Wikipedia lbwiki https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter Media Spezial Diskussioun Benotzer Benotzer Diskussioun Wikipedia Wikipedia Diskussioun Fichier Fichier Diskussioun MediaWiki MediaWiki Diskussioun Schabloun Schabloun Diskussioun Hëllef Hëllef Diskussioun Kategorie Kategorie Diskussioun TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussioun Veranstaltung Veranstaltung Diskussion 4 247 2678162 2635490 2026-05-15T15:24:21Z Volvox 4050 Link fir op déi vireg Säit ënne geännert 2678162 wikitext text/x-wiki {{Schabloun:Éischt Schrëtt}}__NOTOC__ [[Fichier:Wikimedia Community Logo.svg|100px|left]] Hanner der Wikipedia verstoppt sech eng '''Communautéit '''vu Contributeuren. Do ass et natierlech nëmmen allze mënschlech ze diskutéieren an och alt emol ze streiden. De Sënn vun dësem Kapitel ass et, fir Iech de gemeinschaftlechen Aspekt vun der Wikipedia méi no ze bréngen. Normalstierflecher genee sou wéi Experten op verschiddene Gebidder hëllefe bei dësem Projet mat a wärend Dir dës Säit liest, ass warscheinlech grad een amgaang en Artikel ze schreiwen oder z'änneren. Der musst Iech net identifizéieren, mä e [[Wikipedia:Benotzernumm|Benotzernumm]] erméiglecht Iech e puer weider Funktiounen ze benotzen, an erliichtert d'Korrespondenz. Der kënnt Iech och an der Lëscht vun de [[Wikipedia:Wikipedianer|Wikipedianer]] androen, wat deem Ganzen eng méi familiär Atmosphär gëtt. {| | |[[Fichier:Codex icon userGroup color-warning.svg|left|50px|]] <br> || [[Wikipedia:Communautéit/Rollen|Déi verschidde Rolle bannent der Communautéit]]<br>Wat ass een ''Anonymen'', e ''Benotzer'', e ''Sysop'' a wat maachen déi Leit ? |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Codex icon userTalk color-warning.svg|left|50px|]] <br> || [[Wikipedia:Communautéit/Diskutéieren|Wou kann ech diskutéieren oder Froe stellen ?]]<br>Dës Säit erkläert Iech, u wien der Iech wenne kënnt, wann Dir eng Fro hutt, a wou der diskutéiere kënnt. |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Codex icon articleDisambiguation color-warning.svg|left|50px|]] <br> || [[Wikipedia:Communautéit/Konflikt|Wat maache bei Konflikter ?]]<br>Dës Säit erkläert Iech, wat Dir maache sollt, wann der enger anerer Meenung sidd wéi den Auteur vun engem Artikel, a wéi Konflikter tëscht de Benotzer ze reegele sinn. |- |} == Kuckt och == * [[Wikipedia:Communautéitssäit]] ---- <div align="center">'''[[Wikipedia:Temporäre Kont|◀ Temporäre Kont]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Communautéit/Rollen|Benotzertyppen: déi verschidde Rollen ▶]]'''</div> {{DEFAULTSORT:Communauteit}} [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] 80eli0cemgatvri1528seokgcyemu62 4 1044 2678163 2645150 2026-05-15T15:24:53Z Volvox 4050 2678163 wikitext text/x-wiki {{Éischt Schrëtt}} Bei der Wikipedia ka jidderee matmaachen, andeems en Artikelen opmécht, verännert, completéiert asw. Dat verhënnert awer net, datt d'Communautéit sech organiséiere muss a bestëmmt Benotzer nach speziell Funktiounen iwwerhuele mussen. Eng kleng Iwwersiicht mat de verschiddene '''Rolle''' vun den eenzele Benotzer gesitt der hei drënner opgelëscht. Fir eng detailléiert Stéchwuert-Lëscht vun de Benotzergruppen an hire Rechter, kuckt [[Spezial:Gruppenrechte|hei]]. {| | | <br> || En „'''Anonymmen'''“ ass e Benotzer, dee sech net ageloggt huet an deen ënner engem [[Wikipedia:Temporäre Kont|temporäre Kont]] schreift. Hie kann Artikelen änneren an och neier opmaachen.<br>Kuckt och: [[Wikipedia:Temporäre Kont]] |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Wikipedia registered right.svg|left|70px|]] <br> || E '''Benotzer''' deen e [[Wikipedia:Benotzerkont|Benotzerkont]] opgemaach huet, gëtt véier Deeg no der Umeldung, a wann en op d'mannst 10 Ännerungen opweises huet, automatesch e '''registréierten (oder ugemellten) Benotzer'''. Hie ka grad wéi dee mam temporäre Kont Artikelen änneren an neier opmaachen, mä doriwwer eraus ë.&nbsp;a. och nach Biller an Tounfichieren op d'Wiki eroplueden.<br>Kuckt och: [[Wikipedia:Benotzer]] |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Wikipedia Administrator.svg|left|70px|]] <br> || '''Administrateuren '''oder '''Adminen''', och alt '''„Sysop“''' genannt, si ganz normal Wikipedianer, déi awer eng méi grouss „Geschierkëscht“ hunn, absënns fir de Vandale besser kënnen Här ze ginn.<br>Kuckt och: [[Wikipedia:Administrateuren]]. |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Wikipedia bureaucrat.svg|left|70px|]] <br> || Dem '''Bürokrat''' seng Geschierkëscht ass nach méi grouss wéi dem Admin seng, well hien och nach eng Rëtsch Verwaltungsaufgaben erfëlle muss.<br>Kuckt och: [[Wikipedia:Bürokraten]] |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Wikipedia Stewards.png|left|70px|]] <br> || E '''Steward''' kann Adminen a Bürokraten ernennen a s'och nees ofsetzen, dëst souwuel op sengem eegene wéi op frieme [[Special:SiteMatrix|Wikimedia-Projeten]]. Ufroen u Stewarde sinn op hirer [[:meta:Requests_for_permissions|Meta-Säit]] ze maachen. Diskutéiert Äert Uleies awer ëmmer als éischt um [[Wikipedia:De Staminee|Stamminee]], well e Steward këmmert sech normalerweis net ëm Problemer, déi och lokal geléist kënne ginn. |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Wikipedia developers.png|left|70px|]] <br> || '''Entwéckler '''oder '''Developer '''gehéieren net wierklech an dës Lëscht vun de Rolle vun de Wikipedianer, well hir Aufgab net d'Artikelschreiwen ass, mä d'[[MediaWiki]]-Software ze verbesseren an auszebauen. |- |} ---- <div align="center">'''[[Wikipedia:Communautéit|◀ Communautéit: Relatiounen tëscht de Wikipedianer]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Communautéit/Diskutéieren|Wou kann ech diskutéieren oder Froe stellen? ▶]]'''</div> [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] 5o1nzdb5agkzez6mee68kouu0mufhzf 4 1045 2678164 2635499 2026-05-15T15:25:06Z Volvox 4050 2678164 wikitext text/x-wiki {{Éischt Schrëtt}}__NOTOC__ Wou kann ech '''diskutéieren '''oder '''Froe stellen''' ? {| | |[[Fichier:Codex icon userTalk color-progressive.svg|left|70px|]] <br> || Wann der '''Commentairen zu engem bestëmmten Artikel''' wëllt maachen, da klickt einfach beim betraffenen Artikel uewen op der Säit op de Reider <code><nowiki>Diskussioun</nowiki></code>, wat Iech direkt op d'Diskussiounssäit vun deem Artikel leet. |- |&nbsp; |- | |[[Fichier:Codex icon helpNotice.svg|left|70px|]] <br> || Wann der '''generell Froen''' oder Umierkungen hutt, da schreift se op de [[Wikipedia:De_Staminee|Stamminee]]. |} ---- <div align="center">'''[[Wikipedia:Communautéit/Rollen|◀ Benotzertyppen: déi verschidde Rollen]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Communautéit/Konflikt|Wat maache bei Konflikter? ▶]]'''</div> [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] 12kywc4n1y5shz44yc06cazvhuplwvk 4 1046 2678165 2635500 2026-05-15T15:25:17Z Volvox 4050 2678165 wikitext text/x-wiki {{Éischt Schrëtt}}__NOTOC__ [[Fichier:Codex icon error color-progressive.svg|left|60px]] '''Konflikter '''sollen op kee Fall an engem ''Edit-War'' ausgedroe ginn, wou ee Benotzer deem anere seng Ännerungen an engem Artikel dauernd nees läscht an ëmgedréint. Jiddereen ass ugehalen, roueg a moderat ze reagéieren, an all potentiell Meenungsverschiddenheet kloer a sachlech op der Diskussiounssäit vum betraffenen Artikel oder um [[Wikipedia:De Staminee|Stamminee]] zur Sprooch ze bréngen. Bäi ganz grave Problemer kënnen e puer Administrateure sech och zu engem Vermëttlungskommitee zesummendoen an eng Mediatioun probéieren. {{Clr}} ---- <div align="center">'''[[Wikipedia:Communautéit/Diskutéieren|◀ Wou kann ech diskutéieren oder Froe stellen?]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Interface|Wiki-Funktiounen ▶]]'''</div> [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] ch32tfy59v44dsmw27bf3d4236co5ef 4 1047 2678166 2594602 2026-05-15T15:25:36Z Volvox 4050 2678166 wikitext text/x-wiki {{Éischt Schrëtt}}__NOTOC__ Wikipedia bitt iech eng Rei Funktiounen un. Mir stellen Iech hei déi heefegst vir ouni ze vill an den Detail ze goen. ; [[Wikipedia:Interface/Säiten|Déi verschidden Zorte vu Säiten]] (Nummraim) == Funktioune fir all Benotzer== ;[[Wikipedia:Interface/Historique|Historique vun enger Säit]]:Hei kënnt Dir d'Evolutioun vun enger Säit kucken, an och al Versioune kucken. ; [[Wikipedia:Interface/Aner Funktiounen|Verschidde Funktiounen]]:Wéi kucken ech engem Benotzer seng Kontributiounen? Kann ech d'Ännerung vun Artikele verfollegen? etc. == Funktioune fir registréiert Benotzer== Dës Funktioune setze viraus, datt den Utilisateur ee Benotzerkont opgemaach huet. ; [[Wikipedia:Interface/Réckelen|En Artikel réckelen]] ; [[Wikipedia:Interface/Biller|Biller eroplueden]] ; [[Wikipedia:Interface/Aner Funktiounen|Aner Funktiounen]] <div align="center">'''[[Wikipedia:Kommunautéit/Konflikt|<< Wat maache bei Konflikter?]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Interface/Säiten|Verschidden Zorte vu Säiten (Nummraim) >>]]'''</div> [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] oe4dlrsek5rmf4grij59b572bovionm 2 1931 2678218 2665397 2026-05-16T08:36:37Z Zinneke 34 2678218 wikitext text/x-wiki <div align="center">'''''Turpe est hominem Luxemburgensem res domesticas ignorare.''''' {{small|[[Alexander Wiltheim]]: ''Res Munsteriensium'', 1634; zit. n.: [[Joseph Paquet]]: ''Hauptthatsachen der Luxemburger Geschichte.'' 1838 (um Titel).}} </div> De '''Zinneke''' ass en [[Esch-Uelzecht|Escher]], deen et fir 3 Joerzéngter berufflech an d'[[Belsch]] [[Bréissel|Haaptstad]] verschloen hat - dohir de Pseudonym. Meng Intresse si wäit gespreet, dofir sprange meng Artikele monter [https://tools.wmflabs.org/xtools/pages/index.php?name=zinneke&lang=lb&wiki=wikipedia&namespace=0&redirects=noredirects vun Hippches op Haapches]. Se si gewéinlech iwwer Themen, déi op déi eng oder aner Manéier mat der Geschicht, der Gesellschaft oder der Kultur vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] (an engem gréissere Kontext) ze dinn hunn. Well mat der [[Wikipedia op Lëtzebuergesch]] gëtt et fir d'éischte Kéier en eemolegt Mëttel, Informatiounen zu deenen Themen (wéi och zu soss vill méi) endlech op enger Plaz beieneen, einfach a mat e puer Klicken am [[Internet]] fannen ze kënnen. Bis ewell ware vill vun deenen Themen am Internet (dat fir ëmmer méi Leit déi eenzeg Bezuchsquell fir Informatiounen ass) ganz einfach inexistent. A well ech net zu deene gehéieren, déi drop woarden, dass vläit een enges Daags et schreiwe kinnt, schreiwen ech alt selwer monter mat, an dat zanter August 2004. Wat dat mer bréngt? * Et léiert ee méi iwwert Geschicht a Politik a soss glunge Saache wéi a senger ganzer Schoul- an Uniscarrière (e puer wéineg Beispiller fënnt een z.B.an der Rubrik [[Haaptsäit/WDS-Archiv|Wosst Dir schonns?]]); * Et verbréngt een déi Zäit, wou ee sech soss virun enger Tëlee zouflimmere gelooss huet, op eng méi kreativ, produktiv a spannend Aart a Weis; * Et schafft ee mat un eppes Neies, dat et esou nach net ginn huet, an 't huet een d'Satisfactioun, mat all neiem Artikel e Mosaikstengchen dozou bäizedroen; * Niewelaangscht léiert een an 't gewinnt een sech drunn, endlech emol seng Sprooch uerdentlech ze schreiwen. Zënter e puer Joer sinn ech zousätzlech och méi um Projet "am grousse Ganzen" aktiv: Kucken, datt d'Haaptsäit sech 'propper' presentéiert (d.h. e [[HaaptsäitBléck/Archiver|Bild vun der Woch]] preparéieren; méiglechst Villes verlinken, wat duer stoe kënnt; [[Schabloun:RIP|Kierzlech Verstuerwener]] mat ''à jour'' halen, asw.); Artikelen aktualiséieren, wann eppes neies Schreiweswäertes geschitt; mat déi [[Spezial:Rezent Ännerungen|Rezent Ännerungen]] nokucken; [[commons:User:Zinneke/Nei_Biller_iwwer_L%C3%ABtzebuerg|nei Biller iwwer Lëtzebuerg, déi op Commons bäigesat]] ginn, mat nokucken a kategorisiéiern, asw. {{Ufank Kader|Blo}} [[Image:Noia 64 apps email.png|left|40px]] '''Kontakt''': Wann Der mer Norichte wëllt hannerloosen, da maacht dat w.e.gl. op menger [[User_talk:Zinneke|Diskussiounssäit]].<br> Wann Der net wëllt, dass d'hallef Welt soll matliese kënnen, kënnt Der mech och iwwer d'Fonctioun "[[Special:Emailuser/Zinneke|Dësem Benotzer eng E-mail schécken]]" kontaktéieren. Dofir musst Der allerdéngs selwer a "Meng Astellungen" (Reider ganz uewen) eng E-Mails-Adress uginn hunn.<br> PS: Wéi all Mataarbechter hei maachen ech dat fräiwëlleg, a wann ech grad Loscht an Zäit hunn. Et ass dofir ganz normal, wann d'Äntweet emol eppes Klengs dauert. </div> === Ënneschten Tirang=== * [[Benotzer:Zinneke/Virbereedungen]] - Wat alles esou nach gemaach misst ginn (idealerweis) * Lëscht vu Biller, déi all Dag an enger Ënnerkategorie vu [[c:Category:Luxembourg]] op Commons eropgeluede ginn, fir nozekucken, wat esou bäikënnt, an ob d'Kategorië richteg sinn (courtesy Magog The Ogre) * [[:fr:Projet:Wikifier la science/Strasbourg/Ressources]] - Slides fir Formatiounen (via fr.wiki) * [[Benotzer:Zinneke/Quellen]] - nëtzlech Quellen * /auth ed6of06xu0r5gdbrn5mz1xqfignnhk2 0 3908 2678222 2646989 2026-05-16T09:10:11Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678222 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Andy Bausch''', gebuer den [[12. Abrëll]] [[1959]] zu [[Diddeleng]], ass e lëtzebuergesche [[Filmregisseur]] an [[Dréibuchauteur]].<ref name=filmfundbio>Biographie op der [http://www.filmfund.lu/luxembourg-directors/andy-bausch Websäit vum Filmfong]</ref> Hien ass deen éischte Lëtzebuerger Regisseur, deen och international Succès hat.<ref name=filmfundbio/> Zënterhier huet hie vill Filmer gedréint, dorënner eng ganz Rei [[Documentaire]]n zu Lëtzebuerger Theemen. Zu senge bekanntste Spillfilmer gehéieren ''[[Troublemaker]]'' (1989), ''[[Le club des chômeurs]]'' (2003) a ''[[Rusty Boys]]'' (2017). Bis zu sengem Doud huet de Schauspiller [[Thierry van Werveke]] (1958-2009) a bal all dem Andy Bausch senge fiktive Wierker matgespillt. == Karriär == === E Filmpionéier zu Lëtzebuerg === Seng Passioun fir d'Filmen huet den Andy Bausch 1976 entdeckt, wéi hie mat der [[Super-8]]-Kamera vu sengem Papp op e Rockfestival <!--Sunrise Festival-->zu [[Offenburg]] gaangen ass an do d'Sänger an d'Gruppe gefilmt huet.<ref name=midlife>Mid-Life, [https://web.archive.org/web/20220803180918/http://docplayer.org/73962576-Dr-eckart-von-hirschhausen-ist-midlife-zauberei.html ''Der Mannunter derKappe''] vum Danièle Michels, Nr. 5, Hierscht 2016, S. 54-61</ref> Nodeem hie Molerei a Fotographie studéiert huet, huet hien Enn der 1970er ugefaange Kuerzfilmer ze produzéieren. Seng éischt Filmer huet hien dunn nach als Andy Bauschansky signéiert.<ref name=midlife/> Seng éischt Filmer hunn Theeme behandelt, déi soss éischter marginal waren,<ref name=forum>[https://www.forum.lu/article/lhomme-a-la-casquette/ ''L’homme à la casquette - Un regard sur la carrière d'Andy Bausch''], [[Viviane Thill]], [[Forum (Zäitschrëft)|Forum]] Nr. 215, Abrëll 2002, Säit 39-44</ref> wéi zum Beispill den Drogekonsum, oder d'[[Homosexualitéit]] am Kuerzfilm ''[[Stefan (Film)|Stefan]]'' (1982). Dat war och deen éischte Film, an deem den [[Thierry van Werveke]] ze gesi war, dee spéider a ville vun dem Andy Bausch senge fiktive Wierker ze gesi sollt sinn. Zu där Zäit gouf et ausser den [[AFO-Film]]er, deene vum [[Marc Thoma]] an den Tourismusdocumentaire vum [[Philippe Schneider]] esou gutt wéi keng [[Lëtzebuerger Filmindustrie|lëtzebuergesch Filmproduktioun]].<ref name=forum/> 1984 huet den Andy Bausch säi Kuerzfilm ''One Reel-Picture Show'' erausbruecht, dee sech un enger Novell vum [[Edgar Allan Poe]] an dem däitschen expressionistesche Kino aus den 1920er inspiréiert. Mat deem Film krut fir d'éischt Kéier e Lëtzebuerger Cineast eng gewëssen Opmierksamkeet am Ausland, an de Film gouf um Filmfestival ''EuropaCinema'' zu [[Rimini]] an um ''Festival international du film fantastique de Bruxelles'' gewisen. En ass och op der däitscher Tëlee gelaf.<ref name=forum/> D'Joer drop huet hien de Schrëtt zu engem [[Spillfilm]] gewot, mat ''[[Gwyncilla, Legend of Dark Ages]]'', engem däitschsproochege Schwaarz-Wäiss-Film, deen am Februar 1986 an de Kino koum. Hien hat zwar schonn 1981 mat ''[[When the Music's Over]]'' en éischte Laangfilm produzéiert, mee dee war nach am Amateurformat Super 8 gedréint. ''Gwyncilla'' ass e [[Fantasyfilm]]. Zu deem Zäit war d'[[Lëtzebuerger Filmindustrie]] quasi inexistent.<ref name=webart>Biographie op [https://web.archive.org/web/20220925010223/http://www.webartproject.de/ab/bioLong.html webartproject.de]</ref> Vill vun de Schauspiller an Techniker, déi um Tournage geschafft hunn, hu sech spéider professionell an der jonker Lëtzebuerger Filmindustrie etabléiert.<ref name=forum/><ref>rtl.lu: [https://www.rtl.lu/radio/am-gespreich/a/996883.html ''Am Gespréich - De Freides-Invité vum 20. Januar: Andy Bausch''] (23. November 2017)</ref> === ''Troublemaker'' an Produktioune fir déi däitsch Tëlee === [[Fichier:Plakat Troublemaker.jpg|thumb|upright|Affiche vum ''[[Troublemaker]]'', deen dem Andy Bausch och Dien an der Filmregie baussent Lëtzebuerg opgemaach huet]] Mat sengem nächste Projet, dem Spillfilm ''[[Troublemaker]]'', huet den Andy Bausch sech dunn definitiv als Schwéiergewiicht an der Lëtzebuerger Filmzeen etabléiert. Am Film, deen am Juli 1986 gedréint gouf, huet den Thierry van Werveke d'Haaptroll vum Jacques Goudebour alias Johnny Chicago gespillt. D'Filmproduktioun gouf vum [[Saarländischer Rundfunk]] kofinanzéiert<ref name=filmportal>[https://www.filmportal.de/film/troublemaker_87204d6d00464ad794ac4f96bcbd527b ''Troublemaker'' op filmportal.de]</ref> an hat domat en e bësse méi héije Budget wéi déi aner Lëtzebuerger Filmer zu där Zäit. ''Troublemaker'' gouf e grousse kommerziellen Erfolleg, dee ronn 17.000 Leit an de Kino kucke waren.<ref>alta.lu: [https://web.archive.org/web/20220707174034/https://alta.lu/index.php/en/news/448-box-office-luxembourgeois-officiel-des-productions-et-coproductions-luxembourgeoises ''Box-office luxembourgeois officiel des productions et coproductions luxembourgeoises''], Zuele vum CNA vun 2018</ref> D'Fernseepremière war den 11. Oktober 1988 um däitschen [[ARD]].<ref name=filmportal/> Säin nächste Film ''[[A Wopbopaloobop A Lopbamboom]]'' aus dem Joer 1989, fir deen hien d'[[Dréibuch]] zesumme mam [[Armand Strainchamps]] geschriwwen huet, spillt zu [[Diddeleng]] an den 1960er Joren. E gouf um [[Filmfestival vu San Sebastian]] gewisen, wou den Andy Bausch de Präis fir de beschte jonke Regisseur gewonnen huet.<ref name=sanseb>sansebastianfestival.com: [https://www.sansebastianfestival.com/1989/sections_and_films/zabaltegi_new_directors/7/370055/in Fiche vum Film ''A wopbopaloobop a lopbamboom'']</ref> Beim [[European Film Awards|Europäesche Filmpräis]] 1990 waren de [[Gast Waltzing]] an d'[[Maggie Parke]] fir hir Musek an d'Schauspillerin [[Sabine Berg]] fir déi bescht weiblech Nieweroll am Film nominéiert. An de Joren duerno huet den Andy Bausch eng Rei Filmer fir déi däitsch Televisioun gedréint, dorënner ''[[Ex und hopp - Ein böses Spiel um Liebe, Geld und Bier]]'' (1991) mam [[Mario Adorf]], dee fir seng Roll als Brauereimanager Heinrich Hartholz a fir aner Filmer de Film- a Mediepräis [[Goldene Kamera]] krut. Wärend den Andy Bausch fir dee Film nach vun der Kritik gelueft gouf, ass een anere Fernseefilm, ''Struppi & Wolf'', net gutt bei der Kritik ukomm.<ref name=spiegel929>Der Spiegel 9/1992: [https://www.spiegel.de/politik/montag-a-e3705f87-0002-0001-0000-000013684773 Filmkritik] (23. Februar 1992)</ref><ref>filmdienst.de: [https://www.filmdienst.de/film/details/68868/struppi-wolf Filmkritik]</ref> Zu deenen anere Fernseefilmer zielen ''Immer wenn sie Krimis liest'' (1994) mat der [[Marie-Luise Marjan]] a ''Fünf Millionen und ein paar Zerquetschte'' (1994) mam [[Rolf Zacher]]. Tëscht 1993 an 2001 huet hien och nach eng Rei eenzel Episodë fir bekannt däitsch Televisiounsserië gedréint, dorënner ''Die Männer vom K3'' (1994), ''Doppelter Einsatz'' (1995) a ''Balko'' (1999). === Éischt Documentairen a ''Back in Trouble'' === 1993 huet hie mat ''[[Three Shake-a-leg Steps to Heaven]]'' erëm e lëtzebuergesche Film an de Kino bruecht. En hat e Budget vu 40 Millioune [[Lëtzebuerger Frang]]<ref name=paperjam15>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-1993-three-shake-a-leg-steps-heaven ''1993: Three shake-a-leg steps to heaven''] vum France Clarinval (15. November 2015)</ref> a gouf vu ronn 5.000 Leit am Kino gesinn.<ref name=cnaboxoff>[https://web.archive.org/web/20180618025626/http://www.cna.public.lu/fr/actualites/film-tv/2018/06/top100/index.html "Le top 100 des productions et coproductions luxembourgeroises."] op cna.public.lu, 12-06-2018.</ref> Am selwechte Joer huet hie säin éischte vu ville lëtzebuergeschen Dokumentarfilmer erausbruecht. ''[[Thés dansants]]'' handelt iwwer d'Rockmusek an den 1960er zu Lëtzebuerg. E puer Joer drop huet hien der Rockmusek e weideren Documentaire gewidmet, iwwer indianesch Rockmuseker an den USA (''[[Rockin' Warriors]]'', 1998). Och iwwer d'Lëtzebuerger Rockmusek huet hie weider Documentaire gedréint, mat ''[[The Very Last Cha Cha Cha]]'' iwwer d'Grupp [[Taboola Rasa]], a ''[[Leslie Kent, a Tale of Sex, Booze and the Blues]]'' iwwer de Rockmuseker [[Guy Theisen]], deen hie scho fir ''Thés dansants'' interviewt hat. Zéng Joer no sengem Succès mat ''[[Troublemaker]]'' huet hien 1997 eng Fortsetzung erausbruecht. Am Film ''[[Back in Trouble]]'' hu vill prominent däitsch Schauspiller Gaaschtrollen iwwerholl, dorënner den [[Heinz Hoenig]], de [[Moritz Bleibtreu]], de [[Richy Müller]], d'[[Katharina Thalbach]] an de Regisseur [[Fatih Akin]]. E war zwar e bësse manner erfollegräich wéi säi Virgänger, an trotzdeem waren iwwer 15.000 Leit fir de Film an de Kino gaangen. 1999 huet hien dunn nach e kuerzen Documentaire iwwer de Moler [[Jean-Marie Biwer]] gedréint, als Deel vun der Rei ''[[Portraits d'artistes]]''. === Fokus op Lëtzebuerger Filmer === [[Fichier:Chômeurs Poster.jpg|thumb|De Film ''[[Le club des chômeurs]]'' (2002) ass och haut nach ee vun de Lëtzebuerger Filmer mat de meeschte Kinozuschauser]] An den 2000er huet den Andy Bausch Däitschland de Réck gedréint a bal just nach u Lëtzebuerger Filmer geschafft.<ref name=midlife/> No engem weideren Documentaire, déi Kéier iwwer den Ufank vum Kino zu Lëtzebuerg (''[[Electric Theatre]]'', 2000), huet den Andy Bausch 2001 de Spillfilm ''[[Le Club des Chômeurs]]'' erausbruecht. De Film krut zwar gemëschte Kriticken an der Press, mee war e risege kommerziellen Erfolleg. Et war bis 2018, wéi ''[[De Superjhemp retörns]]'' an Kino koum, offiziell de lëtzebuergesche Film mat de meeschte Kinoszuschauer.<ref>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/a-la-une/deja-50-000-spectateurs-superjhemp-superstar/ ''Déjà 50 000 spectateurs: Superjhemp superstar !''] (17. Dezember 2018)</ref><ref>De Film ''[[Congé fir e Mord]]'' (1983) hat zwar de Produzenten no iwwer 42.000 Zuschauer ugezunn, mä dat sinn inoffiziell Zuelen déi net kënnen iwwerpréift ginn.</ref> Duerno huet hien zesumme mam [[Claude-Oliver Rudolph]] e leschte Film fir déi däitsch Tëlee gedréint, ''Dirty Sky'' (2003), éier en sech definitiv der Filmproduktioun a sengem Heemechtsland zougedréint huet. Säin Documentaire ''[[L'homme au cigare]]'' iwwer de [[Fred Junck]], de Grënner a spéidere Conservateur vun der [[Cinémathèque de la Ville de Luxembourg|Stater Cinemathéik]], gouf bei der [[Lëtzebuerger Filmpräis 2003|éischter Editioun]] vum [[Lëtzebuerger Filmpräis]] als "Beschte Lëtzebuerger Film" ausgezeechent. E krut dee Präis [[ex aequo]] mat ''[[J'ai toujours voulu être une sainte]]'' vum [[Geneviève Mersch]]. 2004 ass mat ''[[La Revanche]]'' dem Andy Bausch seng indirekt Fortsetzung vum ''Club des Chômeurs'' an de Kino komm. Mat iwwer 14.000 Leit, déi de Film an de Kino kucke waren, war och deen erëm e kommerzielle Succès,<ref name=cnaboxoff/> och wann d'Press dem Film net ëmmer frëndlech géigeniwwer agestellt war.<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/28jh7w/pages/18/articles/DTL203 ''Elle n'a dansé qu'un seul été''] vum Marie-Amandine, [[d'Lëtzebuerger Land]], 8. Oktober</ref> An deem Joer koum och säi fënnef-Minutte laange Kuerzfilm ''The Language School'' als Deel vum Projet ''[[Visions of Europe]]'' eraus, fir dee 25 europäesch Regisseure 25 Kuerzfilmer bäigesteiert hunn. An de Joren duerno huet den Andy Bausch haaptsächlech Documentaire gedréint, dorënner 2004 iwwer de [[Camillo Felgen]] (''[[Monsieur Warum]]''), 2005 iwwer d'Geschicht vum Lëtzebuerger Fernseesender RTL (''[[Télé Luxembourg 50 ans]]''), an 2007 iwwer d'Swing- an Jazzmusek an den 1920er bis 1960er Joren zu Lëtzebuerg (''[[Entrée d'artistes]]''). Dem Schauspiller [[Thierry van Werveke]] huet den Andy Bausch en Hommage am Documentaire ''[[inthierryview]]'' (2008) gesat. De van Werveke ass d'Joer gestuerwen. Beim [[Lëtzebuerger Filmpräis 2009]] krut den Andy Bausch direkt zwee Präisser, deen als "Beschten Documentaire" fir ''Entrée d'artistes'' an de Publikumspräis fir ''inthierryview''. Säi leschten däitschsprooche Spillfirlm war ''[[Deepfrozen]]'' (2006) mam [[Peter Lohmeyer]] an der Haaptroll. E gouf haaptsächlech zu [[Welleschten]] gedréint a krut mëttelméisseg Kriticken. Seng Filmtrilogie ëm den Johnny Chicago huet den Andy Bausch 2010 mat dem Film ''[[Trouble No More (Film)|Trouble No More]]'' ofgeschloss. Mee well de van Werveke an Tëschenzäit gestuerwe war, huet hien d'Dréibuch mussen ëmschreiwen: den Haaptprotagonist am Film war och dout a just a Form vun enger Urn mat Äschen ze gesinn. Ronn 7.000 Leit waren ''Trouble No More'' an de Kino kucken.<ref name=cnaboxoff/> Dat war déi klengsten Zuel un Zuschauer vun den dräi Filmer. === Documentairen iwwer verschidden Epochen zu Lëtzebuerg === [[Fichier:Plakat RustyBoys.jpg|thumb|upright|Mat ''[[Rusty Boys]]'' (2017) konnt den Andy Bausch un de Succès vu senge fréiere Spillfilmer uknäppen]] 2010 huet den Andy Bausch mat ''[[Schockela, Knätschgummi a brong Puppelcher]]'' en Documentaire iwwer d'Presenz vu den Amerikaner zu Lëtzebuerg tëscht dem Enn vum [[Zweete Weltkrich]] an den 1960er Jore gedréint. Spéider huet hien nach weider Documentairen iwwer bestëmmten Epochen zu Lëtzebuerg erausbruecht, dorënner ''[[D'Belle Époque]]'' (2012) iwwer d'[[Belle Époque|Zäitperiod mam selwechten Numm]], an deem ënner anerem d'[[Vicky Krieps]] an d'[[Gintare Parulyte]] an nogestallten Zeene matspillen, ''[[D'Fifties zu Lëtzebuerg]]'' (2013) iwwer 1950er Joren, ''[[Sixty8]]'' (2018) iwwer d'Zäit ëm de [[Mee 1968]], a ''[[Lost in the 80s]]'' (2019) iwwer d'1980er. Fir d'[[Police grand-ducale|Police]] huet hien 2013 de Spot ''Net cool'' als Deel vun enger Sensibiliséierungscampagne géint de Kannabiskonsum bei Jugendleche gedréint.<ref name=wort131008>wort.lu: [https://www.luxtimes.lu/en/luxembourg/hard-hitting-anti-cannabis-campaign-launches-in-luxembourg-602d45d1de135b92365043a0 ''Hard-hitting anti-cannabis campaign launches in Luxembourg''] (8. Oktober 2013)</ref><ref name=tageblatt131008>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/nachrichten/luxemburg/video-clip-statt-haschisch-18568658/ ''Video-Clip statt Haschisch''] vum Lucien Montebrusco (8 . Oktober 2013)</ref> Dem Sänger [[Fausti]] huet hien 2015 mat ''[[Faustino One Man Show]]'' en dokumentarescht Denkmal gesat. Wéinst Streidereien tëscht dem Fausti a sengem laangjäregem Produzent [[Jang Linster]] huet deen d'Filmproduktiounsfirma Juliette Films verklot, well fënnef Lidder, déi am Film ze héiere sinn, ouni Accord benotzt goufen. Doropshi koum et Mëtt Mäerz 2016 zum Geriichtsurteel, datt den DVD vum Film huet missen aus dem Verkéier gezu ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/kultur/890500.html ''Fausti-Film "Faustino"muss aus der Vente geholl ginn''] vum Nico Graf (23. Mäerz 2016)</ref><ref>filmfund.lu: [https://web.archive.org/web/20220811113152/https://www.filmfund.lu/t/documents/selection-committee-decisions-and-more ''Conseil d'administration décisions du 2 mai 2014 '']</ref> Fir den [[OGBL]] huet den Andy Bausch 2016 am Kader vum Centenaire vun de fräie Gewerkschaften zu Lëtzebuerg (1916-2016) d'Optragswierk ''[[Streik!]]'' produzéiert.<ref name=ogbl>ogbl.lu: [https://web.archive.org/web/20220628211633/http://www.ogbl.lu/le-documentaire-streik-est-desormais-disponible-en-dvd/ ''Le documentaire «Streik!» est désormais disponible en DVD''] (net datéiert), gekuckt den 9. Dezember 2021></ref> Do hunn ënner anerem den Historiker [[Denis Scuto]] an de Schauspiller an Historiker [[Marc Limpach]] bei de Recherche fir de Film gehollef.<ref>lessentiel.lu: [http://www.lessentiel.lu/fr/divertissement/cinema/story/Streik-c-est-l-histoire-du-travailleur--25235630 ''«"Streik!", c'est l'histoire du travailleur»''] vum Cédric Botzung (10. Mee 2016)</ref> 2016 huet den Andy Bausch fir d'éischt Kéier zënter den 1990er nees e fiktive Kuerzfilm gedréint. A ''[[Freddie (Film)|Freddie]]'' spillt den [[Nilton Martins]] d'Roll vum [[Freddie Mercury]] kuerz virun engem Optrëtt. De Film ass am Februar 2018 op [[YouTube]] gesat ginn, wou iwwer 82.000-mol ugeklickt gouf.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=eXyJWoE-8JM De Kuerzfilm ''Freddie'' op YouTube]</ref> Siwe Joer no ''[[Trouble No More (Film)|Trouble No More]]'' huet den Andy Bausch mat ''[[Rusty Boys]]'' (2017) dunn och nees ee Spillfilm an de Kino bruecht. De Film war e grousse kommerzielle Succès zu Lëtzebuerg, wou en am Ganze vun 21.817 Leit am Kino gesi gouf.<ref name="cnaboxoff"/> Och vun de Kritiker gouf e gutt opgeholl. Am Mee an am Juni 2022 waren d'Dréiaarbechte fir dem Andy Bausch säi Spillfilm ''[[Little Duke]]'', ënner anerem am [[Filmland]] an am [[Pafendall]].<ref>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/a-la-une/little-duke-andy-bausch-paye-son-tournage/ ''«Little Duke»: Andy Bausch paye son tournage''] (15. Mee 2022)</ref><ref>rtl.lu: [https://web.archive.org/web/20220402130139/https://www.rtl.lu/radio/feature/s/3910488.html ''Casting ''Little Duke'' vum Andy Bausch''] (21. Mäerz 2022)</ref> D'Dréibuch dofir huet hie wéi scho fir ''Rusty Boys'' zesumme mam [[Frank Feitler]] geschriwwen. == Privatliewen == Den Andy Bausch huet am ganze véier Kanner.<ref name=delano>delano.lu: [https://delano.lu/article/delano_naive-and-stubborn-film-pioneer ''The “naïve and stubborn” film pioneer''] (1. Juli 2017)</ref> Seng Fra Rike huet hien 1998 bestuet.<ref name=webartprojectSHORT>Biographesch Eckdaten op [https://web.archive.org/web/20220803180919/http://www.webartproject.de/ab/bioShort.html webartproject.de]</ref> Zesummen hu si ee Jong, deen 1998 gebuer gouf, an eng Duechter, déi 2000 gebuer gouf.<ref name=webartprojectSHORT/><ref>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/639/ ''Bausch Andy: Back in Luxemburg''] vum Sylvie Bonne (6. Juli 2001)</ref> Hien huet eng Zeit zu [[Hamburg]] an och zu [[Lübeck]] gewunnt.<ref name=webart/> Säi Markenzeechen ass säin Outfit aus [[Kap]] a [[Cowboystiwwel]]en.<ref name=midlife/><ref name=forum/><ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20220803180918/https://www.wort.lu/de/kultur/mein-kameramann-nennt-mich-spielzwerg-58dba444a5e74263e13acbb8 ''„Mein Kameramann nennt mich Spielzwerg“''] vum Pol Schock (30. Mäerz 2017)</ref> == Wierk == === Impakt === Den Andy Bausch gëllt als Pionéier vun der Lëtzebuerger Filmindustrie,<ref name=forum/><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-troublemaker-routine ''From Troublemaker to Routine''] vum Duncan Roberts (3. Abrëll 2010)</ref> dee mat ''[[Troublemaker]]'' an dem Protagonist Johnny Chicago e Film, respektiv e Personnage erschaf huet, déi dacks als "Kult" bezeechent ginn.<ref name=woxx090704>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/3112/ ''KINO: Immer trouble mit Andy''] vum Brigitte Lichtfuß (4. September 2009)</ref><ref>luxfilmfest.lu: [https://web.archive.org/web/20221011083402/https://www.luxfilmfest.lu/fr/films/troubleremaker-cinelive-shnapan-based-andy-bauschs-troublemaker ''TROUBLE(RE)MAKER – A CINELIVE BY SH’NAPAN BASED ON ANDY BAUSCH'S "TROUBLEMAKER"''] (gekuckt den 3. August 2022)</ref><ref>luxembourg.public.lu: [https://luxembourg.public.lu/fr/societe-et-culture/creation-artistique/films-luxembourgeois.html ''10 films luxembourgeois à regarder''] (gekuckt den 3. August 2022)</ref><ref>cnc.fr: [https://www.cnc.fr/cinema/focus/cinq-films-qui-ont-marque-lhistoire-du-cinema-luxembourgeois_1036819 ''Cinq films qui ont marqué l’histoire du cinéma luxembourgeois''] (22. August 2019)</ref><ref>saarbruecker-zeitung.de: [https://www.saarbruecker-zeitung.de/saarland/erinnerung-an-einen-troublemaker_aid-722173 ''Erinnerung an einen Troublemaker''] vum Martin Rolshausen (11. November 2010)</ref><ref>cineuropa.org: [https://cineuropa.org/fr/newsdetail/88191/ ''Inthierryview célèbre van Werveke''] vum [[Boyd van Hoeij]] (28. November 2008)</ref><ref name=woxx041001>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/1095/ ''ANDY BAUSCH: La revanche des chômeurs''] vum [[Renée Wagener]] (1. Oktober 2004)</ref> Ufank den 1990er huet den Andy Bausch als Nowuesstalent vun der däitscher Regiezeen gegollt.<ref name=spiegel929/> Dem Andy Bausch säi Wierk ass och duerch seng laangjäreg Zesummenaarbecht a Frëndschaft mam Schauspiller [[Thierry van Werveke]] markéiert, dee bis zu sengem Doud a sechs vum Bausch senge Kinosfilmer matgespillt huet, dorënner an der Roll vum Johnny Chicago.<ref name=woxx090704/><ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20220803180913/https://www.wort.lu/de/lokales/der-ueber-lebende-andy-bausch-ueber-thierry-van-werveke-4f61f92ae4b0860580ac1a67 ''Der Über-Lebende - Andy Bausch über Thierry van Werveke''] (15. Mäerz 2012)</ref> Donieft war hien och a villen Televisiounsproduktiounen a Kuerzfilmer vum Bausch ze gesinn. Den Andy Bausch huet mat ''[[The Very Last Cha Cha Cha]]'' (2000) an ''[[inthierryview]]'' (2008) och zwee Documentairen iwwer de Van Werwecke gedréint. === Theemen a Stiler === D'Haaptprotagonisten an dem Andy Bausch senge Filmer sinn dacks léif, mee liicht chaotesch Verléier um Rand vun der Gesellschaft.<ref name=forum/><ref>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/982/?highlight=%22Andy%20Bausch%22%20 ''Bausch Andy: Le Club des Chômeurs''] vum Germain Kerschen (1. Februar 2002)</ref> E regelmééisegt Theema an senge Produktiounen ass de Bezuch zu Amerika an zu US-amerikanescher Popkultur, op déi regelméisseg Referenz gemaach gëtt. Dat selwecht gëllt fir d'Rockmusek a Rockmuseker. Bei enger Rei vun sengen Documentaire sinn déi Sujeten d'zentraalt Theema, wéi bei ''[[Rockin' Warriors]]'' (1998) iwwer indianesch Rockmusker an den USA, ''[[The Very Last Cha Cha Cha]]'' (2000) iwwer de leschte Concert vun der Lëtzebuerger Rockband [[Taboola Rasa]], oder bei ''[[Leslie Kent, a Tale of Sex, Booze and the Blues]]'' iwwer de lëtzebuergesche Rockmuseker [[Guy Theisen]]. Eng Charakteristik vun dem Andy Bausch sengen Documentaire si mat Schauspiller nogestallte Sequenzen, déi tëscht Archivmaterial agebaut sinn.<ref name=wort>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20221203200046/https://www.wort.lu/de/kultur/filmkritik-der-woche-der-neue-andy-bausch-5da0adcdda2cc1784e34d6e2 ''Filmkritik der Woche: Der neue Andy Bausch''] vum Marc Thill (12. Oktober 2019)</ref><ref>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/5466/ ''ANDY BAUSCH: Gute Zeiten, schlechte Zeiten''] vum Christiane Walerich (22. Mäerz 2012)</ref> === Kontroversen === Dem Andy Bausch seng Wierker goufe regelméisseg der [[Fraefeindlechkeet]] accuséiert a seng Personnage fir [[Sexismus|sexistesch]] Bemierkunge kritiséiert.<ref name=forum/><ref name=woxx041001/><ref>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/andy-bausch-senioren-in-aufbruchstimmung/ ''Andy Bausch: Senioren in Aufbruchstimmung ''] vum Tessie Jakobs (2. Februar 2017)</ref><ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20220108180418/https://www.wort.lu/de/kultur/a-country-for-old-men-58877a13a5e74263e13a983e ''A Country for Old Men''] vum [[Vesna Andonovic]] (24. Januar 2017)</ref> Och seng Documentaire goufen dofir kritiséiert, datt generell vill méi Männer wéi Fraen interviewt ginn.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/kultur/als-die-gesellschaft-erwachte/ ''Als die Gesellschaft erwachte''] vum Claude Wolf (26 . September 2017)</ref><ref>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/film-maenner-vu-gescht-a-vun-haut/ ''Film: Männer vu gëscht a vun haut ''] vum [[Renée Wagener]] (4. Dezember 2017)</ref> Donieft gouf seng Duerstellung vun Auslänner a verschiddene Wierker kritiséiert, an deels als [[Rassismus|rassistesch]] bezeechent.<ref name=forum/><ref name=woxx041001/><ref>lessentiel.lu: [https://www.lessentiel.lu/fr/story/au-pfaffenthal-le-repaire-dune-bande-de-losers-au-grand-cur-124030575230 ''Au Pfaffenthal, le repaire d'une bande de losers au grand cœur''] vum Cédric Botzung (26. Abrëll 2023)</ref> == Filmographie == === Filmer === {|class="wikitable sortable" |+ Filmer, bei deenen den Andy Bausch Regie gefouert huet |- ! Joer ! Titel ! Remark |- | 1978 | ''Rubbish'' | Kuerzfilm |- | 1979 | ''Vicious Circle'' | Kuerzfilm |- | 1979 | ''Vu Kanner fir Kanner'' | Kuerzfilm |- | 1980 | ''Abgrenzungen'' | Kuerzfilm |- | 1980 | ''Hoffnung'' | Kuerzfilm |- | 1981 | ''[[When the Music's Over]]'' | Spillfilm |- | 1982 | ''[[Stefan (Film)|Stefan]]'' | Kuerzfilm |- | 1982 | ''[[Lupowitz]]'' | Kuerzfilm |- | 1983 | ''[[Die letzte Nacht]]'' | Kuerzfilm |- | 1983 | ''[[Cocaine Cowboy]]'' | Kuerzfilm |- | 1984 | ''[[One-Reel Picture Show]]'' | Kuerzfilm |- | 1984 | ''[[Van Drosselstein]]'' | Kuerzfilm |- | 1984 | ''[[... der Däiwel]]'' | Kuerzfilm |- | 1986 | ''[[Gwyncilla, Legend of Dark Ages]]'' | Spillfilm |- | 1988 | ''[[Troublemaker]]'' | Spillfilm |- | 1989 | ''[[A Wopbopaloobop A Lopbamboom]]'' | Spillfilm |- | 1992 | ''[[Ex und hopp - Ein böses Spiel um Liebe, Geld und Bier]]'' | Spillfilm (Televisioun) |- | 1992 | ''Mit tödlicher Sicherheit'' | Spillfilm (Televisioun) |- | 1992 | ''Stuppi und Wolf'' | Spillfilm (Televisioun) |- | 1993 | ''[[Three Shake-a-leg Steps to Heaven]]'' | Spillfilm |- | 1993 | ''[[Thés dansants]]'' | Documentaire |- | 1994 | ''Fünf Millionen und ein paar Zerquetschte'' | Spillfilm (Televisioun) |- | 1994 | ''Immer wenn sie Krimis liest'' | Spillfilm (Televisioun) |- | 1996 | ''[[Letters Unsent]]'' | Kuerzfilm |- | 1997 | ''[[Back in Trouble]]'' | Spillfilm |- | 1998 | ''[[Rockin' Warriors]]'' | Documentaire |- | 1999 | Film iwwer de [[Jean-Marie Biwer]] an der Rei ''[[Portraits d'artistes]]'' | Documentaire |- | 2000 | ''[[Electric Theatre]]'' | Documentaire |- | 2000 | ''[[The Very Last Cha Cha Cha]]'' | Documentaire |- | 2001 | ''[[Le Club des Chômeurs]]'' | Spillfilm |- | 2003 | ''[[Dirty Sky]]'' | Spillfilm |- | 2003 | ''[[L'homme au cigare]]'' | Documentaire |- | 2004 | ''[[La Revanche]]'' | Spillfilm |- | 2004 | ''[[Visions of Europe]]'' (Kompilatiounsfilm): Segment ''The Language School'' | Kuerzfilm |- | 2004 | ''[[Monsieur Warum]]'' | Documentaire |- | 2005 | ''[[Télé Luxembourg 50 ans]]'' | Documentaire |- | 2006 | ''[[Leslie Kent, a Tale of Sex, Booze and the Blues]]'' | Documentaire |- | 2006 | ''[[Deepfrozen]]'' | Spillfilm |- | 2007 | ''[[Entrée d'artistes]]'' | Documentaire |- | 2008 | ''[[inthierryview]]'' | Documentaire |- | 2010 | ''[[Trouble No More (Film)|Trouble No More]]'' | Spillfilm |- | 2010 | ''[[Schockela, Knätschgummi a brong Puppelcher]]'' | Documentaire |- | 2012 | ''[[D'Belle Époque]]'' | Documentaire |- | 2013 | ''[[D'Fifties]]'' | Documentaire |- | 2016 | ''[[Streik!]]'' | Documentaire |- | 2015 | ''[[Faustino One Man Show]]'' | Documentaire |- | 2016 | ''[[Freddie (Film)|Freddie]]'' | Kuerzfilm |- | 2017 | ''[[Rusty Boys]]'' | Spillfilm |- | 2017 | ''[[Sixty8]]'' | Documentaire |- | 2019 | ''[[Lost in the 80s]]'' | Documentaire |- | 2023 | ''[[Little Duke]]'' | Spillfilm |- |} === Televisiounsserien === {|class="wikitable sortable" |+ TV-Serien, bei deenen den Andy Bausch Regie gefouert huet |- ! Joer ! width="220"| Serie ! width="220"| Episod |- | 1993 | ''Die Männer vom K3'' | ''Tanz auf dem Seil'' |- | 1994 | ''Die Männer vom K3'' | '' Keine Chance zu gewinnen'' |- | 1995 | ''Doppelter Einsatz'' | ''Brisante Geschäfte (Teil 1)'' |- | 1995 | ''Doppelter Einsatz'' | ''Brisante Geschäfte (Teil 2)'' |- | 1995 | ''Doppelter Einsatz'' | ''Faustpfand'' |- | 1995 | ''Doppelter Einsatz'' | ''Kais kleiner Bruder'' |- | 1995 | ''Doppelter Einsatz'' | ''Privatpatienten'' |- | 1999 | ''Balko'' | ''Verkaufte Unschuld'' |- | 1999 | ''Balko'' | ''Dinojagd'' |- | 1999 | ''Balko'' | ''Der Mönch mit der Todeskralle'' |- | 2000 | ''Die Verschwörung'' | ''HeliCops - Einsatz über Berlin'' |- | 2000 | ''Verschwundene Kinder'' | ''HeliCops - Einsatz über Berlin'' |- | 2001 | ''Abschied'' | ''Zwei Brüder'' |} === Aneres === * 2013 huet hien de Spot ''Net cool'' fir eng Sensibiliséierungscampagne vun der [[Police grand-ducale|Police]] géint de Kannabiskonsum bei Jugendleche gedréint.<ref name=wort131008/><ref name=tageblatt131008/> * 2014 huet hie fir de Kuerzfilm ''[[Asta (Who Killed Asta Nielsen?)|Asta]]'' um Dréibuch matgeschriwwen. * 2020 huet hien e weider Spot am Optrag vun der Regierung gedréint, als Deel vun enger Preventiounsampagne géint alkoholiséiert Autofueren.<ref>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/politique-societe/luxembourg-alcool-au-volant-une-campagne-choc-marque-les-esprits/ ''Luxembourg: alcool au volant, une campagne choc marque les esprits''] (25. Juni 2020)</ref> == Präisser == * 1989: "Beschten neie Regisseur", [[Filmfestival vu San Sebastian]]<ref name=sanseb/> ({{ESP}}) * 1991: "Beschten neie Regisseur", Telestar ({{DEU}}) * 1999: Kulturpräis vun der [[Gemeng Diddeleng|Stad Diddeleng]] ({{LUX}})<ref>tageblatt.lu: [https://web.archive.org/web/20220803180918/https://awstgb2.tageblatt.lu/kultur/ein-grosser-dirigent-mit-kleinen-gesten-95210883/ ''Ein großer Dirigent mit kleinen Gesten''] vum Marina Nickels (2. Februar 2009)</ref> * 2003: [[Lëtzebuerger Filmpräis 2003|Lëtzebuerger Filmpräis]] fir ''[[L'homme au cigare]]'' als "Beschte Lëtzebuerger Film" ({{LUX}}) * 2009: [[Lëtzebuerger Filmpräis 2009|Lëtzebuerger Filmpräis]] fir ''[[Entrée d'artistes]]'' als "Beschten Documentaire" ({{LUX}}) == Literatur == * Richard Roderes (Hg.), ''Zelluloid Cowboy: Die Filme von Andy Bausch.'' Echternach, Prophil/Éditions Phi, 1993. ISBN 3-88865-100-X. *Steve Hoegener, Fabrice Génot: ''The Big Bauschansky.'' ''Interview mam fréieren LNB-Schüler Andy Bausch.'' In: 50 Joer LNB 1968-2018. Dudelange, Lycée Nic. Biever, 2018, S.70-82. * Pablo Chimienti, [https://culture.lu/blog/articles/actualite/le-fabuleux-destin-dandy-bausch ''Le fabuleux destin d'Andy Bausch''] culture.lu, 11. Mee 2023 == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmregisseuren]] * [[Klaus Peter Weber]], laangjärege [[Cinematograph]] vum Andy Bausch == Um Spaweck == {{Commonscat}} * Filmographie vum Andy Bausch an Däitschland op [http://www.filmportal.de/person/andy-bausch_12559a6fc95e4190a8ec39e21ee0be88 www.filmportal.de] (nëmme fir däitsch Produktiounen a Koproduktiounen) {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Bausch Andy}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Dréibuchauteuren]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] 9bjpmh1higq3bzqwb1gla54hb6wfgrj 0 4045 2678197 2676834 2026-05-15T17:51:19Z Johnny Chicago 17 /* vun 1960 bis 1969 */ 2678197 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Senta Berger 1975.jpg|thumb|Senta Berger, 1975]] D''''Senta Berger''', gebuer den [[13. Mee]] [[1941]] zu [[Wien]], ass eng [[éisträich]]esch [[Schauspiller]]in a Filmproduzentin. Mat 5 Joer huet d'Senta Berger [[Ballet]] geléiert a wollt spéider Schauspillerin ginn. Si war duerno um [[Max-Reinhardt-Seminar]]. 1958 gouf si Member vum [[Theater in der Josefstadt]]. De Film huet si awer méi ugezunn wéi den Theater, a vun 1959 un huet si ee Film nom anere gedréint. 1962 huet se mam Filmregisseur [[Michael Verhoeven]] d'Produktiounsfirma [[Sentana-Filmproduktion]] gegrënnt. D'Senta Berger huet eng international Filmcarrière, si huet a Filmer zu [[Hollywood]], an [[Italien]], [[Frankräich]], [[Däitschland]] an [[Éisträich]] gespillt, mat Regisseure wéi [[Bernhard Wicki]], [[Sam Peckinpah]], [[Volker Schlöndorff]] a [[Wim Wenders]]. Si war d'Partnerin vu Schauspiller wéi [[Kirk Douglas]], [[Charlton Heston]], [[James Coburn]], [[Lilli Palmer]] a [[Götz George]]. 1989 hat si e groussen Erfolleg mat der Serie ''[[Kir Royal]]'' op der däitscher Televisioun. Duerno huet sech hir Carrière bal nëmme méi op der Tëlee ofgespillt. Zanter 2003 ass si Presidentin vun der [[Deutsche Filmakademie|däitscher Filmakademie]]. Si war vun 1963 bis zu deem sengem Doud am Joer 2024 mam Filmregisseur Michael Verhoeven bestuet. == Filmographie == === Kino=== ==== vun 1950 bis 1959 ==== * 1950: ''[[Das doppelte Lottchen (Film 1950)|Dasa doppelte Lottchen]]'' - Regie: [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Antje Weisgerber]], [[Peter Mosbacher]] * 1955: ''[[Du bist die Richtige]]'' - Regie: [[Erich Engel]], [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Curd Jürgens]], Antje Weisgerber * 1957: ''[[Die unentschuldigte Stunde (Film 1957)|Die unentschuldigte Stunde]]'' - Regie: [[Willi Forst]] - Haaptacteuren: [[Adrian Hoven]], [[Erika Remberg]] - (als Gymnasialschülerin) * 1957: ''[[Die Lindenwirtin vom Donaustrand]]'' - Regie: [[Hans Quest]] - Haaptacteuren: [[Marianne Hold]], [[Claus Holm]] - (als Marie) * 1958: ''[[Der veruntreute Himmel]]'' - Regie: [[Ernst Marischka]] - Haaptacteuren: [[Hans Holt]], [[Annie Rosar]] * 1959: ''[[The Journey]]'' - Regie: [[Anatole Litvak]] - Haaptacteuren: [[Deborah Kerr]], [[Yul Brynner]] - (als Serveuse) * 1959: ''[[Katia (Film 1959)|Katia]]'' - Regie: [[Robert Siodmak]] - Haaptacteuren: [[Romy Schneider]], [[Curd Jürgens]] ==== vun 1960 bis 1969 ==== * 1960: ''[[Ich heirate Herrn Direktor]]'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: [[Heidelinde Weis]], [[Gerhard Riedmann]] - (als Vera) * 1960: ''[[Der brave Soldat Schwejk (Film 1960)|Der brave Soldat Schwejk]]'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heinz Rühmann]], [[Ernst Stankovski]] - (als Gretl) * 1960: ''[[O sole mio (Film 1960)|O sole mio]]'' - Regie: [[Paul Martin (Filmregiseur)|Paul Martin]] - Haaptacteuren: [[Vico Torriani]], [[Gunther Philipp]] - (als Madeleine) * 1961: ''[[The Secret Ways]]'' - Regie: [[Phil Karlson]] - Haaptacteuren: [[Richard Widmark]], [[Sonja Ziemann]] - (als Elsa) * 1961: ''[[Junge Leute brauchen Liebe]]'' - Regie: [[Géza von Cziffra]] - Haaptacteuren: [[Cornelia Froboess]], [[Waltraut Haas]] - (als Madeleine Talbot) * 1961: ''[[Eine hübscher als die andere]]'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heidi Brühl]], [[Rudolf Platte]] - (als Lilly Hase) * 1961: ''[[Das Wunder des Malachias]]'' - Regie: [[Bernhard Wicki]] - Haaptacteuren: [[Horst Bollmann]], [[Richard Münch]] - (als Yvonne Krüger) * 1961: ''[[Immer Ärger mit dem Bett]]'' - Regie: [[Rudolf Schündler]] - Haaptacteuren: [[Günter Pfitzmann]], [[Renate Ewert]] - (als Rosemarie Schulze) * 1961: ''[[Adieu, Lebewohl, Goodbye]]'' - Regie: Paul Martin - Haaptacteuren: [[Bibi Johns]], [[Michael Cramer]] - (als Gaby) * 1961: ''[[Es muß nicht immer Kaviar sein (Film)|Es muß nicht immer Kaviar sein]]'' - Regie: [[Géza von Radványi]] - Haaptacteuren: [[O. W. Fischer]], [[Eva Bartok]] - (als Chantal) * 1961: ''[[Ramona (Film 1961)|Ramona]]'' - Regie: Paul Martin - Haaptacteuren: [[Joachim Hansen]], [[Georg Thomalla]] - (als Yvonne) * 1961: ''[[Junge Leute brauchen Liebe]]'' - Regie: [[Géza von Cziffra]] - Haaptacteuren: [[Cornelia Froboess]], [[Johannes Heesters]] * 1961: ''[[Das Geheimnis der schwarzen Koffer]]'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Joachim Hansen]], [[Chris Howland]] - (als Susan Brown) * 1961: ''[[Diesmal muß es Kaviar sein]]'' - Regie: [[Géza von Radványi]] - Haaptacteuren: O. W. Fischer, Eva Bartok - (als Chantal) * 1962: ''[[Frauenarzt Dr. Sibelius]]'' - [[Rudolf Jugert]] - Haaptacteuren: [[Lex Barker]], [[Barbara Rütting]] - (als Elisabeth Sibelius) * 1962: ''[[Das Testament des Dr. Mabuse (Film 1962)|Das Testament des Dr. Mabuse]]'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Gert Fröbe]], [[Charles Regnier]] - (als Nelly) * 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'' - Regie: [[Terence Fisher]] - Haaptacteuren: [[Christopher Lee]], [[Ivan Desny]] - (als Ellen Blackburn) * 1963: ''[[The Waltz King]]'' - Regie: [[ Steve Previn]] - Haaptacteuren: [[Kerwin Mathews]], [[Peter Kraus]] - (als Henriette Treffz) * 1963: ''[[Kali Yug, la dea della vendetta]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Lex Barker, [[Klaus Kinski]] - (als Catherine Talbot) * 1963: ''[[Il mistero del tempio indiano]]'' - Regie: Mario Camerini - Haaptacteuren: Lex Barker, Joachim Hansen - (als Catherine Talbot) * 1963: ''[[The Victors]]'' - Regie: [[Carl Foreman]] - Haaptacteuren: [[Melina Mercouri]], [[Romy Schneider]] - (als Trudi Metzger) * 1963: ''[[Jack und Jenny]]'' - Regie: [[Victor Vicas]] - Haaptacteuren: [[Brett Halsey]], [[Marion Michael]] - (als Jenny) * 1964: ''[[...e la donna creò l'uomo]]'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Thomas Fritsch]], [[Alexandra Stewart]] - (als Jane) * 1965: ''[[Major Dundee]]'' - Regie: [[Sam Peckinpah]] - Haaptacteuren: Charlton Heston, [[James Coburn]] - (als Teresa Santiago) * 1965: ''[[Schüsse im 3/4 Takt]]'' - Regie: [[Alfred Weidenmann]] - Haaptacteuren: [[Pierre Brice]], [[Heinz Drache]] - (als Jenny) * 1965: ''[[The Glory Guys]]'' - Regie: [[Arnold Laven]] - Haaptacteuren: [[Tom Tryon]], [[James Caan]] - (als Lou Woddard) * 1966: ''[[Cast, Giant Shadow]]'' - Regie: [[Melville Shavelson]] - Haaptacteuren: [[Kirk Douglas]], [[Angie Dickinson]] - (als Magda Simon) * 1966: ''[[The Poppy Is Also, Flower]]'' - Regie: [[Terence Young]] - Haaptacteuren: [[Stephen Boyd]], [[Rita Hayworth]] - (als Maxine) * 1966: ''[[Lange Beine - lange Finger]]'' - Regie: [[Alfred Vohrer]] - Haaptacteuren: [[Joachim Fuchsberger]], [[Martin Held]] - (als Doris Holberg) * 1966: ''[[Our Man in Marrakesh]]'' - Regie: [[Don Sharp]] - Haaptacteuren: [[Tony Randall]], [[Herbert Lom]] - (als Kyra Stanovy) * 1966: ''[[The Quiller Memorandum]]'' - Regie: [[Michael Anderson (Filmregisseur)|Michael Anderson]] - Haaptacteuren: [[Alec Guinness]], [[Max von Sydow]] - (als Inge Lindt) * 1967: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: [[Nino Manfredi]], [[Claudine Auger]] - (als Maggie) * 1967: ''[[The Ambushers]]'' - Regie: [[Henry Levin]] - Haaptacteuren: [[Dean Martin]], [[Janice Rule]] - (als Francesca Madeiros) * 1967: ''[[Peau d'espion]]'' - Regie: [[Edouard Molinaro]] - Haaptacteuren: [[Louis Jourdan]], [[Bernard Blier]] - (als Gertraud Sphax) * 1968: ''[[Diaboliquement vôtre]]'' - Regie: [[Julien Duvivier]] - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], [[Peter Mosbacher]] - (als Christiane) * 1968: ''Vienna'' - Regie: [[Orson Welles]] - Haaptacteuren: [[Mickey Rooney]] (Kuerzfilm) * 1969: ''[[If It's Tuesday, This Must Be Belgium]]'' - Regie: [[Mel Stuart]] - Haaptacteuren: [[Suzanne Pleshette]], [[John Cassavetes]] * 1969: ''[[De Sade]]'' - Regie: [[Cy Endfield]] - Haaptacteuren: [[Keir Dullea]], [[Lilli Palmer]] - (als Anne de Montreuil) * 1969: ''[[Les étrangers]]'' - Regie: [[Jean-Pierre Desagnat]] - Haaptacteuren: [[Michel Constantin]], [[Hans Meyer]] Gertraud Sphax - (als May) * 1969: ''[[Infanzia, vocazione e prime esperienze di Giacomo Casanova, veneziano]]'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Leonard Whiting]], [[Lionel Stander]] - (als Giuliegtta Cavamacchia) ==== vun 1970 bis 1979 ==== * 1970: ''[[Cuori solitari]]'' - Regie: [[Franco Giraldi]] - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Gianna Serra]] - (als Giovanna) * 1970: ''[[O.K.]]'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Gustl Bayrhammer]], [[Eva Mattes]] * 1970: ''[[Quando le donne avevano la coda]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Giuliano Gemma]], [[Frank Wolff]] - (als Filli) * 1971: ''[[Un anguilla da trecento milioni]]'' - Regie: [[Salvatore Samperi]] - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Gabriele Ferzetti]] - (als Gräfin Spodani) * 1971: ''[[Wer im Glashaus liebt]]'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Hartmut Becker]], [[Marianne Blomquist]] - (als Hanna) * 1971: ''[[Le saut de l'ange]]'' - Regie: [[Yves Boisset]] - Haaptacteuren: [[Jean Yanne]], [[Sterling Hayden]] - (als Sylvaine Orsini) * 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Nino Manfredi]], [[Michèle Mercier]] - (als Prinzessin Dede Marescalli) * 1972: ''[[L'amante dell'orsa maggiore]]'' - Regie: [[Valentino Orsini]] - Haaptacteuren: [[Giuliano Gemma]], [[Bruno Cremer]] - (als Fela) * 1972: ''[[Quando le donne persero la coda]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: Frank Wolff, [[Mario Adorf]] - (als Filli) * 1972: ''[[Causa di divorzio]]'' - Regie: [[Marcello Fondato]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Arnoldo Foà]] - (als Enrica Sebastiani) * 1972: ''[[Die Moral der Ruth Halbfass]]'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Helmut Griem]] - (als Ruth Halbfass) * 1972: ''[[Der scharlachrote Buchstabe]]'' - Regie: [[Wim Wenders]] - Haaptacteuren: [[Hans Christian Blech]], [[Rüdiger Vogler]] - (als Hester Prynne) * 1973: ''[[Bisturi, la mafia bianca]]'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: Gabriele Ferzetti, [[Enrico Maria Salerno]] - (als Maria) * 1973: ''Amore e ginnastica'' - Regie: [[Luigi Filippo D'Amico]] - Haaptacteuren: [[Adriana Asti]], [[Lino Capolicchio]] - (als Maria Pedani) * 1973: ''[[Reigen]]'' - Regie: [[Otto Schenk]] - Haaptacteuren: [[Sydne Rome]], [[Helmut Berger]] - (als Emma) * 1974: ''Di mamma non ce n'è una sola'' - Regie: [[Alfredo Giannetti]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Caprioli]], Lionel Stander - (als Paolina Borghese) * 1974: ''[[L'uomo senza memoria]]'' - Regie: [[Duccio Tessari]] - Haaptacteuren: [[Luc Merenda]], [[Umberto Orsini]] - (als Sara Grimaldi) * 1974: ''La bellissima estate'' - Regie: [[Sergio Martino]] - Haaptacteuren: [[John Richardson]], [[Alessandro Cocco]] - (als Manuela) * 1976: ''[[MitGift]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: Mario Adorf, [[Elisabeth Flickenschildt]] - (als Alice Burgmann) * 1976: ''La padrona è servita'' - Regie: [[Mario Lanfranchi]] - Haaptacteuren: [[Maurizio Arena]], [[Erika Blanc]] - (als Angela) * 1976: ''[[The Swiss Conspiracy]]'' - Regie: [[Jack Arnold]] - Haaptacteuren: [[David Janssen]], [[Elke Sommer]] - (als Denise Abbott) * 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: Luigi Comencini, [[Nanni Loy]], [[Luigi Magni]], [[Mario Monicelli]], [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Marcello Mastroianni]] - (als Madamm Palese) * 1976: ''[[Brogliaccio d'amore]]'' - Regie: [[Decio Silla]] - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, [[Paolo Carlini]] - (als Roberta) * 1977: ''[[Das chinesische Wunder]]'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: Heinz Rühmann, [[Harald Leipnitz]] - (als Detta Gaspardi) * 1977: ''[[Cross of Iron]]'' - Regie: Sam Peckinpah - Haaptacteuren: [[James Coburn]], [[Maximilian Schell]] - (als Eva) * 1977: ''Una donna di seconda mano'' - Regie: [[Pino Tosini]] - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, [[Macha Méril]] - (als Nerina) * 1978: ''[[Ritratto di borghesia in nero]]'' - Regie: [[Tonino Cervi]] - Haaptacteuren: [[Ornella Muti]], [[Capucine]] - (als Carla Richter) * 1978: ''Freiheit'' - Regie: [[Petrus van der Let]] - (Kuerzfilm) * 1979: ''[[La giacca verde]]'' - Regie: [[Franco Giraldi]] - Haaptacteuren: [[Jean-Pierre Cassel]], [[Vittorio Sanipoli]] - (als Marta) ==== vun 1980 bis 1989 ==== * 1980: ''[[Speed Driver]]'' - Regie: [[Stelvio Massi]] - Haaptacteuren: [[Francisco Rabal]], [[Fabio Testi]] - (als Suzanne) * 1984: ''[[Fatto su misura]]'' - Regie: [[Francesco Laudadio]] - Haaptacteuren: [[Ricky Tognazzi]], [[Ugo Tognazzi]] * 1985: ''[[De flyvende djævle]]'' - Regie: [[Anders Refn]] - Haaptacteuren: [[Erland Josephson]], [[Mario David]] - (als Nina Rosta) * 1985: ''[[Le due vite di Mattia Pascal]]'' - Regie: [[Mario Monicelli]] - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], [[Andréa Ferréol]] - (als Clara) * 1985: ''[[Killing Cars]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: [[Jürgen Prochnow]], [[Agnès Soral]] - (als Marie Landauer) * 1986: ''[[L'ultima mazurka]]'' - Regie: [[Gianfranco Bettetini]] - Haaptacteuren: Erland Josephson, [[Mario Scaccia]] - (als Grete) * 1987: ''[[Animali metropolitani]]'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Donald Pleasence]], [[Ninetto Davoli]] - (als Dr. Abbott) * 1988: ''Cheeeese'' (1988) - Regie: [[Bernhard Weber]] - Haaptacteuren: [[Isabel García Lorca]], [[Vincent Gardenia]] - (als Erica) ==== vun 1990 bis 2009 ==== * 1990: ''[[Tre colonne in cronaca]]'' - Regie: [[Carlo Vanzina]] - Haaptacteuren: [[Gian Maria Volonté]], [[Massimo Dapporto]] - (als Contessa Odessa Bonaveri) * 1997: ''[[Bella Ciao]]'' - Regie: [[Xaver Schwarzenberger]] - Haaptacteuren: [[Frank Hoffmann]], [[Susi Nicoletti]] - (als Teresa Hainisch) * 1998: ''[[Bin ich schön?]]'' - Regie: [[Doris Dörrie]] - Haaptacteuren: [[Marie Zielcke]], [[Suzanne von Borsody]] - (als Unna) ==== vun 2000 bis 2009 ==== * 2009: ''[[Ob ihr wollt oder nicht!]]'' - Regie: [[Ben Verbong]] - Haaptacteuren: [[Katharina Marie Schubert|Katharina Schubert]], [[Julia-Maria Köhler]] - (als Dorothea Brühl) * 2009: ''[[Horst Schlämmer - Isch kandidiere!]]'' - Regie: [[Sophie Heldman]] - Haaptacteuren: [[Hape Kerkeling]], [[Alexandra Kamp]] - (als Senta Berger) * 2009: ''[[Satte Farben vor Schwarz]]'' - Regie: [[Angelo Colagrossi]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]], [[Carina Wiese]] - (als Anita) ==== vun 2010 bis 2019 ==== * 2012: ''[[Zettl]]'' - Regie: [[Helmut Dietl]] - Haaptacteuren: [[Michael Herbig]], [[Karoline Herfurth]] - (als Mona Mödlinger) * 2012: ''[[Ruhm (Film)|Ruhm]]'' - Regie: [[Isabel Kleefeld]] - Haaptacteuren: [[Heino Ferch]], [[Julia Koschitz]] - (als Rosalie) * 2014: ''[[Altersglühen - Speed Dating für Senioren]]'' - Regie: [[Jan Georg Schütte]] - Haaptacteuren: Mario Adorf, [[Matthias Habich]] - (als Maria Koppel) * 2016: ''[[Willkommen bei den Hartmanns]]'' - Regie: [[Simon Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Heiner Lauterbach]], [[Florian David Fitz]] - (als Angelika Hartmann) * 2019: ''Menuett'' - Regie: [[Felix Karolus]] - (Kuerzfilm) ==== vun 2020 bis 2029 ==== * 2022: ''[[Oskars Kleid]]'' - Regie: [[Hüseyin Tabak]] - Haaptacteuren: Florian David Fitz, [[Laurì]] - (als Frau Kornmann) * 2023: ''[[Weißt du noch]]'' - Regie: [[Rainer Kaufmann]] - Haaptacteuren: [[Günther Maria Halmer]], [[Konstantin Wecker]] - (als Marianne) * 2023: ''[[Ach, diese Lücke, diese entsetzliche Lücke]]'' - Regie: Simon Verhoeven - Haaptacteuren: [[Bruno Alexander]], [[Michael Wittenborn]] - (als Groussmamm) === Televisioun === ==== vun 1963 bis 1969 ==== * ''[[The Waltz King: Part 1]]'' (1963) vum [[Steve Previn]] mam [[Kerwin Mathews]] a [[Brian Aherne]] * ''[[The Waltz King: Part 2]]'' (1963) vum Steve Previn mam Kerwin Mathews a [[Peter Kraus]] * ''[[See How They Run]]'' (1964) * ''[[Istanbul Express]]'' (1968) * ''[[Babeck]]'' (1968) (Serie) vum [[Wolfgang Becker]] mam [[Cordula Trantow]] an [[Helmut Käutner]] **''Ein Sarg aus Genua'' (1968) **''Das Geheimnis der Calasetta'' (1968) **''Tödliche Geschäfte'' (1968) ==== vun 1970 bis 1979 ==== * ''[[Frühlingsfluten]]'' (1974) * ''[[Krempoli - Ein Platz für wilde Kinder]]'' (1975) (Serie) * ''[[Die Verschwörung des Fiesco zu Genua]]'' (1975) * ''[[Halbzwei]]'' (1977) * ''[[Die Priwalov'schen Millionen]]'' (1980) (Serie) * ''[[La giacca verde]]'' (1979) ==== vun 1980 bis 1989 ==== * ''[[Der Traum ein Leben]]'' (1981) * ''[[Notte e nebbia]]'' (1982) * ''[[Die Entscheidung]]'' (1982) * ''[[Milionite na Privalov]]'' (1983) (Serie) * ''[[Liebe Melanie]]'' (1983) * ''[[Notti e nebbie]]'' (1984) * ''[[Kir Royal]]'' (1986) (Serie) vum Helmut Dietl mam [[Franz-Xaver Kroetz]], [[Ruth-Maria Kubitschek]] a Mario Adorf **''Wer reinkommt, ist drin'' (1986) **''Muttertag'' (1986) **''Das Volk sieht nichts'' (1986) **''Adieu Claire'' (1986) **''Königliche Hoheit'' (1986) **''Karriere'' (1986) * ''[[L ultima mazurka]]'' (1986) * ''[[Luisa. Quattro storie di donne]]'' (1987) * ''[[Die schnelle Gerdi]]'' (1989) (Serie - 12 Episoden) * ''[[Oceano]]'' (1989) (Serie) ==== vun 1990 bis 1999 ==== * ''[[Lilli Lottofee]]'' (1992) (Serie) * ''[[Sie und Er]]'' (1992) * ''[[Ärzte]]'' Serie **'' Dr. Schwarz und Dr. Martin - Neuland'' (1994) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Rosenkavaliere'' (1994) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Nahkampf'' (1994) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Höhenflug'' (1994) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Trennungen'' (1996) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Herztöne'' (1996) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Schicksale'' (1996) ** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Entscheidungen'' (1996) * ''[[Gefangene Liebe]]'' (1994) * ''[[Die Nacht der Nächte]]'' (1995) * ''[[Dopo la tempesta]]'' (1996) * ''[[Kap der Rache]]'' (1997) * ''[[Lamorte]]'' (1997) * ''[[Mammamia]]'' (1998) * ''[[Liebe und weitere Katastrophen]]'' (1999) * ''[[Nancherrow]]'' (1999) * ''[[Mit fünfzig küssen Männer anders]]'' (1999) ==== vun 2000 bis 2010 ==== * ''[[Zimmer mit Frühstück]]'' (2000/I) * ''[[Trennungsfieber]]'' (2000) * ''[[Scharf aufs Leben]]'' (2000) * ''[[Probieren Sie's mit einem Jüngeren]]'' (2000) * ''[[Bis dass dein Tod uns scheidet]]'' (2002) * ''[[Unter Verdacht]]'' Serie **''Verdecktes Spiel'' (2002) **''Eine Landpartie'' (2003) **''Gipfelstürmer'' (2004) **''Beste Freunde'' (2004) **''Das Karussell'' (2005) **''Willkommen im Club'' (2005) **''Atemlos'' (2006) **''Ein neues Leben'' (2006) **''Hase und Igel'' (2007) **''Das Geld anderer Leute'' (2007) **''Brubeck'' (2008) **''Die falsche Frau'' (2008) **''Der schmale Grat'' (2009) **''Tausend Augen'' (2009) **''Laufen und Schießen'' (2010) *''[[Die schnelle Gerdi und die Hauptstadt]]'' (2003) (Serie) == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Berger Senta}} [[Kategorie:Éisträichesch Filmschauspillerinnen]] [[Kategorie:Éisträichesch Theaterschauspillerinnen]] [[Kategorie:Éisträichesch Televisiounsschauspillerinnen]] [[Kategorie:Éisträichesch Filmproduzenten]] [[Kategorie:Gebuer 1941]] [[Kategorie:Bundesverdienstkreuz 1. Klasse]] kx1zmcxj24yjls3vvtmla653zbvhhj7 0 5540 2678169 2619898 2026-05-15T15:35:40Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678169 wikitext text/x-wiki '''Trip-Hop''' ass e Musekstil, dee säin Ursprong Ufank den 1990er an der Undergroundmusekszeen vu [[Bristol (England)|Bristol]] huet. De Genre deelt de konstanten a repetitive Beat vun ''Downtempo'' (relaxer elektronescher Musek mat niddreger Intensitéit), mä ass e bësse méi komplex an der Struktur, an där vill [[Sampling (Musek)|Sampling]] agesat a wéi bei allen [[Electronica]]-Musekgenren och vill mat Effektapparate geschafft gëtt. Den Tempo läit bei zirka 80&nbsp;[[Beats per minute|BPM]] an d'Beater evoquéieren dacks eng verdreemten an heiansdo liicht däischter Atmosphär. Den typeschen Trip-Hop-Sound ass staark beaflosst duerch [[Hip-Hop]] an [[Dub]], souwéi harmoneschen a melodeschen Elementer aus der [[Popmusek]]. Eng Charakteristik ass de Gesank, dee vu weibleche Stëmmen dominéiert gëtt an vu [[Contemporary R&B]] a [[Soul]] beaflosst ass. Den Term gouf fir d'éischt an der Zäitschrëft ''Mixmag'' an engem Artikel iwwer den [[DJ Shadow]] benotzt, mee et huet bis Mëtt den 1990er gedauert bis e sech etabléiert hat an déi ganz emergéierend Downtempo-Zeen vu Bristol mat Gruppe wéi [[Massive Attack]] a [[Portishead]] abegraff huet, déi spéider grousse kommerziellen Erfolleg a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] haten. == Um Spaweck == {{Commonscat|Trip hop|{{PAGENAME}}}} * [https://web.archive.org/web/20050630085049/http://www.trip-hop.net/ www.trip-hop.net] [[Kategorie:Museksstiler]] eea8y46e4mj42p2myqz5irxmnd8tt7j 0 7959 2678111 2662779 2026-05-15T12:06:11Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678111 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} Den '''Tango''' ass en [[Danz]], deem seng Wuerzelen an [[Argentinien|Argentinie]] leien. Den Tango baséiert um [[Takt (Musek)|²/₄-Takt]]. Well et awer verschidden Ausprägunge vum Tango gëtt, ginn déi ursprénglechst, latäinamerikanesch Forme vum Danz zur Ënnerscheedung meeschtens Argentineschen Tango (Showdanz) genannt an déi aner einfach mat Tango (Gesellschaftsdanz) bezeechent. <gallery> File:Camanita Tango 06 (3395529946).jpg File:Tango_in_Plaza_Dorrego.jpg </gallery> == Kuckt och == * [[Tango (Musek)]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Tango}} * [https://web.archive.org/web/20061117081523/http://eng.tango.info/ eng.tango.info] *[http://www.pasiontango.org Pasiontango] * [https://web.archive.org/web/20180912144453/http://www.tangofestivals.net/ www.tangofestivals.net] [[Kategorie:Dänz]] [[Kategorie:Argentinien]] ai80bd0ykpe7gbxyaheq1ps2q0txbws 0 8020 2678177 2655490 2026-05-15T16:09:09Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678177 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Téiteng | Bild = Teiteng_(Kierch).jpg | Bildtext = Parkierch vun Téiteng | Numm (Franséisch) = Tétange | Numm (Däitsch) = Tetingen | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Esch-Uelzecht}} | Gemeng = {{Keel}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Keel}} | Fläch = | Koordinaten = {{coor dms|49|28|36|N|6|2|22|O}} | Kaart = | Kaartentext = }} '''Téiteng''' ass eng Uertschaft an der [[Gemeng Keel]]. == Geschicht == E [[steenzäit]]lche Site gouf um Hesselsbierg fonnt, fir genee ze sinn am Flouer Mertesbuer op der Plaz "Huffeisen"<ref>{{Citation|URL=http://www.kayl.lu/lacommune/decouvrir/histoire |Titel=Geschicht op der Gemengesäit |Gekuckt=03.09.2020 |Archiv-Datum=31.08.2020 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200831055339/https://www.kayl.lu/lacommune/decouvrir/histoire }}</ref><ref>Norbert Theis, ''Notice préliminaire sur la présence de silex et de chaille au Grand-Duché de Luxembourg'', in: Hémecht No. 4, 1984, S. 606</ref>. Fir déi gallo-réimesch Zäit gëtt et am Géigesaz zu [[Keel]] keng grouss Besidelung vum Raum Téiteng. Dat ännert sech wuel eréischt a fränkescher Zäit (no 459), well d'Endung -eng vum Uertschaftsnumm weist op eng al fränkesch Siidlung hin, déi warscheinlech vun der Sippschaft ëm en Tato, Teto, Teti oder Tetinc gegrënnt gouf.<ref name="Lorang">Fernand Lorang, ''Kayltaler Memorabilien'', 1985, S. 20-21</ref> 1245 gëtt Téiteng fir d'éischt an engem Akt ernimmt. D'Schreifweis ännert nach stoark mat der Zäit: Cetenges, Tetenges, Thetingen, Tetyngen, Tettange an absënns Tettingen.<ref name="Lorang"/> Deemools huet Téiteng zesumme mat Keel, [[Rëmeleng]] a [[Morweng]] zur Herrschaft Zolwer gehéiert, déi fir kuerz Zäit ënnerbrach gouf duerch en Aarm vun den Häre vun Zolwer déi eng eegen Herrschaft Keel gegrënnt hunn, déi awer duerno nees gréisstendeels an der Herrschaft Zolwer opgaangen ass. {{Méi Info 1|Keel#Vu Grofen a Ritter}} D'Téitenger waren an der [[Feudalismus|Feudalzäit]] all [[Leifeegeschaft|Leifeegener]], bis datt an der Habsbuerger Zäit 1782 de Keeser [[Joseph II. (HRR)|Jousef II.]] d'Leifeegeschaft ofgeschaaft huet<ref>Nic. Charpantier, ''Al-Remeleng'', S. 48 in Rumelange "Roches Rouges", Imprimerie Bourg-Bourger, 1957</ref>. Wéi d'[[Minett (Äerz)|Minett]] am 19. Joerhonnert erëmentdeckt gouf, do koum et och zu Téiteng zu enger Bevëlkerungsexplosioun. == Bevëlkerungsentwécklung == {| border="1" cellspacing="0" cellpadding="5" | valign="top" | {| ! style="background:#efefef;" | Joer &nbsp; &nbsp; &nbsp; ! style="background:#efefef;" | Awunner |- | [[1806]] || align="right" | 260 |- | [[1851]] || align="right" | 371 |- | [[1865]] || align="right" | 435 |- | [[1875]] || align="right" | 608 |- | [[1880]] || align="right" | 618 |- | [[1895]] || align="right" | 1.336 |- | [[1900]] || align="right" | 1.839 |- | [[1910]] || align="right" | 2.060 |- | [[1916]] || align="right" | 2.054 |} | valign="top" | {| ! style="background:#efefef;" | Joer &nbsp; &nbsp; &nbsp; ! style="background:#efefef;" | Awunner |- |- | [[1930]] || align="right" | 2.648 |- | [[1935]] || align="right" | 2.412 |- | [[1947]] || align="right" | 2.347 |- | [[1960]] || align="right" | 2.829 |- | [[1981]] || align="right" | 2.540 |- | [[1983]] || align="right" | 2.587 |- | [[1986]] || align="right" | 2.455 |- | [[1988]] || align="right" | 2.392 |- | [[1990]] || align="right" | 2.428 |} | valign="top" | {| ! style="background:#efefef;" | Joer &nbsp; &nbsp; &nbsp; ! style="background:#efefef;" | Awunner |- |- | [[1992]] || align="right" | 2.487 |- | [[1994]] || align="right" | 2.577 |- | [[1996]] || align="right" | 2.758 |- | [[1998]] || align="right" | 2.834 |- | [[2000]] || align="right" | 2.942 |- | [[2002]] || align="right" | 3.061 |- | [[2003]] || align="right" | 3.085 |- | [[2006]] || align="right" | 3.178 |- | [[2010]] || align="right" | 3.432 |} | valign="top" | {| ! style="background:#efefef;" | Joer &nbsp; &nbsp; &nbsp; ! style="background:#efefef;" | Awunner |- | [[2016]] || align="right" | 3.707 |- | [[2019]] || align="right" | 3.884 |} |} == Bekannt Téitenger == * [[Camillo Felgen]], Sänger, Schauspiller a Moderator (1920-2005) * [[Jeannot Lunkes]], Moler a fréiere Schoulmeeschter (1946–) * [[Jos Massard]], Biolog, Wëssenschaftshistoriker a Lokalpolitiker (1944–) * [[Jean-Pierre Nuel]], Universitéitsprofesser a Medezinfuerscher (1847-1920) * [[Jean Schortgen]], éischten Oarbechter deen Chambersdeputéierte gouf (1880-1918) * [[Edy Schütz]], Vëlossportler (1941-) * [[Roger Thull]], Vëlossportler (1939-) * [[Pierre Wagener]], Dragoner an der napoleonescher Arméi (1782-1812)<ref>{{Citation |URL=http://kayldall.lu/pierre-wagener/ |Titel=D'Geschicht vum Pierre Wagener |Gekuckt=03.09.2020 |Archiv-Datum=12.08.2020 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200812150507/http://kayldall.lu/pierre-wagener/ }}</ref> == Kuckeswäertes == * [[Kierch Téiteng]] == Kuckt och == * [[Téitenger Schungfabrik]] * [[Gare Téiteng]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Tétange|Téiteng}} * [http://www.kayl.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Keel] * [https://web.archive.org/web/20041011200528/http://www.syvicol.lu/annuaire/detail_commune.php?commune=58 Syvicol] * [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE] * [https://web.archive.org/web/20061110042729/http://tourisme.kayl.party.lu/ Offiziell Säit vum Syndicat d'Initiative Kayl - Tétange] == Fir ze liesen == * Gast Hentges a [[Jeannot Lunkes]], ''Tetingen: rote Erde, rundes Leder'', 1989 * Keeler Gemeng, ''Natur, Kultur und Geschichte in der Gemeinde Kayl'', Imprimerie Heintz, Péiteng, Sept. 2011 <DIV ALIGN="CENTER"> {| |[[Fichier:Eisenerz-Buggy.jpg|thumb|250px|Iwwerrescht vun enger haarder Biergaarbechterzäit: ee [[Buggi|Minettsbuggi]]]] |[[Fichier:Kayl tét cortège.jpg|thumb|150px|Stroosseplang]] |[[Fichier:Luxsüdfarbtétange.jpg|300px|thumb|Lag vun Téiteng]] |} </DIV> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Teiteng}} [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] rftuturnvpozedjjwkn43jfo89wtscw 0 8903 2678186 2614735 2026-05-15T16:49:45Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678186 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Quartier Lampertsbierg|den Documentaire doriwwer|De Lampertsbierg}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Limpertsberg | Numm (Däitsch) = Limpertsberg | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|14.99|N|06|07|18.01|O}} }} De '''Lampertsbierg''' (dacks och einfach ''Lamperbierg'') ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Norden|nërdlechen Deel]] vun der [[Haaptstad]]. == Geographie == De Lampertsbierg läit op engem Plateau dee vu [[Süden]] a Richtung [[Norden]], bis op eng Héicht vu knapps 336 m iwwer dem Mier<ref>beim [[Lycée technique du Centre]]</ref> klëmmt. Dee Punkt läit bal 100 m iwwer der [[Uelzecht]] beim [[Sichenhaff]] a 60 m iwwer dem [[Rollengergronn]]. Am [[Westen]] an am Norde gëtt de Lampertsbierg vun de Flanke vum Rollengergronn an der [[Millebaach (Stad Lëtzebuerg)|Millebaach]] ofgegrenzt, am [[Osten|Oste]] vum Uelzechtdall. Am Süde grenzt de Quartier un d'[[Uewerstad]]. D'Haaptstroossen déi vu Süden a Richtung Norden duerch de Quartier féieren, si vu Westen a Richtung Osten d'[[Avenue de la Faïencerie]], d'[[Avenue Pasteur]], d'[[Avenue Victor-Hugo|Avenue Victor Hugo]] an d'[[Avenue du Bois]]. == Geschicht == [[Fichier:Lampertsbierg Waassertuerm.jpg|thumb|200px|De [[Waassertierm an der Stad Lëtzebuerg#Waassertuerm um Lampertsbierg|Waassertuerm um Lampertsbierg]] vum Architekt [[Antoine Luja]].]] Bis uganks vum [[15. Joerhonnert]] stoung um haitege Lampertsbierger Plateau e [[Bësch]]. No an no goufen d'Beem gehaen an et goufe Felder a Gäert mat Häff a Wiertschaften ugeluecht<ref>''L'âme du Limpertsberg'' an: ''De Lampertsbierg. Histoire d'un quartier florissant'' (Kuckt an der Literatur), S. 7</ref>. Zur Zäit vun der [[Festung Lëtzebuerg]] louch de Lampertsbierg ''extra muros'', just virun dem [[Glacis (Festung)|Glacis]] (den haitege Parking huet säin Numm vun deem festungstechneschen Terme). Et war en Hiwwel<!--, de Mont-Saint-Lampert, wou och den Numm hirkennt, (→ Kuckt Kapitel Originne vum Numm)--> mat engem Bësch. [[1755]] ass de Kierfecht ''Notre-Dame'', den [[Nikloskierfecht]] do op engem klengen Areal amenagéiert ginn. De Lampertsbierg, deen do virdrun zu der [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Gemeng Eech]] gehéiert huet, ass 1849 zesumme mam [[Roudebierg (Lampertsbierg)|Roudebierg]] an déi nei geschaaft [[Rollengergronn|Gemeng Rollengergronn]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1849/05/08/n1/jo Loi du 8 mai 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Rollingergrund] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref> integréiert, ginn, déi bis 1920, wou si un d'Stad Lëtzebuerg ugegliddert ginn ass<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>, existéiert huet. [[1855]] hunn d'Rousenziichter [[Jean Soupert]] a [[Pierre Notting]] um Lampertsbierg d'Rousenziichterei [[Soupert & Notting]] gegrënnt, déi an all Häre Länner Lëtzebuerger Rousen exportéiert huet. Wéi den [[Traité vu London (1867)|Traité vu London]] [[1867]] d'Groussherzogtum op éiweg neutral erkläert huet, huet missen d'Festung geschleeft ginn. <!--geschläift erausgeholl wir menger Meenung no héchste geschleeft (vu schleefen c.f. de:geschleift). Wann et vum Verb schläife wier da misst et geschlaff heeschen (c.f. de: geschliffen). "geschleeft" agesat, wéi och an aneren Artikelen-->Doduerch konnt sech de Perimeter vun der Stad entwéckelen. [[1912]] gouf d'[[Par]] Lampertsbierg gegrënnt, a kuerz duerno, [[1913]], gouf déi grouss neiromanesch [[Jousefskierch um Lampertsbierg|Jousefskierch]] vum Bëschof [[Jean-Joseph Koppes]] feierlech ageweit. Haut gehéiert d'Par Lampertsbierg zum [[Parverband Notre-Dame, Lampertsbierg, Rollengergronn]]. Hautdesdaags ass de Lampertsbierg eng gemëscht Zon, also souwuel e Geschäfts- wéi och Wunnquartier. Et fënnt een do nieft ville Privatwunnengen eng Rei Banken, en ettlech Bildungsariichtungen [en Deel vun der [[Université du Luxembourg]], de [[Lycée de garçons de Luxembourg]], de [[Lycée Robert-Schuman]], de [[Lycée des arts et métiers]], de [[Lycée technique du Centre]] an de [[Lycée Michel-Lucius]]<!-- an de [[Lycée Vauban|Lycée Vauban (Lycée français du Luxembourg)]] - 2018 op Gaasperech geplënnert-->], d'Victor Hugo-Hal (e Kulturzentrum) an de [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater vun der Stad Lëtzebuerg]]. All Joer ass Enn August bis uganks September um [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] um Lampertsbierg d'Stater Kiermes, d'[[Schueberfouer]]. == Originne vum Numm == D'Originnen an d'[[Etymologie]] vum [[Toponymie|Toponym]] ''Lampertsbierg'' si bis haut net eendeiteg gekläert. Souwäit gewosst, gouf den haitege Lampertsbierg fir d'éischt de [[7. August]] [[1314]] an engem Dokument ernimmt, wou vun enger [[Millen]] ënnerzeg vum Bësch „Lymperch“ rieds goung. An de Joren duerno goufen ëmmer erëm änlech Nimm fir dëse Plateau mat sengem Bësch an d'Ëmgéigend gebraucht: e Gaart virum „Lampric“ (1350) oder beim „Lamperchwaige“ (1362), e Festungstuerm „Lymperchtour“ (1388) op der Héicht vun der haiteger [[Banque centrale du Luxembourg|Zentralbank]], eng Paart „Lamperwegporte“ (1393), e Bësch „Lampertsbusch“ (1411), nees eng Paart „Limperport“ (1429), e Gaart zu „Lympergwege“ (1463) virun der [[Eecher Paart]], Felder um „Limperweg“ (1513), en Haus um „Lymperwech“(1516), e Wee dee vun den [[Dräi Tierm]] bis bei den Tuerm „Lymperthorn“ gefouert huet, a schlussendlech e Gaart „uff Limperweg“ virun der Eecher Paart. Dem [[Nicolas van Werveke|Nic. van Werveke]] no geet de mëttelalterlechen Numm „Lymperch“ oder „Limper“ op de [[Wuertstamm]] „Lim“ vum [[alhoudäitsch]]e „blinjan“ zeréck, wat am [[mëttelhoudäitsch]]en „Lime“ entsprécht a souvill heescht wéi {{De}}„Lehne“ am Sënn vun {{De}}„Berglehne”, enger Biergflank. Hie mécht awer och d'Referenz vu „Lym“ an „Lim“ op dat [[Latäin|laténgescht]] „leinia“ wat eng [[Lannen|Lann]] ass. Dem [[Edmond de la Fontaine]] an dem [[Joseph Meyers]] no kënnt „Limper“ vum alhoudäitschen „Lim“ wat „Bësch“ heescht. „Perch“ oder „Per“ ass du mat der Zäit zu {{De}} „Berg“ ginn. „Lymperch“ a „Limper“ kéinten deemno mat „Bierg mam Bësch“ oder „Lanne-Bierg“ iwwersat ginn. Am Joer 1630 wier du mam Suffix „Berg“ en zweete ''Bierg'' an Numm bäikomm, wouduerch „Limpertsberg“ am Fong de „Bierg beim Bierg mam Bësch“ heesche géif. Aner etymologesch Theorië maachen éischter en Zesummenhank vu „Lampertsbierg“ mat {{De}} „Landwehr“, enger Zort Grenzgruef oder mat {{De}} „Lamparterweg“, engem Wee vun de [[Langobarden]], déi sech am Mëttelalter do als Geldwiesseler opgehalen hätten. Wann ee sech e bëssen am Ausland ëmkuckt, fënnt een zu [[Bonn]] e Quartier mam Numm „Limperich“, deen zimmlech no un de „Lymperch“ erukënnt. D'Etymologie vun dësem däitschen Numm geet op „Limberg“ oder „Lintberg“ zeréck, wat „Bierg vun de Lannen“ („Lanne-Bierg“) heescht a woumat een erëm bei der Theorie vum de la Fontaine an dem Meyers ass. De Gebrauch vun „Mont Saint-Lambert“ ass vill méi spéit opkomm. Et gëtt ugeholl, datt dësen Numm op verschidden Deeler aus der Bevëlkerung zeréckgeet, déi éischter a ''francophonen'' a méi [[Biergertum|biergerlechen]] Numm fir hire Quartier wollten (den hl. Lambert gëtt z.&nbsp;B. zu [[Léck]] besonnesch veréiert). Dësen Toponym ass iwwregens op engem Festungsplang aus dem [[18. Joerhonnert]] erëmzefannen an deemno vun engem franséische [[Kartograph]] gezeechent gouf. De richtege Lëtzebuerger Numm vum Quartier ass „Lampertsbierg“, och wa „Lamperbierg“ (ouni <ts>) nach an der Ëmgangssprooch gebraucht gëtt<ref>Quell vun dësem Kapitel, wou net anescht uginn: ''De Lymperch à Limpertsberg en passant par Lampertsbusch'' an: ''De Lampertsbierg. Histoire d'un quartier florissant'' (Kuckt an der Literatur), S. 11-15</ref>. == Awunner == Wéi d'Par Lampertsbierg 1912 gegrënnt gouf<ref>Feller, M., 1958. ''Die Pfarrei Limpertsberg''. In: 50e anniversaire...: 1908-1958 / Harmonie municipale Luxembourg-Limpertsberg. Luxembourg, S. 82.</ref>, huet de Quartier 2.499 Awunner gezielt. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn um Lampertsbierg {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Lampertsbierg}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Lampertsbierg}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Lampertsbierg}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten um Lampertsbierg<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|11.593 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|3.369 |align=right|29,06 |- |2 |{{FRA}} |align=right|1.779 |align=right|15,35 |- |3 |{{ITA}} |align=right|949 |align=right|8,19 |- |4 |{{ESP}} |align=right|678 |align=right|5,85 |- |5 |{{POR}} |align=right|497 |align=right|4,29 |- |6 |{{DEU}} |align=right|3 |align=right|0,03 |- |7 |{{BEL}} |align=right|88 |align=right|0,76 |- | rowspan="2" |8 |{{USA}} |align=right|355 |align=right|3,06 |- |{{GRE}} | align="right" |232 | align="right" |2,00 |- |9 |{{IND}} | align="right" |211 | align="right" |1,82 |- |10 |{{GBR}} | align="right" |162 | align="right" |1,41 |- | |Top 10 | align="right" |8.161 | align="right" |70,40 |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |3.432 | align="right" |29,60 |} == Kuckt och == * [[Evrard Ketten]] * [[Kapell Glacis]] * [[Jousefskierch um Lampertsbierg|Lampertsbierger Kierch]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Lëtzebuerg#Lampertsbierg|Lëscht vun den nationale Monumenter um Lampertsbierg]] * [[Parc Tony-Neuman]] * [[Nikloskierfecht]] * [[Péiter Onrou]] ==Literatur (Auswiel)== * ''De Lampertsbierg. Histoire d'un quartier florissant.'' Lampertsbierger Geschichtsfrënn asbl, 2018. [mat Artikele vum Cynthia Colling, Stéphanie Ansay, Robert L. Philippart, Lex Langini, Henri Bressler, Yves Steichen an dem Laurent Moyse], ISBN 978-99959-934-8-1 *[[Diane Lecorsais|Lecorsais, D.]] [https://web.archive.org/web/20151102005330/http://www.wort.lu/de/lokales/serie-maei-quartier-generationen-wechseln-geschichten-bleiben-zu-besuch-in-limpertsberg-563376060da165c55dc4c426 „Generationen wechseln, Geschichten bleiben: zu Besuch in Limpertsberg“] op www.wort.lu an an der gedréckter Versioun am [[Luxemburger Wort]] vum 31. Oktober / 1. November 2015, S. 36-37 ([http://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2015/10/31/pdf/31_10_2015_w_36_9e9eab186c.pdf PDF]) *Werner, M., Porverbandsrot Lampertsbierg-Rollengergronn, & Fabrique d'église. (2014). Por Lampertsbierg : 100 Joer Kierch, Por, Chorale : Fakten an Erënnerungen. Lampertsbierg: Por. *Fixmer, A., & Fixmer, Véronique. (2013). La reine du lampertsbierg : Une enfance luxembourgeoise (2e éd.. ed.). Nospelt: Ultimomondo, ISBN 978-2-919933-81-5 == Kuckt och == * ''[[De Lampertsbierg]]'' (en [[Documentaire]] vum [[Joy Hoffmann]]) == Um Spaweck == {{Commonscat|Limpertsberg|Lampertsbierg}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Lampertsbierg| ]] [[Kategorie:Bierger zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] b3rahjqltcb0mpt22wypep6ssrjp33b 0 8904 2678185 2658029 2026-05-15T16:43:55Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678185 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|mam '''Stater Quartier'''|de Rëmelenger Flouernumm|Kierchbierg (Rëmeleng)}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Kirchberg | Numm (Däitsch) = Kirchberg | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|39|N|06|08|44|O}} }} [[Fichier:University of Luxembourg - Kirchberg Campus.jpg|thumb|260px|ronderëm d'Uni Lëtzebuerg]] De '''Kierchbierg''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Nordosten|Nordoste]] vun der [[Haaptstad]]. En ass mam Rescht vun der Stad haaptsächlech duerch d'[[Rout Bréck]] verbonnen. == Geographie == De Kierchbierg ass 336,82 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 267,7 an 368,3 m. E grenzt am Norden u [[Weimeschkierch]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Gemeng Nidderaanwen]] an d'Quartiere [[Neiduerf/Weimeschhaff]], [[Clausen]], [[Pafendall]] an [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]]. == Geschicht == Mam Gemengerecht vun [[1796]] gouf de Kierchbierg en Deel vun der [[Gemeng Eech]]. Den 1. Juli 1920 (Gesetz vum 30. Juni 1920) huet d'Gemeng Eech, zu där och de Kierchbierg gehéiert huet, mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/06/30/n1/jo Loi du 30 juin 1920 concernant la réunion de la commune d'Eich à la ville de Luxembourg] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>. === Den ''ale'' Kierchbierg === Vum Kierchbierg ass ni vill geschwat ginn, e louch e bësse vun allem aneren ewech. Et war eng Uertschaft, wou bal kee sech hi veriert huet, wou Bauere gelieft hunn, déi haaptsächlech Gromperen a Kabes ugebaut hunn. Wéi d'[[Neiduerf]] nach keng eege [[Par]] war an zur [[Par Lëtzebuerg Notre-Dame|Par Weimeschkierch]] gehéiert huet, sinn d'Awunner vum Neiduerf aus iwwer de Bierg op Weimeschkierch an d'Kierch gaangen a sou krut de Bierg säin Numm. D'[[Kierch Lëtzebuerg-Kierchbierg|Kierch um Kierchbierg]] ass 1875 gebaut ginn. Bis an d'[[1960]]er Jore gouf et just déi al Uertschaft déi op dem nërdleche Virspronk vum Plateau, tëscht dem [[Fond Saint-Martin|Mäertesgronn]] an dem [[Val des Bons-Malades|Sichegronn]]. Um westleche Plateau vum alen Duerf, um Flouer [[Schëttermarjal]], gouf an de Joren 1969 - 1972 den éischten Urbaniséierungsplang entworf an duerno vum Grupp [[Willy Hein]] gebaut. 1980 ass d'[[Pont Joseph-Bech|Joseph-Bech-Bréck]] opgaangen, déi zanterhier den ''ale'' mam ''neie'' Kierchbierg op engem méi kuerze Wee verbënnt. Am Juli [[2016]], no der Virstellung vum neie Bebauungsplang ([[Plan d'aménagement général|PAG]]) vun der Stad Lëtzebuerg, gouf et eng Poleemik, well deem Plang no en zousätzlecht Lotissement op Schëttermarjal virgesinn ass. No engem Recours huet d'Verwaltungsgeriicht de PAG vun der Stad annuléiert, en Urteel dat am Mee 2021 vun der Cour administrative confirméiert gouf. === Den ''neie'' Kierchbierg === [[Fichier:Kirchberg OSM map.png|miniatur|Detailléiert Kaart vum Kierchbierg ([[OpenStreetMap]]).]] De Plateau vum Kierchbierg huet eréischt an den [[1960]]er Joren ugefaange sech richteg z'entwéckelen. Um südëstleche Virspronk tëscht dem Sichegronn oder dem haitege ''[[Boulevard Konrad-Adenauer|Boulevard Konrad Adenauer]]'' an der ''[[Rue des Muguets]]'' um [[Neiduerf/Weimeschhaff|Weimeschhaff]] ware just Wisen a Stécker. No engem Gesetz vun [[1961]], duerch dat de ''[[Fonds d'urbanisation et d'aménagement du plateau de Kirchberg]]'' gegrënnt gouf<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1961/08/07/n1/jo|Titel=Loi du 7 août 1961 relative à la création d'un fonds d'urbanisation et d'aménagement du plateau de Kirchberg. - Legilux|Gekuckt=29.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref>, huet de Lëtzebuerger Staat 350 [[Ar (Flächemooss)|ha]] um Plateau requisitionéiert; d'Baueren an d'Gäertner kruten 330.000 [[Lëtzebuerger Frang]] pro Hektar. Zil war et, d'Gebaier vun den europäeschen Institutioune vu Lëtzebuerg do opzeriichten. Sou sinn no an no d'Gebaier vum [[Europäesche Geriichtshaff]], der [[Europäesche Rechnungshaff|Cour des comptes]], dem Generalsekretariat vum [[Europäescht Parlament|Europaparlament]], der [[Europäesch Investitiounsbank|Europäescher Investitiounsbank]], der [[Europäesch Schoul|Europaschoul]], asw. gebaut ginn. Et gouf alt kritiséiert, de Staat hätt ze vill expropriéiert, an och däitlech ënner dem Wäert; de Méiwäert, deen de ''Fonds'' beim Weiderverkaf vun den Terraine gemaach huet, gouf ë.&nbsp;a. fir de Bau vun der [[Rout Bréck|Rouder Bréck]] gebraucht. 1975 huet d'[[Société nationale des habitations à bon marché (Lëtzebuerg)|SNHBM]] hiren éischte Wunnengsbauprojet um Kierchbierg virgestallt. Op 25 ha goufen am « [[Domaine du Kiem]] » um [[Nordosten|nordëstleche]] Wupp vum Quartier an enger éischter Phas fënnef Residence mat jo 12 Stäck a 14 Haiser mat 4-6 Stäck gebaut. Derbäi koumen och 169 Eefamilljenhaiser gradewéi eng Schoul, Spillplazen a Sportinfrastrukturen<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/4f2744/pages/4/articles/DTL88?search=Domaine%20du%20Kiem|Titel=Kirchberger Luftschlösser Domaine du Kiem: ehrgeiziges Siedlungsprojekt statt sozialem Wohnungsbau?|Gekuckt=29.05.2021|Auteur=j.m.m.|Datum=24.01.1975|Editeur=viewer.eluxemburgensia.lu|Sprooch=de}}</ref>. Bis haut gouf de Wunnquartier ëmmer nees vergréissert<ref>{{Citation|URL=https://snhbm.lu/projet/kirchberg-domaine-du-kiem/|Titel=Kirchberg - Domaine du Kiem|Gekuckt=29.05.2021|Wierk=SNHBM|Sprooch=fr}}</ref>. Enn vun den [[1980]]er Joren huet de Kierchbierg sech och fir aner Aktivitéiten opgemaach an et ass do neie Wunnraum, eng nei Geschäftswelt (Assurancen, Banken, de Sëtz vun der [[RTL Group]]) an nei Fräizäitariichtungen (d'Olympesch Piscine an der [[Coque]], de Kino Utopolis (haut: [[Kinepolis Luxembourg|Kinepolis]]), d'[[Philharmonie Lëtzebuerg|Philharmonie]], de [[MUDAM|Musée d'Art Moderne Grand-Duc Jean]], asw.) entstanen. Gläichzäiteg gouf d'[[Autobunn A1 (Lëtzebuerg)|Autobunn A1]] zu engem Stadboulevard, der [[Avenue John F. Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue John F. Kennedy]], zeréckgebaut. Dës Aarbechten hu vum Enn vun den 1990er Jore bis ëm 2013 gedauert, wéi an der leschter Phas tëscht der Neier Bréck an der Place de l'Europe den Dall vun der Champangshiel mat 140.000 Kubikmeeter Gestengs, dat beim Bau vum [[Tunnel Grouft]] uegefall war, opgefëllt gouf, fir e Kräizungsuschloss mam [[Boulevard Konrad-Adenauer]] ze schafen. 