = pagina creanda creatave
| seu 3 = pagina creanda
| seu 4 = nexus intervicialis
| seu 5 = niv
}}
{{Formula transitoria}}
{{Compendia substitutionis|pcc|niv|pagina creanda}}
{{Lua|Modulus:Params|Modulus:Redirection|Modulus:Vicidata}}
In Vicipaedia, omnes nexus rubri in pagina speciali [[Specialis:Paginae desideratae|paginarum desideratarum]] numerantur, attamen quomodo tales paginae ad paginas aliis linguis annectantur ignorabitur; haec [[Auxilium:Substitutio|substitutio]] intercedit ut nexus interviciales de paginis absentibus indicentur.
{{Nota bene}} Non tibi licet substitutionem {{fsn|pcc}} in notis <syntaxhighlight lang="wikitext" inline><ref>...</ref></syntaxhighlight> inserere; ut hoc facias, utere substitutione {{fsn|cref}}.
== De usu ==
; Syntaxis 1
: <code>{{subst:'''nexus ad paginam creandam creatamve'''|''nomen paginae Latinae''|''[verba ostenta]''|tessera linguae=''pagina barbara''|''[...]''}}</code>
: vel
: <code>{{subst:'''pcc'''|''nomen paginae Latinae''|''[verba ostenta]''|tessera linguae=''pagina barbara''|''[...]''}}</code>
; Syntaxis 2
: <code>{{subst:'''nexus ad paginam creandam creatamve'''|''nomen paginae Latinae''|''[verba ostenta]''|''[tessera linguae 1]''|''[tessera linguae 2]''|''[...]''|''[tessera linguae N]''|qid=''entitas Vicidatorum''}}</code>
: vel
: <code>{{subst:'''pcc'''|''nomen paginae Latinae''|''[verba ostenta]''|''[tessera linguae 1]''|''[tessera linguae 2]''|''[...]''|''[tessera linguae N]''|qid=''entitas Vicidatorum''}}</code>
=== Exempla ===
Si pagina nondum exsistit:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|en=LARES (satellite)}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|en=LARES (satellite)|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)||en|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)||en|d=Q427370}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)||en|d=Q427370|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)||en|d|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES|en|d=Q427370}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|d=Q427370|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|d|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES|it|fr|en=LARES (satellite)}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|it|fr|en=LARES (satellite)|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|it|fr|en|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES|en|it|fr|en=LARES (satellite)}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|it|fr|en=LARES (satellite)|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|it|fr|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* Si nomen Latinum paginae idem est ac nomen '''omnibus''' aliis linguis '''a te praebitis''', nomen Latinum sufficet:
** <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LAGEOS|LAGEOS satelliti|en}}</syntaxhighlight>
**: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LAGEOS|LAGEOS satelliti|en|propositum=exhibitio}}
**:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LAGEOS|LAGEOS satelliti|en|qid=Q1797842}}</syntaxhighlight>
** <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LAGEOS||en}}</syntaxhighlight>
**: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LAGEOS||en|propositum=exhibitio}}
**:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LAGEOS||en|qid=Q1797842}}</syntaxhighlight>
{{Ast}}
Si pagina iam exsitit:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Spatii temporisque tractio|en=Frame-dragging}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatii temporisque tractio|en=Frame-dragging|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatii temporisque tractio]]</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Spatii temporisque tractio|Spatii temporisque tractione|en=Frame-dragging}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatii temporisque tractio|Spatii temporisque tractione|en=Frame-dragging|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatii temporisque tractio|Spatii temporisque tractione]]</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|abcd efgh ijkl|Spatii temporisque tractione|en=Frame-dragging}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|abcd efgh ijkl|Spatii temporisque tractione|en=Frame-dragging|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatii temporisque tractio|Spatii temporisque tractione]]</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|abcd efgh ijkl|en=Frame-dragging}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|abcd efgh ijkl|en=Frame-dragging|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatii temporisque tractio|abcd efgh ijkl]]</syntaxhighlight>
{{Ast}}
Quotienscumque iam est pagina Latina quae ad Vicidata nectit sed titulus Latinus praebitus differt, pagina intervicialis praevalebit:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Marcus Tullius Cicero|en=Frame-dragging}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|Marcus Tullius Cicero|en=Frame-dragging|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatii temporisque tractio|Marcus Tullius Cicero]]</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Marcus Tullius Cicero|Cicero|en=Frame-dragging}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|Marcus Tullius Cicero|Cicero|en=Frame-dragging|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatii temporisque tractio|Cicero]]</syntaxhighlight>
{{Ast}}
Quotienscumque titulus Latinus iam exsistit sed nexus ad Vicidata praebitum abest aut aliud indicat, [[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda|signum quoddam]] ostendetur atque pagina in [[:Categoria:Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis]] numerabitur:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Marcus Tullius Cicero|Cicero|en=LARES (satellite)}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|Marcus Tullius Cicero|Cicero|en=LARES (satellite)|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Marcus Tullius Cicero|Cicero|en|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
{{Ast}}
Si, quum demum pagina Latina creabitur, verbis ostentis novum nomen sequendum erit, scribe notam <code><></code> in secundo argumento. Formula memorabit utrum littera initialis primi argumenti esset maiuscula an minuscula:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Bibliotheca computatralis|<>|en=Library (computing)}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|Bibliotheca computatralis|<>|en=Library (computing)|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Bibliotheca (informatica)]]</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|bibliotheca computatralis|<>|en=Library (computing)}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|bibliotheca computatralis|<>|en=Library (computing)|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[bibliotheca (informatica)]]</syntaxhighlight>
Hoc perutile est in indicibus quales paginae discretivae, indices nexuum internorum, et cetera.
{{Nota bene}} Cave ne notam <code><></code> in corpore textūs extra indices inseras, nam saepe titulis sunt notae parenthesis in textu non ostendendae.
{{Ast}}
Argumenta {{para|d}} et {{para|qid}} in hoc tantum differunt, quod argumentum {{para|d}} in pagina ostendetur:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES|en|d=Q427370}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|d=Q427370|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|d|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES|en|qid=Q427370}}}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|qid=Q427370|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES|en|d|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|d|qid=Q427370|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|en|d|qid=Q427370}}</syntaxhighlight>
{{Ast}}
Si e paginis intervicialibus praebitis nullum argumentum {{para|qid}} deduci potest, pagina nectens in [[:Categoria:Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur]] numerabitur.
{{Ast}}
Si nulla alia pagina intervicialis nectitur, monitus “nexus intervicialis desideratur” ostenditur et pagina in [[:Categoria:Paginae quae nexus internos obscuros exhibent]] numeratur:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|LARES (satelles)|LARES}}</syntaxhighlight>
*: ↳ {{Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES|propositum=exhibitio}}
*:: ↳ (Vicitextus divulgatus:) <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|LARES (satelles)|LARES}}</syntaxhighlight>
Hoc perutile est quotienscumque nexus rubrus obscurus invenitur.
== De vetere formula {{[[Formula:Creanda|creanda]]}} vertenda ==
Si pagina formulam {{fn|creanda}} iam adhibet et ad hanc substitutionem convertenda est, substitue formulam {{Fsn|creanda}} in eius locum. Exempli gratia:
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Creanda|en|Direction (geometry)|directio}}</syntaxhighlight>
*: ↳ <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:creanda|en|Direction (geometry)|directio}}</syntaxhighlight>
* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Creanda|en|Skater|d|Q1259045|Pattinator|pattinatricem}}</syntaxhighlight>
*: ↳ <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:creanda|en|Skater|d|Q1259045|Pattinator|pattinatricem}}</syntaxhighlight>
Si omnia manu vertere vis, tantummodo substitue partes vicitextūs his exemplis acclaratas:
* <code>{{<mark>creanda</mark>|en<mark>|</mark>Giant Magellan Telescope|Ingens Telescopium Magellanicum}}</code>
*: ↳ <code>{{<mark>subst:pcc</mark>|en<mark>=</mark>Giant Magellan Telescope|Ingens Telescopium Magellanicum}}</code>
* <code>{{<mark>creanda</mark>|en<mark>|</mark>Direction (geometry)|d<mark>|</mark>Q2151613|directio|directionem}}</code>
*: ↳ <code>{{<mark>subst:pcc</mark>|en<mark>=</mark>Direction (geometry)|d<mark>=</mark>Q2151613|directio|directionem}}</code>
=== Expressiones regulares ad veterem formulam vertendam ===
{{Folium flexibile
| exordium = collapsum
| praeambulum = Ad versionem veteris formulae accelerandam, nonnullae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|expressio regularis|expressiones regulares|en|qid=Q185612}} adhiberi possunt.
| corpus =
; Expressio regularis (formulā {{fn|Creanda}} dumtaxat cum lingua una):
: <code>\{\{\s*Creanda\s*(\|[^\|\}]+)\|([^\|\}]+)\|([^\|\}]+)(\|([^\|\}]+))?\}\}</code>
; Substitutio (dumtaxat cum lingua una):
: <code>{{subst:pcc\1=\2|\3\4}}</code>
; Expressio regularis (dumtaxat cum linguis duabus):
: <code>\{\{\s*Creanda\s*(\|[^\|\}]+)\|([^\|\}]+)(\|[^\|\}]+)\|([^\|\}]+)\|([^\|\}]+)(\|([^\|\}]+))?\}\}</code>
; Substitutio (dumtaxat cum linguis duabus):
: <code>{{subst:pcc\1=\2\3=\4|\5\6}}</code>
}}
== Subformulae machinariae ==
* {{{{rel|Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/bivium}}}}
* {{{{rel|Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/legatio}}}}
* {{{{rel|Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/nectenda}}}}
* {{{{rel|Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve/nexus}}}}
== Synonyma ==
* {{Fsn|pagina creanda creatave}}
* {{Fsn|pagina creanda}}
* {{Fsn|nexus intervicialis}}
* {{Fsn|niv}}
* {{Fsn|pcc}}
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis # infeliciter
| Paginae quae ad paginas interviciales absentes nectuntur # infeliciter
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur # infeliciter
| Paginae quae nexus internos obscuros exhibent # infeliciter
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant # caduciter
}}
* {{Fsn|Annotatio cum paginis creandis}}
* {{Fn|Nexus obscurus}}
* {{Fn|Convertimus}}
* {{Fn|Nexus ad recensendum}}
* {{Fn|Creetur}}
* {{Fn|Creetur caput}}
* {{Fn|Nexus ad recensendum}}
* {{Fn|Creanda}} – formula obsoleta
** {{Nexus cum parametris
| 1 = Specialis:Quaerere
| 2 = Paginae quae formulam {{Creanda}} adhuc adhibent
| sort = last_edit_desc
| search = insource:/\{\{\s*creanda\s*\{{!}}/i
| profile = advanced
| fulltext = 1
| limit = 500
| ns0 = 1
| ns1 = 1
| ns2 = 1
| ns3 = 1
| ns4 = 1
| ns5 = 1
| ns6 = 1
| ns7 = 1
| ns8 = 1
| ns9 = 1
| ns10 = 1
| ns11 = 1
| ns12 = 1
| ns13 = 1
| ns14 = 1
| ns15 = 1
| ns100 = 1
| ns101 = 1
| ns828 = 1
| ns829 = 1
}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae intra versum accommodandae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae scholiasticae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae variadicae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae interviciales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae Vicidatorum|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
3zj2xyih6cdlsykyt7y90tpm1zfmk5o
Formula:Categoriae vestigatoriae formulae
10
320965
3991846
3986409
2026-09-28T20:13:22Z
Grufo
64423
De casu ‘|propositum=exhibitio’
3991846
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER}}|10
| {{Capsa lateralis
| imago = Nuvola filesystems folder template.svg
| ancora = {{{ancora|}}}
| 1 =
'''Categoriae vestigatoriae'''
Haec formula [[:Categoria:Categoriae vestigatoriae|categoriis vestigatoriis]] utitu{{#invoke:params|
excluding_non-numeric_names|
renaming_by_mixing|$@|
renaming_by_replacing|^([^#]-)%s*#.*$|%1|1|
discarding||
mapping_by_replacing|^[^#]+$||1|
mapping_by_replacing|[^#]*#%s*(.-)%s*$|%1|1|
snapshotting|entering_substack|
with_name_matching|^:|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_magic|NAMESPACENUMBER|names_only|
with_value_not_matching|0|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
renaming_by_magic|FULLPAGENAME|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|0|let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[$#|:$#]]}}$@|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_magic|NAMESPACENUMBER|names_only|
snapshotting|
snapshotting|
snapshotting|
snapshotting|
with_value_matching|14|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
snapshotting|entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|0|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
snapshotting|entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|10|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
snapshotting|entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|828|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
entering_substack|
with_value_matching||strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
renaming_by_magic|FULLPAGENAME|names_only|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns||let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[$#]]}}$@|
flushing|
leaving_substack|
renaming_by_magic|PAGENAME|names_only|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|828|let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[Modulus:$#|#invoke:$#]]}}$@|
flushing|
leaving_substack|
renaming_by_magic|PAGENAME|names_only|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|10|let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[Formula:$#|$#]]}}$@|
flushing|
combining_values|2|naturally|h/i/f|his formulis vel modulis praebentur:
<ul><li>|</li><li>|</li></ul>|
with_value_not_matching||strict|
snapshotting|
mixing_names_and_values|h|r, quae |
leaving_substack|
renaming_by_mixing|Categoria:$#|
merging_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|14|let|propositum|{{{propositum|}}}|
leaving_substack|
evaluating|{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi
| 1 =
| 2 = mapping_by_mixing // [[$#|!]]
}}
}}|trim_all|setter_string|//|splitter_string||
flushing|
mapping_by_mixing|[[:$#]]$@|
combining_values|1|naturally|h/i/f|
<ul><li>|</li><li>|</li></ul>|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_mixing|r:|
flushing|
reassigning|1|h|rename|
providing|h|r.|
reassigning|h|n|copy|
leaving_substack|
setting_by_flushing|
flushing|
setting|i|
Nonnullae categoriae etiam |
list_values
}}{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi||[[Categoria:Formulae quae categoriis vestigatoriis utuntur|{{PAGENAME}}]]}}
}}
}}
| {{Error|Error: Haec formula tantummodo in spatio nominali formularum adhibenda est.}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
6ay49p8psxoo79c7k0mx3excyate41g
3991850
3991846
2026-09-28T20:32:57Z
Grufo
64423
Mendam correxi
3991850
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER}}|10
| {{Capsa lateralis
| imago = Nuvola filesystems folder template.svg
| ancora = {{{ancora|}}}
| 1 =
'''Categoriae vestigatoriae'''
Haec formula [[:Categoria:Categoriae vestigatoriae|categoriis vestigatoriis]] utitu{{#invoke:params|
excluding_non-numeric_names|
renaming_by_mixing|$@|
renaming_by_replacing|^([^#]-)%s*#.*$|%1|1|
discarding||
mapping_by_replacing|^[^#]+$||1|
mapping_by_replacing|[^#]*#%s*(.-)%s*$|%1|1|
snapshotting|entering_substack|
with_name_matching|^:|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_magic|NAMESPACENUMBER|names_only|
with_value_not_matching|0|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
renaming_by_magic|FULLPAGENAME|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|0|let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[$#|:$#]]}}$@|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_magic|NAMESPACENUMBER|names_only|
snapshotting|
snapshotting|
snapshotting|
snapshotting|
with_value_matching|14|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
snapshotting|entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|0|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
snapshotting|entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|10|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
snapshotting|entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|828|strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
detaching_substack|
entering_substack|
with_value_matching||strict|
detaching_substack|
dropping_substack|
renaming_by_magic|FULLPAGENAME|names_only|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns||let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[$#]]}}$@|
flushing|
leaving_substack|
renaming_by_magic|PAGENAME|names_only|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|828|let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[Modulus:$#|#invoke:$#]]}}$@|
flushing|
leaving_substack|
renaming_by_magic|PAGENAME|names_only|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|10|let|propositum|{{{propositum|}}}|
merging_substack|
mapping_by_mixing|{{[[Formula:$#|$#]]}}$@|
flushing|
combining_values|2|naturally|h/i/f|his formulis vel modulis praebentur:
<ul><li>|</li><li>|</li></ul>|
with_value_not_matching||strict|
snapshotting|
mixing_names_and_values|h|r, quae |
leaving_substack|
renaming_by_mixing|Categoria:$#|
merging_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_not_matching||strict|
detaching_substack|
mapping_by_calling|Categoriae vestigatoriae formulae/optiones|names_and_values_as|pagina|optiones|let|ns|14|let|propositum|{{{propositum|}}}|
leaving_substack|
evaluating|{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi
| 1 =
| 2 = mapping_by_mixing // [[$#|!]]
}}
}}|trim_all|setter_string||splitter_string|//|
flushing|
mapping_by_mixing|[[:$#]]$@|
combining_values|1|naturally|h/i/f|
<ul><li>|</li><li>|</li></ul>|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_mixing|r:|
flushing|
reassigning|1|h|rename|
providing|h|r.|
reassigning|h|n|copy|
leaving_substack|
setting_by_flushing|
flushing|
setting|i|
Nonnullae categoriae etiam |
list_values
}}{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi||[[Categoria:Formulae quae categoriis vestigatoriis utuntur|{{PAGENAME}}]]}}
}}
}}
| {{Error|Error: Haec formula tantummodo in spatio nominali formularum adhibenda est.}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
pzs31o3f0g8zg67yfd9txp6xrvte4og
Formula:Categoriae vestigatoriae formulae/doc
10
320966
3991890
3983053
2026-09-29T00:24:12Z
Grufo
64423
3991890
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Lua|Params}}
Formulae quae hanc capsam '''in suis paginis documentationis''' ostendunt categoriis quoque per eam numeratis addentur, atque in [[:Categoria:Formulae quae categoriis vestigatoriis utuntur]] numerabuntur.
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur
}}</syntaxhighlight>
'''Effectus (apud marginem dextrum):'''
{|
|-
| {{Categoriae vestigatoriae formulae|propositum=exhibitio
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur
}}
|}
{{Ast}}
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae}}</syntaxhighlight>
'''Effectus (apud marginem dextrum):'''
{|
|-
| {{Categoriae vestigatoriae formulae|propositum=exhibitio}}
|}
{{Ast}}
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Deletiones celeres propositae # tacite, infeliciter
| Deletiones propositae # tacite, infeliciter
| Formula:Categoriae hominis Vicidatorum
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis # infeliciter
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant # caduciter
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur # infeliciter
| ancora = de-categoriis-vestigatoriis
}}</syntaxhighlight>
'''Effectus (apud marginem dextrum):'''
{|
|-
| {{Categoriae vestigatoriae formulae|propositum=exhibitio
| Deletiones celeres propositae # tacite, infeliciter
| Deletiones propositae # tacite, infeliciter
| Formula:Categoriae hominis Vicidatorum
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis # infeliciter
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant # caduciter
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur # infeliciter
| ancora = de-categoriis-vestigatoriis
}}
|}
=== De syntaxi ===
Haec formula argumenta positionalia hoc modo exspectat:
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae
| ...
| Nomen [# optio[, optio[, ...]]]
| ...
}}</syntaxhighlight>
Quodque ''Nomen'' cui nullum sit spatium nominale categoriam <code>Categoria:''Nomen''</code> designat. Si autem ''Nomen'' spatium nominale iam continet, ipsum spatium servabitur. Colon praepositum (<code>:</code>) praefixum <code>Categoria:</code>, quod tacite addendum esset, supprimit. Titulus ita effectus deinde secundum spatium nominale MediaViciale, ad quod revera pertinet, distinguetur. In summa:
<pre>Foo → Categoria:Foo
:Foo → Foo
Formula:Foo → Formula:Foo
:Formula:Foo → Formula:Foo</pre>
Formula haec separat:
* categorias
* formulas
* modulos
* paginas in aliis spatiis nominalibus sitas
Demum titulos, ordine naturali dispositos, ad formam ostendendam reconstruit.
=== Optiones ===
Hae optiones acceptantur:
{| class="wikitable"
! Optio
! Effectus
|-
| <code>tacite</code>
| Ipsa formula in categoria non ostenditur.
|-
| <code>infeliciter</code>
| Corrigenda in categoria colliguntur.
|-
| <code>caduciter</code>
| Categoria caduciter (interim, pro tempore) adhibetur.
|}
== Subformulae auxiliares ==
* {{relfn|Formula:Categoriae vestigatoriae formulae/optiones}}
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae|Formulae quae categoriis vestigatoriis utuntur}}
* [[:Categoria:Categoriae vestigatoriae]]
* {{Fn|Categoria vestigatoria formularum}}
* {{Fn|Categoria formulis quoque suppleta}}
* {{Fn|Categoria administrativa Vicipaediae}}
* {{Fn|Formula saepe in paginis harum categoriarum adhibita}}
* {{Fn|Metaformula quoque}}
* {{Fn|Metaformula tantum}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae documentationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae marginales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae variadicae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
ppds83h8qdgxnx7fegju1uo3g1c1aj1
3991895
3991890
2026-09-29T01:29:07Z
Grufo
64423
/* Optiones */
3991895
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Lua|Params}}
Formulae quae hanc capsam '''in suis paginis documentationis''' ostendunt categoriis quoque per eam numeratis addentur, atque in [[:Categoria:Formulae quae categoriis vestigatoriis utuntur]] numerabuntur.
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur
}}</syntaxhighlight>
'''Effectus (apud marginem dextrum):'''
{|
|-
| {{Categoriae vestigatoriae formulae|propositum=exhibitio
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur
}}
|}
{{Ast}}
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae}}</syntaxhighlight>
'''Effectus (apud marginem dextrum):'''
{|
|-
| {{Categoriae vestigatoriae formulae|propositum=exhibitio}}
|}
{{Ast}}
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Deletiones celeres propositae # tacite, infeliciter
| Deletiones propositae # tacite, infeliciter
| Formula:Categoriae hominis Vicidatorum
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis # infeliciter
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant # caduciter
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur # infeliciter
| ancora = de-categoriis-vestigatoriis
}}</syntaxhighlight>
'''Effectus (apud marginem dextrum):'''
{|
|-
| {{Categoriae vestigatoriae formulae|propositum=exhibitio
| Deletiones celeres propositae # tacite, infeliciter
| Deletiones propositae # tacite, infeliciter
| Formula:Categoriae hominis Vicidatorum
| Paginae cum nexibus ad Vicidata nectendis # infeliciter
| Paginae quae recensionem vacuam exspectant # caduciter
| Paginae quae ad paginas interviciales sine Vicidatis nectuntur # infeliciter
| ancora = de-categoriis-vestigatoriis
}}
|}
=== De syntaxi ===
Haec formula argumenta positionalia hoc modo exspectat:
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Categoriae vestigatoriae formulae
| ...
| Nomen [# optio[, optio[, ...]]]
| ...