2016-17 goufen d'Gleiser vum [[Stater Tram|Tram]] geluecht, deen an der ganzer Längt iwwer d'Avenue Kennedy fiert.<ref>Josée Hansen: [https://www.land.lu/page/article/719/3719/FRE/index.html "Redessiner la topographie: D’ici 2013, le Fonds Kirchberg remblaie l’entrée au plateau et prépare définitivement l’axe central à l’arrivée du tram. L’aspect du quartier se densifie et devient de plus en plus urbain."] land.lu, 19.08.2010.</ref> Vun 1994 u gouf en [[Arboretum]] ageriicht, den [[Arboretum Kierchbierg]], dee sech op dräi nei ugeluecht Parken um Kierchbierg opdeelt: [[Parc central (Kierchbierg)|Parc central]], [[Park Réimerwee (Kierchbierg)|Park Réimerwee]], [[Park Klosegrënnchen (Kierchbierg)|Park Klosegrënnchen]]. Um Kierchbierg hunn [[2005]] 20.500 Leit geschafft, a knapps 2.000 hunn der do gewunnt. Bannent zwanzeg Joer hat sech d'Awunnerzuel uganks 2025 mat 10.725 Leit méi wéi verfënneffacht. <!--An deene nächste Jore solle verstäerkt Wunnenge gebaut ginn, fir datt am Joer 2020 ronn 11.000 Leit do wunne kéinten, bei ronn 30.000 Aarbechtsplazen.--> ==== Zukünfteg Entwécklung ==== De ''Fonds de Kirchberg'' realiséiert an den nächste Joren nach weider Urbaniséierungspläng, absënns um [[Kuebebierg (Kierchbierg)|''Kuebebierg'']], op [[Laangfur (Kierchbierg)|''Laangfur'']], gradewéi d'Projete ''[[Gréngewald West]]'' an ''[[JFK Süd]]''. Ausserdeem soll an de Quartiere ''Kuebebierg'' a ''Laangfur'' eng weider [[Linn (Verkéier)|Linn]] vum Tram fueren. ==Awunner== Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn um Kierchbierg {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Kierchbierg}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Kierchbierg}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Kierchbierg}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten um Kierchbierg ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|10.982 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|2.800 |align=right|25,50 |- |2 |{{UKR}} |align=right|1.016 |align=right|9,25 |- |3 |{{FRA}} |align=right|976 |align=right|8,89 |- |4 |{{ESP}} |align=right|566 |align=right|5,15 |- |5 |{{PRT}} |align=right|541 |align=right|4,93 |- |6 |{{ITA}} |align=right|524 |align=right|4,77 |- |7 |{{DEU}} |align=right|324 |align=right|2,95 |- |8 |{{BEL}} |align=right|314 |align=right|2,86 |- |9 |{{SYR}} |align=right|255 |align=right|2,32 |- |10 |{{POL}} |align=right|219 |align=right|1,99 |- | |Top 10 |align=right|7.535 |align=right|68,61 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|3.447 |align=right|31,39 |} == Literatur == * [http://www.lcto.lu/public/digimails/Architektur_und_Kunst_im_offentlichen_Raum_Kirchberg/index.html LCTO, Broschüre: Kirchberg - Architektur und Kunst im öffentlichen Raum online] * Helweg-Nottrot, Ina, 2001, ''Kirchberg, 1961 - 2001'', Éditioun: [[Fonds d'urbanisation et d'aménagement du plateau de Kirchberg]], ISBN 2-9599770-1-7 * Thoma, Jean, 2001, ''Kirchberg: Kirchberg-Siechengrund in früheren Zeiten: eine Dokumentation zur Geschichte des Dorfes und der Bewohner,'' Éditioun: Steinsel: J. Thoma, ISBN 2-87996-936-0 == Biller == <gallery mode="packed" heights="180"> CoqueKierchbierg.jpg|D'Coque an am Hannergrond d'EU-Verwaltungsgebaier </gallery> <gallery mode="packed" heights="160"> Luxembourg Pfaffenthal Kirchberg 06.jpg|Verwaltungsgebaier a [[Mudam]] um Kierchbierg, vum Pescatore Park aus gesinn. Riets ënnen: d'[[Kierch Pafendall|Pafendaller Kierch]]. Luxembourg Kirchberg as from montée Pfaffenthal 01.jpg|Vun der ''Montée du Pfaffenthal'' aus gesinn. Luxembourg - Porte de Kirchberg - Panorama.jpg|D'„Porte de Kirchberg“ a Richtung vun der Uewerstad </gallery> <gallery mode="packed" heights="160"> EP - Kirchberg from the skies 2025 (1).jpg|d'[[Institutioune vun der Europäescher Unioun]] um Kierchbierg EP - Kirchberg from the skies 2025 (2).jpg EP - Kirchberg from the skies 2025 (3).jpg </gallery> == Kuckt och == * [[Arboretum Kierchbierg]] == Literatur == * [[Fernand Théato]], 2006, ''Den (ale) Kierchbierg'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 66-68 * Fernand Théato, 2006, ''Kabesfelder a Gromperestécker? De Kierchbierger Plateau'' an: ''Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg'', Chorale Sang & Klang. S. 69-73 * Fernand Théato, 2006, ''Den Nuebel vun Europa ass de Neie Kierchbierg'' an: ''Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg'', Chorale Sang & Klang. S. 74-77 == Um Spaweck == {{Commonscat|Kirchberg (Luxembourg City)|Kierchbierg}} * [http://www.fondskirchberg.lu Offiziell Säit vum ''Fonds d'Urbanisation et d'Aménagement du Plateau de Kirchberg''] {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}}{{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kierchbierg| ]] rpvufotw4att0qxil72nituiuo0fake 0 9325 2678173 2663912 2026-05-15T16:03:27Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678173 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Grund | Numm (Däitsch) = Grund | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|31.8|N|06|08|13.1|O}} }} De '''Gronn''', och dacks '''Stadgronn''' genannt<ref>Déi haiteg offiziell Bezeechnung vum Grënner Quartier ass Gronn, cf. topographesch an aner Kaarte vun der Stad Lëtzebuerg. Déi fréier Bezeechnung Stadgronn war an der éischter Hallschent vum [[20. Joerhonnert]] nach ganz geleefeg. Quell: mëndlech Matdeelung vum [[Robert Philippart|R. Philippart]], 16. Februar 2018.</ref>, ass eng [[Kadastersektioun]] an ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. ==Geographie== De Gronn läit an engem Deel vum [[Uelzecht]]dall a vum [[Péitruss]]dall südëstlech vum Stadzentrum. De Gronn grenzt un d'Stater Quartieren: (am Auerzäresënn) [[Pafendall]], [[Clausen]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]], [[Polvermillen]], [[Bouneweg-Nord/Verluerekascht|Bouneweg-Nord]], [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]] an [[Uewerstad]]. De Gronn huet eng Nord-Süd-Ausdeenung vun 0,78&nbsp;km an eng Ost-West-Ausdeenung vun 0,91&nbsp;km. An der Héicht erstreckt sech de Gronn vun 245 m bis 293,3 m<ref>Quell: Bierger-Zenter vun der Stad Lëtzebuerg.</ref>. == Geschicht == Um Enn vum [[Mëttelalter|Fréimëttelalter]] hu sech um Ufer vun der [[Uelzecht]] Handwierker néiergelooss, déi d'Waasser vum Floss gebraucht hu fir schaffen ze kënnen. [[1083]] huet de Grof [[Konrad I. vu Lëtzebuerg|Konrad]] eng Abtei gestëft, d'[[Abtei Almënster]]. Zu där Zäit gouf et schonn zwou Kierchen am Uelzechtdall ronderëm de [[Bockfiels]]: [[Ulrichskierch Lëtzebuerg-Stadgronn|Sankt-Ulrich]], bei der Mëndung vun der [[Péitruss]], a Sankt-Matthäus am Norden, bei der Réimerbréck am [[Pafendall]]. D'Kierchtierm kéinte gläichzäiteg Wuechttierm gewiescht sinn, fir den Zougang zum Dall an d'Brécken am A ze halen<ref>[[Michel Pauly]]: "[https://web.archive.org/web/20171228153646/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_99-2012_4-9.pdf Von Weimerskirch nach Luxemburg: Die topographische Entwicklung der Stadt Luxemburg im Mittelalter.]" In: ons stad 99, 2012, S. 4-9. [Baséiert op: Michel Pauly: "Die topographische Entwicklung der Stadt Luxemburg von den Anfängen bis zum Beginn des 16. Jahrhunderts", in: Leben im Mittelalter: Luxemburg, Metz und Trier. Studien zur mittelalterlichen Stadtgeschichte und -archäologie (Publ. scientifiques du Musée d'Histoire de la Ville de Luxembourg, t. II), Luxemburg 1998, S. 7-31, wou och weider Literaturreferenze sinn.]</ref>. Sou huet sech d'Ënnerstad gebilt, déi uganks nach ''ante portas'' louch, bis datt s'am [[14. Joerhonnert]] vun der drëtter Stadmauer, déi op de [[Wenzel II. vu Lëtzebuerg|Wenzel II.]] zeréckgeet an dofir och nach ''Wenzelsmauer'' genannt gëtt, protegéiert gouf. Wéi d'Abtei Almënster am Joer [[1543]] zerstéiert gouf, sinn d'[[Benediktiner]] an de Gronn an den [[Hospice Saint-Jean]] geplënnert an hunn do d'[[Abtei Neimënster]] gegrënnt, déi no engem Brand am Joer [[1684]] nees opgebaut gouf an nach haut besteet. Haut ass do de Kulturzentrum ''[[Neimënster]]''. De [[26. Juni]] [[1807]] huet de [[Blëtz]] an de Polvertuerm um [[Verluerekascht (Stad Lëtzebuerg)|Verluerekascht]] ageschloen. Do waren 11.200&nbsp;kg Polver, 2.500 Kanounekugelen a Kartusche gelagert déi dee Moment explodéiert sinn. De Stadgronn gouf duerch d'Drockwell am uergste getraff: D'Haiser goufe schwéier beschiedegt a Beem goufen ëmgehäit. 32 Persoune koumen ëm d'Liewen an 120 goufen der schwéier blesséiert, dorënner vill Kanner. De Schued gouf op 1 Millioun Goldfrang geschat<ref>Schaus Raymond, ''Au Stadgrond autrefois'', Die Warte Nr. 14/2292, Luxemburger Wort 29. Abrëll 2010</ref>. Well vun uganks [[19. Joerhonnert]] bis [[1984]]<ref>De 15. Mee 1984 sinn déi 228 Prisonéier aus dem Grënner Prisong an dee Schraasseger geplënnert.</ref> déi zwéi Prisonge vum Land am Gronn louchen, stoung den Ausdrock "''am Gronn sinn''" (oder "''sëtzen''") [[Euphemismus|euphemistesch]] fir "am Prisong sinn". De Fraeprisong war am Hospice Saint-Jean, dem haitegen Naturmusée, an de Männerprisong war an der Abtei Neimënster. Vum Haff vun der [[Cité judiciaire]] um [[Helleg-Geescht-Plateau]] an der Uewerstad kënnt ee mat engem [[Lift Gronn-Uewerstad|Lift]], deen 1987 gebaut gouf, erof an de Gronn. 1994 gouf d'Festung an déi al Quartiere vun der Stad Lëtzebuerg, dorënner och de Gronn, als [[Lëscht vun de Weltierwen (Europa)|eng Plaz vum Weltierwe vun der UNESCO]] klasséiert. ==De Gronn am 21. Joerhonnert== Zwee Kulturhaiser drécken am [[21. Joerhonnert]] der kultureller Offer am Gronn hire Cachet op: de Kulturzenter [[Neimënster]] (Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster) an den [[Nationalmusée fir Naturgeschicht]] (Naturmusée). Do dernieft ass de Gronn hautdesdaags virun allem fir säin Nuetsliewe beléift mat senge Caféen a Restauranten. ===Fräiliichtmanifestatiounen am Gronn=== *[[Blues 'n' Jazz Rallye]]<ref>Cf. https://www.luxembourg-city.com/fr/blues-n-jazz-rallye</ref> am Gronn an a Clausen, zanter 1995 all Joer Enn Juli, eng Zesummenaarbecht vum [[Blues-Club Lëtzebuerg]] mat dem [[LCTO]] (Luxembourg City Tourist Office) an de Bistroen. *[[Duck Race]], eng Course vu 16.000 Platiksinten op der Péitruss<ref>Cf. http://www.duckrace.lu</ref>. *[[Konscht am Gronn]]<ref>Cf. http://konschtamgronn.com</ref> ass eng Open-Air-Konschtgalerie, déi zënter 2006 vum Grënner Syndikat op e puer Sonndeger am Joer organiséiert gëtt, woubäi sech maximal 34 Kënschtler op der Bréck an um Parking [[Op der Schmëdd (Stad Lëtzebuerg)|op der Schmëdd]] presentéiere kënnen. Op deenen Deeg ass de Stadgronn fir de Verkéier gespaart. == Awunner == Enn 2015 hunn am Gronn 943 Leit gewunnt. Nodeems d'Awunnerzuel an de Joren 2022 an 2023 iwwer Dausend louch (1.030 an 1.008 Leit), ass se 2024 nees drënner gefall. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn am Gronn {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Gronn}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Gronn}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Gronn}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten am Gronn ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|983 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|430 |align=right|43,74 |- |2 |{{POR}} |align=right|93 |align=right|9,46 |- |3 |{{FRA}} |align=right|90 |align=right|9,16 |- |4 |{{ITA}} |align=right|57 |align=right|5,80 |- |5 |{{DEU}} |align=right|22 |align=right|2,24 |- |6 |{{ERI}} |align=right|21 |align=right|2,14 |- | rowspan="2" |7 |{{BEL}} |align=right|15 |align=right|1,53 |- |{{ESP}} | align="right" |15 | align="right" |1,53 |- |8 |{{GBR}} | align="right" |14 | align="right" |1,42 |- |9 |{{NLD}} | align="right" |12 | align="right" |1,22 |- | rowspan="2" |10 |{{CHN}} | align="right" |11 | align="right" |1,12 |- |{{UKR}} | align="right" |11 | align="right" |1,12 |- | |Top 10 | align="right" |791 | align="right" |80,47 |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |192 | align="right" |19,53 |} ==Bekannt Leit aus dem Gronn== *[[Henri Ackermann|Henri ("Hary") Ackermann]] (1922-2014), lëtzebuergesche Vëlossportler, Gewerkschaftler an [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-Politiker. *[[Johann von Aldringen]] (1588-1634), Barong vu Koschitz a Grof vu Gross-Ligma, Feldhär am [[Drëssegjärege Krich]]. *[[Jean de Beck]] (1588-1648), Gouverneur vum [[Herzogtum Lëtzebuerg]] a vun der [[Grofschaft Chiny]] *[[Jean-Pierre Beicht]] (1869-1925), lëtzebuergesche Komponist an Organist. *[[Auguste Engel]] (1889-1950), musikaleschen Animateur vun der Virstad, Komponist, Sänger a Schauspiller. *[[Josy Imdahl|Joseph Josy Imdahl]] (1889-1956), lëtzebuergeschen Theaterschrëftsteller. *[[Ignatius Millim]] (1743-1820), Moler. *[[Albert Reinhard]] (1853-1924<ref>Cf. industrie.lu</ref>), Händschefabrikant. *[[Venant Paucké]] (1893-1965), lëtzebuergesche Sänger (Bariton) an Dirigent, huet an Operen, Operetten a Filmer matgewierkt. *[[Lambert Michel Runau]] (1874-1909), lëtzebuergesche Moler. *[[Michel Schettlé]] (1882-1932), lëtzebuergesche Schlässer, Cafetier, Politiker a Gewerkschaftler. *[[Mathieu-Lambert Schrobilgen|Mathieu-Auguste-Lambert Schrobilgen]] (1789-1883), Lëtzebuerger Affekot, Greffier, Stadschreiwer, Chef de Bureau vun der Regierungskommissioun, Chef de division pour les affaires militaires, Museker, Schrëftsteller a Fräimaurer. *[[Auguste van Werveke|Auguste-Léopold van Werveke]] (1866-1927), lëtzebuergeschen Architekt, Zeecheprofesser a Moler. ==Organisatiounen a Verwaltungen== ===Veräiner a Fondatiounen=== *[[Association des biologistes luxembourgeois]] (ABIOL) *[[Cercle Munster]] a.s.b.l. *[[Fanfare royale grand-ducale]] a.s.b.l. (Gronn, [[Fetschenhaff]], [[Cents]], [[Polfermillen]])<ref>Cf. https://web.archive.org/web/20171220020047/http://www.fanfareroyale.lu/</ref> *[[FC Gronn 08]] *[[Fondation faune-flore]] (Institut de recherche sur le patrimoine naturel et la diversité biologique)<ref>Cf. https://web.archive.org/web/20180115054011/https://faune-flore.lu/</ref> *[[Harmonie des jeunes Prince-Guillaume]] *[[Institut européen de chant choral]] (INECC) *Inter-Actions a.s.b.l<ref>Cf. http://www.inter-actions.lu/quartiers/luxembourg-grund/</ref> *[[Jusquici]] a.s.b.l. *[[Kanner- a Jugendchouer Emile-Michels - D'Grënnësch Spatzen]]<ref>Cf. http://www.spatzen.org/</ref> *[[Kicker Club Progres 08 Stadtgrund]] a.s.b.l. *[[Les amis du musée d'histoire naturelle|Les amis du musée national d'histoire naturelle]] a.s.b.l. (AMNHN, Frënn vum Naturmusée) *[[Luxembourg Accueil Information]]<ref>Cf. https://web.archive.org/web/20150215070707/http://luxembourgaccueil.com/</ref> *[[Os Bracarenses no Luxemburgo]]<ref>Cf. https://www.facebook.com/bracarenses</ref> *[[Société de gymnastique GCG Cents-Gronn]] a.s.b.l.<ref>Cf. http://flgym.lu/#/clubs/19</ref> *[[Syndicat du Stadtgrund]]<ref>Cf. http://www.grund.lu</ref> *[[The Grund Club Luxembourg]] ===Staatlech Verwaltungen=== *[[Commissariat à l'enseignement musical]]<ref>Cf. http://www.gouvernement.lu/4197771/enseignement-musical</ref> *[[Commissariat du gouvernement à la protection des données auprès de l'État]] *[[Fonds national de soutien à la production audiovisuelle]] (Film Fund Luxembourg) *[[Musée national d'histoire naturelle]] (MNHNL, Naturmusée) *[[Service central de législation]] (SCL) *[[Service des médias et des communications]] *[[Institut national pour le patrimoine architectural]] (INPA) ===International Organisatiounen=== * [[Institut européen des Itinéraires culturels du Conseil de l'Europe]] (am Jakobstuerm) ==Kuckeswäertes am Gronn== ===Am Uelzechtdall=== *De Kulturzenter [[Neimënster]] (Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster) *Den [[Nationalmusée fir Naturgeschicht]] (Naturmusée) am fréieren [[Hospice Saint-Jean]] *De [[Jakobstuerm]] *De Rumm-Plateau mat de [[Rumm-Befestegungen]] *[[D'un cercle à l'autre - Le paysage emprunté]], e Konschtwierk am ëffentleche Raum vum franséische Kënschtler [[Daniel Buren]] *D'Bréck vum [[Stierchen]] mat dem [[Klouschtergaart (Stadgronn)|Klouschtergaart]] an engem [[Wéngert]] *Dem [[Serge Ecker]] seng Melusina-Skulptur *Déi fréier [[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn|Händschefabréck Reinhard]] an der [[Plaetisgaass]] *D'[[Schlassbréck (Stad Lëtzebuerg)|Schlassbréck]] op der Grenz zum [[Pafendall]] *De Wenzeltuer (Circuit Wenzel) *D'Bréck iwwer d'Uelzecht mat senger eemoleger Vue op d'Uewerstad *D'Bicherkëschte virum Haus Nr. 14 am Grënnerbierg an der Wiss vis-à-vis vun Interactions am Biisserwee *Den Häffchen am Biisserwee *D'[[Biisserbréck]] (Viaduc Polvermillen) *D'[[Gronn-Schleis]] ===Am Péitrussdall=== *Déi [[Al Bréck]] *D'[[Gräinskapell]] *De [[Skatepark Péitruss]] *De Minigolfterrain vum Club Roude Léiw *Den Outdoor-Fitnesspark *D'Parkeisebunn *[[D'un cercle à l'autre - Le paysage emprunté]], e Konschtwierk am ëffentleche Raum vum franséische Kënschtler [[Daniel Buren]] ==Naturwëssenschaftleches== [[Fichier:Timber SNL 1990.jpg|thumb|250px|Den Timber vun 1990 mat der 'neier' Wanzenaart]] Op der Grenz tëschent der Uewerstad an dem Gronn, op engem vun deenen zwéi [[Biergahornen op der Corniche|Aaschterte vun der Corniche]], op der Héicht vun der [[Maison de Cassal]], gouf [[1980]] eng Wanzenaart fonnt, déi nei fir d'Wëssenschaft war. Den Entdecker, de [[Léopold Reichling]], huet se ënner dem Numm ''Psallus pseudoplatani'' <span style="font-variant: small-caps;">Reichling</span> 1984 beschriwwen. De Reegele vun der Zoologie no war dëse Bam de sougenannte locus typicus vun der Aart. Zanter dem Verschwanne vun de Beem existéiert dëse locus typicus net méi. An deene follgende Jore gouf d'Aart op [[Aaschtert]]en an [[Hieselter]] uechter d'Stad fonnt, ë.&nbsp;a. op der Rumm am Gronn<ref>Reichling, L., 1984. Les Hétéroptères du Grand-Duché de Luxembourg. 1. ''Psallus (Hylopsallus) pseudoplatani'' n. sp. (Miridae, Phylinae) et espèces apparentées. Travaux scientifiques du Musée national d'histoire naturelle de Luxembourg 4 (1): 1-17. [https://web.archive.org/web/20070607054936/http://www.mnhn.lu/recherche/ferrantia/publications/T.S.4.pdf]</ref>. [[1993]] huet déi [[Polen|polnesch]] Zoologin [[Wanda Maria Weiner]] no bei der Uelzecht am Gronn eng nei [[Proturenaart]] (Beentaaschter) fir d'Wëssenschaft fonnt, ''[[Eosentomon luxembourgense]]'' <span style="font-variant: small-caps;">Szeptycki</span> 2001, eng [[Endemismus|endeemesch]] Aart fir Lëtzebuerg. ==Energie== Am Kader vum Programm fir den Asaz vun erneierbaren Energien huet d'Stad Lëtzebuerg op der [[Hasteschmillen]] en 100&nbsp;kW staarkt [[Waasserkraaftwierk]] gebaut, wat am November [[2009]] a Betrib goung. D'Turbinn steet iwwregens do, wou am 19. Joerhonnert nach Millerieder gedréit hunn, an deckt den Energieverbrauch vun 100 Haiser. ==Mobilitéit== De Kéibierg ([[Rue de Trèves (Stad Lëtzebuerg)|Tréierer Strooss]]) ass tëschent den Haiser Nr. 10 an 48 nëmme fir den ëffentleche Verkéier a fir Vëloen zougänglech. ===Vëlo=== D'[[Vëlospist PC1]], och nach ''Piste cyclable du centre'', féiert an engem Bou ëm d'Stad Lëtzebuerg an huet hiren Ufank an hir Endstatioun am Gronn. Um Biisserwee Nummer 8 bedreift d'Stad Lëtzebuerg ënnert dem Numm [[Vélo en Ville]] e Vëlosatelier, dee Vëloe léint a fléckt<ref>Cf. d'Facebooksäit vu Vélo en ville: https://www.facebook.com/pages/Velo-En-Ville/440802842620666</ref>. An der Tilleschgaass Nr. 15 huet sech zënter 2019 déi Vëlosreesagentur [[Velosophie]] néiergelooss<ref>Cf. https://velosophie.lu</ref>. ===Ëffentleche Verkéier=== D'[[AVL-Linn 23|Buslinn 23]] vun der Stad Lëtzebuerg passéiert am Gronn. Do dernieft besteet no beim Gronn Accès op follgend Linnen: *[[AVL-Linn 14]] (Arrêt Clausen / Rumm) *[[AVL-Linn 15]] (Arrêt Clausen / Rumm) *[[AVL-CN1|AVL-Linn CN1]] = City Night Bus (Arrêt Clausen / Rumm) *en ettlech aner [[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL-Linnen]] um Arrêt Centre / F. D. Roosevelt, iwwer de Lift an d'Uewerstad ===Parkplazen=== Nieft den net iwwerdeckte Parkinge kann och nach a follgende Stroosse geparkt ginn: Grënnerbierg, Ënnerpéitruss. Zwéin iwwerdeckt Parkinge leien no beim Gronn: Centre - Saint Esprit (Uewerstad) an Centre - Brasserie (Clausen). {| class="wikitable" |+ style="padding-bottom:1em"| Net iwwerdeckte Parkplazen !Strooss, Plaz !! Parkplazen !! Handikapéierte-Parkplazen |- |Ënnerpéitruss / Rue Saint-Quirin || 33 || ? |- |Tilleschgaass / Rue Saint-Ulric || 32 || ? |- |Grënner Bréck / Rue Munster || 5 || 1 |- |Rue Sosthène-Weis || 2 || 0 |- |Biisserwee / Bisserweg || 12 || ? |- |Biisserwee / Bisserweg || 45 || ? |- |Kierch Lëtzebuerg-Stadgronn || ? || 1 |- |Op der Rumm || ? || ? |} ==Stroossen am Gronn== {| class="wikitable sortable" ! Franséischen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm<ref>Quell, wann net anescht uginn: LCTO, Plan Ville et environs, 9^e édition, 1999</ref> |- | [[Bisserweg]] || Biisserwee |- | [[Montée de la Pétrusse]] || Péitrussbierg; Ale Berlinerwee<ref>Henri Beck, [https://web.archive.org/web/20180106004612/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_44-1993_32.pdf Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?] an: [[Ons stad|Ons Stad]], Nr. 44/1993, S. 22</ref> |- | [[Montée du Grund]] || Grënnerbierg; Gronnbierg |- | [[Plateau du Rham]] || Op der Rumm |- | [[Rue de Prague]] || Berlinerwee |- |[[Rue de Trèves (Stad Lëtzebuerg)|Rue de Trèves]]|| Tréierer Strooss; Kéibierg<ref>Quell: Stroosseschëlder vun der Stad Lëtzebuerg um Gebai vu Vins fins an um Gymnase Cents-Gronn.</ref> |- | [[Rue du Rham]] || Dinselgaass; Rummbierg |- |[[Rue Münster]]|| Mënstergässel; Schelmergaass<ref>Cf. Clesse 1995 an der Literatur.</ref> |- | [[Rue Plaetis]]<ref>1795 huet d'Plaetisgaass "Rue des tanneurs" geheescht. Quell: Ons Stad 41/1992.</ref> || Plaetisgaass |- | [[Rue Saint-Quirin]] || Ënnerpéitruss |- | [[Rue Saint-Ulric]] || Tilleschgaass |- | [[Rue Sosthène-Weis]] || Sosthène-Weis-Strooss; Neie Wee |} ==Plazen am Gronn== {| class="wikitable sortable" ! Franséischen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm |- | [[Place Auguste-Engel]] || Auguste-Engel-Plaz, fréier: ''Bei der Hasteschmillen'' |- | n.a. ||[[Op der Schmëdd (Stad Lëtzebuerg)|Op der Schmëdd]] |- | [[Parvis de Neumünster]] || Parvis vun Neimënster |} ==Biller== <gallery perrow="5" widths="201" caption="Aktuell Biller"> Fichier:Ccrn parvis cries.jpg|De [[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]] Fichier:Letzebuerg_Gronn_Panorama.jpg|D'Uelzecht am Gronn mat der Uewerstad am Hannergrond (Mee 2008) Fichier:Jangekierch.jpg|D'[[Kierch Lëtzebuerg-Stadgronn|Jangekierch]] Fichier:MNHNL_01_Luxembourg.jpg|Den [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Naturmusée]] Fichier:Luxembourg Grund Plaetis.jpg|Vum Breedewee aus gesinn. </gallery> <gallery perrow="5" widths="201" caption="Historesch Biller"> Fichier:Weis.jpg|De Gronn, [[Aquarell]] (1923) vum [[Sosthène Weis]] Fichier:Ch Bernhoeft 1891 GD Luxembourg 04 Pl 1.jpg|De Gronn vum ''Hellege Geescht'' aus gesinn. Foto vum [[Charles Bernhoeft]], 1891. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 103.jpg|De Gronn vun den ''Hellege Geescht Kasären'' aus gesinn. Foto vum Charles Bernhoeft, 1893. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 102.jpg|''Descente du Grund''. Foto vum Charles Bernhoeft, 1893. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 107.jpg|D'Jangekierch, riets am Hannergrond d'[[Rumm-Befestegungen|Rumm]]. Foto vum Charles Bernhoeft, 1893. Fichier:N-Liez_vue-de-luxembourg-prise-du-pont-du-grund.png|Vue op d'Stad Lëtzebuerg vun der Bréck am Grond aus (1834). Zeechnung vum [[Nicolas Liez (Moler)|Nicolas Liez]]. Fichier:N-Liez_vue-de-la-rue-des-tanneurs_luxembourg-grund.png|D'Plaetisgaass (fréier ''Rue des Tanneurs'', 1834). Zeechnung vum Nicolas Liez. </gallery> <gallery caption="Biller vum William Turner (1775-1851)"> Fichier:Turnerfetschenhaff.jpg|vum Fetschenhaff aus Fichier:Joseph Mallord William Turner - Luxembourg - Google Art Project.jpg|Vum Gronn op d'Hellege-Geescht-Bastioun Fichier:Joseph Mallord William Turner, The Pont du Château and the Bock, Luxembourg c.1839.jpg|Schlassbréck a Bockfiels Fichier:Joseph Mallord William Turner, The Rham Plateau, Luxembourg, from the Alzette Valley c.jpg|Vum Uelzechtdall op de Rummplateau Fichier:Joseph Mallord William Turner, View up the Alzette Valley, Luxembourg, with the Fortifications of the Rham Plateau c.1839.jpg|Vum Uelzechtdall erop op d'Rumm Fichier:Turner St Esprit Luxembourg.jpg|Op den Hellege-Geescht-Plateau Fichier:Joseph Mallord William Turner The Rham Plateau and the Bock, Luxembourg, from the North-East c.1839.jpg|D'Rumm an de Bock, vun Nordosten Fichier:Joseph Mallord William Turner - View up the Alzette Valley, Luxembourg, with the Fortifications of the Rham Plateau c.1839.jpg|Vue aus dem Uelzechtsdall, mat Rumm-Befestegungen Fichier:Joseph Mallord William Turner Le pont du chateau Luxembourg c.1839.jpg|Schlassbréck </gallery> ==Filmer, déi (zum Deel) am Gronn gedréit goufen== *1988: [[Troublemaker]] *1999: [[The First 9½ Weeks]] *2005: [[Nondidjeft]] *2018: [[Péitruss (Film)]] ==Kaarte vum Gronn== [[Fichier:Stadgronn kaart openstreetmap.png|thumb|Kaart vum Stadgronn]] *[http://g-o.lu/3/1hKF De Gronn um Geoportail] *[https://www.openstreetmap.org/#map=16/49.6082/6.1346 De Gronn op Openstreetmap] *[https://maps.vdl.lu/quartiers/?extent=681088.4329%2C6377700.004%2C685674.6546%2C6379751.8604%2C102100 De Gronn op der Websäit vun der Stad Lëtzebuerg] {{clr}} == Literatur == *Anonym, 1984. Das Vereinsleben in Stadtgrund. ''ons stad'' 15: 17. [https://web.archive.org/web/20180108225833/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_15-1984_17.pdf PDF 264 KB] *Bange, Evamarie, 2006. Das Bürgerhospiz St. Jean im Stadtgrund. ''ons stad'' 81: 8-9. [https://web.archive.org/web/20180101091433/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_81-2006_8-9.pdf PDF 570 KB] *Beck, Henri, 1995. L'Hospice St.-Jean au Grund. ''ons stad'' 50: 2-3. [https://web.archive.org/web/20180105111025/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_50-1995_2-3.pdf PDF 549 KB] *Brückler, Raymond & Jos Tontlinger (éd.), 1982. Les Gosses - Ils ont photographié le quartier de Luxembourg-Grund. 55 p.&nbsp;Inter-Actions Faubourgs a.s.b.l., Imprimerie Litho Bourg-Bourger Luxembourg. *[[René Clesse|Clesse, René]] 1995. Krudelsgaass, Schelmergaass, Spidailsgaass, Mënstergaass... Die bewegte Geschichte von Stadtgrund am Beispiel der Rue Münster. Ons Stad 50: 14-16. [https://web.archive.org/web/20180105141119/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_50-1995_14-16.pdf PDF 773 Kb] *Clesse, René, 1996. Wärend der Kriegsjahre 1940-1944: Insgesamt 3.700 politische Häftlinge in Stadtgrund. ''ons stad'' 51: 20-21. [https://web.archive.org/web/20180105043058/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_51-1996_20-21.pdf PDF 414 KB] *Clesse, René, 1996. Das alte Gefängnis von Stadtgrund. ''ons stad'' 51: 19 [https://web.archive.org/web/20180105043052/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_51-1996_19.pdf PDF 368 KB] *[[Diana Hoffmann|Hoffmann, D.]], 2016. Mäi Quartier: Das Rham-Plateau - Von Kanonenfeuer bis Gesang. Op [https://web.archive.org/web/20160322171355/http://www.wort.lu/de/lokales/mai-quartier-das-rham-plateau-von-kanonenfeuer-bis-gesang-56d9c1b01bea9dff8fa73ecd www.wort.lu] an am [[Luxemburger Wort]] vum 5./6. Mäerz 2016, S. 40. ([https://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2016/03/05/pdf/05_03_2016_w_40_0a69abb296.pdf PDF]) *Höhfeld, Barbara, 1984. Ausflug in den Stadtgrund. ''ons stad'' 15: 20-21 [https://web.archive.org/web/20180108225852/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_15-1984_20-21.pdf PDF 528 KB] *[[Jean-Pierre Kunnert|Kunnert, Jemp]], 1984. Stadtgrund — ein Spaziergang gang durch Raum und Zeit. Ons Stad 15: 10-15. [https://web.archive.org/web/20180108225807/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_15-1984_10-15.pdf PDF 1,9 MB] *[[Michel Pauly|Pauly, M.]], 1987. Stadtgrund: Menschen und Steine in Gefahr. ''Forum'' 98: 3-8. [http://www.forum.lu/pdf/artikel/1991_98_Pauly.pdf PDF] *Pauly, Michel, 1989. Ein Schöffe und viele Handwerker. Zur Sozialtopographie von Stadtgrund im späten Mittelalter. In: Am Schiet vun der Festung, Luxemburg, S. 23-26. *Reuter, Joseph, ?. In den Gassen von Stadtgrund. In: Livre d'or du centenaire de la fanfare royale grand- ducale Luxembourg-Grund (1852-1952). *[[Fernand Théato|Théato, Fernand]], 2006, ''De gudde Grond (Stadgronn)'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 88-91 *Weicherding-Goergen, Blanche, 1981. Ma ville et ses beautés cachées Le pittoresque "Haffchen" du Bisserwé au Stadtgrund. ''ons stad'' 07: 14-16. [https://web.archive.org/web/20180109111702/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_7-1981_14-16.pdf PDF 798 KB] *Yegles-Becker, Isabelle, 1996. L'abbaye de Neumunster au Grund. ''ons stad'' 51: 4-7. [https://web.archive.org/web/20180105042956/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_51-1996_4-7.pdf PDF 1 MB] == Publikatiounen aus dem Gronn == * [[De gudde Grond]], eng Zäitschrëft déi vum [[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]] erausgi gëtt; * New's Dorf - New's Grund / Eise Quartier - journal des habitants: gëtt dräi- véiermol am Joer vun [[Inter-Actions a.s.b.l.]] erausbruecht a gëtt un all Stot geschéckt; * [http://Lettres%20d’information%20du%20Syndicat%20du%20Stadtgrund https://www.grund.lu/lettres-dinformation/]: erschéngt onreegelméisseg a gëtt un all Stot geschéckt. == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Stadgronn]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Grund (Luxembourg City)|{{PAGENAME}}}} * https://www.grund.lu, den Internetsite vum Grënner Syndikat {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gronn (Stad Lëtzebuerg)| ]] obxux54fixw6wn2hcqrtvkjpjwklf7r 2678174 2678173 2026-05-15T16:04:17Z GilPe 14980 /* Bekannt Leit aus dem Gronn */ 2678174 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Grund | Numm (Däitsch) = Grund | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|31.8|N|06|08|13.1|O}} }} De '''Gronn''', och dacks '''Stadgronn''' genannt<ref>Déi haiteg offiziell Bezeechnung vum Grënner Quartier ass Gronn, cf. topographesch an aner Kaarte vun der Stad Lëtzebuerg. Déi fréier Bezeechnung Stadgronn war an der éischter Hallschent vum [[20. Joerhonnert]] nach ganz geleefeg. Quell: mëndlech Matdeelung vum [[Robert Philippart|R. Philippart]], 16. Februar 2018.</ref>, ass eng [[Kadastersektioun]] an ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. ==Geographie== De Gronn läit an engem Deel vum [[Uelzecht]]dall a vum [[Péitruss]]dall südëstlech vum Stadzentrum. De Gronn grenzt un d'Stater Quartieren: (am Auerzäresënn) [[Pafendall]], [[Clausen]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]], [[Polvermillen]], [[Bouneweg-Nord/Verluerekascht|Bouneweg-Nord]], [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]] an [[Uewerstad]]. De Gronn huet eng Nord-Süd-Ausdeenung vun 0,78&nbsp;km an eng Ost-West-Ausdeenung vun 0,91&nbsp;km. An der Héicht erstreckt sech de Gronn vun 245 m bis 293,3 m<ref>Quell: Bierger-Zenter vun der Stad Lëtzebuerg.</ref>. == Geschicht == Um Enn vum [[Mëttelalter|Fréimëttelalter]] hu sech um Ufer vun der [[Uelzecht]] Handwierker néiergelooss, déi d'Waasser vum Floss gebraucht hu fir schaffen ze kënnen. [[1083]] huet de Grof [[Konrad I. vu Lëtzebuerg|Konrad]] eng Abtei gestëft, d'[[Abtei Almënster]]. Zu där Zäit gouf et schonn zwou Kierchen am Uelzechtdall ronderëm de [[Bockfiels]]: [[Ulrichskierch Lëtzebuerg-Stadgronn|Sankt-Ulrich]], bei der Mëndung vun der [[Péitruss]], a Sankt-Matthäus am Norden, bei der Réimerbréck am [[Pafendall]]. D'Kierchtierm kéinte gläichzäiteg Wuechttierm gewiescht sinn, fir den Zougang zum Dall an d'Brécken am A ze halen<ref>[[Michel Pauly]]: "[https://web.archive.org/web/20171228153646/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_99-2012_4-9.pdf Von Weimerskirch nach Luxemburg: Die topographische Entwicklung der Stadt Luxemburg im Mittelalter.]" In: ons stad 99, 2012, S. 4-9. [Baséiert op: Michel Pauly: "Die topographische Entwicklung der Stadt Luxemburg von den Anfängen bis zum Beginn des 16. Jahrhunderts", in: Leben im Mittelalter: Luxemburg, Metz und Trier. Studien zur mittelalterlichen Stadtgeschichte und -archäologie (Publ. scientifiques du Musée d'Histoire de la Ville de Luxembourg, t. II), Luxemburg 1998, S. 7-31, wou och weider Literaturreferenze sinn.]</ref>. Sou huet sech d'Ënnerstad gebilt, déi uganks nach ''ante portas'' louch, bis datt s'am [[14. Joerhonnert]] vun der drëtter Stadmauer, déi op de [[Wenzel II. vu Lëtzebuerg|Wenzel II.]] zeréckgeet an dofir och nach ''Wenzelsmauer'' genannt gëtt, protegéiert gouf. Wéi d'Abtei Almënster am Joer [[1543]] zerstéiert gouf, sinn d'[[Benediktiner]] an de Gronn an den [[Hospice Saint-Jean]] geplënnert an hunn do d'[[Abtei Neimënster]] gegrënnt, déi no engem Brand am Joer [[1684]] nees opgebaut gouf an nach haut besteet. Haut ass do de Kulturzentrum ''[[Neimënster]]''. De [[26. Juni]] [[1807]] huet de [[Blëtz]] an de Polvertuerm um [[Verluerekascht (Stad Lëtzebuerg)|Verluerekascht]] ageschloen. Do waren 11.200&nbsp;kg Polver, 2.500 Kanounekugelen a Kartusche gelagert déi dee Moment explodéiert sinn. De Stadgronn gouf duerch d'Drockwell am uergste getraff: D'Haiser goufe schwéier beschiedegt a Beem goufen ëmgehäit. 32 Persoune koumen ëm d'Liewen an 120 goufen der schwéier blesséiert, dorënner vill Kanner. De Schued gouf op 1 Millioun Goldfrang geschat<ref>Schaus Raymond, ''Au Stadgrond autrefois'', Die Warte Nr. 14/2292, Luxemburger Wort 29. Abrëll 2010</ref>. Well vun uganks [[19. Joerhonnert]] bis [[1984]]<ref>De 15. Mee 1984 sinn déi 228 Prisonéier aus dem Grënner Prisong an dee Schraasseger geplënnert.</ref> déi zwéi Prisonge vum Land am Gronn louchen, stoung den Ausdrock "''am Gronn sinn''" (oder "''sëtzen''") [[Euphemismus|euphemistesch]] fir "am Prisong sinn". De Fraeprisong war am Hospice Saint-Jean, dem haitegen Naturmusée, an de Männerprisong war an der Abtei Neimënster. Vum Haff vun der [[Cité judiciaire]] um [[Helleg-Geescht-Plateau]] an der Uewerstad kënnt ee mat engem [[Lift Gronn-Uewerstad|Lift]], deen 1987 gebaut gouf, erof an de Gronn. 1994 gouf d'Festung an déi al Quartiere vun der Stad Lëtzebuerg, dorënner och de Gronn, als [[Lëscht vun de Weltierwen (Europa)|eng Plaz vum Weltierwe vun der UNESCO]] klasséiert. ==De Gronn am 21. Joerhonnert== Zwee Kulturhaiser drécken am [[21. Joerhonnert]] der kultureller Offer am Gronn hire Cachet op: de Kulturzenter [[Neimënster]] (Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster) an den [[Nationalmusée fir Naturgeschicht]] (Naturmusée). Do dernieft ass de Gronn hautdesdaags virun allem fir säin Nuetsliewe beléift mat senge Caféen a Restauranten. ===Fräiliichtmanifestatiounen am Gronn=== *[[Blues 'n' Jazz Rallye]]<ref>Cf. https://www.luxembourg-city.com/fr/blues-n-jazz-rallye</ref> am Gronn an a Clausen, zanter 1995 all Joer Enn Juli, eng Zesummenaarbecht vum [[Blues-Club Lëtzebuerg]] mat dem [[LCTO]] (Luxembourg City Tourist Office) an de Bistroen. *[[Duck Race]], eng Course vu 16.000 Platiksinten op der Péitruss<ref>Cf. http://www.duckrace.lu</ref>. *[[Konscht am Gronn]]<ref>Cf. http://konschtamgronn.com</ref> ass eng Open-Air-Konschtgalerie, déi zënter 2006 vum Grënner Syndikat op e puer Sonndeger am Joer organiséiert gëtt, woubäi sech maximal 34 Kënschtler op der Bréck an um Parking [[Op der Schmëdd (Stad Lëtzebuerg)|op der Schmëdd]] presentéiere kënnen. Op deenen Deeg ass de Stadgronn fir de Verkéier gespaart. == Awunner == Enn 2015 hunn am Gronn 943 Leit gewunnt. Nodeems d'Awunnerzuel an de Joren 2022 an 2023 iwwer Dausend louch (1.030 an 1.008 Leit), ass se 2024 nees drënner gefall. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn am Gronn {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Gronn}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Gronn}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Gronn}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten am Gronn ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|983 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|430 |align=right|43,74 |- |2 |{{POR}} |align=right|93 |align=right|9,46 |- |3 |{{FRA}} |align=right|90 |align=right|9,16 |- |4 |{{ITA}} |align=right|57 |align=right|5,80 |- |5 |{{DEU}} |align=right|22 |align=right|2,24 |- |6 |{{ERI}} |align=right|21 |align=right|2,14 |- | rowspan="2" |7 |{{BEL}} |align=right|15 |align=right|1,53 |- |{{ESP}} | align="right" |15 | align="right" |1,53 |- |8 |{{GBR}} | align="right" |14 | align="right" |1,42 |- |9 |{{NLD}} | align="right" |12 | align="right" |1,22 |- | rowspan="2" |10 |{{CHN}} | align="right" |11 | align="right" |1,12 |- |{{UKR}} | align="right" |11 | align="right" |1,12 |- | |Top 10 | align="right" |791 | align="right" |80,47 |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |192 | align="right" |19,53 |} ==Bekannt Leit aus dem Gronn== *[[Henri Ackermann|Henri „Hary“ Ackermann]] (1922-2014), lëtzebuergesche Vëlossportler, Gewerkschaftler an [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-Politiker. *[[Johann von Aldringen]] (1588-1634), Barong vu Koschitz a Grof vu Gross-Ligma, Feldhär am [[Drëssegjärege Krich]]. *[[Jean de Beck]] (1588-1648), Gouverneur vum [[Herzogtum Lëtzebuerg]] a vun der [[Grofschaft Chiny]] *[[Jean-Pierre Beicht]] (1869-1925), lëtzebuergesche Komponist an Organist. *[[Auguste Engel]] (1889-1950), musikaleschen Animateur vun der Virstad, Komponist, Sänger a Schauspiller. *[[Josy Imdahl|Joseph Josy Imdahl]] (1889-1956), lëtzebuergeschen Theaterschrëftsteller. *[[Ignatius Millim]] (1743-1820), Moler. *[[Albert Reinhard]] (1853-1924<ref>Cf. industrie.lu</ref>), Händschefabrikant. *[[Venant Paucké]] (1893-1965), lëtzebuergesche Sänger (Bariton) an Dirigent, huet an Operen, Operetten a Filmer matgewierkt. *[[Lambert Michel Runau]] (1874-1909), lëtzebuergesche Moler. *[[Michel Schettlé]] (1882-1932), lëtzebuergesche Schlässer, Cafetier, Politiker a Gewerkschaftler. *[[Mathieu-Lambert Schrobilgen|Mathieu-Auguste-Lambert Schrobilgen]] (1789-1883), Lëtzebuerger Affekot, Greffier, Stadschreiwer, Chef de Bureau vun der Regierungskommissioun, Chef de division pour les affaires militaires, Museker, Schrëftsteller a Fräimaurer. *[[Auguste van Werveke|Auguste-Léopold van Werveke]] (1866-1927), lëtzebuergeschen Architekt, Zeecheprofesser a Moler. ==Organisatiounen a Verwaltungen== ===Veräiner a Fondatiounen=== *[[Association des biologistes luxembourgeois]] (ABIOL) *[[Cercle Munster]] a.s.b.l. *[[Fanfare royale grand-ducale]] a.s.b.l. (Gronn, [[Fetschenhaff]], [[Cents]], [[Polfermillen]])<ref>Cf. https://web.archive.org/web/20171220020047/http://www.fanfareroyale.lu/</ref> *[[FC Gronn 08]] *[[Fondation faune-flore]] (Institut de recherche sur le patrimoine naturel et la diversité biologique)<ref>Cf. https://web.archive.org/web/20180115054011/https://faune-flore.lu/</ref> *[[Harmonie des jeunes Prince-Guillaume]] *[[Institut européen de chant choral]] (INECC) *Inter-Actions a.s.b.l<ref>Cf. http://www.inter-actions.lu/quartiers/luxembourg-grund/</ref> *[[Jusquici]] a.s.b.l. *[[Kanner- a Jugendchouer Emile-Michels - D'Grënnësch Spatzen]]<ref>Cf. http://www.spatzen.org/</ref> *[[Kicker Club Progres 08 Stadtgrund]] a.s.b.l. *[[Les amis du musée d'histoire naturelle|Les amis du musée national d'histoire naturelle]] a.s.b.l. (AMNHN, Frënn vum Naturmusée) *[[Luxembourg Accueil Information]]<ref>Cf. https://web.archive.org/web/20150215070707/http://luxembourgaccueil.com/</ref> *[[Os Bracarenses no Luxemburgo]]<ref>Cf. https://www.facebook.com/bracarenses</ref> *[[Société de gymnastique GCG Cents-Gronn]] a.s.b.l.<ref>Cf. http://flgym.lu/#/clubs/19</ref> *[[Syndicat du Stadtgrund]]<ref>Cf. http://www.grund.lu</ref> *[[The Grund Club Luxembourg]] ===Staatlech Verwaltungen=== *[[Commissariat à l'enseignement musical]]<ref>Cf. http://www.gouvernement.lu/4197771/enseignement-musical</ref> *[[Commissariat du gouvernement à la protection des données auprès de l'État]] *[[Fonds national de soutien à la production audiovisuelle]] (Film Fund Luxembourg) *[[Musée national d'histoire naturelle]] (MNHNL, Naturmusée) *[[Service central de législation]] (SCL) *[[Service des médias et des communications]] *[[Institut national pour le patrimoine architectural]] (INPA) ===International Organisatiounen=== * [[Institut européen des Itinéraires culturels du Conseil de l'Europe]] (am Jakobstuerm) ==Kuckeswäertes am Gronn== ===Am Uelzechtdall=== *De Kulturzenter [[Neimënster]] (Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster) *Den [[Nationalmusée fir Naturgeschicht]] (Naturmusée) am fréieren [[Hospice Saint-Jean]] *De [[Jakobstuerm]] *De Rumm-Plateau mat de [[Rumm-Befestegungen]] *[[D'un cercle à l'autre - Le paysage emprunté]], e Konschtwierk am ëffentleche Raum vum franséische Kënschtler [[Daniel Buren]] *D'Bréck vum [[Stierchen]] mat dem [[Klouschtergaart (Stadgronn)|Klouschtergaart]] an engem [[Wéngert]] *Dem [[Serge Ecker]] seng Melusina-Skulptur *Déi fréier [[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn|Händschefabréck Reinhard]] an der [[Plaetisgaass]] *D'[[Schlassbréck (Stad Lëtzebuerg)|Schlassbréck]] op der Grenz zum [[Pafendall]] *De Wenzeltuer (Circuit Wenzel) *D'Bréck iwwer d'Uelzecht mat senger eemoleger Vue op d'Uewerstad *D'Bicherkëschte virum Haus Nr. 14 am Grënnerbierg an der Wiss vis-à-vis vun Interactions am Biisserwee *Den Häffchen am Biisserwee *D'[[Biisserbréck]] (Viaduc Polvermillen) *D'[[Gronn-Schleis]] ===Am Péitrussdall=== *Déi [[Al Bréck]] *D'[[Gräinskapell]] *De [[Skatepark Péitruss]] *De Minigolfterrain vum Club Roude Léiw *Den Outdoor-Fitnesspark *D'Parkeisebunn *[[D'un cercle à l'autre - Le paysage emprunté]], e Konschtwierk am ëffentleche Raum vum franséische Kënschtler [[Daniel Buren]] ==Naturwëssenschaftleches== [[Fichier:Timber SNL 1990.jpg|thumb|250px|Den Timber vun 1990 mat der 'neier' Wanzenaart]] Op der Grenz tëschent der Uewerstad an dem Gronn, op engem vun deenen zwéi [[Biergahornen op der Corniche|Aaschterte vun der Corniche]], op der Héicht vun der [[Maison de Cassal]], gouf [[1980]] eng Wanzenaart fonnt, déi nei fir d'Wëssenschaft war. Den Entdecker, de [[Léopold Reichling]], huet se ënner dem Numm ''Psallus pseudoplatani'' <span style="font-variant: small-caps;">Reichling</span> 1984 beschriwwen. De Reegele vun der Zoologie no war dëse Bam de sougenannte locus typicus vun der Aart. Zanter dem Verschwanne vun de Beem existéiert dëse locus typicus net méi. An deene follgende Jore gouf d'Aart op [[Aaschtert]]en an [[Hieselter]] uechter d'Stad fonnt, ë.&nbsp;a. op der Rumm am Gronn<ref>Reichling, L., 1984. Les Hétéroptères du Grand-Duché de Luxembourg. 1. ''Psallus (Hylopsallus) pseudoplatani'' n. sp. (Miridae, Phylinae) et espèces apparentées. Travaux scientifiques du Musée national d'histoire naturelle de Luxembourg 4 (1): 1-17. [https://web.archive.org/web/20070607054936/http://www.mnhn.lu/recherche/ferrantia/publications/T.S.4.pdf]</ref>. [[1993]] huet déi [[Polen|polnesch]] Zoologin [[Wanda Maria Weiner]] no bei der Uelzecht am Gronn eng nei [[Proturenaart]] (Beentaaschter) fir d'Wëssenschaft fonnt, ''[[Eosentomon luxembourgense]]'' <span style="font-variant: small-caps;">Szeptycki</span> 2001, eng [[Endemismus|endeemesch]] Aart fir Lëtzebuerg. ==Energie== Am Kader vum Programm fir den Asaz vun erneierbaren Energien huet d'Stad Lëtzebuerg op der [[Hasteschmillen]] en 100&nbsp;kW staarkt [[Waasserkraaftwierk]] gebaut, wat am November [[2009]] a Betrib goung. D'Turbinn steet iwwregens do, wou am 19. Joerhonnert nach Millerieder gedréit hunn, an deckt den Energieverbrauch vun 100 Haiser. ==Mobilitéit== De Kéibierg ([[Rue de Trèves (Stad Lëtzebuerg)|Tréierer Strooss]]) ass tëschent den Haiser Nr. 10 an 48 nëmme fir den ëffentleche Verkéier a fir Vëloen zougänglech. ===Vëlo=== D'[[Vëlospist PC1]], och nach ''Piste cyclable du centre'', féiert an engem Bou ëm d'Stad Lëtzebuerg an huet hiren Ufank an hir Endstatioun am Gronn. Um Biisserwee Nummer 8 bedreift d'Stad Lëtzebuerg ënnert dem Numm [[Vélo en Ville]] e Vëlosatelier, dee Vëloe léint a fléckt<ref>Cf. d'Facebooksäit vu Vélo en ville: https://www.facebook.com/pages/Velo-En-Ville/440802842620666</ref>. An der Tilleschgaass Nr. 15 huet sech zënter 2019 déi Vëlosreesagentur [[Velosophie]] néiergelooss<ref>Cf. https://velosophie.lu</ref>. ===Ëffentleche Verkéier=== D'[[AVL-Linn 23|Buslinn 23]] vun der Stad Lëtzebuerg passéiert am Gronn. Do dernieft besteet no beim Gronn Accès op follgend Linnen: *[[AVL-Linn 14]] (Arrêt Clausen / Rumm) *[[AVL-Linn 15]] (Arrêt Clausen / Rumm) *[[AVL-CN1|AVL-Linn CN1]] = City Night Bus (Arrêt Clausen / Rumm) *en ettlech aner [[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL-Linnen]] um Arrêt Centre / F. D. Roosevelt, iwwer de Lift an d'Uewerstad ===Parkplazen=== Nieft den net iwwerdeckte Parkinge kann och nach a follgende Stroosse geparkt ginn: Grënnerbierg, Ënnerpéitruss. Zwéin iwwerdeckt Parkinge leien no beim Gronn: Centre - Saint Esprit (Uewerstad) an Centre - Brasserie (Clausen). {| class="wikitable" |+ style="padding-bottom:1em"| Net iwwerdeckte Parkplazen !Strooss, Plaz !! Parkplazen !! Handikapéierte-Parkplazen |- |Ënnerpéitruss / Rue Saint-Quirin || 33 || ? |- |Tilleschgaass / Rue Saint-Ulric || 32 || ? |- |Grënner Bréck / Rue Munster || 5 || 1 |- |Rue Sosthène-Weis || 2 || 0 |- |Biisserwee / Bisserweg || 12 || ? |- |Biisserwee / Bisserweg || 45 || ? |- |Kierch Lëtzebuerg-Stadgronn || ? || 1 |- |Op der Rumm || ? || ? |} ==Stroossen am Gronn== {| class="wikitable sortable" ! Franséischen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm<ref>Quell, wann net anescht uginn: LCTO, Plan Ville et environs, 9^e édition, 1999</ref> |- | [[Bisserweg]] || Biisserwee |- | [[Montée de la Pétrusse]] || Péitrussbierg; Ale Berlinerwee<ref>Henri Beck, [https://web.archive.org/web/20180106004612/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_44-1993_32.pdf Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?] an: [[Ons stad|Ons Stad]], Nr. 44/1993, S. 22</ref> |- | [[Montée du Grund]] || Grënnerbierg; Gronnbierg |- | [[Plateau du Rham]] || Op der Rumm |- | [[Rue de Prague]] || Berlinerwee |- |[[Rue de Trèves (Stad Lëtzebuerg)|Rue de Trèves]]|| Tréierer Strooss; Kéibierg<ref>Quell: Stroosseschëlder vun der Stad Lëtzebuerg um Gebai vu Vins fins an um Gymnase Cents-Gronn.</ref> |- | [[Rue du Rham]] || Dinselgaass; Rummbierg |- |[[Rue Münster]]|| Mënstergässel; Schelmergaass<ref>Cf. Clesse 1995 an der Literatur.</ref> |- | [[Rue Plaetis]]<ref>1795 huet d'Plaetisgaass "Rue des tanneurs" geheescht. Quell: Ons Stad 41/1992.</ref> || Plaetisgaass |- | [[Rue Saint-Quirin]] || Ënnerpéitruss |- | [[Rue Saint-Ulric]] || Tilleschgaass |- | [[Rue Sosthène-Weis]] || Sosthène-Weis-Strooss; Neie Wee |} ==Plazen am Gronn== {| class="wikitable sortable" ! Franséischen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm |- | [[Place Auguste-Engel]] || Auguste-Engel-Plaz, fréier: ''Bei der Hasteschmillen'' |- | n.a. ||[[Op der Schmëdd (Stad Lëtzebuerg)|Op der Schmëdd]] |- | [[Parvis de Neumünster]] || Parvis vun Neimënster |} ==Biller== <gallery perrow="5" widths="201" caption="Aktuell Biller"> Fichier:Ccrn parvis cries.jpg|De [[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]] Fichier:Letzebuerg_Gronn_Panorama.jpg|D'Uelzecht am Gronn mat der Uewerstad am Hannergrond (Mee 2008) Fichier:Jangekierch.jpg|D'[[Kierch Lëtzebuerg-Stadgronn|Jangekierch]] Fichier:MNHNL_01_Luxembourg.jpg|Den [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Naturmusée]] Fichier:Luxembourg Grund Plaetis.jpg|Vum Breedewee aus gesinn. </gallery> <gallery perrow="5" widths="201" caption="Historesch Biller"> Fichier:Weis.jpg|De Gronn, [[Aquarell]] (1923) vum [[Sosthène Weis]] Fichier:Ch Bernhoeft 1891 GD Luxembourg 04 Pl 1.jpg|De Gronn vum ''Hellege Geescht'' aus gesinn. Foto vum [[Charles Bernhoeft]], 1891. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 103.jpg|De Gronn vun den ''Hellege Geescht Kasären'' aus gesinn. Foto vum Charles Bernhoeft, 1893. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 102.jpg|''Descente du Grund''. Foto vum Charles Bernhoeft, 1893. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 107.jpg|D'Jangekierch, riets am Hannergrond d'[[Rumm-Befestegungen|Rumm]]. Foto vum Charles Bernhoeft, 1893. Fichier:N-Liez_vue-de-luxembourg-prise-du-pont-du-grund.png|Vue op d'Stad Lëtzebuerg vun der Bréck am Grond aus (1834). Zeechnung vum [[Nicolas Liez (Moler)|Nicolas Liez]]. Fichier:N-Liez_vue-de-la-rue-des-tanneurs_luxembourg-grund.png|D'Plaetisgaass (fréier ''Rue des Tanneurs'', 1834). Zeechnung vum Nicolas Liez. </gallery> <gallery caption="Biller vum William Turner (1775-1851)"> Fichier:Turnerfetschenhaff.jpg|vum Fetschenhaff aus Fichier:Joseph Mallord William Turner - Luxembourg - Google Art Project.jpg|Vum Gronn op d'Hellege-Geescht-Bastioun Fichier:Joseph Mallord William Turner, The Pont du Château and the Bock, Luxembourg c.1839.jpg|Schlassbréck a Bockfiels Fichier:Joseph Mallord William Turner, The Rham Plateau, Luxembourg, from the Alzette Valley c.jpg|Vum Uelzechtdall op de Rummplateau Fichier:Joseph Mallord William Turner, View up the Alzette Valley, Luxembourg, with the Fortifications of the Rham Plateau c.1839.jpg|Vum Uelzechtdall erop op d'Rumm Fichier:Turner St Esprit Luxembourg.jpg|Op den Hellege-Geescht-Plateau Fichier:Joseph Mallord William Turner The Rham Plateau and the Bock, Luxembourg, from the North-East c.1839.jpg|D'Rumm an de Bock, vun Nordosten Fichier:Joseph Mallord William Turner - View up the Alzette Valley, Luxembourg, with the Fortifications of the Rham Plateau c.1839.jpg|Vue aus dem Uelzechtsdall, mat Rumm-Befestegungen Fichier:Joseph Mallord William Turner Le pont du chateau Luxembourg c.1839.jpg|Schlassbréck </gallery> ==Filmer, déi (zum Deel) am Gronn gedréit goufen== *1988: [[Troublemaker]] *1999: [[The First 9½ Weeks]] *2005: [[Nondidjeft]] *2018: [[Péitruss (Film)]] ==Kaarte vum Gronn== [[Fichier:Stadgronn kaart openstreetmap.png|thumb|Kaart vum Stadgronn]] *[http://g-o.lu/3/1hKF De Gronn um Geoportail] *[https://www.openstreetmap.org/#map=16/49.6082/6.1346 De Gronn op Openstreetmap] *[https://maps.vdl.lu/quartiers/?extent=681088.4329%2C6377700.004%2C685674.6546%2C6379751.8604%2C102100 De Gronn op der Websäit vun der Stad Lëtzebuerg] {{clr}} == Literatur == *Anonym, 1984. Das Vereinsleben in Stadtgrund. ''ons stad'' 15: 17. [https://web.archive.org/web/20180108225833/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_15-1984_17.pdf PDF 264 KB] *Bange, Evamarie, 2006. Das Bürgerhospiz St. Jean im Stadtgrund. ''ons stad'' 81: 8-9. [https://web.archive.org/web/20180101091433/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_81-2006_8-9.pdf PDF 570 KB] *Beck, Henri, 1995. L'Hospice St.-Jean au Grund. ''ons stad'' 50: 2-3. [https://web.archive.org/web/20180105111025/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_50-1995_2-3.pdf PDF 549 KB] *Brückler, Raymond & Jos Tontlinger (éd.), 1982. Les Gosses - Ils ont photographié le quartier de Luxembourg-Grund. 55 p.&nbsp;Inter-Actions Faubourgs a.s.b.l., Imprimerie Litho Bourg-Bourger Luxembourg. *[[René Clesse|Clesse, René]] 1995. Krudelsgaass, Schelmergaass, Spidailsgaass, Mënstergaass... Die bewegte Geschichte von Stadtgrund am Beispiel der Rue Münster. Ons Stad 50: 14-16. [https://web.archive.org/web/20180105141119/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_50-1995_14-16.pdf PDF 773 Kb] *Clesse, René, 1996. Wärend der Kriegsjahre 1940-1944: Insgesamt 3.700 politische Häftlinge in Stadtgrund. ''ons stad'' 51: 20-21. [https://web.archive.org/web/20180105043058/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_51-1996_20-21.pdf PDF 414 KB] *Clesse, René, 1996. Das alte Gefängnis von Stadtgrund. ''ons stad'' 51: 19 [https://web.archive.org/web/20180105043052/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_51-1996_19.pdf PDF 368 KB] *[[Diana Hoffmann|Hoffmann, D.]], 2016. Mäi Quartier: Das Rham-Plateau - Von Kanonenfeuer bis Gesang. Op [https://web.archive.org/web/20160322171355/http://www.wort.lu/de/lokales/mai-quartier-das-rham-plateau-von-kanonenfeuer-bis-gesang-56d9c1b01bea9dff8fa73ecd www.wort.lu] an am [[Luxemburger Wort]] vum 5./6. Mäerz 2016, S. 40. ([https://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2016/03/05/pdf/05_03_2016_w_40_0a69abb296.pdf PDF]) *Höhfeld, Barbara, 1984. Ausflug in den Stadtgrund. ''ons stad'' 15: 20-21 [https://web.archive.org/web/20180108225852/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_15-1984_20-21.pdf PDF 528 KB] *[[Jean-Pierre Kunnert|Kunnert, Jemp]], 1984. Stadtgrund — ein Spaziergang gang durch Raum und Zeit. Ons Stad 15: 10-15. [https://web.archive.org/web/20180108225807/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_15-1984_10-15.pdf PDF 1,9 MB] *[[Michel Pauly|Pauly, M.]], 1987. Stadtgrund: Menschen und Steine in Gefahr. ''Forum'' 98: 3-8. [http://www.forum.lu/pdf/artikel/1991_98_Pauly.pdf PDF] *Pauly, Michel, 1989. Ein Schöffe und viele Handwerker. Zur Sozialtopographie von Stadtgrund im späten Mittelalter. In: Am Schiet vun der Festung, Luxemburg, S. 23-26. *Reuter, Joseph, ?. In den Gassen von Stadtgrund. In: Livre d'or du centenaire de la fanfare royale grand- ducale Luxembourg-Grund (1852-1952). *[[Fernand Théato|Théato, Fernand]], 2006, ''De gudde Grond (Stadgronn)'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 88-91 *Weicherding-Goergen, Blanche, 1981. Ma ville et ses beautés cachées Le pittoresque "Haffchen" du Bisserwé au Stadtgrund. ''ons stad'' 07: 14-16. [https://web.archive.org/web/20180109111702/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_7-1981_14-16.pdf PDF 798 KB] *Yegles-Becker, Isabelle, 1996. L'abbaye de Neumunster au Grund. ''ons stad'' 51: 4-7. [https://web.archive.org/web/20180105042956/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_51-1996_4-7.pdf PDF 1 MB] == Publikatiounen aus dem Gronn == * [[De gudde Grond]], eng Zäitschrëft déi vum [[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]] erausgi gëtt; * New's Dorf - New's Grund / Eise Quartier - journal des habitants: gëtt dräi- véiermol am Joer vun [[Inter-Actions a.s.b.l.]] erausbruecht a gëtt un all Stot geschéckt; * [http://Lettres%20d’information%20du%20Syndicat%20du%20Stadtgrund https://www.grund.lu/lettres-dinformation/]: erschéngt onreegelméisseg a gëtt un all Stot geschéckt. == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Stadgronn]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Grund (Luxembourg City)|{{PAGENAME}}}} * https://www.grund.lu, den Internetsite vum Grënner Syndikat {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gronn (Stad Lëtzebuerg)| ]] gsnjrfmnfxsn3jzhgotattaqt59safs 0 10509 2678247 2665656 2026-05-16T11:40:51Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678247 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Pfaffenthal | Numm (Däitsch) = Pfaffenthal | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|57|N|06|07|55|O}} }} De '''Pafendall''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. == Geographie == De Pafendall läit an der Ënnerstad, am [[Uelzecht]]dall, tëscht de Quartieren [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] a [[Weimeschkierch]] am [[Norden]] a [[Clausen]] am [[Süden]]. [[Osten|Ëstlech]] dervu läit de [[Kierchbierg]] a westlech de [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Stadgronn]], d'[[Uewerstad]] an de [[Lampertsbierg]]. De Quartier Pafendall besteet aus dem Pafendall selwer an aus dem [[Sichenhaff]] am Norden. Op all Säit vun der [[Uelzecht]] steet eng gutt erhale Paart vun der [[Vauban]]s-[[Festung Lëtzebuerg|Festung]]: lénks d'[[Eecher Paart]] (''Porte d'Eich'') a riets d'[[Sichepaart]] (''Porte des Bons-Malades''). Béid Paarte sinn iwwer de [[Béinchen|Béinche]] matenee verbonnen. Aner Repère sinn d'[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rout Bréck]], den neie [[Lift Pafendall-Uewerstad|Panorama-Lift]], den Arrêt [[Gare Pafendall-Kierchbierg|Pafendall-Kierchbierg]] mam [[Funiculaire Pafendall-Kierchbierg|Funiculaire]], de Siège vum [[Sang & Klang Pafendall|Sang a Klang]] an den [[Oekozenter Pafendall|Oekozenter]]. De Pafendall huet eng [[Fläch]] vun 37,52 [[Ar (Flächemooss)|ha]] a läit op enger Héicht tëscht 238,9 an 293,0 m. ==Geschicht== Schonn zu [[Réimescht Räich|Réimerzäiten]] war am Pafendall eng Bréck iwwer d'Uelzecht, iwwer déi d'Strooss vu [[Reims]] op [[Arel]] a weider op [[Tréier]] gefouert huet<ref>Service des sites et monuments, 2005. ''L'héritage culturel Vauban à Luxembourg''.</ref>. Iwwerreschter vun der Réimerbréck si bei Niddregwaasser an der Uelzecht no bei der haiteger Bréck ([[Rue du Pont (Stad Lëtzebuerg)|rue du Pont]]) vis-à-vis vun der [[Kierch Lëtzebuerg-Pafendall|Pafendaller Kierch]] ze gesinn<ref>Websäit vum Interesseveräin Pafendall-Sichenhaff, cf. ënner ''L'histoire en bref''.</ref>. Den [[30. Mee]] [[1976]] owes gouf et am Pafendall eng schwéier Explosioun an e grousst Feier. D'Ursaach war [[Bensinn]], deen zu [[Zéisseng]] vum Chauffer vun enger Transportfirma iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf, an där d'Gase méi spéit duerch Fonke vun engem Killaggregat explodéiert sinn<ref>René Clesse, ons stad 13, 1983.</ref>. Den Ausgangspunkt vun der Explosioun war ''Beim Béinchen'', an deen Deel vum Pafendall war komplett an e Koup gefall. Et goufen dräi Doudeger a 17 Schwéierblesséiert dovun 2 Pompjeeën. 45 Leit déi keen Daach méi iwwer dem Kapp haten, goufen an der [[Jugendherbergen zu Lëtzebuerg|Jugendherberg]] opgeholl. Eng Plack an der ''rue du Pont'' erënnert un d'Accident. === D'Pafendaller Kierch=== Nodeem d'[[Kierch Pafendall|Pafendaller Kierc]]h hir Dieren 1847 opgemaach hat, goufen de Pafendall an de Sichenhaff vun der Par [[Méchelskierch (Stad Lëtzebuerg)|Sankt Méchel]] lassgeléist an als eege [[Par]] etabléiert<ref>J.-C. Loutsch 1982.</ref>. D'Kierch ass no dem [[Zweete Weltkrich]] bekannt ginn, well den deemolege Paschtouer [[Jean-Pierre Ries]] a säi Koschter Hary Wiesen mat Hëllef vun der Thérèse Strauss ënner Liewensgefor sechs Lëtzebuerger [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéiert]] am Kierchtuerm verstoppt haten, Lëtzebuerger, déi net an enger preisescher Uniform kämpfe wollten. Et waren dat de [[Vic Fischbach (Agronom)|Vic Fischbach]], de René Schiltz (Brudder vum [[Aloyse Schiltz]]), de Gaston Kerger, den Nicolas Schaefers, den Emile Schaefers an de Lucien Kraus<ref>René Schiltz, 1982.</ref>. {{Méi Info 1|Kierch Pafendall}} == Awunner == Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn am Pafendall {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Pafendall}} Leit gewunnt; den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Pafendall}}&nbsp;%, géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Pafendall}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten am Pafendall ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Undeel |- | |TOTAL |align=right|1.380 |align=right|100,00% |- |1 |{{LUX}} |align=right|539 |align=right|39,06% |- |2 |{{FRA}} |align=right|182 |align=right|13,19% |- |3 |{{POR}} |align=right|168 |align=right|12,17% |- |4 |{{ITA}} |align=right|75 |align=right|5,43% |- |5 |{{ESP}} |align=right|40 |align=right|2,90% |- |6 |{{DEU}} |align=right|3 |align=right|0,22% |- |7 |{{BEL}} |align=right|27 |align=right|1,96% |- |8 |{{ERI}} |align=right|24 |align=right|1,74% |- | rowspan="2" |9 |{{GRE}} |align=right|17 |align=right|1,23% |- |{{SYR}} |align=right|17 |align=right|1,23% |- | rowspan="2" |10 |{{POL}} | align="right" |16 | align="right" |1,16% |- |{{IRL}} | align="right" |16 | align="right" |1,16% |- | |Top 10 | align="right" |1.124 | align="right" |81,45% |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |256 | align="right" |18,55% |} ==Fliederchersdag== Den drëtte [[Sonndeg]] no [[Ouschteren|Ouschtere]] gëtt um Sichenhaff de [[Fliederchersdag]] gefeiert. Den Interesseveräi vum Pafendall-Sichenhaff, deen d'Feier organiséiert, verdeelt deen Dag virdrun, um [[Samschdeg]], no enger Mass an der Kapell um Kierfecht, Eeërfliedercher un d'Leit<ref>F.T. (Fernand Theato): ''Fliederchesdag um Sichenhaff''. Luxemburger Wort vum 27. Abrëll 2012, S. 26.</ref>. ==Kuckeswäertes== * Déi fréieren [[Hospice civil am Pafendall|Zivilhospiz vun der Stad Lëtzebuerg]] an der ''[[Rue Mohrfels|Muerbels]]'', an deem haut en Altersheem ass. * Déi fréier Moschterfabréck ''[[Moutarderie de Luxembourg]]'' mat donieft der [[Muerbelsmillen]]. * De [[Béinchen]], Bréck iwwer d'Uelzecht tëscht der [[Eecher Paart]] an der [[Sichepaart]]. * De [[Féngerlek]], de Schaarschtech vum fréiere Waasserwierk. <gallery mode="packed" heights="160"> Fichier:Hospice civil Luxembourg-Pfaffenthal 01.jpg|[[Hospice civil am Pafendall|fréieren Hospice civil]] Fichier:Luxembourg 67 et 69 rue Mohrfels.jpg|[[Muerbelsmillen]] Fichier:Luxemb Pafendall Béinchen 02.jpg|[[Béinchen]] a [[Sichepaart]] Fichier:Féngerlek Pafendall 2015-07 --1.jpg|''Féngerlek'' Fichier:Luxembourg, vue Pfaffenthal.jpg|Vue op de Pafendall,<br>a Richtung Südoste gekuckt </gallery> ==Veräiner== * De Gesangsveräin ''[[Sang & Klang Pafendall]]''. * De Foussballklub ''FC Red-Black Pfaffenthal'' deen um [[Stade Gaston-Diderich]] seng Heemspiller gespillt huet gouf [[1909]] gegrënnt, an huet [[2007]] mam ''FC Egalité Weimerskirch'' zum ''[[FC Red-Black/Egalité Pfaffenthal]]'' fusionéiert. ==Bekannt Leit aus dem Pafendall== * [[Emmanuel Limpach]] (1721-1793), leschten Abt vun der [[Abtei Iechternach]] * [[Jean Mersch-Wittenauer|Jean Mersch]] (1819-1879)<ref>Guy Krier 1982</ref>, Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg * [[Théophile Funck-Brentano]] (1830-1906), Dokter an der Medezin, Soziolog * [[Laurent Menager]] (1835-1902), Museker, Komponist * [[Nicolas Gonner]] (1835-1892), Historiker, Schrëftsteller * [[Martin Blum]] (1845-1924), Paschtouer, Historiker * [[Albert Jean-Marie Keucker de Watlet|Albert Jean-Marie, Baron Keucker de Watlet]] (1851-1943), Generolleitnant an der belscher Arméi an Administrateur vun der [[Banque Centrale Luxembourgeoise]] * [[Wilhelm Hülsemann]] (1871-1821), Paschtouer, Auteur * [[Alfred Kowalsky]] (1879-1943), Komponist * [[Henri Pensis]] (1900-1958), Museker, Dirigent * [[Jacques Leurs]] (1910-1968), Gewerkschaftler, am Pafendall opgewuess ==Filmer iwwer de Pafendall== * 1947: ''100 Joer Porfeier 1947''. De Film gouf vun der Firma ''Photo-Hall Bertogne'' realiséiert. En ass am [[CNA]] zu [[Diddeleng]] archivéiert. * 1982: ''125 Joer Sang a Klang''. De 45-Minutte-laange Film ass vum Amateur-Cinéaste Henri Eltter. Et geet ëm d'Veräinsgeschicht, mä och ëm d'Pafendaller Festungs- a Lokalgeschicht. En ass am CNA zu Diddeleng archivéiert. * 1991: ''[[Le pont rouge]]'' vum [[Geneviève Mersch]]. Am Film geet et ëm d'Reaktioun vun de betraffene Pafendaller Awunner op alles wat vun der [[Rout Bréck|Rouder Bréck]] an de Pafendall erof gefall ass, inklusiv d'Mënschen déi d'Flemm mam Liewen haten, dat bis datt 1993 e Schutzgelänner installéiert war. * 2001: ''D'Stopp an der Pafendaller Kiirch 1943-1944''. De Film gouf am Joer 2001 vum René Schiltz am Optrag vun den [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Enrôlés de force]] realiséiert. Am Film geet et ëm déi sechs [[Refractaire (Lëtzebuerg)|Refractaire]]n déi am [[Zweete Weltkrich]] ënner dem Daach an der Pafendaller Kierch verstoppt waren. En ass am Besëtz vum CNA. All d'Acteure ware Member vum Sang a Klang Pafendall.<ref>Fir déi 4 Filmer iwwer de Pafendall, cf. ''Société chorale royale grand-ducale Sang & Klang Pafendall 1857-2007'', S. 87-88.</ref> ==Literatur== * ''Kanner o Kanner: Le quartier du Pfaffenthal-Siechenhof ''. Luxemburg, Editions SILPS, 2020, 272 S. *[[Rita Ruppert|Ruppert R.]] [http://www.wort.lu/de/lokales/vor-40-jahren-starben-bei-einer-explosion-in-pfaffenthal-drei-junge-menschen-wie-phoenix-aus-der-asche-574ab5deac730ff4e7f611e1 „Vor 40 Jahren starben bei einer Explosion in Pfaffenthal drei junge Menschen. - Wie Phönix aus der Asche“] op www.wort.lu an an der gedréckter Versioun am [[Luxemburger Wort]] vum 30. Mee 2016, S. 19 ([https://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2016/05/30/pdf/30_05_2016_w_19_23a694b3f5.pdf PDF]) *[[Sophie Hermes|Hermes, S.]] [http://www.wort.lu/de/lokales/maei-quartier-pfaffenthal-ein-dorf-inmitten-der-stadt-56f54f291bea9dff8fa751d3 „Mäi Quartier - Pfaffenthal: Ein Dorf inmitten der Stadt“] op www.wort.lu an an der gedréckter Versioun („Die grüne Lunge der Hauptstadt“) am [[Luxemburger Wort]] vum 26. / 27. Mäerz 2016, S. 36 ([https://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2016/03/26/pdf/26_03_2016_w_36_6cb3e79c3e.pdf PDF]) * Bley, N. & F. Théato (Koord.), 2007. ''Société chorale royale grand-ducale Sang & Klang Pafendall 1857-2007''. Éditions Sang & Klang Pafendall. Dréckerei Victor Bück, Lëtzebuerg. 204 S. *[[Fernand Théato]], 2006, ''Pafendall, geographeschen Zentrum vun der Stad Lëtzebuerg'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 82-87 * [[Service des sites et monuments nationaux]], 2005. ''L'héritage culturel Vauban à Luxembourg. Guide historique''. Éditions Saint-Paul, 103 S. (D'Broschür gëtt et och an anere Sproochen). * [[ons stad]] Nr. 13, 1983. Spezialnummer iwwer de Pafendall. ** [[René Clesse|Clesse, R.]]. ''Um'' "Béinchen" ''rührt sich was. Der Wiederaufbau soll Ende 1985 abgeschlossen sein.'' S. 14-15. [http://www.onsstad.lu/uploads/media/ons_stad_13-1983_14-15.pdf PDF] * 125 Joer Sang a Klang Pafendall, 1982. Dréckerei Print-Service, Lëtzebuerg, 280 S. ** Krier, G. ''Markante Persönlichkeiten aus Pfaffenthal''. S. 61-63. ** Schiltz, R. ''D'Jongen aus dem Tuurm.'' S. 172-174. ** [[Jean-Pierre Koltz|Koltz, J.-P.]]. ''Pfaffenthal''. S. 225-239. * [https://web.archive.org/web/20110911053832/http://www.rivesdeclausen.eu/docs/histoire.pdf Geschichtleches iwwer d'Brauereien] op der Websäit vu rivesdeclausen.eu == Kuckt och == * [[Théiwesbuer]] * [[Sichenhaff]] * [[Kapell Sichenhaff|Kapell um Sichenhaff]] * [[Kierch Pafendall|Pafendaller Kierch]] * [[Jugendherberg Stad Lëtzebuerg]] * [[Lift Pafendall-Uewerstad]] == Billergalerien == <gallery perrow="6" widths="160" caption="Fotoen"> Fichier:Luxembourg Pfaffenthal church 01.jpg|D'Pafendaller Kierch vun der Bréck iwwer d'Uelzecht aus gesinn. Lénks den [[Théiwesbur]] Fichier:Luxembourg Pafendall Sang a Klang 02.jpg|Bau vum Sang a Klang Fichier:Luxembourg Pfaffenthal Alzette Béinchen 01.jpg|D'Uelzecht am Pafendall, vum ''Béinchen'' aus a Richtung [[Clausen]] gekuckt. Fichier:Luxemb Pafendall Béinchen 01.jpg|De Béinchen, mat der Rouder Bréck. Riets d'Siichepaart (''Porte des Bons-Malades''), lénks de [[Féngerlek]] Fichier:Luxemb Pafendall Béinchen 03.jpg|De Béinchen Fichier:Luxembourg City Pfaffenthal plaque 1976.jpg|Plack an der ''rue du Pont''. </gallery> <gallery perrow="6" widths="160" caption="Historesch Fotoen"> Fichier:Luxembourg City Pfaffenthal 1868.jpg|De Pafendall ee Joer virum Schleefe vun de Festungsanlagen (1868). Cf Beschreiwung vum Bild (eemol op d'Bild klicken). Fir Annotatiounen am Bild, kuckt [http://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Fichier:Luxembourg_City_Pfaffenthal_1868.jpg d'Bild op Wikimedia Commons]. Fichier:Brandebourg Pafendall 1868.JPG|De Pafendall, [[Charles Brandebourg]], ëm 1868 Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 105.jpg|''Ville Basse du Pfaffenthal * Unterstadt Pfaffenthal'', [[Charles Bernhoeft]], ëm 1893 Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 108.jpg|''Ville Basse du Pfaffenthal * Unterstadt Pfaffenthal'', d'Vue vum [[Bockfiels|Bock]], [[Charles Bernhoeft]], ëm 1893 Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 110.jpg|''Ville Basse du Pfaffenthal * Unterstadt Pfaffenthal'', [[Charles Bernhoeft]], ëm 1893 Fichier:Bernhoeft Pfaffenthal.jpg|Rue des Tanneurs, Charles Bernhoeft, ëm 1904 </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat|Pfaffenthal/Pafendall|Pafendall}} * [http://www.Pfaffenthal.info Websäit vum Interesseveräin Pafendall-Sichenhaff] {{fr}} * [http://geo.uni.lu/joomla/index.php?option=com_content&task=view&id=1398&Itemid=484&lang=french Websäit vun der Uni Lëtzebuerg iwwer d'Leprastatioun um Sichenhaff] * Eng Kaart vum Pafendall mat de [http://map.geoportail.lu/?layers_visibility=&layers=&layers_opacity=&bgLayer=&map_id=facb4adf57a9401f8c4037ff5e29f517&layers_indices=&zoom=9&bgOpacity=100.0&selectedNode=None&Y=77628.625&X=75552.74998 lëtzebuergesche Stroossennimm]. {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Pafendall| ]] a5daj9kkr8mno5j57gmwcz07k53cdf9 0 10512 2678150 2614711 2026-05-15T15:04:35Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678150 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Clausen | Numm (Däitsch) = Clausen | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|46|50.04|N|06|08|32.64|O}} }} '''Clausen''' ass eng Uertschaft an ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Clausen läit an der Ënnerstad, am [[Uelzecht]]dall, um Fouss vum [[Kierchbierg]]er-Plateau. == Geographie == Clausen ass 36,06 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 242,35 an 299,2 m. De Quartier grenzt am Norden un de [[Kierchbierg]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'Quartieren [[Neiduerf/Weimeschhaff]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]], [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]] a [[Pafendall]]. D'Uelzecht leeft duerch de ganze Quartier. == Ursprong vum Numm == Den [[Numm]] Clausen<ref>Et gëtt och d'Schreifweis "Klausen".</ref> kënnt vun der [[Klaus]], déi op där Plaz stoung, wou de [[Péiter Ernest I. vu Mansfeld|Péiter Ernest vu Mansfeld]] d'[[Schlass La Fontaine]] baue gelooss hat. == Geschicht == Fir säi Schlass bauen ze kënnen, hat de Mansfeld de Laf vun der [[Uelzecht]] änneren an d'Strooss tëscht dem [[Neiduerf]] a Clausen ënnerbrieche gelooss. Dat huet mat sech bruecht, datt – nodeems d'Schlass verfall an zerstéiert gi war – grouss Fläche fräi goufen déi uganks landwirtschaftlech gebraucht goufen. De [[Sébastien Le Prestre de Vauban|Vauban]] hat aus strategesche Grënn Clausen net mat an d'[[Festung Lëtzebuerg|Festung]] mat abezunn. Wéi dunn an der [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträichescher Zäit]] de Festungsingenieur [[Simon de Bauffe]] [[1733]] beim [[Hondshaus]] och nach d'[[Mansfeldsschleis]] gebaut huet, war den Deel laanscht d'Uelzecht Iwwerschwemmungsgebitt an et konnt do net gebaut ginn. Bis datt d'Eisebunn ëm 1860 gebaut gouf, ass a Clausen net vill geschitt. 1864 ass du vum [[Jean-François Eydt]], Architekt vun der Stad, e Projet vu Bauvirschrëfte<ref>Projet de règlement sur les bâtisses dans le faubourg de Clausen de Clausen, proposé par l'architecte de la Ville Eydt le 23 avril 1864</ref> presentéiert ginn, wéi a Clausen gebaut kéint ginn. Well et engersäits ëmmer méi schwéier gouf präiswäert Bauplazen an der [[Uewerstad]] ze kréien an et anersäits vu Clausen aus einfach war iwwer d'Neiduerf fort ze kommen, resp. iwwer de Clausener Bierg an d'Stad ze kommen, sinn a Clausen, absënns beim fréiere Mansfeld-Schlass, am Clausener Bierg oder der [[Rue de la Tour-Jacob|Rue de la Tour Jacob]] no an no nei Haiser gebaut ginn. === Brauereien === Clausen ass och fir seng (fréier) [[Brauerei]]e bekannt. {{Méi Info 1|Brauereien zu Lëtzebuerg}} == Kuckeswäertes == === Mansfeld-Schlass === A Clausen hat de Péiter Ernest vu Mansfeld säi Schlass La Fontaine, vun deem haut awer just nach zwou Paarten erhale sinn. Well d'Gemeng Lëtzebuerg [[2003]] op der Plaz, op där d'Schlass stoung, eng Schoul baue wollt, koum et zu [[Archeologie|archeologeschen]] Noutgruewungen, déi et sollten erméiglechen, méi iwwer d'Schlass an de Gaart gewuer ze ginn. D'Schoul ass dunn net wäit dovun ewech gebaut ginn, an de [[Nationalmusée fir Geschicht a Konscht|Musée]] ass mat den Ausgruewunge weider gefuer. Haut ass op der Plaz vum fréierer Schlass e klenge Park ugeluecht ginn. {{Méi Info 1|Schlass La Fontaine}} === Ale jiddesche Kierfecht === Nieft der Stroossekéier beim [[Malakoff-Tuerm (Lëtzebuerg)|Malakoff-Tuerm]] läit den ale jiddesche Kierfecht, wou tëscht 1817 an 1883/84 déi jiddesch Verstuerwe begruewe goufen. {{Méi Info 1|Kierfecht Malakoff}} === Däitschen Zaldotekierfecht === Um däitschen Zaldotekierfecht an der [[Rue Jules-Wilhelm (Stad Lëtzebuerg)|Jules-Wilhelm-Strooss]] si Griewer vun [[1813]] bis zum [[Zweete Weltkrich]]. {{Méi Info 1|Däitschen Zaldotekierfecht a Clausen}} === Gebuertshaus vum Robert Schuman === Nërdlech vun der Kunigundekierch, am Hank erop op de Kierchbierg, steet d'Gebuertshaus vum [[Robert Schuman]]. Haut ass do e Fuerschungszentrum dran. === Kunigundekierch === D'[[Kierch Lëtzebuerg-Clausen|Clausener Kierch]] ass der [[Kunigunde vu Lëtzebuerg|helleger Kunigunde]] dediéiert. == Biller == <gallery mode="packed" heights="160"> 050917-luxemburg-alzette-clausen.jpg|Bréck iwwer d'Uelzecht a Clausen Luxembourg-Clausen, cimetière Malakoff (101).jpg|Ale jiddesche Kierfecht ClausenZaldotekierfecht05.jpg|Däitschen Zaldotekierfecht Luxembourg rue Jules Wilhelm - Gebuertshaus Robert Schuman (101).jpg|Gebuertshaus vum Robert Schuman Kierch Clausen.jpg|Kunigundekierch </gallery> <gallery mode="packed" heights="160" caption="Historesch Fotoen"> Fichier:SchlossLaFontaine16Jh.jpg|fréiert Mansfeld-Schlass, agefierft Zeechnung, Enn vum 16. Joerhonnert Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 106.jpg|Vue op Clausen, vir riets d'[[Dräi Tierm]], [[Charles Bernhoeft]], ëm 1893. Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 109.jpg|D'Clausener Kierch, [[Charles Bernhoeft]], ëm 1893. </gallery> == Awunner == Vun alle stättesche Quartieren huet Clause sech am [[19. Joerhonnert|19.]] an uganks vum [[20. Joerhonnert]] verhältnisméisseg am stäerksten entwéckelt: {| class="wikitable" !Joer !Awunner |- |1815 |643 |- |1850 |1.200 |- |1864 |1.337 |} Op den [[31. Dezember]] [[2015]] hunn a Clausen 973 Leit gewunnt, 197 Persoune méi wéi am Joer 2010. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et der {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Clausen}}, wouvu {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Clausen}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren an {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Clausen}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten a Clausen ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|1.050 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|294 |align=right|28,00 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|137 |align=right|13,05 |- |{{0}}3 |{{ITA}} |align=right|120 |align=right|11,43 |- |{{0}}4 |{{POR}} |align=right|101 |align=right|9,62 |- |{{0}}5 |{{BEL}} |align=right|35 |align=right|3,33 |- |{{0}}6 |{{DEU}} |align=right|33 |align=right|3,14 |- |{{0}}7 |{{ESP}} |align=right|32 |align=right|3,05 |- |{{0}}8 |{{USA}} |align=right|22 |align=right|2,10 |- |{{0}}9 |{{IRL}} |align=right|19 |align=right|1,81 |- | rowspan="2" |10 |{{GBR}} |align=right|17 |align=right|1,62 |- |{{IND}} | align="right" |17 | align="right" |1,62 |- | |Top 10 | align="right" |827 | align="right" |78,76 |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |223 | align="right" |21,24 |} == Literatur == *[[Michel Thiel|Thiel, M.]] [http://www.wort.lu/de/lokales/serie-maei-quartier-clausen-von-bierbrauern-und-munzefressern-56ed0dd41bea9dff8fa74b78 „Mäi Quartier - Clausen: Von Bierbrauern und „Munzefrëssern““] op www.wort.lu an an der gedréckter Versioun am [[Luxemburger Wort]] vum 19. / 20. Mäerz 2016, S. 30-31 ([https://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2016/03/19/pdf/19_03_2016_w_30_0f81b04722.pdf PDF]) *[[Marc Schoellen|Schoellen, M.]], 2014. ''Mansfeld und das "Neue Luxemburg" (I/III). Historischer Streifzug durch Clausen''. [[Die Warte]] 10|2432 vum 20. Mäerz 2014, S. 4-5. <!--*[http://www.rivesdeclausen.eu/docs/histoire.pdf Geschichtleches iwwer d'Brauereien] op der Websäit vu rivesdeclausen.eu | geet net éi…--> *[http://www.fofa.lu/PDF_docs/150_Joer_Clausen.pdf Fanfare Grand-Ducale de Clausen, 150e anniversaire] 1851-2001, op der Websäit vun de "Fanfares des Faubourgs", fofa.lu *[[Fernand Théato]], 2006, ''Clausen – hei stong d'Mansfeld-Schlass'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 48-51 == Kuckt och == *[[Clausener Viaduc]] *[[Seminairesbierg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Clausen (Luxembourg City)|Clausen}} *{{De}}[https://www.vdl.lu/de/die-stadt/kurzgefasst/die-24-stadtviertel/clausen Clausen op der Websäit vun der Stad Lëtzebuerg] *[[Ons stad]] 22/1986 mat enger ganzer Rei vun [https://onsstad.vdl.lu/fileadmin/uploads/flippingbook/ons_stad_22-1986_0-34.pdf Artikelen iwwer Clausen] {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Clausen| ]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] n9299cj7prd72ytrfefktc4hi18vkmu 0 10656 2678181 2677987 2026-05-15T16:32:11Z Otets 120 /* Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen */ Äifeler 2678181 wikitext text/x-wiki {{Infobox Wärung}} [[Fichier:Frang2.jpg|thumb|150px|1-Frang-Mënz ''Feierstëppler ''(1952, verso)]] De '''Lëtzebuerger Frang''' (ofgekierzt: '''LUF''') war tëscht 1854 an 1999 (ausser tëscht 1941 an 1944) déi offiziell [[Wärung]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass bis 2002 an Zirkulatioun bliwwen, éier en dunn mam [[Euro]] ersat gouf. An der Period vun 1999 bis 2002 war de Lëtzebuerg Frang eng Subdivisioun vum Euro (1 Euro = 40,3399 Frang), obwuel den Euro dunn nach net zirkuléiert ass. == Urspronk == Iwwer den Zäitpunkt vun der Schafung vum Lëtzebuerger Frang si sech d'Fachleit oneens. Vill vun hinne{{Wien?}} sinn der Meenung, datt den Urspronk vum Lëtzebuerger Frang op d'Joer [[1842]] zeréckgeet. Duerch een Arrêté vum [[16. Mäerz]] 1842 gouf eng Relatioun fixéiert tëscht der [[Wärung]] an Zirkulatioun, dem Frang, an der däitscher [[Buchwärung]], déi fir d'Ofrechnung vun den [[Douane]]skäschte benotzt ginn ass. D'Paritéit: ''1 Frang = 8 däitsch [[Silbergros]] '' ass du festgesat ginn. Déi Relatioun huet zwar haaptsächlech d'Operatioune mam däitschen Zoll betraff, mä et goufen och Wueren zu Lëtzebuerg mat der däitscher Reichsmark bezuelt. Ëmmerhi war et en éischten ëffentleche Versuch, eng Kloerstellung an der komplizéierter dualistescher [[Wärung]]ssituatioun erbäizeféieren. Op een zweete gesetzlechen Akt gëtt sech nach beruff, fir d'Bestoe vum Lëtzebuerger Frang z'erklären, an zwar op d'Gesetz vum [[20. Dezember]] [[1848]], dat virgeschriwwen huet, déi administrativ Comptabilitéite missten a Frange gefouert ginn. == De Lëtzebuerger Frang an der Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun == [[File:10LuxFr 1924 LuxNatMus 20220518.jpg|thumb|10 Frangschäin 1924.]] === Ausgangspunkt === [[1918]] ass den [[Däitschen Zollveräin|Zollveräin]] zu Enn gaangen. Well dunn nach keng Kloerheet iwwer déi zukünfteg Wärungssituatioun an den zukünftege Wirtschaftspartner bestanen huet, gouf eng Iwwergangsléisung fonnt. D'Regierung huet dunn, zousätzlech zu de schonn am [[Éischte Weltkrich]] geklappte Frangmënzen, Keesebongen a Frangen an Ëmlaf bruecht. Si sollten et erlaben, d'[[Reichsmark|Mark]] aus dem Verkéier ze zéien. Et war déi zweet Manifestatioun um Wee vun der Kreatioun vun engem Lëtzebuerger Frang. Zu enger eenegermoosse gereegelter Situatioun koum et eréischt, wéi [[1922]] d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]], verbonne mat enger Wärungsassociatioun, ugefaangen huet. Och wa si keng Ausso iwwer d'Prinzippie vum Lëtzebuerger Wärungssystem enthalen huet, da gouf ëmmerhin de Wärungsëmlaf zu Lëtzebuerg bestëmmt. Hie sollt bestoen aus: * [[Belsche Frang]]en ([[Geldschäin|Billjeeën]] a [[Mënz]]en) * Lëtzebuerger Frangen (Billjeeën a Mënzen); Den Emissiounsvolume vu Lëtzebuerger Schäiner war deemools nach op 25 Millioune Frang begrenzt. Dem Lëtzebuerger Frang war domat d'Roll vun engem sougenannten ''Zousazgeld'' oder ''Monnaie d'appoint'' zougeduecht. Fir de Lëtzebuerger Frang ass 1929 den Ufank vun enger neier Etapp. Duerch dat sougenannt ''Stabilisatiounsgesetz'' vum [[19. Dezember]] [[1929]] gouf de Wäert vum ''Lëtzebuerger Frang'' offiziell op 0,0418422 Gramm [[Gold]] festgeluecht. Et war zwar déi selwecht Definitioun wéi déi vum Belsche Frang, mä d'Existenz vun engem eegene Lëtzebuerger Frang war domat virleefeg bestätegt. === D'Situatioun no 1935 === Eng besonnesch Situatioun an de Belsch-Lëtzebuerger Wärungsrelatiounen ass [[1935]] agetratt. D'Belsch war deemools duerch d'Ëmstänn gezwongen, de Belsche Frang [[Ofwäertung|ofzewäerten]] (op Franséisch: ''ze devaluéieren''). Eng Ofwäertung vum Frang war awer zu Lëtzebuerg net erwënscht. Fir awer e praktescht Ëmtauschverhältnis tëscht den zwou Wärungen z'erhalen, gouf e Mëttelwee fonnt: * D'Belsch huet ëm 28&nbsp;% a * Lëtzebuerg huet ëm 10&nbsp;% ofgewäert. Eng separat Ofwäertungsoperatioun war duerch d'Gesetz vun [[1929]] méiglech ginn. No der Paritéit 1 zu 1, koum et dunn zu engem neien Ëmtauschverhältnis tëscht deenen zwou Wärungen, an zwar: * 1 ''Lëtzebuerger Frang = 1,25 Belsche Frang'' an * 1 ''Belsche Frang = 0,80 Lëtzebuerger Frang''. Dat huet d'Liewen zu Lëtzebuerg staark komplizéiert. Nom Zweete Weltkrich, ass dunn déi al Paritéit (1 zu 1) erëm hiergestallt ginn. Eng däreg Fro huet sech och fir d'Avoiren an d'Engagementer a Frangen, wa keng spezifesch Wärung preziséiert war, gestallt. Dat war deemools meeschtens de Fall. Eng Léisung gouf fonnt. Si huet dora bestanen, datt et sech zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ëm Lëtzebuerger Frangen handele géif, wann net anescht preziséiert. Vill Lëtzebuerger Banken, déi de Géigewäert vun hiren Depoten zu [[Bréissel]] placéiert haten, koumen doduerch an eng schwiereg Situatioun. === 1945: Zeréck zur Normalitéit === Am [[Zweete Weltkrich]] huet d'Wärung aus der [[Reichsmark]] bestanen. D'Frange ware vum däitschen Okkupant aus dem Verkéier gezu ginn, an d'Lëtzebuerger Billjeeë sinn dunn an engem [[Héichuewen|Héichuewe]] verbrannt ginn. Dës Situatioun gouf no der Liberatioun réckgängeg gemaach, d'Wirtschaftsunioun mat der Belsch erëm hiergestallt an d'Paritéit 1 zu 1 tëscht den zwou Wärungen nei agefouert an d'Belsch a Lëtzebuerger Billjeeën a Mënzen erëm an de Verkéier bruecht. Well et eng gewëssen Onzefriddenheet iwwer déi staark Begrenzung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht gouf, koum et a successive Schrëtt zu enger Opwäertung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht. === Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen === Wéi d'Belsch 1982 ouni Ofsprooch mat Lëtzebuerg de belsch-lëtzebuergesche Frang ofgewäert huet, huet d'[[Regierung (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Regierung]] am gréisste Geheimnis eege Schäiner drécke gelooss. Si sollten als Noutplang déngen, falls d'Belsch de Frang nach eng Kéier géif devaluéieren an d'Wärungsunioun a Gefor bréngen. Lëtzebuerg hätt sech dann aus der Unioun zeréckgezunn an en eegestännege lëtzebuergesche Frang agefouert.<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/1677037.stm Artikel op der BBC vum 26. November 2001]</ref> 1993 war dëse Zenario bal Realitéit ginn. Mam Europäesche Wiesselcoursmechanismus (ERM) sollten d'europäesch Wärungen am Virfeld vun der geplangter Wärungsunioun no dem [[Traité vu Maastricht]] vun 1992 stabil unenee gekoppelt ginn. Mee duerch massiv Spekulatiounen op den internationale Finanzmäert ass de System am September 1992 a schwéier Turbulenze geroden. Dat [[Pond Sterling|brittescht Pond]] huet den ERM misse verloossen, aner méi kleng Wärunge goufen devaluéiert. D'Kris huet sech 1993 verschäerft, an och de [[Franséische Frang|franséische Frang]] ass ënner staarken Drock geroden. Am August 1993 gouf de [[Jean-Claude Juncker]] informéiert, datt [[Däitschland]] an [[Holland]] géifen iwwerleeën, den ERM ze verloossen. Dat hätt praktesch d'Enn vum System bedeit. Lëtzebuerg huet doropshin domat gedreet, d'Wärungsunioun mat der Belsch opzeléisen a sech Däitschland an Holland unzeschléissen. An deem Fall wieren déi geheim gedréckte lëtzebuergesch Schäiner an Ëmlaf komm. Schlussendlech konnt den ERM awer gerett ginn, nodeems d'Memberstaaten de Spillraum tëscht de Wärunge vun 2,5 op 15 Prozent erweidert haten. Déi geheim Schäiner sinn dofir ni benotzt ginn a bloufen an hire Këschte verstoppt. Kuerz virun der Aféierung vum Euro goufen d'Schäiner am September 2001 schliisslech vun der [[Lëtzebuerger Arméi]] zerstéiert. D'Ëffentlechkeet hat bis dohinner näischt dovu gewosst. Eréischt 2001 huet de Jean-Claude Juncker d'Geschicht géintiwwer der AFP<ref name="BBC" /> ëffentlech gemaach. 2019 ass d'Affär op engem Forum vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]] nach eng Kéier op d'Tapéit komm. Interessant ass dobäi, datt d'Zuelen net ëmmer déi selwecht waren: An engem RTL-Reportage<ref>[https://infos.rtl.lu/news/luxembourg/comment-le-luxembourg-a-secretement-fabrique-50-milliards-de-francs-dans-les-annees-90-1365860 Reportage vum 21 Juni 2019 mat engem Link op e Téléreportage vun 2001]</ref> vum 2001 war vun 3 Milliarde Frang rieds, wärend de Jean-Claude Juncker 2019 vu 50 Milliarde geschwat huet<ref>[https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_19_3320 Ried vum Jean-Claude Juncker 19. Juni 2019 zu Sintra]</ref>. === Vum Frang zum Euro === Den 1. Januar 1999 gouf de Wiesselcours 1 EUR = 40,3399 LUF festgeluecht, an den [[Euro]] gouf als Buchwärung agefouert. Am Mäerz 1999 huet d'Regierung un all Stéit en Euro-Rechner am Scheckkarteformat verdeele gelooss fir d'Leit drun ze winnen ëmzedenken.<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/19c87c/pages/11/articles/DTL849 Reklamm am Lëtzebuerger Land vum 19. Mäerz 1999]</ref> {| |[[File:Euro-RechnerV.jpg|thumb|Euro-Rechner vir]] |[[File:Euro-RechnerH.jpg|thumb|Euro-Rechner hannen]] |}Den 1. Januar 2002 hunn d'Billjeeën a Mënzen an Euro Cours legal kritt; an den 28. Februar 2002 war dee leschten Dag, wou een nach mat Schäiner a Mënzen a Frang bezuele konnt. {{Méi Info 2|Euro|Europäesch Zentralbank}} Am Summer 2025 huet d'Lëtzebuerger Zentralbank matgedeelt, datt Enn 2024 nach eng 863.000 Lëtzebuerger-Frang-Schäiner am Wäert vu knapps 5 Milliounen Euro an Zirkulatioun wieren. Déi meescht dervun, 786.473, waren 100-Frang-Schäiner<ref>"Meng Al Frangen. ''d'Lëtzeuerger Land'' 08.08.2025, S.6.</ref>, déi warscheinlech als Souvenir versuergt géife ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/archiv/1286484.html "Lëtzebuerger Schäiner am Wäert vu 5 Milliounen Euro am Ëmlaf."] rtl.lu, 31.12.2018.</ref> Et sinn nach ëmmer eppes méi wéi 10.000 5.000-Frang-Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf. Déi kënne bis op Weideres nach ëmmer an der Lëtzebuerger Zentralbank an Euro ëmgetosch ginn. D'Mënzen a Frange kënnen allerdéngs zanter dem 31. Dezember 2004 net méi gewiesselt ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2035634.html "Et zirkuléieren ëmmer nach Honnertdausende Lëtzebuerger-Frang-Schäiner."] rtl.lu, 28.02.2023.</ref> == Billjeeën a Mënzen == {{Kapitel Info feelt}} === Billjeeën === ==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964==== ==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ==== ===== 1. Serie ===== {| |[[File:Frang201966V.jpg|thumb|20 Frang 1966 vir]] |[[File:Frang201966H.jpg|thumb|20 Frang 1966 hannen]] |- |[[File:Frang501972V.jpg|thumb|50 Frang 1972 vir]] |[[File:Frang501972H.jpg|thumb|50 Frang 1972 hannen]] |- |[[File:Frang1001970V.jpg|thumb|100 Frang 1970 vir]] |[[File:Frang1001970H.jpg|thumb|100 Frang 1970 hannen]] |} ===== 2. Serie ===== {| |[[File:Frang100V.jpg|thumb|100 Frang vir]] |[[File:Frang100H.jpg|thumb|100 Frang hannen]] |- |[[File:Frang1000V.jpg|thumb|1000 Frang vir]] |[[File:Frang1000H.jpg|thumb|1000 Frang hannen]] |- |[[File:Frang5000V.jpg|thumb|5000 Frang vir]] |[[File:Frang5000H.jpg|thumb|5000 Frang hannen]] |} ===== Billjeeë vun der BIL ===== ===Mënzen === ==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964==== ==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ==== {| | [[File:LetzeburgerFrangMenzenVir.png|thumb|Frang-Mënzen vir]] | [[File:LetzeburgerFrangMenzenHannen.png|thumb|Frang-Mënzen hannen]] |} {{small|Bei de Mënzen: Serie mam Groussherzog Jean, wéi se, bis op den Zéngter, bis zu der Aféierung vum Euro am Ëmlaf war. Den Design vu 5, 20 a 50 Fr. gouf op den Editiounen an den 1990er Joren um Avers nach eng Kéier moderniséiert, déi gewise Mënze blouwen awer am Ëmlaf.}} == Literatur == * Georges de Leener: ''Le franc luxembourgeois'', Bulletin de la Banque Nationale de Belgique du 25 avril 1937 * [[Albert Calmes]]: ''Aperçu de l'histoire économique 1839-1939'', Le Luxembourg, Livre du Centenaire, Luxembourg, 1939 * Luc Hommel: ''Une expérience d'union économque'', Louvain,1933 * Daniel Rousseau: ''L'unité monétaire luxembourgeoise'', Luxembourg, 1928 * Jean Masclet: Contribution à l'étude du franc luxembourgeois - Stabilisation d'une monnaie à circulation restreinte, Luxembourg, 1937 * [[Ernest Mühlen]]: ''Monnaie et circuits financiers au Grand-Duché de Luxembourg'', Université Internationale de Sciences Comparées, Luxembourg, 1968 * Jutta Jaans-Hoche: ''Banque Nationale du Grand-Duché de Luxembourg 1873-1881 – Eine Episode der Luxemburgischen Währungsgeschichte'', Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg, 1981 * [[Christian Calmes]]: ''Au Fil de l'Histoire –Une Banque raconte son histoire - Histoire de la Banque Internationale 1856-1981'', Imprimerie Saint-Paul, 1981 * Véronique Lecomte-Collin et Bruno Collin: ''Histoire de la monnaie'', Éditions Trésor du Patrimoine, 2004 * Roger Croisé, René Link: ''La législation monétaire au Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours'',Edition: Lux-Numis, Luxembourg,1988,639 p. * [[Paul Margue]], [[Marie-Paule Jungblut]]: ''Le Luxembourg et sa monnaie'', Publié sous l'égide de l'Institut Monétaire luxembourgeois, Esch/Alzette, 1990, 192 Säiten == Kuckt och == * [[Mënzen a Wärungen um Territoire vum haitege Lëtzebuerg]] * [[Wärung]] * [[Belsche Frang]] * [[Euro]] * [[Lëtzebuergesch Euromënzen]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} *[https://web.archive.org/web/20080916165847/http://www.land.lu/html/dossiers/dossier_luxemburgensia/suen_281201.html Artikel vum Romain Hilgert op land.lu] *[[Raoul Roos]], [https://www.rtl.lu/news/europa/a/1845572.html 20 Joer Euro - 20 Joer kee Lëtzebuerger Frang méi] op rtl.lu den 11. Januar 2022 {{Navigatioun Fréier Europäesch Wärungen}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Letzebuerger Frang}} [[Kategorie:Fréier Wärungen]] [[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Wärungen, déi mam Euro ersat goufen]] iscl0a726njvr1p5tu6o5321spkuyqm 0 16164 2678214 1764666 2026-05-16T07:48:56Z Volvox 4050 2678214 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der '''Popp''' als Spillgezei|aner Bedeitunge vu "Popp"|Popp (Homonymie)}} {{Skizz}} [[Fichier:Poupée_c_1870.jpg|thumb|Eng Popp aus [[Parzeläin]]]] Eng '''Popp''' (vum [[Latäin|Lat.]] ''puppa'' „klengt Meedchen“) ass e [[Spillgezei]], dat wéi eng verklengert Nobildung vun engem [[Mënsch]] ausgesäit. Nieft der Funktioun als Spillgezei kënne Poppen och fir Sammel- oder Dekoratiounszwecker gebraucht ginn, oder méi seele fir kultesch oder reliéis Handlungen. == Um Spaweck == {{Commonscat|Dolls|Poppen}} [[Kategorie:Spillgezei]] 2qkgiaflgnod9vp2i9udm79r0ruoj5m 2678215 2678214 2026-05-16T07:49:20Z Volvox 4050 2678215 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der '''Popp''' als Spillgezei|aner Bedeitunge vu „Popp“|Popp (Homonymie)}} {{Skizz}} [[Fichier:Poupée_c_1870.jpg|thumb|Eng Popp aus [[Parzeläin]]]] Eng '''Popp''' (vum [[Latäin|Lat.]] ''puppa'' „klengt Meedchen“) ass e [[Spillgezei]], dat wéi eng verklengert Nobildung vun engem [[Mënsch]] ausgesäit. Nieft der Funktioun als Spillgezei kënne Poppen och fir Sammel- oder Dekoratiounszwecker gebraucht ginn, oder méi seele fir kultesch oder reliéis Handlungen. == Um Spaweck == {{Commonscat|Dolls|Poppen}} [[Kategorie:Spillgezei]] iut44rc5ls5q6usg8t45f2zf65lsr6m 0 16303 2678146 2615291 2026-05-15T14:50:35Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678146 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Beggen | Numm (Däitsch) = Beggen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|38|37|N|06|07|45|O}} }} '''Beggen''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] Uertschaft an den [[Norden|nërdlechste]] vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. == Geographie == Beggen grenzt un d'Quartiere [[Millebaach (Stad Lëtzebuerg)|Millebaach]] am [[Westen]], [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] am [[Süden]], [[Dummeldeng]] am [[Osten]] an am [[Norden]] un d'[[Gemeng Walfer]]. Duerch Beggen leeft d'[[Uelzecht]]. De Quartier huet eng Fläch vun 170,91 [[Ar (Flächemooss)|Hektar]] a läit op enger Héicht tëscht 232,10 an 302,00 m<ref>{{Citation|URL=https://maps.vdl.lu/portal/apps/sites/#/topo|Titel=Les quartiers|Gekuckt=28.05.2023|Wierk=maps.vdl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. == Geschicht == Beggen huet zur fréierer [[Gemeng Eech]] gehéiert, ier déi [[1920]] mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert huet<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/06/30/n1/jo|Titel=Loi du 30 juin 1920 concernant la réunion de la commune d'Eich à la ville de Luxembourg. - Legilux|Gekuckt=11.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref>. Beggen war ursprénglech e klengt, aarmt Duerf am Norde vun der [[Festung Lëtzebuerg]]. Am Joer [[1611]] goufe siwe Stéit do ernimmt. 1635, wärend dem [[Drëssegjärege Krich]], stoungen zéng Haiser zu Beggen, vun deenen der am Joer 1657 just nach fënnef bewunnt waren. Bei der Vollekszielung 1851 hat Beggen 150 Awunner. Mat der [[Industrialiséierung]] an dem Besoin fir Aarbechter ass d'Bevëlkerung séier gewuess<ref>{{Citation|URL=https://www.vdl.lu/de/die-stadt/kurzgefasst/die-24-stadtviertel/beggen|Titel=Beggen {{!}} Ville de Luxembourg|Gekuckt=04.06.2023|Wierk=www.vdl.lu|Sprooch=de}}</ref>. == Awunner == Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn zu Beggen {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Beggen}} Leit gewunnt, wouvun {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Beggen}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren, géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Beggen}}&nbsp;% Auslänner<ref>{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Beggen ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}}) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|3.844 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|1.304 |align=right|33,92 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|452 |align=right|11,76 |- |{{0}}3 |{{POR}} |align=right|408 |align=right|10,61 |- |{{0}}4 |{{ITA}} |align=right|193 |align=right|5,02 |- |{{0}}5 |{{RUS}} |align=right|148 |align=right|3,85 |- |{{0}}6 |{{IND}} |align=right|135 |align=right|3,51 |- |{{0}}7 |{{ROU}} |align=right|114 |align=right|2,97 |- |8 |{{BEL}} | align="right" |109 | align="right" |2,84 |- |{{0}}9 |{{DEU}} |align=right|84 |align=right|2,19 |- |10 |{{GRE}} |align=right|81 |align=right|2,11 |- | |Top 10 |align=right|81 |align=right|2,11 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|3.109 |align=right|80,88 |- | | | align="right" |735 | align="right" |19,12 |} == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Beggen]] * [[Beggener Scouten]] * [[Beggener Schlass]] * [[Avenir Beggen]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Literatur == * [[Fernand Théato|Théato, Fernand]], 2006. ''Do hannen zu Beggen'' an: Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg, S. 12-15. Pafendall: Chorale Sang & Klang == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20150223093853/http://fnal.lu/beggen/ Websäit vum Aikido Club Beggen] {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Beggen| ]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] o0q5qt1o6pveih6ilbk2g0ezltiqvbf 0 17744 2678213 2476067 2026-05-16T07:33:26Z Volvox 4050 2678213 wikitext text/x-wiki {{Keng Referenzen}} D''''Levana''' (vum [[Latäin|lat]]. ''levare'' „hiewen“) ass d'[[Réimescht Räich|réimesch]] Gëttin vun de frësch gebuerene [[Puppelchen|Puppelcher]]. Den Numm geet op de réimesche Brauch zeréck, datt de Papp d'Kand just no der Gebuert an d'Luucht hieft an un d'Broscht vun der Mamm leet. Den [[Vereenegt Kinnekräich|britteschen]] Auteur [[Thomas de Quincey]] ([[1785]]-[[1859]]) huet a sengem Gedicht ''Levana and Our Ladies of Sorrow'' d'Roll vun der Levana an der réimescher Mythologie beschriwwen. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de réimesche Gëtter]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20070928161042/http://www.underthesun.cc/Classics/DeQuinceyLevanaAndOurLadiesOfSorrow/ Levana and Our Ladies of Sorrow] vum Thomas de Quincey [[Kategorie:Réimesch Gëtter]] icad9ivaj2k001k0b0rdsn7f82o5rcq 0 19222 2678184 2630453 2026-05-15T16:34:22Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678184 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Hollerich | Numm (Däitsch) = Hollerich | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|35|56|N|06|07|12|O}} }} [[Fichier:Entrée-Sortie de Luxembourg-Ville de-vers l'autoroute A4 (01).jpg|thumb|Vun der Autobunn A4 a Richtung Hollerecher Kierch gekuckt (2016)]] '''Hollerech''' ass eng fréier [[Gemeng Hollerech|Gemeng]] an ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. E läit am [[Südwesten|Südweste]] vun der [[Haaptstad]]. == Geographie == Hollerech ass 159,99 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 255,8 an 293,900 m. De Quartier grenzt am Norden un de [[Belair]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Uewerstad]], d'[[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]], [[Gaasperech]], [[Zéisseng]] a [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]]. D'[[Zéissenger Baach]] an d'[[Péitruss]] lafen duerch de Quartier. == Geschicht == Et gëtt ugeholl, datt déi éischt Uertschaft do tëscht dem [[5. Joerhonnert|5.]] an dem [[10. Joerhonnert]] entstanen ass. D'[[Par]] Hollerech gouf et schonn ëm [[980]]. Deemools goufen Nimm wéi ''Holdrig'' oder ''Holrich'' gebraucht. Eng méiglech Erklärung vum Numm kéint och déi fréier [[Ulrichskierch Lëtzebuerg-Stadgronn|St-Ulrichs-Kierch]] am [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Stadgronn]] sinn. De Gronn huet deemools zur Par Hollerech gehéiert an aus „Ulrich“ kéint iwwer „Ullerich“ an „Hullerich“ schlussendlech „Hollerech“ entstane sinn. Hollerech war bis 1920 eng eegestänneg Gemeng am Dall vun der [[Péitruss]], ier se dunn duerch Gemengefusioun un d'Stad Lëtzebuerg ugeschloss gouf<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo|Titel=Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg. - Legilux|Gekuckt=13.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref>. {{Méi Info 1|Gemeng Hollerech}} Laang Zäit war Hollerech eng industriell Plaz. D'[[Hollerecher Schmelz]] (''Servais-Schmelz'') vun de Bridder [[Philippe Servais|Philippe]] Servais a [[Bernard Servais]] huet mat hiren dräi [[Héichuewen|Héichiewen]] am Joer [[1883]] de Produktiounsmaximum vun 19.270 Tonne [[Stol]] erreecht. [[1886]] ass d'Schmelz definitiv zougemaach ginn an [[1898]] huet sech op där Plaz e Gaswierk etabléiert, d'''Hollericher Gaswerk A.G.''<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1898/10/26/n1/jo|Titel=Arrêté grand-ducal du 26 octobre 1898 qui autorise l'établissement de la société anonyme «Hollericher Gaswerk» et en approuve les statuts. - Legilux|Gekuckt=15.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref> Am [[Zweete Weltkrich]] krut déi [[Gare Hollerech|Hollerecher Gare]] eng traureg Reputatioun. Vun do aus sinn d'[[Zwangsrekrutéierten|Zwangsrekrutéiert]] fortgefuer a Famille vu politesche Prisonéier an Nazi-Däitschland [[Ëmsiidlung vun de Lëtzebuerger am Zweete Weltkrich|ëmgesidelt]] ginn. Nach haut erënneren den ''[[Deportatiounsmemorial]]'' an e Monument nieft der fréierer Gare un déi däischter Zäit aus der Lëtzebuerger Geschicht. Mam Bau vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Escher Autobunn]] (A4) uganks den 1970er Joren an der Op- resp. Offaart zu Hollerech, hunn eng Partie Haiser missten ofgerappt ginn an de Quartier ass u sech an zwee gedeelt ginn. Haut ass Hollerech bekannt als „Paart“ vun der Escher Autobunn an d'Stad eran, als de Quartier mam [[P+R Bouillon|''Park-and-Ride Bouillon'']], der [[Autobus de la Ville de Luxembourg|Busgarage vun der Stad Lëtzebuerg]], mam Sëtz vun der [[Banque internationale à Luxembourg]] (fréier Dexia-BIL), vun der [[Vereenegung vun de Krankekeesen]], vun eeleren industrielle Sitten ([[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]] an [[Heintz Van Landewyck]]), awer och als Treffpunkt am Stater Nuetsliewen. An der 2. Hallschecht vun den 2010er Jore goufe Pläng virgestallt, d'fréier Sitte vu Paul Wurth an Heintz Van Landewyck nei ze bebauen, mat virun allem Wunnenge fir bis zu 4.000 Leit. {{Méi Info 1|Nei Hollerech}} == Awunner == [[Fichier:Luxembourg Hollerich office buildings 01.jpg|thumb|Gebai vun der [[BIL]] a Foussgängerbréck iwwer d'[[Péitruss]] zu Hollerech]] Enn 2010 hunn zu Hollerech 5.961 Leit gewunnt. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et der {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Hollerech}}. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Hollerech}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Hollerech}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Hollerech ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|7.751 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|2.178 |align=right|28,10 |- |2 |{{FRA}} |align=right|1.342 |align=right|17,31 |- |3 |{{POR}} |align=right|662 |align=right|8,54 |- |4 |{{ITA}} |align=right|631 |align=right|8,14 |- |5 |{{ESP}} |align=right|284 |align=right|3,66 |- |6 |{{BEL}} |align=right|244 |align=right|3,15 |- |7 |{{DEU}} |align=right|195 |align=right|2,52 |- |8 |{{UKR}} |align=right|162 |align=right|2,09 |- |9 |{{ROU}} |align=right|147 |align=right|1,90 |- |10 |{{IND}} |align=right|145 |align=right|1,87 |- | |Top 10 |align=right|5.990 |align=right|77,28 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|1.761 |align=right|22,72 |} == Bekannt Hollerecher == [[Fichier:Luxembourg Hollerich gazomètre 30 sept 2011.jpg|thumb|De fréiere Gasometer zu Hollerech (2011)]] [[Fichier:Assurances sociales building, Luxembourg City, 2014.JPG|thumb|Déi fréier Gebaier vun de Sozialversécherungen op der Escher Strooss]] * [[Fernand Hoffmann]] (1929-2000), Auteur a Sproochwëssenschaftler * [[Jean-Pierre Lamboray]] (1882-1962), Moler == Literatur == * [[Norbert Etringer|Etringer, Norbert]], 1989. ''Liebes, altes Hollerich.'' Verlag Emile Borschette, 172 S. Dréckerei Joseph Beffort, Lëtzebuerg. * Etringer, N. (Koord.), 1983. ''1000 Jor Por Hollerech 983-1983.'' Dréckerei J.M. Watgen, Hollerech, 156 S. * Etringer, Norbert, 1965. ''Hollerich. Tatsachen aus der Geschichte einer Vorstadtgemeinde''. In: ''Inauguration du monument aux morts 1940-1945 Hollerich 26 septembre 1965'', S. 17-63. Dréckerei Jos Ewen, Lëtzebuerg-Hollerech. 64 S. *[[Fernand Théato]], 2006, ''D'Stéifkand Hollerech'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 48-51 == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Hollerech]] * [[Deportatiounsmemorial]] zu Hollerech * [[Monument de la déportation civile et militaire]] zu Hollerech * [[Monument aux morts Hollerech|Monument aux morts zu Hollerech]] * [[Eugenio Curiel]], den italieenesche Partisan aus dem Zweete Weltkrich no deem den italieenesche Kulturzenter zu Hollerech genannt ass * [[Parc de Merl|Märeler Park]] * [[Hollerecher Schluechthaus]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Hollerich|Hollerech}} * [https://web.archive.org/web/20160304211726/http://www.vdl.lu/Environnement+et+Urbanisme/D%C3%A9veloppement+urbain/Les+24+quartiers+de+la+Ville/Hollerich.html Stadentwécklunsplang vun Hollerech] * [https://web.archive.org/web/20070607180759/http://www.rail.lu/usinehollerich.html Hollerecher Schmelz] {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Hollerech| ]] 5goe18tjx93qbe4qa9m8zh6jq478663 0 20101 2678167 2614715 2026-05-15T15:30:04Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678167 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|Quartier Eech|aner Bedeitungen|Eech}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Eich | Numm (Däitsch) = Eich | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|47.3|N|06|07|55.5|O}} }} '''Eech''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Norden|Norde]] vun der [[Haaptstad]]. == Geographie == De Quartier grenzt am Norden u [[Beggen]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'Quartieren [[Dummeldeng]], [[Weimeschkierch]], [[Pafendall]], [[Lampertsbierg]] a [[Millebaach (Stad Lëtzebuerg)|Millebaach]]. Eech huet eng Fläch vun 63,18 [[Ar (Flächemooss)|ha]]. De Quartier läit op der [[Uelzecht]], op enger Héicht tëscht 236,40 an 289,10 m. ==Geschicht== Bis 1920 war Eech eng eegestänneg Gemeng. {{Méi Info 1|Gemeng Eech}} == Awunner == Enn [[2015]] hunn zu Eech 2.722 Leit gewunnt. Dovu ware 26,56&nbsp; Lëtzebuerger an 73,44&nbsp; Auslänner. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Eech}} Leit. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Eech}}&nbsp; géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Eech}}&nbsp; Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Eech ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|3.079 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|923 |align=right|29,98 |- |2 |{{FRA}} |align=right|445 |align=right|14,45 |- |3 |{{POR}} |align=right|290 |align=right|9,42 |- |4 |{{ITA}} |align=right|217 |align=right|7,05 |- |5 |{{ESP}} |align=right|104 |align=right|3,38 |- |6 |{{BEL}} |align=right|77 |align=right|2,50 |- |7 |{{IND}} |align=right|76 |align=right|2,47 |- |8 |{{DEU}} |align=right|61 |align=right|1,98 |- |9 |{{ROU}} |align=right|50 |align=right|1,62 |- |10 |{{POL}} |align=right|48 |align=right|1,56 |- | |Top 10 |align=right|2.291 |align=right|74,41 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|788 |align=right|25,59 |} == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Ginkgo op der Eecher Plaz|Bemierkenswäerte Ginkgo op der Eecher Plaz]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Eich (Luxembourg City)|Eech}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Eech (Stad Lëtzebuerg)| ]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] gc5yll3q11vzv6jpal6ukuvvou70190 0 20362 2678207 2541007 2026-05-15T20:50:17Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678207 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Däitschland | Numm = Wesseling | Wopen = DEU Wesseling COA.svg | Bundesland = Nordrhein-Westfalen | Regierungsbezierk = Köln | Landkrees = [[Rhein-Erft-Krees]] | Verbandsgemeng = | Gemeng = | Fläch = 23,37 {{km2}} | Héicht = 42,5 - 62,7 m }} D'Stad '''Wesseling''' grenzt um lénksen Uwänner vum [[Rhäin]] südlech un de [[Köln]]er Staddeel [[Godorf]]. Weider Nopeschstied si [[Brühl (Rheinland)|Brühl]] am Westen a [[Bornheim]] am Südwesten. D'Stad ass ënnerdeelt an d'Staddeeler Wesseling-Mitte, Keldenich, Berzdorf an Urfeld souwéi d'''Gewerbezonen'' Rheinbogen an Eichholz. [[Fichier:Wesseling altes Rathaus.JPG|thumb|240px|Wesseling, aalt Stadhaus]] Den [[1. Januar]] [[1975]] gouf Wesseling duerch de § 1 Abs. 1 vum [[Köln-Gesetz]] en Deel vun der Stad Köln, mä no enger erfollegräicher Klo den [[1. Juli]] [[1976]] krut et seng Selbstännegkeet erëm. Um Terrain vun der Stad leie vill grouss Betriber vun der [[Chimie|cheemescher Industrie]], wéi zum Beispill d'[[Degussa]] an d'[[Basell]] (fréier emol ''Rheinische Olefinwerke'' an ''Elenac'') souwéi eng [[Raffinerie]] vun der [[Shell (Konzern)|Shell]] (fréier ''DEA und Union Kraftstoff Wesseling''). D'Raffinerie ass iwwer eng [[Pipeline]] mat [[Wilhelmshaven]] a [[Rotterdam]] verbonnen, wou se hire [[Äerdueleg|Pëtrol]] hierkritt. [[Fichier:Wesseling neues Rathaus.JPG|thumb|240px|Wesseling, Neit Staathaus]] Wesseling ass iwwer d'[[Autobunn]]e [[Bundesautobahn 555|555]] (Bonn&ndash;Köln) a [[Bundesautobahn 553|553]] z'erreechen. Déi mécht d'Verbindung mat den Autobunnen [[Bundesautobahn 61|61]] an [[Bundesautobahn 1|1]]. Mat der [[Stadtbahn]], fréier [[Köln-Bonner Eisenbahn]], kann ee Wesseling vun den Haaptgare vu Köln a Bonn a 35 respektiv 18 Minutten erreechen. D'Stad bitt e grousse Kulturprogramm a konnt 2004 dem [[Phönix-Theater]] eng éischt Kéier eege Raimlechkeeten an der neier Hal [[RheinForum]] ubidden. Eng Traditioun ass den Jazz-Festival 'Live im Lessing'. Ausserdeem bitt d'Stad mat hirem grousse Schoulzentrum de Schoulflichtegen an Auszebildenden all Aart vu Schoulbildung un. Zum Schoulzentrum gehéieren e Gymnasium, Real-, Haapt-, Grond- a Beruffsschoul souwéi eng grouss Sportsanlag mat enger Sportsplaz am Fräien an e puer Turnhalen. Baussent dem Uertsdeel Urfeld bedreift d'[[Konrad-Adenauer-Stëftung]] um [[Schloss Eichholz]] e Bildungszentrum. [[Fichier:Wesseling Rhäinufer.jpg|thumb|400px|Wesseling, Rhäinufer]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20070307012416/http://www.wesseling.de/ Website vun der Stad Wesseling] {{Stied a Gemengen am Rhein-Erft-Krees}} {{Commonscat}} [[Kategorie:Uertschaften an Nordrhein-Westfalen]] l28whjep6ofo2kwrwz2rn87voyky3vk 0 20650 2678119 2678101 2026-05-15T14:05:02Z Volvox 4050 2678119 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Pierre Cao''', gebuer den [[22. Dezember]] [[1937]] zu [[Diddeleng]], a gestuerwen den oder virum 14. Mee [[2026]]<ref>[https://www.virgule.lu/luxembourg/pierre-cao-le-chef-dorchestre-le-plus-emblematique-du-luxembourg-est-decede/151646775.html "Pierre Cao, le chef d'orchestre le plus emblématique du Luxembourg, est décédé."] virgule.lu, 14.05.2026.</ref> <ref>[https://100komma7.lu/news/De-Letzebuerger-Dirigent-Pierre-Cao-ass-dout De Lëtzebuerger Dirigent Pierre Cao ass dout -Wie war de Komponist, Dirigent a Museker?], Radio 100,7, 25.05.2026, gekuckt de 15.05.2026</ref>, war e lëtzebuergesche [[Museker]], [[Dirigent]] a [[Komponist]], dee virun allem vun der mënschlecher Stëmm faszinéiert ass. Uganks huet de Pierre Cao zu Diddeleng an der [[Wäschmaschinn|Wäschmaschinnefabrick]] [[Zuang (Wäschmaschinnefabrick)|Zuang]] geschafft. Wéinst enger Tuberkulosdiagnos ass hien an d'[[Schwäiz]] a Behandlung gaangen. Do huet hien de Komponist an Dirigent [[Michel Corboz]] kennegeléiert an decidéiert, Musek ze maachen.<ref name=":0">{{Citation|URL=https://100komma7.lu/news/De-Letzebuerger-Dirigent-Pierre-Cao-ass-dout|Titel=De Lëtzebuerger Dirigent, Museker a Komponist Pierre Cao ass dout|Gekuckt=15.05.2026|Auteur=Sophie Morang|Datum=15.05.2026|Wierk=100komma7.lu|Sprooch=lb}}</ref> Hien huet um [[Conservatoire royal de Bruxelles|Conservatoire royal vu Bréissel]] [[Kompositioun]] an [[Direktioun]] gradewéi um [[Conservatoire vu Metz]] studéiert. 1960 scho gouf hien Direkter vun der Diddelenger Museksschoul. Vun 1969 bis 1978 war de Pierre Cao nieft dem [[Louis de Froment]] den zweeten Dirigent vum [[Orchestre de Radio Luxembourg|RTL-Orchester]], dem Virgänger vum haitege [[Lëtzebuerger Philharmoniker|philharmoneschen Orchester]] (OPL). An där Funktioun huet hien 1973 den Orchester dirigéiert, wéi d'[[Anne-Marie David]] beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la chanson]] fir Lëtzebuerg gewonnen huet.<ref name=":0" /> Hien huet duerno och ëmmer nees den OPL dirigéiert, absënns fir de Chrëschtconcert oder d'Feierlechkeete fir de [[Lëtzebuerger Nationalfeierdag]].<ref name=":0" /> Als exzellente Pedagog huet de Pierre Cao sech säi ganzt Liewe laang fir d'Ausbildung vun Dirigenten agesat. Hien huet am [[Escher Conservatoire]] an duerno – bis datt en 1997 pensionéiert gouf – am [[Conservatoire vun der Stad Lëtzebuerg|Stater Conservatoire]] Direktioun enseignéiert. Doriwwer eraus huet e vill Meeschtercourse fir Fortgeschrattener ginn. En huet verschidde Vokalensembelen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an an der Ëmgéigend geleet a war Matgrënner vum [[Institut européen de chant choral]] (INECC). Mat en etleche Plackenopnamen an der Leedung vu ville [[Chouer (Musek)|Chéier]], Ensembelen an Orchesteren huet e sech en internationale Ruff verschaaft.<!-- Ze notéieren ass bei all deem seng grouss Bescheidenheet, déi sech doduerch äussert, datt hie sech seelen no engem Concert groussaarteg verneigt a meeschtens op den Dirigentestaf verzicht.--> Vun 1999 bis 2014 war de Pierre Cao kënschtleresche Leeder vum Chouer [[Arsys Bourgogne]]. <!-- (Keng Info fonnt) an de "Rencontres Musicales de [[Vézelay]]--> An den 1950er-Jore war de Cao och als [[Handball]]spiller aktiv. 1954 war hie fir d'éischt am Kader vun der [[Lëtzebuergesch Härenhandballnationalekipp|lëtzebuergescher Härenhandballnationalekipp]]. Hien huet zéngmol an der Nationalekipp gespillt<ref name="stats">{{Citation|URL=http://www.flh.lu/index.php?site=page&id=sats-1946-2016-28049 |Titel=Archiv-Kopie |Gekuckt=29.06.2017 |Archiv-Datum=29.06.2017 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20170629041236/http://www.flh.lu/index.php?site=page&id=sats-1946-2016-28049 }}</ref>. == Éierungen a Gielercher == * {{LHCH|( Promotioun 2011)<ref>{{Citation|URL=https://www.legifrance.gouv.fr/jorf/id/JORFTEXT000024361382|Titel=Décret du 13 juillet 2011 portant promotion et nomination - Légifrance|Gekuckt=2026-05-15|Wierk=www.legifrance.gouv.fr|Sprooch=fr}}</ref>}} * {{OCCC|(Promotioun 2024)<ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Actualités|Gekuckt=2026-05-15|Datum=2024-06-23|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>}} * [[Lëtzebuerger Musekspräisser|Nationale Musekspräis]] (Promotioun 2022) == Literatur == *[[Marc Thill|Thill, Marc]], 2024. ''Wie ein Waschmaschinenbauer die Musik für sich entdeckte.'' [[Luxemburger Wort]] vum 12. August 2024, S. 36-37. == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Museker]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20060710214131/http://www.arsysbourgogne.com/fr/biographie/pierrecao.php De Pierre Cao um Site vun Arsys Bourgogne] * [http://lexnews.free.fr/CAO_photos.jpg Foto vum Pierre Cao op lexnews.free] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Cao Pierre}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Gestuerwen 2026]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Dirigenten]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Komponisten]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Handballspiller]] [[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]] f1gl5dfnhnu6u6z0qf1mapkf44a6hl5 0 21241 2678171 2623291 2026-05-15T15:46:56Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678171 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Quartier de la Gare | Numm (Däitsch) = Bahnhofsviertel | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|06|N|06|07|54|O}} }} De '''Garer Quartier''', oder kuerz d''''Gare''', ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am Zentrum vun der [[Haaptstad]]. Den Numm huet e vun der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]], déi do läit. D'[[Al Avenue|Al]] an d'[[Nei Avenue]] verbannen e mat der [[Uewerstad]] vun der Stad. == Geographie == De Quartier ass 105,25 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 250,3 an 295,6&nbsp;m. E grenzt am Norden un d'Uewerstad an dann, am Sënn vun der Auer, un d'Quartiere [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]], [[Bouneweg-Nord/Verluerekascht]], [[Bouneweg-Süd]], [[Gaasperech]] an [[Hollerech]]. Am Nordwesten an Norde mécht d'[[Péitruss]] d'Grenz mat den Nopeschquartieren. == Awunner == Enn 2015 hunn am Garer Quartier 9.930 Leit gewunnt, dovu 15,78&nbsp;% [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] a 84,22&nbsp;% Auslänner. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Gare}} Leit. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Gare}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Gare}}&nbsp;% Auslänner. Déi am meescht representéiert Nationalitéit sinn d'Fransousen; d'Lëtzebuerger kommen eréischt op der zweeter Positioun. Et ass och den eenzege Stater Quartier wou d'Lëtzebuerger Bevëlkerung net op der éischter Plaz ass<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten op der Gare ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|11.292 |align=right|100,00 |- |1 |{{FRA}} |align=right|2.265 |align=right|20,06 |- |2 |{{LUX}} |align=right|2.079 |align=right|18,41 |- |3 |{{POR}} |align=right|1.402 |align=right|12,42 |- |4 |{{ITA}} |align=right|1.030 |align=right|9,12 |- |5 |{{ESP}} |align=right|492 |align=right|4,36 |- |6 |{{BEL}} |align=right|338 |align=right|2,99 |- |7 |{{DEU}} |align=right|251 |align=right|2,22 |- |8 |{{ROU}} |align=right|243 |align=right|2,15 |- |9 |{{GRE}} |align=right|226 |align=right|2,00 |- |10 |{{IND}} |align=right|217 |align=right|1,92 |- | |Top 10 |align=right|8.543 |align=right|75,66 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|2.749 |align=right|24,34 |} ==Galerie== <gallery widths="150"> Fichier:Aerial View Luxembourg City - Gare (2014) 2b (cropped).JPG|De Garer Quartier ronderëm d'[[Avenue de la Liberté (Stad Lëtzebuerg)|Nei Avenue]] (''Av. de la Liberté'') Fichier:LUXGARE8.jpg|D'[[Gare Lëtzebuerg]] (2011) Fichier:Luxembourg Arcelor Mittal.jpg|D'Gebai ''19 Liberté'', dat fréiert[[Arbedsgebai]] Fichier:Villa Clivio Luxembourg City 2011-08.jpg|D'Villa Clivio Fichier:Luxembourg, Place de Paris (110).jpg|D'[[Paräisser Plaz]] mam [[Hôtel de Paris (Stad Lëtzebuerg)|Hôtel de Paris]] (hanne lénks am Bild) (2021) Fichier:Museo de la banca, ciudad de Luxemburgo, Luxemburgo, 2023-12-17, DD 77.jpg|D'[[Spuerkeessgebai]] op der [[Place de Metz (Stad Lëtzebuerg)|Metzer Plaz]] </gallery> == Literatur == * Anen, Nicolas, 2012. Interview mit Historiker Robert L. Philippart über die Entwicklung des städtischen Bahnhofsviertel. ''Das Bahnhofsviertel ist ein Durchgangsort.'' [[Luxemburger Wort]] vum 27. September 2012, Bäilag ''Semaine nationale du logement'' 2012, S. 14-15. == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Gare]] * [[Gare Lëtzebuerg]] * [[Arbedsgebai]] * [[Villa Clivio]] * [[Villa Pauly]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Gare (Luxembourg City)|{{PAGENAME}}}} * [http://letzebuerg-gare.lgs.lu/ Lëtzebuerger Guiden a Scouten Grupp Sacré-Coeur Lëtzebuerg-Gare] {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)| ]] l7wbe4b0dyrlqawxbqe7a7uvizf4mek 0 23249 2678172 2519779 2026-05-15T15:59:01Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678172 wikitext text/x-wiki {{Infobox Tunnel | Numm = Tunnel René-Konen<br>''Helleg-Geescht-Tunnel'' | Bild = | Bildtext = | Land = | Typ = Stroossentunnel | Strooss = [[Nationalstrooss 57|N57]] | Eisebunnstreck = | Kanal = | Längt = 638,5 m | Déift = 2,5m bis 25 m | Réier = 1 | Koordinate Kapp 1 = Südportal<br>{{coor dms|49|36|29.4|N|06|07|58.5|O}} | Gare Kapp 1 = | Koordinate Kapp 2 = Nordportal<br>{{coor dms|49|36|49.0|N|06|07|55.3|O}} | Gare Kapp 2 = | Ausfaart virdrun = | Ausfaart duerno = | Schleis virdrun = | Schleis duerno = | Regioun = | Departement = | Uertschaften = [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg-Uewerstad]] | Bauzäit = [[1983]] - [[1988]] | Opgemaach = [[18. Juni]] [[1988]] }} Den '''Tunnel René-Konen''', am Volleksmond '''Helleg-Geescht-Tunnel''', ass e Stroossentunnel an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], deen den [[18. Juni]] [[1988]] offiziell ageweit gouf. E féiert ënner der Alstad erduerch, an dat, mat engem Gefäll vu 7&nbsp;%, vun der [[Al Bréck|Aler Bréck]], op der Héicht vun de der [[Cité judiciaire]] bis an den [[Eecher Bierg]]. En huet eng Längt vu 638,5 m an ass zweespuereg am [[Sens unique]]. ===Geschicht=== Eng ënnerierdesch Verbindung tëscht der Aler Bréck an dem Eecher Bierg war schonn an de Regierungserklärunge vum 4. Juli 1974 a vum 24. Juli 1979 festgehale ginn. No enger Rëtsch Etüden huet d'Chamber de 4. November 1980 (mat 54 Stëmmen dofir an enger Abstentioun) de Gesetzesprojet gestëmmt, dass de Bau vun engem Tunnel soll an d'Lëscht vun de Bauprojeten opgeholl ginn. Den 2. Dezember 1980 gouf d'Gesetz dozou ugeholl. D'Bauaarbechten hunn 1983 ugefaangen. Den 13. Juli 1984 war e Stolle fäerdeg gebuert, soudatt d'Aarbechten un der Calotte konnten ufänken. Dës krut eng Breet vu 17,96 Meter an eng Héicht vun 9,97 Meter.<ref>Nadine Schartz: [https://www.wort.lu/de/lokales/ab-durch-die-mitte-5b26a0a0c1097cee25b8b551 Ab durch die Mitte], wort.lu, 18.06.2018.</ref> Den offizielle franséischen Numm ''Tunnel René-Konen''<ref>Déi korrekt franséisch Schreifweis ass "Tunnel René-Konen" (mat Bindestréch) a gëtt hei am Artikel benotzt, och wann den Numm am Arrêté ouni Bindestréch geschriwwe gouf.</ref> krut den Tunnel eréischt mat engem ''Arrêté ministériel'' vum [[5. November]] [[1998]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/amin/1998/11/05/n2/jo Arrêté ministériel du 5 novembre 1998 portant dénomination de la jonction souterraine entre le Viaduc et la Côte d'Eich à Luxembourg.] op legilux.lu, dem Droitsportal vun der Lëtzebuerger Regierung; fir d'lescht gekuckt den 21. Januar 2018</ref> vum deemolege Minister fir ëffentlech Aarbechten, [[Robert Goebbels]]. En ass nom fréieren [[Demokratesch Partei|DP]]-Politiker a Bauteminister [[René Konen]] genannt. Duerch den Tunnel féiert d'[[Nationalstrooss 57|Nationalstrooss N57]]. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Stroossentunnellen zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{commonscat}} * Den Tunnel René-Konen op [https://web.archive.org/web/20071008200904/http://fr.structurae.de/structures/data/index.cfm?ID=s0020407 Structurae], der internationaler Datebank vu Bauwierker * Brochure [https://travaux.public.lu/dam-assets/fr/publications/t/tunnel-saint-esprit/tunnel-saint-esprit.pdf Le Tunnel du Saint-Esprit], Ministère des travaux publics et Ville de Luxembourg, 1988 {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Tunnel Rene-Konen}} [[Kategorie:Uewerstad]] [[Kategorie:Stroossentunnellen zu Lëtzebuerg|Rene-Konen]] [[Kategorie:Bauwierker 1988]] fscxscajhtdihin6s2aal5l183mhdvp 0 25934 2678199 2540451 2026-05-15T18:02:57Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678199 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Viaduc de la Chiers BRW.jpg|thumb|300px]] De '''Viaduc de la Chiers''' ass eng Stroossebréck zu [[Réhon]] bei [[Lonkech]] am [[Departement Meurthe-et-Moselle]]. De Bau vun der Bréck ass 1987 fäerdeg ginn. Si dréit d'Nationalstrooss RN 52 a geet iwwer d'[[Kuer]]. Et ass eng [[Dunnebréck]], déi aus Huelkëschten zusummegesat ass; den Architekt war de [[Charles Lavigne]]. D'Pilieren sinn aus [[Bétong armé]] an d'Fuerbunn ass eng gemëschte Konstruktioun aus arméiertem Bëtong a [[Stol]] bei enger Déckt vun 3.5 m. Si huet eng total Längt vu 584 m an dat gréisst Feld huet 106 m. == Literatur== *''Déviation Sud-ouest de Longwy. Viaduc de la Chiers'', an "Travaux", septembre 1985, n. 602. *Foucriat, Jean-Claude: ''La conception et la construction du viaduc de la Chiers à Longwy'', an"Bulletin ponts métalliques", n. 13. *Fuchs, Jacques: ''Protection anti-corrosion du viaduc de la Chiers à Longwy'', an "Ouvrages d'art", mars 1988, n. 3. *Montens, Serge: ''Les plus beaux ponts de France'', Bonneton, Paris (France), 2001 == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20130528132036/http://fr.structurae.de/structures/data/index.cfm?ID=s0002957 De Viaduc de la Chiers op Structurae mat méi Fotoen.] [[Kategorie:Stroossebrécken a Frankräich|Chiers]] [[Kategorie:Dunnebrécken]] 29ntykf0j9d9k9e0f2sv1kaos478mdq 0 28493 2678176 2623518 2026-05-15T16:08:15Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678176 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Quartier Hamm vun der Stad Lëtzebuerg|aner Plaze mat dem selwechten Numm|Hamm}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch)= Hamm | Numm (Däitsch) = Hamm | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|25|N|06|10|08|O}} }} [[Fichier:Luxembourg Hamm church memorials.jpg|thumb|260px|Weekräiz vu 1739 a Gedenkplacken<br>op der Fassad vun der Kierch]] '''Hamm''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Osten|Oste]] vun der [[Haaptstad]]. Vun [[1874]] bis [[1920]] war et eng eegestänneg [[Gemeng Hamm]]. == Geographesches == Hamm ass 407,61 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 248,9 an 360,6 m. De Quartier grenzt am Norden un den [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Gemeng Sandweiler|Gemenge Sandweiler]] an [[Gemeng Hesper|Hesper]] an d'Quartiere [[Bouneweg-Süd]] a [[Polvermillen]]. Hamm steet op engem Plateau am Oste vun der Stad Lëtzebuerg, tëscht dem [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]]<!--Fanny Beck--> am Norden an dem Uelzechtdall. De [[Fluchhafe Lëtzebuerg]] um [[Findel]] mécht am Nordosten d'Grenz. Ee vun de gréisste Bëscher vun der Gemeng ass den ''Hammer Bësch'', dee mat sengen 130 ha op der Sandweiler Säit läit. Do ass och den [[Amerikaneschen Zaldotekierfecht zu Hamm|amerikaneschen Zaldotekierfecht]] ze fannen. == Geschicht == Den Numm Hamm gouf fir d'éischt am Joer [[1238]] an engem Akt vun der Gräfin [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] ernimmt. [[1796]] war Hamm – op der [[Joseph de Ferraris|Ferrariskaart]] vu [[1778]] als « Hamme » agezeechent – eng kleng Uertschaft mat nonzeg Awunner. Se krut awer méi Bedeitung duerch déi fënnef [[Millen zu Lëtzebuerg|Millen]] op der Uelzecht: d'[[Gantebeensmillen]], d'[[Follmillen]], d'[[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], d'[[Kofferfabrick (Bouneweg)|Bouneweger Millen]] an d'Polvermillen. Nodeems d'Bridder [[Samson Godchaux|Samson]] a [[Quetschlik Godchaux]] 1835 d'Schläifmillen an duerno och déi aner Mille kaaft an eng [[Duchindustrie zu Lëtzebuerg|Duchfabrick]] gegrënnt hunn, gouf et Aarbecht fir eng ganz Rëtsch Leit an Hamm gouf en Aarbechterduerf. Zäitweis hu bis 800 Leit an der ''Draperies de Luxembourg S.A.'' geschafft. Duerch dës industriell Entwécklung hunn d'Godchaux Bridder et fäerdeg bruecht, datt Hamm vu [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] getrennt an den [[1. Januar]] [[1874]] eng eegestänneg Gemeng gouf. Wéinst dem [[Éischte Weltkrich]] koum d'Fabrick a Schwieregkeeten, wat natierlech och Konsequenze fir d'Gemengefinanzen hat. D'Gemeng Hamm war du séier bereet fir 1920 mat der Stad Lëtzebuerg ze fusionéieren. Iwwerdeems 1939 just nach 150 Leit an der Duchfabrick geschafft hunn, war et nom [[Zweete Weltkrich]] ganz eriwwer mat der Produktioun. 1931 gouf am ''Kierchegronn'' – baussent dem Duerfkär – eng Kolonie mat knapp 70 Eefamilljenhaiser gebaut<ref>[[Rue Munkacsy|Rue Munkakszky]], [[Rue Fanny-Leclerc|Rue Fanny Leclerc]], [[Rue Thomas-Byrne|Rue Thomas Byrne]], [[Rue Eugène-Wolff|Rue Eugène Wolff]],</ref> an 1960 ass d'[[Zivilhospiz]] gebaut ginn. Anescht wéi an anere Quartieren, goufen et keng grouss Wunnengsbauprojeten zu Hamm, absënns well d'Uertschaft an der [[Afluchschneis]] vum [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafe]] läit. == Gemeng Hamm == Vum 1. Januar 1874 bis den [[1. Juni]] [[1920]] war Hamm eng eegestänneg Gemeng. {{Méi Info 1|Gemeng Hamm}} ==Awunner== === Demographie iwwer d'Zäit === {| class="wikitable" |+ |'''Joer''' |1796 |1803 |1890 |2018 |2021 |2024 |- |'''Awunnerzuel''' |align=right|90 |align=right|95 |align=right|668 |align=right|1 456 |align=right|1 519 |align=right|1 557 |} === Awunner haut === Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn zu Hamm {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Hamm}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Hamm}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Hamm}}&nbsp;% Auslänner<ref>{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Hamm ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}}) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|1.606 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|692 |align=right|43,09 |- |2 |{{POR}} |align=right|223 |align=right|13,89 |- |3 |{{FRA}} |align=right|175 |align=right|10,90 |- |4 |{{ITA}} |align=right|92 |align=right|5,73 |- |5 |{{BEL}} |align=right|41 |align=right|2,55 |- |6 |{{ESP}} |align=right|37 |align=right|2,30 |- |7 |{{ROU}} |align=right|27 |align=right|1,68 |- |8 |{{DEU}} |align=right|21 |align=right|1,31 |- |9 |{{CHN}} | align="right" |19 |align=right|1,18 |- |10 |{{POL}} |align=right|17 |align=right|1,06 |- | |Top 10 |align=right|1.344 |align=right|83,69 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|262 |align=right|16,31 |} == Veräiner == Zu Hamm gëtt et follgend [[Veräiner an Organismen|Veräiner]]: * [[RM Hamm Benfica|RM Hamm Benefica]] * [[Chorale Sainte-Cécile (Hamm)|Chorale Sainte-Cécile ''La Hammoise'']] == Literatur == * Hubert Marx, ''[https://onsstad.vdl.lu/fileadmin/uploads/media/ons_stad_28-1988_4-7.pdf Leben in Hamm einst und jetzt]'', ons stad, 28/1988 == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Hamm|Kierch vun Hamm]] * [[Amerikaneschen Zaldotekierfecht zu Hamm]] * [[Gare Zens-Hamm]] * [[Scheedhaff]] * Bemierkenswäert Beem um [[Scheedhaff]]: ** [[Lannenallee um Scheedhaff|Lannenallee]] **[[Séisskäschtebam um Scheedhaff|Séisskäschtebam]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Hamm (Luxembourg City)|Hamm (Stad Lëtzebuerg)}} * [https://web.archive.org/web/20070315175104/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1873/0332012/0332012.pdf#page=2 Gesëtz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Hamm] ''Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm'' * [https://wayback.archive-it.org/all/20080410010438/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1920/0232703/0232703.pdf#page=1 Gesetz iwwer d'Fusioun vun de Gemenge Rollengergronn, Hollerech an Hamm mat der Stad Lëtzebuerg] ''Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg'' {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Hamm (Stad Lëtzebuerg)| ]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] hra49rcvf46atun6vye20q0jh1a6ugl 2678178 2678176 2026-05-15T16:11:16Z GilPe 14980 /* Awunner haut */ 2678178 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Quartier Hamm vun der Stad Lëtzebuerg|aner Plaze mat dem selwechten Numm|Hamm}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch)= Hamm | Numm (Däitsch) = Hamm | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|25|N|06|10|08|O}} }} [[Fichier:Luxembourg Hamm church memorials.jpg|thumb|260px|Weekräiz vu 1739 a Gedenkplacken<br>op der Fassad vun der Kierch]] '''Hamm''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Osten|Oste]] vun der [[Haaptstad]]. Vun [[1874]] bis [[1920]] war et eng eegestänneg [[Gemeng Hamm]]. == Geographesches == Hamm ass 407,61 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 248,9 an 360,6 m. De Quartier grenzt am Norden un den [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Gemeng Sandweiler|Gemenge Sandweiler]] an [[Gemeng Hesper|Hesper]] an d'Quartiere [[Bouneweg-Süd]] a [[Polvermillen]]. Hamm steet op engem Plateau am Oste vun der Stad Lëtzebuerg, tëscht dem [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]]<!--Fanny Beck--> am Norden an dem Uelzechtdall. De [[Fluchhafe Lëtzebuerg]] um [[Findel]] mécht am Nordosten d'Grenz. Ee vun de gréisste Bëscher vun der Gemeng ass den ''Hammer Bësch'', dee mat sengen 130 ha op der Sandweiler Säit läit. Do ass och den [[Amerikaneschen Zaldotekierfecht zu Hamm|amerikaneschen Zaldotekierfecht]] ze fannen. == Geschicht == Den Numm Hamm gouf fir d'éischt am Joer [[1238]] an engem Akt vun der Gräfin [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] ernimmt. [[1796]] war Hamm – op der [[Joseph de Ferraris|Ferrariskaart]] vu [[1778]] als « Hamme » agezeechent – eng kleng Uertschaft mat nonzeg Awunner. Se krut awer méi Bedeitung duerch déi fënnef [[Millen zu Lëtzebuerg|Millen]] op der Uelzecht: d'[[Gantebeensmillen]], d'[[Follmillen]], d'[[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], d'[[Kofferfabrick (Bouneweg)|Bouneweger Millen]] an d'Polvermillen. Nodeems d'Bridder [[Samson Godchaux|Samson]] a [[Quetschlik Godchaux]] 1835 d'Schläifmillen an duerno och déi aner Mille kaaft an eng [[Duchindustrie zu Lëtzebuerg|Duchfabrick]] gegrënnt hunn, gouf et Aarbecht fir eng ganz Rëtsch Leit an Hamm gouf en Aarbechterduerf. Zäitweis hu bis 800 Leit an der ''Draperies de Luxembourg S.A.'' geschafft. Duerch dës industriell Entwécklung hunn d'Godchaux Bridder et fäerdeg bruecht, datt Hamm vu [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] getrennt an den [[1. Januar]] [[1874]] eng eegestänneg Gemeng gouf. Wéinst dem [[Éischte Weltkrich]] koum d'Fabrick a Schwieregkeeten, wat natierlech och Konsequenze fir d'Gemengefinanzen hat. D'Gemeng Hamm war du séier bereet fir 1920 mat der Stad Lëtzebuerg ze fusionéieren. Iwwerdeems 1939 just nach 150 Leit an der Duchfabrick geschafft hunn, war et nom [[Zweete Weltkrich]] ganz eriwwer mat der Produktioun. 1931 gouf am ''Kierchegronn'' – baussent dem Duerfkär – eng Kolonie mat knapp 70 Eefamilljenhaiser gebaut<ref>[[Rue Munkacsy|Rue Munkakszky]], [[Rue Fanny-Leclerc|Rue Fanny Leclerc]], [[Rue Thomas-Byrne|Rue Thomas Byrne]], [[Rue Eugène-Wolff|Rue Eugène Wolff]],</ref> an 1960 ass d'[[Zivilhospiz]] gebaut ginn. Anescht wéi an anere Quartieren, goufen et keng grouss Wunnengsbauprojeten zu Hamm, absënns well d'Uertschaft an der [[Afluchschneis]] vum [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafe]] läit. == Gemeng Hamm == Vum 1. Januar 1874 bis den [[1. Juni]] [[1920]] war Hamm eng eegestänneg Gemeng. {{Méi Info 1|Gemeng Hamm}} ==Awunner== === Demographie iwwer d'Zäit === {| class="wikitable" |+ |'''Joer''' |1796 |1803 |1890 |2018 |2021 |2024 |- |'''Awunnerzuel''' |align=right|90 |align=right|95 |align=right|668 |align=right|1 456 |align=right|1 519 |align=right|1 557 |} === Awunner haut === Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn zu Hamm {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Hamm}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Hamm}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Hamm}}&nbsp;% Auslänner<ref>{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Hamm ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}}) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|1.606 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|693 |align=right|43,15 |- |2 |{{POR}} |align=right|223 |align=right|13,89 |- |3 |{{FRA}} |align=right|175 |align=right|10,90 |- |4 |{{ITA}} |align=right|92 |align=right|5,73 |- |5 |{{BEL}} |align=right|41 |align=right|2,55 |- |6 |{{ESP}} |align=right|37 |align=right|2,30 |- |7 |{{ROU}} |align=right|27 |align=right|1,68 |- |8 |{{DEU}} |align=right|21 |align=right|1,31 |- |9 |{{CHN}} | align="right" |19 |align=right|1,18 |- |10 |{{POL}} |align=right|17 |align=right|1,06 |- | |Top 10 |align=right|1.345 |align=right|83,75 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|261 |align=right|16,25 |} == Veräiner == Zu Hamm gëtt et follgend [[Veräiner an Organismen|Veräiner]]: * [[RM Hamm Benfica|RM Hamm Benefica]] * [[Chorale Sainte-Cécile (Hamm)|Chorale Sainte-Cécile ''La Hammoise'']] == Literatur == * Hubert Marx, ''[https://onsstad.vdl.lu/fileadmin/uploads/media/ons_stad_28-1988_4-7.pdf Leben in Hamm einst und jetzt]'', ons stad, 28/1988 == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Hamm|Kierch vun Hamm]] * [[Amerikaneschen Zaldotekierfecht zu Hamm]] * [[Gare Zens-Hamm]] * [[Scheedhaff]] * Bemierkenswäert Beem um [[Scheedhaff]]: ** [[Lannenallee um Scheedhaff|Lannenallee]] **[[Séisskäschtebam um Scheedhaff|Séisskäschtebam]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Hamm (Luxembourg City)|Hamm (Stad Lëtzebuerg)}} * [https://web.archive.org/web/20070315175104/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1873/0332012/0332012.pdf#page=2 Gesëtz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Hamm] ''Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm'' * [https://wayback.archive-it.org/all/20080410010438/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1920/0232703/0232703.pdf#page=1 Gesetz iwwer d'Fusioun vun de Gemenge Rollengergronn, Hollerech an Hamm mat der Stad Lëtzebuerg] ''Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg'' {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Hamm (Stad Lëtzebuerg)| ]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] qxgx9r27o9uk1ygcnz2r51ifrwui3u8 0 28762 2678175 2532846 2026-05-15T16:05:52Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678175 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Tycho Brahe''', gebuer de [[14. Dezember]] [[1546]] zu [[Knudstrup]], [[Schonen]], a gestuerwen de [[24. Oktober]] [[1601]] zu [[Prag]], war een [[Dänemark|däneschen]] [[Astronom]]. == Säi Liewen == Den Tycho (oder Tyge) Brahe war vun adleger Ofstamung. Hie gouf [[1566]] op der Universitéit [[Rostock]] ([[Mecklenburg]]) immatrikuléiert. Am Alter vun 20 Joer huet de Brahe bei engem Duell een Deel vun senger [[Nues]] verluer. Hien huet ëmmer eng gëlle-sëlwer Nueseprothes ugepecht. Vum deemolege Kinnek [[Friedrich II. (Dänemark)|Friedrich II.]] sinn d'Observatoiren Uranienborg a Stjerneborg op der Insel [[Ven]] (oder Hven) viru [[Landskrona]] finanzéiert ginn, wou de Brahe 20 Joer laang gefuerscht huet. De Brahe huet net nëmme seng eegen Instrumenter selwer gebaut, mä och seng Bicher selwer gedréckt. Zum Brahe senger Zäit gouf et nach keng [[Teleskop]]er. Trotzdeem ware seng Observatioune vu Stären- a Planéitepositiounen, zu där Zäit déi preziist, mat enger Genauegkeet vun zwou [[Bouminutt]]en. Seng Miessungen huet hie mat Hëllef vun engem [[Mauerquadrant]] duerchgefouert. [[1572]] huet hien en [[Supernova 1572|„Neie Stär“ (stella nova)]] observéiert. [[1599]] ass de Brahe op Prag wunne gaangen, wou hien zwee Joer spéider gestuerwen ass. Seng Schwëster [[Sophie Brahe]] ([[1556]]–[[1643]]) hat och vill Kenntnesser an der Astronomie an huet vill mat hirem Brudder zesummen am Observatoire vum [[Schlass Uranienborg]] geschafft. == Éierung == De [[Tycho (Moundkrater)|Moundkrater Tycho]] krut, fir un de Brahe z'erënneren, säin Numm. == Wierker == * ''Astronomiae Instauratae Mechanica'', KLP, Prag 1996, ISBN 80-85917-23-8 <Repr. d. Ausg. Wandsbek 1598> * ''Opera omnia sive astronomiae instauratae'', Olms, Hildesheim 2001, ISBN 3-487-11388-0 <Repr. d. Ausg. Frankfurt 1648> == Literatur == * Alexandra Coelho Ahndoril: ''Der Astronom des Königs''. List-Verlag, Berlin 2004. ISBN 3-548-60460-9 * [[Max Brod]]: ''Tycho Brahes Weg zu Gott. Ein Roman''. Suhrkamp, Frankfurt am Main 1984. ISBN 3-518-36990-3 * [[Johan Ludvig Emil Dreyer|John Louis Emil Dreyer]]: ''Tycho Brahe. A picture of scientific life and work in the sixteenth century''. Edinburgh 1890. ([https://web.archive.org/web/20070311062158/http://posner.library.cmu.edu/Posner/books/book.cgi?call=920_B813D_1890 Digitalisat]); deutsche Ausgabe: Karlsruhe 1894; Nachdruck: Vaduz 1999. * Kitty Ferguson: ''The nobleman and his housedog. Tycho Brahe and Johannes Kepler''. Review, London 2002. ISBN 0-7472-7022-8 * Karin Figala: ''Tycho Brahes Elixier''. In: ''Veröff. d. Forschungsinst. d. Dt. Museums f. d. Gesch d. Naturwiss. u. d. Technik'' 13/1972, S. 139–176. * Joshua Gilder: ''Der Fall Kepler. Mord im Namen der Wissenschaft''. List TB bei Ullstein, Berlin 2005. ISBN 3-548-60638-5 * Jürge Helfricht: ''Astronomiegeschichte Dresdens''. Hellerau-Verlag, Dresden 2001, S. 28–31. ISBN 3-910184-76-6 * Alfred Otto Schwede: ''Ich war des Sternenjunkers Narr. Eine Erzählung um den Astronomen Tycho Brahe''. Union-Verlag, Berlin 1983. * Victor E. Thoren: ''The Lord of Uraniborg. A Biography of Tycho Brahe''. Cambridge University Press, Cambridge 1990. ISBN 0-521-35158-8 == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Dänesch Astronomen|Brahe, Tycho]] [[Kategorie:Gebuer 1546|Brahe, Tycho]] [[Kategorie:Gestuerwen 1601|Brahe, Tycho]] gi26yv8waxlrb7lixf3st57bjgwoozh 0 29688 2678232 2663558 2026-05-16T09:38:41Z Mobby 12 60927 k 2678232 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoAsien}} {{Infobox Land | Numm = اَلْجُمْهُورِيَّةُ ٱلْعَرَبِيَّةُ ٱلْسُوْرِيَّة<br>al-Jumhūriyyah al-ʿArabiyyah as-Sūriyyah | Fändel = Flag of Syria (2025-).svg{{!}}border | Fändel Bildbreet = | Fändel Artikel = Fändel vu Syrien | Wopen = Emblem of Syria (2025–present).svg | Wope Breet = | Wopen Artikel = Wope vu Syrien | National Devise = | Kaart = Syria in its region (claimed).svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Damaskus]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Presidentiell Republik]] | Landeschef Titel = President | Landeschef = [[Ahmed al-Scharaa]] | Regierungschef Titel = Premierminister | Regierungschef = | Total Fläch= 185.180<ref>Quell:[http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/DYB2004/Table03.pdf Vereent Natiounen 2004]</ref> | Fläch Plaz = | Waasserfläch = 0,06 | Bevëlkerung = 22.100.000<ref>[https://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL?locations=SY]</ref> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = 119 | Onofhängegkeet = vu [[Frankräich]], de [[17. Abrëll]] [[1946]] | Nationalfeierdag = [[17. Abrëll]] | Nationalhymn = [[Humat ad-Diyar]] | Wärung = [[Syresch Lira]] (SYP) | Zäitzon = +2 | Internet TLD = [[.sy]] | Telefonsprefix = +963 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} '''Syrien''', offiziell '''Arabesch Republik Syrien''' (arabesch: اَلْجُمْهُورِيَّةُ ٱلْعَرَبِيَّةُ ٱلْسُوْرِيَّة al-Jumhūriyyah al-ʿArabiyyah as-Sūriyyah) ass e Staat a [[Südwestasien]]. Syrien grenzt am Süden un [[Israel]] a [[Jordanien]], am Westen un de [[Libanon]] an un d'[[Mëttelmier]], am Norden un d'[[Tierkei]] an am Osten un den [[Irak]]. D'Haaptstad vu Syrien ass [[Damaskus]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20070202003401/http://www.parliament.gov.sy/ Websäit vum syresche Parlament] {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Länner an Asien}} {{Navigatioun Arabesch Liga}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Noen Osten]] [[Kategorie:Syrien| ]] j7di2c6mw8fscshmtwmrozs50i4xxto 2678241 2678232 2026-05-16T11:13:38Z GilPe 14980 Korr.; Upassungen 2678241 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoAsien}} {{Infobox Land | Numm = اَلْجُمْهُورِيَّةُ ٱلْعَرَبِيَّةُ ٱلْسُوْرِيَّة<br>al-Jumhūriyyah al-ʿArabiyyah as-Sūriyyah | Fändel = Flag of Syria (2025-).svg{{!}}border | Fändel Bildbreet = | Fändel Artikel = Fändel vu Syrien | Wopen = Emblem of Syria (2025–present).svg | Wope Breet = | Wopen Artikel = Wope vu Syrien | National Devise = | Kaart = Syria in its region (claimed).svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Damaskus]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Presidentiell Republik]] | Landeschef Titel = President | Landeschef = [[Ahmed al-Scharaa]] | Regierungschef Titel = Premierminister | Regierungschef = | Total Fläch= 185.180<ref>Quell:[http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/DYB2004/Table03.pdf Vereent Natiounen 2004]</ref> | Fläch Plaz = | Waasserfläch = 0,06 | Bevëlkerung = 22.100.000<ref>[https://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL?locations=SY]</ref> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = 119 | Onofhängegkeet = vu [[Frankräich]], de [[17. Abrëll]] [[1946]] | Nationalfeierdag = [[17. Abrëll]] | Nationalhymn = [[Humat ad-Diyar]] | Wärung = [[Syresch Lira]] (SYP) | Zäitzon = +2 | Internet TLD = [[.sy]] | Telefonsprefix = +963 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} '''Syrien''', offiziell '''Arabesch Republik Syrien''' (arabesch: اَلْجُمْهُورِيَّةُ ٱلْعَرَبِيَّةُ ٱلْسُوْرِيَّة al-Jumhūriyyah al-ʿArabiyyah as-Sūriyyah) ass e [[Staat]] a [[Südwestasien]]. Syrie grenzt am Süden un [[Israel]] a [[Jordanien]], am Westen un de [[Libanon]] an un d'[[Mëttelmier]], am Norden un d'[[Tierkei]] an am Osten un den [[Irak]]. D'Haaptstad vu Syrien ass [[Damaskus]]. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Staate vun der Welt]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20070202003401/http://www.parliament.gov.sy/ Websäit vum syresche Parlament] {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Länner an Asien}} {{Navigatioun Arabesch Liga}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Noen Osten]] [[Kategorie:Syrien| ]] kvluxvf9pbmr65z2f6wk3l1leepr3gq 0 30937 2678159 2647353 2026-05-15T15:18:17Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678159 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Dommeldange | Numm (Däitsch) = Dommeldingen | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|38|06|N|06|08|16|O}} }} '''Dummeldeng''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Norden|Norde]] vun der [[Haaptstad]]. Dummeldeng huet zur fréierer [[Gemeng Eech]] gehéiert, bis déi den 1. Juli [[1920]] mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert huet<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/06/30/n1/jo|Titel=Loi du 30 juin 1920 concernant la réunion de la commune d'Eich à la ville de Luxembourg. - Legilux|Gekuckt=21.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref>. Et ass zanterhier e Quartier vun der Stad Lëtzebuerg. == Geographie == Dummeldeng ass 235,55 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 235,55 a 408,00 m. De Quartier grenzt am Norden un d[[Gemeng Walfer|'Gemeng Walfer]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Gemeng Steesel|Gemenge Steesel]] an [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] an d'Quartiere [[Weimeschkierch]], [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] a [[Beggen]]. Am südwestleche Wupp leeft d'[[Uelzecht]] a mécht d'Grenz mam Quartier Eech. == Ursprong vum Numm == Den Numm Dummeldeng ass schonn am [[13. Joerhonnert]] nogewisen. Dem [[Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine|Théodore de la Fontaine]] no geet en zeréck op d'[[Grouss Dommel]] ({{De}} Rohrdommel, ''Botaurus stellaris''), e [[Vullen|Vull]] dee sech sengerzäit masseg an de [[Lësch|Lëtsche]] laanscht d'Uelzecht opgehalen huet. == Geschicht == Nach ier am [[Minettsgéigend|Minett]] déi éischt [[Schmelz]] opgoung, ass zu Dummeldeng schonn [[Eisen|Eise]] produzéiert ginn. Uganks vum [[17. Joerhonnert|17. Joerhonner]]<nowiki/>t krut de [[Jean de Ryaville]] d'Autorisatioun fir eng Schmelz ze bauen. Duerno hunn d'Schmelzhären [[Thomas Marchant]] an d'Famill [[Collart (Famill)|Collart]] d'Schmelze bedriwwen. [[1865]] gouf eng nei Schmelz mat engem Héichuewen, laanscht d'Schinnen ënnen un der Uelzecht, gebaut. {{Méi Info 1|Dummeldenger Schmelz}} Laanscht d'[[Dummeldenger Baach]], déi vun de [[Glasbueren|Glasbuere]] bis an d'Uertschaft leeft, louchen an der Zäit net manner wéit sechs [[Millen zu Lëtzebuerg|Millen]]: d'Schmelzmillen, d'Schëttermillen, d'Schlassmillen, d'Seemillen, d'Bannmillen an d'Ënneschtmillen. Vun den 1950er bis uganks der 1980er gouf et südwestlech vum haitege Parc Hotel e Camping. Um Enn vun den 1970er Joren ass um [[Dummeldenger Bierg]] e Wunnengsbauprojet realiséiert ginn, absënns fir Wunnengen ze schafen, fir europäesch Beamten déi an der Verwaltungen um [[Kierchbierg]] geschafft hunn. De Véierel ass haut nach ënnert dem Numm „Parc de l'Europe“ bekannt, als Referenz un d'Aktiegesellschaft déi sengerzäit den éischte Bauprojet presentéiert hat. == Awunner == Enn [[2015]] hunn zu Dummeldeng 2.470 Leit gewunnt, dovu waren 29,27 % Lëtzebuerger a 70,73 % Auslänner. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Dummeldeng }} Leit. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Dummeldeng}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Dummeldeng}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Dummeldeng ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|3.106 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|848 |align=right|27,30 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|380 |align=right|12,23 |- |{{0}}3 |{{UKR}} |align=right|239 |align=right|7,69 |- |{{0}}4 |{{POR}} |align=right|212 |align=right|6,83 |- |{{0}}5 |{{ITA}} |align=right|154 |align=right|4,96 |- |{{0}}6 |{{BEL}} |align=right|132 |align=right|4,25 |- |{{0}}7 |{{CHN}} |align=right|111 |align=right|3,57 |- |{{0}}8 |{{DEU}} |align=right|109 |align=right|3,51 |- |{{0}}9 |{{ESP}} |align=right|104 |align=right|3,35 |- |10 |{{GRE}} |align=right|71 |align=right|2,29 |- | |Top 10 |align=right|2.360 |align=right|75,98 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|746 |align=right|24,02 |} == Verkéier == [[Fichier:Dommeldange,_PN13_(103).jpg|thumb|Déi fréier Dummeldenger Barriär, déi bis 2027 mat engem Souterrain ersat gëtt.|260x260px]] Op der Grenz mam Quartier [[Weimeschkierch]] am [[Osten|Oste]] leeft d'[[Nationalstrooss 11]] (Lëtzebuerg - [[Iechternach]]) zanter den [[1980]]er Joren iwwer den [[Contournement vun Dummeldeng|Dummeldenger Contournement]]. Virdrun ass d'Nationalstrooss vun der [[Centre hospitalier de Luxembourg|Eecher Klinick]] aus iwwer d'[[Route d'Echternach (Stad Lëtzebuerg)|Iechternacher Strooss]] duerch de Quartier gelaf. D'[[Gare Dummeldeng|Dummeldenger Gare]] war fréier eng wichteg Gare op der [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen Grenz|Nordstreck]]. Wéi d'[[Dummeldenger Schmelz]] nach a Betrib war, ass d'[[Minett (Äerz)|Minett]] mat der Eisebunn op Dummeldeng komm an déi fäerdeg Stolproduite si vun hei aus uechter d'Land an an d'Ausland gefouert ginn. Hautdesdaags ass just nach Persouneverkéier op der Dummeldenger Gare. Déi fréier [[Barriär (Eisebunn)|Barriär]] PN. 13 war direkt nieft der Gare a wéinst dem staarken Zuchtrafick op der Streck relativ laang zou, wat mat sech bruecht huet, datt sech den Autostrafick am Duerf gestaut huet an doduerch d'Liewensqualitéit vun de Leit erofgaangen ass. Aus deem Grond, an awer och aus Sécherheetsgrënn, gouf de PN. 13 de 7. Juni 2025 zougemaach a gëtt bis 2027 mat enger [[Ënnerféierung]] fir d'Foussgänger an d'Cyclisten ersat<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/2271611.html|Titel=Chantiere vun den CFL: Zuchlinn Beetebuerg-Stad zäitweis zou, Barrière zu Dummeldeng verschwënnt|Gekuckt=28.01.2025|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>. Dummeldeng gëtt och vun enger Rëtsch Buslinne vum [[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL]]- an [[Régime général des transports routiers|RGTR]]-Reseau ugefuer. == Kuckt och == * [[Dummeldenger Schlass]] * [[Dummeldenger Schmelz]] * [[Haupeschkierch vun Dummeldeng|Kierch vun Dummeldeng]] * [[Gare Dummeldeng]] * [[Lycée privé Émile-Metz]] * [[Uelzecht-Lycée]] * [[Lëtzebuerg (Stad)]] == Literatur == * [[Fernand Théato]], 2006, ''Dummeldéng a seng Industrie''{{Sic}} an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 30-33 == Um Spaweck == {{Commonscat|Dommeldange|Dummeldeng}} * [[Rita Ruppert]], 2016, [https://web.archive.org/web/20160915012042/http://www.wort.lu/de/lokales/neue-bestimmung-fuer-ehemalige-schreinerei-drescher-in-dommeldingen-ein-kleinod-inmitten-der-stadt-5735e783ac730ff4e7f605c6 Ein Kleinod inmitten der Stadt - In der Rue du Château soll ein neues Dorfzentrum entstehen] op wort.lu; gekuckt de 15. Mee 2016 {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Dummeldeng| ]] 9lxm4mwqpaai1hdzi9zjpe4d4klcrfa 0 30962 2678170 2623189 2026-05-15T15:36:35Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678170 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Gasperich | Numm (Däitsch) = Gasperich | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|35|28|N|06|07|23|O}} }} '''Gaasperech''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Süden|Süde]] vun der [[Haaptstad]]. En Deel dovun, de [[Ban de Gasperich|Gaasperecher Bann]], ass zanter 2012 am Gaang, urbanistesch staark entwéckelt ze ginn. {{Méi Info 1|Ban de Gasperich}} == Geographie == Gaasperech läit tëscht de Quartieren [[Zéisseng]], [[Hollerech]] am Westen, [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]] a [[Bouneweg-Süd]] am Osten an am Süden op der Grenz mat de [[Gemeng Hesper|Gemengen Hesper]], [[Gemeng Réiser|Réiser]] a [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]. Am Nordoste vum Quartier, op der Grenz mam [[Houwald]] ass de Rond-point [[Christoph Willibald Gluck|Gluck]] vu wou een Accès op d'[[Autobunn A3 (Lëtzebuerg)|Autobunn A3]] huet. Iwwer d'Gaasperecher Kräiz kënnt een dann op de ganzen [[Lëscht vun den Autobunnen a Schnellstroossen zu Lëtzebuerg|Autobunnsreseau]]. Gaasperech huet eng Fläch vu 445,25 [[Ar (Flächemooss)|Hektar]], wat 8,61 % vun der ganzer Fläch vun der Stad Lëtzebuerg ausmécht. Gaasperech huet eng Kierch, eng Spillschoul, zwee Gebaier fir d'Grondschoul, eng Sportshal an eng Schoulschwämm. D'Héicht vum Quartier variéiert tëscht 276,2 an 312,2 Meter iwwer dem Mieresspigel. D'[[Drosbech]] kënnt vu Westen op d'[[Cloche d'or]], fléisst da queesch duerch Gaasperech weider op den [[Houwald]]. == Geschicht<ref>„Gasperich - ein historisches Viertel am Südwestrand der Stadt“ vum John J. Müller [[Ons stad]] 31: Säite 7-11.</ref> == Den Uertschaftsnumm Gaasperech gouf fir d'éischt am Joer [[1083]] ernimmt, awer scho laang virdru war e Buedem besidelt. Op Grond vun der [[Loftbildarcheologie]] konnt e Bauerenhaff aus der [[Kelten|spéit-keltescher]] Zäit, ongeféier do wou haut d'[[Déierenasyl]] ass, nogewise ginn. An der [[Réimerzäit]] goufen et um Gaasperecher Bann eng ganz Rei Bauerenhäff, déi sougenannt Villaen. An der Zäit vum [[Réimescht Räich|Réimesche Räich]] hunn zwéi [[Kiem]]en duerch Gaasperech gefouert: de sougenannte „Stengege Wee“ (haut: [[Boulevard Friedrich-Wilhelm-Raiffeisen|Boulevard Raiffeisen]]) deen de Kiem vun [[Tréier]] op [[Arel]] mat der [[Gallo-réimeschen Theater vun Duelem|gallo-réimescher Siidlung]] um [[Duelem (Réimech)|Duelemer Plateau]] verbonnen huet. En zweete Kiem, dee vu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]] koum an a Richtung [[Bouneweg]]er Bann verlaf ass, ass queesch duerch Gaasperech gaangen, ongeféier do wou haut d'Gaasperecher Strooss verleeft. Ernimmt gëtt Gaasperech awer eréischt am Joer 1083, an zwar am Grënnungsdokument vun der [[Abtei Almënster]]. De Grof [[Konrad I. vu Lëtzebuerg|Konrad I.]] huet zu Éiere vun den Apostelfürste [[Péiter a Paul]] e [[Klouschter]] baue gelooss deem en ë.&nbsp;a. Lännereien zu Gaasperech, um „mons Cuconis“, vermaach huet. Déi Terraine goufe vum Luzo (haut géif een Ludwig soen) bewirtschaft; de Luzo war domat den éischten ernimmte Gaasperecher. Am Joer [[1297]] war dann ee „Waltier de Goysperch“ [[Schäfferot|Schäffe]] vun der Stad („eschevin de Lucemburch“). Duerch den [[Drëssegjärege Krich]] huet d'Bevëlkerung vu Lëtzebuerg staark ofgeholl a Gaasperech war souguer ganz ausgestuerwen. D'Uertschaft huet sech awer an den nächste [[Joerhonnert]]en nees erkritt. [[Fichier:Monument aux Morts Luxembourg-Gasperich 01.jpg|thumb|Monument aux Morts Luxembourg-Gasperich]] 1795 fänkt déi zweet franséisch Herrschaft iwwer Lëtzebuerg un a Lëtzebuerg gëtt ënner dem Numm ''[[Departement Forêts|Département des Forêts]]'' un déi franséisch Republik ugeschloss. En Departement war an Arrondissementer, Kantonen, <!--Agencen--> a Gemengen opgedeelt. Un der Spëtzt vun der [[Gemeng Hollerech]] - zur där d'Uertschaften [[Hollerech]], Gaasperech, Bouneweg an [[Zéisseng]] gehéiert hunn - stoung en Agent municipal; den éischte war e Gaasperecher, de [[Jakob Joris]]. No der Vollekszielung vun 1806 gouf et deemools zu Gaasperech 18 Haiser mat am Ganzen 98 Awunner. Nodeem 1919 d'[[Société nationale des habitations à bon marché (Lëtzebuerg)|Société nationale des habitations à bon marché]] gegrënnt gouf, goufen och direkt eng Rei Eefamilljenhaiser gebaut, déi den Ufank vun der sougenannter „Kolonie“ gemaach hunn. 1935 hunn 1.236 Leit zu Gaasperech gewunnt. Am [[Zweete Weltkrich]] war Gaasperech besonnesch duerch d'Bommenugrëff op d'Rangéiergare [[Rangéiergare Zwickau|Zwickau]] staark betraff an hat am Ganzen 41 Krichsaffer ze bekloen. Fir u si z'erënnere gouf 1956 nieft der [[Kierch Lëtzebuerg-Gaasperech|Kierch]] e [[Monument aux morts Gaasperech|Monument]] opgeriicht dat vum Sculpteur [[Pierre Berchem]] geschaf gouf. Déi éischt Schoul zu Gaasperech gouf 1904 gebaut an 1937 vergréissert, ier 1977 en neit Gebai derbäi koum. == Awunner == 2001 hunn zu Gaasperech 5.623 Leit gewunnt, 2013 waren et der 5.247 an 2015 der 5.623. Am Joer 2023 goufen d'Zéngdausend Awunner iwwerschratt (10.113 op den 31. Dezember 2023); op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hat Gaasperech {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Gaasperech }} Awunner. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Gaasperech }}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Gaasperech }}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Gaasperech ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|10.282 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|2.996 |align=right|29,14 |- |2 |{{FRA}} |align=right|1.788 |align=right|17,39 |- |3 |{{ITA}} |align=right|796 |align=right|7,74 |- |4 |{{POR}} |align=right|789 |align=right|7,67 |- |5 |{{BEL}} |align=right|324 |align=right|3,15 |- |6 |{{ESP}} |align=right|291 |align=right|2,83 |- |7 |{{IND}} |align=right|223 |align=right|2,17 |- |8 |{{DEU}} |align=right|220 |align=right|2,14 |- |9 |{{MUS}} |align=right|204 |align=right|1,98 |- |10 |{{GRC}} |align=right|178 |align=right|1,73 |- | |Top 10 |align=right|7.809 |align=right|75,95 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|2.473 |align=right|24,05 |} == Kuckt och == * [[Deportatiounsmemorial]] * [[Kierch Lëtzebuerg-Gaasperech]] * [[Saint-Paul Luxembourg]] * [[Cloche d'or]] == Billergalerie == <gallery perrow="6" widths="160"> Fichier:Gasperich - Kockelscheuer promenade.JPG|[[Kockelscheier]] Promenade Fichier:Gasperich - Kockelscheuer étang.JPG|Weier op der [[Kockelscheier]] Fichier:Gasperich - Englesche Gaart.JPG|Englesche Gaart Fichier:Gasperich - Englesche Gaart, Spillplaz.JPG|Englesche Gaart, Spillplaz Fichier:Gasperich - cité jardinière Joseph Moris.JPG|Gaart an Heem, cité Joseph Moris Fichier:Gasperich - rue de Gasperich (Bei der Auer).JPG|rue de Gasperich (Bei der Auer) Fichier:Gasperich - rue JG de Cicignon.JPG|rue JG de Cicignon Fichier:Gasperich - Monument JC von Cicignon.JPG|[[Johan Caspar de Cicignon|Monument JC von Cicignon]] Fichier:Gasperich - rue Raiffeisen.JPG|rue Raiffeisen, virun der Entwécklung vum [[Ban de Gasperich]] Fichier:Gasperich - Gaasperecherbierg (rte d'Esch).JPG|Gaasperecher Bierg Fichier:Gasperich - rond-point Gluck.JPG|rond-point Gluck Fichier:Gasperich - rond-point N4-CR186 (détail).JPG|fréiere rond-point Schaarfen Eck Fichier:Gasperich - pont d'Alsace.JPG|pont d'Alsace Fichier:Gasperich - voie ferrée et pont d'Alsace.JPG|Eisebunn mam pont d'Alsace </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat|Gasperich|{{PAGENAME}}}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gaasperech| ]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]] ox6qiy59ben4vu6qtcjmtjoj5nlmiom 0 30963 2678187 2614736 2026-05-15T16:58:27Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678187 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Quartier Märel vun der Stad Lëtzebuerg|aner Bedeitungen|Märel}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Merl | Numm (Däitsch) = Merl | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|11|N|06|05|46|O}} }} '''Märel''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Westen|Weste]] vun der [[Haaptstad]]. Bis 1920 huet Märel zu der fréierer [[Gemeng Hollerech]] gehéiert. == Geographie == Märel ass 242,79 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 267,3 an 315,6 m. De Quartier grenzt am Norden un d'[[Gemeng Bartreng]] an de [[Belair]] an dann, am Sënn vun der Auer, un [[Hollerech]], [[Zéisseng]] an d'[[Gemeng Leideleng]]. == Awunner == Enn 2011 hat de Quartier Märel 3.404 Awunner, 2015 waren et der 4.969. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn zu Märel {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Märel}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Märel}}&nbsp; géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Märel}}&nbsp; Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Märel ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|66.021 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|2.100 |align=right|3,18 |- |2 |{{FRA}} |align=right|992 |align=right|1,50 |- |3 |{{ITA}} |align=right|544 |align=right|0,82 |- |4 |{{POR}} |align=right|402 |align=right|0,61 |- |5 |{{BEL}} |align=right|254 |align=right|0,38 |- |6 |{{ESP}} |align=right|209 |align=right|0,32 |- |7 |{{DEU}} |align=right|158 |align=right|0,24 |- |8 |{{IND}} |align=right|121 |align=right|0,18 |- |9 |{{RUS}} | align="right" |116 | align="right" |0,18 |- |10 |{{ROU}} | align="right" |110 | align="right" |0,17 |- | |Top 10 | align="right" |5.006 | align="right" |7,58 |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |61.015 | align="right" |92,42 |} == Kuckt och == * [[Märeler Park]] * [[Kierch Lëtzebuerg-Märel|Märeler Kierch]] * [[Geesseknäppchen]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Merl (Luxembourg City)|Märel}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Marel]] [[Kategorie:Märel (Stad Lëtzebuerg)|*l]] aum7ez4bnvjy0ms2srls2ng15bevv1s 0 30964 2678147 2614707 2026-05-15T14:53:02Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678147 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Belair | Numm (Däitsch) = Belair | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|46|N|06|06|51|O}} }} De '''Belair''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Westen|Weste]] vun der [[Haaptstad]]. De Quartier krut 1956 säin haitegen Numm. Virdrun huet en offiziell Neimärel (''Neumerl'') geheescht<ref name="R Philippart 2011" /><ref name=":1" />. ==Geschicht<ref name="Hémecht">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/48n7r3bqh/pages/138/articles/DTL952?search=50%20jor%20por%20belair|Titel=JUBILÄUMSSCHRIFTEN. In: Hémecht, 37. Jg., nº Heft 3 (01.07.1985), S. 484.|Gekuckt=11.05.2021|Datum=1985|Editeur=Hémecht|Sprooch=de}}</ref>== Am [[13. Joerhonnert]] stoung op dem fräie Flouer vum haitege Quartier en Haff „Daubenfeld“, bei deen am Laf vun der Zäit nach en zweeten derbäi koum. De [[François Lascombes]] huet eng Iwwersiicht publizéiert mat den Evenementer déi mat dësen Häff ze dinn haten: * [[1443]]: Belagerung vun der Stad duerch d'[[Burgundesch Nidderlanden|Burgunder]]; * [[1541]]: Amarsch vum [[Karel V. (HRR)|Karel V.]] iwwer de fréiere [[Kiem]] – den haitege [[Val Sainte-Croix|Kräizgrënnchen]] – an d'Stad; * [[1544]]: Kämpf tëscht de keeserlechen a franséischen Truppen; * ?: De [[Charles de Gontaut|Marschall Biron]] réckt vu Westen erfort géint d'[[Festung Lëtzebuerg|Festung]] vir, gëtt awer zeréckgeschloen; et gëtt e Feier am neien ''Haff Daubenfeld''; * [[1673]]: an der Géigend vum Haff gëtt um ''Gaalgebierg'' de [[Gaalgen]] opgeriicht; * [[1684]]: De [[François de Créqui|Marschall Créquy]] belagert zesumme mam [[Vauban]] d'Festung an eruewert se de [[4. Juni]] 1684; * [[1698]]: d'[[Franséisch Okkupatioun (1684-1697)|franséisch Occupatioun]] ass eriwwer an déi zwéin „Daubenfeld-Häff“ ginn un d'[[Jesuitten]] iwwer; *[[1722]]: fir de Kräizgrënnchen z'ersetzen, gëtt déi haiteg Areler Strooss geplangt. Wärend der [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträichescher Herrschaft]] gëtt de Jesuittenuerden opgeléist; *[[1792]]: déi zwéin Häff gi versteet an duerno – aus strategesche Grënn – ofgerappt. Dem Lascombes seng Chronik hält hei op… Nodeems d'Festung [[1867]] geschleeft gouf, huet sech d'Stad no Westen hi vergréissert, d'Bevëlkerung geet an d'Luucht, nei Stroossen an déi éischt [[Biergertum|Bourgeoisieshaiser]] gi gebaut. [[1919]]-[[1921]]: D'[[Congrégation des Franciscaines de la miséricorde|Franziskanerschwëstere]] bauen hiert [[Klouschter]] um Belair. [[1920]] huet d'[[Gemeng Hollerech]] (mat de Sektiounen Neimärel a [[Bouneweg]]) mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] fusionéiert<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo|Titel=Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg. - Legilux|Gekuckt=11.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref>. [[1935]] gëtt d'[[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Primärschoul]] gebaut an de [[Grondsteen|Grondstee]] fir d'[[Clinique Sacré-Cœur]] gëtt [[1954]] geluecht. Vun [[1938]] u gouf d'[[Kierch Lëtzebuerg-Belair|Belairer Kierch]] geplangt, se konnt awer wéinst dem [[Zweete Weltkrich]] eréischt 1957 [[Konsekratioun|konsekréiert]] ginn. ==Numm== [[Fichier:Luxembourg, Maison Bel-Air (2).JPG|thumb|upright|D'[[Maison Bel-Air]], Architekt [[Mathias Martin (Architekt)|Mathias Martin]].]] === Duvenvelt === Vum 13. Joerhonnert bis an den Ufank vum [[20. Joerhonnert]] war fir den haitege Quartier den Numm ''Duvenvelt'' oder ''Daubenfeld'' geleefeg. D'Strooss, déi vum [[Boulevard Grande-Duchesse-Charlotte (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Grande-Duchesse Charlotte]] bis bei de [[Kierfecht Märel|Märeler Kierfecht]] gefouert huet – déi haiteg [[Avenue Gaston-Diderich|Avenue Gaston Diderich]] – gouf ''Dauwelswee'', ''Dauvelt''<ref>[[Luxembourg City Tourist Office]], Toponoymie luxembourgeoise, „Plan Ville et environs“, 9e édition, 1999</ref> oder ''Rue de Daubenfeld'' genannt. Den Numm ass op d'[[Botterblumm]] ({{Fr}} ''grande douve'') zeréckzeféieren, déi sengerzäit do an de [[Wiss|Wisen]] a [[Mouer (Biotop)|Mouere]] gewuess ass<ref name=":1">{{Citation|URL=https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content&lang=fr_FR|Titel=Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg, S.16-19|Gekuckt=11.05.2021|Auteur=Fernand Théato|Datum=2006|Editeur=Chorale Sang & Klang.|Sprooch=lb}}</ref>. === Neimärel === Wéi uganks vum 20. Joerhonnert lues a lues Liewen an de Quartier koum, koum den Numm ''Neimärel'' op, well en zur [[Par Neimärel]] gehéiert huet<ref name=":1" />. Wou den Numm Belair fir de Stater Quartier hierkënnt ass net sécher gewosst. Den Architekt [[Mathias Martin (Architekt)|Mathias Martin]] hat 1923 säin Haus an der haiteger ''[[Avenue Gaston-Diderich]]'' "[[Maison Bel-Air|Maison Bel Air]]" genannt, an och d'Strooss huet ursprénglech sou geheescht (Rue Bel-Air)<ref name=":0">1947 gouf d'Strooss an Avenue Gaston-Diderich ëmgenannt, nom fréiere Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg. Cf. R. Philippart, ons stad 98, 2011, S. 7.</ref>. Den Numm fënnt ee scho géint 1910 op offiziellen Dokumenter. Sou steet op de [[Baugeneemegung]]e fir d'Haiser déi d'[[Gemeng Hollerech]] sengerzäit ausgestallt hat, de [[Odonymie|Stroossennumm]] ''Rue Bel-air'' drop<ref name=":1" />. Et ass méiglech, datt den Numm vun der Strooss oder dem Martin sengem Haus 1957 och dem ganze Quartier säin Numm ginn huet. Dem [[Robert Philippart]] no gëtt den Numm ''Belair'' mat Staddeeler, déi ''Liicht, Loft an Uerdnung'' verspriechen, associéiert<ref name="R Philippart 2011">R. Philippart, ''[[ons stad]]'' 98 (2011), S. 6-21.</ref>. === Belair === 1956 huet de Stater Schäfferot de Quartier offiziell vun ''Neimärel'' a ''Belair'' an d'Strooss vu ''Rue Bel-Air'' an ''[[Avenue Gaston-Diderich]]'' ëmgedeeft<ref name="R Philippart 2011" />. ==Geographie== De Quartier Belair ass 171,79 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 283,2 an 328,6 m<ref>{{Citation|URL=https://maps.vdl.lu/portal/apps/sites/#/topo|Titel=Les quartiers|Gekuckt=28.05.2023|Wierk=maps.vdl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Grenze vum Quartier sinn<ref name="R Philippart 2011"/>: * am Osten de [[Boulevard Grande-Duchesse-Charlotte (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Grande-Duchesse-Charlotte]], vun der Stäreplaz ([[Place de l'Étoile (Stad Lëtzebuerg)|Place de l'Étoile]]) bis op den Ufank vun der Escher Strooss (''[[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|route d'Esch]]''); * am Süden an am Westen d'[[Avenue Guillaume]] an d'[[Avenue du Dix-Septembre|Avenue du X-Septembre]] bis op d'[[Place de France (Stad Lëtzebuerg)|Place de France]]; vun do aus d'[[Rue Wurth-Paquet (Stad Lëtzebuerg)|Rue Wurth-Paquet]] an d'[[Rue Général-Omar-N.-Bradley|Rue Omar Bradley]] bis an d'[[Rue des Aubépines]]; vun der Kräizung Rue des Aubépines - [[Val Sainte-Croix]] (Kräizgrënnchen) bis op d'[[Route d'Arlon (Stad Lëtzebuerg)|Areler Strooss]] mécht d'Grenz mat der [[Stroossen|Gemeng Stroossen]] d'Grenz vum Quartier Belair (also net den nërdleche Rescht vun der Rue des Aubépines); * am Norden d'Areler Strooss bis erof op d'Stäreplaz. Ausser an der Rue des Aubépines gehéieren all Kéier béid Stroossesäiten zum Quartier Belair<ref name=":1" />. ==Awunner== Entwécklung vun der Awunnerzuel<ref name="R Philippart 2011"/>: {| class="wikitable" ! Joer !! Awunner |- |1887 ||87 |- |1900 ||243 |- |1934 ||3.200 |- |1970 ||8.851 |- |1991 ||7.687 |- |2006 |8.652<ref name=":1" /> |- |2010 ||9.683 |- |2021 |12.139 |- |2024 |12.990<ref name=":2" /> |}Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn um Belair {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Belair}} Leit gewunnt, wouvun {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Belair}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren, géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Belair}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":2">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten um Belair ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":2" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|13.331 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|4.458 |align=right|33,44 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|2.114 |align=right|15,86 |- |{{0}}3 |{{ITA}} |align=right|1.050 |align=right|7,88 |- |{{0}}4 |{{ESP}} |align=right|596 |align=right|4,47 |- |{{0}}5 |{{DEU}} |align=right|484 |align=right|3,63 |- |{{0}}6 |{{POR}} |align=right|470 |align=right|3,53 |- |{{0}}7 |{{BEL}} |align=right|424 |align=right|3,18 |- |{{0}}8 |{{ROU}} |align=right|197 |align=right|1,48 |- |{{0}}9 |{{GRE}} |align=right|185 |align=right|1,39 |- |10 |{{GBR}} |align=right|181 |align=right|1,36 |- | |Top 10 |align=right|10.159 |align=right|76,21 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|3.172 |align=right|23,79 |} ==Bekannt Leit vum Belair== {{Div col|cols=2}} * [[Joseph Goedert]] (1908-2012, Historiker)<ref name="Hémecht" /> * [[Emil Haag]] (*1942, fréieren Direkter vum [[Stater Kolléisch]]){{Source?}} * [[Guillaume Kroll]] (1889-1973, Fuerscher)<ref>Cf. É. Haag, ''ons stad'' Nr. 98, 2011, S. 41, an och H. Kugener, S. 42-43 ibidem.</ref> * [[François Lascombes]] (1921-1991, Historiker)<ref name="Hémecht" /> * [[Alain Meyer]] (*1949, Professer)<ref>Cf. A. Meyer, ''ons stad'' Nr. 98, 2011, S. 44-47.</ref> * [[Léopold Reichling]] (1921-2009, Biolog) {{Source?}} * [[Renée Wagener]] (*1962, Historikerin)<ref>Cf. R. Wagener, ''ons stad'' Nr. 98, 2011, S. 52-54.</ref> {{Div col end}} == Literatur == * ons stad Nr. 98, 2011 ** [[Robert Philippart|Philippart, R.]]. ''Schickes Wohnviertel auf ehemaliger Industriebrache.'' S. 6-31. ** [[Henri Kugener|Kugener, H.]]. ''Mit dem Aeskulap-Stab unterwegs durch Belair.'' S. 22-27. ** [[Josy Braun|Braun, J.]]. ''Besuch beim Boss um Belair.'' S. 29. ** Huberty, Fernand. ''D'Liewen am Kräizgrënnchen an de fofzeger Joren.'' {{Sic}} S. 30-35. ** [[Marc Ney|Ney, M.]]. ''Le Val Sainte-Croix et ses Arquebusiers.'' S. 36-40. ** [[Emil Haag|Haag. E.]]. ''Guillaume Kroll (1889-1973) et la Villa Leclerc. Un grand scientifique méconnu au Luxembourg.''. S.41. ** Kugener, H.: ''Zur Geschichte der Villa Leclerc.'' S. 42-43. ** [[Alain Meyer|Meyer, A.]]. ''Souvenirs d'une jeunesse heureuse à Belair.''. S. 44-47. ** [[Evamaria Bange|Bange, E.]]. ''Diebe, Brandstifter und Kindsmörderinnen. Die Galgen der Stadt Luxemburg.''. S. 48-51. ** [[Renée Wagener|Wagener, R.]]. ''Batman & Winnetou. Eng Belairer Säitestrooss an de Siechzegerjoren.''. S. 52-54. * [[François Lascombes|Lascombes, Fr.]], 1985. ''À 50 ans la paroisse de Bel-Air se souvient.'' 50 Jor Por Belair. Lëtzebuerg. * Schneiders, A., 2007. ''Stadtentwicklungsplanung Luxemburg, Stadtteilrahmenplan Belair.'' Ville de Luxembourg, CMT. == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Belair]] * [[Christ Roi-Kapell]] um Belair * [[Villa Leclerc]] * [[Maison Bel-Air]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Belair (Luxembourg City)|Belair}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Belair| ]] oae0a080ovo6cxf8x82m29fmqaai1im 2678148 2678147 2026-05-15T14:55:28Z GilPe 14980 /* Awunner */ 2678148 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Belair | Numm (Däitsch) = Belair | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|46|N|06|06|51|O}} }} De '''Belair''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Westen|Weste]] vun der [[Haaptstad]]. De Quartier krut 1956 säin haitegen Numm. Virdrun huet en offiziell Neimärel (''Neumerl'') geheescht<ref name="R Philippart 2011" /><ref name=":1" />. ==Geschicht<ref name="Hémecht">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/48n7r3bqh/pages/138/articles/DTL952?search=50%20jor%20por%20belair|Titel=JUBILÄUMSSCHRIFTEN. In: Hémecht, 37. Jg., nº Heft 3 (01.07.1985), S. 484.|Gekuckt=11.05.2021|Datum=1985|Editeur=Hémecht|Sprooch=de}}</ref>== Am [[13. Joerhonnert]] stoung op dem fräie Flouer vum haitege Quartier en Haff „Daubenfeld“, bei deen am Laf vun der Zäit nach en zweeten derbäi koum. De [[François Lascombes]] huet eng Iwwersiicht publizéiert mat den Evenementer déi mat dësen Häff ze dinn haten: * [[1443]]: Belagerung vun der Stad duerch d'[[Burgundesch Nidderlanden|Burgunder]]; * [[1541]]: Amarsch vum [[Karel V. (HRR)|Karel V.]] iwwer de fréiere [[Kiem]] – den haitege [[Val Sainte-Croix|Kräizgrënnchen]] – an d'Stad; * [[1544]]: Kämpf tëscht de keeserlechen a franséischen Truppen; * ?: De [[Charles de Gontaut|Marschall Biron]] réckt vu Westen erfort géint d'[[Festung Lëtzebuerg|Festung]] vir, gëtt awer zeréckgeschloen; et gëtt e Feier am neien ''Haff Daubenfeld''; * [[1673]]: an der Géigend vum Haff gëtt um ''Gaalgebierg'' de [[Gaalgen]] opgeriicht; * [[1684]]: De [[François de Créqui|Marschall Créquy]] belagert zesumme mam [[Vauban]] d'Festung an eruewert se de [[4. Juni]] 1684; * [[1698]]: d'[[Franséisch Okkupatioun (1684-1697)|franséisch Occupatioun]] ass eriwwer an déi zwéin „Daubenfeld-Häff“ ginn un d'[[Jesuitten]] iwwer; *[[1722]]: fir de Kräizgrënnchen z'ersetzen, gëtt déi haiteg Areler Strooss geplangt. Wärend der [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträichescher Herrschaft]] gëtt de Jesuittenuerden opgeléist; *[[1792]]: déi zwéin Häff gi versteet an duerno – aus strategesche Grënn – ofgerappt. Dem Lascombes seng Chronik hält hei op… Nodeems d'Festung [[1867]] geschleeft gouf, huet sech d'Stad no Westen hi vergréissert, d'Bevëlkerung geet an d'Luucht, nei Stroossen an déi éischt [[Biergertum|Bourgeoisieshaiser]] gi gebaut. [[1919]]-[[1921]]: D'[[Congrégation des Franciscaines de la miséricorde|Franziskanerschwëstere]] bauen hiert [[Klouschter]] um Belair. [[1920]] huet d'[[Gemeng Hollerech]] (mat de Sektiounen Neimärel a [[Bouneweg]]) mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] fusionéiert<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo|Titel=Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg. - Legilux|Gekuckt=11.05.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref>. [[1935]] gëtt d'[[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Primärschoul]] gebaut an de [[Grondsteen|Grondstee]] fir d'[[Clinique Sacré-Cœur]] gëtt [[1954]] geluecht. Vun [[1938]] u gouf d'[[Kierch Lëtzebuerg-Belair|Belairer Kierch]] geplangt, se konnt awer wéinst dem [[Zweete Weltkrich]] eréischt 1957 [[Konsekratioun|konsekréiert]] ginn. ==Numm== [[Fichier:Luxembourg, Maison Bel-Air (2).JPG|thumb|upright|D'[[Maison Bel-Air]], Architekt [[Mathias Martin (Architekt)|Mathias Martin]].]] === Duvenvelt === Vum 13. Joerhonnert bis an den Ufank vum [[20. Joerhonnert]] war fir den haitege Quartier den Numm ''Duvenvelt'' oder ''Daubenfeld'' geleefeg. D'Strooss, déi vum [[Boulevard Grande-Duchesse-Charlotte (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Grande-Duchesse Charlotte]] bis bei de [[Kierfecht Märel|Märeler Kierfecht]] gefouert huet – déi haiteg [[Avenue Gaston-Diderich|Avenue Gaston Diderich]] – gouf ''Dauwelswee'', ''Dauvelt''<ref>[[Luxembourg City Tourist Office]], Toponoymie luxembourgeoise, „Plan Ville et environs“, 9e édition, 1999</ref> oder ''Rue de Daubenfeld'' genannt. Den Numm ass op d'[[Botterblumm]] ({{Fr}} ''grande douve'') zeréckzeféieren, déi sengerzäit do an de [[Wiss|Wisen]] a [[Mouer (Biotop)|Mouere]] gewuess ass<ref name=":1">{{Citation|URL=https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content&lang=fr_FR|Titel=Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg, S.16-19|Gekuckt=11.05.2021|Auteur=Fernand Théato|Datum=2006|Editeur=Chorale Sang & Klang.|Sprooch=lb}}</ref>. === Neimärel === Wéi uganks vum 20. Joerhonnert lues a lues Liewen an de Quartier koum, koum den Numm ''Neimärel'' op, well en zur [[Par Neimärel]] gehéiert huet<ref name=":1" />. Wou den Numm Belair fir de Stater Quartier hierkënnt ass net sécher gewosst. Den Architekt [[Mathias Martin (Architekt)|Mathias Martin]] hat 1923 säin Haus an der haiteger ''[[Avenue Gaston-Diderich]]'' "[[Maison Bel-Air|Maison Bel Air]]" genannt, an och d'Strooss huet ursprénglech sou geheescht (Rue Bel-Air)<ref name=":0">1947 gouf d'Strooss an Avenue Gaston-Diderich ëmgenannt, nom fréiere Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg. Cf. R. Philippart, ons stad 98, 2011, S. 7.</ref>. Den Numm fënnt ee scho géint 1910 op offiziellen Dokumenter. Sou steet op de [[Baugeneemegung]]e fir d'Haiser déi d'[[Gemeng Hollerech]] sengerzäit ausgestallt hat, de [[Odonymie|Stroossennumm]] ''Rue Bel-air'' drop<ref name=":1" />. Et ass méiglech, datt den Numm vun der Strooss oder dem Martin sengem Haus 1957 och dem ganze Quartier säin Numm ginn huet. Dem [[Robert Philippart]] no gëtt den Numm ''Belair'' mat Staddeeler, déi ''Liicht, Loft an Uerdnung'' verspriechen, associéiert<ref name="R Philippart 2011">R. Philippart, ''[[ons stad]]'' 98 (2011), S. 6-21.