}}</syntaxhighlight>
Quodque ''Nomen'' cui nullum sit spatium nominale categoriam <code>Categoria:''Nomen''</code> designat. Si autem ''Nomen'' spatium nominale iam continet, ipsum spatium servabitur. Colon praepositum (<code>:</code>) praefixum <code>Categoria:</code>, quod tacite addendum esset, supprimit. Titulus ita effectus deinde secundum spatium nominale MediaViciale, ad quod revera pertinet, distinguetur. In summa:
<pre>Foo → Categoria:Foo
:Foo → Foo
Formula:Foo → Formula:Foo
:Formula:Foo → Formula:Foo</pre>
Formula haec separat:
* categorias
* formulas
* modulos
* paginas in aliis spatiis nominalibus sitas
Demum titulos, ordine naturali dispositos, ad formam ostendendam reconstruit.
=== Optiones ===
Hae optiones acceptantur:
{| class="wikitable"
! Optio
! Effectus
|-
| <code>tacite</code>
| Ipsa formula in categoria non ostenditur.
|-
| <code>infeliciter</code>
| In categoria corrigenda colliguntur.
|-
| <code>caduciter</code>
| Categoria caduciter (interim, pro tempore) adhibetur.
|}
== Subformulae auxiliares ==
* {{relfn|Formula:Categoriae vestigatoriae formulae/optiones}}
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae|Formulae quae categoriis vestigatoriis utuntur}}
* [[:Categoria:Categoriae vestigatoriae]]
* {{Fn|Categoria vestigatoria formularum}}
* {{Fn|Categoria formulis quoque suppleta}}
* {{Fn|Categoria administrativa Vicipaediae}}
* {{Fn|Formula saepe in paginis harum categoriarum adhibita}}
* {{Fn|Metaformula quoque}}
* {{Fn|Metaformula tantum}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae documentationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae marginales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae variadicae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
ot8lm2wyrrtrj1gsgswqo724cqvhjw3
Dioecesis Osnabrugensis
0
321785
3991764
3929385
2026-09-28T14:24:39Z
Pippobuono
54500
typo
3991764
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Osnabrugensis}} (Theodisce {{barbarice|Bistum Osnabrück}}) est dioecesis [[Ecclesia Romana Catholica|Ecclesia Catholicae]]. Complectitur regiones in occidentali [[Saxonia Inferior]]e necnon partem urbis [[Brema]]e ad meridiem fluminis [[Lesum]] sitam. Ab anno [[1995]], dioecesis pars est provinciae ecclesiasticae [[Archidioecesis Hamburgensis|Hamburgensis]] nuper constitutae.
[[Fasciculus:OS-Dom.JPG|thumb|left|upright=0.6|[[Ecclesia cathedralis]] [[Petrus|Sacto Petro]] dicata [[Osnabruga]]e]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Osnabrück|Dioecesem Osnabrugensem}}
{{Fontes geographici}}
{{CathHierDiocese|osna|Dioecesis Osnabrugensis}}
{{RC-stipula}}
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Germaniae}}
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Germania|Osnabrugensis]]
[[Categoria:Osnabruga]]
[[Categoria:Archidioecesis Hamburgensis]]
13ikcv8n2ias5oveuq3pd5qt82fkmkz
Vicipaedia:Taberna
4
322071
3991864
3991635
2026-09-28T22:16:46Z
Demetrius Talpa
81729
/* IAbot: an recte agit? */ Reply
3991864
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <nowiki>{{url... </nowiki>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
kfe8613wuxdres1ra9p5iu3s4hoi47p
3991867
3991864
2026-09-28T23:07:44Z
Grufo
64423
/* IAbot: an recte agit? */ Re
3991867
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut formula {{Fn|urlr}} utantur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
5ax8n8m1ox8wifkwfu803fzkxlg9z3c
3991869
3991867
2026-09-28T23:15:42Z
Grufo
64423
/* IAbot: an recte agit? */
3991869
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut formula {{Fn|urlr}} utantur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
987rbkqbpxuyzt84zoc60o633svj5e5
3991870
3991869
2026-09-28T23:16:58Z
Grufo
64423
/* IAbot: an recte agit? */
3991870
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
0oef7prmu7s8e1f7fody5phn51byfe1
Vicipaedia:Nuntii Technici
4
322505
3991744
3991740
2026-09-28T12:21:06Z
IacobusAmor
1163
/* Tech News: 2026-40 */ ~
3991744
wikitext
text/x-wiki
__NEWSECTIONLINK__<nowiki />[[Categoria:Vicipaedia]][[Categoria:Fora Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]{{Capsa paginae|1=
Haec pagina nuntios technicos qui e [[MediaVici]] proveniunt praebet.
Vide etiam [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2016|nuntios anni 2016]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2017|nuntios anni 2017]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2018|nuntios anni 2018]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2019|nuntios anni 2019]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2020|nuntios anni 2020]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2021|nuntios anni 2021]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2022|nuntios anni 2022]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2023|nuntios anni 2023]], [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2024|nuntios anni 2024]] et [[Vicipaedia:Nuntii Technici/2025|nuntios anni 2025]].
}}
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-03</span> ==
{{Accepta|Vicipaedia:Nuntii Technici/2025|Tech News: 2026-03|Nuntia ad novum annum mota --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W03"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product & Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].
'''Updates for editors'''
* As part of the current work of Community Tech team on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W372|Multiple watchlists]] project, the display of [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] will be updated as a first step towards multiple watchlists. Additionally, the pagination on [[Special:Search|Search]] will be updated too, as a part of the work on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W186|Revamp pagination / page navigation]] wish. [https://phabricator.wikimedia.org/T411596]
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] is a MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that lets you see your watchlists from different wikis on the same page. It was recently updated to look more like the regular [[Special:Watchlist|Watchlist]], such as preparing it for temporary accounts in IP masking (including rerouting user links to contributions pages), making page titles bold, and opening links in edit summaries and tags in new browser tabs. [https://phabricator.wikimedia.org/T398361][https://phabricator.wikimedia.org/T298919][https://phabricator.wikimedia.org/T273526][https://phabricator.wikimedia.org/T286309]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where global blocks did not have the option to disable sending emails, has now been fixed, and will be available for use in the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T401293]
'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] now support "map" as a reference type. [https://phabricator.wikimedia.org/T411083]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.10|MediaWiki]]/[[mw:MediaWiki 1.46/wmf.11|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W03"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:32, 12 Ianuarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29907192 -->
== Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 ==
{{Accepta|Vicipaedia:Nuntii Technici/2025|Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026|Nuntium ad novum annum motum --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
Dear Wikimedia communities,
We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year.
''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.''
In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects.
We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community.
📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]]
If you have questions about the project, please refer to the FAQs:
* [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]]
* [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]]
''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]'''''
''Stay connected and receive updates:''
* [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel]
* [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list]
We look forward to collaborating with you and your community.
'''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 19:45, 16 Ianuarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29879549 -->
== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div>
;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026
Dear Wiki Community,
We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.
The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.
;About the Campaign
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.
;What Can Participants Write About?
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:
* Folk festivals, rituals, and celebrations
* Folk dances, music, and traditional performances
* Women and queer figures in folklore
* Women in mythology and oral traditions
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives
* Fairy tales, folk stories, and legends
* Folk games, sports, and cultural practices
Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.
;How to Sign Up as an Organizer
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:
# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]]
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline
#* Local and international prizes
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''
;Campaign Tools
The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:
* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.
Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''
;Learn More & Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.
If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.
;Join Us
We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia.
Thank you and best wishes,
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''
----
''Stay connected:''
[[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]
[[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
</div></div>
== Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div>
[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]
Hello everyone,
We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe.
;About Wiki Loves Folklore
'''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight:
* Folk traditions and rituals
* Cultural festivals and celebrations
* Traditional attire and crafts
* Performing arts, music, and dance
* Everyday practices rooted in folk heritage
Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world.
[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]]
; Host a Local Edition
As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to:
* Increase visibility of your region’s folk culture
* Engage new contributors in your community
* Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content
'''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:'''
If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know.
If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region.
;Get in Touch
If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via:
* The project Talk pages
* Email: '''support@wikilovesfolklore.org'''
We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail.
Warm regards,
'''The Wiki Loves Folklore International Team'''
</div>
[[Usor:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Disputatio Usoris:MediaWiki message delivery|disputatio]]) 13:21, 18 Ianuarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-04</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W04"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The tray shown on [[Special:Diff|Special:Diff]] in mobile view has been redesigned. It is now collapsed by default, and incorporates a link to undo the edit being viewed, making it easier for mobile editors and reviewers to take action while keeping the interface uncluttered. [https://phabricator.wikimedia.org/T402297]
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now automatically determines the text direction (ensuring correct display of sites with unusual domain names) and shows detailed descriptions for log actions. Later this week, a new permanent link for page creations and CSS classes for each entry element will be added. [https://phabricator.wikimedia.org/T412505][https://phabricator.wikimedia.org/T287929][https://phabricator.wikimedia.org/T262768][https://phabricator.wikimedia.org/T414135]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the previously observed issue in Vector 2022, where anchor link targets were obscured by the sticky header, has now been addressed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406114]
'''Updates for technical contributors'''
* As mentioned in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|October 2025 deprecation announcement]], MediaWiki Interfaces team will begin sunsetting all transform endpoints containing a trailing slash from the MediaWiki REST API the week of January 26. Changes are expected to roll out to all wikis on or before January 30th. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found, compared, and tested using the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox]. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in Phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* Interactive reference documentation for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia REST API|Wikimedia REST API]] has moved. Requests to API docs previously hosted through [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase|RESTBase]] (e.g.: <code dir=ltr>https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/</code>) are now redirected to the [[w:en:Special:RestSandbox|REST Sandbox]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|WMF Wikidata Platform team]] (WDP) has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|January 2026 newsletter]]. It includes updates on the legacy full-graph endpoint decommissioning, the User-Agent policy change, the monthly Blazegraph migration office hours, and efforts to reduce regressions caused by the legacy endpoint shutdown. As a reminder, you can [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/WDP team updates|subscribe to the WDP newsletter]]!
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.12|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications opened mid-December and will close soon or when capacity is reached. It's a two-day, technically oriented hackathon bringing together Wikimedians from the region. Hope to see you there!
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W04"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:29, 19 Ianuarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29943403 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].
The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].
Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.
-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" />
</div>
21:01, 19 Ianuarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-05</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W05"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* Wikimedia Foundation invites comments on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Year1 Reflections and Proposed Way Forward 2026 Update|proposed future]] of the [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] until 28 February.
* All users with registered accounts can now use passkeys for [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). Passkeys are a simple way to log in without using a second device. They verify the user's identity using a fingerprint, face scan, or a PIN code. To set up a passkey, first set up a regular 2FA method. Currently, to log in with a passkey, users must also use a password. Later this quarter, passwordless login will allow users to log in with a single click and a passkey. Users with advanced rights will also be required to have 2FA enabled. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project.
* Unregistered contributors on blocked IPs or blocked IP ranges can now interact on-wiki to appeal a block by creating a temporary account to appeal a block on the user talk page, unless the "prevent this user from editing their own talk page" is enabled. This solves the problem of logged-out users unable to use the default unblock process via user talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T398673]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Two-Factor Authentication (2FA) methods description on the management page has been updated. It is now clearer and easier for users to understand and make use of. [https://phabricator.wikimedia.org/T332385]
'''Updates for technical contributors'''
* A new AbuseFilter variable, <code>account_type</code>, has been added to provide a reliable way to determine the account type being created in the <code>createaccount</code> and <code>autocreateaccount</code> actions. As part of this change, the variable <code>accountname</code> has been renamed to <code>account_name</code>, and <code>accountname</code> is now deprecated. Edit filter managers should update any filters that use hardcoded account type checks or the deprecated variable. [https://phabricator.wikimedia.org/T414049]
* Image thumbnails that are requested in non-standard sizes, and using non-standard methods such as direct requests to <code dir=ltr><nowiki>upload.wikimedia.org/…</nowiki></code> will stop working in the near future. This change is to prevent ongoing external abuse by web-scrapers and bots. Some users with custom CSS/JS, Interface Admins who can fix gadgets and local skins, and Tool-authors, will need to update their code to use standard thumbnail sizes. [[phab:T414805|Details, search-links, and examples of how to fix them, are available in the task]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.13|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W05"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:17, 26 Ianuarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29969530 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-06</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W06"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The "{{int:pageinfo-toolboxlink}}" feature, which gives validating information about a page ([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=info}} example]), now automatically includes a table of contents. If there is a local [[{{ns:8}}:Pageinfo-header]] page created by individual users, it can now be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T363726]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, VisualEditor previously added bold or italic formatting inside link descriptions, making the wikicode complex. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T409669]
'''Updates for technical contributors'''
* There was no XML dump on 20 January. Additionally, from now on, dumps will be generated once per month only. [https://phabricator.wikimedia.org/T414389]
* The MediaWiki Interfaces team removed support for all transform endpoints containing a trailing slash from the [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/API:REST%20API MediaWiki REST API]. All API users currently calling those endpoints are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.14|MediaWiki]]
'''Weekly highlight'''
* Users are reminded that the Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product & Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W06"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:43, 2 Februarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30000986 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-07</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W07"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Logged-in contributors who manage large or complex watchlists can now organise and filter watched pages in ways that improve their workflows with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|Watchlist labels]] feature. By adding custom labels (for example: pages you created, pages being monitored for vandalism, or discussion pages) users can more quickly identify what needs attention, reduce cognitive load, and respond more efficiently. This improves watchlist usability, especially for highly active editors.
* A new feature available on [[Special:Contributions|Special:Contributions]] shows [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] that are likely operated by the same person, and so makes patrolling less time-consuming. Upon checking contributions of a temporary account, users with access to temporary account IP addresses can now see a view of contributions from the related temporary accounts. The feature looks up all the IPs associated with a given temporary account within the data retention period and shows all the contributions of all temporary accounts that have used these IPs. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts#February 2026: Improvements to the patroller tooling|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T415674]
* When editors preview a wikitext edit, the reminder box that they are only seeing a preview (which is shown at the top), now has a grey/neutral background instead of a yellow/warning background. This makes it easier to distinguish preview notes from actual warnings (for example, edit conflicts or problematic redirect targets), which will now be shown in separate warning or error boxes. [https://phabricator.wikimedia.org/T414742]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now properly supports more than one Wikibase site, for example both [[d:|Wikidata]] and [[testwikidata:|testwikidata]]. In addition, issues regarding text direction have been fixed for users who prefer Wikidata or other Wikibase sites in right-to-left (RTL) languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T415440][https://phabricator.wikimedia.org/T415458]
* The automatic "magic links" for ISBN, RFC, and PMID numbers have been [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic links|deprecated in wikitext since 2021]] due to inflexibility and difficulties with localization. Several wikis have successfully replaced RFC and PMID magic links with equivalent external links, but a template was often required to replace the functionality of the ISBN magic link. There is now a new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#isbn|built-in parser function]] <code dir=ltr><nowiki>{{#isbn}}</nowiki></code> available to replace the basic functionality of the ISBN magic link. This makes it easier for wikis who wish to migrate off of the deprecated magic link functionality to do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T145604]
* Two new wikis have been created:
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35401|Jju]] ([[w:kaj:|<code>w:kaj:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413283]
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q1186896|Nawat]] ([[w:ppl:|<code>w:ppl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413273]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].
'''Updates for technical contributors'''
* A new global user group has been created: [[{{int:grouppage-local-bot}}|{{int:group-local-bot}}]]. It will be used internally by the software to allow community bots to bypass rate limits that are applied to abusive [[w:en:Web scraping|web scrapers]]. Accounts that are approved as bots on at least one Wikimedia wiki will be automatically added to this group. It will not change what user permissions the bot has. [https://phabricator.wikimedia.org/T415588]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.15|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Spring 2026|MediaWiki Users and Developers Conference, Spring 2026]] will be held March 25–27 in Salt Lake City, USA. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/AZBWVI46SDEB65PGR5J6E4TYOQQEZXM7/]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W07"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:29, 9 Februarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30026671 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-08</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W08"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Team]] will be performing a cleanup of Wikimedia's [[m:Special:MyLanguage/Etherpad|Etherpad]] instance, the web-based editor for real-time collaborative document editing. All pads will be permanently deleted after 30 April, 2026 – if there are still migration projects in progress at that point the team can revisit the date on a case by case basis. Please create local backups of any content you wish to keep, as deleted data cannot be recovered. This cleanup helps reduce database size and minimize infrastructure footprint. Etherpad will continue to support real-time collaboration, but long-term storage should not be expected. Additional cleanups may occur in the future without prior notice. [https://phabricator.wikimedia.org/T415237]
'''Updates for editors'''
* The Information Retrieval team will be launching an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|Android mobile app experiment]] that tests hybrid search capabilities which can handle both semantic and keyword queries. The improvement of on-platform search will enable readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. The experiment will first be launched on Greek Wikipedia in late February, followed by English, French, and Portuguese in March. [https://diff.wikimedia.org/2026/01/08/semantic-search-making-it-easier-to-find-the-information-readers-want/ Read more] on Diff blog. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Information_Retrieval]
* The Reader Growth team will run [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.10.2 Mobile Table of Contents|an experiment]] for mobile web users, that adds a table of contents and automatically expands all article sections, to learn more about navigation issues they face. The test will be available on Arabic, Chinese, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias.
* Previously, site notices ([[{{ns:8}}:Sitenotice]] and [[{{ns:8}}:Anonnotice]]) would only render on the desktop site. Now, they will render on all platforms. Users on mobile web will now see these notices and be informed. Site administrators should be prepared to test and fix notices on mobile devices to avoid interference with articles. To opt out, interface admins can add <code dir="ltr">#siteNotice { display: none; }</code> to [[{{ns:8}}:Minerva.css]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T138572][https://phabricator.wikimedia.org/T416644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue on [[Special:RecentChanges|Special:RecentChanges]] has been fixed. Previously, clicking hide in the active filters caused the "view new changes since…" button to disappear, though it should have remained visible. The button now behaves as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T406339]
'''Updates for technical contributors'''
* New documentation is now available to help editors debug on-site search features. It supports troubleshooting when pages do not appear in results, when ranking seems unexpected, and when you need to inspect what content is being indexed, helping make search behavior easier to understand and analyze. [[mw:Help:CirrusSearch/Debug|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T411169]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.16|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W08"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:16, 16 Februarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30086330 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-09</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W09"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Reference Check|Reference Check]] has been deployed to English Wikipedia, completing its rollout across all Wikipedias. The feature prompts newcomers to add a citation before publishing new content, helping reduce common citation-related reverts and improve verifiability. In A/B testing, the impact was substantial: newcomers shown Reference Check were approximately 2.2 times more likely to include a reference on desktop and about 17.5 times more likely on mobile web. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/reference_check_ab_test_report_final_2025.html]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:InterwikiSorting|InterwikiSorting extension]], which allowed for the [[m:Special:MyLanguage/Interwiki sorting order|sorting of interwiki links]], has been undeployed from Wikipedia. As a result, editors who had enabled interwiki link sorting in non-compact mode (full list format) will now see links reordered. The links moving forward will be listed in the alphabetical order of language code. [https://phabricator.wikimedia.org/T253764]
* Later this week, people who are editing a page-section using the mobile visual editor, will notice a new "Edit full page" button. When tapped, you will be able to edit the entire article. This helps when the change you want to make is outside the section you initially opened. [https://phabricator.wikimedia.org/T387175][https://phabricator.wikimedia.org/T409112]
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|The Reader Experience team]] is inviting editors to assess whether dark mode should still be considered "beta" on their wiki, based on their experience of how well it functions on desktop and mobile. If the feature is deemed mature, editors can update the interface messages in <code dir=ltr>MediaWiki:skin-theme-description</code> and <code dir=ltr>MediaWiki:Vector-night-mode-beta-tag</code> to indicate that dark mode is ready and no longer considered beta.
* The improved [[mw:Wikimedia_Apps/Team/iOS/Activity_Tab|Activity tab]] which displays user-insights is now available to all users of the Wikipedia iOS app (version 7.9.0 and later). Following earlier A/B testing that showed higher account creation among users with access to the feature, it has been rolled out to 100% of users along with some updates. The Activity tab now shows your edited articles in the timeline, offers editing impact insights like contribution counts and article view trends, and customization options to improve in-app experience for users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug that prevented [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|DiscussionTools]] from working on mobile has now been fixed, restoring full functionality. [https://phabricator.wikimedia.org/T415303]
'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that makes this possible continues to improve. The latest upgrade is the inclusion of a [[mw:Extension:GlobalWatchlist#hook|new hook]], <code dir=ltr>ext.globalwatchlist.rebuild</code>, which fires after each watchlist rebuild. This allows you to run gadgets and user scripts for the Special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T275159]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.17|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W09"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:03, 23 Februarii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30119102 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-10</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W10"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Wikipedia 25 [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments|Birthday mode]] is now live on Betawi, Breton, Chinese, Czech, Dutch, English, French, Gorontalo, Indonesian, Italian, Luxembourgish, Madurese, Sicilian, Spanish, Thai, and Vietnamese Wikipedias! This limited-time campaign feature celebrates 25 years of Wikipedia with a birthday mascot, Baby Globe. When turned on, Baby Globe is shown on [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration|~2,500 articles]], waiting to be discovered by readers. Communities can choose to turn Birthday mode on by getting consensus from their community and asking an admin to enable the feature and customize it via [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments#Community Configuration Demo|community configuration]] on the local wiki.
'''Updates for editors'''
* [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to Swedish Wikipedia, Polish Wikipedia and [[:phab:T418209|a couple of other wikis]]. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|try the feature]] on these projects or on testwiki and [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing betawiki]. Learnings from the first pilot wiki German Wikipedia have been [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Learnings|published in a report]]. Reach out to the Wikimedia Deutschland team if you are [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|interested in becoming a pilot wiki]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Paste check|Paste Check]] will become available at all Wikipedias this week. The feature prompts newcomers who are pasting text they are not likely to have written into VisualEditor to consider whether doing so risks a copyright violation. Paste Check [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|tags]] all edits where it is shown for potential review. Local administrators can configure various aspects of the feature via [[{{#special:EditChecks}}]]. [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#A/B Experiment|Research]] across 22 wikis found that Paste Check resulted in an 18% decrease in relative reverted-edits compared to the control group. Translators can [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&filter=&optional=1&action=translate help to localize] this and related features.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] will be standardizing the user menu in the top right for all mobile users so that it is closer to the desktop experience. Currently this user menu is only visible to users with Advanced Mobile Controls (AMC) turned on. The only change is that a couple buttons previously in the left-side menu will move to the top right for users who do not have AMC turned on. This change is expected to go out March 9 and seeks to improve the user interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T413912]
* Starting in the week of March 2, the emails sent out when an email address was added, removed, or changed for an account will switch to a substantially nicer and clearer HTML email from the prior plaintext one. [https://phabricator.wikimedia.org/T410807]
* Notifications are currently limited to 2,000 historic entries per user, and extend back to 2013 when the feature was released. This is going to be changed to only store Notifications from the last 5 years, but up to 10,000 of them. This will help with long-term infrastructure health and help to prevent more recent notifications from disappearing too soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page continues to see improvements. The latest update improves label usage experience. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] now allows activating the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback languages|language fallback system]] for Wikidata items without labels in the viewed language, and showing those labels in the user’s preferred Wikidata language if no <code dir=ltr>uselang=</code> URL parameter is provided. [https://phabricator.wikimedia.org/T373686][https://phabricator.wikimedia.org/T416111]
* The Wikipedia Android team has started a beta test of [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|hybrid search]] on Greek Wikipedia. Hybrid search capabilities can handle both semantic and keyword queries enabling readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily.