</ref>. === Belair === 1956 huet de Stater Schäfferot de Quartier offiziell vun ''Neimärel'' a ''Belair'' an d'Strooss vu ''Rue Bel-Air'' an ''[[Avenue Gaston-Diderich]]'' ëmgedeeft<ref name="R Philippart 2011" />. ==Geographie== De Quartier Belair ass 171,79 [[Hektar]] grouss a läit op enger Héicht tëscht 283,2 an 328,6 m<ref>{{Citation|URL=https://maps.vdl.lu/portal/apps/sites/#/topo|Titel=Les quartiers|Gekuckt=28.05.2023|Wierk=maps.vdl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Grenze vum Quartier sinn<ref name="R Philippart 2011"/>: * am Osten de [[Boulevard Grande-Duchesse-Charlotte (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Grande-Duchesse-Charlotte]], vun der Stäreplaz ([[Place de l'Étoile (Stad Lëtzebuerg)|Place de l'Étoile]]) bis op den Ufank vun der Escher Strooss (''[[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|route d'Esch]]''); * am Süden an am Westen d'[[Avenue Guillaume]] an d'[[Avenue du Dix-Septembre|Avenue du X-Septembre]] bis op d'[[Place de France (Stad Lëtzebuerg)|Place de France]]; vun do aus d'[[Rue Wurth-Paquet (Stad Lëtzebuerg)|Rue Wurth-Paquet]] an d'[[Rue Général-Omar-N.-Bradley|Rue Omar Bradley]] bis an d'[[Rue des Aubépines]]; vun der Kräizung Rue des Aubépines - [[Val Sainte-Croix]] (Kräizgrënnchen) bis op d'[[Route d'Arlon (Stad Lëtzebuerg)|Areler Strooss]] mécht d'Grenz mat der [[Stroossen|Gemeng Stroossen]] d'Grenz vum Quartier Belair (also net den nërdleche Rescht vun der Rue des Aubépines); * am Norden d'Areler Strooss bis erof op d'Stäreplaz. Ausser an der Rue des Aubépines gehéieren all Kéier béid Stroossesäiten zum Quartier Belair<ref name=":1" />. ==Awunner== Entwécklung vun der Awunnerzuel<ref name="R Philippart 2011"/>: {| class="wikitable" ! Joer !! Awunner |- |1887 ||87 |- |1900 ||243 |- |1934 ||3.200 |- |1970 ||8.851 |- |1991 ||7.687 |- |2006 |8.652<ref name=":1" /> |- |2010 ||9.683 |- |2021 |12.139 |- |2024 |12.990<ref name=":2" /> |}Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn um Belair {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Belair}} Leit gewunnt, wouvun {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Belair}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren, géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Belair}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":2">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten um Belair ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":2" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|13.331 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|4.458 |align=right|33,44 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|2.114 |align=right|15,86 |- |{{0}}3 |{{ITA}} |align=right|1.050 |align=right|7,88 |- |{{0}}4 |{{ESP}} |align=right|596 |align=right|4,47 |- |{{0}}5 |{{POR}} |align=right|484 |align=right|3,63 |- |{{0}}6 |{{DEU}} |align=right|470 |align=right|3,53 |- |{{0}}7 |{{BEL}} |align=right|424 |align=right|3,18 |- |{{0}}8 |{{GRE}} |align=right|197 |align=right|1,48 |- |{{0}}9 |{{ROU}} |align=right|185 |align=right|1,39 |- |10 |{{USA}} |align=right|181 |align=right|1,36 |- | |Top 10 |align=right|10.159 |align=right|76,21 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|3.172 |align=right|23,79 |} ==Bekannt Leit vum Belair== {{Div col|cols=2}} * [[Joseph Goedert]] (1908-2012, Historiker)<ref name="Hémecht" /> * [[Emil Haag]] (*1942, fréieren Direkter vum [[Stater Kolléisch]]){{Source?}} * [[Guillaume Kroll]] (1889-1973, Fuerscher)<ref>Cf. É. Haag, ''ons stad'' Nr. 98, 2011, S. 41, an och H. Kugener, S. 42-43 ibidem.</ref> * [[François Lascombes]] (1921-1991, Historiker)<ref name="Hémecht" /> * [[Alain Meyer]] (*1949, Professer)<ref>Cf. A. Meyer, ''ons stad'' Nr. 98, 2011, S. 44-47.</ref> * [[Léopold Reichling]] (1921-2009, Biolog) {{Source?}} * [[Renée Wagener]] (*1962, Historikerin)<ref>Cf. R. Wagener, ''ons stad'' Nr. 98, 2011, S. 52-54.</ref> {{Div col end}} == Literatur == * ons stad Nr. 98, 2011 ** [[Robert Philippart|Philippart, R.]]. ''Schickes Wohnviertel auf ehemaliger Industriebrache.'' S. 6-31. ** [[Henri Kugener|Kugener, H.]]. ''Mit dem Aeskulap-Stab unterwegs durch Belair.'' S. 22-27. ** [[Josy Braun|Braun, J.]]. ''Besuch beim Boss um Belair.'' S. 29. ** Huberty, Fernand. ''D'Liewen am Kräizgrënnchen an de fofzeger Joren.'' {{Sic}} S. 30-35. ** [[Marc Ney|Ney, M.]]. ''Le Val Sainte-Croix et ses Arquebusiers.'' S. 36-40. ** [[Emil Haag|Haag. E.]]. ''Guillaume Kroll (1889-1973) et la Villa Leclerc. Un grand scientifique méconnu au Luxembourg.''. S.41. ** Kugener, H.: ''Zur Geschichte der Villa Leclerc.'' S. 42-43. ** [[Alain Meyer|Meyer, A.]]. ''Souvenirs d'une jeunesse heureuse à Belair.''. S. 44-47. ** [[Evamaria Bange|Bange, E.]]. ''Diebe, Brandstifter und Kindsmörderinnen. Die Galgen der Stadt Luxemburg.''. S. 48-51. ** [[Renée Wagener|Wagener, R.]]. ''Batman & Winnetou. Eng Belairer Säitestrooss an de Siechzegerjoren.''. S. 52-54. * [[François Lascombes|Lascombes, Fr.]], 1985. ''À 50 ans la paroisse de Bel-Air se souvient.'' 50 Jor Por Belair. Lëtzebuerg. * Schneiders, A., 2007. ''Stadtentwicklungsplanung Luxemburg, Stadtteilrahmenplan Belair.'' Ville de Luxembourg, CMT. == Kuckt och == * [[Kierch Lëtzebuerg-Belair]] * [[Christ Roi-Kapell]] um Belair * [[Villa Leclerc]] * [[Maison Bel-Air]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Belair (Luxembourg City)|Belair}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Belair| ]] 7o7crk70mf6xr58bezqnq5c16sgw83e 0 30965 2678248 2614759 2026-05-16T11:48:00Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678248 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Pulvermuhl | Numm (Däitsch) = Pulvermühle | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|32|N|06|09|06|O}} }} D''''Polvermillen'''<ref>och an der Schreifweis ''Pollfermillen'' ze fannen</ref> ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Osten|Oste]] vun der [[Haaptstad]]. En ass wat d'[[Fläch]] an Awunnerzuel ugeet, dee klengste Quartier vun der Stad. == Geographie == De Quartier grenzt am [[Norden]] un de [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'Quartieren [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], [[Bouneweg-Süd]], [[Bouneweg-Nord/Verluerekascht|Bouneweg-Nord]] an de [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]]. D'Polvermillen huet eng [[Fläch]] vu 24,82 [[Ar (Flächemooss)|ha]] wat just 0,48 % vum Gebitt vun der Stad ausmécht. De Quartier läit op der [[Uelzecht]], op enger Héicht tëscht 248 an 300,9 m. == Numm == Den Numm kënnt vun enger fréierer Millen (1562 dokumentéiert<ref>Schneider Klaus,''Schläifmillen:Geschichte und Gegenwart''</ref>) an där Holzkuele gemuel gouf, déi bei der Fabrikatioun vu Polver gebraucht gouf. Aus engem Akt vu 1668 geet ervir datt do e gewësse Peter Polffer Mëller war, dohier och d'Schreifweis ''Polffermillen'' déi een och geleeëntlech fënnt. Ëm 1795 goufen do Käre gemuel an ëm 1843 war do d'[[Jean-Pierre Kuborn|Kottengsspënnerei ''Kuborn'']]. 1862 hu Conrot & Lamort eng Tricotsfabréck do bedriwwen an 1876 gouf se vun der Duchfabréck vun de Bridder [[Quetschlik Godchaux|Quetschlik]] a [[Samson Godchaux]] iwwerholl. ==Geschicht== Den [[1. Januar]] [[1874]] (Gesetz vum 20. Dezember [[1873]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1873/12/20/n1/jo Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>) gouf d'[[Gemeng Hamm]] gegrënnt, déi dunn aus der Sektioun Hamm (mat den Uertschaften Hamm, [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Fetschebuer]], [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]], [[Scheedgronn]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an [[Tawioun]])<ref>Schreifweis am Gesetzestext: "Schleifmuhl, Fetschenbour, Haemmerstellgen, Scheidgrund, Scheidhof, Zens et Tavion"</ref>) an aus der Sektioun Polvermille bestanen huet. Dat geschouch andeems déi ganz Sandweiler Sektioun B ''dite de Hamm'' an e klengt Stéck vun der Sektioun A '' vu Sandweiler (haut''Section des Fermes) vun der Gemeng Sandweiler ofgespléckt goufen. D'Gemeng Hamm huet hirersäits, zesumme mat de [[Gemeng Hollerech|Gemengen Hollerech]] a [[Gemeng Rollengergronn|Rollengergronn]], den [[1. Juni]] [[1920]] (Gesetz vum 26. Mäerz 1920) mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] fusionéiert. == Industrielle Site == Do wou fréier noeneen eng Millen, eng Kottengsspënnerei mat [[Fierwerei]], eng Duchfabrick, en Atelier fir [[Seelzuch|Seelzich]] ze produzéieren (''Secalt'') an eng industriell [[Chimie|cheemesch]] [[Botzerei]] (''Express nettoyage à sec'') waren, huet de Stater [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengerot]] de 14. Dezember 2015 gréng Luucht gi fir en neie Wunnquartier mat tëscht 200 an 230 Logementer (25.000 m²) a Büroen (1.600 m²) ze bauen. De PAP vum Projet ''Polfermillen''{{Sic}} gouf den 8. Mäerz 2016 vum [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] ugeholl<ref>{{Citation|URL=https://www.vdl.lu/sites/default/files/media/document/PU-01_PAP_%20partie%20ecrite.pdf|Titel=PU-01 Pulvermühle Polfermillen 17442/26C|Gekuckt=25.05.2025|Sprooch=fr}}</ref>. Mat an de Projet agebonne ginn och fënnef Gebaier déi um ''Inventaire supplémentaire'' vun den [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter|Nationalmonumenter]] stinn<ref>[https://bricks.lu/fr/actualites/12_230-logements-sur-les-friches-de-Pulvermuehle 230 logements sur les friches de Pulvermühle] op bricks.lu, gekuckt den 18. Abrëll 2020</ref>. Dozou gehéieren och den eckege [[Schaarschtech]] an d'Kesselhaus an deem d'[[Dampmaschinn]] installéiert war. Ier mat de Bauaarbechten ugefaange ka ginn, huet de Buedem um fréieren Industriesite misse sanéiert ginn. Nodeems schonn am Summer 2019 déi meescht Réckstänn vun [[Ueleg]] a [[Bensinn]] vun der Secalt eliminéiert waren<ref>[https://web.archive.org/web/20200224182255/https://www.wort.lu/de/lokales/pulvermuehle-ein-bauvorhaben-sorgt-fuer-aufsehen-59785f32a5e74263e13c4ba5 Pulvermühle: Ein Bauvorhaben sorgt für Aufsehen] op wort.lu de 26. Juli 2019, gekuckt den 19. Abrëll 2020</ref>, ass och de Buedem vun de cheemesche Réckstänn vun der fréierer Botzerei sanéieren ginn. Do dernieft goufen tëschenzäitlech och zwou [[Bréck (Architektur)|Brécke]] méi breet a méi stabil gemaach<ref>[https://www.tageblatt.lu/headlines/sanierungsarbeiten-auf-fruherem-industriegelande-in-der-pulvermuhle-haben-begonnen/ Das weiße Zelt - Sanierungsarbeiten auf früherem Industriegelände in der Pulvermühle haben begonnen] op tageblatt.lu den 20. Dezember 2019, gekuckt den 18. Abrëll 2020</ref><ref>{{Citation|URL=https://infos.rtl.lu/actu/luxembourg/a/2230556.html|Titel=Série "projets immobiliers" (2): Les premiers logements pas attendus avant 2029 à Pulvermühl|Gekuckt=2025-05-25|Wierk=infos.rtl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Am geplangte Wunnquartier ginn ongeféier 250 Wunnenge gebaut: 17 Eefamilljenhaiser, 27 ''Loften'', souwéi Appartementer a Studioen. Déi éischt Logementer si fréistens 2029 fäerdeg. Bannent fënnef Joer soll dann d'Awunnerzuel vun aktuell knapp 400 verduebelt ginn. Déi zwou Stroossen am neie Quartier kréien d'Nimm vun zwéin Industriellen, déi op der Polvermillen aktiv waren: * [[Pierre Medawar]] (1916-1966): Matgrënner vun der Firma ''Secalt''; * [[Jean-Pierre Kuborn]] (1796-1872): Grënner vun der [[Kottengsspënnerei]]. == Awunner == 2011 hunn op der Polvermillen 330 Leit gewunnt an zéng Joer méi spéit (2021) waren et der 362. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} huet de Quartier {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Polvermillen}} Awunner gezielt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Polvermillen}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Polvermillen}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten op der Polvermillen ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Undeel |- | |TOTAL | align="right" |386 | align="right" |100,00% |- |1 |{{LUX}} | align="right" |114 | align="right" |29,53% |- |2 |{{POR}} | align="right" |56 | align="right" |14,51% |- |3 |{{FRA}} | align="right" |50 | align="right" |12,95% |- |4 |{{ITA}} | align="right" |28 | align="right" |7,25% |- |5 |{{ROU}} | align="right" |17 | align="right" |4,40% |- |6 |{{GRE}} | align="right" |13 | align="right" |3,37% |- |7 |{{ESP}} | align="right" |12 | align="right" |3,11% |- |8 |{{BEL}} | align="right" |11 | align="right" |2,85% |- |9 |{{DEU}} | align="right" |10 | align="right" |2,59% |- |10 |{{GBR}} | align="right" |7 | align="right" |1,81% |- | |Top 10 | align="right" |318 | align="right" |82,38% |- | |Aner Nationalitéiten | align="right" |68 | align="right" |17,62% |} == Biller == <gallery mode="packed" heights="180"> Pulvermuhl from above.jpg|Vue op de Quartier, vum [[Rue des Pruniers (Stad Lëtzebuerg)|Quetschewee]] aus Luxembourg, wayside cross rue du Fort Dumoulin (2).JPG|Weekräiz an der [[Rue du Fort-Dumoulin|Rue du Fort Dumoulin]] Luxembourg, filature de coton Kuborn Pulvermuhl (1868).png|Den Industriesite am Joer 1868 View of Pulvermühle 1855.jpg|De Schaarschtech mam Kesselhaus virum Gebai vun der Kottengsspënnerei (1855) Luxembourg, Pulvermühl chantier 2020 (105).jpg|... an hautdesdaags (2020) </gallery> == Literatur zum Theema == * Hoffmann, Hubert: ''Pulvermühl im Laufe der Zeit'', 1963 * Beck, Simone: [https://onsstad.vdl.lu/fileadmin/ausgaben/122/Ons-Stad_122_2020_24-28.pdf "Die Polvermillen: Von mittelalterlichen Mühlen über moderne Industrie zum neuen Stadtviertel.“] ''[[ons stad]]'' Nr.122/2020, S.24-28. == Um Spaweck == {{Commonscat|Pulvermuhl|Polvermillen}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Polvermillen| ]] ebfxe6omi7j6x5c8vaojkuh05holnwd 0 30967 2678246 2614739 2026-05-16T11:34:40Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678246 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Neudorf/Weimershof | Numm (Däitsch) = Neudorf/Weimershof | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|14|N|06|09|45|O}} }} [[Fichier:Neiduerf_Henri_Funck-003.jpg|thumb|260px|D'Gebai vun der Brasserie Henri Funck (2012), dat haut ofgerappt ass]] '''Neiduerf/Weimeschhaff''' ass den offiziellen Numm vun engem vun de 24 Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. E läit am [[Nordosten|Nordoste]] vun der [[Haaptstad]] a besteet aus den Uertschaften [[Neiduerf]] a [[Weimeschhaff]]. == Geographie == Neiduerf/Weimeschhaff grenzt am [[Norden]] un de [[Kierchbierg]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Gemeng Nidderaanwen]] an d'Quartieren [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] a [[Clausen]]. De Quartier huet eng Fläch vun 248,93 [[Ar (Flächemooss)|ha]] a läit op enger Héicht tëscht 249,20 an 349,60 m. == Awunner == Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn am Quartier Neiduerf/Weimeschhaff {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Neiduerf/Weimeschhaff}} Leit gewunnt. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Neiduerf/Weimeschhaff}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Neiduerf/Weimeschhaff}}&nbsp;% Auslänner<ref>{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten am Quartier ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}}) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Undeel |- | |TOTAL |align=right|7.178 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|1.807 |align=right|25,17 |- |2 |{{FRA}} |align=right|861 |align=right|11,99 |- |3 |{{POR}} |align=right|612 |align=right|8,53 |- |4 |{{ITA}} |align=right|584 |align=right|8,14 |- |5 |{{ESP}} |align=right|379 |align=right|5,28 |- |6 |{{DEU}} |align=right|236 |align=right|3,29 |- |7 |{{IND}} |align=right|228 |align=right|3,18 |- |8 |{{BEL}} |align=right|201 |align=right|2,80 |- |9 |{{POL}} |align=right|141 |align=right|1,96 |- |10 |{{ROU}} |align=right|130 |align=right|1,81 |- | |Top 10 |align=right|5.179 |align=right|72,15 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|1.999 |align=right|27,85 |} == Kuckt och == * [[Brauereien zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Neudorf-Weimershof|{{PAGENAME}}}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Neiduerf/Weimeschhaff| ]] qf7v9bgf6or1r4wxbk6rn38u8w45xyh 0 31116 2678149 2622628 2026-05-15T14:57:41Z GilPe 14980 /* Bevëlkerung */ Update 2025 2678149 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bonnevoie-nord/<br>Verlorenkost | Numm (Däitsch) = Bonneweg-Nord/<br>Verlorenkost | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|26.5|N|06|08|40.2|O}} }} '''Bouneweg-Nord / Verluerekascht''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Osten|Oste]] vun der [[Haaptstad]]. Zesumme mam Nopeschquartier [[Bouneweg-Süd]] billt en d'Uertschaft [[Bouneweg]]. == Geographie == De Quartier grenzt am Norden un de Quartier [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Polvermillen]], Bouneweg-Süd an d'[[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]]. Am Norden a Weste mécht d'[[Uelzecht]] d'Grenz mat den Nopeschquartieren. De Quartier läit op enger Héicht tëscht 250,0 an 302,60 m<ref>{{Citation|URL=https://maps.vdl.lu/portal/apps/sites/#/topo|Titel=Les quartiers|Gekuckt=28.05.2023|Wierk=maps.vdl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ==Bevëlkerung== 2001 hunn am Quartier Bouneweg-Nord/Verluerekascht 3.319 Leit gelieft. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Bouneweg-Nord/Verluerekascht}} Leit, wouvu {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Bouneweg-Nord/Verluerekascht}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren, géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Bouneweg-Nord/Verluerekascht}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten am Quartier ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|4.581 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|1.288 |align=right|28,12 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|838 |align=right|18,29 |- |{{0}}3 |{{POR}} |align=right|544 |align=right|11,88 |- |{{0}}4 |{{ITA}} |align=right|407 |align=right|8,88 |- |{{0}}5 |{{ESP}} |align=right|190 |align=right|4,15 |- |{{0}}6 |{{DEU}} |align=right|108 |align=right|2,36 |- |{{0}}7 |{{BEL}} |align=right|102 |align=right|2,23 |- |{{0}}8 |{{GRE}} |align=right|74 |align=right|1,62 |- |{{0}}9 |{{IND}} |align=right|61 |align=right|1,33 |- |10 |{{ROU}} |align=right|59 |align=right|1,29 |- | |Top 10 |align=right|3.671 |align=right|80,14 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|910 |align=right|19,86 |} == Evenementer == * [[1807]]: Duerch d'Explosioun vum Polvertuerm um Verluerekascht, koumen 32 Persounen ëm d'Liewen an 120 goufen der schwéier blesséiert, dorënner vill Kanner. De Schued gouf op 1 Millioun [[Goldfrang]] geschat. == Kuckt och == * [[Bouneweg]] * [[Gendarmeriesgebai um Verluerekascht]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Bonnevoie|Bouneweg}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Bouneweg-Nord/Verluerekascht| ]] cpl1ehiijggs7g108z0k3tb1qmnd3lr 0 31118 2678151 2614709 2026-05-15T15:06:23Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678151 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bonnevoie-sud | Numm (Däitsch) = Bonneweg-Süd | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|35|49.1|N|06|08|34.6|O}} }} '''Bouneweg-Süd''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Südosten|Südoste]] vun der [[Haaptstad]]. Zesumme mam Nopeschquartier [[Bouneweg-Nord/Verluerekascht]] billt en d'Uertschaft [[Bouneweg]]. == Geographie == Bouneweg-Süd grenzt am Norden un de Quartier [[Bouneweg-Nord/Verluerekascht]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Polvermillen]], [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], d'[[Gemeng Hesper]], [[Gaasperech]] an d'[[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]]. Am Norde mécht d'[[Uelzecht]] d'Grenz mam Nopeschquartier Hamm. De Quartier läit op enger Héicht tëscht 250,0 an 302,60 m<ref>{{Citation|URL=https://maps.vdl.lu/portal/apps/sites/#/topo|Titel=Les quartiers|Gekuckt=28.05.2023|Wierk=maps.vdl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ==Awunner== 2001 hunn am Quartier Bouneweg-Süd 10.596 Leit gelieft. Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et der {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Bouneweg-Süd}}, wouvun {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Bouneweg-Süd}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren a {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Bouneweg-Süd}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. Et ass domat de Quartier mat de meeschten Awunner. {| class="wikitable" |+ Nationalitéiten am Quartier ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |align=right|13.428 |align=right|100,00 |- |{{0}}1 |{{LUX}} |align=right|4.546 |align=right|33,85 |- |{{0}}2 |{{FRA}} |align=right|2.073 |align=right|15,44 |- |{{0}}3 |{{POR}} |align=right|1.798 |align=right|13,39 |- |{{0}}4 |{{ITA}} |align=right|1.122 |align=right|8,36 |- |{{0}}5 |{{ESP}} |align=right|495 |align=right|3,69 |- |{{0}}6 |{{BEL}} |align=right|344 |align=right|2,56 |- |{{0}}7 |{{DEU}} |align=right|285 |align=right|2,12 |- |{{0}}8 |{{ROU}} |align=right|203 |align=right|1,51 |- |{{0}}9 |{{IND}} |align=right|162 |align=right|1,21 |- |10 |{{GRE}} |align=right|127 |align=right|0,95 |- | |Top 10 |align=right|11.155 |align=right|83,07 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|2.273 |align=right|16,93 |} == Kuckt och == * [[Bouneweg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Bonnevoie|Bouneweg}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Bouneweg-Süd]] slj2yeymx1aykdg3xjpz93b0os231ga 0 31119 2678249 2614760 2026-05-16T11:53:10Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678249 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Rollingergrund/Belair-nord | Numm (Däitsch) = Rollingergrund/Belair-Nord | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|15.0|N|06|06|04.8|O}} }} '''Rollengergronn/Belair-Nord''' ass den offiziellen Numm vun engem vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Am allgemenge Sproochgebrauch gëtt gemenkerhand awer just ''Rollengergronn'' gesot. De Quartier läit am [[Nordwesten|Nordweste]] vun der Stad a besteet aus der fréierer [[Kadastersektioun|Sektioun]] ''Rollingergrund'' (mat Ausnam vun deem Deel deen um [[Lampertsbierg]]er Plateau läit) an dem [[Norden|nërdlechen]] Deel vun der Sektioun ''Merl-Nord'' aus der fréierer [[Gemeng Hollerech]] an zwar deen Deel, deen nërdlech vun der [[Nationalstrooss 6|Areler Strooss]] läit. == Geographie == Rollengergronn/Belair-Nord grenzt am [[Norden]] un d'[[Gemeng Koplescht]] an dann, am Sënn vun der Auer, un d'Quartiere [[Millebaach (Stad Lëtzebuerg)|Millebaach]], [[Lampertsbierg]], [[Belair]] an d'[[Stroossen|Gemeng Stroossen]]. De Quartier huet eng Fläch vu 633,86 [[Ar (Flächemooss)|ha]] a läit op enger Héicht tëscht 259,0 an 375,5 m. ==Geschicht== Den 1. Juli 1849 (Gesetz vum 8. Mee 1849<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1849/05/08/n1/jo Loi du 8 mai 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Rollingergrund] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>) ass déi deemoleg [[Gemeng Eech]] opgedeelt ginn an aus engem Deel gouf d'[[Gemeng Rollengergronn]]. Den 1. Juni 1920 (Gesetz vum 26. Mäerz 1920<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>) hunn dunn d'Gemengen [[Gemeng Hamm|Hamm]], [[Gemeng Hollerech|Hollerech]], an och de Rollengergronn mat der [[Stad Lëtzebuerg]] fusionéiert, an zënterhier ass et e Quartier vun der Stad. De Rollengergronn gouf haaptsächlech duerch d'[[Faïence|Faiencerie]] markéiert, déi [[1766]] vun de Bridder [[Jean-François Boch|Jean-François]], [[Dominique Boch|Dominique]] a [[Pierre-Joseph Boch]] op de [[Siwebueren|Siwebuere]] gegrënnt gi war. Vun [[1904]] u war de Rollengergronn mam [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Iechternach|Chareli]] engersäits un d'[[Uewerstad|Stad]] an d'[[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]] an anersäits un d'[[Millebaach (Stad Lëtzebuerg)|Millebaach]] an [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] ugeschloss. Den Nodeel war awer, datt de Chareli vill Gestank a Stëbs gemaach huet an d'Awunner net allze vill frou doriwwer waren. 1926 ass d'Autobuslinn vun der Stad an de Rollengergronn agefouert ginn<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/t0mk4n/pages/3/articles/DTL57?search=B%C3%BCrgermeister%20Rollingergrund|Titel=Inbetriebnahme der Autobuslinien Luxemburg=Rollingergrund und Luxemburg=Hamm|Gekuckt=30.05.2021|Auteur=|Datum=29.03.1926|Editeur=Luxemburger Wort|Sprooch=de}}</ref>. == Awunner == 2001 hunn am Quartier Rollengergronn/Belair-Nord 3.372 Leit gewunnt; op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} waren et der {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Rollengergronn/Belair-Nord}}. Den Undeel vun de Lëtzebuerger louch bei {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Rollengergronn/Belair-Nord}}&nbsp;% géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Rollengergronn/Belair-Nord}}&nbsp;% Auslänner<ref name=":0">{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten am Rollengergronn<br> ({{Small|{{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}}}})<ref name=":0" /> !Rang !Nationalitéit !Awunner !Undeel |- | |TOTAL |align=right|4.898 |align=right|100,00 |- |1 |{{LUX}} |align=right|1.442 |align=right|29,44 |- |2 |{{FRA}} |align=right|891 |align=right|18,19 |- |3 |{{POR}} |align=right|385 |align=right|7,86 |- |4 |{{ITA}} |align=right|331 |align=right|6,76 |- |5 |{{ESP}} |align=right|215 |align=right|4,39 |- |6 |{{BEL}} |align=right|180 |align=right|3,67 |- |7 |{{DEU}} |align=right|121 |align=right|2,47 |- |8 |{{IND}} |align=right|95 |align=right|1,94 |- |9 |{{ROU}} |align=right|92 |align=right|1,88 |- |10 |{{GRE}} |align=right|83 |align=right|1,69 |- | |Top 10 |align=right|3.835 |align=right|78,30 |- | |Aner Nationalitéiten |align=right|1.063 |align=right|21,70 |} == Kuckt och == * [[Belair]] * [[Villeroy & Boch]] * [[Siwebueren]] == Literatur == * [[Fernand Théato]], 2006, ''Ideal Wunnqualitéit am Rollengergronn?'' an: ''Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg'', Chorale Sang & Klang. S. 92-95 * [https://onsstad.vdl.lu/fileadmin/uploads/flippingbook/ons_stad_26-1987_0-34.pdf ons stad 26/1987] mat enger Rei Artikelen iwwer de Rollengergronn == Um Spaweck == {{Commonscat|Rollingergrund/Belair-Nord|Rollengergronn}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Rollengergronn/Belair-Nord| ]] 9jx5bkhxo8amjr62edzov6bmbfodtje 0 36468 2678112 2429400 2026-05-15T12:13:15Z GilPe 14980 Upassungen; +Infobox 2678112 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai}} [[Fichier:Kulturzentrum Al Schmelz Steinfort 01.jpg|260px|thumb|Al Schmelz zu Stengefort]] D''''Al Schmelz''' ass e [[Kulturzenter|Centre culturel]] an der Gemeng [[Stengefort]]. Dës Plaz läit eng ronn 130 [[Meter]] vun der [[belsch]]er Grenz ewech. Et handelt sech heibäi ëm renovéiert Reschter vun der fréierer Stengeforter Schmelz. {{Méi Info 1|Stengeforter Schmelz}} == Ëmbau an e Centre culturel == Nodeem d'Industriefriche vun der fréierer Schmelz brooch louchen an ëmmer méi Veräiner zu Stengefort Raim gesicht hunn, fir hir Evenementer ënnerzebréngen, gouf decidéiert d'Haaptgebaier an e Kulturzenter ëmzebauen. Dëse Sall sollt am éischte Stack vun der aler Hal sinn. No engem Aganksberäich, dee mat e puer al industrielle Maschinnen, déi detailléiert renovéiert goufen, dekoréiert ass, féiert eng Trap op den éischte Stack, op deem de Garderobeberäich, Toiletten an eng Buvette ze fanne sinn, a wou och Versammlunge kënnen ofgehale ginn. E Stack méi héich ass e Sall mat Bün, wou d'Publikumsfläch hannen zu Gradinen erhéicht ass. Do ass e Regieraum, deen e geneeën Toun- a Luuchtmanagement erlaabt. Duerch Vergréisserungsméiglechkeete vun der Bün gëtt dëse Sall dacks fir [[Theater]]-Evenementer benotzt. D'Opféierunge vum [[Stengeforter Theaterfestival]] sinn och do. Nieft dëser Benotzung ginn do och Konferenzen, kleng Concerten, [[Kammermusek]], [[Schülerauditioun]]e souwéi Hobbymäert ofgehalen. Eng Rei fréier industriell Gebaier stinn hanner dem Centre culturel op der anerer Säit vun der [[Äisch]]. Do huet e Sanitärinstallateur d'Zentral vu sengem Betrib. D'Al Schmelz huet e grousse Parking, deen Ausgankspunkt fir verschidde Sportsaktivitéiten am Bësch, deen donieft läit, ass. Et kann een do spadséiere goen an et gëtt Méiglechkeete fir [[Noridc Walking]], [[Mountainbike]], an [[Jogging]] ze maachen. Op där Plaz stinn och verschidde Containere fir d'privat Trennung vum Offall ze maachen. Manner bekannt ass, datt ënner dem Theatersall e grousst Lager fir d'Maschinne vun de Gemengenaarbechter ass. Do stinn d'Geschierer, déi an der ganzer Gemeng agesat ginn. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuerger Kulturariichtungen]] [[Kategorie:Gemeng Stengefort]] [[Kategorie:Industriekonstruktiounen zu Lëtzebuerg]] 049lwn1grfoxdm9haum6gprtip2qwx8 0 46491 2678245 2544419 2026-05-16T11:29:31Z GilPe 14980 /* Awunner */ Update 2025 2678245 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Quartier Millebaach an der Stad Lëtzebuerg|Baache mat dem selwechten Numm|Millebaach}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Muhlenbach | Numm (Däitsch) = Mühlenbach | Gemeng = {{Lëtzebuerg}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} | Awunner Uertschaft = {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Millebaach}} | Awunnerdatum = {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} | Fläch = 311,13 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|37|54.01|N|06|07|09.1|O}} }} [[Fichier:Luxembourg, Spillplaz Bambësch (103).jpg|thumb|260px|Déi grouss [[Spillplaz am Bambësch]] läit am Quartier Millebaach]] D''''Millebaach''' ass ee vun de 24 offizielle Quartiere vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a läit am [[Norden|Norde]] vun der [[Haaptstad]]. == Geographie == De Quartier grenzt am Norden un d'[[Gemeng Koplescht]] (e ganzt klengt Stéck um [[Biergerkräiz]]) an d'[[Gemeng Walfer]] an dann, am Sënn vun der Auer, d'Quartiere [[Beggen]], [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]], [[Lampertsbierg]] a [[Rollengergronn/Belair-Nord]]. D'Millebaach huet eng Fläch vu 311,13 [[Ar (Flächemooss)|ha]] a läit op enger Héicht tëscht 249,3 an 371,2 m. == Ursprong vum Numm == De Quartier huet den Numm vun der ''[[Millebaach (Siwebueren)|Millebaach]]'' déi zanter dem Enn vun den [[1950|1950er]] Joren ënnerierdesch vun de ''[[Siwebueren]]'' a Richtung Oste fléisst, fir hannert der [[Place François-Joseph Dargent|Eecher Plaz]] an d'Uelzecht ze lafen. De [[Flouernumm]] ''Millebaach'' huet sech uganks just op d'Terraine bezunn déi direkt um Waasser louchen. Hautdesdaags gehéieren awer och déi aner Flouernimm wéi ''Geldegrëff'', ''[[Rue des Sept-Arpents|Siwemuergen]]'', ''Baumühleschberg'' a ''[[Rue Albert-Unden|Pabeierbierg]]'' zur Millebaach. == Geschicht == D'Millebaach huet fréier zur [[Gemeng Eech]] gehéiert a gouf den 1. Juli 1849 (Gesetz vum 8. Mee 1849<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1849/05/08/n1/jo Loi du 8 mai 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Rollingergrund] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>) en Deel vun der [[Gemeng Rollengergronn]], déi duerno, den 1. Juni 1920 (Gesetz vum 26. Mäerz 1920<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg] op legilux.lu (gekuckt den 10. Februar 2018)</ref>) mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] fusionéiert huet. De gudde Buedem am Dall vun der Millebaach huet d'[[Gärtnerbruderschaft St. Fiacrius|Fiakriusbridder]] ugelackelt déi sech do néiergelooss hunn. Virum [[Zweete Weltkrich]] bestoungen an der Millebaach nach 23 Gäertner, hautdesdaags ass just nach ee Betrib iwwreg bliwwen. Absënns vun den Aarbechter aus der [[Faïence|Faïencerie]] kruten d'Gäertner de Spottnumm ''Wuerzel–'' oder ''Muerteschwänz''<ref>„[http://engelmann.uni.lu:8080/portal/WBB2009/LWB/wbgui_py?mainmode=&lemid=&prefix=a&mode=Volltextsuche&openwb=1 Muertschwanz]“ [[Luxemburger Wörterbuch]], gekuckt de 6. Juni 2021</ref>. De Patréiner vun der [[Kierch Lëtzebuerg-Millebaach|Millebaacher Kierch]] ass den [[hellege Fiakrius]], de Schutzpatréiner vun de Gäertner. Nieft de Gäertner gouf d'Millebaach haaptsächlech duerch d'[[Faïence|Faiencerie]] gepräägt, déi [[1766]] vun de Bridder [[Jean-François Boch|Jean-François]], [[Dominique Boch|Dominique]] a [[Pierre-Joseph Boch]] op de Siwebuere gegrënnt gi war. Nodeems d'Pompelstatioun bei der [[Eecher Paart]] am [[Pafendall]] net méi genuch [[Waasser]] geliwwert huet, ass an den [[1930]]<nowiki/>er Joren an der Millebaach en neit [[Waasserwierk]] gebaut ginn un dat déi staark Quelle vun de ''Siwebueren'' an de ''Glasbueren'' ugeschloss goufen<ref>[https://persist.lu/ark:70795/dnb87s/pages/1/articles/DTL101?search=m%C3%BChlenbach%20wasser Wasserwerk in Mühlenbach]. In: [[Luxemburger Wort]], 1935. Jg., nº 179 (28.06.1935), S. 1.</ref>. Aner Quellegebidder am Quartier sinn de ''Kazebuer'' an de ''Ludisbuer'' an de Siwemuergen. == Awunner == Op den {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}} hunn an der Millebaach {{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun|Quartier=Millebaach}} Leit gewunnt, wouvun {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger|Quartier=Millebaach}}&nbsp;% Lëtzebuerger waren, géintiwwer {{Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner|Quartier=Millebaach}}&nbsp;% Auslänner<ref>{{PopVDL}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten an der Millebaach<br>{{small|({{Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun Joer}})}} !Rang !Nationalitéit !Awunner !Undeel |- | |TOTAL | align=right |2.528 | align=right |100,00 |- |1 |{{LUX}} | align=right |813 | align=right |32,16 |- |2 |{{FRA}} | align=right |323 | align=right |12,78 |- |3 |{{POR}} | align=right |192 | align=right |7,59 |- |4 |{{ITA}} | align=right |137 | align=right |5,42 |- |5 |{{ERI}} | align=right |90 | align=right |3,56 |- |6 |{{DEU}} | align=right |82 | align=right |3,24 |- |7 |{{ESP}} | align=right |76 | align=right |3,01 |- |8 |{{BEL}} | align=right |69 | align=right |2,73 |- |9 |{{SYR}} | align=right |49 | align=right |1,94 |- | rowspan="2" |10 |{{IND}} | align=right |46 | align=right |1,82 |- |{{ROU}} | align=right |46 | align=right |1,82 |- | |Top 10 | align=right |1.923 | align=right |76,07 |- | |Aner Nationalitéiten | align=right |605 | align=right |23,93 |} == Kuckt och == * [[Bambësch]] * [[Kierch Lëtzebuerg-Millebaach]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Spillplaz am Bambësch]] ==Literatur== * [[Fernand Théato]], 2006, ''Kënnt d'Millebaach dobäi, da si se gläich zu dräi'' an: ''[https://a-z.lu/primo-explore/fulldisplay?docid=ALEPH_LUX01000568851&context=L&vid=BIBNET&search_scope=All_content&tab=all_content& Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg]'', Chorale Sang & Klang. S. 104-107 == Um Spaweck == {{Commonscat|Muhlenbach (Luxembourg City)|Millebaach}} {{Navigatioun Quartiere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Millebaach (Stad Lëtzebuerg)| ]] dq8st1kc2kog9eezjct4z2hr198l8h3 0 46752 2678237 2674868 2026-05-16T10:07:58Z Mobby 12 60927 k 2678237 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeo}} {{Infobox Land | Numm = الجمهورية اليمني<br>al-Dschumhūriyya al-Yamaniyya | Fändel = Flag of Yemen.svg{{!}}border | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vum Jemen | Wopen = Coat of arms of Yemen.svg | Wope Breet = 130px | Wopen Artikel = Wope vum Jemen | National Devise = | Kaart= Yemen in its region.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Sanaa]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Islamesch Republik]] | Landeschef Titel = President | Landeschef = [[Rashad al-Alimi]] | Regierungschef Titel = Premierminister | Regierungschef = [[Ahmad Awad bin Mubarak]] | Total Fläch= 527 968<ref>Quell: [http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/DYB2004/Table03.pdf Vereent Natiounen (2004)]</ref> | Fläch Plaz = | Waasserfläch = 2,4 | Bevëlkerung = 14 587 807<ref>Zuele vun der leschter Vollekszielung, de 16. Dezember 1994.<br>Quell: [http://unstats.un.org/UNSD/Demographic/products/vitstats/serATab2.pdf UNO-Rapport vum 1. Oktober 2007]</ref> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = 27,63 | Onofhängegkeet = Réunificatioun den<br>[[22. Mee]] [[1990]] | Nationalfeierdag = [[22. Mee]] | Nationalhymn = [[Vereent Republik]] | Wärung = [[Jemen-Rial]] (YER) | Zäitzon = +3 | Internet TLD = [[.ye]] | Telefonsprefix = +967 | Notizen = | Extra Bild = Yemen-map.gif | Extra Bild2 = }} De '''Jemen''' ([[arabesch|arab]]: اليمن al-Yaman) ass eng [[Republik]] a Südwestasien, am Südweste vun der [[Arabesch Hallefinsel|Arabescher Hallefinsel]]. D'Land grenzt am Norden u [[Saudi-Arabien]] an am Osten un den [[Oman]]. Am Weste maachen d'[[Rout Mier]], am Süden de [[Golf vun Aden]] eng natierlech Grenz. Zum Jemen gehéieren eng sëllegen [[Insel]]en (iwwer 200), déi gréisst ass [[Sokotra]] mat enger Fläch vu ronn 3 600&nbsp;km². D'Republik Jemen gëtt et a senger haiteger Form eréischt zanter dem [[22. Mee]] [[1990]], Dag vun der formeller Vereenegung vum [[Jemenittesch Arabesch Republik|Nordjemen]] mam [[Demokratesch Volleksrepublik Jemen|Südjemen]]. De Jemen ass Member vun de [[Membere vun de Vereenten Natiounen|Vereenten Natiounen]] an der [[Arabesch Liga|Arabescher Liga]]. Seng Haaptstad ass [[Sanaa]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} * {{en}} [https://web.archive.org/web/20150328231804/http://www.presidentsaleh.gov.ye/index.php?lng=en Site vum President vum Jemen] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20080418022454/http://www.yemen.gov.ye/egov/egov-english/index.html Site vum Gouvernement vum Jemen] {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Länner an Asien}} {{Navigatioun Arabesch Liga}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Jemen| ]] 78mxvvgue47xpa9lgewta939uuxqrnw 0 50440 2678206 2658809 2026-05-15T20:28:35Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678206 wikitext text/x-wiki {{skizz}}{{Infobox Biographie}} De '''Warren Edward Buffett''', gebuer den [[30. August]] [[1930]] zu [[Omaha]], [[Nebraska]], [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]], ass en [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikaneschen]] Investisseur mat engem, [[2016]], geschate Privatverméige vu ronn 68 [[Milliard|Mrd.]] [[US-Dollar]]. == Verméigen == E groussen Deel vu sengem Verméigen ass an där vun him opgebauter Investment-Firma [[Berkshire Hathaway]] ugeluecht. == De Philanthrop == De 16. Juni 2010 huet hien ugekënnegt, no an no 99 % vu sengem Räichtum u fënnef [[Stëftung]]en ze verschenken.<ref>{{Citation |URL=http://money.cnn.com/2010/06/15/news/newsmakers/Warren_Buffett_Pledge_Letter.fortune/ |Titel=My philanthropic pledge |Gekuckt=2011-04-21 |archivedate=2013-07-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130724132400/http://money.cnn.com/2010/06/15/news/newsmakers/Warren_Buffett_Pledge_Letter.fortune/ }}</ref> De gréissten Deel soll, der Zäitschrëft ''Fortune'' no, un d'[[Bill & Melinda Gates Foundation]] goen, e méi klengen Deel u véier Buffett-Familljestëftungen. == Zitater == * Den dommste Grond, eng Aktie ze kafen ass, well se klëmmt. * Déi éischt Reegel heescht: Verléier ni Geld. Reegel zwee heescht: Vergiess ni Reegel eent. * Eréischt wann d'Mier zeréckgeet, gesäit een, wien ouni Schwammbox an d'Waasser gaangen ass. * Eng Aktie, déi een net bereet ass 10 Joer laang ze halen, däerf een och net zéng Minutten a sengem Besëtz hunn. == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.berkshirehathaway.com Berkshire Hathaway] (engl.) * [https://web.archive.org/web/20080110072453/http://www.warrenbuffet.de/ Warren Buffett Informatiounen] (engl.) * [https://web.archive.org/web/20080214061057/http://www.gatesfoundation.org/AboutUs/RelatedInfo/Discussion-060626.htm Eng Diskussioun mam Warren Buffett a Bill a Melinda Gates] * [http://www.aktien-analyse.de/index.php?open=newsarchiv&action=view&newsid=52 Dem Warren Buffett seng Strategie beim Uleeën vu Geld] {{Referenzen}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{DEFAULTSORT:Buffet Warren}} [[Kategorie:US-amerikanesch Ekonomisten]] [[Kategorie:Gebuer 1930]] [[Kategorie:Philanthropen]] [[Kategorie:Persounen, déi d'Presidential Medal of Freedom kruten]] [[Kategorie:US-amerikanesch Geschäftsleit]] 37wsk6xfugkktvusj628vl5zjv4pe02 0 51983 2678224 2518128 2026-05-16T09:14:13Z Zinneke 34 bild 2678224 wikitext text/x-wiki {{skizzMed}} {{Medezin}} [[File:Jemp Ker - d'Tuberkulos lauert iwerall. Loßt èr Kanner derge'nt impfen.jpg|thumb|Plakat vum [[Jemp Ker]] fir eng Impfcampagne géint d'Tuberkulos vum Gesondheetsministère.]] D''''Tuberkulos''' (kuerz '''TBC''') ass eng [[Bakteerien|bakteriell]] [[Infektiounskrankheet]], déi am heefegsten d'[[Long]]e befällt. Si ass weltwäit verbreet a gëtt vu verschiddenen Aarte vu [[Mykobakteerien|Mykobakterie]] verursaacht, meeschtens duerch ''Mycobacterium tuberculosis''. De Bazill vun der Tuberkulos gouf 1882 vum däitsche [[Bakteriolog]] [[Robert Koch]] entdeckt. Zu [[Veianen]] gouf et e spezialiséierte [[Sanatorium vu Veianen|Sanatorium]] fir Tuberkuloskranker. == Um Spaweck == {{Commonscat|Tuberculosis|Tuberkulos}} [[Kategorie:Infektiounskrankheeten]] 2kq6qq21t7ofasm6awvp94ud9r4a1vn 0 53609 2678113 2525618 2026-05-15T12:21:35Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678113 wikitext text/x-wiki '''Taxi''' ass eng [[lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Rock]]band, déi am Joer 2006 gegrënnt gouf. Et ass eng lëtzebuergesch Formatioun, déi [[Rock]] a [[Blues]] spillt. D'Rockband mam Christian Arend als Sänger, Steve Adam op der [[Gittar]], Mike Christnach um [[Bass (Instrument)|Bass]], Rodrigo Marques um [[Keyboard]] an dem Daniel Juchem op der [[Drumset|Batterie]] gouf [[2006]] an der [[Rockhal]] an d'Welt geruff, wou si och 2 Joer laang ënnerdaach war. == Besetzung == * [[Gesank]]: Christian Arend (Chris Whisper) * [[Gittar]]: Steve Adam * [[Bass (Instrument)|Bass]]: Mike Christnach (Spiky) * [[Drumset|Batterie]]: Daniel Juchem (Schuch) * [[Keyboard]]: Rodrigo Marques (Gogo) == Lidder == * By your side <small>(Text: Whisper, Musek: Adam, 2007)</small> * Don't take it bad <small>(Text: Whisper/Adam, Musek: Adam, 2008)</small> * Feelings <small>(Text: Adam/Whisper, Musek: Adam, 2007)</small> * Hard for me <small>(Text: Whisper, Musek: Adam/Spiky, 2007)</small> * Leave it behind <small>(Text: Whisper, Musek: Adam, 2006)</small> * Lies become true <small>(Text: Whisper, Musek: Adam, 2006)</small> * Melancholy Bites <small>(Text: Whisper, Musek: Taxi, 2006)</small> * Monkey <small>(Text: Whisper, Musek: Taxi, 2006)</small> * Ready <small>(Text: Whisper, Musek: Adam, 2007)</small> * Saturday high <small>(Text: Adam/Youngblood, Musek: Adam,/Youngblood, 2006)</small> * Something Wrong <small>(Text: Whisper, Musek: Spiky, 2009)</small> * Sugar Baby Blues <small>(Text: Youngblood, Musek: Adam/Youngblood, 2006)</small> * Taxi rock <small>(Text: Youngblood, Musek: Youngblood, 2008)</small> * Utterance <small>(Text: Whisper, Musek: Adam, 2009)</small> * When love has gone <small>(Text: Youngblood, Musek: Youngblood, 2007)</small> == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20081206082801/http://www.taxirock.com/ Websäit vun Taxi mat Linken op aner Säite vun der Grupp] == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Rock Gruppen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Rockgruppen]] fzfn38tnbeu8w2arihmtvmu9ix4dpg7 0 61489 2678205 2533951 2026-05-15T19:58:54Z Procrastineur49 48269 2678205 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''René Van Den Bulcke''', gebuer de [[15. November]] [[1913]] zu [[Bouneweg]], a gestuerwen de [[4. Januar]] [[1987]], war e [[lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]].<ref>Quell vun dësem Artikel: [http://www.lsap.lu lsap.lu].</ref> Hie kënnt aus enger Bauerefamill. No senger Première gouf e Beamten an der [[P&T Luxembourg|Postverwaltung]]. [[1949]] ass hie Member vun der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] ginn. Hie war och aktiv am [[Scoutissem]] an am [[Sport]]wiesen. Sou war hie President vun der [[Racing FC Union Lëtzebuerg|Union Luxembourg]], ''Commissaire aux sports'' tëscht [[1958]] an [[1968]], President vum ''Conseil supérieur de l'éducation physique'' vun [[1959]] bis [[1969]], President vun der [[Fédération luxembourgeoise de football|FLF]] tëscht 1969 an [[1981]] a Vizepresident vum [[Comité olympique et sportif luxembourgeois|COSL]]. Hien huet [[1957]] fir d'éischt bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] kandidéiert, gouf awer eréischt déi Kéier drop, [[1963]] an de [[Gemengerot]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] gewielt, a war do bis 1969 [[Schäfferot|Schäffen]] an der Ekipp vum [[Paul Wilwertz]]. Duerno war e bis [[1977]] Gemengeconseiller. Bei de [[Chamberwale vum 15. Dezember 1968]] gouf de René Van Den Bulcke an d'[[Chamber]] gewielt, an [[1974]] an [[1979]] erëmgewielt. Vun [[1975]] bis 1979 war hie [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]]. An der Period 1971 – 1972 war hie President vum [[Benelux-Parlament]]. Hie war den [[Neveu]] vum [[Franz Neu]], an de Grousspapp vum [[Franz Fayot]]<ref>Nicolas Léonard: [https://paperjam.lu/article/franz-fayot-digne-heritier "Franz Fayot, le digne héritier"] ''Paperjam'', 03.02.2020</ref>. {{Referenzen}} {{Navigatioun Chamberpresidenten}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Van Den Bulcke Rene}} [[Kategorie:Gebuer 1913]] [[Kategorie:Gestuerwen 1987]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Chamberpresidenten]] jj2g9nxfz8tl6qlxzqq5ogvgtwwfpy4 3 61811 2678216 2676312 2026-05-16T08:22:51Z Eurohunter 10701 Neien Abschnitt /* Lëtzebuergesch */ 2678216 wikitext text/x-wiki --[[Benotzer:Cornischong|Cornischong]] 17:36, 14. Dez. 2008 (UTC) Merci. [[Benotzer:Volvox|Volvox]] Gudde Moien, Ech hunn de Kasparow an den Einstein déi Dir nëmmen als Familljennimm weidergeleet hat, erëm geläscht. Dofir ginn et zwou Ursaachen: 1) et gëtt méi Einsteienen a Kasparowen. 2) et ass net de Gebrauch datt Familljennimm virugeleet ginn, ausser et ass eng Persoun déi esou ënner deem Numm pertinent bekannt ass, an et gëtt keen zweeten. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 18:59, 17. Dez. 2008 (UTC) D'acccord. [[Benotzer:Volvox|Volvox]] Moien, Kuck emol w.e.g. [[Schabloun Diskussioun:Commonscat]] [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 12:24, 11. Jan. 2009 (UTC) Moien, bei den Zortéierungen an der Katorie komme keng Accenten op d'Buschtawen, soss zortéiert d'Maschinn net richteg. Et brauch en och kee Komma ze setzen. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 21:48, 11. Jan. 2009 (UTC) :Gudde Moien, :Kann du emol [[Kategorie Diskussioun:Mattbiller|Do Kucken]] :[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:45, 20. Mee 2009 (UTC) Remoien, Kuck emol w.e.g. nach eng Kéier [[Kategorie Diskussioun:Mattbiller#Mattbiller|Do]] [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 14:14, 20. Mee 2009 (UTC) Resalut, Flott, Ech hat net gesinn datts de Link scho gasat has. Merci fir Mataarbecht. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 14:20, 20. Mee 2009 (UTC) Et huet mech gefreet. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] 14:55, 20. Mee 2009 (UTC) Moien, Kuck emol w.e.g. an deng Mailkëscht, ech hunn der eppes geschéckt. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 11:16, 21. Mee 2009 (UTC) Remoien, Tip top Merci. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 11:50, 21. Mee 2009 (UTC) Moien, Ech hunn eng Kéier séier gekuckt, dat schéngt mer kloer ze sinn. Esou ka jiddreen deen eppes net versteet dohinner kucke goen. Gutt gemaach :-) [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:03, 21. Mee 2009 (UTC) Moien. Wei ech gesinn bedeelegst du dech vill bei Wikipedia. majo ech wenschen dir nach vill Spaaß :) [[Benotzer:Potterstein|Potterstein]] 22:03 21 Mai 2009 Vilmols merci. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] 15:29, 22. Mee 2009 (UTC) Salut, Et gëtt zwou Kategorien, déi eng heescht Volleksrepublik China an déi aner China. Geet eng net duer? :Ech mengen, déi eng beschäftegt sech mam Staat China (Volleksrepublik China), an déi aner mam historesche China (China). [[Benotzer:Volvox|Volvox]] 11:47, 14. Jul. 2009 (UTC) Salut, Du proposéiers d'Schabloun YUGO ze läschen. Gouf se iwwerall entlinkt an duerch déi nei ersat? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 16:10, 22. Jul. 2009 (UTC) Merci, déi al gouf geläscht. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 17:37, 22. Jul. 2009 (UTC) Moien, Gëtt '''ee''' Gambit gesot oder '''eent''' Gambit? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:55, 7. Aug. 2009 (UTC) :Remoien, :Ech sinn emol frou datts de de vestanen hues wat ech gemengt hat. Meng Fro war nämlech net esou kloer, dat koum doduerch datt ech se am fonng wollt verbesseren, awer dommerweis hat ech iergendweéi de Knäpche vum Späicheren erwëscht. Duerno krut ech en Telefon dee mech e bësselchen opgehalen hat, mä an der Tëschenzäit has de mer schonns geäntwert. :Déi Saach ass net sou einfach mat dem Neutrum vu datt dat Wuert jo net vu lëtzebuergeschen Originnen ass. :Dofir hunn ech mer mol einfach d'Fro gestallt wéi ee géif op dëse Saz äntwerten. :Has de déi Gambitte gesinn? :Äntwerten als Beispill: #Ech hat den Éischte gesinn awer net den Zweeten oder #Ech hat dat Éischt gesinn awer net dat Zweet. Perséinlech hätt ech éischter Tendenz zu der éischter Äntwert. :[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 14:42, 7. Aug. 2009 (UTC) == 1-Propanol vs Propan-1-ol == Salut, Kannst du w.e.g. e Bléck op d'[[Diskussioun:1-Propanol]] werfen?--[[Benotzer:Fliedermaus|Fliedermaus]] 18:10, 8. Jan. 2010 (UTC) Gudden Owend, Als guer net Spezialist, an och soss wéineg iwwer Schach informéiert, wollt ech awer mol eng Fro stellen, well ech esou e komescht Gefill mat den Genus vum Gambit am Lëtzebuergeschen hunn. Ass et/en sächlech oder männlech. Duerfir mol d'Fro: "Géif gesot ginn, et huet '''dee''' Gambit gespillt oder en huet '''dat''' Gambit gespillt, oder och '''wateree''' Gambit oder '''watereent''' Gambitt? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 20:10, 28. Sep. 2010 (UTC) Renowend, ech gesinn elo grad dat hat ech anscheinend schonns eng Kéier gefrot, weess dommerweis net méi wat d'Äntwert war. Ech ginn emol nosichen. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 20:15, 28. Sep. 2010 (UTC) Wat de Genus vum Wuert „Gambit“ ubelaangt, sinn ech mer selwer net 100-prozenteg secher, mais wann ech dat Wuert a verschidde Kontexter setzen, kommen ech ëmmer neess zum Schluss, dat „Gambit“ sächlech ass. Ech froe mech mol an deenen nächsten Deeg ëm, a setzte meng Conclusioun op [[Diskussioun:Gambit]], fir datt jiddfereen et direkt nokucke kann. [[Benotzer:Volvox|Volvox]] 20:29, 28. Sep. 2010 (UTC) ::Dat wier flott. Merci [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 20:49, 28. Sep. 2010 (UTC) == May I kindly ask for your help? == Dear Volvox, My name is [[:pl:Wikipedysta:Wojtek_C|Wojtek Czombik]] and I am an editor of Polish Wikipedia. As a participant of a "Degree Confluence Project" I would like to kindly request your help. I chose you from these users of Luxembourgish Wikipedia that are native speakers of Luxembourgish language. I would like to assure you that the matter is not-commercial in any way and that it is related both to Wikipedia and your country. First let me make a short introduction: There is a web project called "Degree Confluence Project" (http://www.confluence.org/). The idea is "to visit each of the latitude and longitude integer degree intersections in the world, and to take pictures at each location. The pictures, along with a narrative describing the adventures it took to get there are then posted on the web site. This creates an organized sampling of the world." (http://www.confluence.org/infodcp.php#goals). Of course, the exact points of intersections are located using GPS receivers. I have been participating in the project since 2004 and it has brought me a lot of fun and let me visit many interesting places. So far I have visited more that 100 different "degree confluences" (that term stands for "the exact spot where an integer degree of latitude and an integer degree of longitude meet") – my visits are described at http://www.confluence.org/visitor.php?id=7411. In Polish Wikipedia I created an article about the [[:pl:Degree Confluence Project|Degree Confluence Project]]. During my journey to Luxembourg in April I visited "the one and only" confluence point in your country 50N 06E (http://www.confluence.org/confluence.php?lat=50&lon=6), located near Wilwerwiltz-Enscherange and according to the project rules I have prepared a short narrative describing my way there. The narratives are usually in English, but as it was my first confluence visit in Luxembourg, I though it would be nice to provide a Luxembourgish version as well. The narrative in the language of the host country I have already provided for my first visits in Germany, Czech Republic, the Netherlands, Italy, France, Slovakia, and Austria. Of course I don’t speak all these languages – I used to ask native speakers from those countries for the translation (some of them were editors of Wikipedia, too). And now I have come with such a request to you :-) Would you please be so kind and translate the narrative from German or English into Luxemburgish? It is not very long – some 900 words. English, German, and Polish versions are available at http://wojtek_c.republika.pl/DCP/50N06E.htm. Of course, I can also send these texts in a file, but then I would need your e-mail address. My address is wojtek_c (at sign) op.pl, we may also communicate in Wikipedia – through the [[:pl:Dyskusja_wikipedysty:Wojtek_C|discussion page]]. I am sorry for troubling you, but I don’t know personally anyone who would speak Luxemburgish. It came to my mind that a fellow-editor from Luxemburgish Wikipedia would perhaps agree to help me. I would really appreciate your help and would like to thank you very much for it in advance. But if it causes any problem - just let me know and forget about my request - it is nothing that important. Once again - I am sorry for troubling you and thank you very much for your help. I hope you will not find my request too insolent... Best regards, Wojtek Czombik --[[Benotzer:Wojtek C|Wojtek C]] 18:18, 30. Okt. 2010 (UTC) == ... matt == Moien, ech hat net gesinn, datt "Schach" scho bei de Portaler stéing. Kloer kann et ënner "Sport" stoen. Merci sou oder sou, fir d'Uleeën, an deng Aarbecht an deem Rayon (a soss doruechter). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 17:00, 14. Nov. 2010 (UTC) Moien, Luuss emol vläicht eng Kéier '''[[Wikipedia:De Staminee#Neien Admin|dohinner]]'''. Merci am Viraus -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 09:06, 21. Feb. 2011 (UTC) Tipptopp, datt s D'e bëssen no de Kategorië kucks. Do geet sielen een derhannert, a munneches ass do nach e bëssen hott an har. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 16:29, 28. Feb. 2011 (UTC) * Salut, Ech well dech drop opmierksam maachen, datt d'Kategorie "Stärebiller" schonns ëmmer do war (hu si selwer gemaach) a komplett ass, also w.e.g. net opléisen !! Nei Kategorien sinn d'Ënnerglidderung vun deenen eenzelnen Stärebiller, dat heescht do kommen d'Stären, Galaxien, Meteorstréim an all aner himmlesch Objeten dran!! Merci fir d'Stoeloossen vun den Kategorien. ... Wisou Dir {{en}} hannendrun maacht, ass mäer och e Räetsel, well ech sinn dat am Ufank (2006) sou geléiert ginn ! mä domadde kann ech liewen, e schéinen Dag nach --[[Benotzer:SITCK|SITCK]] 10:37, 13. Aug. 2011 (UTC) == Kylie Minogue == Hi. I just created the article about Australian singer [[Kylie Minogue]] in Luxemburgish. It's a stub and needs more information. Please let me know if it's possible to have your contribution. Danke schön. [[Brukar:Mustashy|Mustashy]] 14:45, 11 Nov. 2011 (UTC) ==Illusiounen an Täuschungen== Moien, Den DFL iwwersetzt '''Illusion''' mat Illusioun an an zweeter Linn mat Täuschung. Firwat gräife mir elo op dat typescht germanescht Wuert zréck --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:38, 23. Dez. 2012 (UTC) :Da wier et vläicht méi einfach gewiescht den Haaptartikel op Illusioun ze réckelen. Schliisslech war d'Kategorie 6 Joer laang gutt. Mer hunn och bis elo ëmmer versicht pur transmuselanesch Wierder z'ëmgoen, wann Ersatz do war. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:58, 23. Dez. 2012 (UTC) ::Et kann een effektiv laang driwwer diskutéieren, ech versti just net firwat ee sech an aneren Arbecht mécht fir eppes wat gutt ass duerch eppes wat net onbedingt besser ass z'ersetzen. Dovunner ofgesinn ass am Haaptartikel an deem Sënn näischt g'ännert ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:47, 23. Dez. 2012 (UTC) ::::D'Kategorie gouf geläscht, an d'Interwikien an de gréisste Wikipediaen goufen och g'ännert, soss schloen Botten e Kopplabunz nom aneren. (Dat war déi zousätzlech Aarbecht un déi meeschtens keen denkt) [[Fichier:Face-wink.svg]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:04, 23. Dez. 2012 (UTC) == Wiki-Iessen e Samsden == Moie Volvox, Um Stamminee gouf kierzlech de Plang vun engem Iessen tëscht de Wiki-Mataarbechter konkretiséiert (dëse Samschde vu 16.00 un am "Juegdschlass" um Bridel). Vläit hues de och Loscht an Zäit, laanscht ze kommen? --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:04, 21. Feb. 2013 (UTC) == Schabloun:Coordinate == Gudde Moien! So, mär hunn eng Fro iwwer d'Schabloun hei am Titel. Kéins de w.e.g. [[Benotzer_Diskussioun:Otets#Schabloun|hei]] an [[Benutzer_Diskussion:Les_Meloures#Geo-Schablounen déi feelen|hei]] kucken? --[[User:Otets|Otets]] 15:47, 30. Abr. 2014 (UTC) == Global account == Hi Volvox! As a [[:m:Stewards|Steward]] I'm involved in the upcoming [[:m:Help:Unified login|unification]] of all accounts organized by the Wikimedia Foundation (see [[:m:Single User Login finalisation announcement]]). By looking at [[Special:CentralAuth/Volvox|your account]], I realized that you don't have a global account yet. In order to secure your name, I recommend you to create such account on your own by submitting your password on [[Special:MergeAccount]] and unifying your local accounts. If you have any problems with doing that or further questions, please don't hesitate to contact me on my [[User talk:DerHexer|talk page]]. Cheers, [[Benotzer:DerHexer|DerHexer]] ([[Benotzer Diskussioun:DerHexer|Diskussioun]]) 22:14, 16. Jan. 2015 (UTC) ==[[Messina]]== Moien, a merci fir deng Mataarbecht dodrun, ma ech fäerten, dat goung eppes iwwer d'Zil eraus: Déi südafrikanesch Stiedchen heescht, no der de:Wii, zanter engem Strapp [[Musina]] (se housch fréier Messina). Dofir solle mer dat Lemma, un dat ee gemenkerhand denkt, wann ee vu "Messina" schwätzt, och der [[Messina|sizilianescher Stad]] loossen, a mat "[[Messina (Homonymie)]]" d'Méiglechkeet ginn, op méi oder manner obskur Niewebedeitungen hinzeweisen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:26, 4. Dez. 2019 (UTC) == Toyota == @[[Benotzer:Volvox|Volvox]] Hello, I am a car fanatic, and mostly of Toyota brand. I want to ask you can you create an article for Toyota on Luxembourgish Wiki since I don't understand this language. I have seen that you last edited BMW article on this Wiki. Thanks [[Benotzer:MBAJRA|MBAJRA]] ([[Benotzer Diskussioun:MBAJRA|Diskussioun]]) 15:04, 16. Dez. 2022 (UTC) @[[Benotzer:Volvox|Volvox]] Can you create it please? Thank you [[Spezial:Kontributiounen/188.172.109.36|188.172.109.36]] 10:03, 22. Dez. 2022 (UTC) :Hi. Sorry, but I'm more active on maintaining categories and stuff like that than on writing articles. Furthermore, I have no special knowledge or interest in cars (on the BMW article I just reverted a spam edit and changed a sorting key). You would have to find somebody else, I'm afraid. :-- [[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:43, 22. Dez. 2022 (UTC) == Kategorien == Tëschenduerch e klenge Merci fir Deng Aarbecht zanter e puer Deeg, mam Nokucke vun de Kategorien, an domat, wou néideg, méi Systematik do anzeféieren. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:09, 20. Dez. 2022 (UTC) :Merci! Et mécht mer zwar och Spaass an de Kategorien ze botzen an ze poléieren, mee ee Merci ze kréien ass nach eng Kéier ee schéinen Extra. :-- [[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:16, 20. Dez. 2022 (UTC) ==Juegdgéigner-Komitee== Salut, dat war den Numm wéi de Veräin geheescht huet. Ob dat lo falsch geschriwwe war oder net, dat spillt keng Roll. Et ass en Numm deen eeben demools sou war. B.G. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:19, 2. Feb. 2023 (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you '''[https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2023_(all) were one of the top medical editors in your language]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdWfjVFbDO4ji-_qn2SsAgdCflhcOZychLnr1JUacsPaBr1eA/viewform Consider joining for 2024]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translation of health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 22:25, 3. Feb. 2024 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Doc James@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2023&oldid=26173705 benotzt huet--> == Gebuer a gestuerwen == Gudde Mëtteg, Ass de Komma wierklech néideg am Standardsaz „gebuer den … zu …''',''' a gestuerwen den …“? Ech hunn dee bis elo ni gemaach, gesinn awer elo, datt dat reegelméisseg verbessert gëtt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:09, 6. Okt. 2024 (UTC) :@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Gudde Mëtteg, reng grammatesch ass en net zwéngend néideg. :Allerdéngs war et deemools, virun iwwer 15 Joer, wou ech hei ugefaangen hunn eng bestoend Konventioun, datt een „gebuer ..., a gestuerwen..., war...“ – also mat engem Komma dertëschent – schreift an aus Grënn vun der Eenheetlechkeet hunn ech dat ëmmer bäibehalen an a méi rezenter Zäit och systematesch verbessert. :An deem Fall si „gebuer den...“ an „a gestuerwen den...“ zwou Appositiounen, also Bäisätz, déi jeeweils mat Kommaen ofzegrenze sinn. Allerdéngs wier och d'Interpretatioun méiglech, datt „gebuer den... a gestuerwen den...“ eng eenzeg Appositioun ass, déi aus zwee Deeler mat engem „a(n)“, dee bekanntlech kee Komma kritt, zesummegesat ass; ënnert där Interpretatioun kann een de fragleche Komma och ewechloossen. Et kann een also am Wesentleche maachen, wat ee wëll. :Ee praktesche Virdeel vum fragleche Komma ass a mengen Aen allerdéngs, datt en den Text besser strukturéiert, war virun allem dann hëlleft, wann ee Konstruktiounen huet wéi „gebuer den 21. September 1910 zu Courbevoie a Frankräich a gestuerwen...“. Well déi Introsätz souwisou schonn deels relativ laang sinn fannen ech et nëtzlech, wann d'Kommaen engem d'Bléck visuell kloer uweisen: Wou ass den Numm, alternativ Nimm oder an anere Schrëftsystemer, wou d'Gebuertsdonnéeën, dann d'Doudesdonnéën, an da wat d'Persoun iwwerhaapt gemaach huet a wou se hierkoum. :Eng drëtt Méiglechkeet wier de fragleche Komma bäizebehalen awer dofir den „a(n)“ ewechzeloossen. Dann hätt een nach ëmmer déi visuell Strukturéierung vum Aleedungssaz, awer ouni déi komesch Situatioun virun engem „a(n)“ ee Komma stoen ze hunn. :Alles an allem ass et mir awer relativ egal, ob mer dee Komma setzen (mat od r ouni „a(n)“) oder net, soulaang et op der ganzer lb.wiki eenheetlech ass. Falls eng Kéier déi kollektiv Decisioun sollt geholl ginn, datt mer dee Komma oder den „a(n)“ net wëllen, da wier dat och mam AutoWikiBrowser machbar, fir deen e puer zéngdausend Mol ewechzehuelen. Se rëm dranzesetze wier awer méi komplizéiert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:38, 6. Okt. 2024 (UTC) ==Kategorie:Brasilianesch Foussballspiller== Moien, dës Kategorie gëtt a ville Säiten, wou se näicht veluer huet anscheinend automatesch irgendwou am Hannergrond generéiert. Ech hunn net erausfonnt u wat dat lei kéint. ? --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661|2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661]] 17:27, 21. Abr. 2025 (UTC) :Merci fir den Hinweis. Ech hu mat „insource:/:Brasilianesch Foussballspiller/“ an allen Nummraim nom Ursprong gesicht an de [[Modul:DateLb]] als schëllege fonnt. Do gouf déi Kategorie als Trackingkategorie fir Fäll, wou eppes schif geet, agesat a vergiess. Ech hunn se mol duerch [[:Kategorie:Modul:DateLb-Trackingkategorie]] ersat a gi lo der Fro no, firwat déi schlëmm Fäll iwwerhaapt optrieden, do schéngt eppes mam verschaffe vu Wikidata-Datume futti gaangen ze sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:32, 21. Abr. 2025 (UTC) ::Merci och fir d'Nosich. --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661|2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661]] 19:52, 21. Abr. 2025 (UTC) :::De Problem ass behuewen an no an no missten d'Säite vum selwen aus deene Kategorië verschwannen. :::Fir d'Nowelt: Am [[Modul:Wd]] hunn ech gëschter an der Funktioun <code>parseDate</code> d'Konkatenatioun mat engem Punkt vun der Dageszuel erausgeholl, well soss d'Funktioun <code>datePrecedesDate</code> net funktionéiert (den Dag wier da keng Zuel méi, mee eng Zeecheketten) an deemno d'[[Schabloun:Wikidata]] net mat de Flags <code>former</code>, <code>current</code> a <code>future</code> fir Datumen benotzt ka ginn. Doduerch huet awer natierlech de Punkt hannert der Dageszuel gefeelt, wat net nëmmen zu engem falschen Affichage vu Wikidata-Datume gefouert huet, mee och d'[[Modul:DateLb]] gestéiert huet (en huet probéiert falsch formatéiert Datumen ze verschaffen an déi entspriechend Säiten an enger Trackingkategorie gesat). Fir de Punkt rëm derbäizekréien ouni éigendeppes anescht futti ze maachen (hoffentlech), hunn ech an der Funktioun <code>Config:getValue</code> am Fall <code>datatype == 'time'</code> op entspriechender Plaz rëm e Punkt derbäikonkatenéiert. :::@[[Benotzer:Soued031|Soued031]] pour info. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:58, 21. Abr. 2025 (UTC) == Ännerungskonflikt bei „Luxembourg Song Contest 2025“ == Zu [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Luxembourg_Song_Contest_2025&direction=next&oldid=2605036 dëser Ännerung] mam Resumé „an no der Ännerung ass de feeler nees do. gesitt dir dat net?“: Wann een op déi verlinkte Säit https://ogaegreece.com/luxembourg-lsc-2025-songs-poll/ geet, da gesäit een, datt den Titel vun der Säit „LUXEMBOURG: Listen to the songs of LSC 2025 & vote for your favorite one [Poll]!“ ass. Déi eckeg Klammeren ewechzehuelen ass also keng Verbesserung, mee e Feeler. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:08, 27. Abr. 2025 (UTC) :@ Benotzer:Volvox: Neen et ass kee Feeler fir se ewech ze huelen, well se jo net korrekt ugewise ginn, well se den Inertnetlink falsch zoumaachen. Dat gesäit een dach wann een an d'Referenze kucke geet. An et gëtt als Lint-Feeler ugewisen. --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE|2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE]] 20:27, 27. Abr. 2025 (UTC) ::Stëmmt. Mäi Feeler, datt ech net gesinn hunn, datt de Link falsch interpretéiert gëtt, wann een déi eckeg Klammeren aus dem Titel einfach sou dohinner setzt. Se ewechzehuelen ass trotzdeem net richteg (well se jo Deel vum Titel sinn), mee do kann ee sech hëllefen, andeems een de Linktitel tëscht nowiki-Tags setzt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:37, 27. Abr. 2025 (UTC) :::OK merci --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE|2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE]] 20:43, 27. Abr. 2025 (UTC) ==MediaWiki:Scribunto-doc-page-show== Moien, op dëser Säit ass eng Dokumentatioun agebonnen déi eng Schabloun generéiert déi et net gëtt. --[[Spezial:Kontributiounen/91.179.127.81|91.179.127.81]] 16:09, 30. Jun. 2025 (UTC) :Moien, louch dodrunner, datt op [[MediaWiki:Scribunto-doc-page-show/doc]] vun iergendwouhier (translatewiki villäicht? Ech hunn zwar net direkt eppes fonnt…) den Inhalt :<code><nowiki>{{$1}}</nowiki><br><nowiki><hr /></nowiki></code> :agebonne gouf. Dat hat lo keng weider negativ Effekter, ausser datt et komesch ausgesinn huet an d'Schabloun:$1 op der automatescher Wonschlëscht opgetaucht ass. Mee ech hunn d'Säit einfach mol duerch eng „richteg“ Dokumentatioun ersat, déi dann och zoufällegerweis op [[MediaWiki:Scribunto-doc-page-show]] agebonne gëtt, well déi Säit d'Schabloun {{tl|Dokumentatioun}} als fir a Moduler mat /doc-Ënnersäiten anzebannen definéiert. Dat ass a mengen Aen zwar eng onsystematesch, ''ad-hoc''-Léisung, awer schlëmmer wéi virdrun ass et warscheinlech net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:57, 30. Jun. 2025 (UTC) Moien, war net gär geschitt mam Link beim Gusty Graas. Merci fir d'Richtegstellen --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 08:48, 26. Aug. 2025 (UTC) == Mentoring == Moie @[[Benotzer:Volvox|Volvox]]. Du hues dech beim Mentoring Programm ugemellt. Ech stinn Dir als Mentor bei Froen zur Verfügung. (Dëst ass en Test Message am Kader vum genannte Programm; esou wéi ech dat gesinn, geet de ganzen Echange Mentor - Mentee iwwer d'Benotzer-Diskussiounssäiten). | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:32, 3. Sep. 2025 (UTC) :Esou schéngt et. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:33, 3. Sep. 2025 (UTC) == Thank you! == [[File:Translation Barnstar Velvet.svg|left|150px|Thank you, Volvox, for translating the user interfaces of tools like the Growth feature and others into Luxembourgish.]] [[Benotzer:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Benotzer Diskussioun:UOzurumba (WMF)|Diskussioun]]) 02:15, 4. Sep. 2025 (UTC) == [[Schabloun:Schachpartie]] == I'm happy to see you are interested in the template. The template (more specifically [[template:Calculator]]) does depend on the gadget at [[w:MediaWiki:Gadget-calculator.js]] in order to work, so you'll have to copy that over and enable it to make the template work [[Benotzer:Bawolff|Bawolff]] ([[Benotzer Diskussioun:Bawolff|Diskussioun]]) 21:29, 3. Jan. 2026 (UTC) :Thanks for your comment! I actually already did this and made it a gadget on lbwiki [[MediaWiki:Gadget-Calculator.js]] and started documenting it on [[Wikipedia:Calculator]]. It is still opt-in, but I intend to make it a default gadget, once I have community consense for this. I also imported [[Schabloun:Calculator]], [[Schabloun:Calculator label]], [[Schabloun:Calculator button]], [[Modul:Chess viewer]], [[Modul:Chess viewer/styles.css]], [[Modul:Pgn]] and [[Modul:Chessboard/styles.css]] and it seems to work. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 01:19, 4. Jan. 2026 (UTC) ==Portal Schach== Salut ech hu gesinn datt s de e puer <nowiki></div></nowiki>-Taggen erausgeholl huel. Wat war d'Ursaach oder den Zweck dovun? Lo gesäit d'Säit net méi sou gutt aus, a produzéiert Feelermeldungen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:53, 15. Jan. 2026 (UTC) :Salut, ech huelen un, dass de mat Feelermeldunge „Schluss-Tag feelt“ gemengt hues. Déi waren doduerch bedéngt, datt d'Ufank-Kader-Schabloune weeder mat engem <nowiki></div></nowiki> nach mat der Enn-Kader-Schabloun zougemaach goufen. Dat hunn ech elo behuewen. Déi div-Tags, déi ech an der vireger Ännerung erausgeholl hunn, hu just den Text an der jeeweileger Këscht zentréiert. Dat ass eng affaire de goût, mee ech fannen et léksbënneg méi schéin. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:59, 15. Jan. 2026 (UTC) ::Vläicht sollte mer dann nach e puer Leit froen ob se all lénksbënneg méi schéi fannen, an da fir konsequent ze bleiwen dat och bei den anere Portaler uwennen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:57, 15. Jan. 2026 (UTC) :::Éierlech gesot fannen ech et net onbedéngt néideg, datt all d'Portaler eenheetlech ausgesinn. Och ass et mir net esou wichteg wéi am Portal:Schach den Text formatéiert ass. Ech iwwerloossen et dir ze änneren an anerer ze froen, wéi s de et fir richteg häls. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:22, 16. Jan. 2026 (UTC) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28. Abr. 2026 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 benotzt huet--> == Lëtzebuergesch == Hello. I'm looking for Luxembourgish translation of descriptions of a few items for Wikidata. Would you help? [[Benotzer:Eurohunter|Eurohunter]] ([[Benotzer Diskussioun:Eurohunter|Diskussioun]]) 08:22, 16. Mee 2026 (UTC) osery7hvt2onw6gfcxwtgsmj0na3vce 2678217 2678216 2026-05-16T08:29:35Z Volvox 4050 /* Lëtzebuergesch */ Äntweren 2678217 wikitext text/x-wiki --[[Benotzer:Cornischong|Cornischong]] 17:36, 14. Dez. 2008 (UTC) Merci. [[Benotzer:Volvox|Volvox]] Gudde Moien, Ech hunn de Kasparow an den Einstein déi Dir nëmmen als Familljennimm weidergeleet hat, erëm geläscht. Dofir ginn et zwou Ursaachen: 1) et gëtt méi Einsteienen a Kasparowen. 2) et ass net de Gebrauch datt Familljennimm virugeleet ginn, ausser et ass eng Persoun déi esou ënner deem Numm pertinent bekannt ass, an et gëtt keen zweeten. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 18:59, 17. Dez. 2008 (UTC) D'acccord. [[Benotzer:Volvox|Volvox]] Moien, Kuck emol w.e.g. [[Schabloun Diskussioun:Commonscat]] [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 12:24, 11. Jan. 2009 (UTC) Moien, bei den Zortéierungen an der Katorie komme keng Accenten op d'Buschtawen, soss zortéiert d'Maschinn net richteg. Et brauch en och kee Komma ze setzen. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 21:48, 11. Jan. 2009 (UTC) :Gudde Moien, :Kann du emol [[Kategorie Diskussioun:Mattbiller|Do Kucken]] :[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:45, 20. Mee 2009 (UTC) Remoien, Kuck emol w.e.g. nach eng Kéier [[Kategorie Diskussioun:Mattbiller#Mattbiller|Do]] [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 14:14, 20. Mee 2009 (UTC) Resalut, Flott, Ech hat net gesinn datts de Link scho gasat has. Merci fir Mataarbecht. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 14:20, 20. Mee 2009 (UTC) Et huet mech gefreet. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] 14:55, 20. Mee 2009 (UTC) Moien, Kuck emol w.e.g. an deng Mailkëscht, ech hunn der eppes geschéckt. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 11:16, 21. Mee 2009 (UTC) Remoien, Tip top Merci. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 11:50, 21. Mee 2009 (UTC) Moien, Ech hunn eng Kéier séier gekuckt, dat schéngt mer kloer ze sinn. Esou ka jiddreen deen eppes net versteet dohinner kucke goen. Gutt gemaach :-) [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:03, 21. Mee 2009 (UTC) Moien. Wei ech gesinn bedeelegst du dech vill bei Wikipedia. majo ech wenschen dir nach vill Spaaß :) [[Benotzer:Potterstein|Potterstein]] 22:03 21 Mai 2009 Vilmols merci. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] 15:29, 22. Mee 2009 (UTC) Salut, Et gëtt zwou Kategorien, déi eng heescht Volleksrepublik China an déi aner China. Geet eng net duer? :Ech mengen, déi eng beschäftegt sech mam Staat China (Volleksrepublik China), an déi aner mam historesche China (China). [[Benotzer:Volvox|Volvox]] 11:47, 14. Jul. 2009 (UTC) Salut, Du proposéiers d'Schabloun YUGO ze läschen. Gouf se iwwerall entlinkt an duerch déi nei ersat? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 16:10, 22. Jul. 2009 (UTC) Merci, déi al gouf geläscht. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 17:37, 22. Jul. 2009 (UTC) Moien, Gëtt '''ee''' Gambit gesot oder '''eent''' Gambit? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:55, 7. Aug. 2009 (UTC) :Remoien, :Ech sinn emol frou datts de de vestanen hues wat ech gemengt hat. Meng Fro war nämlech net esou kloer, dat koum doduerch datt ech se am fonng wollt verbesseren, awer dommerweis hat ech iergendweéi de Knäpche vum Späicheren erwëscht. Duerno krut ech en Telefon dee mech e bësselchen opgehalen hat, mä an der Tëschenzäit has de mer schonns geäntwert. :Déi Saach ass net sou einfach mat dem Neutrum vu datt dat Wuert jo net vu lëtzebuergeschen Originnen ass. :Dofir hunn ech mer mol einfach d'Fro gestallt wéi ee géif op dëse Saz äntwerten. :Has de déi Gambitte gesinn? :Äntwerten als Beispill: #Ech hat den Éischte gesinn awer net den Zweeten oder #Ech hat dat Éischt gesinn awer net dat Zweet. Perséinlech hätt ech éischter Tendenz zu der éischter Äntwert. :[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 14:42, 7. Aug. 2009 (UTC) == 1-Propanol vs Propan-1-ol == Salut, Kannst du w.e.g. e Bléck op d'[[Diskussioun:1-Propanol]] werfen?--[[Benotzer:Fliedermaus|Fliedermaus]] 18:10, 8. Jan. 2010 (UTC) Gudden Owend, Als guer net Spezialist, an och soss wéineg iwwer Schach informéiert, wollt ech awer mol eng Fro stellen, well ech esou e komescht Gefill mat den Genus vum Gambit am Lëtzebuergeschen hunn. Ass et/en sächlech oder männlech. Duerfir mol d'Fro: "Géif gesot ginn, et huet '''dee''' Gambit gespillt oder en huet '''dat''' Gambit gespillt, oder och '''wateree''' Gambit oder '''watereent''' Gambitt? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 20:10, 28. Sep. 2010 (UTC) Renowend, ech gesinn elo grad dat hat ech anscheinend schonns eng Kéier gefrot, weess dommerweis net méi wat d'Äntwert war. Ech ginn emol nosichen. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 20:15, 28. Sep. 2010 (UTC) Wat de Genus vum Wuert „Gambit“ ubelaangt, sinn ech mer selwer net 100-prozenteg secher, mais wann ech dat Wuert a verschidde Kontexter setzen, kommen ech ëmmer neess zum Schluss, dat „Gambit“ sächlech ass. Ech froe mech mol an deenen nächsten Deeg ëm, a setzte meng Conclusioun op [[Diskussioun:Gambit]], fir datt jiddfereen et direkt nokucke kann. [[Benotzer:Volvox|Volvox]] 20:29, 28. Sep. 2010 (UTC) ::Dat wier flott. Merci [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 20:49, 28. Sep. 2010 (UTC) == May I kindly ask for your help? == Dear Volvox, My name is [[:pl:Wikipedysta:Wojtek_C|Wojtek Czombik]] and I am an editor of Polish Wikipedia. As a participant of a "Degree Confluence Project" I would like to kindly request your help. I chose you from these users of Luxembourgish Wikipedia that are native speakers of Luxembourgish language. I would like to assure you that the matter is not-commercial in any way and that it is related both to Wikipedia and your country. First let me make a short introduction: There is a web project called "Degree Confluence Project" (http://www.confluence.org/). The idea is "to visit each of the latitude and longitude integer degree intersections in the world, and to take pictures at each location. The pictures, along with a narrative describing the adventures it took to get there are then posted on the web site. This creates an organized sampling of the world." (http://www.confluence.org/infodcp.php#goals). Of course, the exact points of intersections are located using GPS receivers. I have been participating in the project since 2004 and it has brought me a lot of fun and let me visit many interesting places. So far I have visited more that 100 different "degree confluences" (that term stands for "the exact spot where an integer degree of latitude and an integer degree of longitude meet") – my visits are described at http://www.confluence.org/visitor.php?id=7411. In Polish Wikipedia I created an article about the [[:pl:Degree Confluence Project|Degree Confluence Project]]. During my journey to Luxembourg in April I visited "the one and only" confluence point in your country 50N 06E (http://www.confluence.org/confluence.php?lat=50&lon=6), located near Wilwerwiltz-Enscherange and according to the project rules I have prepared a short narrative describing my way there. The narratives are usually in English, but as it was my first confluence visit in Luxembourg, I though it would be nice to provide a Luxembourgish version as well. The narrative in the language of the host country I have already provided for my first visits in Germany, Czech Republic, the Netherlands, Italy, France, Slovakia, and Austria. Of course I don’t speak all these languages – I used to ask native speakers from those countries for the translation (some of them were editors of Wikipedia, too). And now I have come with such a request to you :-) Would you please be so kind and translate the narrative from German or English into Luxemburgish? It is not very long – some 900 words. English, German, and Polish versions are available at http://wojtek_c.republika.pl/DCP/50N06E.htm. Of course, I can also send these texts in a file, but then I would need your e-mail address. My address is wojtek_c (at sign) op.pl, we may also communicate in Wikipedia – through the [[:pl:Dyskusja_wikipedysty:Wojtek_C|discussion page]]. I am sorry for troubling you, but I don’t know personally anyone who would speak Luxemburgish. It came to my mind that a fellow-editor from Luxemburgish Wikipedia would perhaps agree to help me. I would really appreciate your help and would like to thank you very much for it in advance. But if it causes any problem - just let me know and forget about my request - it is nothing that important. Once again - I am sorry for troubling you and thank you very much for your help. I hope you will not find my request too insolent... Best regards, Wojtek Czombik --[[Benotzer:Wojtek C|Wojtek C]] 18:18, 30. Okt. 2010 (UTC) == ... matt == Moien, ech hat net gesinn, datt "Schach" scho bei de Portaler stéing. Kloer kann et ënner "Sport" stoen. Merci sou oder sou, fir d'Uleeën, an deng Aarbecht an deem Rayon (a soss doruechter). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 17:00, 14. Nov. 2010 (UTC) Moien, Luuss emol vläicht eng Kéier '''[[Wikipedia:De Staminee#Neien Admin|dohinner]]'''. Merci am Viraus -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 09:06, 21. Feb. 2011 (UTC) Tipptopp, datt s D'e bëssen no de Kategorië kucks. Do geet sielen een derhannert, a munneches ass do nach e bëssen hott an har. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 16:29, 28. Feb. 2011 (UTC) * Salut, Ech well dech drop opmierksam maachen, datt d'Kategorie "Stärebiller" schonns ëmmer do war (hu si selwer gemaach) a komplett ass, also w.e.g. net opléisen !! Nei Kategorien sinn d'Ënnerglidderung vun deenen eenzelnen Stärebiller, dat heescht do kommen d'Stären, Galaxien, Meteorstréim an all aner himmlesch Objeten dran!! Merci fir d'Stoeloossen vun den Kategorien. ... Wisou Dir {{en}} hannendrun maacht, ass mäer och e Räetsel, well ech sinn dat am Ufank (2006) sou geléiert ginn ! mä domadde kann ech liewen, e schéinen Dag nach --[[Benotzer:SITCK|SITCK]] 10:37, 13. Aug. 2011 (UTC) == Kylie Minogue == Hi. I just created the article about Australian singer [[Kylie Minogue]] in Luxemburgish. It's a stub and needs more information. Please let me know if it's possible to have your contribution. Danke schön. [[Brukar:Mustashy|Mustashy]] 14:45, 11 Nov. 2011 (UTC) ==Illusiounen an Täuschungen== Moien, Den DFL iwwersetzt '''Illusion''' mat Illusioun an an zweeter Linn mat Täuschung. Firwat gräife mir elo op dat typescht germanescht Wuert zréck --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:38, 23. Dez. 2012 (UTC) :Da wier et vläicht méi einfach gewiescht den Haaptartikel op Illusioun ze réckelen. Schliisslech war d'Kategorie 6 Joer laang gutt. Mer hunn och bis elo ëmmer versicht pur transmuselanesch Wierder z'ëmgoen, wann Ersatz do war. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:58, 23. Dez. 2012 (UTC) ::Et kann een effektiv laang driwwer diskutéieren, ech versti just net firwat ee sech an aneren Arbecht mécht fir eppes wat gutt ass duerch eppes wat net onbedingt besser ass z'ersetzen. Dovunner ofgesinn ass am Haaptartikel an deem Sënn näischt g'ännert ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:47, 23. Dez. 2012 (UTC) ::::D'Kategorie gouf geläscht, an d'Interwikien an de gréisste Wikipediaen goufen och g'ännert, soss schloen Botten e Kopplabunz nom aneren. (Dat war déi zousätzlech Aarbecht un déi meeschtens keen denkt) [[Fichier:Face-wink.svg]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:04, 23. Dez. 2012 (UTC) == Wiki-Iessen e Samsden == Moie Volvox, Um Stamminee gouf kierzlech de Plang vun engem Iessen tëscht de Wiki-Mataarbechter konkretiséiert (dëse Samschde vu 16.00 un am "Juegdschlass" um Bridel). Vläit hues de och Loscht an Zäit, laanscht ze kommen? --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:04, 21. Feb. 2013 (UTC) == Schabloun:Coordinate == Gudde Moien! So, mär hunn eng Fro iwwer d'Schabloun hei am Titel. Kéins de w.e.g. [[Benotzer_Diskussioun:Otets#Schabloun|hei]] an [[Benutzer_Diskussion:Les_Meloures#Geo-Schablounen déi feelen|hei]] kucken? --[[User:Otets|Otets]] 15:47, 30. Abr. 2014 (UTC) == Global account == Hi Volvox! As a [[:m:Stewards|Steward]] I'm involved in the upcoming [[:m:Help:Unified login|unification]] of all accounts organized by the Wikimedia Foundation (see [[:m:Single User Login finalisation announcement]]). By looking at [[Special:CentralAuth/Volvox|your account]], I realized that you don't have a global account yet. In order to secure your name, I recommend you to create such account on your own by submitting your password on [[Special:MergeAccount]] and unifying your local accounts. If you have any problems with doing that or further questions, please don't hesitate to contact me on my [[User talk:DerHexer|talk page]]. Cheers, [[Benotzer:DerHexer|DerHexer]] ([[Benotzer Diskussioun:DerHexer|Diskussioun]]) 22:14, 16. Jan. 2015 (UTC) ==[[Messina]]== Moien, a merci fir deng Mataarbecht dodrun, ma ech fäerten, dat goung eppes iwwer d'Zil eraus: Déi südafrikanesch Stiedchen heescht, no der de:Wii, zanter engem Strapp [[Musina]] (se housch fréier Messina). Dofir solle mer dat Lemma, un dat ee gemenkerhand denkt, wann ee vu "Messina" schwätzt, och der [[Messina|sizilianescher Stad]] loossen, a mat "[[Messina (Homonymie)]]" d'Méiglechkeet ginn, op méi oder manner obskur Niewebedeitungen hinzeweisen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:26, 4. Dez. 2019 (UTC) == Toyota == @[[Benotzer:Volvox|Volvox]] Hello, I am a car fanatic, and mostly of Toyota brand. I want to ask you can you create an article for Toyota on Luxembourgish Wiki since I don't understand this language. I have seen that you last edited BMW article on this Wiki. Thanks [[Benotzer:MBAJRA|MBAJRA]] ([[Benotzer Diskussioun:MBAJRA|Diskussioun]]) 15:04, 16. Dez. 2022 (UTC) @[[Benotzer:Volvox|Volvox]] Can you create it please? Thank you [[Spezial:Kontributiounen/188.172.109.36|188.172.109.36]] 10:03, 22. Dez. 2022 (UTC) :Hi. Sorry, but I'm more active on maintaining categories and stuff like that than on writing articles. Furthermore, I have no special knowledge or interest in cars (on the BMW article I just reverted a spam edit and changed a sorting key). You would have to find somebody else, I'm afraid. :-- [[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:43, 22. Dez. 2022 (UTC) == Kategorien == Tëschenduerch e klenge Merci fir Deng Aarbecht zanter e puer Deeg, mam Nokucke vun de Kategorien, an domat, wou néideg, méi Systematik do anzeféieren. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:09, 20. Dez. 2022 (UTC) :Merci! Et mécht mer zwar och Spaass an de Kategorien ze botzen an ze poléieren, mee ee Merci ze kréien ass nach eng Kéier ee schéinen Extra. :-- [[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:16, 20. Dez. 2022 (UTC) ==Juegdgéigner-Komitee== Salut, dat war den Numm wéi de Veräin geheescht huet. Ob dat lo falsch geschriwwe war oder net, dat spillt keng Roll. Et ass en Numm deen eeben demools sou war. B.G. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:19, 2. Feb. 2023 (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you '''[https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2023_(all) were one of the top medical editors in your language]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdWfjVFbDO4ji-_qn2SsAgdCflhcOZychLnr1JUacsPaBr1eA/viewform Consider joining for 2024]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translation of health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 22:25, 3. Feb. 2024 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Doc James@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2023&oldid=26173705 benotzt huet--> == Gebuer a gestuerwen == Gudde Mëtteg, Ass de Komma wierklech néideg am Standardsaz „gebuer den … zu …''',''' a gestuerwen den …“? Ech hunn dee bis elo ni gemaach, gesinn awer elo, datt dat reegelméisseg verbessert gëtt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:09, 6. Okt. 2024 (UTC) :@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Gudde Mëtteg, reng grammatesch ass en net zwéngend néideg. :Allerdéngs war et deemools, virun iwwer 15 Joer, wou ech hei ugefaangen hunn eng bestoend Konventioun, datt een „gebuer ..., a gestuerwen..., war...“ – also mat engem Komma dertëschent – schreift an aus Grënn vun der Eenheetlechkeet hunn ech dat ëmmer bäibehalen an a méi rezenter Zäit och systematesch verbessert. :An deem Fall si „gebuer den...