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Currently, 2FA is required to use the group, but not to be a member of it. Given that this model still has some vulnerabilities, the situation will [[phab:T418580|gradually change in March]]. Members of these groups will be unable to disable last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the second half of March, users without 2FA will be removed from these groups. This applies to: CentralNotice administrators, checkusers, interface administrators, suppressors, Wikidata staff, Wikifunctions staff, WMF Office IT and WMF Trust & Safety. Nothing will change for other users. See the linked task for deployment schedule. [https://phabricator.wikimedia.org/T418580]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue preventing users from creating an instance in [https://www.wikibase.cloud/ Wikibase.cloud] has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416807]
'''Updates for technical contributors'''
* To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], over the next month the Wikimedia Foundation will implement global API rate limits across our APIs. In early March, stricter limits will be applied to unidentified requests from outside Toolforge/WMCS and API requests that are made from web browsers. In April, higher limits will be applied to identified traffic. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The Wikidata Query Service Linked Data Fragment (LDF) endpoint will be decommissioned in February. This endpoint served limited traffic, which was successfully migrated to other data access methods that were better suited to support existing use cases. The hardware used to support the LDF endpoint will be reallocated to support the ongoing backend migration efforts. [https://phabricator.wikimedia.org/T415696]
* The new Parsoid parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], improving platform sustainability and making it easier to introduce new reading and editing features. Parsoid is now the default parser on 488 WMF wikis (268 Wikipedias), now covering more than 10% of all Wikipedia page views.
* The process and criteria for [[Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise#Access|requesting exceptional access]] to the high volume feed of the ''Wikimedia Enterprise'' APIs (at no cost for mission-aligned usecases), [[m:Talk:Wikimedia Enterprise#Exceptional access criteria|have now been published]]. This is to provide more thorough and clearer documentation for users.
* [https://techblog.wikimedia.org/ Tech Blog], the blog dedicated to the Wikimedia technical community [https://techblog.wikimedia.org/2026/02/24/a-tech-blog-diff/ will be migrating] to [[diffblog:|Diff]], the community news and event blog. The migration should be complete in April 2026, after which new posts will be accepted for publishing. Readers will be able to access posts – old and new – on the landing page at https://diff.wikimedia.org/techblog.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.18|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W10"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:51, 2 Martii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30137798 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-11</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W11"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.
* Last week, all wikis had 2 hours of read-only time, and extended unavailability for user-scripts and gadgets. This was due to a security incident which has since been resolved. Work is ongoing to prevent re-occurrences. For current information please see the [[m:Steward's noticeboard#Statement on Meta about today's user script security incident|post on the Stewards' noticeboard]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Product Safety and Integrity/March 2026 User Script Incident|translations]]).
'''Updates for editors'''
* Users facing multiple blocks on mobile will now see the reasons for each block separately, instead of a generic message. This helps them understand why they are blocked and what steps they can take to resolve the issue. For example, users affected for using common VPNs (such as [[Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|iCloud Private Relay]]) will receive clearer guidance on what they need to do to start editing again. [https://phabricator.wikimedia.org/T357118]
* Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] will become available as a beta feature within the visual editor at all Wikipedias. This feature proactively suggests various types of actions that people can consider taking to improve Wikipedia articles, and learn about related guidelines. The feature is locally configurable, and can also be locally expanded with custom Suggestions. Current settings can be seen at [[Special:EditChecks]] and there are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators %E2%80%93 local customization|instructions for how administrators can customize]] the links to point to local guidelines. The feature is connected to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit check]] which suggests improvements while someone is writing new content. In the future, the Editing team plans to evaluate the feature's impact with newcomers through a controlled experiment. [https://phabricator.wikimedia.org/T404600]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where the cursor became misaligned during the use of CodeMirror’s syntax highlighting, which makes wikitext and code easier to read, has now been fixed. This problem specifically affected users who defined a font rule in a custom stylesheet while creating a new topic with DiscussionTools. [https://phabricator.wikimedia.org/T418793]
'''Updates for technical contributors'''
* API rate limiting update: To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], global API rate limits will be applied this week to requests without a compliant User-Agent that originate from outside Toolforge/WMCS and to unauthenticated requests made from web browsers. Higher limits will be applied to identified traffic in April. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The new GraphQL API has been released. The API was developed as a flexible alternative to select features of the Wikidata Query Service (WDQS), to improve developer experience and foster adaptability, and efficient data access. Try it out and [[d:Wikidata:Wikibase GraphQL#Feedback and development|give feedback]]. You can also [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/GraphQLAPI/apply sign up for usability tests].
* The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|PTAC Unsupported Tools Working Group]] continued improvements to [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons#|Video2Commons]] in February, with fixes addressing authentication errors, large-file handling, task queue visibility, and clearer upload behavior. Work is still ongoing in some areas, including changes related to deprecated server-side uploads. Read [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group#February 2026|this update]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.19|MediaWiki]]
'''In depth'''
* The Article Guidance team invites experienced Wikipedia editors from selected [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators#Collaborators|pilot wikis]] and interested contributors from other Wikipedias to fill out this questionnaire which is available in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfmLeVWnxmsCbPoI_UF2jyRcn73WRGWCVPHzerXb4Cz97X_Ag/viewform English], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd6rzr4XXQw8r4024fE3geTPFe13M_6w7Mitj-YJi0sOlWTAw/viewform?usp=header Arabic], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdok3-RfB18lcugYTUMGkpwmqG_8p760Wv4dCXitOXOszjUDw/viewform?usp=header Bengali], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfjTfYp4jEo0akA4B1e-Nfg3QZPCudUjhJzHzzDi6AHyAaMGA/viewform?usp=header Japanese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScteVoI29Aue4xc72dekk-6RYtvmMgQxzMI900UOawrFrSTWg/viewform?usp=header Portuguese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSetdxnYwL3ub2vqA7awCg5hJZPMIYcDPaiTe12rY9h0GYnVlw/viewform?usp=header Persian], and [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNvfJF-Ot-4pzA4qAN771_0QDJ4Li19YcUsaTgSKW8Nc7U_Q/viewform?usp=header Turkish]. Your answers will help the team customize guidance for less experienced editors and help them learn community policies and practices while creating an article. Learn more [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|on the project page]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W11"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:52, 9 Martii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30213008 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-12</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W12"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature, also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], has been used for wikitext syntax highlighting since November 2024. It will be promoted out of beta by May 2026 in order to bring improvements and new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Features|features]] to all editors who use the standard syntax highlighter. If you have any questions or concerns about promoting the feature out of beta, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|please share]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* Some changes to local user groups are performed by stewards on Meta-Wiki and logged there only. Now, interwiki rights changes will be logged both on Meta-Wiki and the wiki of the target user to make it easier to access a full record of user's rights changes on a local wiki. Past log entries for such changes will be backfilled in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T6055]
* On wikis using [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]], the number of pending changes shown on [[{{#Special:PendingChanges}}]] previously counted pages which were no longer pending review, because they have been removed from the system without being reviewed, e.g. due to being deleted, moved to a different namespace, or due to wiki configuration changes. The count will be correct now. On some wikis the number shown will be much smaller than before. There should be no change to the list of pages itself. [https://phabricator.wikimedia.org/T413016]
* Wikifunctions composition language has been rewritten, resulting in a new version of the language. This change aims to increase service stability by reducing the orchestrator's memory consumption. This rewrite also enables substantial latency reduction, code simplification, and better abstractions, which will open the door to later feature additions. Read more about [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|the changes]].
* Users can now sort search results alphabetically by page title. The update gives an additional option to finding pages more easily and quickly. Previously, results could be sorted by Edit date, Creation date, or Relevance. To use the new option, open 'Advanced Search' on the search results page and select 'Alphabetically' under 'Sorting Order'. [https://phabricator.wikimedia.org/T403775]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented UploadWizard on Wikimedia Commons from importing files from Flickr has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419263]
'''Updates for technical contributors'''
* A new special page, [[{{#special:LintTemplateErrors}}]], has been created to list transcluded pages that are flagged as containing lint errors to help users discover them easily. The list is sorted by the number of transclusions with errors. For example: [[{{#special:LintTemplateErrors}}/night-mode-unaware-background-color]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T170874]
* Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature have been using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages, for some time now. Along with promoting CodeMirror 6 out of beta, the plan is to replace CodeEditor as the standard editor for these content models by May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|Feedback or concerns are welcome]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] JavaScript modules will soon be upgraded to CodeMirror 6. Leading up to the upgrade, loading the <code dir=ltr>ext.CodeMirror</code> or <code dir=ltr>ext.CodeMirror.lib</code> modules from gadgets and user scripts was deprecated in July 2025. The use of the <code dir=ltr>ext.CodeMirror.switch</code> hook was also deprecated in March 2025. Contributors can now make their scripts or gadgets compatible with CodeMirror 6. See the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror#Gadgets and user scripts|migration guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T373720]
* The MediaWiki Interfaces team is expanding coverage of REST API module definitions to include [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API/Extensions|extension APIs]]. REST API modules are groups of related endpoints that can be independently managed and versioned. Modules now exist for [https://phabricator.wikimedia.org/T414470 GrowthExperiments] and [https://phabricator.wikimedia.org/T419053 Wikifunctions] APIs. As we migrate extension APIs to this structure, documentation will move out of the main MediaWiki OpenAPI spec and REST Sandbox view, and will instead be accessible via module-specific options in the dropdown on the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox] (i.e., [[{{#Special:RestSandbox}}]], available on all wiki projects).
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto]] extension provides different pieces of information about the wiki where the module is being used via the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual|mw.site]] library. Starting last week, the library also provides a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.site.wikiId|way]] of accessing the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Wiki ID|wiki ID]] that can be used to facilitate cross-wiki module maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T146616]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.20|MediaWiki]]
'''In depth'''
* The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|2026 Coolest Tool Award]] celebrating outstanding community tools, is now open for nominations! Nominate your favorite tool using the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/435684?lang=en nomination survey] form by 23 March 2026. For more information on privacy and data handling, please see the [[foundation:Special:MyLanguage/Legal:Coolest_Tool_Award_2026_Survey_Privacy_Statement|survey privacy statement]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W12"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:35, 16 Martii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30260505 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-13</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W13"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Wikimedia site users can now log in without a password using passkeys. This is a secure method supported by fingerprint, facial recognition, or PIN. With this change, all users who opt for passwordless login will find it easier, faster, and more secure to log in to their accounts using any device. The new passkey login option currently appears as an autofill suggestion in the username field. An additional [[phab:T417120|"Log in with passkey" button]] will soon be available for users who have already registered a passkey. This update will improve security and user experience. The [[c:File:Passwordless_login_screencast.webm|screen recording]] demonstrates the passwordless login process step by step.
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.
'''Updates for editors'''
* Wikimedia site users can now export their notifications older than 5 years using a [[toolforge:echo-chamber|new Toolforge tool]]. This will ensure that users retain their important notifications and avoid them being lost based on the planned change to delete notifications older than 5 years, as previously announced. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* Wikipedia editors in Indonesian, Thai, Turkish, and Simple English now have access to Special:PersonalDashboard. This is an [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Dashboard|early version of an experience]] that introduces newer editors to patrolling workflows, making it easier for them to move from making edits to participating in more advanced moderation work on their project. [https://phabricator.wikimedia.org/T402647]
* The [[Special:Block]] now has two minor interface changes. Administrators can now easily perform indefinite blocks through a dedicated radio button in the expiry section. Also, choosing an indefinite expiry provides a different set of common reasons to select from, which can be changed at: [[MediaWiki:Ipbreason-indef-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401823]
* Mobile editors [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#Logged-out|at several wikis]] can now see an improved logged-out edit warning, thanks to the recent updates from the Growth team. These changes released last week are part of ongoing efforts and tests to enhance [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|account creation experience on mobile]] and then increase participation. [https://phabricator.wikimedia.org/T408484]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented mobile web users from seeing the block information when affected by multiple blocks has been fixed. They can now see messages of all the blocks currently affecting them when they access Wikipedia.
'''Updates for technical contributors'''
* Images built using Toolforge will soon get the upgraded buildpacks version, bringing support for newer language versions and other upstream improvements and fixes. If you use Toolforge Build Service, review the recent [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EMYTA32EV2V5SQ2JIEOD2CL66YFIZEKV/ cloud-announce email] and update your build configuration as necessary to ensure your tools are compatible. [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?title=Help:Toolforge/Building_container_images&oldid=2392097#Buildpack_environment_upgrade_process][https://phabricator.wikimedia.org/T380127]
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal] documentation wiki will shut down in June 2026. API keys created on the API Portal will continue to work normally. api.wikimedia.org endpoints will be deprecated gradually starting in July 2026. Documentation on the API Portal is moving to [[mw:Wikimedia APIs|mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.21|MediaWiki]]
'''In depth'''
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is considering improvements to [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|automatically generated reference names in VisualEditor]]. Please check out the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|proposed solutions]] and participate in the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|request for comment]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W13"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:50, 23 Martii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30268305 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-14</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W14"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The Beta version of [[abstract:|Abstract Wikipedia]] a new Wikimedia project which is language-independent, was launched last week. The project allows communities to build Wikipedia articles in their native language, which can be readily accessed by other users in their own languages. The wiki is powered by instructions from Wikifunctions and also based on structured content from Wikidata. [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|Read more]].
'''Updates for editors'''
* The Growth team is running an A/B test to evaluate a clearer, more user-friendly message that promotes account creation on wikis. Currently when logged-out mobile users begin editing, they see a jarring warning message that can feel abrupt and discouraging. This also presents temporary account editing as the default rather than encouraging account creation. The test is running on ten Wikipedias, including Arabic, French, Spanish and German. [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#2. Improve logged-out warning message (T415160)|Read more]].
* The Wikimedia Apps team is inviting feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|how editing should work on the Wikipedia mobile apps]]. The discussion focuses on improving how users access editing tools when they tap "Edit". This is part of a broader effort to convert readers who develop an interest in editing, to access a more user-friendly pathway to start contributing.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:45}} community-submitted {{PLURAL:45|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where citation fetching from the large newspaper archive [https://www.newspapers.com Newspapers.com] was no longer working, due to a block in [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|Citoid]] requests, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419903]
'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.22|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W14"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:25, 30 Martii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30329462 -->
== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==
<div lang="en" dir="ltr">
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}
Dear Wikipedians!
[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.
The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.
🧩'''How to participate?'''
Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.
🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.
'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''
If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language.
Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge!
[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
</div>
<!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 -->
== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==
Hello everyone,
This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>).
'''The Change:'''<br />
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]].
We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.
'''What You Need To Do:'''<br />
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.
'''Deadline:'''<br />
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.
Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Usor:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Disputatio Usoris:MediaWiki message delivery|disputatio]]) 17:11, 3 Aprilis 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-15</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W15"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]].
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171]
'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[m:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304]
* All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]].
* The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>format=php</nowiki></code></bdi>, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538]
* The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example "WP" for the "Project" ("Wikipedia") namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W15"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:18, 6 Aprilis 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30362761 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-16</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W16"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Experienced editors are invited to [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Main_Page test] the [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature, designed to help less-experienced editors create well-structured, policy-compliant Wikipedia articles. Testing instructions are [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide|available]]. Also, after reviewing [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance the outlines], please provide feedback on the [[mw:Talk:Article guidance|project talk page]]. Based on your input, the feature will be refined and transferred to the pilot Wikipedias to translate and adapt. Check out [[c:File:Article Guidance workflow demo - April 2026.webm|the video]] explaining the feature.
'''Updates for editors'''
* On most wikis, all autoconfirmed users can now use [[Special:ChangeContentModel|Special:ChangeContentModel]] page to [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|create new pages with custom content models]], such as mass message lists, making custom page formats more accessible. Check [[Special:ListGroupRights|Special:ListGroupRights]] for the status of your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T248294]
* The Growth team has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account_Creation_Experiments|account creation experiment]] to evaluate whether adding an account creation button to the mobile web header increases new account registrations and encourages more mobile users to contribute to the wikis. The experiment is currently live on Hindi, Indonesian, Bengali, Thai, and Hebrew Wikipedia, and targets 10% of logged-out mobile web users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where VisualEditor could get stuck loading on Windows devices with animations turned off, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382856]
'''Updates for technical contributors'''
* Starting later this week, {{int:group-abusefilter}} who have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature enabled will have [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] as the editor at [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. This is part of the broader effort to make the user experience more consistent across all editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T399673][https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* Tools and bots that access the [[mw:Special:MyLanguage/Notifications/API|Notifications API]] (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=query&meta=notifications</nowiki></code></bdi>) will need to update their OAuth or BotPassword grants to also include access to private notifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T421991]
* Due to a library upgrade, listings on category pages may be displayed out of order starting on Monday, 20th April. A migration script will be run to correct this, and will take hours to days depending on the size of the wiki (up to a week for English Wikipedia). [https://phabricator.wikimedia.org/T422544]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.24|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W16"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:18, 13 Aprilis 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30380527 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-17</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W17"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest "Liquid Glass" visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update.
'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias.
* An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]].
* On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857]
'''Updates for technical contributors'''
* As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The <code>mirrors.wikimedia.org</code> service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707]
* The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> directly, please update them to use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>file</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>filerevision</nowiki></code></bdi> table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741]
* Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]].
* There is no new MediaWiki version this week.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W17"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 14:59, 20 Aprilis 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30432763 -->
== Request for comment (global AI policy) ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Usor:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Disputatio Usoris:MediaWiki message delivery|disputatio]]) 00:58, 26 Aprilis 2026 (UTC)
</bdi>
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-18</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W18"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484]
* All Wikipedia users with new accounts and those who activated the "automatically enable most beta features" option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676]
'''Updates for technical contributors'''
* As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W18"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30458046 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-19</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W19"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available.
'''Updates for editors'''
* The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]].
* The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909]
* From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the "Translate to English" dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as "changes 3" instead of "3 changes" in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091]
'''Updates for technical contributors'''
* The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W19"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:42, 4 Maii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30498077 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-20</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W20"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward.
'''Updates for editors'''
* The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks.
* The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286]
'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mediawiki.ui.input</nowiki></code></bdi>, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W20"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:20, 11 Maii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30524429 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-21</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W21"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]].
'''Updates for editors'''
* An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions.
* To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the "Tools > Action" menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008]
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231]
'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]]
'''In depth'''
* On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]].
* The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for "Who Wrote That" and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W21"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:21, 18 Maii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30539262 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-22</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W22"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595]
'''Updates for editors'''
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis.
* After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723]
'''Updates for technical contributors'''
* The legacy CSS classes <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tright</nowiki></code></bdi> have been replaced with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W22"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:51, 25 Maii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30584502 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].
Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" />
</div>
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:14, 27 Maii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-23</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W23"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month.
* The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed "Community" tab and a personalized "For You" tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048]
'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W23"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:08, 1 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30613639 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-24</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W24"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/"Which came first?" Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's "On This Day" content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]].
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-cite&language=en&action_source=search&filter=%21translated&optional=1&action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using <code><nowiki>__HIDDENCAT__</nowiki></code> (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171]
'''Updates for technical contributors'''
* The function signature for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink()</nowiki></code></bdi> has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');</nowiki></code></bdi> use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });</nowiki></code></bdi>. Script maintainers are encouraged to review existing uses of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>addPortletLink()</nowiki></code></bdi> and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945]
* '''Community Wishlist discussion''': Product & Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W24"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:29, 8 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30650573 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-25</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W25"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use <code>class=notpageimage</code> excluding it from thumbnail previews, or <code>class=noviewer</code> excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word <code><nowiki>__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__</nowiki></code>. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class="wikitable"|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding <code dir=ltr>data-sort-order="desc"</code> to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page.
* Wikis that wish to replace the "indefinitely" button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].
'''Updates for technical contributors'''
* By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change.
* The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited.
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server].
* The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4).
* Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W25"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:48, 15 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30689604 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-26</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W26"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration.
'''Updates for editors'''
* The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902]
* Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].
'''Updates for technical contributors'''
* Starting next week, abuse filters that are set to "require CAPTCHA verification" will begin to also affect users with the <code>skipcaptcha</code> right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The <code>skipcaptcha</code> right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595]
* Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox].
* The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W26"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:04, 23 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30722494 -->
== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==
<bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|disputatio]])</bdi> 17:11, 23 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="Message"/>
'''Legal & Safety Contacts'''
Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].
<section end="Message"/>
</div>
-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:29, 25 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-27</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W27"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to "Create account" and "Log in" actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220]
* After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292]
* An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> behaves when used to exclude results. Previously, using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>prefix:</nowiki></code></bdi> without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346]
'''Updates for technical contributors'''
* Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W27"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:47, 29 Iunii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30744833 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-28</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W28"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769]
'''Updates for technical contributors'''
* In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>src</nowiki></code></bdi> attribute and SVG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>srcset</nowiki></code></bdi> attribute.
* The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]]
'''In depth'''
* The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W28"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:56, 6 Iulii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30773578 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-29</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W29"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis.
* The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916]
'''Updates for technical contributors'''
* Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778]
* To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]]
'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W29"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:10, 13 Iulii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30804401 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-30</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W30"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]].
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation.
'''Updates for technical contributors'''
* On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, "media-limit-reached", will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W30"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 05:45, 21 Iulii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30836091 -->
== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:24, 24 Iulii 2026 (UTC)
</bdi>
<!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-31</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W31"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077]
* DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>[[</nowiki></code></bdi>), templates (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{</nowiki></code></bdi>), HTML and parser tags (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><</nowiki></code></bdi>), and magic words (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__</nowiki></code></bdi>), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews.
* The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201]
'''Updates for technical contributors'''
* After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-helpusername</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-help</nowiki></code></bdi> that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet1</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet2</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet3</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604]
* Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533]
* From now on, wikis can restrict editing in the "User" namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W31"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:48, 27 Iulii 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30856308 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-32</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W32"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518]
* The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-readinglists&filter=&action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia.
* Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326]
'''Updates for technical contributors'''
* The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698]
* The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W32"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:45, 3 Augusti 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30872536 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-33</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W33"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692]
'''Updates for technical contributors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting "{{int:Mw-math-mathjax}}" in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001]
* Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>cldsort=timestamp</nowiki></code></bdi> URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W33"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:44, 10 Augusti 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30901051 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-34</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W34"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC.
'''Updates for editors'''
* [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__EXPECTSHORTPAGE__</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203]
* One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>w:bol:</nowiki></code></bdi>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921]
* Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640]
'''Updates for technical contributors'''
* Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W34"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:02, 17 Augusti 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30922806 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-35</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W35"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783]
* In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448]
'''Updates for technical contributors'''
* User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{#uic:}}</nowiki></code></bdi> parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{Userlinks}}</nowiki></code></bdi>]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466]
* Due to user security and privacy risks, we have disabled access to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs when specifically using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs can still be accessed and used without <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. Specified user page URLs (e.g. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>User:Myusername</nowiki></code></bdi>) can still be used with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386]
* Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>librsvg</nowiki></code></bdi> to 2.60 and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ImageMagick</nowiki></code></bdi> to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W35"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:44, 24 Augusti 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30961208 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-36</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W36"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* A new format for the Community Wishlist is open for feedback. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027|read the proposed ideas on Meta]]. This new process plans to improve how wishes are triaged, voted on, and prioritized in a way that is transparent and balanced across project families and language editions. This consultation is open for two weeks.
'''Updates for editors'''
* The latest release of the Wikipedia Android app includes updates to the Saved feature, bringing the app’s saving experience closer to iOS and Web. The update redesigns the Saved tab with an “All articles” view, removes the default “Saved” reading list, renames reading lists to “Collections,” and modernizes the article-saving experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T420788]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] feature was enabled for all logged-in users on Bengali, Chinese, Czech and Vietnamese Wikipedias on August 25, after several months as a beta feature. Reading Lists will be available to all logged-in users on Arabic, French and Indonesian Wikipedias on September 1, followed by English Wikipedia on September 14, and all other Wikipedia wikis on September 28.
* At the end of the month, some logged-out readers on Bengali, Czech, Persian, English, and Polish Wikipedias using the Minerva skin on mobile will see an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|updated navigation bar]] in an [[w:A/B test|A/B test]]. The test will compare the current navigation bar with a new version designed to make it easier to find information more quickly. The goal is to determine whether these changes encourage readers to return more often. This experiment will not change the experience for logged-in readers and/or editors.
* Editors who maintain redirects, templates, and categories used on redirect pages now have improved ways for finding and curating redirects. Previously, redirects pages could not be searched. Two new search keywords, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>onlyredirects:</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>withredirects:</nowiki></code></bdi>, now allow redirects to be searched directly and can be combined with existing keywords such as <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>incategory:</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>intitle:</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>insource:</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T204089]
* The ISBN lookup tools for generating citations were recently not working because of external service problems. Developers are working on solutions. [https://phabricator.wikimedia.org/T435179]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where searching for pages by category using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>deepcat</nowiki></code></bdi> could return no results or unrelated results has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T414859]
'''Updates for technical contributors'''
* The domain of URLs for thumbnails is changing from upload.wikimedia.org to thumb.wikimedia.org. The old URLs will continue to work for the foreseeable future but MediaWiki will advertise the new domain instead. URLs to other types of media such as original files, videos and transcodes will still be served from upload.wikimedia.org. [https://phabricator.wikimedia.org/T427465]
* The Wikimedia [https://www.mediawiki.org/w/index.php?api=wmf-math%2Fv1&title=Special%3ARestSandbox Math API] is now deprecated. These endpoints will be fully sunset by the end of September 2026. Developers who call these endpoints should transition to alternative math rendering solutions, such as the native [https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/MathML MathML] or [https://www.mathjax.org/ MathJax]. Third-party MediaWiki installations that utilize the Math extension for formula rendering are required to upgrade to v1.43+ to avoid disruption of service.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.18|MediaWiki]]
'''In depth'''
* Read more about [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/TextMatch|TextMatch]] in a Diff post titled, [[diffblog:2026/08/28/custom-edit-suggestions-for-every-wiki-how-communities-are-shaping-suggestion-mode-with-textmatch/|Custom edit suggestions for every wiki: How communities are shaping Suggestion Mode with TextMatch]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W36"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:52, 31 Augusti 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30990659 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-37</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W37"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add_a_link|Add a Link]] has been upgraded for English Wikipedia users with improved detection of links that have different capitalization. This will help reduce ambiguous suggestions caused by differences in capitalization in article titles, including articles about cultural goods. A second phase of improvements is planned, which will also prepare the feature for release in other languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T435526#12240876] [https://phabricator.wikimedia.org/T434259]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance|Article guidance]] feature will be enabled by default for junior editors on Simple English and Turkish Wikipedia starting 10 September 2026 following [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance/Updates#Summary_of_experiment_result|an experiment]]. Junior editors with 0 to 99 edits will automatically see the feature when they click a red link or use the "[[tr:Vikipedi:Madde_sihirbazı|Madde oluşturto]]" option on Turkish Wikipedia to create a new article. The change is intended to help junior editors create higher-quality articles that meet each Wikipedia’s standards. [[phab:maniphest/query/z3tcTjmLMxk5/#R|Additional improvements]] will continue based on the experiment results and community feedback.
* The [https://pageviews.wmcloud.org Pageviews Analysis] tool which allows users to compare pageviews across multiple pages, turns 10 years old this year and several new features have been added. They include [[toolforge:wikinav|WikiNav]] which provides insights into how readers of Wikipedia explore the content, editing stats in [https://pageviews.wmcloud.org/siteviews?range=latest-30&sites=en.wikipedia.org Siteviews], the ability to [https://pageviews.wmcloud.org/massviews?source=wikiproject&project=en.wikipedia.org lookup articles belonging to a WikiProject], and support for dark mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T378549]
* A [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|visually simplified Minerva]] navigation bar is being tested for logged-out readers using mobile web on the Bengali, Czech, English, Farsi, and Polish Wikipedias. The experiment aims to determine whether simplifying the navigation improves reader retention. The test will run from August 31 to September 28, and no action is required from users.
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is working on improving [[en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]]. Editors will only notice a slight change starting this week. When adding automatic reference names the numbering will start at <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>:1</nowiki></code></bdi> instead of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>:0</nowiki></code></bdi>. Read more on the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|project page]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/VisualEditor/VisualEditor/+/1332704]
* All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] could mishandle nested nowiki tags, causing content to be lost and displaying unwanted text has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435116]
'''Updates for technical contributors'''
* Interface administrators can configure gadgets from [[MediaWiki:Gadgets-definition]]. The definition format has been updated and no longer requires the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ResourceLoader</nowiki></code></bdi> option, as gadgets are always loaded through <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ResourceLoader</nowiki></code></bdi>. This simplifies gadget configuration by removing an option that is no longer necessary, making gadget definitions easier for administrators. [https://phabricator.wikimedia.org/T298199]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.19|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W37"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:43, 7 Septembris 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31008437 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-38</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W38"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The Future Audiences team has started a [[en:Special:MyLanguage/Wikipedia:Village pump (proposals)#New proposed experiment to let readers know about “Google preferred sources”|discussion on English Wikipedia]] about a proposed new experiment to show a temporary notice about the new [https://blog.google/products-and-platforms/products/search/original-high-quality-content-search/ Google Preferred Sources] feature to Wikipedia readers coming from Google. The experiment is to test whether this notice makes visitors come back to Wikipedia more often. Preferred Sources feature lets users choose websites they trust so Google can highlight content from those sources more prominently in Search and AI experiences. We are interested in testing this on other languages that Google supports and would welcome assistance with starting conversations on other wikis. If interested, please reach out to Future Audiences on the [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Preferred sources|talk page]].
'''Updates for editors'''
* The chat platform Discord is releasing a new self-service framework that websites can use to specify how their links should look when shared on Discord. The Future Audiences team is planning to start using this new framework to improve how Wikipedia links look when shared on Discord, giving better attribution and credit to contributors. The link appearance and behavior won't change in the first phase of this project as we want to first collect some baseline data to assess the impact of future changes. However, if community members who are active on Discord spot any issues, they can reach out on [[phab:tag/future-audiences/|Phabricator]] or [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences|Metawiki]].
* The Reader Growth team will be running an experiment to test whether [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Compact Lead|compacting article lead sections on mobiles]] with the addition of a "read more" button improves reader retention. The test will begin on September 17 on Arabic, Spanish, French, Indonesian, Italian, Japanese, Portuguese, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and will run for four weeks.
* All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming week. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was returning an HTTP 500 error and could not be reached, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959]
'''Updates for technical contributors'''
* Developers who maintain a tool that queries the Wikimedia Commons links tables need to update their code to connect to the new x4 database cluster. The links tables have been moved from the s4 cluster to x4, and will no longer receive updates on s4. The page and redirect tables remain available on both clusters. A wiki replica for the x4 cluster will be set up afterwards. The change is being made because the s4 cluster has grown too large to operate efficiently. You can [[wikitech:Special:MyLanguage/News/2026 Commons links tables database split|read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.20|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W38"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:30, 14 Septembris 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31039826 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Server switch - Your wiki will be read-only for a short time soon</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="server-switch"/><div class="plainlinks">
[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Read this message in another language]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]
The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers. This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.
All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2026-09-23|en}}'''. The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]'''.
Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made. We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future.
A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens. This banner will remain visible until the end of the operation.
You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate translation or proofreading] of this banner text.
'''You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.'''
* You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2026-09-23|en}}.
* If you try to edit or save during these times, you will see an error message. We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it. If you see the error message, then please wait until everything is back to normal. Then you should be able to save your edit. But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.
''Other effects'':
* Background jobs will be slower and some may be dropped. Red links might not be updated as quickly as normal. If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual. Some long-running scripts will have to be stopped.
* We expect the code deployments to happen as any other week. However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.
* [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.
This project may be postponed if necessary. You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]]. Any changes will be announced in the schedule.
'''Please share this information with your community.'''</div><section end="server-switch"/>
</div>
[[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 12:58, 15 Septembris 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=30513874 -->
== Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges ==
''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)''
Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.<br/>
We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader).
We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.<br/>
Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis.
[[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of "Language Link" edits as seen in the Recent Changes feed]]
The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why?
Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''.
Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]]
Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 15:16, 22 Septembris 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&oldid=31067455 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-39</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W39"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 23 September 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1790172000 14:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Special:MyLanguage/Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]
'''Updates for editors'''
* The Growth team tested a new post-edit notice designed to [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#4. Encourage Temporary Accounts to Register|encourage Temporary Account holders to register for a permanent account]]. The new notice replaced multiple dialogs and a simultaneous welcome notification with a single message highlighting the benefits of creating an account. The experiment increased permanent account creation from 1.94% to 3.66%, an 87% relative increase. The change will now be released to all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T433551]
* For Wikipedia editors using the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|"Suggestion mode" Beta Feature]], there is a [[Special:Preferences#mw-input-wpvisualeditor-editcheck-experimental|new opt-in user preference]] for showing "experimental" edit checks and suggestions. These types are listed at [[Special:EditChecks#experimental-checks|Special:EditChecks]], and are intended for early developer-testing and for gathering feedback from experienced users. Administrators can change the [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration|configuration details]] for each suggestion as usual. Administrators can also [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Experimental Suggestions|use this feature]] to help test their community's ideas for locally created checks and suggestions. Experimental types will have a more distinct visual style later this week. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]].
* The [[m:CEE Technical Village Pump|CEE Technical Village Pump]] has been launched as a space for technical discussions and collaboration among Wikimedia communities in Central and Eastern Europe.
* A new tool, [[mw:Special:MyLanguage/Language Onboarding and Development/Starter kit|Starter Kit]], is now available for new and small language Wikipedia communities. It brings together guided tasks, tools, and resources to help communities get started, monitor their progress, and collaborate with the broader Wikimedia community. Starter Kit is hosted on Wikimedia Toolforge and is designed for Wikipedias with fewer than 50,000 articles. Learn more about how Starter Kit works and how communities have been using it in [[diffblog:2026/09/18/introducing-starter-kit-for-new-and-small-language-wikipedias/|this Diff blog post]].
* The Reader Growth team is launching a retest of the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|image carousel experiment]]. The retest will use three new versions of the design, updated based on community feedback. The team will assess results and determine with communities whether or not to proceed with the feature. The experiment will begin the week of September 28 and will run on Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, Farsi, French, German, Indonesian, Japanese, Polish, Portuguese, Spanish, Swedish, and Vietnamese Wikipedias.
* After successful rollouts to Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]] from the Reader Experience team will be available to all logged-in users on all Wikipedia wikis starting September 28.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the mentor status script repeatedly updated mentors’ status even when nothing had changed, creating unnecessary Recent Changes entries, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T436659]
'''Updates for technical contributors'''
* The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, used to retrieve specific details about active or historical abuse filters configured on a wiki, has been updated to support the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>formatversion=2</nowiki></code></bdi> configuration parameter, thereby leading to breaking changes to the API response. All users who maintain user-scripts or other code need to check if they use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, and respond to any breaking changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T435828]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.21|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W39"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:55, 27 Septembris 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31085309 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-40</span> ==
<div lang="en" dir="ltr"><section begin="technews-2026-W40"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/40|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* Users of default skins on desktop and mobile web (Vector 2022 and Minerva respectively) will now be informed if the search suggestions displayed as they type into Search come from page redirects. Previously, users could get confused when the top search suggestions did not match exactly what they had typed. The new redirect notice clarifies that these suggestions are not random, but related to the search. The suggested pages may be redirects to the most relevant destination articles being searched for. [https://phabricator.wikimedia.org/T303013]
* Logged-out Wikipedia users on mobile web will begin to see a bookmark button for saving articles to their [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] instead of the current Watchstar button. When clicked, the bookmark button prompts users to log in or create an account to save an article for later. An earlier experiment found that the bookmark icon was four times more likely than the Watchstar button to encourage logged-out users to create an account. This change is part of efforts to encourage more readers to become account holders and use features that help them save and return to content. [https://phabricator.wikimedia.org/T438769]
* An experiment will begin on September 29 on Spanish, Arabic, English, and French Wikipedias to simplify the experience users encounter immediately after account creation. The test will explore whether removing friction from the current Welcome Survey helps new users understand what to do next more easily. The experiment will run through the end of October. [https://phabricator.wikimedia.org/T430058]
* The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has put out a call for the community to suggest topics that it should consider and discuss with the Wikimedia Foundation. Editors and technical contributors are invited to add topics to [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council|the council's talk page]].
* Later this week, it will be possible for communities to configure [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit Checks and Suggestions]] so that they are [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#extraNamespaces|shown within additional namespaces]], such as a <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Draft:</nowiki></code></bdi> namespace. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]].
* A bug in the [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] is causing the page to fail to load for users that have unseen changes on Wikimedia Commons. Developers are working on a fix. Until then, affected users can follow the workarounds described in the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist#GlobalWatchlist temporarily broken for users with Wikimedia Commons|relevant]] help section.
* New magic words <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{CATEGORYSORT:TIMESTAMP}}</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{CATEGORYSORT:RTIMESTAMP}}</nowiki></code></bdi> are now available for use. They are able to change the default sorting of categories to be based on timestamp of categorization. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was not reachable has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959]
'''Updates for technical contributors'''
* The datacenter switchover, scheduled on September 23, has been postponed. [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|The equinox exercise]] revealed capacity issues, preventing the switch of all services to the other datacenter. The process has been paused, prioritizing investigating that issue, to ensure that we continue to be able to serve our users reliably. A new exercise will be scheduled. Meanwhile, all traffic and edits continue to work as usual.
* On September 23, a power loss briefly affected all wikis, creating intermittent issues on both reading and editing modes. This also affected Gerrit. This is unrelated to the datacenter switchover postponement. [https://www.wikimediastatus.net/incidents/9fm19t8qykk8]
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Produnto|Produnto]] has been deployed to mediawiki.org and [[phab:T421436|some Indic language wikis]]. We want to hear your feedback on this experimental product. Produnto allows users to use Lua modules hosted in [[gitlab:repos/lua|Wikimedia's GitLab]]. It simplifies the sharing of Lua code between wikis. Instead of copying each individual Lua module from one wiki to another, users will be able to easily share packages across all wikis.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.22|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* A [[m:Event:Cross-wiki Code Collaboration Workshop|Cross-wiki code collaboration workshop]] will be held online on October 2 at 12:30 UTC, bringing together South Asian technical contributors to learn about Produnto and begin piloting it on Hindi, Punjabi, Odia, Telugu, and Malayalam Wikipedias. Produnto is a package manager for deploying Lua modules hosted on GitLab to Wikimedia wikis, and was recently deployed on some pilot wikis.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/40|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W40"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 10:48, 28 Septembris 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31092225 -->
knba2g1k3b176e880esl1euxow69jux
Estatis florigero tempore
0
324467
3991917
3957415
2026-09-29T09:51:47Z
Grufo
64423
Minora
3991917
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus ad litteram}}
{{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}}
{{Carmen Carminum Buranorum
| titulus =
| imago =
| descriptio =
| categoria =
| numerus =
| auctor =
| argumenta =
| tempus =
| lingua =
| contextus =
| praecedens =
| sequens =
}}
{{lres|Estatis florigero tempore}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardus|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] scripti, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero LXX reperitur.<ref name="carmina-amatoria-56-70">{{Opus
| titulus = Carmina amatoria 56–70
| url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cam1.html
}}.</ref>
== Textus ==
{{Versus numerati|
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|1.}}Estatis florigero tempore
sub umbrosa residens arbore,
avibus canentibus in nemore,
sibilante serotino frigore,
mee Thisbes adoptato fruebar eloquio,
colloquens de Veneris blandissimo commercio.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|2.}}Eius vultus,
forma, cultus
pre puellis,
ut sol stellis,
sic prelucet.
o inducet
hanc nostra ratio,
ut dignetur suo nos beare consortio?
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|3.}}Nil ergo restat satius,
quam cecam mentis flammam denudare diffusius.
audaces fortuna iuvat penitus.
his ergo sit introitus:
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4a.}}«Ignem cecum sub pectore
longo depasco tempore,
qui vires miro robore
toto diffundit corpore.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4b.}}Quem tu sola, percipere
si vis, potes extinguere,
. . meum semivivere
felici ligans federe.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4c.}}«Amoris spes est dubia,
aut verax aut contraria.
amanti necessaria
virtutis est constantia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5a.}}Pre ceteris virtutibus est patientia
amoris famulantia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5b.}}Sed et ignem, qui discurrit per precordia,
fax extinguat alia!
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5c.}}Noster amor non furtiva, non fragilia
amplexatur gaudia.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6a.}}«Ignis, quo crucior,
immo quo glorior,
ignis est invisibilis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6b.}}Si non extinguitur,
a qua succenditur,
manet inextinguibilis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7a.}}Est ergo tuo munere
me mori vel me vivere.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7b.}}«Quid refert pro re pendula
vite pati pericula?
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8a.}}Est pater, est mater,
est frater, qui quater
die me pro te corripiunt,
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8b.}}Et vetulas per cellulas
et iuvenes per speculas
deputantes nos custodiunt;
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|9.}}Argumque centioculum
plus tremo quam patibulum.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|10.}}Est ergo dignum
virum benignum
vitare signum,
unde malignum
murmur cursitat per populum.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|11a.}}«Times in vanum!
tam est arcanum,
quod nec Vulcanum
curo cum sophisticis catenis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|11b.}}Stilbontis more
Letheo rore
Argum sopore
premam, oculis clausis centenis.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|12a.}}«In trutina mentis dubia
fluctuant contraria
lascivus amor et pudicitia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|12b.}}† Sed eligo, quod video:
collum iugo prebeo,
ad iugum tamen suave transeo.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|13.}}«Non bene dixeris
iugum secretum Veneris,
quo nil liberius,
nil dulcius, nil melius.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|14a.}}O quam dulcia
sunt hec gaudia!