“ an „a gestuerwen den...“ zwou Appositiounen, also Bäisätz, déi jeeweils mat Kommaen ofzegrenze sinn. Allerdéngs wier och d'Interpretatioun méiglech, datt „gebuer den... a gestuerwen den...“ eng eenzeg Appositioun ass, déi aus zwee Deeler mat engem „a(n)“, dee bekanntlech kee Komma kritt, zesummegesat ass; ënnert där Interpretatioun kann een de fragleche Komma och ewechloossen. Et kann een also am Wesentleche maachen, wat ee wëll. :Ee praktesche Virdeel vum fragleche Komma ass a mengen Aen allerdéngs, datt en den Text besser strukturéiert, war virun allem dann hëlleft, wann ee Konstruktiounen huet wéi „gebuer den 21. September 1910 zu Courbevoie a Frankräich a gestuerwen...“. Well déi Introsätz souwisou schonn deels relativ laang sinn fannen ech et nëtzlech, wann d'Kommaen engem d'Bléck visuell kloer uweisen: Wou ass den Numm, alternativ Nimm oder an anere Schrëftsystemer, wou d'Gebuertsdonnéeën, dann d'Doudesdonnéën, an da wat d'Persoun iwwerhaapt gemaach huet a wou se hierkoum. :Eng drëtt Méiglechkeet wier de fragleche Komma bäizebehalen awer dofir den „a(n)“ ewechzeloossen. Dann hätt een nach ëmmer déi visuell Strukturéierung vum Aleedungssaz, awer ouni déi komesch Situatioun virun engem „a(n)“ ee Komma stoen ze hunn. :Alles an allem ass et mir awer relativ egal, ob mer dee Komma setzen (mat od r ouni „a(n)“) oder net, soulaang et op der ganzer lb.wiki eenheetlech ass. Falls eng Kéier déi kollektiv Decisioun sollt geholl ginn, datt mer dee Komma oder den „a(n)“ net wëllen, da wier dat och mam AutoWikiBrowser machbar, fir deen e puer zéngdausend Mol ewechzehuelen. Se rëm dranzesetze wier awer méi komplizéiert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:38, 6. Okt. 2024 (UTC) ==Kategorie:Brasilianesch Foussballspiller== Moien, dës Kategorie gëtt a ville Säiten, wou se näicht veluer huet anscheinend automatesch irgendwou am Hannergrond generéiert. Ech hunn net erausfonnt u wat dat lei kéint. ? --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661|2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661]] 17:27, 21. Abr. 2025 (UTC) :Merci fir den Hinweis. Ech hu mat „insource:/:Brasilianesch Foussballspiller/“ an allen Nummraim nom Ursprong gesicht an de [[Modul:DateLb]] als schëllege fonnt. Do gouf déi Kategorie als Trackingkategorie fir Fäll, wou eppes schif geet, agesat a vergiess. Ech hunn se mol duerch [[:Kategorie:Modul:DateLb-Trackingkategorie]] ersat a gi lo der Fro no, firwat déi schlëmm Fäll iwwerhaapt optrieden, do schéngt eppes mam verschaffe vu Wikidata-Datume futti gaangen ze sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:32, 21. Abr. 2025 (UTC) ::Merci och fir d'Nosich. --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661|2A02:A03F:A199:6C00:7040:6221:25B4:661]] 19:52, 21. Abr. 2025 (UTC) :::De Problem ass behuewen an no an no missten d'Säite vum selwen aus deene Kategorië verschwannen. :::Fir d'Nowelt: Am [[Modul:Wd]] hunn ech gëschter an der Funktioun <code>parseDate</code> d'Konkatenatioun mat engem Punkt vun der Dageszuel erausgeholl, well soss d'Funktioun <code>datePrecedesDate</code> net funktionéiert (den Dag wier da keng Zuel méi, mee eng Zeecheketten) an deemno d'[[Schabloun:Wikidata]] net mat de Flags <code>former</code>, <code>current</code> a <code>future</code> fir Datumen benotzt ka ginn. Doduerch huet awer natierlech de Punkt hannert der Dageszuel gefeelt, wat net nëmmen zu engem falschen Affichage vu Wikidata-Datume gefouert huet, mee och d'[[Modul:DateLb]] gestéiert huet (en huet probéiert falsch formatéiert Datumen ze verschaffen an déi entspriechend Säiten an enger Trackingkategorie gesat). Fir de Punkt rëm derbäizekréien ouni éigendeppes anescht futti ze maachen (hoffentlech), hunn ech an der Funktioun <code>Config:getValue</code> am Fall <code>datatype == 'time'</code> op entspriechender Plaz rëm e Punkt derbäikonkatenéiert. :::@[[Benotzer:Soued031|Soued031]] pour info. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:58, 21. Abr. 2025 (UTC) == Ännerungskonflikt bei „Luxembourg Song Contest 2025“ == Zu [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Luxembourg_Song_Contest_2025&direction=next&oldid=2605036 dëser Ännerung] mam Resumé „an no der Ännerung ass de feeler nees do. gesitt dir dat net?“: Wann een op déi verlinkte Säit https://ogaegreece.com/luxembourg-lsc-2025-songs-poll/ geet, da gesäit een, datt den Titel vun der Säit „LUXEMBOURG: Listen to the songs of LSC 2025 & vote for your favorite one [Poll]!“ ass. Déi eckeg Klammeren ewechzehuelen ass also keng Verbesserung, mee e Feeler. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:08, 27. Abr. 2025 (UTC) :@ Benotzer:Volvox: Neen et ass kee Feeler fir se ewech ze huelen, well se jo net korrekt ugewise ginn, well se den Inertnetlink falsch zoumaachen. Dat gesäit een dach wann een an d'Referenze kucke geet. An et gëtt als Lint-Feeler ugewisen. --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE|2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE]] 20:27, 27. Abr. 2025 (UTC) ::Stëmmt. Mäi Feeler, datt ech net gesinn hunn, datt de Link falsch interpretéiert gëtt, wann een déi eckeg Klammeren aus dem Titel einfach sou dohinner setzt. Se ewechzehuelen ass trotzdeem net richteg (well se jo Deel vum Titel sinn), mee do kann ee sech hëllefen, andeems een de Linktitel tëscht nowiki-Tags setzt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:37, 27. Abr. 2025 (UTC) :::OK merci --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE|2A02:A03F:A199:6C00:48BF:5B03:8DDC:B8DE]] 20:43, 27. Abr. 2025 (UTC) ==MediaWiki:Scribunto-doc-page-show== Moien, op dëser Säit ass eng Dokumentatioun agebonnen déi eng Schabloun generéiert déi et net gëtt. --[[Spezial:Kontributiounen/91.179.127.81|91.179.127.81]] 16:09, 30. Jun. 2025 (UTC) :Moien, louch dodrunner, datt op [[MediaWiki:Scribunto-doc-page-show/doc]] vun iergendwouhier (translatewiki villäicht? Ech hunn zwar net direkt eppes fonnt…) den Inhalt :<code><nowiki>{{$1}}</nowiki><br><nowiki><hr /></nowiki></code> :agebonne gouf. Dat hat lo keng weider negativ Effekter, ausser datt et komesch ausgesinn huet an d'Schabloun:$1 op der automatescher Wonschlëscht opgetaucht ass. Mee ech hunn d'Säit einfach mol duerch eng „richteg“ Dokumentatioun ersat, déi dann och zoufällegerweis op [[MediaWiki:Scribunto-doc-page-show]] agebonne gëtt, well déi Säit d'Schabloun {{tl|Dokumentatioun}} als fir a Moduler mat /doc-Ënnersäiten anzebannen definéiert. Dat ass a mengen Aen zwar eng onsystematesch, ''ad-hoc''-Léisung, awer schlëmmer wéi virdrun ass et warscheinlech net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:57, 30. Jun. 2025 (UTC) Moien, war net gär geschitt mam Link beim Gusty Graas. Merci fir d'Richtegstellen --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 08:48, 26. Aug. 2025 (UTC) == Mentoring == Moie @[[Benotzer:Volvox|Volvox]]. Du hues dech beim Mentoring Programm ugemellt. Ech stinn Dir als Mentor bei Froen zur Verfügung. (Dëst ass en Test Message am Kader vum genannte Programm; esou wéi ech dat gesinn, geet de ganzen Echange Mentor - Mentee iwwer d'Benotzer-Diskussiounssäiten). | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:32, 3. Sep. 2025 (UTC) :Esou schéngt et. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:33, 3. Sep. 2025 (UTC) == Thank you! == [[File:Translation Barnstar Velvet.svg|left|150px|Thank you, Volvox, for translating the user interfaces of tools like the Growth feature and others into Luxembourgish.]] [[Benotzer:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Benotzer Diskussioun:UOzurumba (WMF)|Diskussioun]]) 02:15, 4. Sep. 2025 (UTC) == [[Schabloun:Schachpartie]] == I'm happy to see you are interested in the template. The template (more specifically [[template:Calculator]]) does depend on the gadget at [[w:MediaWiki:Gadget-calculator.js]] in order to work, so you'll have to copy that over and enable it to make the template work [[Benotzer:Bawolff|Bawolff]] ([[Benotzer Diskussioun:Bawolff|Diskussioun]]) 21:29, 3. Jan. 2026 (UTC) :Thanks for your comment! I actually already did this and made it a gadget on lbwiki [[MediaWiki:Gadget-Calculator.js]] and started documenting it on [[Wikipedia:Calculator]]. It is still opt-in, but I intend to make it a default gadget, once I have community consense for this. I also imported [[Schabloun:Calculator]], [[Schabloun:Calculator label]], [[Schabloun:Calculator button]], [[Modul:Chess viewer]], [[Modul:Chess viewer/styles.css]], [[Modul:Pgn]] and [[Modul:Chessboard/styles.css]] and it seems to work. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 01:19, 4. Jan. 2026 (UTC) ==Portal Schach== Salut ech hu gesinn datt s de e puer <nowiki></div></nowiki>-Taggen erausgeholl huel. Wat war d'Ursaach oder den Zweck dovun? Lo gesäit d'Säit net méi sou gutt aus, a produzéiert Feelermeldungen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:53, 15. Jan. 2026 (UTC) :Salut, ech huelen un, dass de mat Feelermeldunge „Schluss-Tag feelt“ gemengt hues. Déi waren doduerch bedéngt, datt d'Ufank-Kader-Schabloune weeder mat engem <nowiki></div></nowiki> nach mat der Enn-Kader-Schabloun zougemaach goufen. Dat hunn ech elo behuewen. Déi div-Tags, déi ech an der vireger Ännerung erausgeholl hunn, hu just den Text an der jeeweileger Këscht zentréiert. Dat ass eng affaire de goût, mee ech fannen et léksbënneg méi schéin. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:59, 15. Jan. 2026 (UTC) ::Vläicht sollte mer dann nach e puer Leit froen ob se all lénksbënneg méi schéi fannen, an da fir konsequent ze bleiwen dat och bei den anere Portaler uwennen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:57, 15. Jan. 2026 (UTC) :::Éierlech gesot fannen ech et net onbedéngt néideg, datt all d'Portaler eenheetlech ausgesinn. Och ass et mir net esou wichteg wéi am Portal:Schach den Text formatéiert ass. Ech iwwerloossen et dir ze änneren an anerer ze froen, wéi s de et fir richteg häls. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:22, 16. Jan. 2026 (UTC) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28. Abr. 2026 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 benotzt huet--> == Lëtzebuergesch == Hello. I'm looking for Luxembourgish translation of descriptions of a few items for Wikidata. Would you help? [[Benotzer:Eurohunter|Eurohunter]] ([[Benotzer Diskussioun:Eurohunter|Diskussioun]]) 08:22, 16. Mee 2026 (UTC) :Hi. It's difficult to say if you would like to help, as I don't know exactly what you're asking for. If it's only a few items and only once, I can try to help. If it is too many items or a recurring task, then rather not. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 08:29, 16. Mee 2026 (UTC) b8v7vhd2dig1l3gt3qpz7waxv2y0u61 0 67688 2678179 1791765 2026-05-15T16:24:49Z Zinneke 34 2 méi 2678179 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Persounen}} *[[Élisabeth vu Lëtzebuerg (1922-2011)|Élisabeth vu Lëtzebuerg]] (1922-2011), Duechter vun der [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]]. *[[Élisabeth vu Lëtzebuerg (1901-1950)|Élisabeth vu Lëtzebuerg]] (1901-1950), Sëschter vun der Groussherzogin Charlotte. *[[Elisabeth vu Lëtzebuerg (1400)|Elisabeth vu Lëtzebuerg]], Duechter vum Jean-Henri vu Lëtzebuerg an der Marguerite vun Troppau. *[[Elisabeth vu Lëtzebuerg (1358–1373)|Elisabeth vu Lëtzebuerg]] (1358–1373), Duechter vum Keeser Karel IV. an der Herzogin vun Eisträich * [[Elisabeth vu Lëtzebuerg (1409–1442)|Elisabeth vu Lëtzebuerg]] (1409–1442), Duechter vum Keeser Sigismund a senger Fra Barbara vun Cilli {{DEFAULTSORT:Letzebuerg}} jvo7w4s1g91ftoeo8k7ius79xjdzzm1 0 70273 2678133 2678078 2026-05-15T14:27:52Z Volvox 4050 2678133 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Kabesfrësser<br>Kabespäipel | An anere Sproochen = | Bild = Großer Kohlweißling.jpg | Bildtext = Kabesfrësser (''Pieris brassicae'') <big>♀</big> | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthoropda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Pieridae]] | Ënnerfamill = [[Pierinae]] | Gattung = [[Pieris]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Pieris brassicae | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]]}}, 1758) }} [[Fichier:Large White eggs 600.jpg|thumb|Eeër op engem Kabes]] [[Fichier:Pieris brassicae (caterpillar).jpg|thumb|Raup]] [[Fichier:Pieris.brassicae.pupa.jpg|thumb|upright|Popp]] De '''Kabesfrësser'''<ref name="Klees"/><ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Pieris brassicae''), och alt '''Kabespäipel'''<ref name="Klees">[[Henri Klees|Klees, Henri]], 1981. ''Luxemburger Tiernamen''. ''Beiträge zur luxemburgischen Sprach- und Volkskunde'' Nr. XIV. 131 S., Pierre Linden, Lëtzebuerg.</ref> genannt, ass e [[Päiperleken|Päiperlek]] ([[Dagfalter]]) aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de ''[[Pieridae]]''. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Großer Kohlweißling'' genannt, op [[Franséisch]] ''Piéride du chou'' an op [[Englesch]] ''Large white''. De Kabesfrësser ass wäit verbreet a kënnt heefeg vir tëscht Nord[[afrika]] a [[Fennoskandinavien]]. De Kabesfrësser ass nieft dem [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an dem [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') eng vun den dräi [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfalteraarten]], déi net op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg steet<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. D'[[Imago (Zoologie)|Imagines]] erreechen eng Spanwäit vun de Flilleke vu 60 Millimeter. D'Ecke vun de viischte Flilleke si schwaarz. <gallery mode=packed heights="160"> (MHNT) Pieris brassicae - Ste.Foy d'Aigrefeuille Haute-Garonne France - male dorsal.jpg|''Pieris brassicae'' ♂ (MHNT) Pieris brassicae - Ste.Foy d'Aigrefeuille Haute Garonne France - male ventral.jpg|''Pieris brassicae'' ♂ △ (MHNT) Pieris brassicae - Foret de Bouconne, France - female dorsal.jpg|''Pieris brassicae'' ♀ (MHNT) Pieris brassicae - Foret de Bouconne, France - female ventral.jpg|''Pieris brassicae'' ♀ △ </gallery> Tëscht Mee a Juni leet d'Weibche ronn 100 Eeër a Kludderen op der ënneschter Säit vun der Wiertsplanzen. No ronn zwou Woche kommen do gielzeg-gréng a schwaarz gefleckte [[Raup]]en eraus. Dës erniere sech virun allem vu [[Kabes]] (''Brassica'') an anere [[Kräizbléiegewächser]] (Brassicaceae), dohier den Numm vum Déier. D'Raup gëtt ''Kabesmued, -raup'' oder ''-schësser'' genannt. Wa se no 3 bis 4 Wochen eng Längt vu bis zu 40 Millimeter erreecht hunn, [[Popp (Insekt)|verpoppe]] se sech. D'Hierschtgeneratioun iwwerwantert als Popp. == Literatur == * Tom Tolman, Richard Lewington: ''Die Tagfalter Europas und Nordwestafrikas'', Franckh-Kosmos Verlags-GmbH & Co, Stuttgart 1998, ISBN 3-440-07573-7 * Hans-Josef Weidemann: ''Tagfalter: beobachten, bestimmen'', Naturbuch-Verlag Augsburg 1995, ISBN 3-89440-115-X == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Pieris brassicae}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Pieris_brassicae Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Kabespaipel}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] 0256rmhjs3ybfi13lsechvbkogu2tnc 0 75829 2678192 2669483 2026-05-15T17:42:02Z Johnny Chicago 17 /* vun 1960 bis 1969 */ 2678192 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Ivan Desny''', gebuer als ''Ivan Nikolai Desnitzky'' den [[28. Dezember]] [[1922]] zu [[Peking]] a [[China]], a gestuerwen den [[13. Abrëll]] [[2002]] zu [[Ascona]] an der [[Schwäiz]], war e [[Schwäiz]]er [[Schauspiller]]. Vun [[1949]] bis [[2001]] huet hien a méi wéi 200 Kinos- an TVs-Filmer matgespillt. 1980 ass hie mat dem ''Filmband in Gold'' ausgezeechent gi fir seng Verdéngschter um däitsche Film. == Filmer == === Kino === === vun 1947 bis 1949 === * 1947: ''La fleur de l'âge'' vum [[Marcel Carné]] mam [[Anouk Aimée]] an [[Arletty]] * 1949: ''Bonheur en location'' vum [[Jean Wall]] mam [[Jean Carmet]] an [[Denise Grey]] === vun 1950 bis 1959 === * [[1950]]: ''[[Madeleine]]'' vum [[David Lean]] mam [[Ann Todd]] an [[Norman Wooland]] * 1952: ''La p... respectueuse'' vum [[Charles Brabant]] et [[Marcello Pagliero]] mam [[Barbara Laage]] a [[Walter Bryant]] * 1953: ''[[La signora senza camelie]]'' vum [[Michelangelo Antonioni]] mam [[Lucia Bosé]] an [[Gino Cervi]] * 1953: ''Le bon Dieu sans confession'' vum [[Claude Autant-Lara]] mam [[Danielle Darrieux]] an [[Henri Vilbert]] * 1953: ''Weg ohne Umkehr'' vum [[Victor Vicas]] mam [[Ruth Niehaus]] a [[René Deltgen]] * 1953: ''Un acte d'amour'' vum [[Anatole Litvak]] mam [[Kirk Douglas]] an [[Dany Robin]] * 1954: ''Geständnis unter vier Augen'' vum [[André Michel]] mam [[Hildegard Knef]] a [[Carl Raddatz]] * 1954: ''Die goldene Pest'' vum [[John Brahm]] mam [[Karlheinz Böhm]] a [[Gertrud Kückelmann]] * 1954: ''Herr über Leben und Tod'' vum Victor Vicas mam [[Maria Schell]] * 1955: ''Andre und Ursula'' vum [[Werner Jacobs]] mam [[Elisabeth Müller (Schwäizer Schauspillerin)|Elisabeth Müller]] * 1955: ''Frou-Frou'' vum [[Augusto Genina]] mam Dany Robin a [[Philippe Lemaire]] * 1955: ''Dunja'' vum [[Josef von Báky]] mam [[Eva Bartok]] a Karlheinz Böhm * 1955: ''[[Lola Montès (Film 1955)|Lola Montès]]'' vum [[Max Ophüls]] mam [[Martine Carol]] a [[Peter Ustinov]] * 1955: ''[[Mädchen ohne Grenzen]]'' vum [[Géza von Radványi]] mam [[Sonja Ziemann]] a [[Barbara Rütting]] * 1956: ''Rosen für Bettina'' vum [[Georg Wilhelm Pabst]] mam [[Willy Birgel]] an Elisabeth Müller * 1956: ''Mannequins de Paris'' vum [[André Hunebelle]] mam [[Madeleine Robinson]] a [[Mischa Auer]] * 1956: ''Anastasia - Die letzte Zarentochter'' vum [[Falk Harnack]] mam [[Lilli Palmer]] an [[Ellen Schwiers]] * 1956: ''[[Club de femmes (Film 1956)|Club de femmes]]'' vum [[Ralph Habib]] mam [[Nicole Courcel]] an [[Dany Carrel]] * 1956: ''[[Anastasia (Film 1956)|Anastasia]]'' vum [[Anatole Litvak]] mam [[Ingrid Bergman]] a [[Yul Brynner]] * 1957: ''[[OSS 117 n'est pas mort]]'' vum [[Jean Sacha]] mam [[Magali Noël]] an [[Danik Patisson]] * 1957: ''Wie ein Sturmwind'' vum Falk Harnack mam Lilli Palmer a [[Siegfried Schürenberg]] * 1957: ''Von allen geliebt'' vum [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]] mam [[Magda Schneider]] a [[Johannes Heesters]] * 1957: ''Donnez-moi ma chance'' vum [[Léonide Moguy]] mam [[Michèle Mercier]] an [[Nadine de Rothschild|Nadine Tallier]] * 1957: ''[[Skandal in Ischl]]'' vum [[Rolf Thiele]] mam [[O. W. Fischer]] an Elisabeth Müller * 1957: ''[[Alle Sünden dieser Erde]]'' vum [[Fritz Umgelter]] mam Barbara Rütting a [[Paul Dahlke]] * 1957: ''Petersburger Nächte'' vum [[Paul Martin]] mam [[Ewald Balser]] an [[Johanna von Koczian]] * 1958: ''[[Une vie]]'' vum [[Alexandre Astruc]] mam Maria Schell a [[Christian Marquand]] * 1958: ''[[Le miroir à deux faces]]'' vum [[André Cayatte]] mam [[Michèle Morgan]] a [[Bourvil]] * 1958: ''[[La vie à deux]]'' vum [[Clément Duhour]] mam [[Pierre Brasseur (Schauspiller)|Pierre Brasseur]] a [[Gérard Philipe]] * 1958: ''Polikuschka'' vum [[Carmine Gallone]] mam [[Folco Lulli]] an [[Antonella Lualdi]] * 1958: ''[[Frauensee (Film 1958)|Frauensee]]'' vum [[Rudolf Jugert]] mam Barbara Rütting a [[Bernhard Wicki]] * 1959: ''[[Was eine Frau im Frühling träumt (Film 1959)|Was eine Frau im Frühling träumt]]'' vum [[Erik Ode]] an [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Rudolf Prack]] a [[Chariklia Baxevanos]] * 1959: ''Heiße Ware'' vum Paul May mam [[Margit Saad]] a [[Peter Carsten]] === vun 1960 bis 1969 === * 1960: ''[[Monsieur Suzuki]]'' vum [[Robert Vernay]] mam [[Jean Thielment]] an [[Jean Tissier]] * 1960: ''[[Der Satan lockt mit Liebe]]'' vum Rudolf Jugert mam [[Belinda Lee]] an [[Joachim Hansen]] * 1960: ''Song Without End'' vum [[Charles Vidor]] et [[George Cukor]] mam [[Dirk Bogarde]] a [[Capucine]] * 1960: ''Femmine di lusso'' vum [[Giorgio Bianchi]] mam [[Ugo Tognazzi]] an [[Elke Sommer]] * 1960: ''[[Geständnis einer Sechzehnjährigen]]'' vum [[Georg Tressler]] mam [[Wolfgang Preiss]] a [[Barbara Frey]] * 1961: ''De quoi tu te mêles, Daniela'' vum [[Max Pécas]] mam Elke Sommer an [[Helmut Schmid (Schauspiller)|Helmut Schmid]] * 1961: ''L'ammutinamento'' (''Les revoltées de l'Albatros'') vum [[Silvio Amadio]] mam [[Pier Angeli]] an [[Edmund Purdom]] * 1962: ''Bon Voyage!'' vum [[James Neilson (Regisseur)|James Neilson]] mam [[Fred MacMurray]] an [[Jane Wyman]] * 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'' vum [[Terence Fisher]] mam [[Christopher Lee]] a [[Senta Berger]] * 1963: ''[[Der Unsichtbare (Film 1963)|Der Unsichtbare]]'' vum [[Raphael Nussbaum]] mam [[Hans von Borsody]] an [[Charles Regnier]] * 1963: ''[[Ist Geraldine ein Engel?]]'' vum [[Steve Previn]] mam [[Cornelia Froboess]] a [[Peter Weck]] * 1963: ''[[Jack und Jenny]]'' vum [[Victor Vicas]] mam Senta Berger a [[Brett Halsey]] * 1963: ''[[Frühstück mit dem Tod]]'' vum [[Franz Antel]] mam Sonja Ziemann a [[Loni von Friedl]] * 1964: ''[[La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra]]'' vum [[Duccio Tessari]] mam [[Tony Russel]] a [[Maria Perschy]] * 1964: ''[[I misteri della giungla nera]]'' vum [[Luigi Capuano]] mam [[Guy Madison]] an [[Ingeborg Schöner]] * 1965: ''[[DM-Killer]]'' vum Rolf Thiele mam [[Curd Jürgens]] a [[Walter Giller]] * 1965: ''L'uomo di Toledo'' vum [[Eugenio Martín]] mam [[Stephen Forsyth]] an [[Ann Smyrner]] * 1965: ''L'affare Beckett'' vum [[Osvaldo Civirani]] mam [[Lang Jeffries]] a [[Krista Nell]] * 1965: ''[[Das Liebeskarussell]]'' vum Rolf Thiele mam Curd Jürgens an [[Nadja Tiller]] * 1966: ''[[Tendre voyou]]'' vum [[Jean Becker (Filmregisseur)|Jean Becker]] mam [[Jean-Paul Belmondo]] a [[Geneviève Page]] * 1966: ''Der Tod eines Doppelgängers'' vum Rolf Thiele mam [[Jürgen Draeger]] a [[Werner Pochath]] * 1967: ''Da Berlino l'apocalisse'' vum [[Mario Maffei]] mam [[Roger Hanin]] a [[Margaret Lee]] * 1967: ''[[J'ai tué Raspoutine]]'' vum [[Robert Hossein]] mam Gert Fröbe a [[Geraldine Chaplin]] * 1967: ''Liebesnächte in der Taiga'' vum [[Harald Philipp]] mam [[Marie Versini]] an [[Hellmut Lange]] * 1968: ''[[La bataille de San Sebastian]]'' vum [[Henri Verneuil]] mam [[Anthony Quinn]] a [[Charles Bronson]] * 1968: ''Mayerling'' vum [[Terence Young]] mam [[Catherine Deneuve]] an [[Omar Sharif]] * 1969: ''Rebus'' vum [[Nino Zanchin]] mam [[Laurence Harvey]] an [[Ann-Margret]] === vun 1970 bis 1979 === * 1970: ''The Adventures of Gerard'' vum [[Jerzy Skolimowski]] mam [[Peter McEnery]] a [[Claudia Cardinale]] * 1970: ''[[Die Feuerzangenbowle (Film 1970)|Die Feuerzangenbowle]]'' vum [[Helmut Käutner]] mam [[Walter Giller]] an [[Uschi Glas]] * 1971: ''[[Die Tote aus der Themse]]'' vum [[Harald Philipp]] mam Uschi Glas an [[Hansjörg Felmy]] * 1973: ''Little Mother'' vum [[Radley Metzger]] mam [[Siegfried Rauch]] a [[Christiane Krüger]] * 1973: ''Who?'' vum [[Jack Gold]] mam [[Elliott Gould]] an [[Trevor Howard]] * 1974: ''Touch Me Not'' vum [[Douglas Fithian]] mam [[Lee Remick]] an [[Danièle Delorme]] * 1975: ''El juego del diablo'' vum [[Jorge Darnell]] mam [[Jack Taylor]] * 1975: ''[[Falsche Bewegung]]'' vum [[Wim Wenders]] mam [[Rüdiger Vogler]] an [[Hans Christian Blech]] * 1975: ''Paper Tiger'' vum [[Ken Annakin]] mam [[David Niven]] an [[Hardy Krüger]] * 1976: ''Shir Khofteh'' vum [[Esmail Kushan]] mam [[Gila von Weitershausen]] a [[Reinhard Kolldehoff]] * 1975: ''[[Faustrecht der Freiheit]]'' vum [[Rainer Werner Fassbinder]] mam [[Peter Chatel]] a Rainer Werner Fassbinder * 1977: ''[[Die Eroberung der Zitadelle]]'' vum [[Bernhard Wicki]] mam [[Dieter Kirchlechner]] * 1977: ''Halbe-Halbe'' vum [[Uwe Brandner]] mam [[Hans Peter Hallwachs]] an [[Adrian Hoven]] * 1978: ''Enigma rosso'' vum [[Alberto Negrin]] mam [[Fabio Testi]] a [[Christine Kaufmann]] * 1979: ''[[Die Ehe der Maria Braun]]'' vum Rainer Werner Fassbinder mam [[Hanna Schygulla]] a [[Klaus Löwitsch]] * 1979: ''[[Bloodline]]'' vum Terence Young mam [[Audrey Hepburn]] an [[James Mason]] === vun 1980 bis 1989 === * 1980: ''Car-Napping - Bestellt, geklaut, geliefert'' vum [[Wigbert Wicker]] mam [[Bernd Stephan]] an [[Anny Duperey]] * 1980: ''Fabian'' vum [[Wolf Gremm]] mam Hans Peter Hallwachs a [[Brigitte Mira]] * 1980: ''Odio le bionde'' vum [[Giorgio Capitani]] mam [[Jean Rochefort]] a [[Corinne Cléry]] * 1981: ''Malou'' vum [[Jeanine Meerapfel]] mam [[Ingrid Caven]] an [[Helmut Griem]] * 1981: ''[[Lola (Film 1981)|Lola]]'' vum Rainer Werner Fassbinder mam [[Barbara Sukowa]] an [[Armin Mueller-Stahl]] * 1982: ''Ein gutes Land'' vum [[Horatius Häberle]] mam [[Harald Dietl]] an [[Jan Hendriks (Schauspiller)|Jan Hendriks]] * 1983: ''Die wilden Fünfziger'' vum [[Peter Zadek]] mam [[Boy Gobert]] a [[Peter Kern]] * 1985: ''Flügel und Fesseln'' vum [[Helma Sanders-Brahms]] mam [[Brigitte Fossey]] a [[Mathieu Carrière]] * 1986: ''[[Le caviar rouge]]'' vum Robert Hossein mam Robert Hossein a [[Candice Patou]] * 1987: ''Motten im Licht'' vum [[Urs Egger]] mam [[Patrick Bauchau]] a [[Renée Soutendijk]] * 1987: ''Hôtel de France'' vum [[Patrice Chéreau]] mam [[Valeria Bruni Tedeschi]] a [[Vincent Perez]] * 1988: ''Un amore di donna'' vum [[Nelo Risi]] mam [[Claudine Auger]] a [[Bruno Ganz]] * 1988: ''Quicker Than the Eye'' vum [[Nicolas Gessner]] mam [[Ben Gazzara]] an [[Jean Yanne]] === vun 1990 bis 2000 === * 1990: ''La désenchantée'' vum [[Benoît Jacquot]] mam [[Judith Godrèche]] an [[Thérèse Liotard]] * 1990: ''God afton, Herr Wallenberg - En Passionshistoria från verkligheten'' vum [[Kjell Grede]] mam [[Stellan Skarsgård]] an [[Erland Josephson]] * 1991: ''Zockerexpreß'' vum [[Klaus Lemke]] mam [[Hanno Pöschl]] an [[Huub Stapel]] * 1991: ''[[J'embrasse pas]]'' vum [[André Téchiné]] mam [[Philippe Noiret]] an [[Emmanuelle Béart]] * 1996: ''Les voleurs'' vum André Téchiné mam Catherine Deneuve an [[Daniel Auteuil]] * 1999: ''Beresina oder Die letzten Tage der Schweiz'' vum [[Daniel Schmid]] mam [[Geraldine Chaplin]] a [[Martin Benrath]] * 2000: ''Mister Boogie'' vum [[Vesna Jovanoska]] mam [[Sunnyi Melles]] == Televisioun (Auswiel)== * [[1973]]: ''[[Welt am Draht]]'' vum Rainer Werner Fassbinder * [[1975]]: ''[[Splendeurs et misères des courtisanes]]'' vum [[Maurice Cazeneuve]] * [[1980]]: ''[[Berlin Alexanderplatz (TV)|Berlin Alexanderplatz]]'' vum Rainer Werner Fassbinder * [[1992]]: ''[[Die zweite Heimat - Chronik einer Jugend]]'' vum [[Edgar Reitz]] * [[1996]]: ''[[Das Mädchen Rosemarie]]'' vum [[Bernd Eichinger]] == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Desny Ivan}} [[Kategorie:Schwäizer Filmschauspiller]] [[Kategorie:Schwäizer Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Schwäizer Televisiounsschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1922]] [[Kategorie:Gestuerwen 2002]] 7c2cw00m2that1mjz1izn7g6l3hxjj1 0 76920 2678136 2678006 2026-05-15T14:29:34Z Volvox 4050 2678136 wikitext text/x-wiki {{SkizzBio}} {{Infobox Déieren | Numm = Zitrouneblat | An anere Sproochen = | Bild = Gonepteryx rhamni Lapsuliblikas estonia 2011.jpg | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoden]] | Klass = [[Insekt]]en | Uerdnung = [[Päiperlek]]en | Famill = [[Pieridae]] | Ënnerfamill = [[Coliadinae]] | Gattung = [[Gonepteryx]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Gonepteryx rhamni | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]], 1758}}) }} D''''Zitrouneblat'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Gonepteryx rhamni'') ass e [[Päiperlek]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Pieridae]]. Op [[Däitsch]] gëtt en ''Zitronenfalter'' genannt, op [[Franséisch]] ''Citron'' an op [[Englesch]] ''Common brimstone''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet d'Zitrouneblat op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. <gallery mode=packed heights="140"> (MHNT) Gonepteryx rhamni - Préserville France - male dorsal.jpg|''Gonepteryx rhamni'' ♂ (MHNT) Gonepteryx rhamni - Préserville France - male ventral.jpg|''Gonepteryx rhamni'' ♂ △ (MHNT) Gonepteryx rhamni - Foret de Bouconne France - female dorsal.jpg|''Gonepteryx rhamni'' ♀ (MHNT) Gonepteryx rhamni - Foret de Bouconne France - female ventral.jpg |''Gonepteryx rhamni'' ♀ △ </gallery> D'Zitrouneblat huet giel boufërmeg Flilleke mat enger Spanwäit vu 50 bis 55 Millimeter. D'Männercher si staark giel gefierft, d'Weibercher éischter blatzeg gréngelzeg-wäiss, woufir déi och op en éischte Bléck gär mam [[Kabespäipel]] verwiesselt ginn. <!--== Iwwerwanterung ==--> == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Gonepteryx rhamni}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Gonepteryx_rhamni Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] oen129wt68xpf51lg1nqbgdr3bpcci7 0 83025 2678198 2644829 2026-05-15T18:01:51Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678198 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} [[Fichier:Via-Francigena-sign.jpg|thumb|Schëld vun der Via Francigena]] Als '''Via Francigena''', och nach '''Frankestrooss''' oder '''Frankewee''' genannt, ginn allgemeng déi al Weeër bezeechent, déi [[Pilger]] aus dem [[Frankeräich]] op hirem Wee op [[Roum]] gaange sinn. Dacks begéint een och der Bezeechnung ''Via Romea''. Haut versteet een ënner der ''Via Francigena'' e Wäitwanderwee vu [[Canterbury]] op Roum, deen am Joer 2004 vum [[Institut européen des itinéraires culturels]] als [[Europäesch Kulturstrooss]] unerkannt gouf. Den internationale Vëloswee ''EuroVëlo 5'' gëtt och nach ''Via Romea Francigena'' genannt. {{Méi Info 1|Vëlospist EuroVëlo 5}} A sengem Buch mam Titel ''Der Freudenweg'' beschreift de lëtzebuergeschen Auteur [[Michel Hubert]] seng Wanderung iwwer d'''Via Francigena'', vu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]] iwwer [[Assisi]] bis op Roum. ==Literatur== * Burkhardt, B., 2008. Via Jakobi & Via Francigena, Auf Pilgerwegen nach Rom. Jakobsweg-Team, Winnenden. ISBN 978-3-9812350-0-5. * Dürr, B., 2000. Himmlische Reisen. Auf Spuren von Pilgern und Mönchen durch das alte Italien. Bastei, Bergisch Gladbach. ISBN 3-404-14356-6. * Gattinger, R. & G. Kerschbaum, 2005. Via Francigena - Zu Fuß nach Rom. EUROVIA, Wien 2005, ISBN 3-200-00500-9.(DVD-Dokumentatioun). * Hubert, Michel, 2010. Der Freudenweg. Auf dem Frankenweg nach Assisi und Rom. 254 S. Projekte-Verlag. 1. Oplo. ISBN 978-3866349155. * Jostmann, C., 2007. Nach Rom zu Fuß. Geschichte einer Pilgerreise. Beck, München. ISBN 3-406-55739-2. * Kromer, G., 2009. Via Francigena. Auf dem Frankenweg von Canterbury nach Rom. Der Pilger-Reiseführer. Tyrolia-Verlag, Innsbruck-Wien. ISBN 978-3-7022-2984-9. * Zweidler, R., 2003. Der Frankenweg - Via Francigena. Der mittelalterliche Pilgerweg von Canterbury nach Rom. Theiss, Stuttgart. ISBN 3-8062-1755-6. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20120705193335/http://www.culture-routes.lu/php/fo_index.php?lng=en&dest=bd_pa_det&id=00000004 European Institute of Cultural Routes - Via Francigena] * [http://www.via-francigena.com Veräin EUROVIA - Detailer iwwer d'Via Francigena] * [https://web.archive.org/web/20090311062335/http://francigena-international.org/ International Association Via Francigena] * [https://web.archive.org/web/20241128163609/http://viefrancigene.it/ Camminando sulla Via Francigena. The italian Community of pilgrim 3.0. The official path of Via Francigena (choose your language)] [[Kategorie:Wanderweeër]] 9x9sy4a49qnqgeo3z0u43ue0b08ds4v 0 84145 2678132 2678041 2026-05-15T14:24:06Z Volvox 4050 2678132 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Grousse Schillerfalter | An anere Sproochen = | Bild = Apatura iris Weinsberg 20080618 1.jpg | Bildtext = Grousse Schillerfalter <big>♂</big> | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Nymphalidae]] | Ënnerfamill = [[Apaturinae]] | Gattung = [[Apatura]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Apatura iris | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]]}}, 1758) }} [[Fichier:Apatura iris male par Nemos.jpg|thumb|Männleche Grousse Schillerfalter]] De [[Päiperlek]] '''Grousse Schillerfalter'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Apatura iris'') gehéiert zu der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Nymphalidae]], der Ënnerfamill vun den [[Apaturinae]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Apatura]]''. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Großer Schillerfalter'' genannt, op [[Franséisch]] ''Grand Mars changeant'' an op [[Englesch]] ''Purple emperor''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet de Grousse Schillerfalter op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. == Ënneraarten == * ''Apatura iris bieti'' Oberthür, 1885; am [[Tibet]], am Westen an am Zentrum vu [[China]] * ''Apatura iris amurensis'' Stichel, [1909] * ''Apatura iris kansuensis'' O. Bang-Haas, 1933 * ''Apatura iris xanthina'' Oberthür, 1909 <!-- == Verbreedung == == Beschreiwung == == Liewensraum ==--> == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Apatura iris}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Apatura_iris Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] jzssz5o0pch6rpx5op8vydujsnn8hw6 0 87833 2678190 2676299 2026-05-15T17:40:24Z Johnny Chicago 17 /* vun 1960 bis 1969 */ 2678190 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Christopher Lee KVIFF.jpg|thumb|Christopher Lee beim Internationale Filmfestival zu Karlovy Vary 2008]] De '''Sir Christopher Lee''', gebuer als '''Christopher Frank Carandini Lee''' de [[27. Mee]] [[1922]] zu [[London]], an och do de [[7. Juni]] [[2015]] gestuerwen, war en [[England|englesche]] [[Schauspiller]]. De Christopher Lee ass de Jong vum britteschen Offizéier Geoffrey Trollope Lee an der Gräfin Estelle Marie Carandini di Sarzano. Am [[Zweete Weltkrich]] war de Lee bei der [[Royal Air Force]] an hat um Enn vum Krich de Rang vun engem Flight Lieutenant. Vun 1947 un huet hien a méi wéi 250 Filmer matgespillt. == Filmographie (Auswiel) == === Kino === [[Fichier:Christopher Lee.jpg|thumb|250px|Christopher Lee]] === vun 1947 bis 1949 === * 1947: ''Corridor of Mirrors'', vum [[Terence Young]] mam [[Stanley Holloway]] a [[Lois Maxwell]] * 1948: ''One Night with You'', vum Terence Young mam [[Eric Portman]] a [[Miles Malleson]] * 1948: ''[[Hamlet]]'', vum [[Laurence Olivier]] mam Laurence Olivier an [[Anthony Quayle]] * 1948: ''A Song for Tomorrow'', vum [[Terence Fisher]] * 1948: ''Penny and the Pownall Case'', vum [[Slim Hand]] mam [[Peggy Evans]] an [[Diana Dors]] * 1948: ''Scott of the Antarctic'', vum [[Charles Frend]] mam [[John Mills]] a [[Kenneth More]] * 1949: ''Trottie True'', vum [[Brian Desmond Hurst]] mam [[James Donald]] a [[Jean Kent]] === vun 1950 bis 1959 === * 1950: ''They Were Not Divided'', vum Terence Young mam [[Edward Underdown]] an [[Desmond Llewelyn]] * 1948: ''[[Prelude to Fame]]'', vum [[Fergus McDonell]] mam [[Guy Rolfe]] an [[James Robertson Justice]] * 1951: ''[[Captain Horatio Hornblower R. N.]]'', vum [[Raoul Walsh]] mam [[Gregory Peck]] a [[Virginia Mayo]] * 1951: ''Valley of Eagles'', vum Terence Young mam [[Jack Warner]] an [[Nadia Gray]] * 1952: ''[[The Crimson Pirate]]'', vum [[Robert Siodmak]] mam [[Burt Lancaster]] an [[Eva Bartok]] * 1952: ''Babes in Bagdad'', vum [[Edgar G. Ulmer]] mam [[Paulette Goddard]] an [[Gypsy Rose Lee]] * 1952: ''[[Moulin Rouge]]'', vum [[John Huston]] mam [[José Ferrer]] a [[Colette Marchand]] * 1953: ''Innocents in Paris'', vum [[Gordon Parry]] mam [[Claire Bloom]] a [[Margaret Rutherford]] * 1955: ''That Lady'', vum Terence Young mam [[Olivia de Havilland]] a [[Gilbert Roland]] * 1955: ''[[The Dark Avenger]]'', vum [[Henry Levin]] mam [[Errol Flynn]] an der [[Yvonne Furneaux]] * 1955: ''Police Dog'', vum [[Derek N. Twist]] mam [[Joan Rice]] an [[John Le Mesurier]] * 1955: ''The Cockleshell Heroes'', vum [[José Ferrer]] mam José Ferrer an [[Trevor Howard]] * 1955: ''Alias John Preston'', vum [[David MacDonald]] mam [[Betta St. John]] an [[Alexander Knox]] * 1956: ''[[Storm Over the Nile]]'', vum [[Zoltan Korda]] an Terence Young mam [[Anthony Steel]] a [[Laurence Harvey]] * 1956: ''Port Afrique'', vum [[Rudolph Maté]] mam [[Pier Angeli]] an [[Dennis Price]] * 1956: ''[[Beyond Mombasa]]'', vum [[George Marshall (Filmregisseur)|George Marshall]] mam [[Cornel Wilde]] an [[Donna Reed]] * 1956: ''[[The Battle of the River Plate (Film)|The Battle of the River Plate]]'', vum [[Michael Powell]] an [[Emeric Pressburger]] mam [[Anthony Quayle]] an [[Jack Gwillim]] * 1957: ''Ill Met by Moonlight'', vum Michael Powell an Emeric Pressburger mam [[Dirk Bogarde]] a [[Marius Goring]] * 1957: '' Fortune Is a Woman'', vum [[Sidney Gilliat]] mam [[Jack Hawkins]] an [[Arlene Dahl]] * 1957: '' The Traitor'', vum [[Michael McCarthy]] mam [[Donald Wolfit]] an [[Anton Diffring]] * 1957: ''[[The Curse of Frankenstein]]'', vum Terence Fisher mam [[Peter Cushing]] an [[Hazel Court]] * 1957: ''[[Bitter Victory]]'', vum [[Nicholas Ray]] mam [[Richard Burton]] a [[Curd Jürgens]] * 1957: ''The Truth About Women'', vum [[Muriel Box]] mam Laurence Harvey, [[Diane Cilento]] an [[Julie Harris]] * 1958: ''[[A Tale of Two Cities]]'', vum [[Ralph Thomas]] mam [[Dirk Bogarde]] a [[Paul Guers]] * 1958: ''[[Dracula (Film 1958)|Dracula]]'', vum Terence Fisher mam Peter Cushing a [[Michael Gough]] * 1958: ''Corridors of Blood'', vum [[Robert Day]] mam [[Boris Karloff]] an [[Adrienne Corri]] * 1958: ''[[Battle of the V-1]]'', vum [[Vernon Sewell]] mam [[Michael Rennie]] a [[Patricia Medina]] * 1958: ''[[The Hound of the Baskervilles (Film 1959)|The Hound of the Baskervilles]]'', vum Terence Fisher mam Peter Cushing an [[André Morell]] * 1958: ''The Man Who Could Cheat Death'', vum Terence Fisher mam Anton Diffring an Hazel Court * 1959: ''The Treasure of San Teresa'', vum [[Alvin Rakoff]] mam [[Eddie Constantine]] an [[Dawn Addams]] * 1959: ''The Mummy'', vum Terence Fisher mam Peter Cushing an [[Yvonne Furneaux]] * 1959: ''Tempi duri per i vampiri'', vum [[Steno]] mam [[Renato Rascel]] a [[Sylva Koscina]] * 1959: ''Too Hot to Handle'', vum Terence Young mam [[Jayne Mansfield]] a [[Karlheinz Böhm]] === vun 1960 bis 1969 === * 1960: ''Beat Girl'', vum [[Edmond T. Gréville]] mam [[David Farrar]] an [[Noëlle Adam]] * 1960: ''The City of the Dead'', vum [[John Llewellyn Moxey]] mam Betta St. John * 1960: ''The Two Faces of Dr. Jekyll'', vum Terence Fisher mam [[Paul Massie]] an [[Dawn Addams]] * 1960: ''The Terror of the Tongs'', vum [[Anthony Bushell]] mam [[Yvonne Monlaur]] a [[Marne Maitland]] * 1960: ''Les mains d'Orlac'', vum Edmond T. Gréville mam Mel Ferrer, [[Lucile Saint-Simon]] an [[Dany Carrel]] * 1960: ''Taste of Fear'', vum [[Seth Holt]] mam [[Susan Strasberg]] a [[Ronald Lewis]] * 1961: ''[[Das Geheimnis der gelben Narzissen]]'', vum [[Ákos Ráthonyi]] mam [[Joachim Fuchsberger]] a [[Sabina Sesselmann]] * 1961: ''[[Ercole al centro della terra]]'', vum [[Mario Bava,]] mam [[Reg Park]] a [[Marisa Belli]] * 1962: ''Stranglehold'', vum [[Lawrence Huntington]] mam [[Barbara Shelley]] a [[Macdonald Carey]] * 1962: ''[[Das Rätsel der roten Orchidee]]'', vum [[Helmut Ashley]] mam [[Adrian Hoven]] a [[Marisa Mell]] * 1962: ''[[The Pirates of Blood River]]'', vum [[John Gilling]] mam [[Kerwin Mathews]] an [[Oliver Reed]] * 1962: ''[[The Devil's Agent]]'', vum [[John Paddy Carstairs]] mam [[Peter van Eyck]] a [[Marianne Koch]] * 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'', vum Terence Fisher mam [[Hans Söhnker]] a [[Senta Berger]] * 1963: ''Katarsis'', vum [[Giuseppe Veggezzi]] mam [[Bella Cortez]] * 1963: ''[[La vergine di Norimberga]]'', vum [[Antonio Margheriti]] mam [[Rossana Podestà]] an [[Georges Rivière]] * 1963: ''[[La frusta e il corpo]]'', vum Mario Bava mam [[Daliah Lavi]] an [[Tony Kendall]] * 1964: ''[[The Devil-Ship Pirates]]'', vum [[Don Sharp]] mam [[Andrew Keir]] * 1964: ''Il castello dei morti vivi'', vum [[Luciano Ricci]] (als Herbert Wise) mam [[Donald Sutherland]] a [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]] * 1964: ''The Gorgon'', vum Terence Fisher mam Peter Cushing a Barbara Shelley * 1964: ''Dr. Terror's House of Horrors'', vum [[Freddie Francis]] mam Peter Cushing a [[Bernard Lee]] * 1964: ''She'', vum [[Robert Day]] mam [[Ursula Andress]] a Peter Cushing * 1965: ''The Skull'', vum [[Freddie Francis]] mam Peter Cushing a [[Patrick Wymark]] * 1965: ''[[The Face of Fu Manchu]]'', vum Don Sharp mam [[Nigel Green]] a [[Karin Dor]] * 1965: ''[[Dracula: Prince of Darkness]]'', vum Terence Fisher mam Barbara Shelley an [[Andrew Keir]] * 1965: ''[[Rasputin: The Mad Monk]]'', vum Don Sharp mam Barbara Shelley a [[Francis Matthews]] * 1966: ''[[Circus of Fear]]'', vum John Llewellyn Moxey mam Leo Genn an [[Heinz Drache]] * 1966: ''The Brides of Fu Manchu'', vum Don Sharp mam [[Marie Versini]] an Heinz Drache * 1966: ''The Vengeance of Fu Manchu'', vum [[Jeremy Summers]] mam [[Horst Frank]] a [[Wolfgang Kieling]] * 1967: ''Theatre of Death'', vum [[Samuel Gallu]] mam [[Julian Glover]] * 1967: ''Night of the Big Heat'', vum Terence Fisher mam Peter Cushing a [[Percy Herbert]] * 1967: ''[[Die Schlangengrube und das Pendel]]'', vum [[Harald Reinl]] mam [[Lex Barker]] a Karin Dor * 1967: ''The Devil Rides Out'', vum Terence Fisher mam [[Charles Gray]] * 1967: ''[[Five Golden Dragons]]'', vum Jeremy Summers mam [[Margaret Lee]] a [[Klaus Kinski]] * 1967: ''The Face of Eve'', vum Jeremy Summers a [[Robert Lynn]] mam [[Robert Walker Jr.]] an [[Herbert Lom]] * 1968: ''The Blood of Fu Manchu'', vum [[Jesús Franco]] mam [[Richard Greene]] a [[Loni von Friedl]] * 1968: ''Curse of the Crimson Altar'', vum [[Vernon Sewell]] mam [[Boris Karloff]] a [[Barbara Steele]] * 1968: ''[[Dracula Has Risen from the Grave]]'', vum Freddie Francis mam [[Rupert Davies]] a [[Veronica Carlson]] * 1968: ''The Castle of Fu Manchu'', vum Jesús Franco mam [[Günther Stoll]] a [[Maria Perschy]] * 1969: ''[[The Oblong Box]]'', vum [[Gordon Hessler]] mam [[Vincent Price]] a Rupert Davies * 1969: ''The Magic Christian'', vum [[Joseph McGrath (Regisseur)|Joseph McGrath]] mam [[Peter Sellers]] a [[Ringo Starr]] * 1969: ''Eugenie'', vum Jesús Franco mam [[Marie Liljedahl]] a [[Maria Rohm]] * 1969: ''The Bloody Judge'', vum Jesús Franco mam [[Maria Schell]] a [[Leo Genn]] === vun 1970 bis 1979 === * 1970: ''[[The Private Life of Sherlock Holmes]]'', vum [[Billy Wilder]] mam [[Robert Stephens]] a [[Geneviève Page]] * 1970: ''[[Il trono di fuoco]]'', vum Jesús Franco mam [[Maria Schell]] a [[Margaret Lee]] * 1970: ''[[Taste the Blood of Dracula]]'', vum [[Peter Sasdy]] mam [[Linda Hayden]] * 1970: ''[[El Conde Drácula]]'', vum Jesús Franco mam [[Herbert Lom]] a Klaus Kinski * 1970: ''Julius Caesar'', vum [[Stuart Burge]] mam [[Charlton Heston]] an [[John Gielgud]] * 1970: ''Scream and Scream Again'', vum Gordon Hessler mam Vincent Price a Peter Cushing * 1970: ''Scars of Dracula'', vum [[Roy Ward Baker]] mam [[Dennis Waterman]] a [[Michael Gwynn]] * 1971: ''The House That Dripped Blood'', vum [[Peter Duffell]] mam [[Nyree Dawn Porter]] * 1971: ''I, Monster'', vum [[Stephen Weeks]] mam Peter Cushing * 1971: ''Hannie Caulder'', vum [[Burt Kennedy]] mam [[Raquel Welch]] an [[Ernest Borgnine]] * 1971: ''Dracula A.D. '72'', vum [[Alan Gibson]] mam Peter Cushing a [[Stephanie Beacham]] * 1972: ''Pánico en el Transiberiano'', vum [[Eugenio Martín]] mam Peter Cushing an [[Telly Savalas]] * 1972: ''Nothing But the Night'', vum Peter Sasdy mam Peter Cushing an Diana Dors * 1972: ''The Creeping Flesh'', vum Freddie Francis mam Peter Cushing an [[Duncan Lamont]] * 1972: ''Death Line'', vum [[Gary Sherman]] mam [[Donald Pleasence]] * 1973: [[The Wicker Man (Film 1973)|The Wicker Man]], vum [[Robin Hardy]] mam [[Diane Cilento]] an [[Ingrid Pitt]] * 1973: ''The Satanic Rites of Dracula'', vum [[Alan Gibson]] mam Peter Cushing an [[Joanna Lumley]] * 1973: ''[[The Three Musketeers (Film 1973)|The Three Musketeers]]'', vum [[Richard Lester]] mam [[Oliver Reed]] a Raquel Welch * 1973: ''Dark Places'', vum Don Sharp mam [[Joan Collins]] an [[Jane Birkin]] * 1974: ''[[The Four Musketeers (Film 1974)|The Four Musketeers]]'', vum Richard Lester mam Oliver Reed a [[Michael York]] * 1974: ''[[The Man with the Golden Gun]]'', vum [[Guy Hamilton]] mam [[Roger Moore]] a [[Britt Ekland]] * 1974: ''Diagnosis: Murder'', vum [[Sidney Hayers]] mam [[Jon Finch]] an [[Judy Geeson]] * 1975: ''Le boucher, la star et l'orpheline'', vum [[Jérôme Savary]] mam [[Gérard Croce]] a [[Michel Simon]] * 1976: ''The Keeper'', vum [[T.Y. Drake]] * 1976: ''Killer Force'', vum [[Val Guest]] mam Telly Savalas a [[Peter Fonda]] * 1976: ''To the Devil a Daughter'', vum Peter Sykes mam [[Richard Widmark]] an [[Honor Blackman]] * 1976: ''Albino'', vum [[Jürgen Goslar]] mam [[Horst Frank]] an [[Trevor Howard]] * 1976: ''[[Dracula père et fils]]'', vum [[Edouard Molinaro]] mam [[Bernard Menez]] a [[Marie-Hélène Breillat]] * 1976: ''Airport '77'', vum [[Jerry Jameson]] mam [[Jack Lemmon]] an [[Joseph Cotten]] * 1976: ''Meatcleaver Massacre'', vum [[Evan Lee]] * 1976: ''End of the World'', vum [[John Hayes]] mam [[Sue Lyon]] an [[Dean Jagger]] * 1976: ''Starship Invasions'', vum [[Ed Hunt]] mam [[Robert Vaughn]] an [[Daniel Pilon]] * 1977: ''Return from Witch Mountain'', vum [[John Hough]] mam [[Bette Davis]] * 1977: ''Circle of Iron'', vum [[Richard Moore]] mam [[David Carradine]] a [[Roddy McDowall]] * 1978: ''Caravans'', vum [[James Fargo]] mam [[Anthony Quinn]] a [[Michael Sarrazin]] * 1978: ''The Passage'', vum [[J. Lee Thompson]] mam Anthony Quinn a [[Malcolm McDowell]] * 1979: ''Arabian Adventure'', vum [[Kevin Connor]] mam [[Milo O'Shea]] a [[Capucine]] * 1979: ''Jaguar Lives!'', vum [[Ernest Pintoff]] mam [[Donald Pleasence]] a [[Barbara Bach]] * 1979: ''Bear Island'', vum Don Sharp mam [[Donald Sutherland]] a [[Vanessa Redgrave]] * 1979: ''[[1941]]'', vum [[Steven Spielberg]] mam [[John Belushi]] an [[Toshirô Mifune]] === vun 1980 bis 1989 === * 1980: ''Serial'', vum [[Bill Persky]] mam [[Tuesday Weld]] a [[Sally Kellerman]] * 1981: ''The Salamander'', vum [[Peter Zinner]] mam [[Franco Nero]] an Anthony Quinn * 1981: ''Desperate Moves'', vum [[Ovidio G. Assonitis]] * 1981: ''An Eye for an Eye'', vum [[Steve Carver]] mam [[Chuck Norris]] a [[Richard Roundtree]] * 1982: ''Safari 3000'', vum [[Harry Hurwitz]] mam David Carradine a [[Stockard Channing]] * 1982: ''The Return of Captain Invincible'', vum [[Philippe Mora]] mam [[Alan Arkin]] * 1982: ''House of the Long Shadows'', vum [[Pete Walker]] mam Vincent Price a Peter Cushing * 1984: ''The Rosebud Beach Hotel'', vum Harry Hurwitz mam [[Peter Scolari]] * 1984: ''Mask of Murder'', vum [[Arne Mattsson]] mam [[Rod Taylor]] a [[Valerie Perrine]] * 1984: ''Howling II: Stirba - Werewolf Bitch'', vum Philippe Mora mam [[Sybil Danning]] * 1986: ''Mio, min Mio'', vum [[Vladimir Grammatikov]] mam [[Christian Bale]] a [[Susannah York]] * 1987: ''The Girl'', vum Arne Mattsson mam Franco Nero * 1988: ''Dark Mission: Flowers of Evil'', vum Jesús Franco mam [[Christopher Mitchum]] a [[Brigitte Lahaie]] * 1988: ''La chute des aigles'', vum Jesús Franco mam [[Mark Hamill]] * 1988: ''[[The Return of the Musketeers]]'', vum Richard Lester mam [[Michael York]] a [[Geraldine Chaplin]] * 1989: ''La révolution française'', vum [[Robert Enrico]] a [[Richard T. Heffron]] mam [[Klaus Maria Brandauer]] a [[François Cluzet]] * 1989: ''Murder Story'', vum [[Eddie Arno]] a [[Markus Innocenti]] === vun 1990 bis 1999 === * 1990: ''Honeymoon Academy'', vum [[Gene Quintano]] mam [[Kim Cattrall]] a [[Leigh Taylor-Young]] * 1990: ''L'avaro'', vum [[Tonino Cervi]] mam [[Alberto Sordi]] a [[Laura Antonelli]] * 1990: ''Gremlins 2 - The New Batch'', vum [[Joe Dante]] mam [[John Glover]] a [[Phoebe Cates]] * 1991: ''The Rainbow Thief'', vum [[Alejandro Jodorowsky]] mam [[Peter O'Toole]] an [[Omar Sharif]] * 1991: ''Kabuto'', vum [[Gordon Hessler]] mam [[John Rhys-Davies]] an Toshirô Mifune * 1993: ''Jackpot'', vum [[Mario Orfini]] mam [[Adriano Celentano]] a [[Carroll Baker]] * 1994: ''Funny Man'', vum [[Simon Sprackling]] * 1994: ''Police Academy: Mission to Moscow'', vum [[Alan Metter]] mam [[Michael Winslow]] a [[Ron Perlman]] * 1995: ''A Feast At Midnight'', vum [[Justin Hardy]] mam [[Samuel West]] * 1996: ''The Stupids'', vum [[John Landis]] mam [[Tom Arnold]] an [[Jessica Lundy]] * 1998: ''Jinnah'', vum [[Jamil Dehlavi]] mam [[James Fox]] * 1998: ''Tale of the Mummy'', vum [[Russell Mulcahy]] mam [[Jason Scott Lee]] a [[Shelley Duvall]] * 1999: ''Sleepy Hollow'', vum [[Tim Burton]] mam [[Johnny Depp]] a [[Christina Ricci]] === vun 2000 bis 2009 === * 2001: ''[[The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring (Film)|The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring]]'', vum [[Peter Jackson]] mam [[Elijah Wood]], [[Ian McKellen]] a [[Cate Blanchett]] * 2002: ''[[The Lord of the Rings: The Two Towers (Film)|The Lord of the Rings: The Two Towers]]'', vum Peter Jackson mam Elijah Wood, [[Dominic Monaghan]] a [[Viggo Mortensen]] * 2002: ''[[Star Wars: Episode II - Attack of the Clones]]'', vum [[George Lucas]] mam [[Ewan McGregor]] an [[Natalie Portman]] * 2003: ''[[The Lord of the Rings: The Return of the King (Film)|The Lord of the Rings: The Return of the King]]'', vum Peter Jackson mam Elijah Wood, [[Sean Astin]] an [[Orlando Bloom]] * 2004: ''Les Rivières pourpres II - Les anges de l'apocalypse'', vum [[Olivier Dahan]] mam [[Jean Reno]], [[Benoît Magimel]] an [[Johnny Hallyday]] * 2005: ''Star Wars: Episode III - Revenge of the Sith'', vum George Lucas mam Ewan McGregor an Natalie Portman * 2005: ''[[Charlie and the Chocolate Factory (Film 2005)|Charlie and the Chocolate Factory]]'', vum Tim Burton mam Johnny Depp an [[Helena Bonham Carter]] * 2005: ''Greyfriars Bobby'', vum [[John Henderson]] mam [[James Cosmo]] an [[Tom Freeman]] * 2007: ''The Golden Compass'', vum [[Chris Weitz]] mam [[Nicole Kidman]] an [[Daniel Craig]] * 2008: [[Star Wars: The clone wars]] (Stëmm) * 2009: ''Boogie Woogie'', vum [[Duncan Ward]] mam [[Gillian Anderson]] an [[Charlotte Rampling]] * 2009: ''The Heavy'', vum [[Marcus Warren]] mam [[Stephen Rea]] * 2009: ''Triage'', vum [[Danis Tanovic]] mam [[Colin Farrell]] * 2009: ''Glorious 39'', vum [[Stephen Poliakoff]] mam [[Romola Garai]] === vun 2010 bis 2014 === * 2010: ''The Wicker Tree'', vum [[Robin Hardy]] mam [[Graham McTavish]] * 2010: ''Burke & Hare'', vum John Landis mam [[Tom Wilkinson]] an [[Tim Curry]] * 2010: ''The Resident'', vum [[Antti Jokinen]] mam [[Hilary Swank]] an [[Jeffrey Dean Morgan]] * 2011: ''Season of the Witch'', vum [[Dominic Sena]] mam [[Nicolas Cage]] a Ron Perlman * 2011: ''[[Hugo]]'', vum [[Martin Scorsese]] mam [[Ben Kingsley]] a [[Sacha Baron Cohen]] * 2012: ''The Hunting of the Snark'', vum [[Michael McNeff]] mam [[David Collier]] a [[Ryan Culver]] * 2012: ''Dark Shadows'', vum [[Tim Burton]] mam [[Johnny Depp]] a [[Michelle Pfeiffer]] * 2012: ''[[The Hobbit: An Unexpected Journey]]'', vum Peter Jackson mam [[Ian McKellen]] a [[Martin Freeman]] * 2013: ''[[Night Train to Lisbon]]'', vum [[Bille August]] mam [[Jeremy Irons]] a [[Mélanie Laurent]] * 2013: ''The Girl from Nagasaki'', vum [[Michel Comte]] an [[Ayako Yoshida]] mam [[Mariko Miyamitsu]] * 2014: ''[[The Hobbit: The Battle of the Five Armies]]'', vum Peter Jackson mam Ian McKellen, [[Orlando Bloom]] an [[Evangeline Lilly]] === TV === * ''[[Sherlock Holmes and the Leading Lady]]'' (1991) vum [[Peter Sasdy]] mam [[Patrick Macnee]] * ''[[Incident at Victoria Falls]]'' (1991) vum [[Bill Corcoran]] mam Patrick Macnee == Um Spaweck == {{Commonscat|Christopher Lee}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Lee Christopher}} [[Kategorie:Englesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Englesch Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1922]] [[Kategorie:Gestuerwen 2015]] [[Kategorie:Englesch Sänger]] [[Kategorie:Brittesch Rockmuseker]] [[Kategorie:Brittesch Schauspiller an der Computerspillindustrie]] [[Kategorie:Englesch Televisiounsschauspiller]] n76ke1v86tntedhy4l60fo3yt8fakaj 0 93034 2678231 2543092 2026-05-16T09:33:32Z Mobby 12 60927 k 2678231 wikitext text/x-wiki {{Infobox Land | Numm = '''Jugoslawien'''<br>'''Jugoslavija/Југославија''' ([[Serbokroatesch]])<br>'''Jugoslavija''' ([[Sloweenesch]])<br>'''Југославија''' ([[Mazedonesch]]) | Fändel = Yugoslav flags 1918 to 2003.png | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vu Jugoslawien | Wopen = Three Yugoslav Coats of Arms 1918 to 2003.png | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vu Jugoslawien | National Devise = | Kaart = Maps of Yugoslavia and FR Yugoslavia.svg | Kaart Breet = 200px | Offiziell Sprooch = [[Serbokroatesch]], [[Sloweenesch]], [[Mazedonesch]], [[Albanesch]] | Haaptstad = [[Belgrad]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = | Landeschef Titel = | Landeschef = | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Fläch Plaz = | Total Fläch = 1918–1941: 247.542<br>1954–1991: 255.804<br>1992–2003: 102.350 | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 1921:11.998.000<br>1991:23.271.000<br>2003:10.832.545 | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = [[7. Oktober]] | Nationalhymn = [[Hej Sloveni]] | Wärung = [[Jugoslaweschen Dinar]] (YUD) | Zäitzon = +1 | Internet TLD = [[.yu]] | Telefonsprefix = | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} '''Jugoslawien''' ([[serbokroatesch]] Југославија/''Jugoslavija'', [[sloweenesch]] Jugoslavija, [[mazedonesch]] Југославија, [[albanesch]] Jugosllavia, [[ungaresch]] Jugoszlávia, wiertlech iwwersat ''Südslawien'') war vun 1918/1929 bis 1992 respektiv 1992 bis 2003 d'Kuerzform vun engem Staatsnumm, deen e puer [[Staat]]en a [[Mëtteleuropa|Mëttel-]] a [[Südosteuropa]] bezeechent huet, déi a verschiddener territorialer a politescher Form existéiert hunn. Ënnerscheede muss een dat kinneklecht, dat haut sougenannt ''éischt Jugoslawien'' (1918–1941), dat sozialistescht ''zweet Jugoslawien'' (1943/45–1991/92) an d'''Bundesrepublik Jugoslawien'' déi aus Serbien a Montenegro bestanen huet (1992–2003). Vun 2003 bis 2006 hunn déi verbliwwen Deelrepublike [[Serbien]] a [[Montenegro]] de Staatebond ''[[Serbien a Montenegro]]'' forméiert, dee sech am territorialen a vëlkerrechtlechen Ëmfang net vun der Bundesrepublik Jugoslawien ënnerscheet huet. == Staatsnimm == Déi amtlech Bezeechnungen zanter der Grënnung vum 1. Dezember 1918 bis zur Opléisung vu Jugoslawien de 4. Februar 2003 ware follgend: * ''Kraljevstvo Srba Hrvata i Slovenaca'' (Kinnekräich vun de Serben, Kroaten a Sloweenen) – Vum Prënzregent Aleksandar Karađorđević den 1. Dezember 1918 proklaméiert. * ''Kraljevina Srba Hrvata i Slovenaca'' (Kinnekräich vun de Serben, Kroaten a Sloweenen) – Éischt Ëmbenennung opgrond vun der [[Vidovdan]]-Verfassung vum 28. Juni 1921 * ''Kraljevina Jugoslavija'' ([[Kinnekräich Jugoslawien]]) – No dem Putsch vum 6. Januar 1929 bis de 17. April 1941 * ''Demokratska Federativna Jugoslavija'' (Demokratescht Federatiivt Jugoslawien) – 29. November 1943 bis Enn 1945 * ''Federativna Narodna Republika Jugoslavija'' (Federativ Volleksrepublik Jugoslawien) – 31. Januar 1946 (nei Verfassung) bis 1963 * ''Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija'' ([[Sozialistesch Federativ Republik Jugoslawien]]) – 1963 bis 1992 * ''Savezna Republika Jugoslavija'' ([[Bundesrepublik Jugoslawien]]) – 27. April 1992 bis 4. Februar 2003 (dacks och als Rescht-Jugoslawien bezeechent; als neie Staat huet d'BRJ aus de fréiere sozialisteschen Deelrepubliken [[Sozialistesch Republik Serbien|Serbien]] a Montenegro bestanen.) == Literatur == === Geschicht === * Marie-Janine Calic: ''Geschichte Jugoslawiens im 20. Jahrhundert''. Beck, München 2010, ISBN 978-3-406-60646-5.<ref>[http://hsozkult.geschichte.hu-berlin.de/rezensionen/id=15610&count=10108&recno=5&type=rezbuecher&sort=datum&order=down Rezensioun vum Ljiljana Radonic, Universitéit Wien]</ref> * Johannes Grotzky: ''Balkankrieg. Der Zerfall Jugoslawiens und die Folgen für Europa''. Serie Piper, München [u.&nbsp;a.] 1993, ISBN 3-492-11894-1. * Diana Johnstone: ''Fools' Crusade: Yugoslavia, NATO and Western Delusions''. Monthly Review Press, New York 2002, ISBN 1-58367-084-X. * Peter Radan: ''The Break-up of Yugoslavia and International Law''. Routledge, New York/London 2002, ISBN 0-415-25352-7. * Holm Sundhaussen: ''Experiment Jugoslawien. Von der Staatsgründung bis zum Staatszerfall''. BI-Taschenbuchverlag, Mannheim 1993, ISBN 3-411-10241-1. * Holm Sundhaussen: ''Jugoslawien und seine Nachfolgestaaten 1943–2011: Eine ungewöhnliche Geschichte des Gewöhnlichen'', Böhlau, Wien [u.&nbsp;a.] 2012, ISBN 978-3-205-78831-7.<ref>[http://www.dradio.de/dlf/sendungen/andruck/1744520/ ''Zwischen Kollaborateuren und Widerstandkämpfern gab es nichts'', Rezensioun vum Martin Sander]</ref> === Allgemeng === * Kurt Hielscher: ''Jugoslavien: Slovenien, Kroatien, Dalmatien, Montenegro, Herzegowina, Bosnien, Serbien; Landschaft, Baukunst, Volksleben''. Wasmuth, Berlin 1926. === Kultur === * Antun Barac: ''Geschichte der jugoslavischen Literaturen von den Anfängen bis zur Gegenwart''. Harrassowitz, Wiesbaden 1977, ISBN 3-447-01874-7. * Udo Kultermann: ''Zeitgenössische Architektur in Osteuropa''. DuMont, Köln 1985, ISBN 3-7701-1554-6. * Ljiljana Blagojević: ''Modernism in Serbia. The elusive margins of Belgrade architecture, 1919–1941''. Inst. za književnost i umetnost, Belgrad 2003, ISBN 0-262-02537-X. * Wolfgang Thaler, Maroje Mrduljas, Vladimir Kulic: ''Modernism in Between – Architecture in Socialist Yugoslavia'', JOVIS Verlag, Berlin 2012, ISBN 978-3-86859-147-7. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Jugoslawien]] cschynype2672v469kyjpm94hui2cgp 2678240 2678231 2026-05-16T11:12:34Z GilPe 14980 Korr.; Upassungen 2678240 wikitext text/x-wiki {{Infobox Land | Numm = '''Jugoslawien'''<br>'''Jugoslavija/Југославија''' ([[Serbokroatesch]])<br>'''Jugoslavija''' ([[Sloweenesch]])<br>'''Југославија''' ([[Mazedonesch]]) | Fändel = Yugoslav flags 1918 to 2003.png | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vu Jugoslawien | Wopen = Three Yugoslav Coats of Arms 1918 to 2003.png | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vu Jugoslawien | National Devise = | Kaart = Maps of Yugoslavia and FR Yugoslavia.svg | Kaart Breet = 200px | Offiziell Sprooch = [[Serbokroatesch]], [[Sloweenesch]], [[Mazedonesch]], [[Albanesch]] | Haaptstad = [[Belgrad]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = | Landeschef Titel = | Landeschef = | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Fläch Plaz = | Total Fläch = 1918–1941: 247.542<br>1954–1991: 255.804<br>1992–2003: 102.350 | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 1921:11.998.000<br>1991:23.271.000<br>2003:10.832.545 | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = [[7. Oktober]] | Nationalhymn = [[Hej Sloveni]] | Wärung = [[Jugoslaweschen Dinar]] (YUD) | Zäitzon = +1 | Internet TLD = [[.yu]] | Telefonsprefix = | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} '''Jugoslawien''' ([[serbokroatesch]] Југославија/''Jugoslavija'', [[sloweenesch]] Jugoslavija, [[mazedonesch]] Југославија, [[albanesch]] Jugosllavia, [[ungaresch]] Jugoszlávia, wiertlech iwwersat ''Südslawien'') war vun 1918/1929 bis 1992 respektiv vun 1992 bis 2003 d'Kuerzform vun engem Staatsnumm, deen e puer [[Staat]]en a [[Mëtteleuropa|Mëttel-]] a [[Südosteuropa]] bezeechent huet, déi a verschiddener territorialer a politescher Form existéiert hunn. Ënnerscheede muss een dat kinneklecht, dat haut sougenannt ''éischt Jugoslawien'' (1918–1941), dat sozialistescht ''zweet Jugoslawien'' (1943/45–1991/92) an d'''Bundesrepublik Jugoslawien'' déi aus Serbien a Montenegro bestanen huet (1992–2003). Vun 2003 bis 2006 hunn déi verbliwwen Deelrepublicke [[Serbien]] a [[Montenegro]] de Staatebond ''[[Serbien a Montenegro]]'' forméiert, dee sech am territorialen a vëlkerrechtlechen Ëmfang net vun der Bundesrepublik Jugoslawien ënnerscheet huet. == Staatsnimm == Déi amtlech Bezeechnungen zanter der Grënnung vum 1. Dezember 1918 bis zur Opléisung vu Jugoslawien de 4. Februar 2003 ware follgend: * ''Kraljevstvo Srba Hrvata i Slovenaca'' (Kinnekräich vun de Serben, Kroaten a Sloweenen) – Vum Prënzregent Aleksandar Karađorđević den 1. Dezember 1918 proklaméiert; * ''Kraljevina Srba Hrvata i Slovenaca'' (Kinnekräich vun de Serben, Kroaten a Sloweenen) – Éischt Ëmbenennung opgrond vun der [[Vidovdan]]-Verfassung vum 28. Juni 1921; * ''Kraljevina Jugoslavija'' ([[Kinnekräich Jugoslawien]]) – No dem [[Putsch]] vum 6. Januar 1929 bis de 17. Abrëll 1941; * ''Demokratska Federativna Jugoslavija'' (Demokratescht Federatiivt Jugoslawien) – 29. November 1943 bis Enn 1945; * ''Federativna Narodna Republika Jugoslavija'' (Federativ Volleksrepublik Jugoslawien) – 31. Januar 1946 (nei Verfassung) bis 1963; * ''Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija'' ([[Sozialistesch Federativ Republik Jugoslawien]]) – 1963 bis 1992; * ''Savezna Republika Jugoslavija'' ([[Bundesrepublik Jugoslawien]]) – 27. Abrëll 1992 bis 4. Februar 2003 (dacks och als Rescht-Jugoslawien bezeechent; als neie Staat huet d'BRJ aus de fréiere sozialisteschen Deelrepublicke [[Sozialistesch Republik Serbien|Serbien]] a Montenegro bestanen.) == Literatur == === Geschicht === * Marie-Janine Calic: ''Geschichte Jugoslawiens im 20. Jahrhundert''. Beck, München 2010, ISBN 978-3-406-60646-5.<ref>[http://hsozkult.geschichte.hu-berlin.de/rezensionen/id=15610&count=10108&recno=5&type=rezbuecher&sort=datum&order=down Rezensioun vum Ljiljana Radonic, Universitéit Wien]</ref> * Johannes Grotzky: ''Balkankrieg. Der Zerfall Jugoslawiens und die Folgen für Europa''. Serie Piper, München [u.&nbsp;a.] 1993, ISBN 3-492-11894-1. * Diana Johnstone: ''Fools' Crusade: Yugoslavia, NATO and Western Delusions''. Monthly Review Press, New York 2002, ISBN 1-58367-084-X. * Peter Radan: ''The Break-up of Yugoslavia and International Law''. Routledge, New York/London 2002, ISBN 0-415-25352-7. * Holm Sundhaussen: ''Experiment Jugoslawien. Von der Staatsgründung bis zum Staatszerfall''. BI-Taschenbuchverlag, Mannheim 1993, ISBN 3-411-10241-1. * Holm Sundhaussen: ''Jugoslawien und seine Nachfolgestaaten 1943–2011: Eine ungewöhnliche Geschichte des Gewöhnlichen'', Böhlau, Wien [u.&nbsp;a.] 2012, ISBN 978-3-205-78831-7.<ref>[http://www.dradio.de/dlf/sendungen/andruck/1744520/ ''Zwischen Kollaborateuren und Widerstandkämpfern gab es nichts'', Rezensioun vum Martin Sander]</ref> === Allgemeng === * Kurt Hielscher: ''Jugoslavien: Slovenien, Kroatien, Dalmatien, Montenegro, Herzegowina, Bosnien, Serbien; Landschaft, Baukunst, Volksleben''. Wasmuth, Berlin 1926. === Kultur === * Antun Barac: ''Geschichte der jugoslavischen Literaturen von den Anfängen bis zur Gegenwart''. Harrassowitz, Wiesbaden 1977, ISBN 3-447-01874-7. * Udo Kultermann: ''Zeitgenössische Architektur in Osteuropa''. DuMont, Köln 1985, ISBN 3-7701-1554-6. * Ljiljana Blagojević: ''Modernism in Serbia. The elusive margins of Belgrade architecture, 1919–1941''. Inst. za književnost i umetnost, Belgrad 2003, ISBN 0-262-02537-X. * Wolfgang Thaler, Maroje Mrduljas, Vladimir Kulic: ''Modernism in Between – Architecture in Socialist Yugoslavia'', JOVIS Verlag, Berlin 2012, ISBN 978-3-86859-147-7. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Staate vun der Welt]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Jugoslawien]] q5guu9aridwxdgjriqbycsbtahyx2oz 0 100891 2678226 2649677 2026-05-16T09:17:09Z Zinneke 34 /* Galerie */ +1 2678226 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Jean-Pierre''' ("'''Jemp'''" oder "'''Jempy'''") '''Ker''', gebuer de [[5. Januar]] [[1900]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]] an och do den [[19. Juli]] [[1951]] gestuerwen, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Moler a Graveur. Hie war [[Schoulmeeschter]] am ''[[Institut des sourds-muets]]''. == Liewen a Karriär == De Jean-Pierre "Jemp" Ker war de Jong vum Eisebunnsbeamte Georges Ker an der Marie-Anne Henin. Hien huet op der [[Normalschoul]] an der Stad Lëtzebuerg an zu [[Berlin]] studéiert. Vun 1923 un huet hien um ''Institut des sourds-muets'' Coursë ginn. 1924 huet hie sech mat der Marie Charlotte (Maya) Knaff bestuet. Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] gouf hien op [[Tréier]] zwangsvsersat. Nieft senger Aktivitéit als Enseignant huet de Ker sech och fir de [[Scoutissem]] an de [[Sport]] engagéiert. Als jonke Mann war hien als [[Athletissem|Athleet]], [[Boxen|Boxer]] a [[Waasserball]]spiller aktiv. Méi spéit gouf hie Member vum Lëtzebuerger Olympesche Kommitee an de Sekretär vum Conseil Supérieur de l'Éducation Physique. Als Kënschtler war de Ker [[Autodidakt]].<ref>[[Lambert Herr]] (2001) [https://collections.mnaha.lu/fullscreen/000377774/158/ ''Signatures, portraits et auto-portraits : artistes plasticiens au Luxembourg'']. Luxemburg: Éditions Saint-Paul. ISBN 2-87963-382-6. p. 154.</ref> Hien huet an [[Aquarell]] an an Ueleg gemoolt, an Illustratioune fir (Kanner)bicher, Zäitschrëften a Kalennere gezeechent. 1933 gouf hie Member vum [[Cercle artistique de Luxembourg]] a war vun 1947 bis zu sengem Doud Tresorier vum Cercle. 1947 koum ''Châteaux du Luxembourg'' eraus, mat zwielef Bilddréck, wouvun der fënnef vum Ker a siwe vum [[Jean-Pierre Gleis]] waren.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/wbq1gs/pages/2/articles/DTL92 "Chateaux du Luxembourg"], ''Luxemburger Wort'', 16. Juli 1947 [Digitaliséiert vun der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik].</ref> Déi zwéin hu jiddereen a sengem Stil gemoolt; d'''[[Tageblatt|Escher Tageblatt]]'' huet dozou geschriwwen: <blockquote>"''Sie enthält von Jempy Ker fünf markige, herbe, schwarz-weiß Zeichnungen der Burgruinen von Brandenburg, Fels, Burglinster, Esch-Sauer und Hesperingen. Jede ein Kleinod, in bekannter subjektiver Meisterschaft vom Künstler aufgenommen und dargestellt. Jean-Pierre Gleis sieht objektiver und präsentiert seine Bilder mit allen Details und in feinster, eleganter Klarheit. Mit großer Treue für die photographisch-exakte Realität legt er uns die Bilder der Burgruinen von Ansemburg, Befort, Useldingen. Schieburg, Burscheid, Clerf und Vianden vor. Beide Zeichenmethoden sind gleich interessant und beachtenswert.''"<ref>[https://persist.lu/ark:70795/pkn8rm/pages/7/articles/DTL89 "Neuescheinungen : Châteaux du Luxembourg"], ''Escher Tageblatt'', 18 juli 1947 [Digitaliséiert vun der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik].</ref></blockquote> De Jemp Ker ass am Alter vun 51 Joer gestuerwen a gouf um [[Nikloskierfecht|Stater Nikloskierfecht]] begruewen.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/4mh2j6mbq/pages/10/articles/DIVL1135 "Monsieur Jemp KER"], Doudesannonce am ''Luxemburger Wort'', 21. Juli 1951; [https://persist.lu/ark:70795/4mh2j6mbq/pages/4/articles/DIVL292 "Jemp Ker †."], ''Luxemburger Wort'', 21. Juli 1951 [Digitaliséiert vun der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik].</ref> Posthum krut hien d'Gëlle Verdéngschtmedail vum ''[[Ordre national de la médaille du Mérite sportif|Mérite sportif]]''.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t7vnf0mnz/pages/5/articles/DIVL390 "Hohe sportliche Auszeichnung"], ''Luxemburger Wort'', 13. September 1951 [Digitaliséiert vun der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik].</ref> == Wierker (Auswiel) == *1935: Titelsäit vu''Klôr Stonnen'', e Lidderbuch fir Gesang a Piano vum A. Foos. *1945: Titelsäit vu ''Schreckesténer Visio’nen : D´Liewen an der Déportatio’n'' vum [[Jean Proess]]. Luxemburg: Imprimerie P. Linden. *1945: Illustratioune fir ''Madame Molitor & Cie'', e Buch vun der [[Ry Boissaux]]. Luxemburg: Éditions de l'imprimerie Saint Paul. *1946: Zertifikat fir d'Ernennung vum [[Winston Churchill]] zum Éierebierger vun der Stad Lëtzebuerg. *1946: Illustratioune fir d'Gedichtersammling ''Am Bambösch a soss am Land'' vum Dr. [[Ernest Feltgen]]. Luxemburg: Imprimerie P. Linden. *1946: Illustratioune fir ''Heeméchtsstêren : Séercher a Geschichten fir ons Kanner"'' vum [[Jempi Braun]]. Luxemburg: Joseph Befort. *1947: Titelsäite vun toursitesche Broschüre fir den Office Luxembourgeois de Tourisme, mat Texter vum [[Marcel Noppeney]]. *1947: Gravure fir ''Châteaux du Luxembourg''. Edition de l'Art de l'école. Luxemburg: Imprimerie P. Linden. *1948: Affiche fir d'''Loterie nationale''vum [[Œuvre nationale de secours grande-duchesse Charlotte]] (au profit de l'oeuvre nationale de secours Grande-Duchesse Charlotte 2me tranche 1948, tirage le 12 février). Luxemburg: Ed. Huss & Cie. *1949: Illustratioune fir ''Allerhand Reimercher, Sprechelcher, Gedichter, Lidder a Gebieder fir ons Kleng'' vum P. Schneider. == Galerie == <gallery heights="200" widths="200"> Jemp Ker - Falaises du Grund - 1933.jpg|Fielsen am Gronn (1933) Jemp Ker - Heeméchtsstêren - 1946.jpg|Titelbild ''Heeméchtsstêren'' (1946) vum Jempi Braun Jemp Ker - Heeméchtsstêren (Beim Kraiderliss) - 1946.jpg|"Beim Kraiderliss", Illustratioun aus ''Heeméchtsstêren'' (1946) Jemp Ker - Château d'Esch-s-Sûre - 1947.jpg|d'[[Buerg Esch-Sauer]] (1947) Jemp Ker - Loterie nationale - 1948.jpg|Affiche fir d'[[Loterie Nationale (Lëtzebuerg)|Nationalloterie]] (1948) File:Jemp Ker - Croix Rouge Luxembourgeoise.jpg|Plakat fir d'[[Croix-Rouge luxembourgeoise|Lëtzebuerger Rout Kräiz]] (1945-1950) File:Jemp Ker - d'Tuberkulos lauert iwerall. Loßt èr Kanner derge'nt impfen.jpg|Plakat fir eng Impfkampagne géint d'[[Tuberkulos]] vum Gesondheetsministère. </gallery> == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Konschtschafenden]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Jemp Ker|{{PAGENAME}}}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} ''Quell: Dësen Artikel gouf ausgebaut als Iwwersetzung vun {{nl}}[[:nl:Jemp Ker|Jemp Ker]] an der [https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Jemp_Ker&oldid=68800416 Versioun vum 26.01.2025] (Auteure bis dohi stinn do am Versiounshistorique).'' {{DEFAULTSORT:Ker Jean Pierre}} [[Kategorie:Gebuer 1900]] [[Kategorie:Gestuerwen 1951]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Moler]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Graveuren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Schoulmeeschteren]] [[Kategorie:Membere vum Cercle artistique de Luxembourg]] [[Kategorie:Gëlle Verdéngschtmedail vum Mérite sportif]] ps56lms4h7ullyqwc8ci3vo996lv7u2 0 101687 2678189 2552915 2026-05-15T17:39:36Z Johnny Chicago 17 /* Kino */ 2678189 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Terence Fisher''', gebuer den [[23. Februar]] [[1904]] zu [[London]], an och do gestuerwen den [[18. Juni]] [[1980]], war en englesche [[Filmregisseur]] Den Terence Fisher war ee vun den Haaptregisseure vun den [[Hammer Film Productions]]. Mat de Filmer ''The Curse of Frankenstein'' (1957) an ''Dracula'' (1958) huet hie gläich zwéi Schauspiller dem [[Peter Cushing]] als Dr. Victor Frankenstein an dem [[Christopher Lee]] als Grof Dracula de Wee zu enger grousser Filmcarrière opgemaach. Hien ass den 18. Juni 1980 am Alter vu 76 Joer zu London un engem Häerzschlag gestuerwen. == Filmographie == === Kino === * 1948: ''Song of Tomorrow'' * 1948: ''To the Public Danger'' (Kuerzfilm) * 1948: ''Portrait from Life'', mam [[Mai Zetterling]] an [[Herbert Lom]] * 1948: ''Colonel Bogey'' * 1949: ''Marry Me'', mam [[Derek Bond]] * 1949: ''The Astonished Heart'', mam [[Noel Coward]] a [[Margaret Leighton]] * 1950: ''So Long at the Fair'', mam [[Jean Simmons]] an [[Dirk Bogarde]] * 1951: ''Home to Danger'', mam [[Guy Rolfe]] * 1952: ''Distant Trumpet'', mam [[Derek Bond]] * 1952: ''The Last Page'' * 1952: ''Wings of Danger'', mam [[Zachary Scott]] a [[Kay Kendall]] * 1952: ''Stolen Face'', mam [[Paul Henreid]] a [[Lizabeth Scott]] * 1953: ''Mantrap'', mam Paul Henreid a [[Lois Maxwell]] * 1953: ''Four Sided Triangle'', mam [[Barbara Payton]] * 1953: ''Spaceways'', mam [[Howard Duff]] an [[Eva Bartok]] * 1953: ''Blood Orange'', mam [[Tom Conway]] an [[Eric Pohlmann]] * 1954: ''Face the Music'', mam [[Alex Nicol]] * 1954: ''The Stranger Came Home'', mam [[Paulette Goddard]] a [[William Sylvester]] * 1954: ''Murder by Proxy'', mam [[Belinda Lee]] * 1954: ''Mask of Dust'', mam [[Richard Conte]] * 1954: ''Three's Company'', Sketchen "The Surgeon" an "Take a Number", mam [[Elizabeth Sellars]] an [[George Benson]] * 1954: ''Final Appointment'' * 1955: ''Children Galore'', mam [[Eddie Byrne]] * 1955: ''Stolen Assignment'' * 1955: ''The Flaw'', mam [[Donald Houston]] * 1956: ''The Last Man to Hang?'', mam [[Tom Conway]] an Elizabeth Sellars * 1957: ''Kill Me Tomorrow'', mam [[Pat O'Brien]] a Lois Maxwell * 1957: ''[[The Curse of Frankenstein]]'', mam [[Peter Cushing]] an [[Hazel Court]] * 1958: ''[[Dracula (Film 1958)|Dracula]]'', mam Peter Cushing a [[Christopher Lee]] * 1958: ''[[The Revenge of Frankenstein]]'', mam Peter Cushing * 1959: ''[[The Hound of the Baskervilles (Film 1959)|The Hound of the Baskervilles]]'', mam Peter Cushing a [[Christopher Lee]] * 1959: ''The Man Who Could Cheat Death'', mam [[Anton Diffring]] an Hazel Court * 1959: ''The Mummy'', mam Peter Cushing, Christopher Lee an [[Yvonne Furneaux]] * 1960: ''Sword of Sherwood Forest'', mam [[Richard Greene]] a Peter Cushing * 1960: ''The Stranglers of Bombay'', mam [[Guy Rolfe]] * 1960: ''[[The Brides of Dracula]]'', mam Peter Cushing an [[Yvonne Monlaur]] * 1960: ''The Two Faces of Dr. Jekyll'', mam [[Paul Massie]], Christopher Lee an [[Dawn Addams]] * 1961 ''The Devil's Hands'' (Kuerzfilm) * 1961 ''[[The Curse of the Werewolf]]'', mam [[Oliver Reed]] * 1962: ''[[The Phantom of the Opera (Film 1962)|The Phantom of the Opera]]'', mam Herbert Lom an [[Heather Sears]] * 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'', mam Christopher Lee a [[Senta Berger]] * 1963: ''The Horror of It All'', mam [[Pat Boone]] an [[Dennis Price]] * 1964: ''The Gorgon'', mam Christopher Lee a Peter Cushing * 1965: ''The Earth Dies Screaming'', mam Dennis Price * 1966: ''Island of Terror'', mam Peter Cushing an [[Edward Judd]] * 1966: ''[[Dracula: Prince of Darkness]]'', mam Christopher Lee a [[Barbara Shelley]] * 1967: ''Night of the Big Heat'', mam Christopher Lee a Christopher Lee * 1967: ''Frankenstein Created Woman'', mam [[Peter Cushing]] a [[Susan Denberg]] * 1968: ''The Devil Rides Out'', mam Christopher Lee * 1969: ''[[Frankenstein Must Be Destroyed]]'', mam Peter Cushing a [[Veronica Carlson]] * 1974: ''Frankenstein and the Monster from Hell'', mam Peter Cushing == Literatur == * Stéphane Bourgoin, ''Terence Fisher'', Edilig, 1984, 127 p. * Wheeler Winston Dixon, ''The Charm of Evil: The Life and Films of Terence Fisher'', Scarecrow Press, 1991, 574 p. == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Fisher Terence}} [[Kategorie:Englesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Gebuer 1904]] [[Kategorie:Gestuerwen 1980]] ix9k90hd409s3dn93b1f0txrwtwsc9p 0 103107 2678114 2630093 2026-05-15T13:03:46Z GilPe 14980 2678114 wikitext text/x-wiki {{Infobox Buslinn}} D''''AVL-Linn 21''' ass eng [[Linn (Verkéier)|Buslinn]] vun de [[Autobus de la Ville de Luxembourg|Stater Bussen]]. Se fiert zanter dem [[13. Dezember]] [[2020]] um Trajet [[Kierchbierg]], Luxexpo, Entrée Sud - [[Uewerstad|Stad]] - [[Rollengergronn]] - [[Millebaach (Stad Lëtzebuerg)|Millebaach]] - [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] an zeréck. D'Linn 21 huet 28 Arrêten um Aller an der 29 um Retour. Se fiert vu méindes bis freides all 15 Minutten, samschdes all 20 Minutten a sonndes all hallef Stonn. == Halten op der Linn 21 == (''D'Nimm vun den Halte si sou uginn, wéi s'am offizielle Fuerplang publizéiert sinn''.) {| class="wikitable mw-collapsible" ! !Halten !Bemierkung |- |[[Fichier:BSicon KHSTa.svg|20px]] |Eich, Centre Culturel |gemeinsamen Terminus mat der [[AVL-Linn 23|Linn 23]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Eecher Plaz | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] ↑ |École Eich | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Eecher Schmelz | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Siwemuergen | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Peiffeschbierg | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Villeroy & Boch | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Roudebierg | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Val St André | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Val Fleuri | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Beim Klomp | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Bei der Fiels | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Biischtefabrick | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Stäreplaz / Étoile |[[Fichier:BSicon_TRAM.svg|20x20px]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] ↓ |Wampach | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Hamilius |[[Fichier:BSicon_TRAM.svg|20x20px]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Fondation Pescatore | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Rout Bréck - Pafendall |[[Fichier:BSicon_TRAM.svg|20x20px]] [[Fichier:BSicon_FUNI.svg|20x20px]] [[Fichier:BSicon_BAHN.svg|20x20px]] [[Gare Pafendall-Kierchbierg]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |B. E. I. | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Jean Monnet | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Antoine de St Exupéry | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Konrad Adenauer | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Coudenhove-Kalergi | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Albert Borschette | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Réimerwee | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Alphonse Weicker |[[Fichier:BSicon_TRAM.svg|20x20px]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] |Hôpital Kirchberg | |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] ↓ |Hugo Gernsback |[[Fichier:BSicon_TRAM.svg|20x20px]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] ↑ |Luxexpo |[[Fichier:BSicon_TRAM.svg|20x20px]] |- |[[Fichier:BSicon HST.svg|20px]] ↑ |Poutty Stein | |- |[[Fichier:BSicon KHSTe.svg|20px]] |Luxexpo Entrée Sud |gemeinsamen Terminus mat der [[AVL-Linn 18|Linn 18]] |} == Entwécklung vun der Linn 21 == Mat der selwechter Linnennummer goufe follgend Trajete gefuer: *virun 1996: ''et gouf keng Linn mat der Nummer 21'' *1996 - 1999: Dummeldeng - Kierchbierg - Weimeschhaff an zeréck. *1999 - 2003: Gare - Stad - Weimeschhaff - rue du Grunewald an zeréck. *2003 - 2008: (P+R Bouillon) - Gare - Stad - Weimeschhaff - rue du Grunewald an zeréck. *15.09.2008 - 14.12.2014: Eech - Millebaach - Rollengergronn - Stad - Gare - Gaasperecherbierg - Cloche d'or *15.12.2014 - 18.02.2018: Eech - Millebaach - Rollengergronn - Stad - Gare - [[Parkplaz#Park and ride|P+R]] Lëtzebuerg-Süd - Cloche d'or *19.02.2018 - 12.12.2020: Eech - Millebaach - Rollengergronn - Stad - Gare - [[Parkplaz#Park and ride|P+R]] Lëtzebuerg-Süd Mat der Ouverture vum [[Lycée Vauban]] gouf den Trajet am Februar 2018 tëscht der Gare an dem [[Ban de Gasperich|Gaasperecher Bann]] geännert fir eng Halt beim [[Campus francophone]] unzefueren<ref>[[Rita Ruppert]], „Mit dem Bus zur Schule“, am Luxemburger Wort vum 17. Februar 2018, S. 27</ref>. Am Kader vum Tramsschantje gouf et zwou Upassungen: de 15. Oktober 2018 ass den Trajet an der Uewerstad ugepasst ginn an d'Linn 21 ass vun do un a Richtung Houwald net méi duerch d'[[Avenue Émile-Reuter|Arsenalstrooss]], ma iwwer d'[[Avenue Monterey|Montereysavenue]] gefuer. Den 3. November 2019 gouf och d'Streck tëscht der Gare an der Uewerstad geännert: d'Linn ass dunn iwwer d'[[Al Avenue]], d'[[Al Bréck]] an de [[Boulevard Franklin-D.-Roosevelt (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Roosevelt]] amplaz iwwer d'[[Avenue de la Liberté (Stad Lëtzebuerg)|Nei Avenue]] an d'[[Adolphe-Bréck|Nei Bréck]] gefuer<ref>[https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/1418252.html De Minister François Bausch huet déi "Al Bréck" offiziell fir Busser opgemaach] op rtl.lu de 4. November 2019, fir d'lescht gekuckt den 9. November 2019</ref>. == Um Spaweck == {{Commonscat|Ligne 21 (AVL)|{{PAGENAME}}}} * [https://www.vdl.lu/se-deplacer/en-bus/horaires-et-depart-en-temps-reel/lignes Linn 21 op der Säit vun der Stad Lëtzebuerg] {{Navigatioun Buslinnen an der Stad Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:AVL-Linnen|AVL 21]] b9kd30d7639c6o5kc1gxq3r2d5dewej 0 113170 2678124 2678072 2026-05-15T14:17:15Z Volvox 4050 2678124 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der Päiperleksaart Pohunn (''Aglais io'')|d'Vullegattung|Pohunn}} {{Infobox Déieren | Numm = Pohunn | An anere Sproochen = | Bild = Aglais io LC0131.jpg | Bildtext = Pohunn | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Nymphalidae]] | Ënnerfamill = [[Nymphalinae]] | Gattung = [[Aglais]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Aglais io | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ([[Carl von Linné|<span style="font-variant:small-caps">Linnaeus</span>]], 1758) }} De '''Pohunn'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Aglais io''; fréier och ''Inachis io'', ''Vanessa io'', ''Nymphalis io'' oder ''Papilio io'') ass eng [[Päiperlek]]s[[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Nymphalidae]], der Ënnerfamill vun den [[Nymphalinae]], dem [[Stamm (Biologie)|Stamm]] vun den [[Nymphalini]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Aglais]]''. Op [[Däitsch]] gëtt en ''Tagpfauenauge'' genannt, op [[Franséisch]] ''Paon du jour'' an op [[Englesch]] ''Peacock''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet de Pohunn op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. [[Fichier:Pfauenauge11b.jpg|thumb|Beim Friessen op der Bléi vun engem [[Buddleja davidii]].]] [[Fichier:Inachis io qtl5.jpg|thumb|Ënnescht Säit vum Flillek]] [[Fichier:Nymphalis io 01 (HS).JPG|thumb|Nascht mat jonke Raupen]] [[Fichier:Inachis io qtl4.jpg|thumb|Raup, déi e [[Brennessel]]sblat frësst]] [[Fichier:Inachis.io.7344.jpg|thumb|Popp vun der 2. Generatioun]] [[Fichier:Pupation - Inachis io.jpg|thumb|Verpoppung am Minuttentakt]] == Ausgesinn== Dem Pohunn seng Flilleken hunn eng Spanwäit vu 50 bis 55 Millimeter. D'Grondfaarf dovun ass raschtbrong, charakteristesch ass awer vir an hannen op der Flillekespëtzt e schwaarz, giel a blo gefierfte Fleck, deen engem [[A (Sënnesorgan)|A]] gläicht, e bësse wéi déi un de Schwanzfiedere vun engem männleche [[Pohunn]], dohier och säin Numm. Do dernieft ginn et um ieweschte Bord vum Flillek schwaarz a wäiss Flecken. De Rescht vum Flillek ass grobrong, geneesou wéi och de Kierper. Déi ënnescht (oder baussenzeg) Säit vum Flillek ass donkelgro a schwaarz marbréiert. Déi onscheinbar Faarf ass, wann en do sëtzt, eng Tarnung géint Friessfeinden, wärend bei Gefor déi zwee „Aen“ déi ofschrecke sollen. D'[[Raup (Päiperlek)|Raupe]] gi ronn 42 Millimeter laang. Si si schwaarz mat klengen, wäissen Tëppelen an hu schwaarz Daren. D'Insekte sinn, ausser am Norden an an Deeler vun der [[Ibeeresch Hallefinsel|ibeerescher Hallefinsel]] an a [[Griicheland]], a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] doheem a wäit verbreet, sou wéi och an [[Asien]] bis a [[Japan]]. Si komme bis op eng Héicht vun 2500 Meter vir. Si gi gutt mat der vum Mënsch verännerter Ëmwelt eens, ë.