Veneris furta sunt pia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|14b.}}Ergo propera
ad hec munera!
carent laude dona sera.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|15.}}«Dulcissime!
totam subdo tibi me.»<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
}}
== Descriptio ==
Hoc carmen, in sectione amatoria codicis positum, est [[dialogus]] inter amatorem et [[puella]]m, quem [[poëta]] incipit sub arbore [[ver]]na more {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|topos|topico|en|qid=Q15177520}} ''loci amoeni''. Ipse caecum [[amor]]is [[ignis|ignem]] describit et auxilium puellae invocat, dum illa [[periculum|pericula]] et custodes (patrem, matrem, centoculum [[Argus (gigas)|Argum]]) timet, denique inter pudicitiam et lasciviam dubitans ad amorem vincendum concedit.<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
Argumentum carminis certamen inter rationem et passionem explicat, ubi amator audaciam laudat et puellam ad gaudia [[Venus (dea)|Veneris]] invitans omnes difficultates superat. In fine, puella se totam amanti dedit, quod significat victoriam amoris super [[metus|metum]] sociale et severitatem familiarem, stilo goliardico pleno proprium.<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
== Investigatio critica ==
Hoc carmen inter elegantissima colloquia amatoria poësis Latinae medii aevi numeratur, in quo praecepta [[psychologia]]e amoris comiter expressa inveniuntur. Argumentum exspectationem gaudii erotici tractat, dum amantem monet ut constans ac virtute praeditus maneat. Affectus interior hic videtur medium nobilitationis animi, sed simul necessitas servandi silentii extollitur, ut invidia et malevolentia aliorum vitentur. Nomina [[persona]]rum, velut Thisbe, ex traditione [[Ovidius|Ovidiana]] sumuntur, quae fabulam tragicam [[Pyramus et Thisbe|Pyrami et Thisbes]] in ''[[Metamorphoses (Ovidius)|Metamorphosibus]]'' narratam revocant.<ref name="rossi-2006-p266">{{qc|Rossi, 2006}}, p. 266.</ref>
Locus communis “caeci ignis”, quo regina [[Dido]] in ''[[Aeneis|Aeneide]]'' [[Publius Vergilius Maro|Vergiliana]] ardet, hic quoque adhibetur ad vim amoris occultam describendam. Auctor praeterea auctoritatem classicam sequitur affirmans Fortunam audaces iuvare, sicut in poësi Vergiliana et Ovidiana legitur. Spes autem amantis res incerta manet, secundum illud principium litterarum antiquarum, quo [[Venus (dea)|Venus]] dubia et instabilis praesentatur.<ref name="rossi-2006-p266" />
Secundum praecepta amoris comiter dicti, nimia voluptas amorem ipsum corrumpere potest, sicut [[Andreas Capellanus|Andreas Cappellanus]] in libro {{Op|[[De amore (Andreas Capellanus)|De amore]]}} explicat. Desiderium ergo, nisi ab ipsa puella quae id excitavit exstinguatur, perpetuum manet; quae imago ex litteris mysticis trahitur, ubi desiderium divinum nonnisi in Deo quiescit. In textu apparet etiam admonitio familiarium, praesertim matris et patris, qui puellam custodiunt ne in pericula erotica incidat.<ref name="rossi-2006-pp266-267">{{qc|Rossi, 2006}}, pp. 266–267.</ref>
Ad secretum servandum, poëta mythum [[Argus (gigas)|Argi]] memorat, monstri centum oculis praediti, et artem [[Vulcanus (deus)|Vulcani]], qui [[Mars (deus)|Martem]] et Venerem rete aeneo cepit. Amator se “novum Mercurium” praebet, qui soporem afferre scit item ut aqua [[Lethe|Lethes]] fluminis, quae apud [[Vergilius|Vergilium]] et [[Publius Ovidius Naso|Ovidium]] [[somnus|somnum]] inducit. Denique, [[scriptor]] verbis [[Evangelium secundum Matthaeum|Evangelii secundum Matthaeum]] utitur ad “iugum suave” amoris describendum, dum “furta Veneris” secundum stilum Ovidianum memorat.<ref name="rossi-2006-p267">{{qc|Rossi, 2006}}, p. 267.</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* {{Ecce citatio
| id = Rossi, 2006
| c = {{Opus
| cognomen redactoris = Rossi
| nomen redactoris = Petrus Victorius
| titulus = Carmina Burana. Testo latino a fronte
| annus = 2006
| annus primae editionis = 1989
| editio = 8
| locus = [[Mediolanum|Mediolani]]
| domus editoria = Tascabili Bompiani
| isbn = 88-452-5307-4
| lingua = it
}}
}}
{{Carmina Burana}}
[[Categoria:Index Carminum Buranorum]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
dxjjs3lqcoymt33i47gv0bcb7iih527
3991918
3991917
2026-09-29T09:52:15Z
Grufo
64423
3991918
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus ad litteram}}
{{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}}
{{Carmen Carminum Buranorum
| titulus =
| imago =
| descriptio =
| categoria =
| numerus =
| auctor =
| argumenta =
| tempus =
| lingua =
| contextus =
| praecedens =
| sequens =
}}
{{lres|Estatis florigero tempore}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardus|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] scripti, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero LXX reperitur.<ref name="carmina-amatoria-56-70">{{Opus
| titulus = Carmina amatoria 56–70
| url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cam1.html
}}.</ref>
== Textus ==
{{Versus numerati|
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|1.}}Estatis florigero tempore
sub umbrosa residens arbore,
avibus canentibus in nemore,
sibilante serotino frigore,
mee Thisbes adoptato fruebar eloquio,
colloquens de Veneris blandissimo commercio.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|2.}}Eius vultus,
forma, cultus
pre puellis,
ut sol stellis,
sic prelucet.
o inducet
hanc nostra ratio,
ut dignetur suo nos beare consortio?
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|3.}}Nil ergo restat satius,
quam cecam mentis flammam denudare diffusius.
audaces fortuna iuvat penitus.
his ergo sit introitus:
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4a.}}«Ignem cecum sub pectore
longo depasco tempore,
qui vires miro robore
toto diffundit corpore.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4b.}}Quem tu sola, percipere
si vis, potes extinguere,
. . meum semivivere
felici ligans federe.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4c.}}«Amoris spes est dubia,
aut verax aut contraria.
amanti necessaria
virtutis est constantia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5a.}}Pre ceteris virtutibus est patientia
amoris famulantia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5b.}}Sed et ignem, qui discurrit per precordia,
fax extinguat alia!
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5c.}}Noster amor non furtiva, non fragilia
amplexatur gaudia.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6a.}}«Ignis, quo crucior,
immo quo glorior,
ignis est invisibilis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6b.}}Si non extinguitur,
a qua succenditur,
manet inextinguibilis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7a.}}Est ergo tuo munere
me mori vel me vivere.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7b.}}«Quid refert pro re pendula
vite pati pericula?
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8a.}}Est pater, est mater,
est frater, qui quater
die me pro te corripiunt,
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8b.}}Et vetulas per cellulas
et iuvenes per speculas
deputantes nos custodiunt;
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|9.}}Argumque centioculum
plus tremo quam patibulum.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|10.}}Est ergo dignum
virum benignum
vitare signum,
unde malignum
murmur cursitat per populum.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|11a.}}«Times in vanum!
tam est arcanum,
quod nec Vulcanum
curo cum sophisticis catenis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|11b.}}Stilbontis more
Letheo rore
Argum sopore
premam, oculis clausis centenis.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|12a.}}«In trutina mentis dubia
fluctuant contraria
lascivus amor et pudicitia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|12b.}}† Sed eligo, quod video:
collum iugo prebeo,
ad iugum tamen suave transeo.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|13.}}«Non bene dixeris
iugum secretum Veneris,
quo nil liberius,
nil dulcius, nil melius.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|14a.}}O quam dulcia
sunt hec gaudia!
Veneris furta sunt pia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|14b.}}Ergo propera
ad hec munera!
carent laude dona sera.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|15.}}«Dulcissime!
totam subdo tibi me.»<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
}}
== Descriptio ==
Hoc carmen, in sectione amatoria codicis positum, est [[dialogus]] inter amatorem et [[puella]]m, quem [[poëta]] incipit sub arbore [[ver]]na more {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|topos|topico|en|qid=Q15177520}} ''loci amoeni''. Ipse caecum [[amor]]is [[ignis|ignem]] describit et auxilium puellae invocat, dum illa [[periculum|pericula]] et custodes (patrem, matrem, centoculum [[Argus (gigas)|Argum]]) timet, denique inter pudicitiam et lasciviam dubitans ad amorem vincendum concedit.<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
Argumentum carminis certamen inter rationem et passionem explicat, ubi amator audaciam laudat et puellam ad gaudia [[Venus (dea)|Veneris]] invitans omnes difficultates superat. In fine, puella se totam amanti dedit, quod significat victoriam amoris super [[metus|metum]] sociale et severitatem familiarem, stilo goliardico pleno proprium.<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
== Investigatio critica ==
Hoc carmen inter elegantissima colloquia amatoria poësis Latinae medii aevi numeratur, in quo praecepta [[psychologia]]e amoris comiter expressa inveniuntur. Argumentum exspectationem gaudii erotici tractat, dum amantem monet ut constans ac virtute praeditus maneat. Affectus interior hic videtur medium nobilitationis animi, sed simul necessitas servandi silentii extollitur, ut invidia et malevolentia aliorum vitentur. Nomina [[persona]]rum, velut Thisbe, ex traditione [[Ovidius|Ovidiana]] sumuntur, quae fabulam tragicam [[Pyramus et Thisbe|Pyrami et Thisbes]] in {{Op|[[Metamorphoses (Ovidius)|Metamorphosibus]]}} narratam revocant.<ref name="rossi-2006-p266">{{qc|Rossi, 2006}}, p. 266.</ref>
Locus communis “caeci ignis”, quo regina [[Dido]] in {{Op|[[Aeneis|Aeneide]]}} [[Publius Vergilius Maro|Vergiliana]] ardet, hic quoque adhibetur ad vim amoris occultam describendam. Auctor praeterea auctoritatem classicam sequitur affirmans Fortunam audaces iuvare, sicut in poësi Vergiliana et Ovidiana legitur. Spes autem amantis res incerta manet, secundum illud principium litterarum antiquarum, quo [[Venus (dea)|Venus]] dubia et instabilis praesentatur.<ref name="rossi-2006-p266" />
Secundum praecepta amoris comiter dicti, nimia voluptas amorem ipsum corrumpere potest, sicut [[Andreas Capellanus|Andreas Cappellanus]] in libro {{Op|[[De amore (Andreas Capellanus)|De amore]]}} explicat. Desiderium ergo, nisi ab ipsa puella quae id excitavit exstinguatur, perpetuum manet; quae imago ex litteris mysticis trahitur, ubi desiderium divinum nonnisi in Deo quiescit. In textu apparet etiam admonitio familiarium, praesertim matris et patris, qui puellam custodiunt ne in pericula erotica incidat.<ref name="rossi-2006-pp266-267">{{qc|Rossi, 2006}}, pp. 266–267.</ref>
Ad secretum servandum, poëta mythum [[Argus (gigas)|Argi]] memorat, monstri centum oculis praediti, et artem [[Vulcanus (deus)|Vulcani]], qui [[Mars (deus)|Martem]] et Venerem rete aeneo cepit. Amator se “novum Mercurium” praebet, qui soporem afferre scit item ut aqua [[Lethe|Lethes]] fluminis, quae apud [[Vergilius|Vergilium]] et [[Publius Ovidius Naso|Ovidium]] [[somnus|somnum]] inducit. Denique, [[scriptor]] verbis [[Evangelium secundum Matthaeum|Evangelii secundum Matthaeum]] utitur ad “iugum suave” amoris describendum, dum “furta Veneris” secundum stilum Ovidianum memorat.<ref name="rossi-2006-p267">{{qc|Rossi, 2006}}, p. 267.</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* {{Ecce citatio
| id = Rossi, 2006
| c = {{Opus
| cognomen redactoris = Rossi
| nomen redactoris = Petrus Victorius
| titulus = Carmina Burana. Testo latino a fronte
| annus = 2006
| annus primae editionis = 1989
| editio = 8
| locus = [[Mediolanum|Mediolani]]
| domus editoria = Tascabili Bompiani
| isbn = 88-452-5307-4
| lingua = it
}}
}}
{{Carmina Burana}}
[[Categoria:Index Carminum Buranorum]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
sioz17anqq7nmk5p60zlw68wf3pawod
3991919
3991918
2026-09-29T09:52:52Z
Grufo
64423
3991919
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus ad litteram}}
{{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}}
{{Carmen Carminum Buranorum
| titulus =
| imago =
| descriptio =
| categoria =
| numerus =
| auctor =
| argumenta =
| tempus =
| lingua =
| contextus =
| praecedens =
| sequens =
}}
{{lores|Estatis florigero tempore}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardus|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] scripti, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero LXX reperitur.<ref name="carmina-amatoria-56-70">{{Opus
| titulus = Carmina amatoria 56–70
| url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cam1.html
}}.</ref>
== Textus ==
{{Versus numerati|
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|1.}}Estatis florigero tempore
sub umbrosa residens arbore,
avibus canentibus in nemore,
sibilante serotino frigore,
mee Thisbes adoptato fruebar eloquio,
colloquens de Veneris blandissimo commercio.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|2.}}Eius vultus,
forma, cultus
pre puellis,
ut sol stellis,
sic prelucet.
o inducet
hanc nostra ratio,
ut dignetur suo nos beare consortio?
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|3.}}Nil ergo restat satius,
quam cecam mentis flammam denudare diffusius.
audaces fortuna iuvat penitus.
his ergo sit introitus:
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4a.}}«Ignem cecum sub pectore
longo depasco tempore,
qui vires miro robore
toto diffundit corpore.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4b.}}Quem tu sola, percipere
si vis, potes extinguere,
. . meum semivivere
felici ligans federe.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4c.}}«Amoris spes est dubia,
aut verax aut contraria.
amanti necessaria
virtutis est constantia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5a.}}Pre ceteris virtutibus est patientia
amoris famulantia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5b.}}Sed et ignem, qui discurrit per precordia,
fax extinguat alia!
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5c.}}Noster amor non furtiva, non fragilia
amplexatur gaudia.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6a.}}«Ignis, quo crucior,
immo quo glorior,
ignis est invisibilis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6b.}}Si non extinguitur,
a qua succenditur,
manet inextinguibilis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7a.}}Est ergo tuo munere
me mori vel me vivere.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7b.}}«Quid refert pro re pendula
vite pati pericula?
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8a.}}Est pater, est mater,
est frater, qui quater
die me pro te corripiunt,
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8b.}}Et vetulas per cellulas
et iuvenes per speculas
deputantes nos custodiunt;
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|9.}}Argumque centioculum
plus tremo quam patibulum.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|10.}}Est ergo dignum
virum benignum
vitare signum,
unde malignum
murmur cursitat per populum.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|11a.}}«Times in vanum!
tam est arcanum,
quod nec Vulcanum
curo cum sophisticis catenis.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|11b.}}Stilbontis more
Letheo rore
Argum sopore
premam, oculis clausis centenis.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|12a.}}«In trutina mentis dubia
fluctuant contraria
lascivus amor et pudicitia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|12b.}}† Sed eligo, quod video:
collum iugo prebeo,
ad iugum tamen suave transeo.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|13.}}«Non bene dixeris
iugum secretum Veneris,
quo nil liberius,
nil dulcius, nil melius.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|14a.}}O quam dulcia
sunt hec gaudia!
Veneris furta sunt pia.
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|14b.}}Ergo propera
ad hec munera!
carent laude dona sera.»
{{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|15.}}«Dulcissime!
totam subdo tibi me.»<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
}}
== Descriptio ==
Hoc carmen, in sectione amatoria codicis positum, est [[dialogus]] inter amatorem et [[puella]]m, quem [[poëta]] incipit sub arbore [[ver]]na more {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|topos|topico|en|qid=Q15177520}} ''loci amoeni''. Ipse caecum [[amor]]is [[ignis|ignem]] describit et auxilium puellae invocat, dum illa [[periculum|pericula]] et custodes (patrem, matrem, centoculum [[Argus (gigas)|Argum]]) timet, denique inter pudicitiam et lasciviam dubitans ad amorem vincendum concedit.<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
Argumentum carminis certamen inter rationem et passionem explicat, ubi amator audaciam laudat et puellam ad gaudia [[Venus (dea)|Veneris]] invitans omnes difficultates superat. In fine, puella se totam amanti dedit, quod significat victoriam amoris super [[metus|metum]] sociale et severitatem familiarem, stilo goliardico pleno proprium.<ref name="carmina-amatoria-56-70" />
== Investigatio critica ==
Hoc carmen inter elegantissima colloquia amatoria poësis Latinae medii aevi numeratur, in quo praecepta [[psychologia]]e amoris comiter expressa inveniuntur. Argumentum exspectationem gaudii erotici tractat, dum amantem monet ut constans ac virtute praeditus maneat. Affectus interior hic videtur medium nobilitationis animi, sed simul necessitas servandi silentii extollitur, ut invidia et malevolentia aliorum vitentur. Nomina [[persona]]rum, velut Thisbe, ex traditione [[Ovidius|Ovidiana]] sumuntur, quae fabulam tragicam [[Pyramus et Thisbe|Pyrami et Thisbes]] in {{Op|[[Metamorphoses (Ovidius)|Metamorphosibus]]}} narratam revocant.<ref name="rossi-2006-p266">{{qc|Rossi, 2006}}, p. 266.</ref>
Locus communis “caeci ignis”, quo regina [[Dido]] in {{Op|[[Aeneis|Aeneide]]}} [[Publius Vergilius Maro|Vergiliana]] ardet, hic quoque adhibetur ad vim amoris occultam describendam. Auctor praeterea auctoritatem classicam sequitur affirmans Fortunam audaces iuvare, sicut in poësi Vergiliana et Ovidiana legitur. Spes autem amantis res incerta manet, secundum illud principium litterarum antiquarum, quo [[Venus (dea)|Venus]] dubia et instabilis praesentatur.<ref name="rossi-2006-p266" />
Secundum praecepta amoris comiter dicti, nimia voluptas amorem ipsum corrumpere potest, sicut [[Andreas Capellanus|Andreas Cappellanus]] in libro {{Op|[[De amore (Andreas Capellanus)|De amore]]}} explicat. Desiderium ergo, nisi ab ipsa puella quae id excitavit exstinguatur, perpetuum manet; quae imago ex litteris mysticis trahitur, ubi desiderium divinum nonnisi in Deo quiescit. In textu apparet etiam admonitio familiarium, praesertim matris et patris, qui puellam custodiunt ne in pericula erotica incidat.<ref name="rossi-2006-pp266-267">{{qc|Rossi, 2006}}, pp. 266–267.</ref>
Ad secretum servandum, poëta mythum [[Argus (gigas)|Argi]] memorat, monstri centum oculis praediti, et artem [[Vulcanus (deus)|Vulcani]], qui [[Mars (deus)|Martem]] et Venerem rete aeneo cepit. Amator se “novum Mercurium” praebet, qui soporem afferre scit item ut aqua [[Lethe|Lethes]] fluminis, quae apud [[Vergilius|Vergilium]] et [[Publius Ovidius Naso|Ovidium]] [[somnus|somnum]] inducit. Denique, [[scriptor]] verbis [[Evangelium secundum Matthaeum|Evangelii secundum Matthaeum]] utitur ad “iugum suave” amoris describendum, dum “furta Veneris” secundum stilum Ovidianum memorat.<ref name="rossi-2006-p267">{{qc|Rossi, 2006}}, p. 267.</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* {{Ecce citatio
| id = Rossi, 2006
| c = {{Opus
| cognomen redactoris = Rossi
| nomen redactoris = Petrus Victorius
| titulus = Carmina Burana. Testo latino a fronte
| annus = 2006
| annus primae editionis = 1989
| editio = 8
| locus = [[Mediolanum|Mediolani]]
| domus editoria = Tascabili Bompiani
| isbn = 88-452-5307-4
| lingua = it
}}
}}
{{Carmina Burana}}
[[Categoria:Index Carminum Buranorum]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
4drsjlk9j1p3c6578n646969uyhbeqo
Galaga
0
324783
3991896
3956630
2026-09-29T01:52:08Z
Bartholomite
116968
capsa
3991896
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Capsa ludi electronici
| Titulus = Galaga
| Tituluslatinus = ギャラガ
| Imago = Galaga logo.svg
| Auctor = Namco
| Divulgatio = Septembri 1981
| Systema = SG-1000, MSX, [[NES]], PC-98, Atari 7800, Sord M5, [[Family Computer Disk System]], [[Game Boy]], [[sophophonum]]
}}
{{ores|Galaga}} ([[Iaponice]] ギャラガ, ''Gyaraga'') est [[ludus porticuum]]. A [[Namco Bandai Games|Namco]] elaboratum est et anno [[1981]] prodiit. Inter optimos [[ludus electronicus|ludos electronicos]] omnium temporum numeratur.<ref>Cork, Galfridus (16 Novembris 2009). [https://www.gameinformer.com/b/features/archive/2009/11/16/game-informer-s-top-100-games-of-all-time-circa-issue-100.aspx Game Informer's Top 100 Games of All Time (Circa Issue 100)]. ''Game Informer''.</ref>
[[Astronavis|Navem astralem]] gubernans, lusor munus habet copias Galaga in singulis gradibus delendi, [[hostis|hostes]] et [[proiectile|proiectilia]] vitans. Quidam hostes navem lusoris per radios tractores capere possunt, qui ab alia nave servari potest ut lusori "duplicem pugnatorem" cum potentia ignis addita det.
== Notae ==
<references />
== Nexus interni ==
* [[Donkey Kong (ludus electronicus)|''Donkey Kong'']]
* ''[[Pac-Man]]''
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Galaga|Galagam}}
* [https://galaga.com/ Situs interretialis] {{ling|Iaponice|Anglice}}
{{ludus-stipula}}
[[Categoria:Ludi computatrales]]
d9etj187s3ikxlntz7gw9nskp4cxrhq
Formula:Categoriae vestigatoriae formulae/optiones
10
327868
3991847
3982634
2026-09-28T20:18:42Z
Grufo
64423
De casu ‘|propositum=exhibitio’
3991847
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{#invoke:params|new|
recalling|optiones|
reinterpreting|optiones|trim_all|splitter_string|,|setter_string||
snapshotting|entering_substack|
excluding_non-numeric_names|
detaching_substack|
mixing_names_and_values|$@||
merging_substack|
mapping_by_magic|#switch|names_only|
let|caduciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Haec categoria caduciter adhibetur.">[[Fasciculus:Broom icon.svg|x14px|link=]]</span>|
let|infeliciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Hic corrigenda colliguntur.">[[Fasciculus:Codex icon error color-base.svg|x14px|link=]]</span>|
let|tacite|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Ipsa formula in categoria non ostenditur.">[[Fasciculus:Silence icon black.svg|x14px|link=]]</span>|
providing|tacite|{{#ifeq:{{{ns|}}}|14
| {{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi
| 1 =
| 2 = [[{{{pagina}}}|!]]
}}
}}
}}|
all_sorted|
setting|h/i| | |
list_values
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
hnzvcyfn5jj2br13ze7tmg55mv9g91i
3991849
3991847
2026-09-28T20:28:43Z
Grufo
64423
Periclitatio
3991849
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{#invoke:params|new|
recalling|optiones|
reinterpreting|optiones|trim_all|splitter_string|,|setter_string||
snapshotting|entering_substack|
excluding_non-numeric_names|
detaching_substack|
mixing_names_and_values|$@||
merging_substack|
mapping_by_magic|#switch|names_only|
let|caduciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Haec categoria caduciter adhibetur.">[[Fasciculus:Broom icon.svg|x14px|link=]]</span>|
let|infeliciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Hic corrigenda colliguntur.">[[Fasciculus:Codex icon error color-base.svg|x14px|link=]]</span>|
let|tacite|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Ipsa formula in categoria non ostenditur.">[[Fasciculus:Silence icon black.svg|x14px|link=]]</span>|
providing|tacite|X{{#ifeq:{{{ns|}}}|14
| {{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
| A
| {{in harenario aut alibi
| 1 = B
| 2 = C [[{{{pagina}}}|!]]
}}
}}
}}|
all_sorted|
setting|h/i| | |
list_values
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
sf9v8lh1h9m7pew2gwzs8px52c2z375
3991851
3991849
2026-09-28T20:33:25Z
Grufo
64423
-Periclitatio
3991851
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{#invoke:params|new|
recalling|optiones|
reinterpreting|optiones|trim_all|splitter_string|,|setter_string||
snapshotting|entering_substack|
excluding_non-numeric_names|
detaching_substack|
mixing_names_and_values|$@||
merging_substack|
mapping_by_magic|#switch|names_only|
let|caduciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Haec categoria caduciter adhibetur.">[[Fasciculus:Broom icon.svg|x14px|link=]]</span>|
let|infeliciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Hic corrigenda colliguntur.">[[Fasciculus:Codex icon error color-base.svg|x14px|link=]]</span>|
let|tacite|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Ipsa formula in categoria non ostenditur.">[[Fasciculus:Silence icon black.svg|x14px|link=]]</span>|
providing|tacite|{{#ifeq:{{{ns|}}}|14
| {{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi
| 1 =
| 2 = [[{{{pagina}}}|!]]
}}
}}
}}|
all_sorted|
setting|h/i| | |
list_values
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
hnzvcyfn5jj2br13ze7tmg55mv9g91i
3991891
3991851
2026-09-29T00:50:56Z
Grufo
64423
De iconibus
3991891
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{#invoke:params|new|
recalling|optiones|
reinterpreting|optiones|trim_all|splitter_string|,|setter_string||
snapshotting|entering_substack|
excluding_non-numeric_names|
detaching_substack|
mixing_names_and_values|$@||
merging_substack|
mapping_by_magic|#switch|names_only|
let|caduciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Haec categoria caduciter adhibetur.">[[Fasciculus:Symbolic clock icon.svg|x14px|link=]]</span>|
let|infeliciter|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Hic corrigenda colliguntur.">[[Fasciculus:Broom icon.svg|x14px|link=]]</span>|
let|tacite|<span style{{=}}"cursor: help;" title{{=}}"Ipsa formula in categoria non ostenditur.">[[Fasciculus:Concealed icon.svg|x14px|link=]]</span>|
providing|tacite|{{#ifeq:{{{ns|}}}|14
| {{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{in harenario aut alibi
| 1 =
| 2 = [[{{{pagina}}}|!]]
}}
}}
}}|
all_sorted|
setting|h/i| | |
list_values
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
1um6yp3666hyq5nxbpgqtl95o6gk47j
Vita Pompei (Plutarchus)
0
328949
3991810
3991008
2026-09-28T17:38:24Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991810
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
'''''Vita Pompei''''' est [[biographia]] [[Pompeius|Gnaei Pompei Magni]], illustrissimi ducis Romani (106-48 a.C.n.) ter [[Consul|consulis]], a [[Plutarchus|Plutarcho]] [[scriptor]]e [[Graecia antiqua|Graeco]] composita et in ''[[Vitae parallelae|Vitis parallelis]]'' cum [[Reges Spartae|rege Spartano]] [[Agesilaus II (rex Spartae)|Agesilao II]] comparata fortasse ob longum temporis spatium quo uterque primas partes in patria sua egit. Praeterea ambo in Asia bellum gesserunt et in Aegypto perierunt. Cetera vero satis dissimilia erant. Haec vita quinto decimo saeculo ab Antonio Tudertino Latine versa est et deinde saepe prelo mandata usque ad sedecimum saeculum.
== De fontibus ==
Plutarchus vitas suas e prioribus libris componere solebat atque simul pluribus fontibus utebatur quas inter comparabat. Nihilominus raro auctores nuncupatim citabat nisi cum eis dissentiebat et proprium iudicium introducere cupiebat ita ostendens se non omnia omnibus velle credere. In hac vita sex fontes nominat Ciceronem, Caesarem, [[Gaius Asinius Pollio (consul 40 a.C.n.)|Asinium Pollionem]], [[Gaium Oppium]] amicum Caesaris et laudatorem, quinquies [[Theophanes Mytilenaeus|Theophanem Mytilenaeum]] qui res gestas patroni sui Pompei [[Panegyricus|panegyrice]] narraverat, [[Timagenes|Timagenem Alexandrinum]]. E quibus Theophanem, Oppium Timagenem studio a veritate nonnumquam aberrasse non dubitabat.
== Editiones ==
*[[Collection des Universités de France]]: Plutarque. ''Vies, tome VIII, Sertorius, Eumène. Agésilas, Pompée.'' Texte établi et traduit par R. Flacelière et E. Chambry, Les Belles Lettres, 1973 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1974_num_43_1_1758_t1_0461_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1976_num_89_424_4093_t1_0172_0000_1 Altera recensio critica]
== Plura legere si cupis ==
*B.X. de Wet, "[https://www.jstor.org/stable/24591666 Aspects of Plutarch's portrayal of Pompey]", ''Acta Classica'', 1981: 119-132
== Nexus externi ==
*[https://el.wikisource.org/wiki/%CE%92%CE%AF%CE%BF%CE%B9_%CE%A0%CE%B1%CF%81%CE%AC%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BB%CE%BF%CE%B9/%CE%A0%CE%BF%CE%BC%CF%80%CE%AE%CE%B9%CE%BF%CF%82 Textus apud Vicifontem]
*[https://www.textmanuscripts.com/tm-assets/tm-descriptions/new%20letterhead/TM%20214%20Plutarch%20Life%20of%20Pompey-%20new%20letterhead.pdf De vetere manuscripto Latinae versionis]
[[Categoria:Vitae parallelae]]
{{Nexus desiderati}}
j71scanu17u9xftz11da0kh9700p6nj
Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)
0
328978
3991758
3991563
2026-09-28T14:16:24Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991758
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius e tribu Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
cducg2j4g0opklutl8myuqql1cnygs9
3991759
3991758
2026-09-28T14:16:48Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991759
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius e [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
8y6r6xolmbx5c39u4lyxvo9t6lbul1g
3991760
3991759
2026-09-28T14:18:38Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991760
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius e [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
enmgd4ek90zw97ozmvq4t3uuxd6qxrm
3991765
3991760
2026-09-28T14:25:21Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991765
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius e [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam ibidem 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
mub6ncg6pld2rztpopfqyhm29it43k6
3991768
3991765
2026-09-28T14:31:56Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991768
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius Lucii filiuse [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam ibidem 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
r5gl4pd8kdvw70vd88tjdow8wlms0gr
3991769
3991768
2026-09-28T14:32:11Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991769
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius Lucii filius e [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam ibidem 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
srwj43saxh1fos6zkrnu8lgax0okcum
3991786
3991769
2026-09-28T16:22:19Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991786
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius Lucii filius e [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888] = {{CIL|6|37045}}</ref>
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam ibidem 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
0zfaschh8gat33io5pq7ruh9vzfktu4
3991793
3991786
2026-09-28T16:36:35Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991793
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Bronce de Ascoli.jpg|thumb|Inscriptio anni 89 in qua Lucius Gellius Lucii filius e [[Tribus (divisio populi Romani)|tribu]] Tromentina primus in consilio Pompei Strabonis memoratur.]]
'''Lucius Gellius Publicola''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] plebeius secundo saeculo a.C.n. natus et post 55 a.C.n. mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad [[censor|censuram]] pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat. Cicero quoque post [[Catilinae coniuratio|Catilinae coniurationem]] Gellium ''suum familarem'' nuncupabat.
== De familia et vita civili ==
Homo novus erat, sed [[Lucius Gellius Publicola (cos. 36 a.C.n.)|filium quem adoptavit]] consulatum anno [[36 a.C.n.]] gessit. Quamquam saepe pater quoque Publicola appellatur revera hoc [[cognomen]] ad filium pertinuisse videtur qui e [[gens Valeria|gente Valeria]] ortus erat. Patri igitur filius cognomen atavorum suorum dedit. Qui filius adulterii cum secunda patris uxore accusatus est non sine suspicione parricidii cogitati: postremo consultis multis senatoribus a patre absolutus est.<ref>[[Valerius Maximus]] V.9.1.</ref>.
Adulescens Lucius Gellius comes et [[discipulus]] in arte dicendi [[Gaius Papirius Carbo|Gai Papiri Carbonis]] fuisse dicitur quem admirabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 105.</ref>. Quia hoc [[Tirocinium|tirocinium forense]] statim post [[Toga virilis sumpta (pictura muralis Romana)|togam virilem]] sumptam fieri solebat atque e testimonio Ciceronis compertum habemus tunc Carbonem consulem fuisse ([[120 a.C.n.]]), plures eruditi coniecerunt Lucium Gellium circa [[136 a.C.n.]] natum esse<ref>Exempli gratia Fridericus Münzer in ''Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft''.</ref>. Ipse tamen orator mediocris a Cicerone iudicabatur<ref>Ibidem 174.</ref>. Provectam senectutem eum adsecutum ex ipsis verbis Arpinatis oratoris liquet: ''ita diu vixit ut multarum aetatum oratoribus implicaretur''.
== De cursu honorum ==
* ante 96: [[Aedilis]]
* 94: [[Praetor]] peregrinus<ref>[https://www.attalus.org/docs/sig2/s732.html Sylloge inscriptionum Graecarum 732]</ref>. Post praeturam provinciam Asiaticam rexisse videtur<ref>[[Cicero]], [[De legibus (Cicero)|De legibus]] I.53</ref>. In itinere Athenis philosophiae magistros convocasse narrabatur auxilium suum pollicitus si vellent controversiis inter se modum ponere. Quod consilium multum irrisum est.
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888] = {{CIL|6|37045}}</ref>
* 72: Consul cum [[Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus|Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est una cum collega. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam quae Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuebat qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' utebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam ibidem 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>. Fortasse hunc tardum consulatum Valeriorum suffragio impetrare potuit e quibus filium adoptaverat.
* 70: Censor cum eodem Gnaeo Cornelio Lentulo Clodiano severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu collega [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Cornelio Lentulo.
*63: Ciceronem adiuvit adversus [[Catilina|Catilinarios]]<ref>[[Cicero]], ''In Pisonem'' 3. ''Post reditum ad Quirites'' 17.</ref>.
*59: Legi agrariae consulis [[Gaius Iulius Caesar|Iulii Caesaris]] adversabatur<ref>Plutarchus, ''[[Vita Ciceronis (Plutarchus)|Cicero]]'' 26.2.</ref>.
*57 et 55 adhuc memoratur in senatu.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Gellius_17 Gellius 17] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Gellius Publicola, Lucius}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Gellia]]
[[Categoria:Senatores]]
2xrkx288jhexwtgdps2d1gwwu0n3l60
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus
0
329007
3991754
3991564
2026-09-28T13:50:33Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3991754
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.414-6.</ref>.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
35nz01usyncww82nwzhmn406hawhdah
3991755
3991754
2026-09-28T13:53:50Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De nummis */
3991755
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
n0e1vlkgz7q7fe1hbo0f0tq5797p4ok
3991756
3991755
2026-09-28T13:55:37Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De nummis */
3991756
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>. Litterae sunt sive CN LENT sive CN LENTVL.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
2xx92k27h6819rfk30exv2c4t5u8xmm
3991761
3991756
2026-09-28T14:20:52Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991761
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>. Litterae sunt sive CN LENT sive CN LENTVL.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
5rwojhashpnf7eml6ysmnsdgc7r6mum
3991763
3991761
2026-09-28T14:24:26Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991763
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>. Litterae sunt sive CN LENT sive CN LENTVL.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
jegnn0ldxq8tdpjfoa1vn8dcjuq7lsi
3991774
3991763
2026-09-28T15:09:51Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De familia et facultate dicendi */
3991774
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia in aliis partibus occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888]</ref>
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>. Litterae sunt sive CN LENT sive CN LENTVL.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
f8ahsw57fp0bqqx1r8ika65u6ilu767
3991788
3991774
2026-09-28T16:24:59Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991788
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia in aliis partibus occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888] = {{CIL|6|37045}}</ref>
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>. Litterae sunt sive CN LENT sive CN LENTVL.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
c527vnrvfbj0ynxyfwxrloyaajze5db
3991792
3991788
2026-09-28T16:36:07Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De cursu honorum */
3991792
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Cornelia50.jpg|thumb|[[Denarius]] anno 88 a.C.n. a Cornelio Lentulo percussus: [[Mars (deus)|Mars]] deus galeatus / [[Victoria (dea)|Victoria]] in [[bigae|bigis]]. Titulus: CN LENTVL.]]
'''Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus''' fuit [[senatus Romanus|senator Romanus]] secundo saeculo a.C.n. natus et primo mortuus. [[Consul|Consulatum]] anno [[72 a.C.n.]] gessit et usque ad censuram pervenit. In discordiis civilibus [[Pompeius|Pompei]] fautor erat.
== De familia et facultate dicendi ==
Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus e plebeia gente Clodiorum in [[patricius|patriciam]] [[gens Cornelia|gentem Corneliorum]] a [[Gnaeus Cornelius Lentulus (consul 97)|consule anni 97 a.C.n.]] adoptatus esse creditur.
In oratore Cicero actionem et vocem plurimum laudabat qua nonnulla vitia in aliis partibus occultabat.<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 234.</ref>
== De cursu honorum ==
*89: In [[Bellum sociale|bello sociali]] [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeium Strabonem]] sequebatur<ref>[https://ancientrome.ru/art/artworken/img.htm?id=6291 ILS 8888] = {{CIL|6|37045}}</ref>
*88: [[Triumvir monetalis]].
*82: [[Lucius Cornelius Sulla|Syllam]] Romam redeuntem comitabatur<ref>[[Cicero]], ''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 308 et 311.</ref>
*75 aut paulo antea [[praetor]] fuit
*72: Consul cum [[Lucius Gellius Publicola (cos. 72 a.C.n.)|Lucio Gellio Publicola]]. Quo anno ambo consules adversus servos rebelles missi sunt. [[Crixus|Crixum]] primo proelio quidem Gellius ad [[Garganus mons|montem Garganum]] vicit, mox tamen Lentulus qui via ad Italiam Septentrionalem servos in Apennino intercludere debebat a [[Spartacus|Spartaco]] fusus est et iterum postquam copias cum collega coniunxerat victus est. Quocirca senatus bellum gerendum consulibus ademit atque [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] tradidit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]] libro primo ''Bellorum civilium''. [[Sallustius]], ''Historiae''.</ref>. Leges quoque tulerunt consules, inter alias illam Pompeio ius dandae [[civitas|civitatis]] tribuentem qua Cicero in oratione ''Pro Balbo'' nitebatur<ref>''Pro Balbo'' 19: ''ex ea lege quam L. Gellius Cn. Cornelius ex senatus sententia tulerunt; qua lege videmus esse sanctum ut cives Romani sint ii quos Cn. Pompeius de consili sententia singillatim civitate donaverit''. Cf. etiam 32/3.</ref>. Senatum quoque rogaverunt ''ne absentes homines in provinciis rei fierent rerum capitalium'', quod ad [[Gaius Verres|Gai Verris]] crimina spectasse videtur<ref>[[Cicero]], [[In Verrem]] II.95.</ref>.
* 70: Censor cum eodem Lucio Gellio Publicola severitate insignis 64 senatores indignos e senatu expulit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 98.</ref>, inter quos fuerunt [[consularis]] [[Publius Cornelius Lentulus Sura]] et futurus Ciceronis in consulatu collega [[Gaius Antonius Hybrida]]. Iidem censores Pompeium post equestres militias absolutas honesta missione donarunt<ref>[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.5-9.</ref>
* 67-65: Legatus Pompei fuit in [[Pirata|bello piratico]] cui [[Mare Tyrrhenum|Tyrrhenum mare]] et Italiae litus custodienda mandavit imperator<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 95.</ref> una cum sempiterno collega Gellio.
* 66: [[Lex Manilia|Legi Maniliae]] potestates Pompei augenti suffragium suum dedit<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De lege Manilia]]'' 68.</ref>
Temnitarum patronus et [[Oropus|Oropensium]] quoque fuit<ref>''Pro Flacco'' 45. ''Inscriptiones Graecae Selectae'' I 311: Ὁ δῆμος Ὠρωπίων Γναῖον Κορνήλιον Γναίου υἱὸν | Λευκίου υἱωνὸν Λέντλον τὸν ἑαυτοῦ πάτρωνα | καὶ εὐεργέτην Ἀμφιαράῳ καὶ Ὑγιείᾳ. </ref>.
== De nummis ==
Anno 88 Gnaeus Lentulus quattuor nummos signavit: denarium (Mars/Victoria in bigis), [[Quinarius|quinarium]] ([[Iuppiter]]/[[Victoria (dea)|Victoria]] [[Tropaeum|tropaeum]] coronans), [[as|assem]] ([[Ianus]]/prora navis), [[semis|semissem]] ([[Saturnus (deus)|Saturnus]]/prora navis)<ref>E. Babelon, ''Description historique et chronologique des monnaies de la République romaine,'' 1885 t.1 pp.[https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/414/mode/2up 414-6] qui tamen nummos Lentulo Marcellino tribuebat.</ref>. Litterae sunt sive CN LENT sive CN LENTVL.
== Notae ==
<references />
== Plura legere si cupis ==
*Catherine Steel, "[https://www.jstor.org/stable/24432812 The roman Senate and the post-sullan "Res-Publica]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2014: 323-339
== Nexus externi ==
*[https://de.wikisource.org/wiki/RE:Cornelius_216 Cornelius 216] apud [[Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft]]
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG176794 Nummi Lentuli Clodiani] in [[Museum Britannicum|Museo Britannico]]
{{Lifetime|saeculo 2 a.C.n.|saeculo 1 a.C.n.|Cornelius Lentulus Clodianus, Gnaeus}}
[[Categoria:Censores]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Cornelia|Lentulus Clodianus, Gnaeus Cornelius]]
[[Categoria:Senatores]]
tj9ynyf8r7iuvyj4e7x9u2o9rm5dgcm
Dioecesis Sagiensis
0
329026
3991791
3991591
2026-09-28T16:31:11Z
Pippobuono
54500
formula
3991791
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Sagiensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Séez}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Civitas Sagiensis|Civitatis Sagiensis]] est. Dioecesis, [[saeculum 5|saeculo quinto]] condita,<ref name=histoire>Secundum {{opus|url=https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/|titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}; {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} dioecesim ortam esse saeculo III dicit.</ref> cum territorio [[Olina (praefectura Franciae)| praefecturae Olinae]] congruit. Diocesis suffraganea [[Archidioecesis Rothomagensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Sées cathedral.jpg|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae dicata, [[Civitas Sagiensis|Civitate Sagiense]] sita est.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.orne.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Séez|Dioecesem Sagiensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}}
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[Categoria:Dioecesis Sagiensis]]
2l6eo0em7a6c67ccl1w9l82wo9u8l18
Rubigo
0
329031
3991812
3991633
2026-09-28T17:45:25Z
Demetrius Talpa
81729
3991812
wikitext
text/x-wiki
{{videdis|Robigo (discretiva)}}[[Fasciculus:Rust on iron.jpg|thumb|Rubigo ferri]]
{{res|Rubigo}} vel {{res|robigo}} in [[lingua Latina classica]] est vitium [[metallum|metallorum]], quo exeduntur; rubigo [[ferrum|ferri]] est ''ferrugo'', rubigo [[aes|aeris]] est [[aerugo]]. [[Gaius Plinius Secundus|Plinius]] dicit:
:Aes ac ferrum rubigo protinus corripit<ref>[[Naturalis historia (Plinius)|Naturalis historia]] VII 15, 13.</ref>.
Sed saepius de ferrugine dicitur; rubigo ferri e variis [[Ferri oxida|oxidis]] eius composita est, praesertim ex Fe<sub>2</sub>O<sub>3</sub>·nH<sub>2</sub>O et FeO(OH) (vel Fe(OH)<sub>3</sub>).
==Notae==
<references />
==Fontes==
{{Formula:Forcellini}}
*[[:s:en:1911 Encyclopædia Britannica/Rust|''Britannica'', 1911]]
*[https://www.treccani.it/enciclopedia/ruggine/ ''Treccani'']
[[Categoria:Ferrum]]
[[Categoria:Oxida]]
[[Categoria:Aes]]
jypbqstbjv7kg95r2aae56t6kvs1qvt
Symphonia quinta (Šostakovič)
0
329038
3991835
3991708
2026-09-28T19:00:12Z
Grufo
64423
Ubi potui correxi
3991835
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Дмитрий Дмитриевич Шостакович.jpg|thumb|Demetrius Šostakovič circa anno 1941]]
{{res|Symphonia quinta}} in [[re minus|re minore]] opus. 47 est [[symphonia]] a [[Demetrius Šostakovič|Demetrio Sostakovic]] inter menses Aprilis et Iulii anni [[1937]] composita. [[Leninopolis|Leninopoli]] sub directione [[Eugenius Mravinski|Eugenii Mravinski]] die [[21 Novembris]] [[1937]] primum concenta est.
Hae symphonia, praeter musicam ante annum [[1936]] scriptam, velut {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Symphonia quarta (Szostakowicz)|symphoniam quartam|en|qid=Q231253}} et operam de {{Op|[[Domina Macbeth districtus Mscenscensis]]}},<ref>Vehementer criticam severam subiecta fuit a ''[[Pravda]]''</ref> animo ''[[avant-garde]]'' vel [[modernismus|modernistico]] recusato, morem realismi [[socialismus|socialistici]] amplectitur. [[Unio Sovietica]] et [[Iosephus Stalin]] talem correctionem compositoris bene aestimaverunt.
Inter popularissimas et saepissime concentas Demetrii Soctakovic symphonias numeratur.<ref>Wraight, Craig, ''Linstening to Westen Music. Cengage Learning. ISBN 978-14390-8347-5''</ref>
== Formaa symphoniae ==
#[[Tempus (musica)|Moderato]] – [[tempus (musica)|Allegro]] non troppo ([[re minus|re minor]], [[forma sonatarum]])
#[[tempus (musica)|Allegretto]] (la minor)
#[[tempus (musica)|Largo]] (fa diesis minor)
#Allegro non troppo (re minor – re maior)
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Partitura apud Petrucci|Symphony No.5, Op.47 (Shostakovich, Dmitry)|symphoniae quintae Demetrii Sostakovic}}
[[Categoria:Musica classica]]
[[Categoria:Symphoniae]]
[[Categoria:Demetrius Sostakovic]]
[[Categoria:Musica 1936]]
l6jp1trkhi7tp8rw34cnuxmfr0wzwar
3991839
3991835
2026-09-28T19:56:28Z
Grufo
64423
/* Formaa symphoniae */
3991839
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Дмитрий Дмитриевич Шостакович.jpg|thumb|Demetrius Šostakovič circa anno 1941]]
{{res|Symphonia quinta}} in [[re minus|re minore]] opus. 47 est [[symphonia]] a [[Demetrius Šostakovič|Demetrio Sostakovic]] inter menses Aprilis et Iulii anni [[1937]] composita. [[Leninopolis|Leninopoli]] sub directione [[Eugenius Mravinski|Eugenii Mravinski]] die [[21 Novembris]] [[1937]] primum concenta est.
Hae symphonia, praeter musicam ante annum [[1936]] scriptam, velut {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Symphonia quarta (Szostakowicz)|symphoniam quartam|en|qid=Q231253}} et operam de {{Op|[[Domina Macbeth districtus Mscenscensis]]}},<ref>Vehementer criticam severam subiecta fuit a ''[[Pravda]]''</ref> animo ''[[avant-garde]]'' vel [[modernismus|modernistico]] recusato, morem realismi [[socialismus|socialistici]] amplectitur. [[Unio Sovietica]] et [[Iosephus Stalin]] talem correctionem compositoris bene aestimaverunt.