&nbsp;a. well d'[[Brennessel]]en (''Urtica dioica''), déi duerch Düngung séier wuessen, zum Haaptkascht vun de Raupen zielt. Et sinn all Joers zwou Generatiounen ënnerwee: Déi éischt flitt vu Juni bis August, woubäi jee no Wieder eng [[Diapaus]] vu Juli bis Oktober agehale gëtt; déi zweet vun August bis Oktober. No der Iwwerwanterung kënnen d'Päiperleke scho vu Mäerz bis Mee gesi ginn. D'Weibercher leeë 50 bis 200 Eeër ënnen op d'Blieder vun de Fudderplanzen. Dës si ronn ee Millimeter grouss, gréng an hunn aacht reng Rëppen de laange Wee. No zwou bis dräi Woche kommen déi ronn dräi Millimeter laang Raupen eraus. Dës hunn eng wäisselzeg bis gréngelzeg Faarf an eng blénkeg, schwaarz Kappkapsel. Si liewe beieneen a strëppen hir Haut schonn no e puer Deeg eng éischt Kéier. Duerno si se grobrong a leeën dann e [[Kokon]] un. No dräi bis véier Wochen an nodeem se sech nach e puermol gehait hunn, sinn d'Raupen ausgewuess an hunn ewell eng schwaarz Faarf mat wäisse Punkten. Da verzéien se sech, fir sech op engem Aascht ze [[Popp (Päiperlek)|verpoppen]]. No engem bis zwéin Deeg bascht d'Haut um Réck vun der Raup an d'Popp kënnt eraus. Jonk Poppen hunn eng hellgréng Faarf, déi duerno grogréng an da brongelzeg gëtt. Ausserdeem sinn op der Popp Dären a metallfaarweg Flecken. No ronn zwou Woche platzt d'Poppenhüll der Nout no an de Päiperlek ([[Imago (Zoologie)|Imago]]) druddelt sech eraus. Ier e fortflitt, mussen d'Flilleken duerch Bluttflëssegkeet opgepompelt ginn an dréchnen. Geschwënn duerno si se prett fir sech ze verkoppelen a kënne sou déi nächst Generatioun ervirbréngen. == Literatur == * Hans-Josef Weidemann: ''Tagfalter: beobachten, bestimmen''. Naturbuch-Verlag, Augsburg 1995, ISBN 3-89440-115-X * Günter Ebert: ''Die Schmetterlinge Baden-Württembergs''. Band 1 Tagfalter I. Ulmer Verlag, Stuttgart 1993, ISBN 3-8001-3451-9 == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Aglais io}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Aglais_io Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] ctfplmj9l8elwvy2vmqqwnw83ra77r3 0 115757 2678195 2621345 2026-05-15T17:43:37Z Johnny Chicago 17 /* vun 1960 bis 1969 */ 2678195 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Roland Armontel''', gebuer als '' Auguste Louis Magnin '' den [[21. Dezember]] [[1901]] zu [[Vimoutiers]], a gestuerwen den [[8. Mäerz]] [[1980]] zu Paräis, war e [[Frankräich|franséische]] [[Schauspiller]]. De Roland Armontel, och a ville Filmer als Armontel gefouert, war an iwwer 100 TV- a Kinosfilmer ze gesinn. Hien huet a Filmer vu sou bedeitende Regisseure wéi [[Raymond Bernard]], [[René Clair]], [[Claude Autant-Lara]], [[Marcel Carné]] a [[René Clément]] matgespillt. == Filmographie == === Kino === ==== vun 1932 bis 1939 ==== * 1932: ''[[Les gaîtés de l'escadron (Film 1932)|Les gaîtés de l'escadron]]'' - Regie: [[Maurice Tourneur]] - Haaptacteuren: [[Raimu]], [[Jean Gabin]], [[Fernandel]] * 1933: ''Touchons du bois'' - Regie: [[Maurice Champreux]] - Haaptacteuren: [[Armand Bernard]], [[Jeanne Cheirel]] * 1934: ''[[Les misérables (Film 1934)|Les misérables]]'' - Regie: [[Raymond Bernard]] - Haaptacteuren: [[Harry Baur]], [[Charles Vanel]], [[Charles Dullin]] * 1934: ''[[Dédé (Film 1934)|Dédé]]'' - Regie: [[René Guissart]] - Haaptacteuren: [[Albert Préjean]], [[Danielle Darrieux]] * 1934: ''[[La dame aux camélias (Film 1934)|La dame aux camélias]]'' - Regie: [[Fernand Rivers]] - Haaptacteuren: [[Yvonne Printemps]], [[Pierre Fresnay]] * 1938: ''[[Prisons de femmes (Film 1938)|Prisons de femmes]]'' - Regie: [[Roger Richebé]] - Haaptacteuren: [[Viviane Romance]], [[Renée Saint-Cyr]] * 1939: ''Le déserteur'' - Regie: [[Léonide Moguy]] - Haaptacteuren: [[Jean-Pierre Aumont]], [[Corinne Luchaire]] ==== vun 1940 bis 1949 ==== * 1940: ''[[Battement de cœur (Film)|Battement de cœur]]'' - Regie: [[Henri Decoin]] - Haaptacteuren: Danielle Darrieux, [[Claude Dauphin]], [[André Luguet]] * 1941: ''Mam'zelle Bonaparte'' - Regie: [[Maurice Tourneur]] - Haaptacteuren: [[Edwige Feuillère]], [[Raymond Rouleau]] * 1941: ''La symphonie fantastique'' - Regie: [[Christian-Jaque]] - Haaptacteuren: [[Renée Saint-Cyr]], [[Jean-Louis Barrault]] * 1944: ''[[Les petites du quai aux fleurs]]'' - Regie: [[Marc Allégret]] - Haaptacteuren: [[Odette Joyeux]], [[Louis Jourdan]], [[Bernard Blier]] * 1944: ''Florence est folle'' - Regie: [[Georges Lacombe (Filmregisseur)|Georges Lacombe]] - Haaptacteuren: [[Annie Ducaux]], [[André Luguet]] * 1945: ''Jéricho'' - Regie: [[Henri Calef]] - Haaptacteuren: [[Jean Marais]], [[Pierre Dux]] * 1945: ''La boîte aux rêves'' - Regie: [[Yves Allégret]], [[Jean Choux]] - Haaptacteuren: Viviane Romance, [[Frank Villard]] * 1946: ''L'Idiot'' - Regie: [[Georges Lampin]] - Haaptacteuren: Edwige Feuillère, [[Lucien Coëdel]], [[Gérard Philipe]] * 1946: ''L'arche de Noé'' - Regie: [[Henri Jacques]] - Haaptacteuren: [[Pierre Brasseur (Schauspiller)|Pierre Brasseur]], Armand Bernard * 1946: ''[[Les chouans (Film 1947)|Les chouans]]'' - Regie: Henri Calef - Haaptacteuren: [[Jean Marais]], [[Marcel Herrand]], [[Pierre Dux]] * 1946: ''La maison sous la mer'' - Regie: Henri Calef - Haaptacteuren: [[Viviane Romance]], [[Clément Duhour]] * 1946: ''[[Le silence est d'or]]'' - Regie: [[René Clair]] - Haaptacteuren: [[Maurice Chevalier]], [[François Périer]], [[Dany Robin]] * 1946: ''Les trois cousines'' - Regie: [[Jacques Daniel-Norman]] - Haaptacteuren: [[Rellys]], [[Andrex]] * 1947: ''La revanche de Baccarat'' - Regie: [[Jacques de Baroncelli]] - Haaptacteuren: Pierre Brasseur, Sophie Desmarets * 1947: ''Clochemerle'' - Regie: [[Pierre Chenal]] - Haaptacteuren: [[Saturnin Fabre]], [[Jean Brochard]] * 1947: ''Émile l'Africain'' - Regie: [[Robert Vernay]] - Haaptacteuren: Fernandel, [[Alexandre Rignault]] * 1947: ''Éternel conflit'' - Regie: [[Georges Lampin]] - Haaptacteuren: [[Fernand Ledoux]], [[Annabella]], [[Michel Auclair]] * 1947: ''Le dolmen magique'' - Regie: [[Léon Mathot]] * 1947: ''Le mannequin assassiné'' - Regie: [[Pierre de Hérain]] - Haaptacteuren: [[Blanchette Brunoy]], [[Julien Carette]] * 1947: ''Par la fenêtre'' - Regie: [[Gilles Grangier]] - Haaptacteuren: [[Bourvil]], [[Suzy Delair]] * 1947: ''Route sans issue'' - Regie: [[Jean Stelli]] - Haaptacteuren: [[Claude Dauphin]], [[René Blancard]] * 1948: ''[[Rocambole (Film 1948)|Rocambole]]'' - Regie: [[Jacques - de Baroncelli]] - Haaptacteuren: Pierre Brasseur, [[Sophie Desmarets]] * 1948: ''[[Les amants de Vérone]]'' - Regie: [[André Cayatte]] - Haaptacteuren: [[Serge Reggiani]], [[Anouk Aimée]] * 1948: ''La vie est un rêve'' - Regie: [[Jacques Séverac]] * 1948: ''Le sorcier du ciel'' - Regie: [[Marcel Blistène]] - Haaptacteuren: [[Georges Rollin]], [[Marie Daëms]], [[Dora Doll]] * 1948: ''La bataille du feu'' - Regie: [[Maurice de Canonge]] - Haaptacteuren: [[Pierre Larquey]], [[Yves Deniaud (Schauspiller)|Yves Deniaud]] * 1949: ''L'ange rouge'', - Regie: [[Jacques Daniel-Norman]] - Haaptacteuren: [[Paul Meurisse]], [[Tilda Thamar]] * 1949: ''Véronique'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: [[Giselle Pascal]], [[Jean Desailly]] * 1949: ''Plus de vacances pour le bon dieu'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: [[Pierre Larquey]], [[Antoine Balpêtré]] * 1949: ''Occupe-toi d'Amélie'' - Regie: [[Claude Autant-Lara]] - Haaptacteuren: Danielle Darrieux, Jean Desailly * 1949: ''La danseuse de Marrakech'' - Regie: Léon Mathot * 1949: ''Le martyr de Bougival'' - Regie: [[Jean Loubignac]] - Haaptacteuren: [[Jeanne Fusier-Gir]], [[Simone Michels]] ==== vun 1950 bis 1959 ==== * 1950: ''[[Sans tambour ni trompette (Film 1950)|Sans tambour ni trompette]]'' - Regie: [[Roger Blanc]] - Haaptacteuren: Gaby Morlay, [[Jules Berry]] * 1950: ''Clara de Montargis'' - Regie: [[Henri Decoin]] - Haaptacteuren: [[Ludmilla Tchérina]], [[Michel François]] * 1950: ''Le gang des tractions-arrière'' - Regie: [[Jean Loubignac]] - Haaptacteuren: Jules Berry, [[Raymond Cordy]] * 1950: ''[[Minne, l'ingénue libertine]]'' - Regie: [[Jacqueline Audry]] - Haaptacteuren: [[Danièle Delorme]], [[Frank Villard]] * 1950: ''Ce bon monsieur Durand'' - Kuerzfilm - Regie: [[Carlo Felice Tavano]] * 1950: ''Pipe, le chien'' - Kuerzfilm - Regie: [[Henri Verneuil]] * 1951: ''La belle image'' - Regie: [[Claude Heymann]] - Haaptacteuren: Frank Villard, [[Françoise Christophe]], Pierre Larquey * 1951: ''Bouquet de joie'' - Regie: [[Maurice Cam]] * 1951: '' Le aventure di Mandrin'' - Regie: [[Mario Soldati]] - Haaptacteuren: [[Raf Vallone]], [[Jacques Castelot]], [[Silvana Pampanini]] * 1951: ''Le passage de Vénus'' - Regie: [[Maurice Gleize]] - Haaptacteuren: Pierre Larquey, Blanchette Brunoy * 1951: ''La demoiselle et son revenant'' - Regie: [[Marc Allégret]] - Haaptacteuren: [[Robert Dhéry]], [[Jean Richard]] * 1952: ''Monsieur Leguignon, lampiste'' - Regie: [[Maurice Labro]] - Haaptacteuren: Yves Deniaud, [[Jane Marken]] * 1952: ''Deux de l'escadrille'' - Regie: Maurice Labro - Haaptacteuren: Jean Richard, [[Magali Noël]] * 1953: ''[[Quitte ou double (Film 1953)|Quitte ou double]]'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: [[René Blancard]], [[Danielle Godet]] * 1952: ''Tambour battant'' - Regie: [[Georges Combret]] - Haaptacteuren: [[Alfred Adam]], [[Rita Castel]] * 1953: ''La caraque blonde'' - Regie: Jacqueline Audry - Haaptacteuren: Tilda Thamar, [[Roger Pigaut]] * 1953: ''Mourez, nous ferons le reste'' - Regie: [[Christian Stengel]] - Haaptacteuren: [[Magali Noël]], [[Roger Nicolas]] * 1953: ''Piédalu député'' - Regie: [[Jean Loubignac]] - Haaptacteuren: [[Ded Rysel]], Raymond Cordy * 1955: ''[[Razzia sur la chnouf]]'' - Regie: Henri Decoin - Haaptacteuren: [[Jean Gabin]], [[Lino Ventura]], [[Marcel Dalio]] * 1955: ''[[Don Juan (Film 1956)|Don Juan]] '' - Regie: [[John Berry]] - Haaptacteuren: Fernandel, [[Carmen Sevilla]], [[Fernando Rey]] * 1955: ''Ces sacrées vacances'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: Sophie Desmarets, [[Cesare Danova]], [[Danielle Godet]] * 1955: ''L'affaire des poisons'' - Regie: Henri Decoin - Haaptacteuren: Danielle Darrieux, [[Viviane Romance]], Paul Meurisse * 1956: ''[[Le feu aux poudres]]'' - Regie: Henri Decoin - Haaptacteuren: [[Raymond Pellegrin]], Charles Vanel, [[Peter van Eyck]] * 1956: ''Quelle sacrée soirée'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: [[Christine Carère]], Dora Doll, [[Noël Roquevert]] * 1956: ''Miss catastrophe'' - Regie: [[Dimitri Kirsanoff]] - Haaptacteuren: Sophie Desmarets, [[Philippe Nicaud]], [[Gérard Séty]] * 1957: ''[[Tahiti ou la joie de vivre]]'' - Regie: [[Bernard Borderie]] - Haaptacteuren: [[Georges de Caunes]], [[Pascale Petit]] * 1957: ''[[Trois jours à vivre]]'' - Regie: [[Gilles Grangier]] - Haaptacteuren: [[Daniel Gélin]], [[Jeanne Moreau]], Lino Ventura * 1957: ''Sénéchal le magnifique'' - Regie: [[Jean Boyer (Regisseur)|Jean Boyer]] - Haaptacteuren: Fernandel, [[Nadia Gray]] * 1957: ''Ni vu, ni connu'' - Regie: [[Yves Robert]] - Haaptacteuren: [[Louis de Funès]], [[Noëlle Adam]], [[Claude Rich]] * 1958: ''[[Les tricheurs]]'' - Regie: [[Marcel Carné]] - Haaptacteuren: Pascale Petit, [[Andréa Parisy]], [[Jacques Charrier]] * 1958: ''L'increvable'' - Regie: [[Jean Boyer (Regisseur)|Jean Boyer]] - Haaptacteuren: [[Darry Cowl]], [[Line Renaud]], [[Michel Galabru]] * 1958: ''Drôles de phénomènes'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: Sophie Desmarets, [[Philippe Clay]] * 1958: ''Nuits de Pigalle'' - Regie: [[Georges Jaffé]] - Haaptacteuren: Yves Deniaud, Danielle Godet ==== vun 1960 bis 1969 ==== * 1960: ''Tête folle'' - Regie: Robert Vernay - Haaptacteuren: [[Annie Cordy]], Jean Richard * 1962: ''[[Un chien dans un jeu de quilles (Film 1962)|Un chien dans un jeu de quilles]]'' - Regie: [[Fabien Collin]] - Haaptacteuren: [[Christian Marquand]], [[Elke Sommer]] * 1962: ''Le diable et les dix commandements'' - Episod: ''Tes père et mère honoreras''- Regie: [[Julien Duvivier]] - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], Danielle Darrieux * 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'' - Regie: [[Terence Fisher]] - Haaptacteuren: [[Christopher Lee]], [[Hans Söhnker]], [[Senta Berger]] * 1963: ''El secreto de Tomy'' - Regie: [[Antonio del Amo]] - Haaptacteuren: [[Fabienne Dali]], [[Joselito]] * 1963: ''La foire aux cancres'' - Regie: [[Louis Daquin]] - Haaptacteuren: [[Dominique Paturel]], [[Christian Marin]] * 1963: ''[[Maigret voit rouge]]'' - Regie: Gilles Grangier - Haaptacteuren: Jean Gabin, [[Françoise Fabian]], [[Paul Frankeur]] * 1965: ''[[Paris brûle-t-il? (Film)|Paris brûle-t-il?]]'' - Regie: [[René Clément]] - Haaptacteuren: [[Jean-Paul Belmondo]], [[Charles Boyer]], [[Leslie Caron]] * 1968: ''Béru et ces dames'' - Regie: [[Guy Lefranc]] - Haaptacteuren: Gérard Barray, Jean Richard, [[Maria Mauban]] * 1968: '' Moartea lui Joe Indianul'' - Regie: [[Mihai Iacob]], [[Wolfgang Liebeneiner]] * 1969: ''L'homme aux chats'' - Kuerzfilm - Regie: [[Henri Glaeser]] ==== vun 1970 bis 1979 ==== * 1970: ''Et qu'ça saute'' - Regie: [[Guy Lefranc]] - Haaptacteuren: [[Henri Salvador]], [[Jean-Pierre Darras]] * 1970: ''Sur un arbre perché'' - Regie: [[Serge Korber]] - Haaptacteuren: Louis de Funès, [[Geraldine Chaplin]], [[Alice Sapritch]] * 1975: ''La bête'' - Regie: [[Walerian Borowczyk]] - Haaptacteuren: [[Sirpa Lane]], [[Marcel Dalio]], [[Guy Tréjan]] * 1976: ''Un mari, c'est un mari'' - Regie: [[Serge Friedman]] - Haaptacteuren: [[Louis Velle]], [[Frédérique Hébrard]] * 1979: ''Le temps des vacances'' - Regie: [[Claude Vital]] - Haaptacteuren: [[Nathalie Delon]], [[Daniel Ceccaldi]] == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Armontel Roland}} [[Kategorie:Franséisch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Franséisch Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1901]] [[Kategorie:Gestuerwen 1980]] 6pks8ebl64m0dvkrnz27wviw4w43467 0 116951 2678219 2635087 2026-05-16T08:48:36Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678219 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Andrzej Szeptycki''', gebuer den [[9. Juli]] [[1939]] zu Dziewiętniki bei [[Lwiw|Lwiw (Lemberg)]] (deemools [[Polen|polnesch]]), a gestuerwen den [[28. September]] [[2008]] zu [[Kraków]], war e polneschen Taxonomist, dee sech op d'[[Collembola|Collembolen]] an d'[[Protura|Proture]] spezialiséiert hat. Den Andrzej Szeptycki huet 1976 op der Adam Mickiewicz Universitéit vu [[Poznań]] habilitéiert; 1987 gouf hie Professer. Vun 1962 bis 2008 huet hien als Chercheur am “Institute of Systematics and Evolution of Animals" vun der polnescher Akademie vun de Wëssenschaften zu Kraków geschafft. Vun 1982 bis 1984 war hie den Direkter vum "Department of Systematics and Experimental Zoology" a vun 1988 bis 1994 Sous-Direkter vum "Department of Systematics and Experimental Zoology"; vun 1994 bis 1997 huet hien den "Department of Invertebrate Zoology" vum Institut geleet. Den Andrzej Szeptycki ass den Auteur respektiv Coauteur vun 119 wëssenschaftlechen Artikelen. Hien huet 7 nei Gattungen an 87 nei Aarte vu Proture beschriwwen, 16 nei Aarte vu Collembolen an eng nei Aart vu [[Grylloblattodea]] (de: Grillenschaben). De Professer Szeptycki huet sech ë.&nbsp;a. eng Zäit laang zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] opgehalen. ==Publikatiounen (Auswiel)== * Szeptycki A. & [[Wanda Maria Weiner|Weiner W.M,]], 1993. ''Eosentomon stompi sp. n., a new Protura from Luxembourg (Eosentomidae).'' Acta zoologica cracoviensia 35, S. 413-421. [https://web.archive.org/web/20160305012706/http://db.isez.pan.krakow.pl/AZC/pdf/azc_i/35(3)/35(3)_03.pdf] * Szeptycki, A., 2001. ''New Eosentomon species from Luxembourg (Protura: Eosentomidae).'' Genus 12 (3), S. 237-267. [https://web.archive.org/web/20160304205830/http://www.biol.uni.wroc.pl/cassidae/Protura%20Luxemburga.pdf] * Szeptycki, A., [[Norbert Stomp|N. Stomp]] & W.M. Weiner, 2003. ''The Protura of Luxembourg.'' [[Ferrantia]] (Travaux scientifiques du musée national d'histoire naturelle de Luxembourg) 34, S. 1-44. [https://web.archive.org/web/20180103051334/https://ps.mnhn.lu/ferrantia/publications/Ferrantia34.pdf] == Literatur == * Weiner, W.M. & Z.T. Stebnicka, 2009. ''Professor Andrzej Szeptycki (1939–2008). Bibliography of Andrzej Szeptycki.'' Acta zoologica cracoviensia 52B (1–2), S. 3–8. [https://web.archive.org/web/20190805203424/http://www.isez.pan.krakow.pl/emeriti/publikacje/szeptycki_in_memoriam.pdf] {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Szeptycki Andrzej}} [[Kategorie:Polnesch Wëssenschaftler]] [[Kategorie:Gebuer 1939]] [[Kategorie:Gestuerwen 2008]] d0iksm0imw8607x3wsm6efk806vkhn0 0 122359 2678212 2623798 2026-05-16T06:30:25Z Kwamikagami 20295 2678212 wikitext text/x-wiki {{Infobox Asteroiden | Orbittyp = [[Transneptuneschen Objet]], [[Scattered disk object|SDO]] | Positioun = [[Equinoxe]]: [[J2000.0]] | Grouss Hallefachs = 73,81 [[Astronomesch Eenheet|AE]] | Perihel–Aphel = 37,500 – 110,1 AE | Exzentrizitéit = 0,4919 | Inklinatioun = 23,3411 Grad | Peridatum = [[18. Abrëll]] [[2046]] | Ëmlafzäit =zirka 634 Joer | Bunnvitess =?&nbsp;km/s | Duerchmiesser =599 ± 77&nbsp;km | Mass = | Albedo = 0,167 | Dicht = | Rotatiounsperiod = 11 [[Stonn|h]] | Absolut Hellegkeet = 3,5 | Spektralklass = | Entdecker = [[Megan E. Schwamb]]<br>[[Michael E. Brown|M. E. Brown]]<br> [[David Lincoln Rabinowitz|D. L. Rabinowitz]] | Datum = [[19. Oktober]] [[2007]] | Aner Bezeechnungen = }} Den '''(229762) Gǃkúnǁʼhòmdímà''' ('''2007 UK₁₂₆''') ass en [[transneptuneschen Objet]]. Den Asteroid gouf am Oktober [[2007]] entdeckt. Hie gehéiert zu der Kategorie vun de [[Scattered disk object]]s. Wéinst senger Gréisst ass den [[Asteroid]] en [[Zwergplanéitekandidat]]. == Bunneegenschaften == Den Gǃkúnǁʼhòmdímà beweegt sech op enger relativ elliptescher Ëmlafbunn (Exzentrizitéit = 0,4919), mat enger Ëmlafdauer vun iwwer 634&nbsp;Joer. == Physikalesch Eegenschaften == Mam [[Herschel-Weltraumteleskop]]s (Instrument PACS) gouf den Duerchmiesser op 599&nbsp;±&nbsp;77&nbsp;km bestëmmt. Leider louche vum [[Spitzer-Weltraumteleskop]] (Instrument MIPS) keng Observatiounsdate vir, soudatt d'Modelléierung entspriechend Onsécherheeten opweist. == Zwergplanéitekandidat == Et ass warscheinlech, datt den Gǃkúnǁʼhòmdímà wéinst senger Gréisst am [[Hydrostatescht Gläichgewiicht|hydrostatesche Gläichgewiicht]] ass, a sou ziimlech ronn ass. De Mike Brown klasséiert den Gǃkúnǁʼhòmdímà als ''héichstwarscheinlechen'' Zwergplanéit an. == Mound == De Gǃkúnǁʼhòmdímà huet e Mound mat engem Duerchmiesser vun ongeféier 139&nbsp;km, deen den Zentralkierper an 3,7&nbsp;Deeg eemol ëmkreest. Bis elo konnt nach keng Berechnung vun der Mass vum System gemaach ginn. == Erfuerschung == No senger Entdeckung gouf de Gǃkúnǁʼhòmdímà och op eelere Fotoe vun [[1982]] erëmfonnt. An der Tëschenzäit ass den Objet 85-mol an 33 Joer observéiert ginn (Stand Okt. [[2015]]), soudatt d'Bunnparametere relativ genee bekannt sinn. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Lëscht vun den Asteroiden]] * [[Lëscht vun transneptuneschen Objeten]] == Um Spaweck == * [http://www.gps.caltech.edu/~mbrown/dps.html How many dwarf planets are there in the outer solar system?] Aktuell Lëscht vun de gréissten TNOe vum Mike Brown * {{en}} [http://arxiv.org/pdf/1202.1481v1 "TNOs are Cool": A survey of the trans-Neptunian region IV. Size/albedo characterization of 15 scattered disk and detached objects observed with Herschel-PACS]. {{DEFAULTSORT:229762}} [[Kategorie:Asteroiden iwwer 100000|229762]] [[Kategorie:Transneptunesch Objeten]] [[Kategorie:Objeten an der Kuiperceinture]] [[Kategorie:Astronomesch Objeten, déi 2007 entdeckt goufen]] [[Kategorie:Scattered disk-Objeten]] [[Kategorie:Asteroiden, déi zu kenger Asteroidefamill gehéieren|2007 UK]] [[Kategorie:Méiglech Zwergplanéiten]] [[Kategorie:Entdeckunge vum Michael E. Brown]] [[Kategorie:Entdeckunge vum David Lincoln Rabinowitz]] [[Kategorie:Entdeckunge vun der Megan E. Schwamb]] [[Kategorie:Entdeckunge vum Palomar-Observatoire]] 2wu1ufdbd7badaovp17lq430fj2yixj 0 123577 2678229 2387239 2026-05-16T09:23:54Z Christian Ries 92 /* Um Spaweck */ Link ersat 2678229 wikitext text/x-wiki '''City''' ass eng [[Zäitschrëft]] déi vu [[Maison Moderne]] am Optrag vun der Gemengeverwaltung vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] erausbruecht gëtt. D'Zäitschrëft mam Ënnertitel „Magazine officiel de la Ville de Luxembourg“ huet e Format vun ca. 23 [[Meter#Moosseenheeten, déi vum Meter ofgeleet ginn|cm]] Breet an 28&nbsp;cm Héicht a gëtt gratis un all [[Stot]] an der Stad verdeelt. Leit déi net an der Stad wunnen, kënne se gratis abonéieren; fir an d'[[Ausland]] kascht e Joresabonement 10 [[Euro]]<ref name="impresssum">[http://www.city.vdl.lu/wp-content/uploads/2016/01/Citymag_CITY2016_01.pdf Impressum an der 1. Ausgab, S. 120]</ref>. Mat der ''City'' wëll d'Stad d'Ëffentlechkeet ganz konkreet iwwer d'Projeten informéieren déi an der Stad realiséiert ginn a sou méi en enke Kontakt tëscht der Gemengeverwaltung an de Bierger hierstellen<ref name="édito">[http://www.city.vdl.lu/wp-content/uploads/2016/01/Citymag_CITY2016_01.pdf Editorial vun der Buergermeeschtesch Lydie Polfer an der 1. Ausgab, S. 3]</ref>. ''City'' gëtt an enger Oplo vu 70.000 Exemplaire gedréckt a kënnt 11-mol am [[Joer]] eraus<ref name="impresssum" />. D'Artikele sinn op [[Englesch]] a [[Franséisch]] fir esou déi meeschte Leit z'erreechen<ref name="édito" />. Déi éischt Nummer koum am [[Januar]] [[2016]] eraus an huet domat de [[City Mag]] ersat. D'Zäitschrëft kann och um [[Internet]] virtuell duerchgebliedert oder erofgeluede ginn. == Um Spaweck == * [https://www.vdl.lu/fr/media-center/city-magazine Websäit fir d'''City''] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Zäitschrëften zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Stad Lëtzebuerg]] jkp6cl5slyomt9ou59hkush6bpe8utk 14 127323 2678180 1958820 2026-05-15T16:31:23Z Volvox 4050 2678180 wikitext text/x-wiki {{KategorieBox|An dëser '''[[Wikipedia:Kategorien|Kategorie]]''' fannt Dir all d'Artikelen zu de Planzen aus der Famill vun den '''[[Orchideeën]]''' (Orchidaceae), déi et op der lëtzebuergescher Wikipedia ze liese gëtt.}} {{Commonscat|Orchidaceae}} [[Kategorie:Asparagales]] nuotjdhjf6owzsfzz3aohbiepcdobmw 10 130023 2678140 2614029 2026-05-15T14:39:29Z GilPe 14980 Update 2025 2678140 wikitext text/x-wiki {{ #switch: {{{Quartier}}} |Beggen = 3.844 |Belair = 13.331 |Bouneweg-Nord/Verluerekascht = 4.581 |Bouneweg-Süd = 13.428 |Clausen = 1.050 |Dummeldeng = 3.106 |Eech = 3.079 |Gaasperech = 10.2852 |Gare = 11.292 |Gronn = 983 |Hamm = 1.606 |Hollerech = 7.751 |Kierchbierg = 10.982 |Lampertsbierg = 11.593 |Märel = 6.602 |Millebaach = 2.528 |Neiduerf/Weimeschhaff = 7.178 |Pafendall = 1.380 |Polvermillen = 386 |Rollengergronn/Belair-Nord = 4.898 |Uewerstad = 3.513 |Weimeschkierch = 2.471 |Zéisseng = 5.214 |Zens = 6.618 }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> 1d5d1ndcrpg8cx3cu1o41kkr7s02rin 2678157 2678140 2026-05-15T15:10:32Z GilPe 14980 sou vill sinn et der awer net ;-) 2678157 wikitext text/x-wiki {{ #switch: {{{Quartier}}} |Beggen = 3.844 |Belair = 13.331 |Bouneweg-Nord/Verluerekascht = 4.581 |Bouneweg-Süd = 13.428 |Clausen = 1.050 |Dummeldeng = 3.106 |Eech = 3.079 |Gaasperech = 10.282 |Gare = 11.292 |Gronn = 983 |Hamm = 1.606 |Hollerech = 7.751 |Kierchbierg = 10.982 |Lampertsbierg = 11.593 |Märel = 6.602 |Millebaach = 2.528 |Neiduerf/Weimeschhaff = 7.178 |Pafendall = 1.380 |Polvermillen = 386 |Rollengergronn/Belair-Nord = 4.898 |Uewerstad = 3.513 |Weimeschkierch = 2.471 |Zéisseng = 5.214 |Zens = 6.618 }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> hxona6dp92xa836irgxy1uvs2i1qfeq 10 130024 2678138 2614028 2026-05-15T14:31:58Z GilPe 14980 Daten 2025 2678138 wikitext text/x-wiki 31. Dezember 2025<noinclude><br/>Dëst ass den Datum vun den Donnéeë fir: * [[Schabloun:Quartier Stad Lëtzebuerg Populatioun]], * [[Schabloun:Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Lëtzebuerger]] an * [[Schabloun:Quartier Stad Lëtzebuerg Undeel Auslänner]].<br/> </noinclude> hcf2n6781qn6am5lfb2m9rlmwt7aqe0 10 130037 2678141 2614032 2026-05-15T14:43:56Z GilPe 14980 Update 2025 2678141 wikitext text/x-wiki {{ #switch: {{{Quartier}}} |Beggen = 33,92 |Belair = 33,44 |Bouneweg-Nord/Verluerekascht = 28,12 |Bouneweg-Süd = 33,85 |Clausen = 28,00 |Dummeldeng = 27,30 |Eech = 29,98 |Gaasperech = 29,14 |Gare = 18,41 |Gronn = 43,74 |Hamm = 43,15 |Hollerech = 28,10 |Kierchbierg = 25,50 |Lampertsbierg = 29,06 |Märel = 31,81 |Millebaach = 32,16 |Neiduerf/Weimeschhaff = 25,17 |Pafendall = 39,06 |Polvermillen = 29,53 |Rollengergronn/Belair-Nord = 29,44 |Uewerstad = 31,85 |Weimeschkierch = 31,81 |Zéisseng = 33,72 |Zens = 50,41 }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> kqnjscndrsw438jrdl1brp0jk37xl6i 10 130040 2678144 2614030 2026-05-15T14:47:32Z GilPe 14980 Update 2025 2678144 wikitext text/x-wiki {{ #switch: {{{Quartier}}} |Beggen = 66,08 |Belair = 66,56 |Bouneweg-Nord/Verluerekascht = 71,88 |Bouneweg-Süd = 66,15 |Clausen = 72,00 |Dummeldeng = 72,70 |Eech = 70,02 |Gaasperech = 70,86 |Gare = 81,59 |Gronn = 56,26 |Hamm = 56,85 |Hollerech = 71,90 |Kierchbierg = 74,50 |Lampertsbierg = 70,94 |Märel = 68,19 |Millebaach = 67,84 |Neiduerf/Weimeschhaff = 74,83 |Pafendall = 60,94 |Polvermillen = 70,47 |Rollengergronn/Belair-Nord = 70,56 |Uewerstad = 68,15 |Weimeschkierch = 68,19 |Zéisseng = 66,28 |Zens = 49,59 }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> 4fpois9d7y8ofgd6iufiyvokeo55pz2 10 135283 2678203 2614656 2026-05-15T18:25:43Z Volvox 4050 2678203 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} == Beschreiwung == Dës Schabloun ass geduecht fir den Numm vun enger Schabloun zesumme mat duerch „|“ getrennte Parameteren tëscht duebelen Akkoladen unzeweisen. == Beispiller == * <code><nowiki>{{tlc|Moien|-n}}</nowiki></code> → {{tlc|Moien|-n}} * <code><nowiki>{{tlc|Min|1|2|3|4}}</nowiki></code> → {{tlc|Min|1|2|3|4}} == Kuckt och == * {{tl|Tl}} * {{tl|Tlx}} <includeonly>[[Kategorie:Schablounen]]</includeonly> j5eqtp43aebl3mxb0y5iyfpd7noa1uj 10 142107 2678152 2637034 2026-05-15T15:07:43Z Volvox 4050 2678152 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} Dës Schabloun ass geduecht, fir op d'Diskussiounssäit vun IP-Adresse gesat ze ginn an e Begréissungsmessage ze hannerloossen. Dës Schabloun gouf duerch d'Schabloun {{tl|Moien TK}} ersat, well zënter September 2025 och op der lëtzebuergescher Wikipedia temporär Konte fir net-ugemellte Benotzer amplaz vun IP-Adresse benotzt ginn. == Kuckt och == * {{tl|Moien}} * {{tl|Moien 2}} oder {{tl|Moie}} – en Alias fir <code><nowiki>{{Moien|-n}}</nowiki></code> * {{tl|Moien Info}} * {{tl|Moien TK}} {{TemplateData-Header}} <templatedata> { "params": {}, "description": "Schabloun fir IP-Adressen ze begréissen." } </templatedata> <includeonly>[[Kategorie:Schablounen:Moien]]</includeonly> h48x5t0sogtu7eee355brtp733l90q6 0 142491 2678235 2643191 2026-05-16T10:05:06Z P.Nedelkovski 31407 bild 2678235 wikitext text/x-wiki {{SkizzBio}}{{DISPLAYTITLE:''Thymus skopjensis''}} {{Infobox Planzen | Numm = ''Thymus skopjensis'' | Bild = Thymus Skopjensis 03 - Flora Exsiccata Macedonica.jpg | Bildtext = | Räich = [[Planzeräich]] | Ënnerräich = [[Tracheobionta]] | Ofdeelung = [[Bléieplanzen]] | Klass = [[Dikotyledonen]] | Uerdnung = [[Lamiales]] | Famill = [[Lamiaceae]] | Ënnerfamill = [[Nepetoideae]] | Gattung = [[Teimerjännchen|Thymus]] | Aart = | Ënneraart = | Wëssenschaftlechen Numm = Thymus skopjensis | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Kiril Micevski|Micevski]] & [[Vlado Matevski|Matevski]]}}, 1980 | Ënnerandeelung_ranking = | Ënnerandeelung = }} D''''''Thymus skopjensis''''' ass eng [[Bléieplanzen]]aart aus der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] vun den [[Teimerjännchen|Teimerjännerchersplanzen]] (''Thymus'') aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Lëpsebléieplanzen]] (Lamiaceae). Se gouf 1938 vun den nordmazedonesche Biologe [[Kiril Micevski]] a [[Vlado Matevski]] beschriwwen<ref>http://tropicos.org/Name/100268043</ref><ref name="tpl">http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-205519</ref>. D'Aart ass an der [[Nordmazedonien|Republik Nordmazedonien]] [[Endemismus|endeemesch]]<ref>{{Citation|URL=https://wcsp.science.kew.org/namedetail.do?name_id=205519 |Titel=Archive copy |Gekuckt=13.10.2018 |Archiv-Datum=20.08.2021 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20210830155354/http://wcsp.science.kew.org/namedetail.do?name_id=205519 }}</ref>. D'Verbreedungsgebitt läit nëmmen am Duerf [[Nova Breznica]] an der Géigend vu [[Skopje]] an an ettleche Gebidder un den Uwänner vun [[Treska]] am [[Jasen-Nationalpark]]<ref>{{Citation |URL=http://www.moepp.gov.mk/wp-content/uploads/2015/01/Studija-za-JASEN.pdf |Titel=Archive copy |Gekuckt=2018-10-13 |archivedate=2015-04-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150418201929/http://www.moepp.gov.mk/wp-content/uploads/2015/01/Studija-za-JASEN.pdf }}</ref>. {{Referenzen}} [[Kategorie:Endeemesch Flora an Nordmazedonien]] [[Kategorie:Lëpsebléieplanzen]] p75585ydhwbtsa42zbirf7hjsej6g52 0 144970 2678211 2646858 2026-05-16T06:27:44Z Kwamikagami 20295 2678211 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Xiangliu orbiting 225088 Gonggong (2009-2010).jpg|thumb|Hubble-Foto vum [[(225088) Gonggong]] mam Mound [[Xiangliu]]. Hien ass de gréissten Objet ouni Numm an trotz engem Duerchmiesser vun zirka 1500 km nach net offiziell als Zwergplanéit aklasséiert.]] En '''Zwergplanéitekandidat''' ass en Objet vum [[Sonnesystem]], deen no der Definitioun vun der [[International Astronomesch Unioun|I.A.U.]] vum [[24. August]] [[2006]] zu Prag méiglecherweis en [[Zwergplanéit]] ass, woubäi net sécher ass, ob den Objet alle Krittären entsprécht. == Zwergplanéitendefinitioun no der IAU 2006 == En Objet ass no der IAU en Zwergplanéit, wann en déi follgend Krittären erfëllt: * En ass an enger Ëmlafbunn ëm d'Sonn * En huet genuch Mass sou datt en an engem [[Hydrostatescht Gläichgewiicht|hydrostatesche Gläichgewiicht]] ass an eng bal ronn Form huet * En huet d'Noperschaft vun der Ëmlafbunn net vun aneren Objete geraumt, et ass kee Bunnraumer. [[Planéit]]e botzen hir Bunn vun aneren Objeten. Natierlech Satellitten ([[Mound]]en) kreesen net direkt ëm d'Sonn, mä ëm en anere Bezuchskierper. [[Asteroid]]e sinn net ronn genuch. == Problemer mat der Uwendung vun der Zwergplanéitendefinitioun == En ettlech Krittäre loosse sech mat Observatioune vun der Äerd aus zimmlech genee klären, anerer sinn nëmme ganz schwéier z'iwwerpréiwen. * D'[[Ëmlafbunn|Bunn]] vun engem Kierper léisst sech berechnen, a sou léisst sech klären, ob hien nom Krittär 1 d'Sonn ëmkreest an ob hien nom Krittär 3 seng Bunn gebotzt huet, oder net. * D'Mass léisst sech a ville Fäll mat Observatioune vun de Bunnstéierungen zimmlech sécher bestëmmen, mat Radarmiessunge léisst sech den Duerchmiesser vun Objeten zimmlech genee bestëmmen. * D'Beurtelung ob e ronn ass verursaacht an der Praxis e Problem, dee sech aus der Distanz nëmme schwéier léise léisst. D'Klärung vun der Fro gëtt bei méi grousser Distanz ëmmer méi schwiereg. Déi ronn Form léisst sech net direkt aus der Mass an dem Duerchmiesser ofleeden. Et gëtt zwar een Zesummenhank tëscht vill Mass, groussem Duerchmiesser a ronner Form, et gëtt awer och Objeten, déi verhältnesméisseg masseräich sinn, awer net ronn sinn, wéi den Asteroid [[(4) Vesta|Vesta]] oder de Mound [[Proteus (Mound)|Proteus]], deen am Ament als de gréissten net ronne Kierper gëllt. Anerersäits gëtt et Objeten, déi e vergläichsweis klengen Duerchmiesser a wéineg Mass hunn an trotzdeem ronn oder bal ronn sinn, wéi d'Mounde [[Mimas (Mound)|Mimas]] an de Grenzfall [[Miranda (Mound)|Miranda]]. Ob e Kierper am hydrostatrsche Gläichgewiicht ass (oder zu der Zäit vun der Genesis war), hänkt vum Material of, aus deem de Kierper besteet, a vun der Temperatur am Zentrum vum Objet bei der Genesis. Objeten déi haaptsächlech aus Eisen oder Gestengs bestinn, komme méi schwéier an en hydrostatescht Gläichgewiicht wéi Objeten déi Flëssegkeeten oder plastescht Material enthale wéi Waasseräis, Methanäis, Kuelemonoxidäis, Stéckstoffäis oder aner déifschmëlzent Material. D'Iwwerpréiwung vun der ronner Form brauch eng Observatioun aus verhältnesméisseg kuerzer Distanz, si gëtt duerch eng donkel oder kontrasträich Uewerfläch vum Objet weider erschwéiert. == Zwergplanéitekandidaten == D'Ofhängegkeet vun der Äntwert op d'Fro no der ronner Form resp. dem hydrostatesche Gläichgewiicht féiert an der Praxis dozou, datt sech eng weider Grupp vun Objete bilt, bei deenen eng ronn Form nëmme mat enger gewësser Warscheinlechkeet ugeholl oder op d'mannst net ausgeschloss ka ginn, déi awer mat de neiste Mëttele bis elo net bewise konnte ginn. Déi Grupp bilt elo d'Grupp vun den Zwergplanéitekandidaten, am Englesche ''possible dwarf planets'' genannt. Et gëtt wéinst den Entdeckunge vun de leschte Jore besonnesch an der [[Kuiperceinture]] an doriwwer eraus ëmmer méi Kuiperceintureobjeten, déi mat den normale Mëttelen net eendeiteg klassifizéiert konnte ginn. Vill vun dësen Objete sinn offiziell nach net benannt. Et gëtt jee no Definitioun Dosenden oder Honnerten vun Zwergplanéitekandidaten, si iwwertreffen zueleméisseg awer a jiddwer Fall d'Zuel vun deene vun der IAU bis 2019 offiziell confirméierte fënnef Zwergplanéiten [[(1) Ceres|Ceres]], [[(134340) Pluto|Pluto]], [[(136199) Eris|Eris]], [[(136472) Makemake|Makemake]] an [[(136108) Haumea|Haumea]] ëm e Villfacht. D'Krittäre soen näischt iwwer d'Objeten, déi no häitegem Wësse bei hirer Genesis an engem hydrostatesche Gläichgewiicht waren, dunn awer erkaalt a spéider duerch Aschléi vun aneren Objeten hir Kugelgestalt nees verluer hunn. Si definéieren och net genee, wéi staark d'Form vun engem Objet vun enger Form vum hydrostatesche Gläichgewiicht ofwäiche kann, fir trotzdeem nach ronn genuch am Sënn vun der Definitioun ze sinn. == Zwergplanéitekandidaten nom Mike Brown == Den Astronom [[Michael E. Brown|Mike Brown]] war un der Entdeckung vu villen Zwergplanéiten an Zwergplanéitekandidaten bedeelegt. Hien dreift d'Debatt vun de Kandidaten ënner der Iwwerschrëft ''Free the dwarf planets'' weider wéi d'IAU. Hien ënnerscheet d'Zwergplanéitekandidaten un hirem Duerchmiesser a fënnef verschidde Gruppe mat ënnerschiddlech grousser Warscheinlechkeet. D'Zielweis ass kumulativ, dat heescht, déi 16 Objete mat Duerchmiesser vun iwwer 600&nbsp;km schléissen déi 10 Objete mat Duerchmiesser iwwer 800&nbsp;km mat an asw. Den [[31. Oktober]] [[2017]] waren et am baussenzege Sonnesystem (also ouni Ceres an déi iwwreg Objeten an der [[Asteroidenceinture]]) am Ganzen 960 Objeten. No aktuellster Aschätzung ([[12. November]] [[2018]]) sinn et aktuell 878 Objete: * 10 Objete mat Duerchmiesser iwwer 800&nbsp;km, déi mat u Sécherheet grenzender Warscheinlechkeet Zwergplanéite sinn ''(nearly certainly dwarf planets)''. Dat sinn Eris, Pluto, Makemake, [[(225088) Gonggong]], Haumea, [[(50000) Quaoar|Quaoar]], [[(90377) Sedna|Sedna]], [[(90482) Orcus|Orcus]], [[(307261) 2002 MS4|2002&nbsp;MS₄]] an [[(120347) Salacia|Salacia]]. * 26 Objete mat Duerchmiesser iwwer 600&nbsp;km, déi héichstwarscheinlech Zwergplanéite sinn ''(highly likely to be dwarf planets)''. An dëser Grupp sinn [[(208996) 2003 AZ84|2003 AZ₈₄]], [[2013 FY27|2013 FY₂₇]], [[(55637) 2002 UX25|2002 UX₂₅]], [[(90568) 2004 GV9|2004 GV₉]], [[(20000) Varuna|Varuna]], [[(145452) 2005 RN43|2005 RN₄₃]], [[(55565) 2002 AW197|2002 AW₁₉₇]], [[(174567) Varda|Varda]], [[(28978) Ixion|Ixion]], [[2014 UZ224|2014 UZ₂₂₄]], [[(202421) 2005 UQ513|2005 UQ₅₁₃]], [[(523692) 2014 EZ51|2014 EZ₅₁]], [[(523794) 2015 RR245|2015 RR₂₄₅]], [[2010 RF43|2010 RF₄₃]], [[(229762) Gǃkúnǁʼhòmdímà]] an [[(19521) Chaos|Chaos]]. * 64 Objete mat Durchmesser iwwer 500&nbsp;km, déi warscheinlech Zwergplaneten sind ''(likely to be dwarf planets)''. * 127 Objete mat Duerchmiesser iwwer 400&nbsp;km, déi mat enger gewësser Warscheinlechkeet Zwergplanéite sinn ''(probably dwarf planets)''. * 661 Objete mat Duerchmiesser iwwer 200&nbsp;km, déi méiglecherweis Zwergplanéite sinn ''(possibly dwarf planets)''. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Lëscht vun den Asteroiden]] * [[Haaptasteroidenceinture]] * [[Lëscht vun transneptuneschen Objeten]] * [[Lëscht vun Zwergplanéiten]] == Um Spaweck == * [http://web.gps.caltech.edu/~mbrown/dps.html Lëscht vun den Zwergplanéiten a -kandidaten] vum Michael E. Brown, gëtt reegelméisseg aktualiséiert [[Kategorie:Planetologie]] [[Kategorie:Zwergplanéiten]] [[Kategorie:Méiglech Zwergplanéiten| ]] 8ln35ynoyb3u3p97n0suvap55e0fw2a 0 145029 2678118 2678050 2026-05-15T14:04:24Z Volvox 4050 2678118 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Familljennumm}} '''Zuang''' ass de [[Familljennumm]] vun ë.&nbsp;a. follgende Persounen: * [[Fränz Zuang|François „Fränz“ Zuang]] (1895–1981), e lëtzebuergeschen Turner. * [[Jean Zuang]] (* 1952), e lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[Joseph Zuang|Joseph „Jos“ Zuang]] (1891–1962), e lëtzebuergeschen Turner. * [[Nico Zuang]], Grënner vun der [[Zuang (Wäschmaschinnefabrick)|Wäschmaschinnefabrick ''Zuang'']] zu Diddeleng. ewjq2yu5b2mofcx0rxh1jhxhngf3k8n 0 150626 2678209 2263241 2026-05-15T22:54:07Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678209 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeo}} {{Infobox Uertschaft Däitschland | Numm = Zellingen | Bild = | Bildtext = Zellingen | Wopen = DEU Zellingen COA.svg | Bundesland = Bayern | Regierungsbezierk = Ënnerfranken | Landkrees = [[Landkrees Main-Spessart|Main-Spessart]] | Fläch = 41.44 | Héicht = 169 m }} '''Zellingen''' ass eng [[Maartgemeng]] am ënnerfränkesche [[Landkrees Main-Spessart]] an de Sëtz vun der [[Verwaltungsgemeinschaft Zellingen]]. == Geographie == === Uertschaften === Zellingen ass an dräi Uertschaften agedeelt: * [[Duttenbrunn]] * [[Retzbach (Zellingen)|Retzbach]] * [[Zellingen (Zellingen)|Zellingen]] == Nopeschgemengen == {| width="50%" align="center" |- | width ="33%" align="center" | [[Karlstadt]] | width ="33%" align="center" | [[Himmelstadt]] | width ="33%" align="center" | [[Thüngen (Bayern)|Thüngen]] |- | width ="33%" align="center" | [[Urspringen]] | width ="33%" align="center" | [[Fichier:Compass card (de).svg|150px]] | width ="33%" align="center" | [[Retzstadt]] |- | width ="33%" align="center" | [[Birkenfeld (Main-Spessart)|Birkenfeld]] | width ="33%" align="center" | [[Leinach]] | width ="33%" align="center" | [[Thüngersheim]]<br/>[[Erlabrunn]] |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20100414172000/http://www.markt-zellingen.de/ Offiziell Websäit] {{de}} [[Kategorie:Zellingen| ]] diqitzjndkmpf94kc9ijb3avi3db7dk 0 150700 2678208 2263375 2026-05-15T21:03:20Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678208 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeo}} {{Infobox Uertschaft Däitschland | Numm = Wiesthal | Bild = | Bildtext = | Wopen = DEU Wiesthal COA.svg | Bundesland = Bayern | Regierungsbezierk = Ënnerfranken | Landkrees = [[Landkrees Main-Spessart|Main-Spessart]] | Fläch = 9,24 {{km2}} | Héicht = 250 m }} '''Wiesthal''' ass eng Gemeng am ënnerfränkesche [[Landkrees Main-Spessart]] a Member vun der [[Verwaltungsgemeinschaft Partenstein]]. == Geographie == === Uertschaften === Wiesthal ass an zwou Urtschaften agedeelt: * [[Krommenthal]] * [[Wiesthal (Wiesthal)|Wiesthal]] == Nopeschgemengen == {| width="50%" align="center" |- | width ="33%" align="center" | | width ="33%" align="center" | [[Frammersbach]]<br/>[[Frammersbacher Forst]] | width ="33%" align="center" | |- | width ="33%" align="center" | [[Heinrichsthaler Forst]] | width ="33%" align="center" | [[Fichier:Compass card (de).svg|150px]] | width ="33%" align="center" | [[Partensteiner Forst]] |- | width ="33%" align="center" | [[Neuhütten (Main-Spessart)|Neuhütten]] | width ="33%" align="center" | | width ="33%" align="center" | |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20200320151030/https://www.vg-partenstein.de/seite/wi/spessart/08/WB/Startseite_Wiesthal.html Offiziell Websäit] {{de}} [[Kategorie:Wiesthal| ]] ehbvqy5i4mtwc5pfmjc63psg96puwyr 10 150822 2678115 2645853 2026-05-15T13:30:14Z GilPe 14980 +Plang vun der Linn 2678115 wikitext text/x-wiki {{infobox | bodyclass = vcard | headerstyle = background-color: {{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#d10074}}; color:{{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q8192}}|#ffffff}}; | titlestyle = background-color: {{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#d10074}}; color:{{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q8192}}|#ffffff}}; | title = {{If empty|{{{offiziellen Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | header = {{If empty|{{wikidata|property|P1448}}|{{{Linn|}}}}} | image2 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=220px|alt={{{alt|}}}}} | caption2 = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildbeschreiwung|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label3 = Linnennummer | data3 = {{If empty|{{wikidata|property|P1671}}|{{{Linnennummer|}}}}} | label4 = Besëtzer | data4 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P127}}|{{{Besëtzer|}}}}} | label5 = Bedreiwer | data5 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P137}}|{{{Bedreiwer|}}}}} | label6 = vu(n) | data6 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1427}}|{{{vu(n)|}}}}} | label7 = op | data7 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1444}}|{{{op|}}}}} | label8 = iwwer | data8 = {{{iwwer|}}} | label9 = Plang vun der Linn | data9 = {{#if:{{#property:P402}}| [https://www.openstreetmap.org/relation/{{#property:P402}} OpenStreetMap] }} | label10 = opgaangen | data10 = {{If empty|{{wikidata|property|P580}}|{{{opgaangen|}}}}} | label11 = zougemaach | data11 = {{If empty|{{wikidata|property|P582}}|{{{zougemaach|}}}}} | image12 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Streckekaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P15}}}}|size=220px|alt={{{alt|}}}}} | caption12 = {{If empty|{{#if:{{{Streckekaart|}}}|{{{Bildbeschreiwung|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P15}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegendP15|FETCH_WIKIDATA}} }}}} | header13 = {{#if: {{wikidata|properties|P2043}}{{{Längt|}}}{{wikidata|properties|P2595}}{{{Gréisst Steigung|}}}{{wikidata|properties|P2120}}{{{Klengste Radius|}}}{{wikidata|properties|P3086}}{{{Vitesslimitatioun|}}}{{wikidata|properties|P930}}{{{Stroumsystem|}}}{{wikidata|properties|P3019}}{{{Zuchsécherungssystem|}}}|Technesch Donnéeën}} | label14 = Längt | data14 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2043}}|{{{Längt|}}}}} | label15 = Gréisst Steigung | data15 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2595}}|{{{Gréisst Steigung|}}}}} | label16 = Klengste Radius | data16 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2120}}|{{{Klengste Radius|}}}}} | label17 = Spuerbreet | data17 = {{If empty|{{wikidata|property|linked|P1064}}|{{{Spuerbreet|}}}}} | label18 = Streckentyp | data18 = {{If empty|{{wikidata|properties|P279}}|{{{Streckentyp|}}}}} | label19 = Fuerrichtung | data19 = {{If empty|{{wikidata|property|P5658}}|{{{Fuerrichtung|}}}}} | label20 = Vitesslimitatioun | data20 = {{If empty|{{wikidata|properties|P3086}}|{{{Vitesslimitatioun|}}}}} | label21 = Stroumsystem | data21 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P930}}|{{{Stroumsystem|}}}}} | label22 = Zuchsécherungssystem | data22 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P3019}}|{{{Zuchsécherungssystem|}}}}} |belowstyle = background:#ffffff; | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} }}<noinclude> {{Dokumentatioun}} </noinclude> s0p2nhegj1kl274dxhq9kz8s424t9yc 2678116 2678115 2026-05-15T13:30:36Z GilPe 14980 2678116 wikitext text/x-wiki {{infobox | bodyclass = vcard | headerstyle = background-color: {{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#d10074}}; color:{{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q8192}}|#ffffff}}; | titlestyle = background-color: {{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#d10074}}; color:{{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q8192}}|#ffffff}}; | title = {{If empty|{{{offiziellen Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | header = {{If empty|{{wikidata|property|P1448}}|{{{Linn|}}}}} | image2 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=220px|alt={{{alt|}}}}} | caption2 = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildbeschreiwung|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label3 = Linnennummer | data3 = {{If empty|{{wikidata|property|P1671}}|{{{Linnennummer|}}}}} | label4 = Besëtzer | data4 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P127}}|{{{Besëtzer|}}}}} | label5 = Bedreiwer | data5 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P137}}|{{{Bedreiwer|}}}}} | label6 = vu(n) | data6 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1427}}|{{{vu(n)|}}}}} | label7 = op | data7 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1444}}|{{{op|}}}}} | label8 = iwwer | data8 = {{{iwwer|}}} | label9 = Plang vun der Streck | data9 = {{#if:{{#property:P402}}| [https://www.openstreetmap.org/relation/{{#property:P402}} OpenStreetMap] }} | label10 = opgaangen | data10 = {{If empty|{{wikidata|property|P580}}|{{{opgaangen|}}}}} | label11 = zougemaach | data11 = {{If empty|{{wikidata|property|P582}}|{{{zougemaach|}}}}} | image12 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Streckekaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P15}}}}|size=220px|alt={{{alt|}}}}} | caption12 = {{If empty|{{#if:{{{Streckekaart|}}}|{{{Bildbeschreiwung|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P15}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegendP15|FETCH_WIKIDATA}} }}}} | header13 = {{#if: {{wikidata|properties|P2043}}{{{Längt|}}}{{wikidata|properties|P2595}}{{{Gréisst Steigung|}}}{{wikidata|properties|P2120}}{{{Klengste Radius|}}}{{wikidata|properties|P3086}}{{{Vitesslimitatioun|}}}{{wikidata|properties|P930}}{{{Stroumsystem|}}}{{wikidata|properties|P3019}}{{{Zuchsécherungssystem|}}}|Technesch Donnéeën}} | label14 = Längt | data14 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2043}}|{{{Längt|}}}}} | label15 = Gréisst Steigung | data15 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2595}}|{{{Gréisst Steigung|}}}}} | label16 = Klengste Radius | data16 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2120}}|{{{Klengste Radius|}}}}} | label17 = Spuerbreet | data17 = {{If empty|{{wikidata|property|linked|P1064}}|{{{Spuerbreet|}}}}} | label18 = Streckentyp | data18 = {{If empty|{{wikidata|properties|P279}}|{{{Streckentyp|}}}}} | label19 = Fuerrichtung | data19 = {{If empty|{{wikidata|property|P5658}}|{{{Fuerrichtung|}}}}} | label20 = Vitesslimitatioun | data20 = {{If empty|{{wikidata|properties|P3086}}|{{{Vitesslimitatioun|}}}}} | label21 = Stroumsystem | data21 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P930}}|{{{Stroumsystem|}}}}} | label22 = Zuchsécherungssystem | data22 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P3019}}|{{{Zuchsécherungssystem|}}}}} |belowstyle = background:#ffffff; | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} }}<noinclude> {{Dokumentatioun}} </noinclude> c3onqn0a9ci19yfayqmqevvxf4ru3kj 2678117 2678116 2026-05-15T13:39:21Z GilPe 14980 2678117 wikitext text/x-wiki {{infobox | bodyclass = vcard | headerstyle = background-color: {{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#d10074}}; color:{{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q8192}}|#ffffff}}; | titlestyle = background-color: {{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#d10074}}; color:{{#If:{{wikidata|property|P465|P518=Q13217555}}|#{{wikidata|property|P465|P518=Q8192}}|#ffffff}}; | title = {{If empty|{{{offiziellen Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | header = {{If empty|{{wikidata|property|P1448}}|{{{Linn|}}}}} | image2 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=220px|alt={{{alt|}}}}} | caption2 = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildbeschreiwung|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label3 = Linnennummer | data3 = {{If empty|{{wikidata|property|P1671}}|{{{Linnennummer|}}}}} | label4 = Besëtzer | data4 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P127}}|{{{Besëtzer|}}}}} | label5 = Bedreiwer | data5 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P137}}|{{{Bedreiwer|}}}}} | label6 = vu(n) | data6 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1427}}|{{{vu(n)|}}}}} | label7 = op | data7 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1444}}|{{{op|}}}}} | label8 = iwwer | data8 = {{{iwwer|}}} | label9 = opgaangen | data9 = {{If empty|{{wikidata|property|P580}}|{{{opgaangen|}}}}} | label10 = zougemaach | data10 = {{If empty|{{wikidata|property|P582}}|{{{zougemaach|}}}}} | label11 = Plang vun der Streck | data11 = {{#if:{{#property:P402}}| [https://www.openstreetmap.org/relation/{{#property:P402}} OpenStreetMap] }} | image12 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Streckekaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P15}}}}|size=220px|alt={{{alt|}}}}} | caption12 = {{If empty|{{#if:{{{Streckekaart|}}}|{{{Bildbeschreiwung|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P15}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegendP15|FETCH_WIKIDATA}} }}}} | header13 = {{#if: {{wikidata|properties|P2043}}{{{Längt|}}}{{wikidata|properties|P2595}}{{{Gréisst Steigung|}}}{{wikidata|properties|P2120}}{{{Klengste Radius|}}}{{wikidata|properties|P3086}}{{{Vitesslimitatioun|}}}{{wikidata|properties|P930}}{{{Stroumsystem|}}}{{wikidata|properties|P3019}}{{{Zuchsécherungssystem|}}}|Technesch Donnéeën}} | label14 = Längt | data14 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2043}}|{{{Längt|}}}}} | label15 = Gréisst Steigung | data15 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2595}}|{{{Gréisst Steigung|}}}}} | label16 = Klengste Radius | data16 = {{If empty|{{wikidata|properties|P2120}}|{{{Klengste Radius|}}}}} | label17 = Spuerbreet | data17 = {{If empty|{{wikidata|property|linked|P1064}}|{{{Spuerbreet|}}}}} | label18 = Streckentyp | data18 = {{If empty|{{wikidata|properties|P279}}|{{{Streckentyp|}}}}} | label19 = Fuerrichtung | data19 = {{If empty|{{wikidata|property|P5658}}|{{{Fuerrichtung|}}}}} | label20 = Vitesslimitatioun | data20 = {{If empty|{{wikidata|properties|P3086}}|{{{Vitesslimitatioun|}}}}} | label21 = Stroumsystem | data21 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P930}}|{{{Stroumsystem|}}}}} | label22 = Zuchsécherungssystem | data22 = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P3019}}|{{{Zuchsécherungssystem|}}}}} |belowstyle = background:#ffffff; | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} }}<noinclude> {{Dokumentatioun}} </noinclude> ak8fqhfyrp40ot7tq6ur9kage7trzna 0 153550 2678244 2655637 2026-05-16T11:20:28Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678244 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax | An anere Sproochen = fr: Frelon à pattes jaunes <br> en: Asian black hornet | Bild = Vespa_velutina_nigrithorax_MHNT.jpg | Bildtext = ''Vespa velutina nigrithorax''.<br/>Dorsal Vue (uewen) a ventral Vue (ënnen). | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoden]] | Klass = [[Insekten]] | Uerdnung = [[Hymenoptera]] | Famill = [[Falenharespelen]] (Vespidae) | Ënnerfamill = [[Echt Harespelen]] (Vespinae) | Gattung = [[Runnen]] (Vespa) | Aart = Vespa velutina | Wëssenschaftlechen Numm = Vespa velutina nigrithorax | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Robert du Buysson|Buyss.]]}}, 1905 }} D''''Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax''' (''Vespa velutina nigrithorax''), déi, wéi hiren Numm et seet, aus [[Asien]] staamt, ass e generalistesche Raiber vu mëttelgrousse- bis groussen [[Insekten]] an en [[Louderfrësser|Aassfrësser]] vu [[Wierbeldéieren]]. D'Aart ass zënter 2004 an [[Europa (Kontinent)|Europa]] invasiv a gouf uganks September 2020 fir d'éischt zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nogewisen. == Beschreiwung == D'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax ass 17–22&nbsp;mm laang. D'Gesiicht an den hënneschten Deel vum [[Hannerleif]] si giel bis orange gefierft, d'Féiss (Tarsen) gielzeg, déi aner Kierperdeeler si gréisstendeels vun däischterer schwaarz-bronger Faarf. D'[[Nascht]] ass 60 x 80&nbsp;cm grouss an hänkt meeschtens an héije Beem (bis 10 m), mat engem klenge Lach op der Säit als Entrée. == Taxonomie == D'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax ass eng Ënneraart vun der [[Aart]] ''Vespa velutina'' Lepeletier, 1836 aus der [[Gattung]] [[Runnen|Runn]] (''Vespa'') an der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Falenharespelen]] (Vespidae) an der Uerdnung [[Hymenoptera]]. === Ënnerdeelung === [[Fichier:Known distribution of the different colour morphs of Asian predatory wasp (Vespa velutina) across south-east Asia.png|thumb|Bekannt Verbreedung vun den ënnerschiddlech gefierften Ënneraarte vu ''Vespa velutina'' a Südwestasien]] Bannent der Aart ''Vespa velutina'' ginn 13 [[Ënneraart]]en ënnerscheet, déi wéinst hirer [[Faarf]] differenzéiert ginn. D'Ënneraart ''V. velutina nigrithorax'' ass déi eenzeg, déi an Europa virkënnt. *''Vespa velutina velutina'' (Java) *''Vespa velutina variana'' (Vietnam, Myanmar, Thailand) *''Vespa velutina karnyi'' (Sumatra) *''Vespa velutina ardens'' (Lombok a Sumbawa) *''Vespa velutina floresiana'' (Flores) *''Vespa velutina celebensis'' (Sulawesi) *''Vespa velutina sumbana'' (Sumba) *''Vespa velutina timorensis'' (Timor) *''Vespa velutina flavitarsis'' (Taiwan) *''Vespa velutina nigrithorax'' (China a Grenzregioun Indien/Myanmar) *''Vespa velutina divergens'' (Malayescht Festland) *''Vespa velutina auraria'' (Ost-Himalaya: Indien an Nepal, Südchina, Nordvietnam) *''Vespa velutina pruthii'' (Nordostindien, Kaschmir an Afghanistan) === Etymologie === *''Vespa'': aus dem Latäin ''vespa''; *''velutina'': laténgesch ''velutinus'' = samettaarteg, dicht bedeckt mat renge kuerze muussegen Hoer; *''nigrithorax'': wiertlich „schwaarze Broschtpanzer“ (laténgesch: ''niger'' = schwaarz, Algriichesch θώραξ Broschtpanzer). == Verbreedung a Liewensraum == === Natierlecht Verbreedungsgebitt === D'''Vespa velutina'' ass eenheemesch am Süde vu [[China]], op [[Taiwan]], an [[Indien]] an an [[Indonesien]]. D'Aart gouf 2003 a [[Südkorea]] agefouert an 2014 a [[Japan]]. Si lieft haaptsächlech an de Bierger, awer an Indonesie besidelt s'och [[Tropesche Reebësch|tropesch Reebëscher]] am Déifland. Hir Ënneraart ''Vespa velutina nigrithorax'' ass a China an an der Grenzregioun Indien/[[Myanmar]] eenheemesch. === Introduktioun === D'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax kann iwwer follgend Weeër agefouert respektiv transportéiert ginn: Gaardebuedem, -miwwelen a -dëppen, Holz, Geméis, Campingsgeschier, asw.<ref>Cf. CABI 2019 an der Literatur.</ref> === Weltwäit Verbreedung === D'''Vespa velutina'' huet sech a rezenter Zäit an Asien verbreet (si ass eng invasiv Aart a Südkorea an a Japan). D'Ënneraart ''V. velutina nigrithorax'' gouf onabsichtlech an Europa agefouert, wou si 2004 fir d'éischt a [[Frankräich|Südfrankräich]] nogewise gouf<ref>Cf. Villemant et al. 2006a: 536, 2006b an der Literatur.</ref>. Zënterhier gouf si a follgenden europäesche Länner an Insele fonnt: [[Spuenien]] (2010)<ref>Cf. López et al. 2011 an der Literatur.</ref>, [[Portugal]] (2011)<ref>Cf. Grosso-Silva & Maia 2012 an der Literatur.</ref>, [[Belsch]] (2011/2016)<ref>Cf. Barbier & Renneson 2018 an der Literatur.</ref>, [[Italien]] (2012)<ref>Cf. Federazione Apicoltori Italiani 2013 an der Literatur.</ref>, [[Däitschland]] (2014)<ref>Cf. von Orlow 2014 an der Literatur.</ref>, [[Balearen]] (2015)<ref>Cf. Leza et al. 2018 an der Literatur.</ref> [[Kanalinselen]] (2016)<ref>Cf. States of Guernsey Government 2016 an der Literatur.</ref>, [[Groussbritannien]] (2016)<ref>Cf. Budge et al. 2017 an der Literatur.</ref>, [[Holland]] (2017)<ref>Cf. Smit et al. 2017 an der Literatur.</ref>, [[Schwäiz]] (2017)<ref>Cf. Ebener 2017 an der Literatur.</ref>, a Lëtzebuerg (2020)<ref>Cf. MNHNL, iNaturalist & GBIF, 2020 an der Literatur.</ref>. Et gëtt erwaart, datt d'Aart sech a weider europäesche Länner wäert ausbreeden. === Status a Verbreedung zu Lëtzebuerg === Eng falsch éischt Meldung vun enger angeeblecher ''Vespa velutina'' ass de 14. August 2012 am Tageblatt publizéiert ginn, dat awer mat Fotoe vun der Eurasescher Runn.<ref>Cf. Back 2012b an der Literatur. 11 Deeg virdrun hat deeselwechte [[Journalist]] Armand Back schonn en Artikel iwwert d'Virkomme vun der Asiatesche Runn mat schwaarzem Thorax an der Belsch geschriwwen (Back 2012a)</ref> D'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax gouf fir d'éischt zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] den 2. September 2020 op [[Rief|Riewen]] an engem Privatgaart zu [[Jonglënster]] observéiert. Den 9. September gouf d'Aart bei [[Angelduerf]] opgeholl, den 19. September zu [[Schëffleng]]. Den 21. September gouf zu [[Esch-Uelzecht]] e Nascht héich an engem Bam an engem Privatgaart an der Rue Général G.S. Patton fonnt. De 27. September gouf d'Aart zu [[Biekerech]] nogewisen, den 30. September zu [[Iechternach]], an de 7. Oktober zu [[Colmer-Bierg]]. Zanterhier huet se sech am Land sou wät ausgebreet, dass hirer net méi Meeschter ze ginn ass.<ref>[https://www.tageblatt.lu/headlines/ausbreitung-der-asiatischen-hornisse-ist-in-luxemburg-nicht-mehr-aufzuhalten-ein-gespraech-mit-einem-wespenberater/ "Verlorener Kampf: Ausbreitung der Asiatischen Hornisse ist in Luxemburg nicht mehr aufzuhalten – ein Gespräch mit einem Wespenberater."] tageblatt.lu, 04.09.2025.</ref> Bannent 5 Joer hu se sech zu enger reegelrechter Plo entwéckelt: D’Lëtzebuerger Imker bekloen, dass eleng 2025 bal 20 Prozent vun de Beievëlker am Land duerch d’Asiatesch Runn zerstéiert goufen, dat waren der eng ronn 200.<ref name=rtl>Roy Grotz: [https://www.rtl.lu/news/national/asiatesch-runn-gellt-och-hei-am-land-als-plo-1321663257 "Beiepopulatioun geet zeréck; Asiatesch Runn gëllt och hei am Land als Plo."] rtl.lu, 07.01.2026.</ref> Zënter 2020 konnten zu Lëtzebuerg knapps 400 Näschter vun der Asiatescher Runn zerstéiert ginn - 2025 eleng waren et der 215.<ref name=rtl/> Well awer d'Näschter, bis d'Beem am Hierscht hir Blieder verléieren, ganz schwéier ze fanne sinn a well zu deem Zäitpunkt déi jonk Kinniginnen d'Näschter scho verlooss hunn, fir an engem Wanterquartéier z'iwwerwanteren, muss dermat gerechent ginn, datt d'Aart sech an Zukunft weider zu Lëtzebuerg verbreet. [[Fichier:Nid de frelons asiatiques.JPG|miniatur|riets|Nascht vun der Asiatescher Runn mat schwaarzem Thorax a Frankräich]] == Ekologie == === Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax als invasiv gebittsfriem Aart === ==== Invasiv gebittsfriem Aart vu Bedeitung fir d'Europäesch Unioun ==== D'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax gouf am Joer 2016 op d'[[Lëscht vun den invasive gebittsfriemen Aarte vu Bedeitung fir d'Europäesch Unioun]] opgeholl<ref>Cf. Anonym 2016 an der Literatur.</ref>, wat implizéiert, datt d'Memberlänner all néideg Schrëtt ënnerhuele musse fir ze verhënneren, datt d'Aart ongewollt agefouert oder verbreet gëtt. ==== Risikobewäertung ==== Eng [[Risikobewäertung]] mat dem [[ISEIA-Protokoll]] huet erginn, datt déi Aart e relativ schwaachen Impakt op d'Ëmwelt opweist: C1 (3+1+1+1).<ref>Cf. Ries et al. 2017: 69 an der Literatur.</ref> ==== Meldung vun der Aart ==== Jidderee kann déi Aart [https://data.mnhn.lu/add?taxon=Vespa+velutina+nigrithorax dem Naturmusée mellen], Experte ginn zäitgläich iwwer E-Mail informéiert. ==== Impakt ==== ===== Ekologeschen Impakt ===== D'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax jot a raibert eng Rei vun Insekte wéi Diptera a sozial Hymenoptera wéi [[Europäesch Hunnegbei|Hunnegbei]]en<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/die-invasive-hornisse-bedroht-luxemburgs-bienen/13504752.html|Titel=Risiken für Nahrungskette, Die invasive Hornisse bedroht Luxemburgs Bienen, Die asiatische Velutin-Wespe ist hierzulande angekommen und dezimiert Bienenstock um Bienenstock. Dies birgt zahlreiche Gefahren.|Gekuckt=3.6.2024|Auteur=Ricardo J. Rodrigues|Datum=8.6.2024|Editeur=wort.lu [€]}}</ref> an aner eenheemesch Bestëbserinsekten. ===== Wirtschaftlechen Impakt ===== Si kann en negativen Impakt op d'Hunnegproduktioun hunn. ==== Management, Kontroll ==== Ofgesi vun héije Beem baut d'Asiatesch Runn mat schwaarzem Thorax hir Näschter seelen och a Gaardenhaisercher, Gebaier oder am Buedem. D'Näschter gi vu Spezialiste mam néidegen Ekipement ewechgemaach. == Literatur == *Anonym, 2016. Commission implementing regulation (EU) 2016/1141 of 13 July 2016 adopting a list of invasive alien species of Union concern pursuant to Regulation (EU) No 1143/2014 of the European Parliament and of the Council. Official Journal of the European Union L 189: 4-5. *Back, A., 2012a. Bienenfresser aus Fernost. Wallonien rüstet sich gegen die Asiatische Hornisse, Luxemburg blieb bislang verschont. tageblatt (03.08.2012). *Back, A., 2012b. Bienenfresser aus Fernost, Teil II. Asiatische Hornisse auch in Luxemburg angekommen. tageblatt (14.08.2012). [Dësen Artikel iwwert den angeeblechen Noweis vu ''Vespa velutina'' zu Lëtzebuerg huet Onrecht, well e Fotoe vun der Eurpäëscher Runn ''V''. ''crabro'' enthält.] *Barbier Y & JL Renneson (2018). ''Vespa velutina'' Lepeletier, 1836. Atlas Hymenoptera. URL: https://web.archive.org/web/20170424202708/http://www.atlashymenoptera.net/pagetaxon.asp?tx_id=3877 [2018.01.03] *Budge G.E., J. Hodgetts, E.P. Jones, J.C. Ostojá-Starzewski, J. Hall, V. Tomkies, et al., 2017. The invasion, provenance and diversity of Vespa velutina Lepeletier (Hymenoptera: Vespidae) in Great Britain. PLoS ONE 12(9): e0185172. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0185172 *CABI, 2019. ''Vespa velutina'' [text by Sarah Bunker, UK; CRCNPB Australia]. In: Invasive Species Compendium. Wallingford, UK: CAB International. URL: www.cabi.org/isc [accessed 31.01.2020] *Ebener, A., 2017. Arrivée du frelon asiatique en Suisse. Communiqué d'apiservice. URL: https://web.archive.org/web/20201204145656/http://ffa-vfb.ch/2017/04/26/apiservice-arrivee-du-frelon-asiatique-en-suisse/ *Federazione Apicoltori Italiani, 2013. ''Vespa velutina'': prima segnalazione in Italia. E' allarme!. Rome, Italy: Federazione Apicoltori Italiani. *Grosso-Silva J.M. & M. Maia, 2012. ''Vespa velutina'' Lepeletier, 1836 (Hymenoptera, Vespidae), new species for Portugal. In: Arquivos Entomolóxicos, 6 53-54. *Leza M., M. Á. Miranda & V. Colomar, 2018. First detection of ''Vespa velutina nigrithorax'' (Hymenoptera: Vespidae) in the Balearic Islands (Western Mediterranean): a challenging study case. Biological Invasions. 20 (7), 1643-1649. https://link.springer.com/article/10.1007/s10530-017-1658-z DOI:10.1007/s10530-017-1658-z *López, S., M. González & A. Goldarazena, 2011. ''Vespa velutina'' Lepeletier, 1836 (Hymenoptera: Vespidae): first records in Iberian Peninsula. Bulletin OEPP/EPPO Bulletin. 41 (3), 439-441. *MNHNL, iNaturalist & GBIF, 2020. ''Vespa velutina nigrithorax'' du Buysson, 1905 in MNHNL-mdata, online portal combining species observation from Recorder-Lux, iNaturalist and GBIF. National Museum of Natural History, Luxembourg. URL: https://mdata.mnhn.lu [Accessed 2020-04-21] *Ries, C., A. Arendt, C. Braunert, S. Christian, A. Dohet, A. Frantz, G. Geimer, M. Hellers, J. A. Massard, X. Mestdagh, R. Proess, N. Schneider & M. Pfeiffenschneider, 2017. Environmental impact assessment and black, watch and alert list classification after the ISEIA Protocol of invertebrates in Luxembourg. Bull. Soc. Nat. luxemb. 119: 63-70. [PDF 360 KB] *Ries, C. & M. Pfeiffenschneider (Eds.), 2020. ''Vespa velutina nigrithorax'' du Buysson, 1905. In: neobiota.lu - Invasive Alien Species in Luxembourg. National Museum of Natural History, Luxembourg. URL: https://neobiota.lu/vespa-velutina/ [Accessed 2020-09-14]. *Ries, C., N. Schneider, F. Vitali & A. Weigand, 2021. First records and distribution of the invasive alien hornet ''Vespa velutina nigrithorax'' du Buysson, 1905 (Hymenoptera: Vespidae) in Luxembourg. ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 123: 181-193. [https://web.archive.org/web/20211022100820/https://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_2021_123_181_193.pdf PDF 3 MB] *Smit J, R van de Roer, R Fontein & A de Wilde (2017) Eerste vondst van de aziatische hoornaar ''Vespa velutina nigrithorax'' in Nederland (Hymenoptera: Vespidae). Nederlandse Faunistische Mededelingen 49: 1-10. *States of Guernsey Government, 2016. Asian hornet identified in Alderney., https://www.gov.gg/article/155332/Asian-Hornet-identified-in-Alderney *Villemant, C., J. Haxaire & J.-C. Streito, 2006a. Premier bilan de l'invasion de [taxonitalic taxon_sciname="Vespa velutina Lepeletier"] en France (Hymenoptera, Vespidae). Bulletin de la Société entomologique de France 111 (4): 535-538. [PDF] *Villemant, C., J. Haxaire & J.-C. Streito, 2006b. La découverte du frelon asiatique ''Vespa velutina'', en France. In: Insectes, 143 (4) 3-7. [PDF] *von Orlow, M., 2014. Asiatische Hornisse hat Deutschland erreicht. Nachweis bei Karlsruhe / Imker befürchten Schäden an Bienenvölkern. URL: https://www.nabu.de/news/2014/09/17045.html == Um Spaweck == {{Commonscat|Vespa velutina}} *[https://neobiota.lu/vespa-velutina/ ''Vespa velutina nigrithorax'' op neobiota.lu] {{en}} *[https://web.archive.org/web/20200826034344/https://neobiota.lu/wp/wp-content/uploads/2016/04/Faltblatt-Asiatische-Hornisse_DE_2016.03.01_web.pdf Depliant vun neobiota.lu am PDF-Format] {{de}} *[https://www.youtube.com/watch?v=kOTCSc3cORI Documentaire vum CNRS: Le frelon asiatique, chronique d'une mort espérée] {{fr}} *[https://web.archive.org/web/20200924214238/http://anti-frelon-asiatique.com/ Association action anti-frelon-asiatique] (AAAFA) (France) {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Falenharespelen]] s8pel28i3owgmzxnnbz1y344zwii6eh 0 156027 2678143 2575184 2026-05-15T14:47:20Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678143 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise | Bild = Berlin moabit tour total 19.01.2013 13-01-48.jpg | Bildtext = Verwaltungsgebai vun TotalEnergies | Typ = [[Société anonyme|SA]] }} '''TotalEnergies''', fréier '''Compagnie française des pétroles''' (CFP), duerno '''Total''', ass eng global Multi-Energie Firma déi [[Energie]] produzéiert a liwwert: Ueleg a Biokraaftstoff, Äerdgas a Grénggas, erneierbar Energien a Stroum. Et ass eng vun de sechs "''Supermajors''" an déi fënneft vun de sechs gréisste Firmen am Secteur weltwäit, hannert ExxonMobil, Shell, BP a Chevron, a viru ConocoPhillips<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20101127073551/http://money.cnn.com/magazines/fortune/global500/2008/snapshots/6350.html Säit iwwer Total op CNN Money]</ref>. Et ass déi 1. [[Franséisch]] Firma wat den Ëmsaz am Joer 2023 ugeet<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.forbes.com/lists/global2000/|Titel=Forbes 2024 Global 2000 List - The World’s Largest Companies Ranked|Gekuckt=09.08.2024|Auteur=ANDREA MURPHY, MATT SCHIFRIN|Wierk=Forbes|Sprooch=en}}</ref>. 2024 louch TotalEnergies op der 25. Plaz vun de weltwäit gréissten Entreprisen, mat engem Ëmsaz vun 212,61 Milliarden [[Dollar]] an engem Gewënn vun 21,55 Milliarden Dollar<ref name=":0" />. <!--<ref>{{fr}}[https://www.lesechos.fr/2015/03/total-va-rapatrier-9-filiales-situees-dans-des-paradis-fiscaux-245535 Total va rapatrier 9 filiales situées dans des paradis fiscaux]</ref>.--> Am Dezember 2022 hunn d'[[Netregierungsorganisatioun|ONGe]] ''Friends of the Earth'', ''Survie'' a véier ONGen aus dem [[Uganda]] eng Plainte géint d'Ueleggrupp Total gemaach wéinst der Violatioun vum Gesetz iwwer d'Vigilancepflicht vu grousse franséische Firmen a Saache Mënscherechter an Ëmwelt<ref>{{fr}} [https://www.lemonde.fr/afrique/article/2022/12/07/totalenergies-de-nouveau-face-a-la-justice-pour-son-megaprojet-en-ouganda_6153413_3212.html TotalEnergies de nouveau face à la justice pour son mégaprojet d’exploitation pétrolière en Ouganda]</ref>. == TotalEnergies zu Lëtzebuerg == {{Kapitel Info feelt}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Franséisch Entreprisen]] [[Kategorie:Pëtrolsentreprisen]] h4j9m3fj155okdky64dswszflqwerx8 10 158158 2678145 2614027 2026-05-15T14:49:37Z GilPe 14980 Update 2025 2678145 wikitext text/x-wiki Stad Lëtzebuerg, [https://www.vdl.lu/sites/default/files/media/ni/document/Etat%20de%20la%20population%202025.pdf ''La ville en chiffres - État de la population au 31.12.2025''].<noinclude>[[Kategorie:Schablounen:Geographie:Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Schablounen:Metadaten Awunner]]</noinclude> 50a04spf7kc1h29vqva6d3nu9tok8oz 0 162111 2678127 2678013 2026-05-15T14:19:58Z Volvox 4050 De(n) Volvox huet d'Säit [[Aporia crataegi]] op [[Bamwäissleng]] geréckelt an dobäi gouf eng Viruleedung iwwerschriwwen: Lemma systematesch op Lëtzebuergesch 2678013 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:''Aporia crataegi''}} {{Infobox Déieren | Numm = Aporia crataegi | An anere Sproochen = | Bild héich = Baumweißling (Aporia crataegi).jpg | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoden]] | Klass = [[Insekt]]en | Uerdnung = [[Päiperlek]]en | Famill = [[Pieridae]] | Ënnerfamill = [[Pierinae]] | Gattung = [[Aporia]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Aporia crataegi | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]]}}, 1758) }} Den '''''Aporia crataegi''''' ass eng [[Päiperleken|Päiperleks]][[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Pieridae]]. D'[[Epithet|Epithet vun der Aart]] leet sech of vun de Planzenaarte vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''Crataegus'' ([[Hodar|Wäissdar oder Hodar]]), vun deenen hire Blieder d'[[Raup (Päiperlek)|Raupe]] vun dëser Aart sech gären ernieren. Op [[Lëtzebuergesch]] gëtt e ''Bamwäissleng'' genannt<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref>, op [[Däitsch]] ''Baumweißling'', op [[Franséisch]] ''Gazé'' an op [[Englesch]] ''Black-veined white''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet den ''Aporia crataegi'' op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. == Charakteristiken == D'Flilleken, déi bal duerchsichteg sinn, hunn eng Längt vun 28 bis 33 Millimeter an hunn opfälleg siichtbar Oderen. Bei de weiblechen Déiere gesäit een no beim ieweschte Bord eng Zort Stréch oder Punkt, deen d'Männercher net hunn. <gallery mode=packed heights="120"> (MHNT) Aporia crataegi- Foret de Soreze Tarn France - male dorsal.jpg|''Aporia crataegi'' ♂ (MHNT) Aporia crataegi- Foret de Soreze Tarn France - male ventral.jpg|''Aporia crataegi'' ♂ △ </gallery> <gallery mode=packed heights="120"> (MHNT) Aporia crataegi- Prapic, Parc des Ecrins, Hautes-Alpes, France - female dorsal.jpg|''Aporia crataegi'' ♀ (MHNT) Aporia crataegi- Prapic, Parc des Ecrins, Hautes-Alpes, France - female ventral.jpg|''Aporia crataegi'' ♀ △ </gallery> === Raup === D'[[Raup (Päiperlek)|Raupe]] si groelzeg, hunn Hoer, an e schwaarzt a rout Muster um Réck. == Verbreedung == Den ''A. crataegi'' ass wäit verbreet a kënnt dacks doruechter vir. Et gëtt e vun Nordwestafrika am Weste bis an [[Transkaukasien]] a [[Japan]] am Osten. Am Süde kënnt e bis an der [[Tierkei]], [[Zypern]], [[Israel]], [[Libanon]] a [[Syrien]] vir. An Nord[[skandinavien]], an och op de [[Brittesch Inselen|Britteschen Insele]] fënnt ee keng Exemplare vun dëser Aart. == Liewensweis== D'Weibercher leeën hir Eeër, 70 bis 90 un der Zuel, a gielzeg gefierft, beieneen op Fudderplanzen. Dozou gehéieren ë&nbsp;a. ''Prunus''-, ''Cerasus''- a ''[[Crataegus]]''-Aarten, am léifsten de ''Crataegus monogyna''. No 14 Deeg ginn d'Eeër gréngelzeg an deen Dag drop kommen d'Raupen eraus. Dës iwwerwanteren zu hirer méi an engem gesponnenen Nascht. D'Poppe si gielzeg gefierft, mat engem Muster vu klenge schwaarzen Tëppelen. Soubal wéi d'Weibchen aus der Popp eraus ass, verkoppelt et sech. Se fléien an Nord-Europa vun Enn Mee bis Ufank Juni an a Südeuropa vu Mëtt Abrëll bis Juli. D'Päiperleke liewe vun de Bléie vu verschiddenen [[Dëschtel]]aarten, Roudem [[Wisekléi]], [[Lisär]], [[Salzkraut]], [[Wisenzalfei]], [[Haartrutt|Rouder Haartrutt]] asw. <gallery mode=packed heights="110"> File:Pieridae - Aporia crataegi-001.JPG|Verkoppelung File: 2012-06-27 Aporia crataegi eggs Malus domestica.JPG|Eeër Fichier:Aporia.crataegi.caterpillar.jpg|Raup File:Winter nest of butterflies (Aporia crataegi).JPG|Wanternascht Fichier:aporia.crataegi.puppe.2268.jpg|Popp </gallery> == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Aporia crataegi}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Aporia_crataegi Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] 7bycof62i9g7ccsqgdvmdit22ltexsc 2678130 2678127 2026-05-15T14:22:36Z Volvox 4050 2678130 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Bamwäissleng | An anere Sproochen = | Bild héich = Baumweißling (Aporia crataegi).jpg | Bildtext = Bamwäissleng | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoden]] | Klass = [[Insekt]]en | Uerdnung = [[Päiperlek]]en | Famill = [[Pieridae]] | Ënnerfamill = [[Pierinae]] | Gattung = [[Aporia]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Aporia crataegi | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]]}}, 1758) }} De '''Bamwäissleng'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Aporia crataegi'') ass eng [[Päiperleken|Päiperleks]][[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Pieridae]]. D'[[Epithet|Epithet vun der Aart]] leet sech of vun de Planzenaarte vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''Crataegus'' ([[Hodar|Wäissdar oder Hodar]]), vun deenen hire Blieder d'[[Raup (Päiperlek)|Raupe]] vun dëser Aart sech gären ernieren. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Baumweißling'' genannt, op [[Franséisch]] ''Gazé'' an op [[Englesch]] ''Black-veined white''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet de Bamwäissleng op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. == Charakteristiken == D'Flilleken, déi bal duerchsichteg sinn, hunn eng Längt vun 28 bis 33 Millimeter an hunn opfälleg siichtbar Oderen. Bei de weiblechen Déiere gesäit een no beim ieweschte Bord eng Zort Stréch oder Punkt, deen d'Männercher net hunn. <gallery mode=packed heights="120"> (MHNT) Aporia crataegi- Foret de Soreze Tarn France - male dorsal.jpg|''Aporia crataegi'' ♂ (MHNT) Aporia crataegi- Foret de Soreze Tarn France - male ventral.jpg|''Aporia crataegi'' ♂ △ </gallery> <gallery mode=packed heights="120"> (MHNT) Aporia crataegi- Prapic, Parc des Ecrins, Hautes-Alpes, France - female dorsal.jpg|''Aporia crataegi'' ♀ (MHNT) Aporia crataegi- Prapic, Parc des Ecrins, Hautes-Alpes, France - female ventral.jpg|''Aporia crataegi'' ♀ △ </gallery> === Raup === D'[[Raup (Päiperlek)|Raupe]] si groelzeg, hunn Hoer, an e schwaarzt a rout Muster um Réck. == Verbreedung == De Bamwäissleng ass wäit verbreet a kënnt dacks doruechter vir. Et gëtt e vun Nordwestafrika am Weste bis an [[Transkaukasien]] a [[Japan]] am Osten. Am Süde kënnt e bis an der [[Tierkei]], [[Zypern]], [[Israel]], [[Libanon]] a [[Syrien]] vir. An Nord[[skandinavien]], an och op de [[Brittesch Inselen|Britteschen Insele]] fënnt ee keng Exemplare vun dëser Aart. == Liewensweis== D'Weibercher leeën hir Eeër, 70 bis 90 un der Zuel, a gielzeg gefierft, beieneen op Fudderplanzen. Dozou gehéieren ë&nbsp;a. ''Prunus''-, ''Cerasus''- a ''[[Crataegus]]''-Aarten, am léifsten de ''Crataegus monogyna''. No 14 Deeg ginn d'Eeër gréngelzeg an deen Dag drop kommen d'Raupen eraus. Dës iwwerwanteren zu hirer méi an engem gesponnenen Nascht. D'Poppe si gielzeg gefierft, mat engem Muster vu klenge schwaarzen Tëppelen. Soubal wéi d'Weibchen aus der Popp eraus ass, verkoppelt et sech. Se fléien an Nord-Europa vun Enn Mee bis Ufank Juni an a Südeuropa vu Mëtt Abrëll bis Juli. D'Päiperleke liewe vun de Bléie vu verschiddenen [[Dëschtel]]aarten, Roudem [[Wisekléi]], [[Lisär]], [[Salzkraut]], [[Wisenzalfei]], [[Haartrutt|Rouder Haartrutt]] asw. <gallery mode=packed heights="110"> File:Pieridae - Aporia crataegi-001.JPG|Verkoppelung File: 2012-06-27 Aporia crataegi eggs Malus domestica.JPG|Eeër Fichier:Aporia.crataegi.caterpillar.jpg|Raup File:Winter nest of butterflies (Aporia crataegi).JPG|Wanternascht Fichier:aporia.crataegi.puppe.2268.jpg|Popp </gallery> == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Aporia crataegi}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Aporia_crataegi Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] 36qwcmwalp2uy0shzmpwru8l9uryoyb 0 163910 2678137 2678012 2026-05-15T14:30:11Z Volvox 4050 2678137 wikitext text/x-wiki {{SkizzBio}} {{Aner Bedeitungen op Mooss|der Päiperleksaart '''Admirol''' (''Vanessa atalanta'')|aner Bedeitungen|Admirol (Homonymie)}} {{Infobox Déieren | Numm = Admirol | An anere Sproochen = | Bild = VanessaAtalanta Closeup.jpg | Bildtext = Admirol (''Vanessa atalanta'') | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Nymphalidae]] | Ënnerfamill = [[Nymphalinae]] | Gattung = [[Vanessa]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Vanessa atalanta | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ([[Carl von Linné|<span style="font-variant:small-caps">Linnaeus</span>]], 1758) }} Den '''Admirol'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Vanessa atalanta'') ass eng [[Päiperlek]]s[[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Nymphalidae]], der Ënnerfamill vun den [[Nymphalinae]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Vanessa]]''. Op [[Däitsch]] gëtt en ''Admiral'' genannt, op [[Franséisch]] ''Vulcain'' an op [[Englesch]] ''Red admiral''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet den Admirol op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Vanessa atalanta}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Vanessa_atalanta Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] cu071qdqtlegofn9uxarec2p0xz7m27 0 165692 2678122 2678063 2026-05-15T14:14:02Z Volvox 4050 lëtz. Numm nach op Plazen agesat 2678122 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:''Lycaena helle''}} {{Infobox Déieren | Numm = Bloschillernde Feierfalter | An anere Sproochen = {{de}} Blauschillernder Feuerfalter,<br>{{fr}} Cuivré de la bistorte | Bild = Blauschillernder_Feuerfalter_(Lycaena_helle),_Krähbachtal_bei_Rocherath,_Ostbelgien_(3939063704).jpg | Bildtext = Männleche Bloschillernde Feierfalter | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Lycaenidae]] | Ënnerfamill = [[Lycaeninae]] | Gattung = [[Lycaena]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Lycaena helle | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Johann Nepomuk Cosmas Michael Denis|Denis]] & [[Ignaz Schiffermüller|Schiffermüller]]}}, 1775) }} De '''Bloschillernde Feierfalter'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Lycaena helle'') ass eng [[Päiperlek]]s[[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Lycaenidae]], der Ënnerfamill vun de [[Lycaeninae]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Lycaena]]''. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Blauschillernder Feuerfalter'' genannt, op [[Franséisch]] ''Cuivré de la bistorte'' an op [[Englesch]] ''Violet copper''. == Beschreiwung == De Falter huet eng Spanwäit vun 22-26&nbsp;mm<ref>Jean-Pierre Moussus, Thibault Lorin, Alan Cooper: Guide pratique des papillons de jour. Delachaux et Niestlé, Paräis 2022, ISBN 978-2-603-02915-2, S. 209.</ref>. Op der Uewersäit ass de viischte Flillek orange mat däischterbronger Zeechnung an deen hënneschte Flillek däischterbrong mat orangem Bord. Säin Numm huet e vun der mof-bloer Faarf, déi op der ieweschter Säit vun de Flilleke bei de Männercher bal déi gesamt Fläch iwwerzitt, bei de Weibercher awer just vereenzelt Flecke bilt. Op der Ënnersäit sinn déi viischt Flilleken orange mat schwaarze Flecken an déi hënnescht gro mat schwaarzen an orangë Flecken. == Habitat a Verbreedung == De Bloschillernde Feierfalter kënnt a bléieräiche [[Fiichtwiss|Fiichtwise]] mat ''[[Bistorta officinalis]]'' vir a säi geographescht Verbreedungsgebitt geet vu Mëttel- an Nordeuropa Richtung Oste weider iwwer West[[russland]], [[Sibirien]] an d'[[Mongolei]] bis bei de Floss [[Amur]]. D'Fluchzäit ass zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] vun Ufank Mee bis Enn Juni<ref name=life-eislek-steckbrief>[https://life-eislek.eu/blauschillernder-feuerfalter-lycaena-helle/ Beschreiwung vum ''Lycaena helle''] op der Säit vu LIFE Eislek. Gekuckt den 03.03.2024.</ref>, am Allgemenge ka se jee no Héicht a geographescher Breet vun der Regioun tëscht Mee a Juli leien. Seng [[Raup]]en erniere sech a Mëtteleuropa haaptsächlech vu ''Bistorta officinalis'' ssp. ''officinalis'' an a Skandinavien och vu ''Bistorta viviparum''. D'Aart iwwerwantert als [[Popp (Insekten)|Popp]]<ref name="tolman-lewington">Tom Tolman, Richard Lewington: Die Tagfalter Europas und Nordwestafrikas. 2. Oplo, Franckh-Kosmos, Stuttgart 2012, ISBN 978-3-440-12868-8, S. 92.</ref>. == De Bloschillernde Feierfalter zu Lëtzebuerg == Zu Lëtzebuerg kënnt de Bloschillernde Feierfalter just am [[Éislek]] vir<ref>natur&ëmwelt a.s.b.l. (Ed.): E Bléck an eis Natur vun A-Z, 1. Oplo, [[Éditions Guy Binsfeld]] 2020, ISBN 978-2-9199511-3-0, S. 62f</ref>. E war eng vun den Zilaarte vum Projet „LIFE Eislek“, dee vun 2012 bis 2017 gelaf ass a bei deem et drëms gaangen ass dem Réckgang vun de Fiichtwisen an de Lëtzebuerger [[Ardennen]] entgéintzewierken<ref>[https://web.archive.org/web/20240409162048/https://www.naturemwelt.lu/de/project/life-eislek/ Beschreiwung vum Projet „LIFE Eislek“]] op der Internetsäit vun [[natur&ëmwelt]]. Gekuckt den 03.03.2024.</ref><ref>[https://life-eislek.eu/ Internetsäit vum Projet „LIFE Eislek“]</ref>. Nom Ofschloss vum Projet goufen d'Moossname fir de Schutz an den Erhalt vum Bloschillernde Feierfalter a sengem Liewensraum am „Aktiounsplan Lycaena Helle“ weidergefouert<ref>[https://web.archive.org/web/20240409161801/https://www.naturemwelt.lu/de/project/aktionsplan-lycaena-helle/ Beschreiwung vum „Aktionsplan Lycaena Helle“] op der Internetsäit vun [[natur&ëmwelt]]. Gekuckt den 03.03.2024.</ref>. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet de Bloschillernde Feierfalter op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. Ausserdeem ass d'Aart an den Annexen II a IV vun der [[Flora-Fauna-Habitat-Direktiv]] vun der [[Europäesch Unioun|EU]] opgelëscht an domat europawäit streng geschützt<ref>[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:01992L0043-20250714 Consolidated text: Council Directive 92/43/EEC of 21 May 1992 on the conservation of natural habitats and of wild fauna and flora]. Gekuckt de 14.05.2026.</ref>. == Literatur == * Habel, J., [[Marc Meyer|M. Meyer]] & T. Schmitt (eds), 2014: [https://web.archive.org/web/20160304193649/http://www.pensoft.net/book/12959/jewels-in-the-mist Jewels in the Mist. A synopsis on the highly endangered butterfly species the Violet Copper, ''Lycaena helle''.] ''Pensoft Publishers'', 235 S. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Lycaena helle}} {{Wikispecies}} * [https://lepiforum.org/wiki/page/Lycaena_helle Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Lycaenidae]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] axwoq7hqtp2j72gtzut4vswdiwd66ze 0 166837 2678120 2678060 2026-05-15T14:10:12Z Volvox 4050 2678120 wikitext text/x-wiki An dëser '''Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg''' sinn all d'[[Dagfalter]]aarten opgezielt, déi bis elo zweifelsfräi zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nogewise goufen. Eng Rei [[Aart (Biologie)|Aarten]] aus dëser Lëscht gouf et fréier zu Lëtzebuerg, si sinn awer an Tëschenzäit regional ausgestuerwen. Déi [[lëtzebuergesch]] Nimm sinn – bis op e puer markéiert Ausnamen – déi aus dem ''[[Ferrantia]]'' 90, deen an der Quellelëscht ze fannen ass. Déi [[däitsch]], déi [[franséisch]] an déi [[englesch]] Nimm stame vun der jeeweileger Wikipedia (d'Ausname sinn och hei markéiert). {| class="wikitable" style="width: 100%" ! Wëssenschaftlechen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm !! Däitschen Numm !! Franséischen Numm !! Engleschen Numm |- | ''Erynnis tages'' || [[Donkelen Déckkapp]] || [[:de:Kronwicken-Dickkopffalter|Kronwicken-Dickkopffalter]] || [[:fr:Point-de-Hongrie|Point-de-Hongrie]] || [[:en:Dingy skipper|Dingy skipper]] |- | ''Carcharodus alceae'' || [[Malven-Déckkapp]] || [[:de:Malven-Dickkopffalter|Malven-Dickkopffalter]] || [[:fr:Carcharodus alceae|Hespérie de l'alcée]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel ginn awer déi franéisch Nimm „Grisette“ an „Hespérie de l'alcée“ genannt.</ref> || [[:en:Carcharodus alceae|Mallow skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „mallow skipper“ genannt.</ref> |- | ''Spialia sertorius'' || [[Roude Fleckendéckkapp]] || [[:de:Roter Würfel-Dickkopffalter|Roter Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des sanguisorbes|Hespérie des sanguisorbes]] || [[:en:Spialia sertorius|Red-underwing skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Spialia sertorius''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red-underwing skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus malvae'' || [[Malve-Fleckendéckkapp]] || [[:de:Kleiner Würfel-Dickkopffalter|Kleiner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la mauve|Hespérie de la mauve]] || [[:en:Pyrgus malvae|Grizzled skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pyrgus malvae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „grizzled skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus armoricanus'' || [[Fangerkraut-Déckkapp]] || [[:de:Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter|Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des potentilles|Hespérie des potentilles]] || [[:en:Oberthür's grizzled skipper|Oberthür's grizzled skipper]] |- | ''Pyrgus serratulae'' || [[Schwaarzbronge Fleckendéckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 74 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzbronge Fleckendéckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter|Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de l'alchémille|Hespérie de l'alchémille]] || [[:en:Olive skipper|Olive skipper]] |- | ''Carterocephalus palaemon'' || [[Gescheckten Déckkapp]] || [[:de:Gelbwürfeliger Dickkopffalter|Gelbwürfeliger Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du brome|Hespérie du brome]] || [[:en:Carterocephalus palaemon|Chequered skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carterocephalus palaemon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „chequered skipper“ an „arctic skipper“ genannt.</ref> |- | ''Thymelicus sylvestris'' || [[Brongfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 78 als lëtzebuergeschen Numm „Brongfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter|Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la houque|Hespérie de la houque]] || [[:en:Small skipper|Small skipper]] |- | ''Thymelicus lineola'' || [[Schwaarzfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 80 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter|Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du dactyle|Hespérie du dactyle]] || [[:en:Essex skipper|Essex skipper]] |- | ''Thymelicus acteon'' || [[Brongfleckegen Déckkapp]] || [[:de:Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter|Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du chiendent|Hespérie du chiendent]] || [[:en:Lulworth skipper|Lulworth skipper]] |- | ''Hesperia comma'' || [[Komma-Déckkapp]] || [[:de:Komma-Dickkopffalter|Komma-Dickkopffalter]] || [[:fr:Virgule (papillon)|Virgule]] || [[:en:Hesperia comma|Silver-spotted skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hesperia comma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „silver-spotted skipper“ a „common branded skipper“, genannt, woubäi den éischten an Europa an den zweeten an Nordamerika benotzt gëtt.</ref> |- | ''Ochlodes sylvanus'' || [[Raschtfaarwegen Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 86 als lëtzebuergeschen Numm „Raschtfarwegen Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rostfarbiger Dickkopffalter|Rostfarbiger Dickkopffalter]] || [[:fr:Sylvaine|Sylvaine]] || [[:en:Large skipper|Large skipper]] |- | ''Iphiclides podalirius'' || [[Seegelfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 88 als lëtzebuergeschen Numm geméiss enger fréierer Schreifweisreegel „Segelfalter“ gennant.</ref> || [[:de:Segelfalter|Segelfalter]] || [[:fr:Flambé|Flambé]] || [[:en:Scarce swallowtail|Scarce swallowtail]] |- | ''Papilio machaon'' || [[Schmuewelschwanz]] || [[:de:Schwalbenschwanz (Schmetterling)|Schwalbenschwanz]] || [[:fr:Machaon (papillon)|Machaon]] || [[:en:Papilio machaon|Old World swallowtail]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Papilio machaon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Old World swallowtail“, „common yellow swallowtail“ a „swallowtail“ genannt, woubäi dee leschten Numm och allgemeng fir Päiperleken aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] [[Papilionidae]] gebraucht gëtt an domat net eendeiteg ass.</ref> |- | ''Leptidea sinapis'' || [[Moschter-Wäissleng]] || Leguminosen-Weißling || [[:fr:Piéride de la moutarde|Piéride de la moutarde]] || [[:en:Leptidea sinapis|Wood white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Leptidea sinapis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „wood white“ genannt.</ref> |- | ''Leptidea juvernica'' || [[Bëschrand-Moschter-Wäissleng]] || Schmalflügel-Weißling || [[:fr:Piéride irlandaise|Piéride irlandaise]] || Cryptic wood white |- | ''Aporia crataegi'' || [[Aporia crataegi|Bamwäissleng]] || [[:de:Baum-Weißling|Baum-Weißling]] || [[:fr:Gazé|Gazé]] || [[:en:Aporia crataegi|Black-veined white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aporia crataegi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „black-veined white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris brassicae'' || [[Kabespäipel|Kabesfrësser]] || [[:de:Großer Kohlweißling|Großer Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride du chou|Piéride du chou]] || [[:en:Pieris brassicae|Large white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris brassicae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „large white“, „cabbage butterfly“, „cabbage white“, „cabbage moth“ a „large cabbage white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris rapae'' || [[Klenge Kabespäiperlek]] || [[:de:Kleiner Kohlweißling|Kleiner Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride de la rave|Piéride de la rave]] || [[:en:Pieris rapae|Small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris rapae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small white“, „cabbage white“, „cabbage butterfly“, „small cabbage white“ a „white butterfly“ genannt, woubäi den éischten deen an Europa üblechen ass.</ref> |- | ''Pieris mannii'' || [[Karstwäissleng]] || [[:de:Karstweißling|Karstweißling]] || [[:fr:Piéride de l'ibéride|Piéride de l'ibéride]] || [[:en:Pieris mannii|Southern small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris mannii''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „southern small white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris napi'' || [[Rapswäissleng]] || [[:de:Rapsweißling|Rapsweißling]] || [[:fr:Piéride du navet|Piéride du navet]] || [[:en:Green-veined white|Green-veined white]] |- |''Pontia daplidice'' || [[Resedafalter]] || [[:de:Pontia daplidice|Westlicher Resedaweißling]]<ref>Op der däitscher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den däitschen Numm „Westlicher Resedaweißling“ genannt.</ref> || [[:fr:Piéride du réséda|Piéride du réséda]] || [[:en:Pontia daplidice|Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Pontia edusa'' || [[Südleche Resedafalter]] || [[:de:Resedafalter|Resedafalter]] || [[:fr:Marbré de Fabricius|Marbré de Fabricius]] || [[:en:Pontia edusa|Eastern Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia edusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „eastern Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Anthocharis cardamines'' || [[Aurorafalter]] || [[:de:Aurorafalter|Aurorafalter]] || [[:fr:Aurore (papillon)|Aurore]] || [[:en:Anthocharis cardamines|Orange tip]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Anthocharis cardamines''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „orange tip“ genannt.</ref> |- | ''Colias hyale'' || [[Gëllen Aacht]] || [[:de:Goldene Acht|Goldene Acht]] || [[:fr:Soufré (papillon)|Soufré]] || [[:en:Colias hyale|Pale clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias hyale''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pale clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias alfacariensis'' || [[Dréchewues-Gëllen-Aacht]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 108 als lëtzebuergeschen Numm „Dréchewues-Gëllen Aacht“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Hufeisenklee-Gelbling|Hufeisenklee-Gelbling]] || [[:fr:Fluoré (papillon)|Fluoré]] || [[:en:Colias alfacariensis|Berger's clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias alfacariensis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Berger's clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias crocea'' || [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] || [[:de:Postillon (Schmetterling)|Postillon]] || [[:fr:Souci (papillon)|Souci]] || [[:en:Colias croceus|Clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias croceus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Gonepteryx rhamni'' || [[Zitrouneblat]] || [[:de:Zitronenfalter|Zitronenfalter]] || [[:fr:Citron (papillon)|Citron]] || [[:en:Gonepteryx rhamni|Common brimstone]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Gonepteryx rhamni''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „common brimstone“ oder einfach nëmme „brimstone“ genannt.</ref> |- | ''Hamearis lucina'' || [[Fréijoers-Scheckefalter]] || [[:de:Schlüsselblumen-Würfelfalter|Schlüsselblumen-Würfelfalter]] || [[:fr:Lucine (lépidoptère)|Lucine]] || [[:en:Hamearis lucina|Duke of Burgundy]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hamearis lucina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Duke of Burgundy“ genannt.