Inter popularissimas et saepissime concentas Demetrii Soctakovic symphonias numeratur.<ref>Wraight, Craig, ''Linstening to Westen Music. Cengage Learning. ISBN 978-14390-8347-5''</ref>
== Formaa symphoniae ==
# [[Tempus (musica)|Moderato]] – [[tempus (musica)|Allegro]] non troppo ([[re minus|re minore]], [[forma sonatarum]])
# [[tempus (musica)|Allegretto]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|la minus|la minore|en|qid=Q277855}})
# [[tempus (musica)|Largo]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|fa diesis minus|fa diesis minore|en|qid=Q283910}})
# Allegro non troppo (re minor – {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|re maius|re maiore|en|qid=Q1124006}})
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Partitura apud Petrucci|Symphony No.5, Op.47 (Shostakovich, Dmitry)|symphoniae quintae Demetrii Sostakovic}}
[[Categoria:Musica classica]]
[[Categoria:Symphoniae]]
[[Categoria:Demetrius Sostakovic]]
[[Categoria:Musica 1936]]
cn9mpx96uns3uq4ejtshlcsml4cwlx1
3991872
3991839
2026-09-28T23:25:46Z
Grufo
64423
Grufo movit paginam [[Symphonia quinta (Szostakowicz)]] ad [[Symphonia quinta (Šostakovič)]]: Nomenclatura uniformis
3991839
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Дмитрий Дмитриевич Шостакович.jpg|thumb|Demetrius Šostakovič circa anno 1941]]
{{res|Symphonia quinta}} in [[re minus|re minore]] opus. 47 est [[symphonia]] a [[Demetrius Šostakovič|Demetrio Sostakovic]] inter menses Aprilis et Iulii anni [[1937]] composita. [[Leninopolis|Leninopoli]] sub directione [[Eugenius Mravinski|Eugenii Mravinski]] die [[21 Novembris]] [[1937]] primum concenta est.
Hae symphonia, praeter musicam ante annum [[1936]] scriptam, velut {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Symphonia quarta (Szostakowicz)|symphoniam quartam|en|qid=Q231253}} et operam de {{Op|[[Domina Macbeth districtus Mscenscensis]]}},<ref>Vehementer criticam severam subiecta fuit a ''[[Pravda]]''</ref> animo ''[[avant-garde]]'' vel [[modernismus|modernistico]] recusato, morem realismi [[socialismus|socialistici]] amplectitur. [[Unio Sovietica]] et [[Iosephus Stalin]] talem correctionem compositoris bene aestimaverunt.
Inter popularissimas et saepissime concentas Demetrii Soctakovic symphonias numeratur.<ref>Wraight, Craig, ''Linstening to Westen Music. Cengage Learning. ISBN 978-14390-8347-5''</ref>
== Formaa symphoniae ==
# [[Tempus (musica)|Moderato]] – [[tempus (musica)|Allegro]] non troppo ([[re minus|re minore]], [[forma sonatarum]])
# [[tempus (musica)|Allegretto]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|la minus|la minore|en|qid=Q277855}})
# [[tempus (musica)|Largo]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|fa diesis minus|fa diesis minore|en|qid=Q283910}})
# Allegro non troppo (re minor – {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|re maius|re maiore|en|qid=Q1124006}})
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Partitura apud Petrucci|Symphony No.5, Op.47 (Shostakovich, Dmitry)|symphoniae quintae Demetrii Sostakovic}}
[[Categoria:Musica classica]]
[[Categoria:Symphoniae]]
[[Categoria:Demetrius Sostakovic]]
[[Categoria:Musica 1936]]
cn9mpx96uns3uq4ejtshlcsml4cwlx1
3991874
3991872
2026-09-28T23:27:23Z
Grufo
64423
Paginam redintegravi; minora
3991874
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Дмитрий Дмитриевич Шостакович.jpg|thumb|Demetrius Šostakovič circa anno 1941]]
{{res|Symphonia quinta}} in [[re minus|re minore]] opus. 47 est [[symphonia]] a [[Demetrius Šostakovič|Demetrio Šostakovič]] inter menses Aprilis et Iulii anni [[1937]] composita. Die [[21 Novembris]] [[1937]] [[Leninopolis|Leninopoli]] sub directione [[Eugenius Mravinski|Eugenii Mravinski]] primum concenta est.
Hae symphonia, praeter musicam ante annum [[1936]] scriptam, velut {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Symphonia quarta (Szostakowicz)|symphoniam quartam|en|qid=Q231253}} et operam de {{Op|[[Domina Macbeth districtus Mscenscensis]]}},<ref>Vehementer criticam severam subiecta fuit a ''[[Pravda]]''</ref> animo ''[[avant-garde]]'' vel [[modernismus|modernistico]] recusato, morem realismi [[socialismus|socialistici]] amplectitur. [[Unio Sovietica]] et [[Iosephus Stalin]] talem correctionem compositoris bene aestimaverunt.
Inter popularissimas et saepissime concentas Demetrii Šostakovič symphonias numeratur.<ref>Wraight, Craig, ''Linstening to Westen Music. Cengage Learning. ISBN 978-14390-8347-5''</ref>
== Forma symphoniae ==
# [[Tempus (musica)|Moderato]] – [[tempus (musica)|Allegro]] non troppo ([[re minus|re minore]], [[forma sonatarum]])
# [[tempus (musica)|Allegretto]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|la minus|la minore|en|qid=Q277855}})
# [[tempus (musica)|Largo]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|fa diesis minus|fa diesis minore|en|qid=Q283910}})
# Allegro non troppo (re minor – {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|re maius|re maiore|en|qid=Q1124006}})
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Partitura apud Petrucci|Symphony No.5, Op.47 (Shostakovich, Dmitry)|symphoniae quintae Demetrii Šostakovič}}
[[Categoria:Musica classica]]
[[Categoria:Symphoniae]]
[[Categoria:Demetrius Sostakovic]]
[[Categoria:Musica 1936]]
rqskkdv3glu07m50qyolrwsx8yh58no
3991876
3991874
2026-09-28T23:28:58Z
Grufo
64423
3991876
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Дмитрий Дмитриевич Шостакович.jpg|thumb|Demetrius Šostakovič circa anno 1941]]
{{res|Symphonia quinta}} in [[re minus|re minore]] opus. 47 est [[symphonia]] a [[Demetrius Šostakovič|Demetrio Šostakovič]] inter menses Aprilis et Iulii anni [[1937]] composita. Die [[21 Novembris]] [[1937]] [[Leninopolis|Leninopoli]] sub directione [[Eugenius Mravinski|Eugenii Mravinski]] primum concenta est.
Hae symphonia, praeter musicam ante annum [[1936]] scriptam, velut {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Symphonia quarta (Šostakovič)|symphoniam quartam|en|qid=Q231253}} et operam de {{Op|[[Domina Macbeth districtus Mscenscensis]]}},<ref>Vehementer criticam severam subiecta fuit a ''[[Pravda]]''</ref> animo ''[[avant-garde]]'' vel [[modernismus|modernistico]] recusato, morem realismi [[socialismus|socialistici]] amplectitur. [[Unio Sovietica]] et [[Iosephus Stalin]] talem correctionem compositoris bene aestimaverunt.
Inter popularissimas et saepissime concentas Demetrii Šostakovič symphonias numeratur.<ref>Wraight, Craig, ''Linstening to Westen Music. Cengage Learning. ISBN 978-14390-8347-5''</ref>
== Forma symphoniae ==
# [[Tempus (musica)|Moderato]] – [[tempus (musica)|Allegro]] non troppo ([[re minus|re minore]], [[forma sonatarum]])
# [[tempus (musica)|Allegretto]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|la minus|la minore|en|qid=Q277855}})
# [[tempus (musica)|Largo]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|fa diesis minus|fa diesis minore|en|qid=Q283910}})
# Allegro non troppo (re minor – {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|re maius|re maiore|en|qid=Q1124006}})
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Partitura apud Petrucci|Symphony No.5, Op.47 (Shostakovich, Dmitry)|symphoniae quintae Demetrii Šostakovič}}
[[Categoria:Musica classica]]
[[Categoria:Symphoniae]]
[[Categoria:Demetrius Sostakovic]]
[[Categoria:Musica 1936]]
tu0upuiavbaoezq6sx4mwbw0xp2qxnq
Disputatio:Yvo Maria Dubigeon
1
329040
3991767
2026-09-28T14:29:30Z
Pippobuono
54500
attributio
3991767
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Yves-Marie Dubigeon|225040662}}
s2hto0at96pu5w4aumr7g1ae6mexqqp
Frapelle
0
329041
3991770
2026-09-28T14:40:12Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3991770
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Frappel Chapelle Sainte-Claire (Charémont).png|thumb|upright=0.8|left|Frizon: [[ecclesia (aedificium)|capella]] [[Sancta Clara|Sanctae Clarae]] dicata, in viculo Charémont.]]
{{res|Frizon}} est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 201 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Vosegi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Frapelle|Frapelle}}
{{Fontes geographici}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
tpvfx28lqe6owbjppcjk6gu2m43kkts
Disputatio:Frapelle
1
329042
3991772
2026-09-28T14:41:21Z
Pippobuono
54500
attributio
3991772
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Frapelle|238957508}}
buue9fwatk1abfe5xc6pjbnbnhqvu0p
Fracia
0
329043
3991775
2026-09-28T15:10:10Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3991775
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Fraize 88 Eglise.jpg|thumb|upright=0.8|left|Fracia: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Blasius|Sancto Blasio]] dicata.]]
{{res|Fracia}} seu '''Frasiae'''<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 98.</ref> ([[Francogallice]] ''Fraize'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:2843}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
== Cives notabiles ==
* [[Josephus Mengin]] (1750-1821), legatus, notario ibi functus est.
* [[Albertus Ferry]] (1833-1893), legatus, postea senator, ibi natus est.
* [[Georgius Flayeux]] (1868-1906), sacerdos et auctor, parochus [[Menardi Mons|Menardi Montis]], hic natus est.
* [[Franciscus Ingold]] (1894–1980), praefectus exercitus, et frater eius Mauritius annis 1904–1914, hic vixerunt.
* [[Raymundus Voinquel]] (1912–1994), photographus, hic natus est.
* [[Ioannes Chassard]] (1912–2006), in studiis Germanicis praeclarus, qui in Lyceo Henrici Poincaré Nanceii docuit atque multos libros didacticos composuit, hic natus est ibique pueritiam egit.
* [[Robertus Pommier]] (1919–1961), explorator regionum polarium qui in [[Spitzberga]]m, Terram Adeliae et [[Groenlandia]]m profectus est, hic natus est.
* [[Gerardus Cherpion]] (1948-), vir politicus Francicus, hic munere pharmacopolae ab annis 1970 usque ad annum 2005 functus est.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Vosegi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Fraize|Fraciam}}
{{Fontes geographici}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
fbxvkftwdwdonatxdvxarcusmwk9b8f
Disputatio:Fracia
1
329044
3991776
2026-09-28T15:12:09Z
Pippobuono
54500
attributio
3991776
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Fraize|239244563}}
orz1zrohl9b4h8kfiu47477lkn46ijx
Franum
0
329045
3991777
2026-09-28T15:17:40Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3991777
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Frain (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|left|Franum: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata.]]
{{res|Franum}}<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 103.</ref> ([[Francogallice]] ''Frain'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 125 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Vosegi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Frain|Franum}}
{{Fontes geographici}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
0qqf31pouifrcwwnon7xo4j4drcsi2w
Disputatio:Franum
1
329046
3991778
2026-09-28T15:18:51Z
Pippobuono
54500
attributio
3991778
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Frain|238957002}}
msypant0mrwyid4vnqxm4ytvw9kl6q4
Formula:Episcopi Sagienses
10
329047
3991785
2026-09-28T16:21:36Z
Pippobuono
54500
creatio
3991785
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Sagienses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Sagiensis|Sagienses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Sées.svg|150px]]
|sub = <small>Fontes : {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} necnon {{opus|url= https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/ |titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}</small>
|super= <small>Nomina itatice scripta a Roma recognita non sunt</small>
|corpus = [[Latuinus]] <small>(saeculo V)</small> • [[Sigisboldus]] <small>(circa 460)</small> • [[Landry]] <small>(circa 460)</small> • Nil <small> (saeculo V)</small> • [[Humbertus Sagiensis]] <small>(circa 500)</small> • [[Litardus]] <small>(...)</small> • Passiv <small>(...)</small> • [[Leudobaude]] <small>(...)</small> • [[Marcellus (Sagiensis)|Marcellus]] <small>(?-614)</small> • Amlacaire <small>(647-653)</small> • Reverianus <small>(670 – 682)</small> • Annobert <small>(?-706)</small> • Rodobert<small>(706)</small> • Hugo I <small>(saeculo VIII)</small> • Ravenger <small>(? – 750)</small> • Lotharius <small>(circa 750)</small> • Godegrang <small>(?–770)</small> • [[Gerardus (Sagiensis)|Gerardus]] <small>(765 – 805)</small> • Reginaldus Sagiensis <small>(circa 811)</small> • Ingelnom <small>(circa 833)</small> • Saxobold <small>(840 – 852)</small> • Sanctus Adelinus <small>(circa 879 – 916)</small> • Robertus I <small>(saeculo X)</small> • Benedictus <small>(saeculo X)</small> • Azo Venerabilis <small>(circa 986-1006)</small> • Ricardus I <small>(...)</small> • Sigefridus <small>(circa 1010– 1026)</small> • Radbod <small>(circa 1025– circa 1030)</small> • [[Yvo Belismi]] <small>(circa 1035–1070)</small> • Robertus II a Ryes <small>(circa 1070- circa 1081)</small> • Gerardus I <small>(1082 – 1091)</small> • Serlon d'Orgères <small>(1091–1123)</small> • Ioannes I de Neuville <small>(1124-1143)</small> • Gerardus II <small>(1144–1157)</small> • Froger <small>(1157–1184)</small> • Lisiardus <small>(1184–1201)</small> • Sylvester <small>(1202–1220)</small> • Gervasius I de Chichester <small>(1220–1228)</small> • Hugo II <small>(1228–1240)</small> • Goffridus de Mayet <small>(1240–1258)</small> • Thomasus d’Aunou <small>(1258–1278)</small> • Ioannes II de Bernières <small>(1278–1292)</small> • Philippus Le Boulenger <small>(1294–1315)</small> • Ricardus II de Sentilly <small>(1315–1320)</small> • Guillelmus I Mauger <small>(1320–1356)</small> • Gervasius II de Belleau <small>(1356–1363)</small> • Guillelmus II de Rancé <small>(1363–1378)</small> • Gregorius Langlois <small>(1378–1404)</small> • Petrus Beaublé <small>(1404–1408)</small> • Ioannes III <small>(1408–1422)</small> • Robertus III de Rouvres <small>(1422–1433)</small> • Theobaldus Lemoine <small>(1433-1434)</small> • Ioannes IV Chevalier <small>(1434–1438)</small> • Ioannes V de Pérusse d’Escars <small>(1438–1454)</small> • Robertus IV de Cornegrue <small>(1454–1478)</small> • Stephanus Goupillon <small>(1478–1493)</small> • [[Aegidius Valleguidonensis]] <small>(1493–1502)</small> • Claudius d’Husson <small>(1503–1510)</small> • [[Iacobus de Silly]] <small>(1511–1539)</small> • Nicolaus de Dangu <small>(1539–1545)</small> • [[Petrus Duval]] <small>(1545–1564)</small> • Ludovicus du Moulinet <small>(1564–1601)</small> • [[Claudius de Morenne]] <small>(1601–1606)</small> • [[Ioannes Bertaut]] <small>(1606–1611)</small> • Iacobus Suares <small>(1611–1614)</small> • [[Iacobus Camus de Pontcarré]] <small>(1614–1650)</small> • Franciscus Rouxel de Médavy <small>(1650–1670)</small> • [[Ioannes Forcoal]] <small>(1670–1682)</small> • Mathurinus Savary <small>(1690–1698)</small> • [[Ludovicus d’Aquin]] <small>(1698–1710)</small> • Dominicus Barnabas Turgot de Saint Clair <small>(1710–1727)</small> • [[Iacobus Lallement]] <small>(1728–1740)</small> • Ludovicus Franciscus Néel de Christot <small>(1740–1775)</small> • [[Ioannes Baptista du Plessis d’Argentré]] <small>(1775–1801)</small> • ''Jacques André Simon Lefessier'' <small>(constitutionalis episcopus Olinae, 1791–1801)</small> • Hilario Franciscus de Chevigné de Boischollet <small>(1802–1812)</small> • ''Guillaume André René Baston'' <small>(a Napoleone institutum, ignotus a Roma, 1813–1815)</small> • Franciscus Gabriel de Cheux du Repas <small>(1816)</small> • Alexis Saussol <small>(1817–1836</small> • Mellon de Jolly <small>(1836–1844)</small> • [[Carolus Fredericus Rousselet]] <small>(1844–1881)</small> • [[Franciscus Maria Trégaro]] <small>(1881–1897)</small> • [[Claudius Bardel]] <small>(1897–1926)</small> • [[Octavius Pasquet]] <small>(1926–1961)</small> • [[Andreas Pioger]] <small>(1961–1971)</small> • [[Henricus Derouet]] <small>(1971–1985)</small> • [[Yvo Maria Dubigeon]] <small>(1986–2002)</small> • [[Ioannes Claudius Boulanger]] <small>(2002–2010)</small> • [[Iacobus Habert]] <small>(2010–2020)</small> • [[Bruno Feillet]] <small>(2021-)</small>
}}<noinclude>
[[Categoria:Episcopi Sagienses|!]]
</noinclude>
5ab1uz2xc60r4vqbzwj219t96ohfj1c
3991789
3991785
2026-09-28T16:26:26Z
Pippobuono
54500
typo
3991789
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Sagienses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Sagiensis|Sagienses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Sées.svg|150px]]
|sub = <small>Fontes : {{CathHierDiocese|sees|Dioecesis Sagiensis}} necnon {{opus|url= https://www.orne.catholique.fr/diocese/histoire-et-presentation/ |titulus=Histoire et présentation|domus editoria=orne.catholique.fr}} {{ling|Francogallice}}</small>
|super= <small>Nomina itatice scripta a Roma recognita non sunt</small>
|corpus = [[Latuinus]] <small>(saeculo V)</small> • [[Sigisboldus]] <small>(circa 460)</small> • [[Landry]] <small>(circa 460)</small> • Nil <small> (saeculo V)</small> • [[Humbertus Sagiensis]] <small>(circa 500)</small> • [[Litardus]] <small>(...)</small> • Passiv <small>(...)</small> • [[Leudobaude]] <small>(...)</small> • [[Marcellus (Sagiensis)|Marcellus]] <small>(?-614)</small> • Amlacaire <small>(647-653)</small> • Reverianus <small>(670 – 682)</small> • Annobert <small>(?-706)</small> • Rodobert<small>(706)</small> • Hugo I <small>(saeculo VIII)</small> • Ravenger <small>(? – 750)</small> • Lotharius <small>(circa 750)</small> • Godegrand <small>(?–770)</small> • [[Gerardus (Sagiensis)|Gerardus]] <small>(765 – 805)</small> • Reginaldus Sagiensis <small>(circa 811)</small> • Ingelnom <small>(circa 833)</small> • Saxobold <small>(840 – 852)</small> • Sanctus Adelinus <small>(circa 879 – 916)</small> • Robertus I <small>(saeculo X)</small> • Benedictus <small>(saeculo X)</small> • Azo Venerabilis <small>(circa 986-1006)</small> • Ricardus I <small>(...)</small> • Sigefridus <small>(circa 1010– 1026)</small> • Radbod <small>(circa 1025– circa 1030)</small> • [[Yvo Belismi]] <small>(circa 1035–1070)</small> • Robertus II a Ryes <small>(circa 1070- circa 1081)</small> • Gerardus I <small>(1082 – 1091)</small> • Serlon d'Orgères <small>(1091–1123)</small> • Ioannes I de Neuville <small>(1124-1143)</small> • Gerardus II <small>(1144–1157)</small> • Froger <small>(1157–1184)</small> • Lisiardus <small>(1184–1201)</small> • Sylvester <small>(1202–1220)</small> • Gervasius I de Chichester <small>(1220–1228)</small> • Hugo II <small>(1228–1240)</small> • Goffridus de Mayet <small>(1240–1258)</small> • Thomasus d’Aunou <small>(1258–1278)</small> • Ioannes II de Bernières <small>(1278–1292)</small> • Philippus Le Boulenger <small>(1294–1315)</small> • Ricardus II de Sentilly <small>(1315–1320)</small> • Guillelmus I Mauger <small>(1320–1356)</small> • Gervasius II de Belleau <small>(1356–1363)</small> • Guillelmus II de Rancé <small>(1363–1378)</small> • Gregorius Langlois <small>(1378–1404)</small> • Petrus Beaublé <small>(1404–1408)</small> • Ioannes III <small>(1408–1422)</small> • Robertus III de Rouvres <small>(1422–1433)</small> • Theobaldus Lemoine <small>(1433-1434)</small> • Ioannes IV Chevalier <small>(1434–1438)</small> • Ioannes V de Pérusse d’Escars <small>(1438–1454)</small> • Robertus IV de Cornegrue <small>(1454–1478)</small> • Stephanus Goupillon <small>(1478–1493)</small> • [[Aegidius Valleguidonensis]] <small>(1493–1502)</small> • Claudius d’Husson <small>(1503–1510)</small> • [[Iacobus de Silly]] <small>(1511–1539)</small> • Nicolaus de Dangu <small>(1539–1545)</small> • [[Petrus Duval]] <small>(1545–1564)</small> • Ludovicus du Moulinet <small>(1564–1601)</small> • [[Claudius de Morenne]] <small>(1601–1606)</small> • [[Ioannes Bertaut]] <small>(1606–1611)</small> • Iacobus Suares <small>(1611–1614)</small> • [[Iacobus Camus de Pontcarré]] <small>(1614–1650)</small> • Franciscus Rouxel de Médavy <small>(1650–1670)</small> • [[Ioannes Forcoal]] <small>(1670–1682)</small> • Mathurinus Savary <small>(1690–1698)</small> • [[Ludovicus d’Aquin]] <small>(1698–1710)</small> • Dominicus Barnabas Turgot de Saint Clair <small>(1710–1727)</small> • [[Iacobus Lallement]] <small>(1728–1740)</small> • Ludovicus Franciscus Néel de Christot <small>(1740–1775)</small> • [[Ioannes Baptista du Plessis d’Argentré]] <small>(1775–1801)</small> • ''Jacques André Simon Lefessier'' <small>(constitutionalis episcopus Olinae, 1791–1801)</small> • Hilario Franciscus de Chevigné de Boischollet <small>(1802–1812)</small> • ''Guillaume André René Baston'' <small>(a Napoleone institutum, ignotus a Roma, 1813–1815)</small> • Franciscus Gabriel de Cheux du Repas <small>(1816)</small> • Alexis Saussol <small>(1817–1836</small> • Mellon de Jolly <small>(1836–1844)</small> • [[Carolus Fredericus Rousselet]] <small>(1844–1881)</small> • [[Franciscus Maria Trégaro]] <small>(1881–1897)</small> • [[Claudius Bardel]] <small>(1897–1926)</small> • [[Octavius Pasquet]] <small>(1926–1961)</small> • [[Andreas Pioger]] <small>(1961–1971)</small> • [[Henricus Derouet]] <small>(1971–1985)</small> • [[Yvo Maria Dubigeon]] <small>(1986–2002)</small> • [[Ioannes Claudius Boulanger]] <small>(2002–2010)</small> • [[Iacobus Habert]] <small>(2010–2020)</small> • [[Bruno Feillet]] <small>(2021-)</small>
}}<noinclude>
[[Categoria:Episcopi Sagienses|!]]