</ref> |- | ''Thecla betulae'' || [[Nierefleck]] || [[:de:Nierenfleck-Zipfelfalter|Nierenfleck-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du bouleau|Thècle du bouleau]] || [[:en:Brown hairstreak|Brown hairstreak]] |- | ''Favonius quercus'' || [[Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Blauer Eichen-Zipfelfalter|Blauer Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du chêne|Thècle du chêne]] || [[:en:Purple hairstreak|Purple hairstreak]] |- | ''Satyrium acaciae'' || [[Akazien-Zipfelfalter]] || [[:de:Kleiner Schlehen-Zipfelfalter|Kleiner Schlehen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'amarel|Thècle de l'amarel]] || [[:en:Satyrium acaciae|Sloe hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium acaciae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sloe hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium ilicis'' || [[Brongen Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Brauner Eichen-Zipfelfalter|Brauner Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'yeuse|Thècle de l'yeuse]] || [[:en:Satyrium ilicis|Ilex hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium ilicis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „ilex hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium w-album'' || [[Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:de:Ulmen-Zipfelfalter|Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'orme|Thècle de l'orme]] || [[:en:White-letter hairstreak|White-letter hairstreak]] |- | ''Satyrium pruni'' || [[Schléiwen-Zipfelfalter]] || [[:de:Pflaumen-Zipfelfalter|Pflaumen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du prunier|Thècle du prunier]] || [[:en:Black hairstreak|Black hairstreak]] |- | ''Satyrium spini'' || [[Kräizdar-Zipfelfalter]] || [[:de:Kreuzdorn-Zipfelfalter|Kreuzdorn-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle des nerpruns|Thècle des nerpruns]] || [[:en:Satyrium spini|Blue spot hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium spini''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „blue spot hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Callophrys rubi'' || [[Päerdsbier-Zipfelfalter]] || [[:de:Grüner Zipfelfalter|Grüner Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de la ronce|Thècle de la ronce]] || [[:en:Green hairstreak|Green hairstreak]] |- | ''Lycaena helle'' || [[Lycaena helle|Bloschillernde Feierfalter]] || [[:de:Blauschillernder Feuerfalter|Blauschillernder Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré de la bistorte|Cuivré de la bistorte]] || [[:en:Lycaena helle|Violet copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena helle''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „violet copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena virgaureae'' || [[Dukatefalter]] || [[:de:Dukatenfalter|Dukatenfalter]] || [[:fr:Cuivré de la verge-d'or|Cuivré de la verge-d'or]] || [[:en:Scarce copper|Scarce copper]] |- | ''Lycaena tityrus'' || [[Bronge Feierfalter]] || [[:de:Brauner Feuerfalter|Brauner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré fuligineux|Cuivré fuligineux]] || [[:en:Lycaena tityrus|Sooty copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena tityrus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sooty copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena dispar'' || [[Grousse Feierfalter]]|| [[:de:Großer Feuerfalter|Großer Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré des marais|Cuivré des marais]] || [[:en:Large copper|Large copper]] |- | ''Lycaena phlaeas'' || [[Klenge Feierfalter]] || [[:de:Kleiner Feuerfalter|Kleiner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré commun|Cuivré commun]] || [[:en:Lycaena phlaeas|Small copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena phlaeas''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small copper“, „American copper“ a „common copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena hippothoe'' || [[Lilagold-Feierfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 142 als lëtzebuergeschen Numm „Lilagold Feierfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Lilagold-Feuerfalter|Lilagold-Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré écarlate|Cuivré écarlate]] || [[:en:Purple-edged copper|Purple-edged copper]] |- | ''Lampides boeticus'' || [[Grousse Wanderbläuling]] || [[:de:Großer Wanderbläuling|Großer Wanderbläuling]] || [[:fr:Azuré porte-queue|Azuré porte-queue]] || [[:en:Lampides boeticus|Long-tailed blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lampides boeticus''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „pea blue“ a „long-tailed blue“ genannt.</ref> |- | ''Cupido argiades'' || [[Kuerzschwänzege Bläuling]] || [[:de:Kurzschwänziger Bläuling|Kurzschwänziger Bläuling]] || [[:fr:Azuré du trèfle|Azuré du trèfle]] || [[:en:Short-tailed blue|Short-tailed blue]] |- | ''Cupido minimus'' || [[Zwergbläuling]] || [[:de:Zwerg-Bläuling|Zwerg-Bläuling]] || [[:fr:Argus frêle|Argus frêle]] || [[:en:Small blue|Small blue]] |- | ''Celastrina argiolus'' || [[Faulbambläuling]] || [[:de:Faulbaum-Bläuling|Faulbaum-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des nerpruns|Azuré des nerpruns]] || [[:en:Holly blue|Holly blue]] |- | ''Glaucopsyche alexis'' || [[Alexis-Bläuling]] || [[:de:Alexis-Bläuling|Alexis-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des cytises|Azuré des cytises]] || [[:en:Glaucopsyche alexis|Green-underside blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Glaucopsyche alexis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „green-underside blue“ genannt.</ref> |- | ''Phengaris arion'' || [[Seejomesse-Bläuling]] || [[:de:Quendel-Ameisenbläuling|Quendel-Ameisenbläuling]] || [[:fr:Azuré du serpolet|Azuré du serpolet]] || [[:en:Large blue|Large blue]] |- | ''Pseudophilotes baton'' || [[Grobloe Bläuling]] || [[:de:Graublauer Bläuling|Graublauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré de la sarriette|Azuré de la sarriette]] || [[:en:Pseudophilotes baton|Baton blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pseudophilotes baton''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „baton blue“ genannt.</ref> |- | ''Cyaniris semiargus'' || [[Routkléi-Bläuling]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 158 als lëtzebuergeschen Numm „Roudkléi-Bläuling“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rotklee-Bläuling|Rotklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des anthyllides|Azuré des anthyllides]] || [[:en:Cyaniris semiargus|Mazarine blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Cyaniris semiargus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Mazarine blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus dorylas'' || [[Steekléi-Bläuling]] || [[:de:Wundklee-Bläuling|Wundklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré du mélilot|Azuré du mélilot]] || [[:en:Polyommatus dorylas|Turquoise blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polyommatus dorylas''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „turquoise blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus icarus'' || [[Dommeldar-Bläuling]] || [[:de:Hauhechel-Bläuling|Hauhechel-Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu|Argus bleu]] || [[:en:Common blue|Common blue]] |- | ''Lysandra coridon'' || [[Sëlwergrénge Bläuling]] || [[:de:Silbergrüner Bläuling|Silbergrüner Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu-nacré|Argus bleu-nacré]] || [[:en:Chalkhill blue|Chalkhill blue]] |- | ''Lysandra bellargus'' || [[Himmelbloe Bläuling]] || [[:de:Himmelblauer Bläuling|Himmelblauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré bleu céleste|Azuré bleu céleste]] || [[:en:Adonis blue|Adonis blue]] |- | ''Aricia agestis'' || [[Sonneréische-Bläuling]] || [[:de:Kleiner Sonnenröschen-Bläuling|Kleiner Sonnenröschen-Bläuling]] || [[:fr:Collier-de-corail|Collier-de-corail]] || [[:en:Aricia agestis|Brown argus]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aricia agestis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „brown argus“ genannt.</ref> |- | ''Plebejus argus'' || [[Argus-Bläuling]] || [[:de:Geißklee-Bläuling|Geißklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré de l'ajonc|Azuré de l'ajonc]] || [[:en:Silver-studded blue|Silver-studded blue]] |- | ''Limenitis populi'' || [[Groussen Äisvull]] || [[:de:Großer Eisvogel|Großer Eisvogel]] || [[:fr:Grand sylvain|Grand sylvain]] || [[:en:Poplar admiral|Poplar admiral]] |- | ''Limenitis camilla'' || [[Klengen Äisvull]] || [[:de:Kleiner Eisvogel|Kleiner Eisvogel]] || [[:fr:Petit sylvain|Petit sylvain]] || [[:en:Limenitis camilla|Eurasian white admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Limenitis camilla''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „(Eurasian) white admiral“ genannt.</ref> |- | ''Apatura iris'' || [[Grousse Schillerfalter]] || [[:de:Großer Schillerfalter|Großer Schillerfalter]] || [[:fr:Grand mars changeant|Grand mars changeant]] || [[:en:Apatura iris|Purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura iris''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Apatura ilia'' || [[Klenge Schillerfalter]] || [[:de:Kleiner Schillerfalter|Kleiner Schillerfalter]] || [[:fr:Petit mars changeant|Petit mars changeant]] || [[:en:Apatura ilia|Lesser purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura ilia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Argynnis paphia'' || [[Keesermantel]] || [[:de:Kaisermantel|Kaisermantel]] || [[:fr:Tabac d'Espagne|Tabac d'Espagne]] || [[:en:Silver-washed fritillary|Silver-washed fritillary]] |- | ''Speyeria aglaja'' || [[Groussen Nackerfalter]] || [[:de:Großer Perlmuttfalter|Großer Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand nacré|Grand nacré]] || [[:en:Dark green fritillary|Dark green fritillary]] |- | ''Fabriciana adippe'' || [[Sëlwer-Nackerfalter]] || [[:de:Feuriger Perlmuttfalter|Feuriger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Moyen nacré|Moyen nacré]] || [[:en:High brown fritillary|High brown fritillary]] |- | ''Issoria lathonia'' || [[Klengen Nackerfalter]] || [[:de:Kleiner Perlmuttfalter|Kleiner Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit nacré|Petit nacré]] || [[:en:Queen of Spain fritillary|Queen of Spain fritillary]] |- | ''Brenthis daphne'' || [[Päerdsbier-Nackerfalter]] || [[:de:Brombeer-Perlmuttfalter|Brombeer-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis daphne|Nacré de la ronce]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Nacré de la ronce“ an „Daphné“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis daphne|Marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Brenthis ino'' || [[Wisekinniginnen-Nackerfalter]] || [[:de:Mädesüß-Perlmuttfalter|Mädesüß-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis ino|Nacré de la sanguisorbe]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Nacré de la sanguisorbe“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis ino|Lesser marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria eunomia'' || [[Knuetkraut-Nackerfalter]] || [[:de:Randring-Perlmuttfalter|Randring-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Nacré de la bistorte|Nacré de la bistorte]] || [[:en:Boloria eunomia|Bog fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria eunomia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „bog fritillary“ an „ocellate bog fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria selene'' || [[Brongfleckege Nackerfalter]] || [[:de:Braunfleckiger Perlmuttfalter|Braunfleckiger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit collier argenté|Petit collier argenté]] || [[:en:Small pearl-bordered fritillary|Small pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria euphrosyne'' || [[Veilchen-Nackerfalter]] || [[:de:Silberfleck-Perlmuttfalter|Silberfleck-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand collier argenté|Grand collier argenté]] || [[:en:Pearl-bordered fritillary|Pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria dia'' || [[Dréchewues-Nackerfalter]] || [[:de:Magerrasen-Perlmuttfalter|Magerrasen-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petite violette|Petite violette]] || [[:en:Boloria dia|Weaver's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria dia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Weaver's fritillary“ a „violet fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea cinxia'' || [[Wegerich-Scheckefalter]] || [[:de:Wegerich-Scheckenfalter|Wegerich-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea cinxia|Mélitée du plantain]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea cinxia''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Glanville fritillary|Glanville fritillary]] |- | ''Melitaea diamina'' || [[Baldrian-Scheckefalter]] || [[:de:Baldrian-Scheckenfalter|Baldrian-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea diamina|Damier noir]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée noirâtre“, „Damier noir“ an „Argynne dictynne“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea diamina|False heath fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „false heath fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea phoebe'' || [[Flackeblumme-Scheckefalter]] || [[:de:Flockenblumen-Scheckenfalter|Flockenblumen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée des centaurées|Mélitée des centaurées]] || [[:en:Melitaea phoebe|Knapweed fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea phoebe''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Knapweed fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea didyma'' || [[Roude Scheckefalter]] || [[:de:Roter Scheckenfalter|Roter Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée orangée|Mélitée orangée]] || [[:en:Melitaea didyma|Spotted fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea didyma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „spotted fritillary“ a „red-band fritillary“ genannt.</ref> |- |''Melitaea athalia'' || [[Wise-Scheckefalter]] || [[:de:Wachtelweizen-Scheckenfalter|Wachtelweizen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée du mélampyre|Mélitée du mélampyre]] || [[:en:Heath fritillary|Heath fritillary]] |- | ''Melitaea aurelia'' || [[Dréchewues-Scheckefalter]] || [[:de:Ehrenpreis-Scheckenfalter|Ehrenpreis-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea aurelia|Mélitée des digitales]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée des digitales“ a „Mélitée de Nickerl“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea aurelia|Nickerl's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Nickerl's fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Euphydryas maturna'' || [[Gëllene Scheckefalter]] || [[:de:Maivogel|Maivogel]] || [[:fr:Damier du frêne|Damier du frêne]] || [[:en:Scarce fritillary|Scarce fritillary]] |- | ''Euphydryas aurinia'' || [[Skabiose-Scheckenfalter]] || [[:de:Skabiosen-Scheckenfalter|Skabiosen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Euphydryas aurinia|Damier de la succise]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Euphydryas aurinia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Damier de la succise“ an „Damier des marais“ genannt.</ref> || [[:en:Marsh fritillary|Marsh fritillary]] |- | ''Nymphalis antiopa'' || [[Trauermantel]] || [[:de:Trauermantel|Trauermantel]] || [[:fr:Morio|Morio]] || [[:en:Nymphalis antiopa|Camberwell beauty]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis antiopa''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „mourning cloak“ a „Camberwell beauty“, genannt, woubäi den éischten an Nordamerika an den zweeten an Europa benotzt gëtt.</ref> |- | ''Nymphalis polychloros'' || [[Grousse Fox]] || [[:de:Großer Fuchs|Großer Fuchs]] || [[:fr:Nymphalis polychloros|Grande tortue]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis polychloros''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Large tortoiseshell|Large tortoiseshell]] |- | ''Aglais urticae'' || [[Klenge Fox]] || [[:de:Kleiner Fuchs|Kleiner Fuchs]] || [[:fr:Petite tortue|Petite tortue]] || [[:en:Small tortoiseshell|Small tortoiseshell]] |- | ''Aglais io'' || [[Aglais io|Pohunn]] || [[:de:Tagpfauenauge|Tagpfauenauge]] || [[:fr:Paon-du-jour|Paon-du-jour]] || [[:en:Aglais io|European peacock]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aglais io''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „European peacock“ a „peacock butterfly“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa atalanta'' || [[Admirol (Päiperlek)|Admirol]] || [[:de:Admiral (Schmetterling)|Admiral]] || [[:fr:Vulcain (papillon)|Vulcain]] || [[:en:Vanessa atalanta|Red admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa atalanta''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red admiral“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa cardui'' || [[Dëschtelfalter]] || [[:de:Distelfalter|Distelfalter]] || [[:fr:Belle-Dame (papillon)|Belle-Dame]] || [[:en:Vanessa cardui|Painted lady]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa cardui''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „painted lady“ genannt.</ref> |- | ''Polygonia c-album'' || [[C-Falter]] || [[:de:C-Falter|C-Falter]] || [[:fr:Polygonia c-album|Robert-le-Diable]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Robert-le-Diable“ genannt.</ref> || [[:en:Polygonia c-album|Comma]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „comma“ genannt.</ref> |- | ''Araschnia levana'' || [[Landkäertchen]] || [[:de:Landkärtchen|Landkärtchen]] || [[:fr:Carte géographique (papillon)|Carte géographique]] || [[:en:Map (butterfly)|Map]] |- | ''Pararge aegeria'' || [[Bëschbrietspill]] || [[:de:Waldbrettspiel|Waldbrettspiel]] || [[:fr:Tircis|Tircis]] || [[:en:Speckled wood (butterfly)|Speckled wood]] |- | ''Lasiommata megera'' || [[Mauerfox]] || [[:de:Mauerfuchs|Mauerfuchs]] || [[:fr:Lasiommata megera|Mégère]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mégère“ a „Satyre“ genannt.</ref> || [[:en:Lasiommata megera|Wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „wall“ a „wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lasiommata maera'' || [[Brongt A]] || [[:de:Braunauge (Schmetterling)|Braunauge]] || [[:fr:Némusien|Némusien]] || [[:en:Lasiommata maera|Large wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata maera''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „large wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lopinga achine'' || [[Gielréngfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 236 als lëtzebuergeschen Numm „Gielrengfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Gelbringfalter|Gelbringfalter]] || [[:fr:Bacchante (papillon)|Bacchante]] || [[:en:Lopinga achine|Woodland brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lopinga achine''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland brown“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha arcania'' || [[Wäissgesträiften Heefalter]] || [[:de:Weißbindiges Wiesenvögelchen|Weißbindiges Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Céphale (papillon)|Céphale]] || [[:en:Coenonympha arcania|Pearly heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha arcania''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pearly heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha hero'' || [[Bësch-Heefalter]] || [[:de:Wald-Wiesenvögelchen|Wald-Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Mélibée (papillon)|Mélibée]] || [[:en:Coenonympha hero|Scarce heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha hero''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „scarce heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha pamphilus'' || [[Klengen Heefalter]] || [[:de:Kleines Wiesenvögelchen|Kleines Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Fadet commun|Fadet commun]] || [[:en:Small heath (butterfly)|Small heath]] |- | ''Pyronia tithonus'' || [[Klengt Ochsena]] || [[:de:Rotbraunes Ochsenauge|Rotbraunes Ochsenauge]] || [[:fr:Amaryllis (papillon)|Amaryllis]] || [[:en:Gatekeeper (butterfly)|Gatekeeper]] |- | ''Aphantopus hyperantus'' || [[Schaarschtechbotzer (Päiperlek)|Schaarschtechbotzer]] || [[:de:Brauner Waldvogel|Brauner Waldvogel]] || [[:fr:Tristan (papillon)|Tristan]] || [[:en:Ringlet|Ringlet]] |- | ''Maniola jurtina'' || [[Ochsena (Päiperlek)|Ochsena]] || [[:de:Großes Ochsenauge|Großes Ochsenauge]] || [[:fr:Myrtil|Myrtil]] || [[:en:Meadow brown|Meadow brown]] |- | ''Erebia aethiops'' || [[Grogesträifte Mouerefalter]] || [[:de:Graubindiger Mohrenfalter|Graubindiger Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré sylvicole|Moiré sylvicole]] || [[:en:Scotch argus|Scotch argus]] |- | ''Erebia medusa'' || [[Medusa-Mouerefalter]] || [[:de:Rundaugen-Mohrenfalter|Rundaugen-Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré franconien|Moiré franconien]] || [[:en:Erebia medusa|Woodland ringlet]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Erebia medusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland ringlet“ genannt.</ref> |- | ''Melanargia galathea'' || [[Schachbriet (Päiperlek)|Schachbriet]] || [[:de:Schachbrett (Schmetterling)|Schachbrett]] || [[:fr:Melanargia galathea|Demi-deuil]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Demi-deuil“ genannt.</ref> || [[:en:Melanargia galathea|Marbled white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled white“ genannt.</ref> |- | ''Brintesia circe'' || [[Wäisse Bëschportier]] || [[:de:Weißer Waldportier|Weißer Waldportier]] || [[:fr:Silène (papillon)|Silène]] || [[:en:Brintesia|Great banded grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brintesia''“ (well ''Brintesia circe'' déi eenzeg [[Aart (Biologie)|Aart]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''Brintesia'' ass), am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „great banded grayling“ genannt.</ref> |- | ''Chazara briseis'' || [[Bierghex]] || [[:de:Berghexe|Berghexe]] || [[:fr:Hermite (papillon)|Hermite]] || [[:en:Chazara briseis|Hermit]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Chazara briseis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „hermit“ genannt.</ref> |- | ''Hipparchia semele'' || [[Ockergesträifte Samettfalter]] || [[:de:Ockerbindiger Samtfalter|Ockerbindiger Samtfalter]] || [[:fr:Hipparchia semele|Agreste]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia semele''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Agreste“ genannt.</ref> || [[:en:Grayling (butterfly)|Grayling]] |- | ''Hipparchia hermione'' || [[Klenge Bëschportier]] || [[:de:Kleiner Waldportier|Kleiner Waldportier]] || [[:fr:Petit sylvandre|Petit sylvandre]] || [[:en:Hipparchia hermione|Rock grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia hermione''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „rock grayling“ genannt.</ref> |- |''Hipparchia fagi'' || [[Grousse Bëschportier]] || [[:de:Großer Waldportier|Großer Waldportier]] || [[:fr:Sylvandre|Sylvandre]] || [[:en:Hipparchia fagi|Woodland grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia fagi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland grayling“ genannt.</ref> |} == Quell == * Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (Ed.), 2024. ''Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation''. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 S. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}} {{Notten}} {{DEFAULTSORT:Lescht vun den Dagfalteren zu Letzebuerg}} [[Kategorie:Päiperleken| ]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg| ]] [[Kategorie:Fauna zu Lëtzebuerg| Dagfalteren]] [[Kategorie:Lëschten (Biologie)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] [[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] bf1u43wfqjgvpmibh5jza4abavqb4b0 2678123 2678120 2026-05-15T14:16:14Z Volvox 4050 2678123 wikitext text/x-wiki An dëser '''Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg''' sinn all d'[[Dagfalter]]aarten opgezielt, déi bis elo zweifelsfräi zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nogewise goufen. Eng Rei [[Aart (Biologie)|Aarten]] aus dëser Lëscht gouf et fréier zu Lëtzebuerg, si sinn awer an Tëschenzäit regional ausgestuerwen. Déi [[lëtzebuergesch]] Nimm sinn – bis op e puer markéiert Ausnamen – déi aus dem ''[[Ferrantia]]'' 90, deen an der Quellelëscht ze fannen ass. Déi [[däitsch]], déi [[franséisch]] an déi [[englesch]] Nimm stame vun der jeeweileger Wikipedia (d'Ausname sinn och hei markéiert). {| class="wikitable" style="width: 100%" ! Wëssenschaftlechen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm !! Däitschen Numm !! Franséischen Numm !! Engleschen Numm |- | ''Erynnis tages'' || [[Donkelen Déckkapp]] || [[:de:Kronwicken-Dickkopffalter|Kronwicken-Dickkopffalter]] || [[:fr:Point-de-Hongrie|Point-de-Hongrie]] || [[:en:Dingy skipper|Dingy skipper]] |- | ''Carcharodus alceae'' || [[Malven-Déckkapp]] || [[:de:Malven-Dickkopffalter|Malven-Dickkopffalter]] || [[:fr:Carcharodus alceae|Hespérie de l'alcée]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel ginn awer déi franéisch Nimm „Grisette“ an „Hespérie de l'alcée“ genannt.</ref> || [[:en:Carcharodus alceae|Mallow skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „mallow skipper“ genannt.</ref> |- | ''Spialia sertorius'' || [[Roude Fleckendéckkapp]] || [[:de:Roter Würfel-Dickkopffalter|Roter Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des sanguisorbes|Hespérie des sanguisorbes]] || [[:en:Spialia sertorius|Red-underwing skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Spialia sertorius''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red-underwing skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus malvae'' || [[Malve-Fleckendéckkapp]] || [[:de:Kleiner Würfel-Dickkopffalter|Kleiner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la mauve|Hespérie de la mauve]] || [[:en:Pyrgus malvae|Grizzled skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pyrgus malvae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „grizzled skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus armoricanus'' || [[Fangerkraut-Déckkapp]] || [[:de:Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter|Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des potentilles|Hespérie des potentilles]] || [[:en:Oberthür's grizzled skipper|Oberthür's grizzled skipper]] |- | ''Pyrgus serratulae'' || [[Schwaarzbronge Fleckendéckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 74 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzbronge Fleckendéckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter|Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de l'alchémille|Hespérie de l'alchémille]] || [[:en:Olive skipper|Olive skipper]] |- | ''Carterocephalus palaemon'' || [[Gescheckten Déckkapp]] || [[:de:Gelbwürfeliger Dickkopffalter|Gelbwürfeliger Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du brome|Hespérie du brome]] || [[:en:Carterocephalus palaemon|Chequered skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carterocephalus palaemon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „chequered skipper“ an „arctic skipper“ genannt.</ref> |- | ''Thymelicus sylvestris'' || [[Brongfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 78 als lëtzebuergeschen Numm „Brongfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter|Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la houque|Hespérie de la houque]] || [[:en:Small skipper|Small skipper]] |- | ''Thymelicus lineola'' || [[Schwaarzfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 80 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter|Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du dactyle|Hespérie du dactyle]] || [[:en:Essex skipper|Essex skipper]] |- | ''Thymelicus acteon'' || [[Brongfleckegen Déckkapp]] || [[:de:Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter|Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du chiendent|Hespérie du chiendent]] || [[:en:Lulworth skipper|Lulworth skipper]] |- | ''Hesperia comma'' || [[Komma-Déckkapp]] || [[:de:Komma-Dickkopffalter|Komma-Dickkopffalter]] || [[:fr:Virgule (papillon)|Virgule]] || [[:en:Hesperia comma|Silver-spotted skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hesperia comma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „silver-spotted skipper“ a „common branded skipper“, genannt, woubäi den éischten an Europa an den zweeten an Nordamerika benotzt gëtt.</ref> |- | ''Ochlodes sylvanus'' || [[Raschtfaarwegen Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 86 als lëtzebuergeschen Numm „Raschtfarwegen Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rostfarbiger Dickkopffalter|Rostfarbiger Dickkopffalter]] || [[:fr:Sylvaine|Sylvaine]] || [[:en:Large skipper|Large skipper]] |- | ''Iphiclides podalirius'' || [[Seegelfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 88 als lëtzebuergeschen Numm geméiss enger fréierer Schreifweisreegel „Segelfalter“ gennant.</ref> || [[:de:Segelfalter|Segelfalter]] || [[:fr:Flambé|Flambé]] || [[:en:Scarce swallowtail|Scarce swallowtail]] |- | ''Papilio machaon'' || [[Schmuewelschwanz]] || [[:de:Schwalbenschwanz (Schmetterling)|Schwalbenschwanz]] || [[:fr:Machaon (papillon)|Machaon]] || [[:en:Papilio machaon|Old World swallowtail]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Papilio machaon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Old World swallowtail“, „common yellow swallowtail“ a „swallowtail“ genannt, woubäi dee leschten Numm och allgemeng fir Päiperleken aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] [[Papilionidae]] gebraucht gëtt an domat net eendeiteg ass.</ref> |- | ''Leptidea sinapis'' || [[Moschter-Wäissleng]] || Leguminosen-Weißling || [[:fr:Piéride de la moutarde|Piéride de la moutarde]] || [[:en:Leptidea sinapis|Wood white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Leptidea sinapis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „wood white“ genannt.</ref> |- | ''Leptidea juvernica'' || [[Bëschrand-Moschter-Wäissleng]] || Schmalflügel-Weißling || [[:fr:Piéride irlandaise|Piéride irlandaise]] || Cryptic wood white |- | ''Aporia crataegi'' || [[Aporia crataegi|Bamwäissleng]] || [[:de:Baum-Weißling|Baum-Weißling]] || [[:fr:Gazé|Gazé]] || [[:en:Aporia crataegi|Black-veined white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aporia crataegi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „black-veined white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris brassicae'' || [[Kabespäipel|Kabesfrësser]] || [[:de:Großer Kohlweißling|Großer Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride du chou|Piéride du chou]] || [[:en:Pieris brassicae|Large white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris brassicae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „large white“, „cabbage butterfly“, „cabbage white“, „cabbage moth“ a „large cabbage white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris rapae'' || [[Klenge Kabespäiperlek]] || [[:de:Kleiner Kohlweißling|Kleiner Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride de la rave|Piéride de la rave]] || [[:en:Pieris rapae|Small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris rapae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small white“, „cabbage white“, „cabbage butterfly“, „small cabbage white“ a „white butterfly“ genannt, woubäi den éischten deen an Europa üblechen ass.</ref> |- | ''Pieris mannii'' || [[Karstwäissleng]] || [[:de:Karstweißling|Karstweißling]] || [[:fr:Piéride de l'ibéride|Piéride de l'ibéride]] || [[:en:Pieris mannii|Southern small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris mannii''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „southern small white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris napi'' || [[Rapswäissleng]] || [[:de:Rapsweißling|Rapsweißling]] || [[:fr:Piéride du navet|Piéride du navet]] || [[:en:Green-veined white|Green-veined white]] |- |''Pontia daplidice'' || [[Resedafalter]] || [[:de:Pontia daplidice|Westlicher Resedaweißling]]<ref>Op der däitscher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den däitschen Numm „Westlicher Resedaweißling“ genannt.</ref> || [[:fr:Piéride du réséda|Piéride du réséda]] || [[:en:Pontia daplidice|Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Pontia edusa'' || [[Südleche Resedafalter]] || [[:de:Resedafalter|Resedafalter]] || [[:fr:Marbré de Fabricius|Marbré de Fabricius]] || [[:en:Pontia edusa|Eastern Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia edusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „eastern Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Anthocharis cardamines'' || [[Aurorafalter]] || [[:de:Aurorafalter|Aurorafalter]] || [[:fr:Aurore (papillon)|Aurore]] || [[:en:Anthocharis cardamines|Orange tip]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Anthocharis cardamines''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „orange tip“ genannt.</ref> |- | ''Colias hyale'' || [[Gëllen Aacht]] || [[:de:Goldene Acht|Goldene Acht]] || [[:fr:Soufré (papillon)|Soufré]] || [[:en:Colias hyale|Pale clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias hyale''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pale clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias alfacariensis'' || [[Dréchewues-Gëllen-Aacht]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 108 als lëtzebuergeschen Numm „Dréchewues-Gëllen Aacht“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Hufeisenklee-Gelbling|Hufeisenklee-Gelbling]] || [[:fr:Fluoré (papillon)|Fluoré]] || [[:en:Colias alfacariensis|Berger's clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias alfacariensis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Berger's clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias crocea'' || [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] || [[:de:Postillon (Schmetterling)|Postillon]] || [[:fr:Souci (papillon)|Souci]] || [[:en:Colias croceus|Clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias croceus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Gonepteryx rhamni'' || [[Zitrouneblat]] || [[:de:Zitronenfalter|Zitronenfalter]] || [[:fr:Citron (papillon)|Citron]] || [[:en:Gonepteryx rhamni|Common brimstone]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Gonepteryx rhamni''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „common brimstone“ oder einfach nëmme „brimstone“ genannt.</ref> |- | ''Hamearis lucina'' || [[Fréijoers-Scheckefalter]] || [[:de:Schlüsselblumen-Würfelfalter|Schlüsselblumen-Würfelfalter]] || [[:fr:Lucine (lépidoptère)|Lucine]] || [[:en:Hamearis lucina|Duke of Burgundy]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hamearis lucina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Duke of Burgundy“ genannt.</ref> |- | ''Thecla betulae'' || [[Nierefleck]] || [[:de:Nierenfleck-Zipfelfalter|Nierenfleck-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du bouleau|Thècle du bouleau]] || [[:en:Brown hairstreak|Brown hairstreak]] |- | ''Favonius quercus'' || [[Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Blauer Eichen-Zipfelfalter|Blauer Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du chêne|Thècle du chêne]] || [[:en:Purple hairstreak|Purple hairstreak]] |- | ''Satyrium acaciae'' || [[Akazien-Zipfelfalter]] || [[:de:Kleiner Schlehen-Zipfelfalter|Kleiner Schlehen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'amarel|Thècle de l'amarel]] || [[:en:Satyrium acaciae|Sloe hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium acaciae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sloe hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium ilicis'' || [[Brongen Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Brauner Eichen-Zipfelfalter|Brauner Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'yeuse|Thècle de l'yeuse]] || [[:en:Satyrium ilicis|Ilex hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium ilicis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „ilex hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium w-album'' || [[Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:de:Ulmen-Zipfelfalter|Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'orme|Thècle de l'orme]] || [[:en:White-letter hairstreak|White-letter hairstreak]] |- | ''Satyrium pruni'' || [[Schléiwen-Zipfelfalter]] || [[:de:Pflaumen-Zipfelfalter|Pflaumen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du prunier|Thècle du prunier]] || [[:en:Black hairstreak|Black hairstreak]] |- | ''Satyrium spini'' || [[Kräizdar-Zipfelfalter]] || [[:de:Kreuzdorn-Zipfelfalter|Kreuzdorn-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle des nerpruns|Thècle des nerpruns]] || [[:en:Satyrium spini|Blue spot hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium spini''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „blue spot hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Callophrys rubi'' || [[Päerdsbier-Zipfelfalter]] || [[:de:Grüner Zipfelfalter|Grüner Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de la ronce|Thècle de la ronce]] || [[:en:Green hairstreak|Green hairstreak]] |- | ''Lycaena helle'' || [[Bloschillernde Feierfalter]] || [[:de:Blauschillernder Feuerfalter|Blauschillernder Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré de la bistorte|Cuivré de la bistorte]] || [[:en:Lycaena helle|Violet copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena helle''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „violet copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena virgaureae'' || [[Dukatefalter]] || [[:de:Dukatenfalter|Dukatenfalter]] || [[:fr:Cuivré de la verge-d'or|Cuivré de la verge-d'or]] || [[:en:Scarce copper|Scarce copper]] |- | ''Lycaena tityrus'' || [[Bronge Feierfalter]] || [[:de:Brauner Feuerfalter|Brauner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré fuligineux|Cuivré fuligineux]] || [[:en:Lycaena tityrus|Sooty copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena tityrus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sooty copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena dispar'' || [[Grousse Feierfalter]]|| [[:de:Großer Feuerfalter|Großer Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré des marais|Cuivré des marais]] || [[:en:Large copper|Large copper]] |- | ''Lycaena phlaeas'' || [[Klenge Feierfalter]] || [[:de:Kleiner Feuerfalter|Kleiner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré commun|Cuivré commun]] || [[:en:Lycaena phlaeas|Small copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena phlaeas''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small copper“, „American copper“ a „common copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena hippothoe'' || [[Lilagold-Feierfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 142 als lëtzebuergeschen Numm „Lilagold Feierfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Lilagold-Feuerfalter|Lilagold-Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré écarlate|Cuivré écarlate]] || [[:en:Purple-edged copper|Purple-edged copper]] |- | ''Lampides boeticus'' || [[Grousse Wanderbläuling]] || [[:de:Großer Wanderbläuling|Großer Wanderbläuling]] || [[:fr:Azuré porte-queue|Azuré porte-queue]] || [[:en:Lampides boeticus|Long-tailed blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lampides boeticus''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „pea blue“ a „long-tailed blue“ genannt.</ref> |- | ''Cupido argiades'' || [[Kuerzschwänzege Bläuling]] || [[:de:Kurzschwänziger Bläuling|Kurzschwänziger Bläuling]] || [[:fr:Azuré du trèfle|Azuré du trèfle]] || [[:en:Short-tailed blue|Short-tailed blue]] |- | ''Cupido minimus'' || [[Zwergbläuling]] || [[:de:Zwerg-Bläuling|Zwerg-Bläuling]] || [[:fr:Argus frêle|Argus frêle]] || [[:en:Small blue|Small blue]] |- | ''Celastrina argiolus'' || [[Faulbambläuling]] || [[:de:Faulbaum-Bläuling|Faulbaum-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des nerpruns|Azuré des nerpruns]] || [[:en:Holly blue|Holly blue]] |- | ''Glaucopsyche alexis'' || [[Alexis-Bläuling]] || [[:de:Alexis-Bläuling|Alexis-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des cytises|Azuré des cytises]] || [[:en:Glaucopsyche alexis|Green-underside blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Glaucopsyche alexis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „green-underside blue“ genannt.</ref> |- | ''Phengaris arion'' || [[Seejomesse-Bläuling]] || [[:de:Quendel-Ameisenbläuling|Quendel-Ameisenbläuling]] || [[:fr:Azuré du serpolet|Azuré du serpolet]] || [[:en:Large blue|Large blue]] |- | ''Pseudophilotes baton'' || [[Grobloe Bläuling]] || [[:de:Graublauer Bläuling|Graublauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré de la sarriette|Azuré de la sarriette]] || [[:en:Pseudophilotes baton|Baton blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pseudophilotes baton''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „baton blue“ genannt.</ref> |- | ''Cyaniris semiargus'' || [[Routkléi-Bläuling]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 158 als lëtzebuergeschen Numm „Roudkléi-Bläuling“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rotklee-Bläuling|Rotklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des anthyllides|Azuré des anthyllides]] || [[:en:Cyaniris semiargus|Mazarine blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Cyaniris semiargus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Mazarine blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus dorylas'' || [[Steekléi-Bläuling]] || [[:de:Wundklee-Bläuling|Wundklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré du mélilot|Azuré du mélilot]] || [[:en:Polyommatus dorylas|Turquoise blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polyommatus dorylas''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „turquoise blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus icarus'' || [[Dommeldar-Bläuling]] || [[:de:Hauhechel-Bläuling|Hauhechel-Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu|Argus bleu]] || [[:en:Common blue|Common blue]] |- | ''Lysandra coridon'' || [[Sëlwergrénge Bläuling]] || [[:de:Silbergrüner Bläuling|Silbergrüner Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu-nacré|Argus bleu-nacré]] || [[:en:Chalkhill blue|Chalkhill blue]] |- | ''Lysandra bellargus'' || [[Himmelbloe Bläuling]] || [[:de:Himmelblauer Bläuling|Himmelblauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré bleu céleste|Azuré bleu céleste]] || [[:en:Adonis blue|Adonis blue]] |- | ''Aricia agestis'' || [[Sonneréische-Bläuling]] || [[:de:Kleiner Sonnenröschen-Bläuling|Kleiner Sonnenröschen-Bläuling]] || [[:fr:Collier-de-corail|Collier-de-corail]] || [[:en:Aricia agestis|Brown argus]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aricia agestis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „brown argus“ genannt.</ref> |- | ''Plebejus argus'' || [[Argus-Bläuling]] || [[:de:Geißklee-Bläuling|Geißklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré de l'ajonc|Azuré de l'ajonc]] || [[:en:Silver-studded blue|Silver-studded blue]] |- | ''Limenitis populi'' || [[Groussen Äisvull]] || [[:de:Großer Eisvogel|Großer Eisvogel]] || [[:fr:Grand sylvain|Grand sylvain]] || [[:en:Poplar admiral|Poplar admiral]] |- | ''Limenitis camilla'' || [[Klengen Äisvull]] || [[:de:Kleiner Eisvogel|Kleiner Eisvogel]] || [[:fr:Petit sylvain|Petit sylvain]] || [[:en:Limenitis camilla|Eurasian white admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Limenitis camilla''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „(Eurasian) white admiral“ genannt.</ref> |- | ''Apatura iris'' || [[Grousse Schillerfalter]] || [[:de:Großer Schillerfalter|Großer Schillerfalter]] || [[:fr:Grand mars changeant|Grand mars changeant]] || [[:en:Apatura iris|Purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura iris''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Apatura ilia'' || [[Klenge Schillerfalter]] || [[:de:Kleiner Schillerfalter|Kleiner Schillerfalter]] || [[:fr:Petit mars changeant|Petit mars changeant]] || [[:en:Apatura ilia|Lesser purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura ilia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Argynnis paphia'' || [[Keesermantel]] || [[:de:Kaisermantel|Kaisermantel]] || [[:fr:Tabac d'Espagne|Tabac d'Espagne]] || [[:en:Silver-washed fritillary|Silver-washed fritillary]] |- | ''Speyeria aglaja'' || [[Groussen Nackerfalter]] || [[:de:Großer Perlmuttfalter|Großer Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand nacré|Grand nacré]] || [[:en:Dark green fritillary|Dark green fritillary]] |- | ''Fabriciana adippe'' || [[Sëlwer-Nackerfalter]] || [[:de:Feuriger Perlmuttfalter|Feuriger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Moyen nacré|Moyen nacré]] || [[:en:High brown fritillary|High brown fritillary]] |- | ''Issoria lathonia'' || [[Klengen Nackerfalter]] || [[:de:Kleiner Perlmuttfalter|Kleiner Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit nacré|Petit nacré]] || [[:en:Queen of Spain fritillary|Queen of Spain fritillary]] |- | ''Brenthis daphne'' || [[Päerdsbier-Nackerfalter]] || [[:de:Brombeer-Perlmuttfalter|Brombeer-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis daphne|Nacré de la ronce]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Nacré de la ronce“ an „Daphné“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis daphne|Marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Brenthis ino'' || [[Wisekinniginnen-Nackerfalter]] || [[:de:Mädesüß-Perlmuttfalter|Mädesüß-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis ino|Nacré de la sanguisorbe]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Nacré de la sanguisorbe“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis ino|Lesser marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria eunomia'' || [[Knuetkraut-Nackerfalter]] || [[:de:Randring-Perlmuttfalter|Randring-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Nacré de la bistorte|Nacré de la bistorte]] || [[:en:Boloria eunomia|Bog fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria eunomia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „bog fritillary“ an „ocellate bog fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria selene'' || [[Brongfleckege Nackerfalter]] || [[:de:Braunfleckiger Perlmuttfalter|Braunfleckiger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit collier argenté|Petit collier argenté]] || [[:en:Small pearl-bordered fritillary|Small pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria euphrosyne'' || [[Veilchen-Nackerfalter]] || [[:de:Silberfleck-Perlmuttfalter|Silberfleck-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand collier argenté|Grand collier argenté]] || [[:en:Pearl-bordered fritillary|Pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria dia'' || [[Dréchewues-Nackerfalter]] || [[:de:Magerrasen-Perlmuttfalter|Magerrasen-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petite violette|Petite violette]] || [[:en:Boloria dia|Weaver's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria dia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Weaver's fritillary“ a „violet fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea cinxia'' || [[Wegerich-Scheckefalter]] || [[:de:Wegerich-Scheckenfalter|Wegerich-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea cinxia|Mélitée du plantain]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea cinxia''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Glanville fritillary|Glanville fritillary]] |- | ''Melitaea diamina'' || [[Baldrian-Scheckefalter]] || [[:de:Baldrian-Scheckenfalter|Baldrian-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea diamina|Damier noir]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée noirâtre“, „Damier noir“ an „Argynne dictynne“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea diamina|False heath fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „false heath fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea phoebe'' || [[Flackeblumme-Scheckefalter]] || [[:de:Flockenblumen-Scheckenfalter|Flockenblumen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée des centaurées|Mélitée des centaurées]] || [[:en:Melitaea phoebe|Knapweed fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea phoebe''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Knapweed fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea didyma'' || [[Roude Scheckefalter]] || [[:de:Roter Scheckenfalter|Roter Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée orangée|Mélitée orangée]] || [[:en:Melitaea didyma|Spotted fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea didyma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „spotted fritillary“ a „red-band fritillary“ genannt.</ref> |- |''Melitaea athalia'' || [[Wise-Scheckefalter]] || [[:de:Wachtelweizen-Scheckenfalter|Wachtelweizen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée du mélampyre|Mélitée du mélampyre]] || [[:en:Heath fritillary|Heath fritillary]] |- | ''Melitaea aurelia'' || [[Dréchewues-Scheckefalter]] || [[:de:Ehrenpreis-Scheckenfalter|Ehrenpreis-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea aurelia|Mélitée des digitales]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée des digitales“ a „Mélitée de Nickerl“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea aurelia|Nickerl's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Nickerl's fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Euphydryas maturna'' || [[Gëllene Scheckefalter]] || [[:de:Maivogel|Maivogel]] || [[:fr:Damier du frêne|Damier du frêne]] || [[:en:Scarce fritillary|Scarce fritillary]] |- | ''Euphydryas aurinia'' || [[Skabiose-Scheckenfalter]] || [[:de:Skabiosen-Scheckenfalter|Skabiosen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Euphydryas aurinia|Damier de la succise]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Euphydryas aurinia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Damier de la succise“ an „Damier des marais“ genannt.</ref> || [[:en:Marsh fritillary|Marsh fritillary]] |- | ''Nymphalis antiopa'' || [[Trauermantel]] || [[:de:Trauermantel|Trauermantel]] || [[:fr:Morio|Morio]] || [[:en:Nymphalis antiopa|Camberwell beauty]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis antiopa''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „mourning cloak“ a „Camberwell beauty“, genannt, woubäi den éischten an Nordamerika an den zweeten an Europa benotzt gëtt.</ref> |- | ''Nymphalis polychloros'' || [[Grousse Fox]] || [[:de:Großer Fuchs|Großer Fuchs]] || [[:fr:Nymphalis polychloros|Grande tortue]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis polychloros''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Large tortoiseshell|Large tortoiseshell]] |- | ''Aglais urticae'' || [[Klenge Fox]] || [[:de:Kleiner Fuchs|Kleiner Fuchs]] || [[:fr:Petite tortue|Petite tortue]] || [[:en:Small tortoiseshell|Small tortoiseshell]] |- | ''Aglais io'' || [[Pohunn (Päiperlek)|Pohunn]] || [[:de:Tagpfauenauge|Tagpfauenauge]] || [[:fr:Paon-du-jour|Paon-du-jour]] || [[:en:Aglais io|European peacock]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aglais io''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „European peacock“ a „peacock butterfly“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa atalanta'' || [[Admirol (Päiperlek)|Admirol]] || [[:de:Admiral (Schmetterling)|Admiral]] || [[:fr:Vulcain (papillon)|Vulcain]] || [[:en:Vanessa atalanta|Red admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa atalanta''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red admiral“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa cardui'' || [[Dëschtelfalter]] || [[:de:Distelfalter|Distelfalter]] || [[:fr:Belle-Dame (papillon)|Belle-Dame]] || [[:en:Vanessa cardui|Painted lady]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa cardui''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „painted lady“ genannt.</ref> |- | ''Polygonia c-album'' || [[C-Falter]] || [[:de:C-Falter|C-Falter]] || [[:fr:Polygonia c-album|Robert-le-Diable]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Robert-le-Diable“ genannt.</ref> || [[:en:Polygonia c-album|Comma]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „comma“ genannt.</ref> |- | ''Araschnia levana'' || [[Landkäertchen]] || [[:de:Landkärtchen|Landkärtchen]] || [[:fr:Carte géographique (papillon)|Carte géographique]] || [[:en:Map (butterfly)|Map]] |- | ''Pararge aegeria'' || [[Bëschbrietspill]] || [[:de:Waldbrettspiel|Waldbrettspiel]] || [[:fr:Tircis|Tircis]] || [[:en:Speckled wood (butterfly)|Speckled wood]] |- | ''Lasiommata megera'' || [[Mauerfox]] || [[:de:Mauerfuchs|Mauerfuchs]] || [[:fr:Lasiommata megera|Mégère]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mégère“ a „Satyre“ genannt.</ref> || [[:en:Lasiommata megera|Wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „wall“ a „wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lasiommata maera'' || [[Brongt A]] || [[:de:Braunauge (Schmetterling)|Braunauge]] || [[:fr:Némusien|Némusien]] || [[:en:Lasiommata maera|Large wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata maera''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „large wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lopinga achine'' || [[Gielréngfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 236 als lëtzebuergeschen Numm „Gielrengfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Gelbringfalter|Gelbringfalter]] || [[:fr:Bacchante (papillon)|Bacchante]] || [[:en:Lopinga achine|Woodland brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lopinga achine''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland brown“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha arcania'' || [[Wäissgesträiften Heefalter]] || [[:de:Weißbindiges Wiesenvögelchen|Weißbindiges Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Céphale (papillon)|Céphale]] || [[:en:Coenonympha arcania|Pearly heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha arcania''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pearly heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha hero'' || [[Bësch-Heefalter]] || [[:de:Wald-Wiesenvögelchen|Wald-Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Mélibée (papillon)|Mélibée]] || [[:en:Coenonympha hero|Scarce heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha hero''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „scarce heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha pamphilus'' || [[Klengen Heefalter]] || [[:de:Kleines Wiesenvögelchen|Kleines Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Fadet commun|Fadet commun]] || [[:en:Small heath (butterfly)|Small heath]] |- | ''Pyronia tithonus'' || [[Klengt Ochsena]] || [[:de:Rotbraunes Ochsenauge|Rotbraunes Ochsenauge]] || [[:fr:Amaryllis (papillon)|Amaryllis]] || [[:en:Gatekeeper (butterfly)|Gatekeeper]] |- | ''Aphantopus hyperantus'' || [[Schaarschtechbotzer (Päiperlek)|Schaarschtechbotzer]] || [[:de:Brauner Waldvogel|Brauner Waldvogel]] || [[:fr:Tristan (papillon)|Tristan]] || [[:en:Ringlet|Ringlet]] |- | ''Maniola jurtina'' || [[Ochsena (Päiperlek)|Ochsena]] || [[:de:Großes Ochsenauge|Großes Ochsenauge]] || [[:fr:Myrtil|Myrtil]] || [[:en:Meadow brown|Meadow brown]] |- | ''Erebia aethiops'' || [[Grogesträifte Mouerefalter]] || [[:de:Graubindiger Mohrenfalter|Graubindiger Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré sylvicole|Moiré sylvicole]] || [[:en:Scotch argus|Scotch argus]] |- | ''Erebia medusa'' || [[Medusa-Mouerefalter]] || [[:de:Rundaugen-Mohrenfalter|Rundaugen-Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré franconien|Moiré franconien]] || [[:en:Erebia medusa|Woodland ringlet]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Erebia medusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland ringlet“ genannt.</ref> |- | ''Melanargia galathea'' || [[Schachbriet (Päiperlek)|Schachbriet]] || [[:de:Schachbrett (Schmetterling)|Schachbrett]] || [[:fr:Melanargia galathea|Demi-deuil]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Demi-deuil“ genannt.</ref> || [[:en:Melanargia galathea|Marbled white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled white“ genannt.</ref> |- | ''Brintesia circe'' || [[Wäisse Bëschportier]] || [[:de:Weißer Waldportier|Weißer Waldportier]] || [[:fr:Silène (papillon)|Silène]] || [[:en:Brintesia|Great banded grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brintesia''“ (well ''Brintesia circe'' déi eenzeg [[Aart (Biologie)|Aart]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''Brintesia'' ass), am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „great banded grayling“ genannt.</ref> |- | ''Chazara briseis'' || [[Bierghex]] || [[:de:Berghexe|Berghexe]] || [[:fr:Hermite (papillon)|Hermite]] || [[:en:Chazara briseis|Hermit]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Chazara briseis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „hermit“ genannt.</ref> |- | ''Hipparchia semele'' || [[Ockergesträifte Samettfalter]] || [[:de:Ockerbindiger Samtfalter|Ockerbindiger Samtfalter]] || [[:fr:Hipparchia semele|Agreste]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia semele''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Agreste“ genannt.</ref> || [[:en:Grayling (butterfly)|Grayling]] |- | ''Hipparchia hermione'' || [[Klenge Bëschportier]] || [[:de:Kleiner Waldportier|Kleiner Waldportier]] || [[:fr:Petit sylvandre|Petit sylvandre]] || [[:en:Hipparchia hermione|Rock grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia hermione''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „rock grayling“ genannt.</ref> |- |''Hipparchia fagi'' || [[Grousse Bëschportier]] || [[:de:Großer Waldportier|Großer Waldportier]] || [[:fr:Sylvandre|Sylvandre]] || [[:en:Hipparchia fagi|Woodland grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia fagi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland grayling“ genannt.</ref> |} == Quell == * Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (Ed.), 2024. ''Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation''. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 S. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}} {{Notten}} {{DEFAULTSORT:Lescht vun den Dagfalteren zu Letzebuerg}} [[Kategorie:Päiperleken| ]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg| ]] [[Kategorie:Fauna zu Lëtzebuerg| Dagfalteren]] [[Kategorie:Lëschten (Biologie)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] [[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] hh0bjzun7549ugq1tcgcvg9bcknhrv2 2678126 2678123 2026-05-15T14:19:45Z Volvox 4050 2678126 wikitext text/x-wiki An dëser '''Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg''' sinn all d'[[Dagfalter]]aarten opgezielt, déi bis elo zweifelsfräi zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nogewise goufen. Eng Rei [[Aart (Biologie)|Aarten]] aus dëser Lëscht gouf et fréier zu Lëtzebuerg, si sinn awer an Tëschenzäit regional ausgestuerwen. Déi [[lëtzebuergesch]] Nimm sinn – bis op e puer markéiert Ausnamen – déi aus dem ''[[Ferrantia]]'' 90, deen an der Quellelëscht ze fannen ass. Déi [[däitsch]], déi [[franséisch]] an déi [[englesch]] Nimm stame vun der jeeweileger Wikipedia (d'Ausname sinn och hei markéiert). {| class="wikitable" style="width: 100%" ! Wëssenschaftlechen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm !! Däitschen Numm !! Franséischen Numm !! Engleschen Numm |- | ''Erynnis tages'' || [[Donkelen Déckkapp]] || [[:de:Kronwicken-Dickkopffalter|Kronwicken-Dickkopffalter]] || [[:fr:Point-de-Hongrie|Point-de-Hongrie]] || [[:en:Dingy skipper|Dingy skipper]] |- | ''Carcharodus alceae'' || [[Malven-Déckkapp]] || [[:de:Malven-Dickkopffalter|Malven-Dickkopffalter]] || [[:fr:Carcharodus alceae|Hespérie de l'alcée]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel ginn awer déi franéisch Nimm „Grisette“ an „Hespérie de l'alcée“ genannt.</ref> || [[:en:Carcharodus alceae|Mallow skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „mallow skipper“ genannt.</ref> |- | ''Spialia sertorius'' || [[Roude Fleckendéckkapp]] || [[:de:Roter Würfel-Dickkopffalter|Roter Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des sanguisorbes|Hespérie des sanguisorbes]] || [[:en:Spialia sertorius|Red-underwing skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Spialia sertorius''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red-underwing skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus malvae'' || [[Malve-Fleckendéckkapp]] || [[:de:Kleiner Würfel-Dickkopffalter|Kleiner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la mauve|Hespérie de la mauve]] || [[:en:Pyrgus malvae|Grizzled skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pyrgus malvae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „grizzled skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus armoricanus'' || [[Fangerkraut-Déckkapp]] || [[:de:Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter|Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des potentilles|Hespérie des potentilles]] || [[:en:Oberthür's grizzled skipper|Oberthür's grizzled skipper]] |- | ''Pyrgus serratulae'' || [[Schwaarzbronge Fleckendéckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 74 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzbronge Fleckendéckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter|Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de l'alchémille|Hespérie de l'alchémille]] || [[:en:Olive skipper|Olive skipper]] |- | ''Carterocephalus palaemon'' || [[Gescheckten Déckkapp]] || [[:de:Gelbwürfeliger Dickkopffalter|Gelbwürfeliger Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du brome|Hespérie du brome]] || [[:en:Carterocephalus palaemon|Chequered skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carterocephalus palaemon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „chequered skipper“ an „arctic skipper“ genannt.</ref> |- | ''Thymelicus sylvestris'' || [[Brongfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 78 als lëtzebuergeschen Numm „Brongfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter|Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la houque|Hespérie de la houque]] || [[:en:Small skipper|Small skipper]] |- | ''Thymelicus lineola'' || [[Schwaarzfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 80 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter|Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du dactyle|Hespérie du dactyle]] || [[:en:Essex skipper|Essex skipper]] |- | ''Thymelicus acteon'' || [[Brongfleckegen Déckkapp]] || [[:de:Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter|Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du chiendent|Hespérie du chiendent]] || [[:en:Lulworth skipper|Lulworth skipper]] |- | ''Hesperia comma'' || [[Komma-Déckkapp]] || [[:de:Komma-Dickkopffalter|Komma-Dickkopffalter]] || [[:fr:Virgule (papillon)|Virgule]] || [[:en:Hesperia comma|Silver-spotted skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hesperia comma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „silver-spotted skipper“ a „common branded skipper“, genannt, woubäi den éischten an Europa an den zweeten an Nordamerika benotzt gëtt.</ref> |- | ''Ochlodes sylvanus'' || [[Raschtfaarwegen Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 86 als lëtzebuergeschen Numm „Raschtfarwegen Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rostfarbiger Dickkopffalter|Rostfarbiger Dickkopffalter]] || [[:fr:Sylvaine|Sylvaine]] || [[:en:Large skipper|Large skipper]] |- | ''Iphiclides podalirius'' || [[Seegelfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 88 als lëtzebuergeschen Numm geméiss enger fréierer Schreifweisreegel „Segelfalter“ gennant.</ref> || [[:de:Segelfalter|Segelfalter]] || [[:fr:Flambé|Flambé]] || [[:en:Scarce swallowtail|Scarce swallowtail]] |- | ''Papilio machaon'' || [[Schmuewelschwanz]] || [[:de:Schwalbenschwanz (Schmetterling)|Schwalbenschwanz]] || [[:fr:Machaon (papillon)|Machaon]] || [[:en:Papilio machaon|Old World swallowtail]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Papilio machaon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Old World swallowtail“, „common yellow swallowtail“ a „swallowtail“ genannt, woubäi dee leschten Numm och allgemeng fir Päiperleken aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] [[Papilionidae]] gebraucht gëtt an domat net eendeiteg ass.</ref> |- | ''Leptidea sinapis'' || [[Moschter-Wäissleng]] || Leguminosen-Weißling || [[:fr:Piéride de la moutarde|Piéride de la moutarde]] || [[:en:Leptidea sinapis|Wood white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Leptidea sinapis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „wood white“ genannt.</ref> |- | ''Leptidea juvernica'' || [[Bëschrand-Moschter-Wäissleng]] || Schmalflügel-Weißling || [[:fr:Piéride irlandaise|Piéride irlandaise]] || Cryptic wood white |- | ''Aporia crataegi'' || [[Bamwäissleng]]|| [[:de:Baum-Weißling|Baum-Weißling]] || [[:fr:Gazé|Gazé]] || [[:en:Aporia crataegi|Black-veined white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aporia crataegi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „black-veined white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris brassicae'' || [[Kabespäipel|Kabesfrësser]] || [[:de:Großer Kohlweißling|Großer Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride du chou|Piéride du chou]] || [[:en:Pieris brassicae|Large white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris brassicae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „large white“, „cabbage butterfly“, „cabbage white“, „cabbage moth“ a „large cabbage white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris rapae'' || [[Klenge Kabespäiperlek]] || [[:de:Kleiner Kohlweißling|Kleiner Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride de la rave|Piéride de la rave]] || [[:en:Pieris rapae|Small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris rapae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small white“, „cabbage white“, „cabbage butterfly“, „small cabbage white“ a „white butterfly“ genannt, woubäi den éischten deen an Europa üblechen ass.</ref> |- | ''Pieris mannii'' || [[Karstwäissleng]] || [[:de:Karstweißling|Karstweißling]] || [[:fr:Piéride de l'ibéride|Piéride de l'ibéride]] || [[:en:Pieris mannii|Southern small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris mannii''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „southern small white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris napi'' || [[Rapswäissleng]] || [[:de:Rapsweißling|Rapsweißling]] || [[:fr:Piéride du navet|Piéride du navet]] || [[:en:Green-veined white|Green-veined white]] |- |''Pontia daplidice'' || [[Resedafalter]] || [[:de:Pontia daplidice|Westlicher Resedaweißling]]<ref>Op der däitscher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den däitschen Numm „Westlicher Resedaweißling“ genannt.</ref> || [[:fr:Piéride du réséda|Piéride du réséda]] || [[:en:Pontia daplidice|Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Pontia edusa'' || [[Südleche Resedafalter]] || [[:de:Resedafalter|Resedafalter]] || [[:fr:Marbré de Fabricius|Marbré de Fabricius]] || [[:en:Pontia edusa|Eastern Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia edusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „eastern Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Anthocharis cardamines'' || [[Aurorafalter]] || [[:de:Aurorafalter|Aurorafalter]] || [[:fr:Aurore (papillon)|Aurore]] || [[:en:Anthocharis cardamines|Orange tip]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Anthocharis cardamines''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „orange tip“ genannt.</ref> |- | ''Colias hyale'' || [[Gëllen Aacht]] || [[:de:Goldene Acht|Goldene Acht]] || [[:fr:Soufré (papillon)|Soufré]] || [[:en:Colias hyale|Pale clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias hyale''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pale clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias alfacariensis'' || [[Dréchewues-Gëllen-Aacht]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 108 als lëtzebuergeschen Numm „Dréchewues-Gëllen Aacht“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Hufeisenklee-Gelbling|Hufeisenklee-Gelbling]] || [[:fr:Fluoré (papillon)|Fluoré]] || [[:en:Colias alfacariensis|Berger's clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias alfacariensis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Berger's clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias crocea'' || [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] || [[:de:Postillon (Schmetterling)|Postillon]] || [[:fr:Souci (papillon)|Souci]] || [[:en:Colias croceus|Clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias croceus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Gonepteryx rhamni'' || [[Zitrouneblat]] || [[:de:Zitronenfalter|Zitronenfalter]] || [[:fr:Citron (papillon)|Citron]] || [[:en:Gonepteryx rhamni|Common brimstone]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Gonepteryx rhamni''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „common brimstone“ oder einfach nëmme „brimstone“ genannt.</ref> |- | ''Hamearis lucina'' || [[Fréijoers-Scheckefalter]] || [[:de:Schlüsselblumen-Würfelfalter|Schlüsselblumen-Würfelfalter]] || [[:fr:Lucine (lépidoptère)|Lucine]] || [[:en:Hamearis lucina|Duke of Burgundy]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hamearis lucina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Duke of Burgundy“ genannt.</ref> |- | ''Thecla betulae'' || [[Nierefleck]] || [[:de:Nierenfleck-Zipfelfalter|Nierenfleck-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du bouleau|Thècle du bouleau]] || [[:en:Brown hairstreak|Brown hairstreak]] |- | ''Favonius quercus'' || [[Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Blauer Eichen-Zipfelfalter|Blauer Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du chêne|Thècle du chêne]] || [[:en:Purple hairstreak|Purple hairstreak]] |- | ''Satyrium acaciae'' || [[Akazien-Zipfelfalter]] || [[:de:Kleiner Schlehen-Zipfelfalter|Kleiner Schlehen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'amarel|Thècle de l'amarel]] || [[:en:Satyrium acaciae|Sloe hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium acaciae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sloe hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium ilicis'' || [[Brongen Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Brauner Eichen-Zipfelfalter|Brauner Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'yeuse|Thècle de l'yeuse]] || [[:en:Satyrium ilicis|Ilex hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium ilicis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „ilex hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium w-album'' || [[Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:de:Ulmen-Zipfelfalter|Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'orme|Thècle de l'orme]] || [[:en:White-letter hairstreak|White-letter hairstreak]] |- | ''Satyrium pruni'' || [[Schléiwen-Zipfelfalter]] || [[:de:Pflaumen-Zipfelfalter|Pflaumen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du prunier|Thècle du prunier]] || [[:en:Black hairstreak|Black hairstreak]] |- | ''Satyrium spini'' || [[Kräizdar-Zipfelfalter]] || [[:de:Kreuzdorn-Zipfelfalter|Kreuzdorn-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle des nerpruns|Thècle des nerpruns]] || [[:en:Satyrium spini|Blue spot hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium spini''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „blue spot hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Callophrys rubi'' || [[Päerdsbier-Zipfelfalter]] || [[:de:Grüner Zipfelfalter|Grüner Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de la ronce|Thècle de la ronce]] || [[:en:Green hairstreak|Green hairstreak]] |- | ''Lycaena helle'' || [[Bloschillernde Feierfalter]] || [[:de:Blauschillernder Feuerfalter|Blauschillernder Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré de la bistorte|Cuivré de la bistorte]] || [[:en:Lycaena helle|Violet copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena helle''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „violet copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena virgaureae'' || [[Dukatefalter]] || [[:de:Dukatenfalter|Dukatenfalter]] || [[:fr:Cuivré de la verge-d'or|Cuivré de la verge-d'or]] || [[:en:Scarce copper|Scarce copper]] |- | ''Lycaena tityrus'' || [[Bronge Feierfalter]] || [[:de:Brauner Feuerfalter|Brauner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré fuligineux|Cuivré fuligineux]] || [[:en:Lycaena tityrus|Sooty copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena tityrus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sooty copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena dispar'' || [[Grousse Feierfalter]]|| [[:de:Großer Feuerfalter|Großer Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré des marais|Cuivré des marais]] || [[:en:Large copper|Large copper]] |- | ''Lycaena phlaeas'' || [[Klenge Feierfalter]] || [[:de:Kleiner Feuerfalter|Kleiner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré commun|Cuivré commun]] || [[:en:Lycaena phlaeas|Small copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena phlaeas''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small copper“, „American copper“ a „common copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena hippothoe'' || [[Lilagold-Feierfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 142 als lëtzebuergeschen Numm „Lilagold Feierfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Lilagold-Feuerfalter|Lilagold-Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré écarlate|Cuivré écarlate]] || [[:en:Purple-edged copper|Purple-edged copper]] |- | ''Lampides boeticus'' || [[Grousse Wanderbläuling]] || [[:de:Großer Wanderbläuling|Großer Wanderbläuling]] || [[:fr:Azuré porte-queue|Azuré porte-queue]] || [[:en:Lampides boeticus|Long-tailed blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lampides boeticus''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „pea blue“ a „long-tailed blue“ genannt.</ref> |- | ''Cupido argiades'' || [[Kuerzschwänzege Bläuling]] || [[:de:Kurzschwänziger Bläuling|Kurzschwänziger Bläuling]] || [[:fr:Azuré du trèfle|Azuré du trèfle]] || [[:en:Short-tailed blue|Short-tailed blue]] |- | ''Cupido minimus'' || [[Zwergbläuling]] || [[:de:Zwerg-Bläuling|Zwerg-Bläuling]] || [[:fr:Argus frêle|Argus frêle]] || [[:en:Small blue|Small blue]] |- | ''Celastrina argiolus'' || [[Faulbambläuling]] || [[:de:Faulbaum-Bläuling|Faulbaum-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des nerpruns|Azuré des nerpruns]] || [[:en:Holly blue|Holly blue]] |- | ''Glaucopsyche alexis'' || [[Alexis-Bläuling]] || [[:de:Alexis-Bläuling|Alexis-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des cytises|Azuré des cytises]] || [[:en:Glaucopsyche alexis|Green-underside blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Glaucopsyche alexis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „green-underside blue“ genannt.</ref> |- | ''Phengaris arion'' || [[Seejomesse-Bläuling]] || [[:de:Quendel-Ameisenbläuling|Quendel-Ameisenbläuling]] || [[:fr:Azuré du serpolet|Azuré du serpolet]] || [[:en:Large blue|Large blue]] |- | ''Pseudophilotes baton'' || [[Grobloe Bläuling]] || [[:de:Graublauer Bläuling|Graublauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré de la sarriette|Azuré de la sarriette]] || [[:en:Pseudophilotes baton|Baton blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pseudophilotes baton''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „baton blue“ genannt.</ref> |- | ''Cyaniris semiargus'' || [[Routkléi-Bläuling]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 158 als lëtzebuergeschen Numm „Roudkléi-Bläuling“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rotklee-Bläuling|Rotklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des anthyllides|Azuré des anthyllides]] || [[:en:Cyaniris semiargus|Mazarine blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Cyaniris semiargus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Mazarine blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus dorylas'' || [[Steekléi-Bläuling]] || [[:de:Wundklee-Bläuling|Wundklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré du mélilot|Azuré du mélilot]] || [[:en:Polyommatus dorylas|Turquoise blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polyommatus dorylas''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „turquoise blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus icarus'' || [[Dommeldar-Bläuling]] || [[:de:Hauhechel-Bläuling|Hauhechel-Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu|Argus bleu]] || [[:en:Common blue|Common blue]] |- | ''Lysandra coridon'' || [[Sëlwergrénge Bläuling]] || [[:de:Silbergrüner Bläuling|Silbergrüner Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu-nacré|Argus bleu-nacré]] || [[:en:Chalkhill blue|Chalkhill blue]] |- | ''Lysandra bellargus'' || [[Himmelbloe Bläuling]] || [[:de:Himmelblauer Bläuling|Himmelblauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré bleu céleste|Azuré bleu céleste]] || [[:en:Adonis blue|Adonis blue]] |- | ''Aricia agestis'' || [[Sonneréische-Bläuling]] || [[:de:Kleiner Sonnenröschen-Bläuling|Kleiner Sonnenröschen-Bläuling]] || [[:fr:Collier-de-corail|Collier-de-corail]] || [[:en:Aricia agestis|Brown argus]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aricia agestis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „brown argus“ genannt.</ref> |- | ''Plebejus argus'' || [[Argus-Bläuling]] || [[:de:Geißklee-Bläuling|Geißklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré de l'ajonc|Azuré de l'ajonc]] || [[:en:Silver-studded blue|Silver-studded blue]] |- | ''Limenitis populi'' || [[Groussen Äisvull]] || [[:de:Großer Eisvogel|Großer Eisvogel]] || [[:fr:Grand sylvain|Grand sylvain]] || [[:en:Poplar admiral|Poplar admiral]] |- | ''Limenitis camilla'' || [[Klengen Äisvull]] || [[:de:Kleiner Eisvogel|Kleiner Eisvogel]] || [[:fr:Petit sylvain|Petit sylvain]] || [[:en:Limenitis camilla|Eurasian white admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Limenitis camilla''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „(Eurasian) white admiral“ genannt.</ref> |- | ''Apatura iris'' || [[Grousse Schillerfalter]] || [[:de:Großer Schillerfalter|Großer Schillerfalter]] || [[:fr:Grand mars changeant|Grand mars changeant]] || [[:en:Apatura iris|Purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura iris''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Apatura ilia'' || [[Klenge Schillerfalter]] || [[:de:Kleiner Schillerfalter|Kleiner Schillerfalter]] || [[:fr:Petit mars changeant|Petit mars changeant]] || [[:en:Apatura ilia|Lesser purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura ilia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Argynnis paphia'' || [[Keesermantel]] || [[:de:Kaisermantel|Kaisermantel]] || [[:fr:Tabac d'Espagne|Tabac d'Espagne]] || [[:en:Silver-washed fritillary|Silver-washed fritillary]] |- | ''Speyeria aglaja'' || [[Groussen Nackerfalter]] || [[:de:Großer Perlmuttfalter|Großer Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand nacré|Grand nacré]] || [[:en:Dark green fritillary|Dark green fritillary]] |- | ''Fabriciana adippe'' || [[Sëlwer-Nackerfalter]] || [[:de:Feuriger Perlmuttfalter|Feuriger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Moyen nacré|Moyen nacré]] || [[:en:High brown fritillary|High brown fritillary]] |- | ''Issoria lathonia'' || [[Klengen Nackerfalter]] || [[:de:Kleiner Perlmuttfalter|Kleiner Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit nacré|Petit nacré]] || [[:en:Queen of Spain fritillary|Queen of Spain fritillary]] |- | ''Brenthis daphne'' || [[Päerdsbier-Nackerfalter]] || [[:de:Brombeer-Perlmuttfalter|Brombeer-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis daphne|Nacré de la ronce]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Nacré de la ronce“ an „Daphné“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis daphne|Marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Brenthis ino'' || [[Wisekinniginnen-Nackerfalter]] || [[:de:Mädesüß-Perlmuttfalter|Mädesüß-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis ino|Nacré de la sanguisorbe]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Nacré de la sanguisorbe“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis ino|Lesser marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria eunomia'' || [[Knuetkraut-Nackerfalter]] || [[:de:Randring-Perlmuttfalter|Randring-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Nacré de la bistorte|Nacré de la bistorte]] || [[:en:Boloria eunomia|Bog fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria eunomia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „bog fritillary“ an „ocellate bog fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria selene'' || [[Brongfleckege Nackerfalter]] || [[:de:Braunfleckiger Perlmuttfalter|Braunfleckiger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit collier argenté|Petit collier argenté]] || [[:en:Small pearl-bordered fritillary|Small pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria euphrosyne'' || [[Veilchen-Nackerfalter]] || [[:de:Silberfleck-Perlmuttfalter|Silberfleck-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand collier argenté|Grand collier argenté]] || [[:en:Pearl-bordered fritillary|Pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria dia'' || [[Dréchewues-Nackerfalter]] || [[:de:Magerrasen-Perlmuttfalter|Magerrasen-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petite violette|Petite violette]] || [[:en:Boloria dia|Weaver's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria dia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Weaver's fritillary“ a „violet fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea cinxia'' || [[Wegerich-Scheckefalter]] || [[:de:Wegerich-Scheckenfalter|Wegerich-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea cinxia|Mélitée du plantain]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea cinxia''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Glanville fritillary|Glanville fritillary]] |- | ''Melitaea diamina'' || [[Baldrian-Scheckefalter]] || [[:de:Baldrian-Scheckenfalter|Baldrian-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea diamina|Damier noir]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée noirâtre“, „Damier noir“ an „Argynne dictynne“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea diamina|False heath fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „false heath fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea phoebe'' || [[Flackeblumme-Scheckefalter]] || [[:de:Flockenblumen-Scheckenfalter|Flockenblumen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée des centaurées|Mélitée des centaurées]] || [[:en:Melitaea phoebe|Knapweed fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea phoebe''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Knapweed fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea didyma'' || [[Roude Scheckefalter]] || [[:de:Roter Scheckenfalter|Roter Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée orangée|Mélitée orangée]] || [[:en:Melitaea didyma|Spotted fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea didyma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „spotted fritillary“ a „red-band fritillary“ genannt.</ref> |- |''Melitaea athalia'' || [[Wise-Scheckefalter]] || [[:de:Wachtelweizen-Scheckenfalter|Wachtelweizen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée du mélampyre|Mélitée du mélampyre]] || [[:en:Heath fritillary|Heath fritillary]] |- | ''Melitaea aurelia'' || [[Dréchewues-Scheckefalter]] || [[:de:Ehrenpreis-Scheckenfalter|Ehrenpreis-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea aurelia|Mélitée des digitales]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée des digitales“ a „Mélitée de Nickerl“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea aurelia|Nickerl's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Nickerl's fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Euphydryas maturna'' || [[Gëllene Scheckefalter]] || [[:de:Maivogel|Maivogel]] || [[:fr:Damier du frêne|Damier du frêne]] || [[:en:Scarce fritillary|Scarce fritillary]] |- | ''Euphydryas aurinia'' || [[Skabiose-Scheckenfalter]] || [[:de:Skabiosen-Scheckenfalter|Skabiosen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Euphydryas aurinia|Damier de la succise]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Euphydryas aurinia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Damier de la succise“ an „Damier des marais“ genannt.</ref> || [[:en:Marsh fritillary|Marsh fritillary]] |- | ''Nymphalis antiopa'' || [[Trauermantel]] || [[:de:Trauermantel|Trauermantel]] || [[:fr:Morio|Morio]] || [[:en:Nymphalis antiopa|Camberwell beauty]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis antiopa''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „mourning cloak“ a „Camberwell beauty“, genannt, woubäi den éischten an Nordamerika an den zweeten an Europa benotzt gëtt.</ref> |- | ''Nymphalis polychloros'' || [[Grousse Fox]] || [[:de:Großer Fuchs|Großer Fuchs]] || [[:fr:Nymphalis polychloros|Grande tortue]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis polychloros''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Large tortoiseshell|Large tortoiseshell]] |- | ''Aglais urticae'' || [[Klenge Fox]] || [[:de:Kleiner Fuchs|Kleiner Fuchs]] || [[:fr:Petite tortue|Petite tortue]] || [[:en:Small tortoiseshell|Small tortoiseshell]] |- | ''Aglais io'' || [[Pohunn (Päiperlek)|Pohunn]] || [[:de:Tagpfauenauge|Tagpfauenauge]] || [[:fr:Paon-du-jour|Paon-du-jour]] || [[:en:Aglais io|European peacock]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aglais io''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „European peacock“ a „peacock butterfly“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa atalanta'' || [[Admirol (Päiperlek)|Admirol]] || [[:de:Admiral (Schmetterling)|Admiral]] || [[:fr:Vulcain (papillon)|Vulcain]] || [[:en:Vanessa atalanta|Red admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa atalanta''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red admiral“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa cardui'' || [[Dëschtelfalter]] || [[:de:Distelfalter|Distelfalter]] || [[:fr:Belle-Dame (papillon)|Belle-Dame]] || [[:en:Vanessa cardui|Painted lady]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa cardui''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „painted lady“ genannt.</ref> |- | ''Polygonia c-album'' || [[C-Falter]] || [[:de:C-Falter|C-Falter]] || [[:fr:Polygonia c-album|Robert-le-Diable]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Robert-le-Diable“ genannt.</ref> || [[:en:Polygonia c-album|Comma]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „comma“ genannt.</ref> |- | ''Araschnia levana'' || [[Landkäertchen]] || [[:de:Landkärtchen|Landkärtchen]] || [[:fr:Carte géographique (papillon)|Carte géographique]] || [[:en:Map (butterfly)|Map]] |- | ''Pararge aegeria'' || [[Bëschbrietspill]] || [[:de:Waldbrettspiel|Waldbrettspiel]] || [[:fr:Tircis|Tircis]] || [[:en:Speckled wood (butterfly)|Speckled wood]] |- | ''Lasiommata megera'' || [[Mauerfox]] || [[:de:Mauerfuchs|Mauerfuchs]] || [[:fr:Lasiommata megera|Mégère]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mégère“ a „Satyre“ genannt.