</noinclude>
j1pz6pjpyta4yf6w8hwrcxbseda1rtj
Iacobus Habert
0
329048
3991794
2026-09-28T16:37:10Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3991794
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Iacobus Habert''' (natus die [[2 Maii]] [[1960]] [[Maclovium|Maclovii]], [[Ella et Vicenonia]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 2010 ad annum 2020, postea [[Dioecesis Baiocensis-Lexoviensis]] nominatus est.<ref>{{CathHierBishop|habertj}}</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jacques Habert |Iacobum Habert}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1960||Habert, Iacobus}}
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Episcopi Baiocenses-Lexovienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
exsiboz3xnym0waq3zs4f67cx47xstb
3991857
3991794
2026-09-28T21:44:45Z
IacobusAmor
1163
3991857
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Iacobus Habert''' (natus [[Maclovium|Maclovii]] in [[Ella et Vicenonia]] die [[2 Maii]] [[1960]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno [[2010]] ad annum [[2020]], postea [[Dioecesis Baiocensis-Lexoviensis]] nominatus.<ref>{{CathHierBishop|habertj}}.</ref>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jacques Habert |Iacobum Habert}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1960||Habert, Iacobus}}
[[Categoria:Episcopi Baiocenses-Lexovienses]]
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
n1yzmz039er3chxkef3ft2mcddugxac
Disputatio:Iacobus Habert
1
329049
3991797
2026-09-28T16:41:55Z
Pippobuono
54500
attributio
3991797
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Jacques Habert (évêque)|238789485}}
3he8b1f2rkzil64fnr26tqxfocaaycd
Bruno Feillet
0
329050
3991808
2026-09-28T17:30:05Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3991808
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Bruno Feillet''' (natus die [[16 Novembris]] [[1959]] [[Burdigala#Partes urbis|Caudéran]], [[Girumna (praefectura Franciae)|Girumna]]) est Episcopus [[Dioecesis Sagiensis|Sagiensis]] ab anno 2021.<ref>{{CathHierBishop|feillet}}</ref>
== Biographia ==
Bruno Feillet studia secundaria apud scholam Dominae Nostrae [[Malbodium|Malbodii]] perfecit. Seminarium [[archidioecesis Insulensis]] ingreditur. Postea studia linguae in [[Universitas Insulensis|Universitate Insulensi]] incipit, atque munus civile in Mauritania sub ratione cooperationis perficit. Postea, seminarium Carmelitanorum in Parisiis iunxit. Sacerdotem [[Archidioecesis Cameracensis]] die [[1 Octobris]] [[1988]] ordinatus est.
Nominatus episcopus auxiliarius [[Archidioecesis Remensis]], ordinatus est episcopus die [[22 Septembris]] [[2013]]. A [[17 Iulii]] [[2021]], episcopum Sagiensem nominatus est.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Bruno Feillet|Brunonem Feillet}}
{{Fontes biographici}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1959||Feillet, Bruno}}
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
maiqyy3dn2hci8dqz2v17szwtmwxxpf
Disputatio:Bruno Feillet
1
329051
3991809
2026-09-28T17:31:19Z
Pippobuono
54500
attributio
3991809
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Bruno Feillet|237603700}}
r0mdjx4fxhz0ekrt3c6bo05aqtqkjqn
Ferrugo
0
329052
3991811
2026-09-28T17:44:26Z
Demetrius Talpa
81729
nova
3991811
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[rubigo]]
ed185cisr3o4c0orwdp4cx8y8csx3u3
Disputandi pruritus est ecclesiarum scabies
0
329053
3991817
2026-09-28T18:23:28Z
Andrew Dalby
1084
Redirigens ad [[Henricus Wottonius]]
3991817
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Henricus Wottonius]]
l8883txy4vg2mhp0o4hyaw02tm7diz5
3991818
3991817
2026-09-28T18:23:42Z
Andrew Dalby
1084
[[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Aphorismi]]
3991818
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Henricus Wottonius]]
[[Categoria:Aphorismi]]
akiy0ofwsmu4mhd05n3p8v64ygq39ug
3991831
3991818
2026-09-28T18:41:42Z
Grufo
64423
+{{Titulus ad litteram}}
3991831
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Henricus Wottonius]]
{{Titulus ad litteram}}
[[Categoria:Aphorismi]]
4g4oxybgobmesime4k84b6rhgm240xl
Henricus Derouet
0
329054
3991821
2026-09-28T18:26:49Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3991821
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Henricus Derouet''' (natus die [[28 Novembris]] [[1922]] in [[Loiré]], [[Meduana et Liger]]; [[Andecavis]] mortuus die [[4 Iulii]] [[2004]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 1971 ad annum 1985, postea Episcopus [[Dioecesis Atrebatensis]] ab anno 1985 ad annum 1998.<ref>{{CathHierBishop|derou}}</ref>
== Biographia ==
Nominatus episcopum coadiutorem [[Andreas Pioger|Andreae Pioger]] die [[21 Octobris]] [[1970]], ordinatus est episcopus die [[6 Decembris]] 1970, et episcopus Sagiensis [[21 Iulii]] [[1971]].
Postea [[10 Octobris]] [[1985]], mutatus est [[Atrebatum]]. Die [[12 Augusti]] [[1998]] munere decessit.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Henri Derouet|Henricum Derouet}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|derou}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1922|2004|Derouet, Henricus}}
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
pvg29c40nghqc5chv0hlz68e0w1llw8
3991822
3991821
2026-09-28T18:28:32Z
Pippobuono
54500
/* Notae */ +cat
3991822
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Henricus Derouet''' (natus die [[28 Novembris]] [[1922]] in [[Loiré]], [[Meduana et Liger]]; [[Andecavis]] mortuus die [[4 Iulii]] [[2004]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 1971 ad annum 1985, postea Episcopus [[Dioecesis Atrebatensis]] ab anno 1985 ad annum 1998.<ref>{{CathHierBishop|derou}}</ref>
== Biographia ==
Nominatus episcopum coadiutorem [[Andreas Pioger|Andreae Pioger]] die [[21 Octobris]] [[1970]], ordinatus est episcopus die [[6 Decembris]] 1970, et episcopus Sagiensis [[21 Iulii]] [[1971]].
Postea [[10 Octobris]] [[1985]], mutatus est [[Atrebatum]]. Die [[12 Augusti]] [[1998]] munere decessit.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Henri Derouet|Henricum Derouet}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|derou}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1922|2004|Derouet, Henricus}}
[[Categoria:Episcopi Atrebatenses]]
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
l1ds0ccu3onkthv1jdh3lvdsox1jgxl
3991824
3991822
2026-09-28T18:35:57Z
Pippobuono
54500
/* Nexus externi */ -commons
3991824
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Henricus Derouet''' (natus die [[28 Novembris]] [[1922]] in [[Loiré]], [[Meduana et Liger]]; [[Andecavis]] mortuus die [[4 Iulii]] [[2004]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 1971 ad annum 1985, postea Episcopus [[Dioecesis Atrebatensis]] ab anno 1985 ad annum 1998.<ref>{{CathHierBishop|derou}}</ref>
== Biographia ==
Nominatus episcopum coadiutorem [[Andreas Pioger|Andreae Pioger]] die [[21 Octobris]] [[1970]], ordinatus est episcopus die [[6 Decembris]] 1970, et episcopus Sagiensis [[21 Iulii]] [[1971]].
Postea [[10 Octobris]] [[1985]], mutatus est [[Atrebatum]]. Die [[12 Augusti]] [[1998]] munere decessit.
== Nexus externi ==
<!--->{{CommuniaCat|Henri Derouet|Henricum Derouet}}<!--->
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|derou}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1922|2004|Derouet, Henricus}}
[[Categoria:Episcopi Atrebatenses]]
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
g9ridu2orbdyvsezxwu031jn7rqx8y1
3991826
3991824
2026-09-28T18:37:15Z
Pippobuono
54500
typo
3991826
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Henricus Derouet''' (natus die [[28 Novembris]] [[1922]] in [[Loiré]], [[Meduana et Liger]]; [[Andecavis]] mortuus die [[4 Iulii]] [[2004]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno 1971 ad annum 1985, postea Episcopus [[Dioecesis Atrebatensis]] ab anno 1985 ad annum 1998.<ref>{{CathHierBishop|derouet}}</ref>
== Biographia ==
Nominatus episcopum coadiutorem [[Andreas Pioger|Andreae Pioger]] die [[21 Octobris]] [[1970]], ordinatus est episcopus die [[6 Decembris]] 1970, et episcopus Sagiensis [[21 Iulii]] [[1971]].
Postea [[10 Octobris]] [[1985]], mutatus est [[Atrebatum]]. Die [[12 Augusti]] [[1998]] munere decessit.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Henri Derouet|Henricum Derouet}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|derouet}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1922|2004|Derouet, Henricus}}
[[Categoria:Episcopi Atrebatenses]]
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
3ag24643u7sp7tswe6hpwbow3ifnz4u
3991859
3991826
2026-09-28T21:53:41Z
IacobusAmor
1163
3991859
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Henricus Derouet''' (natus [[Andecavis|Andecavi]] in [[commune|communi]] praefecturae [[Meduana et Liger|Meduanae et Ligeris]] die [[28 Novembris]] [[1922]]; mortuus die [[4 Iulii]] [[2004]]) fuit Episcopus [[Dioecesis Sagiensis]] ab anno [[1971]] ad annum [[1985]], postea Episcopus [[Dioecesis Atrebatensis]] ab anno [[1985]] ad annum [[1998]].<ref>{{CathHierBishop|derouet}}</ref>
== Biographia ==
Nominatus episcopus coadiutor [[Andreas Pioger|Andreae Pioger]] die [[21 Octobris]] [[1970]], ordinatus est [[episcopus]] die [[6 Decembris]] [[1970]], et Episcopus Sagiensis [[21 Iulii]] [[1971]]. Postea, die [[10 Octobris]] [[1985]], [[Atrebatum]] translatus est. Die [[12 Augusti]] [[1998]] munere decessit.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Henri Derouet|Henricum Derouet}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|derouet}}
== Notae ==
<references />
{{RC-stipula}}
{{Episcopi Sagienses}}
{{Lifetime|1922|2004|Derouet, Henricus}}
[[Categoria:Episcopi Atrebatenses]]
[[Categoria:Episcopi Sagienses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
3rorueqv9a0iro9z9gv6hlvumdyyi8l
Disputatio:Henricus Derouet
1
329055
3991825
2026-09-28T18:36:57Z
Pippobuono
54500
attributio
3991825
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Henri Derouet|226631647}}
h4tx2zlssb70uk8eve23fw65aorf7wj
Symphonia quinta (Szostakowicz)
0
329056
3991873
2026-09-28T23:25:46Z
Grufo
64423
Grufo movit paginam [[Symphonia quinta (Szostakowicz)]] ad [[Symphonia quinta (Šostakovič)]]: Nomenclatura uniformis
3991873
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Symphonia quinta (Šostakovič)]]
qo1k1cx8d79k2ufwolevzxmimy0a3ab
Symphonia quinta (Sostakovic)
0
329057
3991875
2026-09-28T23:27:53Z
Grufo
64423
Redirectionem creavi
3991875
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Symphonia quinta (Šostakovič)]]
qo1k1cx8d79k2ufwolevzxmimy0a3ab
Formula:Non factum
10
329058
3991878
2026-09-28T23:37:16Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3991878
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><span style="margin-right: .4em; font-weight: bold;{{safesubst:<noinclude />#if:{{{ancora|}}}|" id="{{safesubst:<noinclude />anchorencode:{{{ancora}}}}}"|"}}>[[Imago:X mark.svg|18px|link=|alt=Non factum]] {{safesubst:<noinclude />#if:{{{1|}}}|{{{1}}}|Non factum.}}</span> </includeonly><noinclude>{{Documentatio|Formula:Ok/doc}}</noinclude>
mguren5bvc0axfgbgfidnfro3z50wlf
Triyuginarayan
0
329059
3991906
2026-09-29T07:20:12Z
Paresh Kumar 1
215378
Paginam instituit, scribens 'Triyuginarayan est locus peregrinationis sacer in India Septentrionali, in regione Rudraprayag civitatis Uttarakhand situs. Templum Deo Vishnu dicatum est; locus autem celebritatem inde nactus est quod ibi matrimonium Dei Shiva et Deae Parvati celebratum esse traditur. Vocabulum "Triyuginarayan" ex lingua Sanscrita oritur: "Tri" tria significat, "Yogi" aetatem vel temporis spatium denotat, "Narayan" autem aliud nomen est Dei Vishnu. Templum aquas ex quattuor l...'
3991906
wikitext
text/x-wiki
Triyuginarayan est locus peregrinationis sacer in India Septentrionali, in regione Rudraprayag civitatis Uttarakhand situs. Templum Deo Vishnu dicatum est; locus autem celebritatem inde nactus est quod ibi matrimonium Dei Shiva et Deae Parvati celebratum esse traditur.
Vocabulum "Triyuginarayan" ex lingua Sanscrita oritur: "Tri" tria significat, "Yogi" aetatem vel temporis spatium denotat, "Narayan" autem aliud nomen est Dei Vishnu. Templum aquas ex quattuor lacubus sacris — Rudra Kund, Vishnu Kund, Brahma Kund, Saraswati Kund — accipit.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/triyuginarayan-temple-a-sacred-place-of-worship/ Templum Triyuginarayan, locus nuptiarum Shivae et Parvatae]</ref>
Praeterea, flamma perennis, "Akhand Dhuni" appellata, ex ipso die nuptiarum divinarum ardere creditur; qua de causa templum ipsum "Templum Akhand Dhuni" vocatur. Peregrini huc veniunt atque cinerem domum secum auferunt, ut prosperitatem et felicitatem vitae coniugali concilient. Etiam coniuges hic matrimonium ineunt, ut iter vitae suae principio spirituali sacroque auspicentur.
== Locus ==
Templum Triyuginarayan in regione Rudraprayag situm est, intra tractum Garhwal Himalayarum civitatis Uttarakhand in India Septentrionali. Templum ad altitudinem sex milium quingentorum pedum (id est, mille nongentorum octoginta metrorum) exstat, montibus Himalayis circumdatum atque amoenis prospectibus praeditum.
Circiter sedecim tantum chiliometra abest a Gaurikund — quae statio est unde iter ad Kedarnath incipit — atque undecim chiliometra a Sonprayag.
ign00ftm1wpof2mu1qcwu3p572oqgk0
3991921
3991906
2026-09-29T10:08:15Z
Grufo
64423
Vicificatio; +{{Dubcat}}
3991921
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Triyuginarayan Temple.jpg|thumb|Triyuginarayan templum]]
{{res|Triyuginarayan}} est locus peregrinationis sacer in [[India]] Septentrionali, in regione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Rudraprayag (districtus Indiae)|Rudraprayag|en|qid=Q1805059}} civitatis [[Uttarakhand]] situs. Templum Deo [[Vishnu]] dicatum est; locus autem celebritatem inde nactus est quod ibi matrimonium dei [[Sivus|Sivi]] et deae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Parvati||en|qid=Q170485}} celebratum esse traditur.
Vocabulum {{idioma|Triyuginarayan}} e lingua Sanscrita oritur: ''Tri'' ‘tria’ significat, ''Yogi'' ‘aetatem’ vel ‘temporis spatium’ denotat, ''Narayan'' autem aliud nomen est Dei Vishnu. Templum aquas ex quattuor lacubus sacris—Rudra Kund, Vishnu Kund, Brahma Kund, Saraswati Kund—accipit.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/triyuginarayan-temple-a-sacred-place-of-worship/ Templum Triyuginarayan, locus nuptiarum Shivae et Parvatae]</ref>
Praeterea, flamma perennis, “Akhand Dhuni” appellata, ex ipso die nuptiarum divinarum ardere creditur; qua de causa templum “Templum Akhand Dhuni” vocatur. Peregrini huc veniunt atque cinerem domum secum ita auferunt, ut prosperitatem et felicitatem vitae coniugali concilient. Etiam coniuges hic matrimonium ineunt, sperantes iter vitae suae principio spirituali sacroque auspicaturum esse.
== Locus ==
Templum Triyuginarayan in regione Rudraprayag intra tractum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Garhwal Himalayensis||en|qid=Q4180735}} civitatis Uttarakhand in India Septentrionali situm est. Templum altitudine mille nongentorum octoginta [[metrum|metrorum]], seu sex milium quingentorum pedum, exstat, montibus Himalayensibus circumdatum atque amoenis prospectibus praeditum.
Circiter sedecim tantum chiliometra a Gaurikund—quod statio est unde iter ad Kedarnath incipit—atque undecim chiliometra a Sonprayag abest.
== Notae ==
<references />
{{Dubcat}}
ckni01lm687y2gf7f3r8udf3vto3vqd
De amore (Andreas)
0
329060
3991915
2026-09-29T09:45:05Z
Grufo
64423
Grufo movit paginam [[De amore (Andreas)]] ad [[De amore (Andreas Capellanus)]]: Nomen plenum
3991915
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[De amore (Andreas Capellanus)]]
erk11xrb2brd0l0zz90rdurl2hl6iqg
Tungnath
0
329061
3991920
2026-09-29T09:59:28Z
Kumarram87
215166
Paginam instituit, scribens 'Tungnath est templum Hinduisticum sacrum in India situm, quod inter omnia templa deo Shivae dicata in toto orbe terrarum altissimum habetur; nam in altitudine 12 073 pedum supra aequor maris exstat. Hoc templum, ubi brachia dei Shivae coluntur, deo Shivae sacratum est atque ad circulum "Panch Kedar" in regione Uttarakhand pertinet.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/panch-kedar/ Panch Kedar Templa in Uttarakhand]</ref> Creditur templum Tungnath Mahadev esse...'
3991920
wikitext
text/x-wiki
Tungnath est templum Hinduisticum sacrum in India situm, quod inter omnia templa deo Shivae dicata in toto orbe terrarum altissimum habetur; nam in altitudine 12 073 pedum supra aequor maris exstat. Hoc templum, ubi brachia dei Shivae coluntur, deo Shivae sacratum est atque ad circulum "Panch Kedar" in regione Uttarakhand pertinet.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/panch-kedar/ Panch Kedar Templa in Uttarakhand]</ref>
Creditur templum Tungnath Mahadev esse locus ubi brachia dei Shivae apparuerunt, cum quinque corporis partes diversae in quinque locis diversis per regionem Garhwal (in civitate Uttarakhand Indiae septentrionalis) visae sunt; quorum locorum unus erat Tungnath.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/tungnath-temple-twelve-fascinating-facts/ De Tungnath Mahadev Templum Uttarakhand]</ref>
Innotuit etiam propter celebre iter pedestre "Chopta-Tungnath-Chandrashila" dictum, quod a valle Chopta — quae "Helvetia parva Indiae" appellatur — incipit; nam post tres chiliometra et dimidium peragrata ad templum Tungnath pervenitur, et addito itinere unius chiliometri et dimidii ad cacumen Chandrashila (in altitudine 13 123 pedum seu 4 000 metrorum) pervenitur, unde prospectus montium Himalaiorum in regione Garhwal spectabilis et magnificus patet.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/chopta-uttarakhand/ Chopta, Helvetia Minima Uttarakhandiae]</ref>
== Locus ==
Templum Tungnath in districtu Rudraprayag civitatis Uttarakhand Indiae, intra regionem Garhwal, ad altitudinem 12 073 pedum situm est. Vallis Chopta stationem praebet unde iter incipit; ad eam via pervenitur ab Haridwar et Rishikesh, trans loca sicut Kund, Ukhimath, Gopeshwar et alia.
86zoqgva8dfb6onzxyh05jb0ap621nl
3991929
3991920
2026-09-29T10:46:55Z
Grufo
64423
+{{Vicificanda}}
3991929
wikitext
text/x-wiki
{{Vicificanda}}
Tungnath est templum Hinduisticum sacrum in India situm, quod inter omnia templa deo Shivae dicata in toto orbe terrarum altissimum habetur; nam in altitudine 12 073 pedum supra aequor maris exstat. Hoc templum, ubi brachia dei Shivae coluntur, deo Shivae sacratum est atque ad circulum "Panch Kedar" in regione Uttarakhand pertinet.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/panch-kedar/ Panch Kedar Templa in Uttarakhand]</ref>
Creditur templum Tungnath Mahadev esse locus ubi brachia dei Shivae apparuerunt, cum quinque corporis partes diversae in quinque locis diversis per regionem Garhwal (in civitate Uttarakhand Indiae septentrionalis) visae sunt; quorum locorum unus erat Tungnath.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/tungnath-temple-twelve-fascinating-facts/ De Tungnath Mahadev Templum Uttarakhand]</ref>
Innotuit etiam propter celebre iter pedestre "Chopta-Tungnath-Chandrashila" dictum, quod a valle Chopta — quae "Helvetia parva Indiae" appellatur — incipit; nam post tres chiliometra et dimidium peragrata ad templum Tungnath pervenitur, et addito itinere unius chiliometri et dimidii ad cacumen Chandrashila (in altitudine 13 123 pedum seu 4 000 metrorum) pervenitur, unde prospectus montium Himalaiorum in regione Garhwal spectabilis et magnificus patet.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/chopta-uttarakhand/ Chopta, Helvetia Minima Uttarakhandiae]</ref>
== Locus ==
Templum Tungnath in districtu Rudraprayag civitatis Uttarakhand Indiae, intra regionem Garhwal, ad altitudinem 12 073 pedum situm est. Vallis Chopta stationem praebet unde iter incipit; ad eam via pervenitur ab Haridwar et Rishikesh, trans loca sicut Kund, Ukhimath, Gopeshwar et alia.
cmwe0txmqfgmuu1ew6crccoiq5321bh