</ref> || [[:en:Lasiommata megera|Wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „wall“ a „wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lasiommata maera'' || [[Brongt A]] || [[:de:Braunauge (Schmetterling)|Braunauge]] || [[:fr:Némusien|Némusien]] || [[:en:Lasiommata maera|Large wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata maera''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „large wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lopinga achine'' || [[Gielréngfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 236 als lëtzebuergeschen Numm „Gielrengfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Gelbringfalter|Gelbringfalter]] || [[:fr:Bacchante (papillon)|Bacchante]] || [[:en:Lopinga achine|Woodland brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lopinga achine''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland brown“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha arcania'' || [[Wäissgesträiften Heefalter]] || [[:de:Weißbindiges Wiesenvögelchen|Weißbindiges Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Céphale (papillon)|Céphale]] || [[:en:Coenonympha arcania|Pearly heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha arcania''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pearly heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha hero'' || [[Bësch-Heefalter]] || [[:de:Wald-Wiesenvögelchen|Wald-Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Mélibée (papillon)|Mélibée]] || [[:en:Coenonympha hero|Scarce heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha hero''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „scarce heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha pamphilus'' || [[Klengen Heefalter]] || [[:de:Kleines Wiesenvögelchen|Kleines Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Fadet commun|Fadet commun]] || [[:en:Small heath (butterfly)|Small heath]] |- | ''Pyronia tithonus'' || [[Klengt Ochsena]] || [[:de:Rotbraunes Ochsenauge|Rotbraunes Ochsenauge]] || [[:fr:Amaryllis (papillon)|Amaryllis]] || [[:en:Gatekeeper (butterfly)|Gatekeeper]] |- | ''Aphantopus hyperantus'' || [[Schaarschtechbotzer (Päiperlek)|Schaarschtechbotzer]] || [[:de:Brauner Waldvogel|Brauner Waldvogel]] || [[:fr:Tristan (papillon)|Tristan]] || [[:en:Ringlet|Ringlet]] |- | ''Maniola jurtina'' || [[Ochsena (Päiperlek)|Ochsena]] || [[:de:Großes Ochsenauge|Großes Ochsenauge]] || [[:fr:Myrtil|Myrtil]] || [[:en:Meadow brown|Meadow brown]] |- | ''Erebia aethiops'' || [[Grogesträifte Mouerefalter]] || [[:de:Graubindiger Mohrenfalter|Graubindiger Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré sylvicole|Moiré sylvicole]] || [[:en:Scotch argus|Scotch argus]] |- | ''Erebia medusa'' || [[Medusa-Mouerefalter]] || [[:de:Rundaugen-Mohrenfalter|Rundaugen-Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré franconien|Moiré franconien]] || [[:en:Erebia medusa|Woodland ringlet]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Erebia medusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland ringlet“ genannt.</ref> |- | ''Melanargia galathea'' || [[Schachbriet (Päiperlek)|Schachbriet]] || [[:de:Schachbrett (Schmetterling)|Schachbrett]] || [[:fr:Melanargia galathea|Demi-deuil]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Demi-deuil“ genannt.</ref> || [[:en:Melanargia galathea|Marbled white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled white“ genannt.</ref> |- | ''Brintesia circe'' || [[Wäisse Bëschportier]] || [[:de:Weißer Waldportier|Weißer Waldportier]] || [[:fr:Silène (papillon)|Silène]] || [[:en:Brintesia|Great banded grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brintesia''“ (well ''Brintesia circe'' déi eenzeg [[Aart (Biologie)|Aart]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''Brintesia'' ass), am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „great banded grayling“ genannt.</ref> |- | ''Chazara briseis'' || [[Bierghex]] || [[:de:Berghexe|Berghexe]] || [[:fr:Hermite (papillon)|Hermite]] || [[:en:Chazara briseis|Hermit]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Chazara briseis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „hermit“ genannt.</ref> |- | ''Hipparchia semele'' || [[Ockergesträifte Samettfalter]] || [[:de:Ockerbindiger Samtfalter|Ockerbindiger Samtfalter]] || [[:fr:Hipparchia semele|Agreste]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia semele''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Agreste“ genannt.</ref> || [[:en:Grayling (butterfly)|Grayling]] |- | ''Hipparchia hermione'' || [[Klenge Bëschportier]] || [[:de:Kleiner Waldportier|Kleiner Waldportier]] || [[:fr:Petit sylvandre|Petit sylvandre]] || [[:en:Hipparchia hermione|Rock grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia hermione''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „rock grayling“ genannt.</ref> |- |''Hipparchia fagi'' || [[Grousse Bëschportier]] || [[:de:Großer Waldportier|Großer Waldportier]] || [[:fr:Sylvandre|Sylvandre]] || [[:en:Hipparchia fagi|Woodland grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia fagi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland grayling“ genannt.</ref> |} == Quell == * Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (Ed.), 2024. ''Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation''. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 S. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}} {{Notten}} {{DEFAULTSORT:Lescht vun den Dagfalteren zu Letzebuerg}} [[Kategorie:Päiperleken| ]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg| ]] [[Kategorie:Fauna zu Lëtzebuerg| Dagfalteren]] [[Kategorie:Lëschten (Biologie)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] [[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] e4ypbp8kjkcukhxbluuvyhjgsvu0e18 2678196 2678126 2026-05-15T17:44:57Z Volvox 4050 a schonn ass d'Tabell sortéierbar 2678196 wikitext text/x-wiki An dëser '''Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg''' sinn all d'[[Dagfalter]]aarten opgezielt, déi bis elo zweifelsfräi zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nogewise goufen. Eng Rei [[Aart (Biologie)|Aarten]] aus dëser Lëscht gouf et fréier zu Lëtzebuerg, si sinn awer an Tëschenzäit regional ausgestuerwen. Déi [[lëtzebuergesch]] Nimm sinn – bis op e puer markéiert Ausnamen – déi aus dem ''[[Ferrantia]]'' 90, deen an der Quellelëscht ze fannen ass. Déi [[däitsch]], déi [[franséisch]] an déi [[englesch]] Nimm stame vun der jeeweileger Wikipedia (d'Ausname sinn och hei markéiert). {| class="wikitable sortable" style="width: 100%" ! Wëssenschaftlechen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm !! Däitschen Numm !! Franséischen Numm !! Engleschen Numm |- | ''Erynnis tages'' || [[Donkelen Déckkapp]] || [[:de:Kronwicken-Dickkopffalter|Kronwicken-Dickkopffalter]] || [[:fr:Point-de-Hongrie|Point-de-Hongrie]] || [[:en:Dingy skipper|Dingy skipper]] |- | ''Carcharodus alceae'' || [[Malven-Déckkapp]] || [[:de:Malven-Dickkopffalter|Malven-Dickkopffalter]] || [[:fr:Carcharodus alceae|Hespérie de l'alcée]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel ginn awer déi franéisch Nimm „Grisette“ an „Hespérie de l'alcée“ genannt.</ref> || [[:en:Carcharodus alceae|Mallow skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carcharodus alceae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „mallow skipper“ genannt.</ref> |- | ''Spialia sertorius'' || [[Roude Fleckendéckkapp]] || [[:de:Roter Würfel-Dickkopffalter|Roter Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des sanguisorbes|Hespérie des sanguisorbes]] || [[:en:Spialia sertorius|Red-underwing skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Spialia sertorius''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red-underwing skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus malvae'' || [[Malve-Fleckendéckkapp]] || [[:de:Kleiner Würfel-Dickkopffalter|Kleiner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la mauve|Hespérie de la mauve]] || [[:en:Pyrgus malvae|Grizzled skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pyrgus malvae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „grizzled skipper“ genannt.</ref> |- | ''Pyrgus armoricanus'' || [[Fangerkraut-Déckkapp]] || [[:de:Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter|Zweibrütiger Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie des potentilles|Hespérie des potentilles]] || [[:en:Oberthür's grizzled skipper|Oberthür's grizzled skipper]] |- | ''Pyrgus serratulae'' || [[Schwaarzbronge Fleckendéckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 74 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzbronge Fleckendéckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter|Schwarzbrauner Würfel-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de l'alchémille|Hespérie de l'alchémille]] || [[:en:Olive skipper|Olive skipper]] |- | ''Carterocephalus palaemon'' || [[Gescheckten Déckkapp]] || [[:de:Gelbwürfeliger Dickkopffalter|Gelbwürfeliger Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du brome|Hespérie du brome]] || [[:en:Carterocephalus palaemon|Chequered skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Carterocephalus palaemon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „chequered skipper“ an „arctic skipper“ genannt.</ref> |- | ''Thymelicus sylvestris'' || [[Brongfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 78 als lëtzebuergeschen Numm „Brongfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter|Braunkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie de la houque|Hespérie de la houque]] || [[:en:Small skipper|Small skipper]] |- | ''Thymelicus lineola'' || [[Schwaarzfüler-Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 80 als lëtzebuergeschen Numm „Schwarzfühler-Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter|Schwarzkolbiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du dactyle|Hespérie du dactyle]] || [[:en:Essex skipper|Essex skipper]] |- | ''Thymelicus acteon'' || [[Brongfleckegen Déckkapp]] || [[:de:Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter|Mattscheckiger Braun-Dickkopffalter]] || [[:fr:Hespérie du chiendent|Hespérie du chiendent]] || [[:en:Lulworth skipper|Lulworth skipper]] |- | ''Hesperia comma'' || [[Komma-Déckkapp]] || [[:de:Komma-Dickkopffalter|Komma-Dickkopffalter]] || [[:fr:Virgule (papillon)|Virgule]] || [[:en:Hesperia comma|Silver-spotted skipper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hesperia comma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „silver-spotted skipper“ a „common branded skipper“, genannt, woubäi den éischten an Europa an den zweeten an Nordamerika benotzt gëtt.</ref> |- | ''Ochlodes sylvanus'' || [[Raschtfaarwegen Déckkapp]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 86 als lëtzebuergeschen Numm „Raschtfarwegen Déckkapp“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rostfarbiger Dickkopffalter|Rostfarbiger Dickkopffalter]] || [[:fr:Sylvaine|Sylvaine]] || [[:en:Large skipper|Large skipper]] |- | ''Iphiclides podalirius'' || [[Seegelfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 88 als lëtzebuergeschen Numm geméiss enger fréierer Schreifweisreegel „Segelfalter“ gennant.</ref> || [[:de:Segelfalter|Segelfalter]] || [[:fr:Flambé|Flambé]] || [[:en:Scarce swallowtail|Scarce swallowtail]] |- | ''Papilio machaon'' || [[Schmuewelschwanz]] || [[:de:Schwalbenschwanz (Schmetterling)|Schwalbenschwanz]] || [[:fr:Machaon (papillon)|Machaon]] || [[:en:Papilio machaon|Old World swallowtail]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Papilio machaon''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Old World swallowtail“, „common yellow swallowtail“ a „swallowtail“ genannt, woubäi dee leschten Numm och allgemeng fir Päiperleken aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] [[Papilionidae]] gebraucht gëtt an domat net eendeiteg ass.</ref> |- | ''Leptidea sinapis'' || [[Moschter-Wäissleng]] || Leguminosen-Weißling || [[:fr:Piéride de la moutarde|Piéride de la moutarde]] || [[:en:Leptidea sinapis|Wood white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Leptidea sinapis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „wood white“ genannt.</ref> |- | ''Leptidea juvernica'' || [[Bëschrand-Moschter-Wäissleng]] || Schmalflügel-Weißling || [[:fr:Piéride irlandaise|Piéride irlandaise]] || Cryptic wood white |- | ''Aporia crataegi'' || [[Bamwäissleng]]|| [[:de:Baum-Weißling|Baum-Weißling]] || [[:fr:Gazé|Gazé]] || [[:en:Aporia crataegi|Black-veined white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aporia crataegi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „black-veined white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris brassicae'' || [[Kabespäipel|Kabesfrësser]] || [[:de:Großer Kohlweißling|Großer Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride du chou|Piéride du chou]] || [[:en:Pieris brassicae|Large white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris brassicae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „large white“, „cabbage butterfly“, „cabbage white“, „cabbage moth“ a „large cabbage white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris rapae'' || [[Klenge Kabespäiperlek]] || [[:de:Kleiner Kohlweißling|Kleiner Kohlweißling]] || [[:fr:Piéride de la rave|Piéride de la rave]] || [[:en:Pieris rapae|Small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris rapae''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small white“, „cabbage white“, „cabbage butterfly“, „small cabbage white“ a „white butterfly“ genannt, woubäi den éischten deen an Europa üblechen ass.</ref> |- | ''Pieris mannii'' || [[Karstwäissleng]] || [[:de:Karstweißling|Karstweißling]] || [[:fr:Piéride de l'ibéride|Piéride de l'ibéride]] || [[:en:Pieris mannii|Southern small white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pieris mannii''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „southern small white“ genannt.</ref> |- | ''Pieris napi'' || [[Rapswäissleng]] || [[:de:Rapsweißling|Rapsweißling]] || [[:fr:Piéride du navet|Piéride du navet]] || [[:en:Green-veined white|Green-veined white]] |- |''Pontia daplidice'' || [[Resedafalter]] || [[:de:Pontia daplidice|Westlicher Resedaweißling]]<ref>Op der däitscher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den däitschen Numm „Westlicher Resedaweißling“ genannt.</ref> || [[:fr:Piéride du réséda|Piéride du réséda]] || [[:en:Pontia daplidice|Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia daplidice''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Pontia edusa'' || [[Südleche Resedafalter]] || [[:de:Resedafalter|Resedafalter]] || [[:fr:Marbré de Fabricius|Marbré de Fabricius]] || [[:en:Pontia edusa|Eastern Bath white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pontia edusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „eastern Bath white“ genannt.</ref> |- | ''Anthocharis cardamines'' || [[Aurorafalter]] || [[:de:Aurorafalter|Aurorafalter]] || [[:fr:Aurore (papillon)|Aurore]] || [[:en:Anthocharis cardamines|Orange tip]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Anthocharis cardamines''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „orange tip“ genannt.</ref> |- | ''Colias hyale'' || [[Gëllen Aacht]] || [[:de:Goldene Acht|Goldene Acht]] || [[:fr:Soufré (papillon)|Soufré]] || [[:en:Colias hyale|Pale clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias hyale''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pale clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias alfacariensis'' || [[Dréchewues-Gëllen-Aacht]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 108 als lëtzebuergeschen Numm „Dréchewues-Gëllen Aacht“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Hufeisenklee-Gelbling|Hufeisenklee-Gelbling]] || [[:fr:Fluoré (papillon)|Fluoré]] || [[:en:Colias alfacariensis|Berger's clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias alfacariensis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Berger's clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Colias crocea'' || [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] || [[:de:Postillon (Schmetterling)|Postillon]] || [[:fr:Souci (papillon)|Souci]] || [[:en:Colias croceus|Clouded yellow]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Colias croceus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „clouded yellow“ genannt.</ref> |- | ''Gonepteryx rhamni'' || [[Zitrouneblat]] || [[:de:Zitronenfalter|Zitronenfalter]] || [[:fr:Citron (papillon)|Citron]] || [[:en:Gonepteryx rhamni|Common brimstone]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Gonepteryx rhamni''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „common brimstone“ oder einfach nëmme „brimstone“ genannt.</ref> |- | ''Hamearis lucina'' || [[Fréijoers-Scheckefalter]] || [[:de:Schlüsselblumen-Würfelfalter|Schlüsselblumen-Würfelfalter]] || [[:fr:Lucine (lépidoptère)|Lucine]] || [[:en:Hamearis lucina|Duke of Burgundy]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hamearis lucina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Duke of Burgundy“ genannt.</ref> |- | ''Thecla betulae'' || [[Nierefleck]] || [[:de:Nierenfleck-Zipfelfalter|Nierenfleck-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du bouleau|Thècle du bouleau]] || [[:en:Brown hairstreak|Brown hairstreak]] |- | ''Favonius quercus'' || [[Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Blauer Eichen-Zipfelfalter|Blauer Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du chêne|Thècle du chêne]] || [[:en:Purple hairstreak|Purple hairstreak]] |- | ''Satyrium acaciae'' || [[Akazien-Zipfelfalter]] || [[:de:Kleiner Schlehen-Zipfelfalter|Kleiner Schlehen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'amarel|Thècle de l'amarel]] || [[:en:Satyrium acaciae|Sloe hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium acaciae''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sloe hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium ilicis'' || [[Brongen Eechen-Zipfelfalter]] || [[:de:Brauner Eichen-Zipfelfalter|Brauner Eichen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'yeuse|Thècle de l'yeuse]] || [[:en:Satyrium ilicis|Ilex hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium ilicis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „ilex hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Satyrium w-album'' || [[Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:de:Ulmen-Zipfelfalter|Ulmen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de l'orme|Thècle de l'orme]] || [[:en:White-letter hairstreak|White-letter hairstreak]] |- | ''Satyrium pruni'' || [[Schléiwen-Zipfelfalter]] || [[:de:Pflaumen-Zipfelfalter|Pflaumen-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle du prunier|Thècle du prunier]] || [[:en:Black hairstreak|Black hairstreak]] |- | ''Satyrium spini'' || [[Kräizdar-Zipfelfalter]] || [[:de:Kreuzdorn-Zipfelfalter|Kreuzdorn-Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle des nerpruns|Thècle des nerpruns]] || [[:en:Satyrium spini|Blue spot hairstreak]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Satyrium spini''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „blue spot hairstreak“ genannt.</ref> |- | ''Callophrys rubi'' || [[Päerdsbier-Zipfelfalter]] || [[:de:Grüner Zipfelfalter|Grüner Zipfelfalter]] || [[:fr:Thècle de la ronce|Thècle de la ronce]] || [[:en:Green hairstreak|Green hairstreak]] |- | ''Lycaena helle'' || [[Bloschillernde Feierfalter]] || [[:de:Blauschillernder Feuerfalter|Blauschillernder Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré de la bistorte|Cuivré de la bistorte]] || [[:en:Lycaena helle|Violet copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena helle''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „violet copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena virgaureae'' || [[Dukatefalter]] || [[:de:Dukatenfalter|Dukatenfalter]] || [[:fr:Cuivré de la verge-d'or|Cuivré de la verge-d'or]] || [[:en:Scarce copper|Scarce copper]] |- | ''Lycaena tityrus'' || [[Bronge Feierfalter]] || [[:de:Brauner Feuerfalter|Brauner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré fuligineux|Cuivré fuligineux]] || [[:en:Lycaena tityrus|Sooty copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena tityrus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „sooty copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena dispar'' || [[Grousse Feierfalter]]|| [[:de:Großer Feuerfalter|Großer Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré des marais|Cuivré des marais]] || [[:en:Large copper|Large copper]] |- | ''Lycaena phlaeas'' || [[Klenge Feierfalter]] || [[:de:Kleiner Feuerfalter|Kleiner Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré commun|Cuivré commun]] || [[:en:Lycaena phlaeas|Small copper]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lycaena phlaeas''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „small copper“, „American copper“ a „common copper“ genannt.</ref> |- | ''Lycaena hippothoe'' || [[Lilagold-Feierfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 142 als lëtzebuergeschen Numm „Lilagold Feierfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Lilagold-Feuerfalter|Lilagold-Feuerfalter]] || [[:fr:Cuivré écarlate|Cuivré écarlate]] || [[:en:Purple-edged copper|Purple-edged copper]] |- | ''Lampides boeticus'' || [[Grousse Wanderbläuling]] || [[:de:Großer Wanderbläuling|Großer Wanderbläuling]] || [[:fr:Azuré porte-queue|Azuré porte-queue]] || [[:en:Lampides boeticus|Long-tailed blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lampides boeticus''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „pea blue“ a „long-tailed blue“ genannt.</ref> |- | ''Cupido argiades'' || [[Kuerzschwänzege Bläuling]] || [[:de:Kurzschwänziger Bläuling|Kurzschwänziger Bläuling]] || [[:fr:Azuré du trèfle|Azuré du trèfle]] || [[:en:Short-tailed blue|Short-tailed blue]] |- | ''Cupido minimus'' || [[Zwergbläuling]] || [[:de:Zwerg-Bläuling|Zwerg-Bläuling]] || [[:fr:Argus frêle|Argus frêle]] || [[:en:Small blue|Small blue]] |- | ''Celastrina argiolus'' || [[Faulbambläuling]] || [[:de:Faulbaum-Bläuling|Faulbaum-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des nerpruns|Azuré des nerpruns]] || [[:en:Holly blue|Holly blue]] |- | ''Glaucopsyche alexis'' || [[Alexis-Bläuling]] || [[:de:Alexis-Bläuling|Alexis-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des cytises|Azuré des cytises]] || [[:en:Glaucopsyche alexis|Green-underside blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Glaucopsyche alexis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „green-underside blue“ genannt.</ref> |- | ''Phengaris arion'' || [[Seejomesse-Bläuling]] || [[:de:Quendel-Ameisenbläuling|Quendel-Ameisenbläuling]] || [[:fr:Azuré du serpolet|Azuré du serpolet]] || [[:en:Large blue|Large blue]] |- | ''Pseudophilotes baton'' || [[Grobloe Bläuling]] || [[:de:Graublauer Bläuling|Graublauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré de la sarriette|Azuré de la sarriette]] || [[:en:Pseudophilotes baton|Baton blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Pseudophilotes baton''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „baton blue“ genannt.</ref> |- | ''Cyaniris semiargus'' || [[Routkléi-Bläuling]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 158 als lëtzebuergeschen Numm „Roudkléi-Bläuling“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Rotklee-Bläuling|Rotklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré des anthyllides|Azuré des anthyllides]] || [[:en:Cyaniris semiargus|Mazarine blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Cyaniris semiargus''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Mazarine blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus dorylas'' || [[Steekléi-Bläuling]] || [[:de:Wundklee-Bläuling|Wundklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré du mélilot|Azuré du mélilot]] || [[:en:Polyommatus dorylas|Turquoise blue]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polyommatus dorylas''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „turquoise blue“ genannt.</ref> |- | ''Polyommatus icarus'' || [[Dommeldar-Bläuling]] || [[:de:Hauhechel-Bläuling|Hauhechel-Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu|Argus bleu]] || [[:en:Common blue|Common blue]] |- | ''Lysandra coridon'' || [[Sëlwergrénge Bläuling]] || [[:de:Silbergrüner Bläuling|Silbergrüner Bläuling]] || [[:fr:Argus bleu-nacré|Argus bleu-nacré]] || [[:en:Chalkhill blue|Chalkhill blue]] |- | ''Lysandra bellargus'' || [[Himmelbloe Bläuling]] || [[:de:Himmelblauer Bläuling|Himmelblauer Bläuling]] || [[:fr:Azuré bleu céleste|Azuré bleu céleste]] || [[:en:Adonis blue|Adonis blue]] |- | ''Aricia agestis'' || [[Sonneréische-Bläuling]] || [[:de:Kleiner Sonnenröschen-Bläuling|Kleiner Sonnenröschen-Bläuling]] || [[:fr:Collier-de-corail|Collier-de-corail]] || [[:en:Aricia agestis|Brown argus]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aricia agestis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „brown argus“ genannt.</ref> |- | ''Plebejus argus'' || [[Argus-Bläuling]] || [[:de:Geißklee-Bläuling|Geißklee-Bläuling]] || [[:fr:Azuré de l'ajonc|Azuré de l'ajonc]] || [[:en:Silver-studded blue|Silver-studded blue]] |- | ''Limenitis populi'' || [[Groussen Äisvull]] || [[:de:Großer Eisvogel|Großer Eisvogel]] || [[:fr:Grand sylvain|Grand sylvain]] || [[:en:Poplar admiral|Poplar admiral]] |- | ''Limenitis camilla'' || [[Klengen Äisvull]] || [[:de:Kleiner Eisvogel|Kleiner Eisvogel]] || [[:fr:Petit sylvain|Petit sylvain]] || [[:en:Limenitis camilla|Eurasian white admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Limenitis camilla''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „(Eurasian) white admiral“ genannt.</ref> |- | ''Apatura iris'' || [[Grousse Schillerfalter]] || [[:de:Großer Schillerfalter|Großer Schillerfalter]] || [[:fr:Grand mars changeant|Grand mars changeant]] || [[:en:Apatura iris|Purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura iris''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Apatura ilia'' || [[Klenge Schillerfalter]] || [[:de:Kleiner Schillerfalter|Kleiner Schillerfalter]] || [[:fr:Petit mars changeant|Petit mars changeant]] || [[:en:Apatura ilia|Lesser purple emperor]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Apatura ilia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser purple emperor“ genannt.</ref> |- | ''Argynnis paphia'' || [[Keesermantel]] || [[:de:Kaisermantel|Kaisermantel]] || [[:fr:Tabac d'Espagne|Tabac d'Espagne]] || [[:en:Silver-washed fritillary|Silver-washed fritillary]] |- | ''Speyeria aglaja'' || [[Groussen Nackerfalter]] || [[:de:Großer Perlmuttfalter|Großer Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand nacré|Grand nacré]] || [[:en:Dark green fritillary|Dark green fritillary]] |- | ''Fabriciana adippe'' || [[Sëlwer-Nackerfalter]] || [[:de:Feuriger Perlmuttfalter|Feuriger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Moyen nacré|Moyen nacré]] || [[:en:High brown fritillary|High brown fritillary]] |- | ''Issoria lathonia'' || [[Klengen Nackerfalter]] || [[:de:Kleiner Perlmuttfalter|Kleiner Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit nacré|Petit nacré]] || [[:en:Queen of Spain fritillary|Queen of Spain fritillary]] |- | ''Brenthis daphne'' || [[Päerdsbier-Nackerfalter]] || [[:de:Brombeer-Perlmuttfalter|Brombeer-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis daphne|Nacré de la ronce]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Nacré de la ronce“ an „Daphné“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis daphne|Marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis daphne''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Brenthis ino'' || [[Wisekinniginnen-Nackerfalter]] || [[:de:Mädesüß-Perlmuttfalter|Mädesüß-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Brenthis ino|Nacré de la sanguisorbe]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Nacré de la sanguisorbe“ genannt.</ref> || [[:en:Brenthis ino|Lesser marbled fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brenthis ino''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „lesser marbled fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria eunomia'' || [[Knuetkraut-Nackerfalter]] || [[:de:Randring-Perlmuttfalter|Randring-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Nacré de la bistorte|Nacré de la bistorte]] || [[:en:Boloria eunomia|Bog fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria eunomia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „bog fritillary“ an „ocellate bog fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Boloria selene'' || [[Brongfleckege Nackerfalter]] || [[:de:Braunfleckiger Perlmuttfalter|Braunfleckiger Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petit collier argenté|Petit collier argenté]] || [[:en:Small pearl-bordered fritillary|Small pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria euphrosyne'' || [[Veilchen-Nackerfalter]] || [[:de:Silberfleck-Perlmuttfalter|Silberfleck-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Grand collier argenté|Grand collier argenté]] || [[:en:Pearl-bordered fritillary|Pearl-bordered fritillary]] |- | ''Boloria dia'' || [[Dréchewues-Nackerfalter]] || [[:de:Magerrasen-Perlmuttfalter|Magerrasen-Perlmuttfalter]] || [[:fr:Petite violette|Petite violette]] || [[:en:Boloria dia|Weaver's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Boloria dia''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „Weaver's fritillary“ a „violet fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea cinxia'' || [[Wegerich-Scheckefalter]] || [[:de:Wegerich-Scheckenfalter|Wegerich-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea cinxia|Mélitée du plantain]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea cinxia''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Glanville fritillary|Glanville fritillary]] |- | ''Melitaea diamina'' || [[Baldrian-Scheckefalter]] || [[:de:Baldrian-Scheckenfalter|Baldrian-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea diamina|Damier noir]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée noirâtre“, „Damier noir“ an „Argynne dictynne“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea diamina|False heath fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea diamina''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „false heath fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea phoebe'' || [[Flackeblumme-Scheckefalter]] || [[:de:Flockenblumen-Scheckenfalter|Flockenblumen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée des centaurées|Mélitée des centaurées]] || [[:en:Melitaea phoebe|Knapweed fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea phoebe''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Knapweed fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Melitaea didyma'' || [[Roude Scheckefalter]] || [[:de:Roter Scheckenfalter|Roter Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée orangée|Mélitée orangée]] || [[:en:Melitaea didyma|Spotted fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea didyma''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „spotted fritillary“ a „red-band fritillary“ genannt.</ref> |- |''Melitaea athalia'' || [[Wise-Scheckefalter]] || [[:de:Wachtelweizen-Scheckenfalter|Wachtelweizen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Mélitée du mélampyre|Mélitée du mélampyre]] || [[:en:Heath fritillary|Heath fritillary]] |- | ''Melitaea aurelia'' || [[Dréchewues-Scheckefalter]] || [[:de:Ehrenpreis-Scheckenfalter|Ehrenpreis-Scheckenfalter]] || [[:fr:Melitaea aurelia|Mélitée des digitales]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mélitée des digitales“ a „Mélitée de Nickerl“ genannt.</ref> || [[:en:Melitaea aurelia|Nickerl's fritillary]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melitaea aurelia''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „Nickerl's fritillary“ genannt.</ref> |- | ''Euphydryas maturna'' || [[Gëllene Scheckefalter]] || [[:de:Maivogel|Maivogel]] || [[:fr:Damier du frêne|Damier du frêne]] || [[:en:Scarce fritillary|Scarce fritillary]] |- | ''Euphydryas aurinia'' || [[Skabiose-Scheckenfalter]] || [[:de:Skabiosen-Scheckenfalter|Skabiosen-Scheckenfalter]] || [[:fr:Euphydryas aurinia|Damier de la succise]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Euphydryas aurinia''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Damier de la succise“ an „Damier des marais“ genannt.</ref> || [[:en:Marsh fritillary|Marsh fritillary]] |- | ''Nymphalis antiopa'' || [[Trauermantel]] || [[:de:Trauermantel|Trauermantel]] || [[:fr:Morio|Morio]] || [[:en:Nymphalis antiopa|Camberwell beauty]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis antiopa''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „mourning cloak“ a „Camberwell beauty“, genannt, woubäi den éischten an Nordamerika an den zweeten an Europa benotzt gëtt.</ref> |- | ''Nymphalis polychloros'' || [[Grousse Fox]] || [[:de:Großer Fuchs|Großer Fuchs]] || [[:fr:Nymphalis polychloros|Grande tortue]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Nymphalis polychloros''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Mélitée du plantain“ genannt.</ref> || [[:en:Large tortoiseshell|Large tortoiseshell]] |- | ''Aglais urticae'' || [[Klenge Fox]] || [[:de:Kleiner Fuchs|Kleiner Fuchs]] || [[:fr:Petite tortue|Petite tortue]] || [[:en:Small tortoiseshell|Small tortoiseshell]] |- | ''Aglais io'' || [[Pohunn (Päiperlek)|Pohunn]] || [[:de:Tagpfauenauge|Tagpfauenauge]] || [[:fr:Paon-du-jour|Paon-du-jour]] || [[:en:Aglais io|European peacock]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Aglais io''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „European peacock“ a „peacock butterfly“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa atalanta'' || [[Admirol (Päiperlek)|Admirol]] || [[:de:Admiral (Schmetterling)|Admiral]] || [[:fr:Vulcain (papillon)|Vulcain]] || [[:en:Vanessa atalanta|Red admiral]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa atalanta''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „red admiral“ genannt.</ref> |- | ''Vanessa cardui'' || [[Dëschtelfalter]] || [[:de:Distelfalter|Distelfalter]] || [[:fr:Belle-Dame (papillon)|Belle-Dame]] || [[:en:Vanessa cardui|Painted lady]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Vanessa cardui''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „painted lady“ genannt.</ref> |- | ''Polygonia c-album'' || [[C-Falter]] || [[:de:C-Falter|C-Falter]] || [[:fr:Polygonia c-album|Robert-le-Diable]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Robert-le-Diable“ genannt.</ref> || [[:en:Polygonia c-album|Comma]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Polygonia c-album''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „comma“ genannt.</ref> |- | ''Araschnia levana'' || [[Landkäertchen]] || [[:de:Landkärtchen|Landkärtchen]] || [[:fr:Carte géographique (papillon)|Carte géographique]] || [[:en:Map (butterfly)|Map]] |- | ''Pararge aegeria'' || [[Bëschbrietspill]] || [[:de:Waldbrettspiel|Waldbrettspiel]] || [[:fr:Tircis|Tircis]] || [[:en:Speckled wood (butterfly)|Speckled wood]] |- | ''Lasiommata megera'' || [[Mauerfox]] || [[:de:Mauerfuchs|Mauerfuchs]] || [[:fr:Lasiommata megera|Mégère]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi franséisch Nimm „Mégère“ a „Satyre“ genannt.</ref> || [[:en:Lasiommata megera|Wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata megera''“, am Artikel ginn awer déi englesch Nimm „wall“ a „wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lasiommata maera'' || [[Brongt A]] || [[:de:Braunauge (Schmetterling)|Braunauge]] || [[:fr:Némusien|Némusien]] || [[:en:Lasiommata maera|Large wall brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lasiommata maera''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „large wall brown“ genannt.</ref> |- | ''Lopinga achine'' || [[Gielréngfalter]]<ref>Am Ferrantia 90 gëtt op S. 236 als lëtzebuergeschen Numm „Gielrengfalter“ gennant, wat een orthografesche Feeler ass.</ref> || [[:de:Gelbringfalter|Gelbringfalter]] || [[:fr:Bacchante (papillon)|Bacchante]] || [[:en:Lopinga achine|Woodland brown]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Lopinga achine''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland brown“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha arcania'' || [[Wäissgesträiften Heefalter]] || [[:de:Weißbindiges Wiesenvögelchen|Weißbindiges Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Céphale (papillon)|Céphale]] || [[:en:Coenonympha arcania|Pearly heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha arcania''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „pearly heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha hero'' || [[Bësch-Heefalter]] || [[:de:Wald-Wiesenvögelchen|Wald-Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Mélibée (papillon)|Mélibée]] || [[:en:Coenonympha hero|Scarce heath]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Coenonympha hero''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „scarce heath“ genannt.</ref> |- | ''Coenonympha pamphilus'' || [[Klengen Heefalter]] || [[:de:Kleines Wiesenvögelchen|Kleines Wiesenvögelchen]] || [[:fr:Fadet commun|Fadet commun]] || [[:en:Small heath (butterfly)|Small heath]] |- | ''Pyronia tithonus'' || [[Klengt Ochsena]] || [[:de:Rotbraunes Ochsenauge|Rotbraunes Ochsenauge]] || [[:fr:Amaryllis (papillon)|Amaryllis]] || [[:en:Gatekeeper (butterfly)|Gatekeeper]] |- | ''Aphantopus hyperantus'' || [[Schaarschtechbotzer (Päiperlek)|Schaarschtechbotzer]] || [[:de:Brauner Waldvogel|Brauner Waldvogel]] || [[:fr:Tristan (papillon)|Tristan]] || [[:en:Ringlet|Ringlet]] |- | ''Maniola jurtina'' || [[Ochsena (Päiperlek)|Ochsena]] || [[:de:Großes Ochsenauge|Großes Ochsenauge]] || [[:fr:Myrtil|Myrtil]] || [[:en:Meadow brown|Meadow brown]] |- | ''Erebia aethiops'' || [[Grogesträifte Mouerefalter]] || [[:de:Graubindiger Mohrenfalter|Graubindiger Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré sylvicole|Moiré sylvicole]] || [[:en:Scotch argus|Scotch argus]] |- | ''Erebia medusa'' || [[Medusa-Mouerefalter]] || [[:de:Rundaugen-Mohrenfalter|Rundaugen-Mohrenfalter]] || [[:fr:Moiré franconien|Moiré franconien]] || [[:en:Erebia medusa|Woodland ringlet]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Erebia medusa''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland ringlet“ genannt.</ref> |- | ''Melanargia galathea'' || [[Schachbriet (Päiperlek)|Schachbriet]] || [[:de:Schachbrett (Schmetterling)|Schachbrett]] || [[:fr:Melanargia galathea|Demi-deuil]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Demi-deuil“ genannt.</ref> || [[:en:Melanargia galathea|Marbled white]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Melanargia galathea''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „marbled white“ genannt.</ref> |- | ''Brintesia circe'' || [[Wäisse Bëschportier]] || [[:de:Weißer Waldportier|Weißer Waldportier]] || [[:fr:Silène (papillon)|Silène]] || [[:en:Brintesia|Great banded grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Brintesia''“ (well ''Brintesia circe'' déi eenzeg [[Aart (Biologie)|Aart]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''Brintesia'' ass), am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „great banded grayling“ genannt.</ref> |- | ''Chazara briseis'' || [[Bierghex]] || [[:de:Berghexe|Berghexe]] || [[:fr:Hermite (papillon)|Hermite]] || [[:en:Chazara briseis|Hermit]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Chazara briseis''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „hermit“ genannt.</ref> |- | ''Hipparchia semele'' || [[Ockergesträifte Samettfalter]] || [[:de:Ockerbindiger Samtfalter|Ockerbindiger Samtfalter]] || [[:fr:Hipparchia semele|Agreste]]<ref>Op der franséischer Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia semele''“, am Artikel gëtt awer de franséischen Numm „Agreste“ genannt.</ref> || [[:en:Grayling (butterfly)|Grayling]] |- | ''Hipparchia hermione'' || [[Klenge Bëschportier]] || [[:de:Kleiner Waldportier|Kleiner Waldportier]] || [[:fr:Petit sylvandre|Petit sylvandre]] || [[:en:Hipparchia hermione|Rock grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia hermione''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „rock grayling“ genannt.</ref> |- |''Hipparchia fagi'' || [[Grousse Bëschportier]] || [[:de:Großer Waldportier|Großer Waldportier]] || [[:fr:Sylvandre|Sylvandre]] || [[:en:Hipparchia fagi|Woodland grayling]]<ref>Op der englescher Wikipedia heescht den Artikel „''Hipparchia fagi''“, am Artikel gëtt awer den engleschen Numm „woodland grayling“ genannt.</ref> |} == Quell == * Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (Ed.), 2024. ''Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation''. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 S. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}} {{Notten}} {{DEFAULTSORT:Lescht vun den Dagfalteren zu Letzebuerg}} [[Kategorie:Päiperleken| ]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg| ]] [[Kategorie:Fauna zu Lëtzebuerg| Dagfalteren]] [[Kategorie:Lëschten (Biologie)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] [[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Dagfalteren zu Letzebuerg]] 82vqrjmwix9mka7lj85eimepl71hiab 10 168622 2678204 2614655 2026-05-15T18:25:45Z Volvox 4050 2678204 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} == Beschreiwung == Dës Schabloun ass geduecht, fir den Numm vun enger Schabloun mat Wikilink an tëscht duebelen Akkoladen unzeweisen. == Beispill == * <code><nowiki>{{tl|Citation}}</nowiki></code> → {{tl|Citation}} * <code><nowiki>{{tl|SkizzAnime}}</nowiki></code> → {{tl|SkizzAnime}} == Kuckt och == * {{tl|Tlc}} * {{tl|Tlx}} <includeonly>[[Kategorie:Schablounen]]</includeonly> 56gq7zkkcw7h1fwa7mfb0jt3k9w0yka 10 170457 2678155 2678106 2026-05-15T15:10:05Z Volvox 4050 2678155 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} Dës Schabloun ass geduecht fir e Begréissungsmessage op d'Benotzerdiskussiounssäit vun neie [[Wikipedia:Benotzer|Benotzer]] ze setzen. Fir dëst ze maachen, gëtt et zwou Méiglechkeeten, jee nodeems, ob d'[[Eifeler Reegel]] fir d'Wuert „Moien“ virum Benotzernumm gräift oder net: # Fir de Benotzer mat '''Moien ''<Benotzernumm>''''' ze begréissen, setzt <code><nowiki>{{Moien}}</nowiki></code> op d'Benotzerdiskussiounssäit. # Fir de Benotzer mat '''Moie ''<Benotzernumm>''''' ze begréissen, setzt <code><nowiki>{{Moien|-n}}</nowiki></code> op d'Benotzerdiskussiounssäit. Alternativ kann een amplaz vu <code><nowiki>{{Moien|-n}}</nowiki></code> och <code><nowiki>{{Moien 2}}</nowiki></code> oder <code><nowiki>{{Moie}}</nowiki></code> benotzen. D'Schabloun detektéiert automatesch, wann se op der Benotzerdiskussiounssäit vun enger IP-Adress ass. An deem Fall gëtt de Benotzer anescht gegréisst a kritt recommandéiert, sech unzemellen. == Kuckt och == * {{tl|Moien 2}} oder {{tl|Moie}} – en Alias fir <code><nowiki>{{Moien|-n}}</nowiki></code> * {{tl|Moien Info}} * {{tl|Moien TK}} * <s>{{tl|Moien IP}}</s> ''(ass obsolet)'' {{TemplateData-Header}} <templatedata> { "params": { "1": { "label": "Eifeler", "description": "Wann „-n“ ugi gëtt, da kënnt „Moie“ amplaz „Moien“ virun de Benotzernumm stoen", "type": "string", "suggestedvalues": [ "-n" ] } }, "description": "Begréissungsmessage fir op Benotzerdiskussiounssäiten ze setzen.", "format": "inline" } </templatedata> <includeonly>[[Kategorie:Schablounen:Moien]]</includeonly> rywwcs9natkibp4dksejz1uemurkkn8 10 170475 2678153 2678108 2026-05-15T15:08:26Z Volvox 4050 2678153 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} Dës Schabloun ass geduecht, fir op Benotzerdiskussiounssäite gesat ze ginn an domat deem jeeweilege [[Wikipedia:Benotzer|Benotzer]] zousätzlech Informatiounen iwwer d'Wikipedia ze ginn. Falls de Benotzer, d'IP-Adress oder den temporäre Kont réischt viru kuerzem hir éischt Ännerunge gemaach huet, soll d'Schabloun {{tl|Moien}} benotzt ginn. Wann de Benotzer, d'IP-Adress oder den temporäre Kont awer schonn eng Kéier e Message – z.&nbsp;B. eng Warnschabloun – op seng Diskussiounssäit gesat krut, soll {{tl|Moien Info}} benotzt ginn. Den Ënnerscheed besteet dodran, datt de Benotzer hei net méi extra begréisst a wëllkomm geheescht gëtt (an datt aus engem „Villmools Merci fir Äert Interessi“ en einfache „Merci fir Äert Interessi“ gëtt). == Kuckt och == * {{tl|Moien}} * {{tl|Moien 2}} oder {{tl|Moie}} – en Alias fir <code><nowiki>{{Moien|-n}}</nowiki></code> * {{tl|Moien TK}} * <s>{{tl|Moien IP}}</s> ''(ass obsolet)'' {{TemplateData-Header}} <templatedata> { "params": {}, "description": "Schabloun fir Benotzer Informatiounen iwwer Wikipedia ze ginn, ouni se ze begréissen." } </templatedata> <includeonly>[[Kategorie:Schablounen:Moien]]</includeonly> 63n6zap1oggjasg93qsvds5wgt4x5br 0 171457 2678210 2651882 2026-05-16T05:31:05Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2678210 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = ''Acanthemblemaria spinosa'' | An anere Sproochen = | Bild = Acanthemblemaria spinosa.jpg | Bildtext = ''Acanthemblemaria spinosa'' | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Chordadéieren]] | Klass = [[Actinopterygii]] | Uerdnung = [[Blenniiformes]] | Famill = [[Chaenopsidae]] | Gattung = [[Acanthemblemaria]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Acanthemblemaria spinosa | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Jan Marie Metzelaar|Metzelaar]], 1919 | Ënnerandeelung_ranking = | Ënnerandeelung = | Bild ënnen = Acanthemblemaria spinosa range.png | Bildtext ënnen = Verbreedung }} '''''Acanthemblemaria spinosa''''' ass eng [[Fësch]][[aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Chaenopsidae]]. Si gouf als éischt 1919 vum [[Jan Marie Metzelaar]] beschriwwen.<ref name="FishBase">[https://web.archive.org/web/20250609214703/https://fishbase.net.br/summary/Acanthemblemaria-spinosa.html ''Acanthemblemaria spinosa'']. fishbase.net.br, nogekuckt:02-07-2025.</ref> Se kënnt am Weste vum [[Atlanteschen Ozean|Mëttelatlantik]] vir, d. h. op der Ostküst vu [[Nord- a Mëttelamerika|Mëttelamerika]], de [[Bahamas]], [[Florida]], [[Curaçao]], der [[Karibik]] an den [[Antillen]]<ref name=FishBase/>. Se ass schwaarz, wäiss a roudelzeg gefierft; um relativ klenge Kapp sëtzen iwwer de groussen, roudelzegen Aen eppes wéi kleng Hoer oder Antennen. Se gëtt ronn 3 cm laang a lieft a [[Koralleriff]]er, bis an eng Déift vun 12 Meter, wou se sech an Hielen a Lächer verstoppt a vu Plankton a klenge Mieresdéieren erniert.<ref name=FishBase/> [[File:2017, cuba, jardines aggressor, playa bonita, spineyhead blennie (23700572188).jpg|thumb|left]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Chaenopsidae]] 2nhd65t2vowlxk5eecv5ivd73t7cxa1 0 171909 2678182 2678099 2026-05-15T16:32:50Z Volvox 4050 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Orchideeën zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2678182 wikitext text/x-wiki {{Infobox Planzen | Numm = Mécken-Aperhoerorchidee<br>''Ophrys insectifera'' | An anere Sproochen = | Bild = Ophrys insectifera - Niitvälja2-crop.jpg | Bildtext = Ophrys insectifera | Räich = [[Planzeräich]] | Iwwerofdeelung = [[Somplanzen]] | Ofdeelung = [[Bléieplanzen]] | Klass = [[Monokotyledonen]] | Uerdnung = [[Asparagales]] | Famill = [[Orchideeën]] (Orchidaceae) | Ënnerfamill = [[Orchidoideae]] | Stamm = [[Orchideae]] | Ënnerstamm = [[Orchidinae]] | Gattung = [[Ophrys]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Ophrys insectifera | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Carl von Linné]]}} 1753 }} D''''Mécken-Aperhoerorchidee''' ('''''Ophrys insectifera'''''), ass eng [[Orchideeën]][[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Ophrys]]''. Si ass bekannt als Beispill vun enger [[Mimikri]], déi Sexualpartner vun Insekten nomécht, fir [[Bestäubung|Bestäuber]] unzelackelen. == Beschreiwung == D'''Ophrys insectifera'' ass eng [[Ausdauernd Pfanz|ausdauernd]] [[krauteg Pflanz]], déi vu 15 bis 40 Zentimeter héich gëtt. Se si [[Geophyt]]en a bilden zwou ënnerierdesch, eefërmeg [[Planzeknoll|Knollen]] als Iwwerdauerungsorgan. D'Stiller sinn dënn a gréngelzeg-giel. Déi zwee bis fënnef Blieder sinn a Form enger Rosette arangéiert, woubäi se riicht no uewe stinn. Se bléien tëscht Mee a Juli. D'[[Bléi]]e sinn [[zwitter]]eg a [[zygomorph]]. D'Kielechblieder si gréng, 5 bis 9 Millimeter laang an 3 bis 4 Millimeter breet. D'Krouneblieder si fuedemfërmeg, behoert a 6 bis 10 Millimeter laang. D'Lëps, déi aus dräi Deeler besteet, ass 10 bis 12 Millimeter laang, liicht behoert an de mëttelsen Deel ass gespléck, meeschtens brong mat enger liichter Nuance qn d'Rout. D'Mol steet direkt an der Mëtt vun der 'Lëps', gro-blo bis metallesch-blo gefierft. Den Numm kënnt dohir, well hire Bléiestand (Infloreszenz) enger Méck gläicht, och wann et am Fong [[Hymenoptera]] sinn, op déi et fir d'[[Polliatioun]] ugewisen ass: D'Blumm täuscht déi männlech [[Aperhoerorchideeën-Zikadenharespel]]e mat hirem Doft, deen dës iwwert Kilometere riche kënnen. Souguer d'Ausriichtung vun den Hoer op der Bléi entsprécht där vun engem Harespelsweibchen. == Virkommen == D'''Ophrys insectifera'' kënnt just an [[Europa (Kontinent)|Europa]] vir, och a méi kale Géigende wéi am [[Ural]] oder a [[Skandinavien]], oder an den [[Alpen]] bis op 1500-1800 m erop. Just a Portugal, Island, Bulgarien, Moldawien an an der Tierkei gëtt et keng. Se wiisst am beschten op kallekhaltegem, labberen, [[leem]]egen oder [[Toun (Buedemaart)|tounegem]] Buedem, wou och [[Humus]] mat dran ass. Se huet Hallef[[dréchewis]]en, Traisch an hell Dréchebëscher gär, a Géigende mat summerwaarmem [[Klima]]. D'Aaart ass a Mëtteleuropa éischter sielen. ===zu Lëtzebuerg === {{Kapitel Info feelt}} Zu Lëtzebuerg kënnt d'Mécken-Aperhoerorchidee op dréchenem waarme Kallekdréchewues am Guttland vir.<ref>[https://orchid.mnhn.lu/lb/liewesraim-an-aarten/dreche-wiss/expoitems-dry/26/ Mécken-Aperhoerorchidee] op orchid.mnhn.lu (nogekuckt: 14.08.2025).</ref> Si gouf an der éischter Hallschecht vun den 2020er Joren am Weste vum Guttland op verschiddene Standuerten observéiert.<ref>[https://web.archive.org/web/20240708011014/https://inaturalist.lu/taxa/57468-Ophrys-insectifera Mécken-Aperhoerorchidee Ophrys insectifera] op inaturalist.lu (nogekuckt:14.08.2025).</ref> == Taxonomie a Systematik == D'''Ophrys insectifera'' gouf 1753 vum [[Carl von Linné]] a sengem ''Species Plantarum'' Tomus II, S. 948. beschriwwen. De Gattungsnumm ''Ophrys'' kënnt vum [[Algriichesch]]e Wuert όφρύς ''ophrys'' fir [[Aperhoer]]. D'Epitheton vun der Aart ''insectifera'' ass ofgeleet vum [[Latäin|laténgeschen]] ''insectifer'' = "Insektendréier". En Synonym ass ''Ophrys muscifera'' ("Méckendréier"). Dräi Ënneraarte kënnen ënnerscheet ginn: * ''Ophrys insectifera'' subsp. ''aymoninii'' (Breistr.): Si kkënnt a Frankräich a Spuenie vir. * ''Ophrys insectifera'' subsp. ''insectifera'': Si kënnt ausser am Norden, an Europa vir. * ''Ophrys insectifera'' subsp. ''subinsectifera'' (C.E.Hermos. & Sabando) O.Bolòs & Vigo}}: Sie kënnt am nërdleche Spuenie vir. == Biller == <gallery>Ophrys insectifera - Kärbesõis Niitvälja 1.jpg|''Ophrys insectifera''. Ophrys insectifera - Niitvälja2.jpg| Ophrys insectifera plant.jpg|''Ophrys insectifera'', Planz. Illustration Ophrys incectifera0.jpg|Scheema ( Prof. Dr Otto Wilhelm Thomé: ''Flora von Deutschland, Oesterreich und der Schweiz'', 1885. </gallery> == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Orchideeënaarten zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Ophrys insectifera|''Ophrys insectifera''}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Orchideeën]] [[Kategorie:Orchideeën zu Lëtzebuerg]] ou9bcnibd72rjo00ke0a8ofijuwznal 0 171967 2678201 2632699 2026-05-15T18:16:56Z Volvox 4050 2678201 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Mécken-Aperhoerorchidee]] [[Kategorie:Orchideeën]] [[Kategorie:Orchideeën zu Lëtzebuerg]] ppbbo8ty19u3oye5qt1hozcs8uyoxfd 2678230 2678201 2026-05-16T09:25:49Z Zinneke 34 Kategorien a Redirecte sinn an der Reegel onnéideg - Ännerung [[Special:Diff/2678201|2678201]] vum [[Special:Contributions/Volvox|Volvox]] ([[User talk:Volvox|Diskussioun]]) annuléieren 2678230 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Mécken-Aperhoerorchidee]] t1xxlaj1msed7hpzfkt4if2zac472ff 4 171989 2678139 2677331 2026-05-15T14:36:23Z MediaWiki message delivery 23144 Neien Abschnitt /* Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #248 is out: A higher meaning */ 2678139 wikitext text/x-wiki {| class="hintergrundfarbe2 rahmenfarbe1" style="width: 100%; padding: 10px; font-size: 95%; margin-right: 5px; border-style: solid;" | Op dëser Säit fannt Dir déi aktuell Editioun vum '''Wikifunctions-Newsletter ''Status updates'''''. Méi Detailer fannt Dir op der Wikifunctions-Säit [[wikifunctions:Wikifunctions:Status updates|Wikifunctions:Status updates]]. Wann Dir keng Editioun verpasse wëllt, kënnt Dir dës Säit [[Hëllef:Iwwerwaachungslëscht|iwwerwaachen]] oder [[Hëllef:Abonnementer|abonéieren]]. Fir weider Newsletteren, kuckt wgl. [[Wikipedia:Newsletteren]]. |} [[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]] == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #215 is out: Accessing Wikidata items now possible from embedded function calls; Wikifunctions available on 65 Wikitionaries == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-29|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce that it is now possible to access Wikidata items from embedded function calls, we also inform that Wikifunctions is now available on 60 more Wiktionaries, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:57, 29. Aug. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Next Wikifunctions & Abstract Wikipedia Volunteers’ Corner is tomorrow! == We remind you that our next '''Wikifunctions & Abstract Wikipedia Volunteers’ Corner''' will be '''[https://zonestamp.toolforge.org/1757352600 tomorrow, September 8, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Unless you have many questions, we will follow our usual agenda, giving updates on the upcoming plans and recent activities, having plenty of time and space for your questions, and building a Function together. See you at the Corner! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:39, 7. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #216 is out: Copying function calls from one Wikipedia to another == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-07|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce that it is now possible to use natural languages as a default value in embedded function calls, we discuss the latest news in Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:04, 8. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #217 is out: More than 3,000 functions on Wikifunctions == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-12|a new update]] for Wikifunctions and Abstract Wikipedia. Please, come and read it! In this issue, we celebrate reaching the milestone of 3,000 functions on Wikifunctions, we discuss our upcoming commitments in outreach, we share with you our latest blogpost, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 18:21, 12. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #218 is out: Wikifunctions available on 123 Wiktionary languages == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-19|a new update]] for Wikifunctions and Abstract Wikipedia. Please, come and read it! In this issue, we update you on the recent Wikifunctions deployment on Wiktionaries, we introduce our new page for requesting cleanups, we update you on what's new on Types, we remind you of the upcoming meetings, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also we remind you that the next '''Natural Language Generation Special Interest Group meeting''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1758643200 September 23, at 16:00 UTC]''' ([https://meet.google.com/xzn-kqer-mah link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:26, 20. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29289969 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #219 is out: Accessing qualifiers in Wikidata statements == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-26|a new update]] for Wikifunctions and Abstract Wikipedia. Please, come and read it! In this issue, we introduce the possibility of calling also qualifiers from Wikidata, we update you on the recent deployments of Wikifunctions and on the Wikifunctions presentations at Wikimedia events, we give you the recent updates on Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:46, 26. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29319712 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #220 is out: Rich text now available in embedded function calls on 148 Wiktionaries and Incubator == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-03|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on the latest functions and types you can create, we announce that functions are now available to call on 152 projects, we talk about our presentations at Wikimedia meetings, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1759771800 October 6, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 08:55, 4. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29367070 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #221 is out: Decision on location for abstract content and Quarterly Planning for October–December == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-08|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we discuss our plans and work for the upcoming quarter (October-December 2025), we report on the next events we'll be part of, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:47, 9. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29367070 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #222 is out: Kicking Off the Naming Contest for Abstract Wikipedia; Visualizing functions == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-15|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we kickstart our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we present a beautiful representation of functions by a community member, we report on the next events we'll be part of, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:04, 15. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29444338 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #223 is out: Welcome Zaree and Laura! Naming contest round 1 kicked off == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-23|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we welcome two new additions to the team, we update you on our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we report on the next events we'll be part of, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 21:10, 23. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29491948 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #224 is out: Round 1 of “abstract content wiki” naming vote ending Monday; An example of short descriptions == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-29|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we announce our first experimentation with short descriptions on Wikidata, we talk about our presentations at the upcoming WikidataCon 2025, and we take a look at the latest Type and software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1762194600 November 3, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:48, 30. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #225 is out: First round of voting for naming the wiki for abstract content closed; Calling for Wiktionary functions; Embedded Wikifunctions on Bengali Wikipedia and seven more Wiktionaries == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-05|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on the closing of the first phase of the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we introduce a possible implementation of Wikifunctions for Wiktionaries, we talk about our latest outreach events, and we take a look at the latest Type and software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:06, 6. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #226 is out: Getting ready for second round of voting for naming the wiki with abstract content; Rewriting the backend: Why Rust? == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-13|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we summarise current discussion regarding the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we discuss how we are rewriting the backend, we ask for help in substituting a function, we suggest you the recordings of Wikifunctions-related sessions at the WikidataCon 2025, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also we remind you that the next '''Natural Language Generation Special Interest Group meeting''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1763481600 November 18, at 16:00 UTC]''' ([https://meet.google.com/xzn-kqer-mah link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:42, 13. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #227 is out: Second round of voting for naming the wiki with language-independent content; Sharing function calls == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-20|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce the start of the second phase of the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we share the results of the MacArthur Foundation's 100&Change contest, we share the recording of the last NLG SIG meeting, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:11, 21. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #228 is out: Vote on the new wiki name! Finishing each other’s sentences == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-27|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we discuss our progress on sentence creation with functions, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1762194600 December 1, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:38, 27. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #229 is out: And the name is Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-12-04|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share the final results of the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we share two demos about new Wikifunctions features, we talk about Wikidata components in Wikifunctions, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:02, 4. Dez. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29735279 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #230 is out: How to write better error messages == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-12-11|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share an essay on how to write better error messages, on improving which we focused in the last months. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:01, 12. Dez. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29735279 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #231 is out: We wish you a happy new Gregorian year! == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-12-18|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we showcase some templates using Wikifunctions functions on several projects, and we wrap up work for this Gregorian year, wishing you happy holidays. The updates will resume in the week of January 14, so if you feel like you want more, you can always read the previous updates in [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:01, 18. Dez. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29814552 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #232 is out: 25 years of Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-01-15|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In the first issue of 2026, we celebrate our incredible milestone of 25 years of Wikipedia and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:04, 16. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29902635 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #233 is out: Quarterly plan for January–March 2026 == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-01-22|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share our work plans for the quarter that goes from January to March 2026, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:01, 22. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #234 is out: Integrating Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-01-29|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share our ideas about the integration of Abstract Wikipedia with the existing Wikimedia projects, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:51, 30. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Next Wikifunctions & Abstract Wikipedia Volunteers' Corner will be on February 9 == Hi, we remind you that, if you have questions or ideas to discuss about Wikifunctions & Abstract Wikipedia, you can participate to the next '''Volunteers' Corner''', that will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1770661800 February 9, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). We hope to see you there! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 06:23, 6. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #235 is out: Finishing each other sentences: Starting things; Offsite in Istanbul == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-02-13|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share the results of our recent team offsite (meeting in person) in Istanbul, Türkiye, especially on creating sentence fragments in several languages. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:31, 13. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #236 is out: A sneak preview of Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-02-20|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share a sneak preview of how Abstract Wikipedia will look like and work, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:15, 20. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #237 is out: Graceful overrides and fallbacks == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-02-26|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss different patterns in articles about years on different Wikipedias, we present the video of the Wikifunctions presentation by Nicolas Vigneron at the last Celtic Knot, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1772476200 March 2, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:18, 27. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30119120 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #238 is out: Citations and Copy and Paste == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-06|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce the possibility of creating a function that deals with references and a Wikifunctions internal clipboard, where you can temporarily store any piece of code in order to paste it somewhere else, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:28, 6. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30119120 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #239 is out: A new composition language == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we talk about the revamp of the composition language on Wikifunctions, with its potential for further improvements. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:19, 12. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30229736 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #240 is out: Abstract Wikipedia is now in Beta == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-19|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we celebrate the launch of the [https://abstract.wikipedia.org/ preliminary Beta version of Abstract Wikipedia], and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 18:23, 19. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30229736 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #241 is out: First few days of Abstract Wikipedia Beta; Status of Composition Language v2 == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss the first early edits on [https://abstract.wikipedia.org/ Abstract Wikipedia], we share the status of Composition Language v2, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:48, 26. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30289284 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #242 is out: Request for Discussion: Syntactic tables == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-02|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce a proposal for Natural Language Generation, we introduce a page for function suggestions from Abstract Wikipedia, we inform you that there will be a presentation about Abstract Wikipedia at WikiCon Australia, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1776101400 April 13, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:37, 3. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #243 is out: Community proposals for capturing meaning == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-10|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we report on three community proposals on syntactic approaches, we introduce a new Type (Complex numbers), we report on current hiccups on Abstract Wikipedia, we share more information about a presentation about Abstract Wikipedia at WikiCon Australia, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1776101400 April 13, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:35, 10. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #244 is out: Milestones; Some major issues hopefully resolved == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-16|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we celebrate 4000 functions on Wikifunctions and 1000 abstract articles on Abstract Wikipedia, we announce that we should have fixed some major issues with the websites, we inform you on our latest outreach activities, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:22, 17. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #245 is out: The Foundation's search for the perfect language == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-25|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we present an academic paper about Abstract Wikipedia, we discuss our latest Type created, and we take a look at the newest created functions. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:54, 25. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #246 is out: Request for input: what should we count for Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-02|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we ask you what would be the relevant metrics for Abstract Wikipedia, we discuss our latest news on Composition Language v2, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:21, 2. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #247 is out: References from Wikidata now available == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-08|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce that is now possible to pass references in Wikidata statements, we introduce the [https://abstract-data.toolforge.org/ Abstract Data dashboard], we report you on the presentation about Abstract Wikipedia at WikiCon Australia, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1778520600 May 11, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:16, 8. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #248 is out: A higher meaning == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-15|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss functions creating language fragments, we present our latest news in Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:36, 15. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30536976 benotzt huet--> hk7m824mfcsxs7e0v2ud6c8wpvu6cg4 4 172194 2678161 2678082 2026-05-15T15:23:24Z Volvox 4050 Link fir op déi nächst Säit ënne geännert 2678161 wikitext text/x-wiki {{Schabloun:Éischt Schrëtt}}__NOTOC__ [[Fichier:Codex icon userTemporary.svg|left|120px|]] Op dëser Säit erkläre mer Iech, wat op der Wikipedia en '''Temporäre Kont''' ass, wat d'Vir- an d'Nodeeler sinn a wéi eng Donnéeë siichtbar sinn a wéi eng net. Wikimedia Projeten erlaben et jidderengem eppes z'änneren, mat oder ouni e Benotzertkont unzeleeën. Wann eng Ännerung vun engem net-registréierte Benotzer gemaach, da gëtt déi engem temporäre Kont – deen automatesch generéiert gëtt – zougeuerdent an d'Ännerung gëtt mam temporäre Kont an de verschiddene Logbicher a Säite wéi [[Spezial:Rezent Ännerungen|Rezent Ännerungen]] oder [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:History Historique] ugewisen. == Virbemierkungen == {| |- | |[[Fichier:Codex icon info color-base.svg|left|50px|]] <br> || Temporär Konte gëtt et op der Wikipedia a Lëtzebuerger Sprooch zënter September 2025. Virdru goufen Ännerungen, déi vun net-ugemellte Redaktere gemaach goufen, hirer IP-Adress zougeuerdent. IP-Adressen enthale sensibel Informatiounen, déi d'Privatsphär an d'Sécherheet vum Benotzer menacéiere kënnen. |} == Iwwerbléck == Fir en detailléierten Iwwerbléck iwwer dës Punkten: * Firwat sinn temporär Konten néideg? * Wie kann d'IP-Adresse gesinn, déi mat temporäre Konte verbonne sinn? * Wéi funktionéieren temporär Konten? * Wichteg Aspekter vun temporäre Konten kuckt wgl. op der Mediawiki-Säit [https://www.mediawiki.org/wiki/Help:Temporary_accounts/lb '''Hëllef: Temporär Konten'''] == Verglach Benotzerkont / temporäre Kont == Des Tabell gëtt eng Iwwerbléck vun den Ënnerscheeder tëscht dem Benotzerkont an dem temporäre Kont: {| class="wikitable" ! Funktioun ! Benotzerkont ! Temporäre Kont ! Normal IP-Adress<br />(als Verglach) |- | Benotzersäit a Benotzer-Diskussiounssäit disponibel | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} |- | Ënnersäiten am Benotzer-Nummraum méiglech | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} |- | Neiegkeeten op der Benotzer-Diskussiounssäit uweisen | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} |- | Astellunge festleeën | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Passwuertschutz | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Iwwerwaachungslëscht uleeën | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Biller eroplueden | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Säite mat Hallefschutz änneren | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Noriichte kréien | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} |- | „Merci“ kréien | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} |- | „Merci“ schécken | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | An e Benotzerkont ëmwandelen | style align="center"| — | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |} == Um Spaweck == * [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Policy:Privacy_policy Wikimedia Foundation Privacy Policy] ---- <div align="center">'''[[Wikipedia:Neie Benotzerkont|◀ Wéi maachen ech e Bonotzerkont op]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Communautéit|Communautéit: Relatiounen tëscht de Wikipedianer ▶]]'''</div> [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] lflvlpaaoxerhmih9jc3iopv7iwsrea 2678168 2678161 2026-05-15T15:32:28Z Volvox 4050 Uewerflächleches 2678168 wikitext text/x-wiki {{Schabloun:Éischt Schrëtt}}__NOTOC__ [[Fichier:Codex icon userTemporary.svg|left|120px|]] Op dëser Säit erkläre mer Iech, wat op der Wikipedia en '''Temporäre Kont''' ass, wat d'Vir- an d'Nodeeler sinn a wéi eng Donnéeë siichtbar sinn a wéi eng net. Wikimedia-Projeten erlaben et jidderengem, eppes z'änneren, ob mat oder ouni e Benotzerkont. Wann eng Ännerung vun engem net-ugemellte Benotzer gemaach, da gëtt déi engem temporäre Kont – deen automatesch generéiert gëtt – zougeuerdent an d'Ännerung gëtt mam temporäre Kont an de verschiddene Logbicher an op Säite wéi de [[Spezial:Rezent Ännerungen|rezenten Ännerungen]] oder den [[:mw:Special:MyLanguage/Help:History|Historiquen]] ugewisen. == Virbemierkungen == {| |- | |[[Fichier:Codex icon info color-base.svg|left|50px|]] <br> || Temporär Konte gëtt et op der Wikipedia a Lëtzebuerger Sprooch zënter September 2025. Virdru goufen Ännerungen, déi vun net-ugemellte Redaktere gemaach goufen, hirer IP-Adress zougeuerdent. IP-Adressen enthale sensibel Informatiounen, déi d'Privatsphär an d'Sécherheet vum Benotzer menacéiere kënnen. |} == Iwwerbléck == Fir en detailléierten Iwwerbléck iwwer dës Punkten: * Firwat sinn temporär Konten néideg? * Wie kann d'IP-Adresse gesinn, déi mat temporäre Konte verbonne sinn? * Wéi funktionéieren temporär Konten? * Wichteg Aspekter vun temporäre Konten kuckt wgl. op der Mediawiki-Säit '''[[:mw:Help:Temporary_accounts/lb|Hëllef: Temporär Konten]]'''. == Verglach Benotzerkont / temporäre Kont == Dës Tabell gëtt en Iwwerbléck iwwer d'Ënnerscheeder tëscht Benotzerkonten an temporäre Konten: {| class="wikitable" ! Funktioun ! Benotzerkont ! Temporäre Kont ! Normal IP-Adress<br />(als Verglach) |- | Benotzersäit a Benotzerdiskussiounssäit disponibel | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} |- | Ënnersäiten am Benotzernummraum méiglech | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} |- | Neiegkeeten op der Benotzerdiskussiounssäit uweisen | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} |- | Astellunge festleeën | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Passwuertschutz | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Iwwerwaachungslëscht uleeën | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Biller eroplueden | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Hallef-protegéiert Säiten änneren | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | Noriichte kréien | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} |- | „Merci“ kréien | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} |- | „Merci“ schécken | style align="center"| {{OK}} | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |- | An e Benotzerkont ëmwandelen | style align="center"| — | style align="center"| {{Neen}} | style align="center"| {{Neen}} |} == Um Spaweck == * [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Policy:Privacy_policy Wikimedia Foundation Privacy Policy] ---- <div align="center">'''[[Wikipedia:Neie Benotzerkont|◀ Wéi maachen ech e Bonotzerkont op]]''' &nbsp;&ndash;&nbsp; '''[[Wikipedia:Communautéit|Communautéit: Relatiounen tëscht de Wikipedianer ▶]]'''</div> [[Kategorie:Wikipedia:Éischt Schrëtt]] d4tejefcvi9a6saok30tj87ah8aos7q 10 172461 2678154 2678107 2026-05-15T15:09:41Z Volvox 4050 2678154 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} Dës Schabloun ass geduecht, fir e Begréissungsmessage op der Diskussiounssäit vu [[Wikipedia:Benotzer|Benotzer]] ze hannerloossen, deenen hiren Numm d'[[Eifeler Reegel]] declenchéiert, sou datt se mat '''Moie ''<Benotzernumm>''''' begréisst gi mussen. Dës Schabloun ass en Alias fir {{tlx|Moien|-n}}. == Kuckt och == * {{tl|Moien}} * {{tl|Moien Info}} * {{tl|Moien TK}} * <s>{{tl|Moien IP}}</s> ''(ass obsolet)'' {{TemplateData-Header}} <templatedata> { "params": {}, "description": "Schabloun fir Benotzer mat „Moie“ virun hirem Numm ze begréissen." } </templatedata> <includeonly>[[Kategorie:Schablounen:Moien]]</includeonly> nwmvv3kizpdezglen4d7f02m1aaz515 0 175747 2678134 2678017 2026-05-15T14:28:39Z Volvox 4050 2678134 wikitext text/x-wiki {{SkizzBio}} {{Infobox Déieren | Numm = Klenge Feierfalter | An anere Sproochen = | Bild = Kleiner Feuerfalter1.jpg | Bildtext = Klenge Feierfalter an der Géigend vun [[Hamburg]] | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Lycaenidae]] | Ënnerfamill = [[Lycaeninae]] | Gattung = [[Lycaena]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Lycaena phlaeas | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]]}}, 1761) }} De '''Klenge Feierfalter'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Lycaena phlaeas'') ass eng [[Päiperlek]]s[[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Lycaenidae]], der Ënnerfamill vun de [[Lycaeninae]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Lycaena]]''. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Kleiner Feuerfalter'' genannt, op [[Franséisch]] ''Cuivré commun'' an op [[Englesch]] ''Small copper'' oder ''Common copper''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet de Klenge Feierfalter op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. == Ënneraarten == * ''Lycaena phlaeas polaris'' {{Kapitälchen|Courvoisier}}, 1911 * ''Lycaena phlaeas phlaeoides'' {{Kapitälchen|Staudinger & Rebel}}, 1901 == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Wikispecies}} * [https://ressources.shna-ofab.fr/fr/fiches-especes/cuivre-commun-le-lycaena-phlaeas_45_T53973.html Fiche vum Observatoire de la faune de Bourgogne] * [https://lepiforum.org/wiki/page/Lycaena_phlaeas Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Lycaenidae]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] 741re019sl7gfmht5xvvut1w8flu8du 0 175750 2678135 2678032 2026-05-15T14:28:58Z Volvox 4050 2678135 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Klenge Kabespäiperlek | An anere Sproochen = | Bild = Pieris.rapae.6834.jpg | Bildtext = Klenge Kabespäiperlek zu [[Dresden]] | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Pieridae]] | Ënnerfamill = [[Pierinae]] | Gattung = [[Pieris]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Pieris rapae | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Carl von Linné|Linnaeus]]}}, 1758) }} De '''Klenge Kabespäiperlek'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Pieris rapae'') ass eng [[Päiperlek]]s[[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Pieridae]], der Ënnerfamill vun de [[Pierinae]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Pieris]]''. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Kleiner Kohlweißling'' genannt, op [[Franséisch]] ''Piéride de la rave'' an op [[Englesch]] ''Small white''. De Klenge Kabespäiperlek gläicht dem [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') an dem [[Karstwäissleng]] (''Pieris manii'')<ref name="Ferrantia90-98">Ferrantia 90, S. 98.</ref>. == Liewensweis == De Klenge Kabespäiperlek flitt gréisstendeels vun Abrëll bis September an zwou respektiv a gudde Joren och an dräi Generatiounen<ref name="Ferrantia90-98"/>. D'Fudderplanze vun de [[Raup]]e sinn haaptsächlech [[Brassicaceae]] (op Däitsch ''Kreuzblütler''), awer och [[Capparaceae]] (''Kaperngewächse''), [[Tropaeolaceae]] (''Kapuzinerkressengewächse''), [[Resedaceae]] (''Resedagewächse'') a [[Chenopodiaceae]] (''Fuchsschwanzgewächse'')<ref name="tolman-lewington">Tom Tolman, Richard Lewington: Die Tagfalter Europas und Nordwestafrikas. 2. Oplo, Franckh-Kosmos, Stuttgart 2012, {{#isbn:978-3-440-12868-8}}, S. 46.</ref>. D'Aart iwwerwantert als [[Popp (Insekten)|Popp]]<ref name="Ferrantia90-98"/><ref name="tolman-lewington"/><ref name="settele">Josef Settele, Roland Steiner, Rolf Reinhardt, Reinart Feldmann, Gabriel Hermann: ''Schmetterlinge: Die Tagfalter Deutschlands''. Ulmer, Stuttgart 2015, 3. Oplo, {{#isbn:978-3-8001-8332-6}}</ref>. == Habitat a Verbreedung == De Klenge Kabespäiperlek ass e Generalist, deen a ville verschiddenen oppene [[Biotop]]e virkomme kann, wéi zum Beispill [[Kabes]]- a [[Raps]]felder, [[Gaart|Gäert]], [[Broochland]], Weeränner oder [[Talli|Ramplien]]<ref name="Ferrantia90-98"/><ref name="settele"/>. Säi Verbreedungsgebitt geet vun [[Nordafrika]] iwwer [[Europa (Kontinent)|Europa]] an [[Asien|Asie]] bis a [[Japan]]; an [[Nordamerika]] an [[Australien (Kontinent)|Australie]] gouf en ageschleeft<ref name="Ferrantia90-98"/><ref name="tolman-lewington"/>. == De Klenge Kabespäierlek zu Lëtzebuerg == Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] kënnt de Klenge Kabespäierlek am ganze Land vir<ref name="Ferrantia90-98"/>. Et ass nieft dem [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae'') an dem [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') eng vun den dräi [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfalteraarten]], déi net op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg steet<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Wikispecies}} * [https://eobs.shna-ofab.fr/fr/fiches-especes/pieride-de-la-rave-la-pieris-rapae_45_T219831.html Fiche vum Observatoire de la faune de Bourgogne] * [https://lepiforum.org/wiki/page/Pieris_rapae Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] hl143fk3hubo336n0dw27ugb2928cv9 0 175752 2678131 2678052 2026-05-15T14:23:23Z Volvox 4050 2678131 wikitext text/x-wiki {{SkizzBio}} {{Infobox Déieren | Numm = Grousse Feierfalter | An anere Sproochen = | Bild = Lycaena dispar02.jpg | Bildtext = Männleche Grousse Feierfalter bei [[Vantoux-et-Longevelle]] | Räich = [[Déiereräich]] (Animalia) | Stamm = [[Arthropoden]] (Arthropoda) | Klass = [[Insekten]] (Insecta) | Uerdnung = [[Päiperleken]] (Lepidoptera) | Famill = [[Lycaenidae]] | Ënnerfamill = [[Lycaeninae]] | Gattung = [[Lycaena]] | Aart = | Wëssenschaftlechen Numm = Lycaena dispar | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = ({{Kapitälchen|[[Adrian Hardy Haworth|Haworth]]}}, 1802) }} De '''Grousse Feierfalter'''<ref>Mestdagh X., L'Hoste L. & Titeux N. (editors) 2024. - Butterflies in Luxembourg: distribution, trends and conservation. [[Ferrantia]] 90, [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Musée national d'histoire naturelle]], Luxembourg, 287 p. [https://mnhn.public.lu/dam-assets/publications/ferrantia/ferrantia90.pdf PDF] {{en}}</ref> (''Lycaena dispar'') ass eng [[Päiperlek]]s[[Aart (Biologie)|aart]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Lycaenidae]], der Ënnerfamill vun de [[Lycaeninae]] an der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Lycaena]]''. Op [[Däitsch]] gëtt e ''Großer Feuerfalter'' genannt, op [[Franséisch]] ''Cuivré des marais'' an op [[Englesch]] ''Large copper''. Wéi praktesch all d'[[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg|Dagfaltere]] steet de ''Lycaena dispar'' op der Lëscht vun den integral geschützten Aarten zu Lëtzebuerg<ref>Laut Artikel 1 vum [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2009/01/09/n3/jo Règlement grand-ducal du 9 janvier 2009 concernant la protection intégrale et partielle de certaines espèces animales de la faune sauvage] sinn all d'Dagfalteren („Papilionoidea s.l. spp.“) bis op de [[Kabesfrësser]] (''Pieris brassicae''), de [[Klenge Kabespäiperlek]] (''Pieris rapae'') an de [[Rapswäissleng]] (''Pieris napi'') integral geschützt („intégralement protégées“).</ref>. Ausserdeem ass d'Aart an den Annexen II a IV vun der [[Flora-Fauna-Habitat-Direktiv]] vun der [[Europäesch Unioun|EU]] opgelëscht an domat europawäit streng geschützt<ref>[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:01992L0043-20250714 Consolidated text: Council Directive 92/43/EEC of 21 May 1992 on the conservation of natural habitats and of wild fauna and flora]. Gekuckt de 15.05.2026.</ref>. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Dagfalteren zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Wikispecies}} * [https://ressources.shna-ofab.fr/fr/fiches-especes/cuivre-des-marais-le-lycaena-dispar_45_T53979.html Fiche vum Observatoire de la faune de Bourgogne] * [https://lepiforum.org/wiki/page/Lycaena_dispar Lepiforum e. V.] Taxonomie a Fotoen {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Lycaenidae]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] ete5pr1rli81bhtgxa81sksz6ytb5cl 0 175755 2678121 2678062 2026-05-15T14:11:12Z Volvox 4050 2678121 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Bloschillernde Feierfalter]] [[Kategorie:Lycaenidae]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] qb41b0mww4rq1wu659502uxwjjeenyc 0 175756 2678125 2678065 2026-05-15T14:17:50Z Volvox 4050 2678125 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Pohunn (Päiperlek)]] [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] dzvmxhjyad14w082k5f6bev07kr2xno 1 175759 2678200 2678087 2026-05-15T18:15:53Z Volvox 4050 /* Reiefolleg */ Äntweren 2678200 wikitext text/x-wiki == Reiefolleg == Moien, mir als Laien erschléisst sech net ganz, op wat déi Reiefolleg vun der Lëscht baséiert. Vläicht kinnt dat um Wupp vun der Tabell preziséiert ginn. Och wier et praktesch, wann d'Tabell alphabeetesch zortéierbar wier, da fënnt ee méi séier eppes erëm. Ma soss eng fei Saach, a flott, dass et elo vun enger Autoritéit festgeluechten (oder op d'mannst gebrauchten) lèëtzebuergesch Nimm gëtt. Dat erlaabt eis, op Wikipedia d'Lemmaen deemnetspriechend och op Lëtzebuergesch (an net just op Latäin) unzeleeën. E Merci en passant dofir un de Volvox, dee mam gudde Beispill vir geet. -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:27, 15. Mee 2026 (UTC) :Moien @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]], d'Reiefolleg vun der Lëscht ass déi selwecht wéi am Ferrantia 90. D'Päiperleke ginn der Famill no gruppéiert an innerhalb vun enger Famill gi se no Ënnerfamille gruppéiert. Dat ass an där enger oder anerer Form an deene meeschte Päiperleksbicher üblech, mee ech ka grad éierlech gesot net novollzéien, wéi se am Ferrantia 90 innerhalb vun enger Ënnerfamill d'Aarte sortéiert hunn. Ech probéieren där Saach mol op de Grond ze goen, eng Erklärung derbäizesetzen a falls néideg d'Reiefolleg z'änneren. :Ech hu mech sengerzäit schwéier gefreet, wou de Ferrantia 90 erauskoum. Ech si just mat dräi, véier Nimm guer net d'accord: :# „Klengt Ochsena“ fir de ''Pyronia tithonus'' ass guer net an der Rei, well am Däitschen „Kleines Ochsenauge“ schonn den Numm vum ''Hyponephele lycaon'' ass. Dee kënnt zwar zu Lëtzebuerg net vir, mee ech ginn dovun aus, datt vill Lëtzebuerger hir Päiperleksbestëmmungsbicher op Däitsch hunn, an dann ass d'Verwiesslung virprogramméiert. Se hätte solle „Routbrongt Ochsena“ huelen, analog zum däitschen Numm. :# „Ochsena“ fir de ''Maniola jurtina'' geet och net. Am Däitsche gëtt et „Großes Ochsenauge“, „Kleines Ochsenauge“ a „Rotbraunes Ochsenauge“. Wat fir ee vun deenen dräi soll „Ochsena“ da sinn? Do hätt ee sollen „Grousst Ochsena“ huelen. :# „Eechen-Zipfelfalter“ fir de ''Favonius quercus'' ass aus deem selwechte Grond net an der Rei. Et gëtt nämlech de „Brongen Eechen-Zipfelfalter“ (''Satyrium ilicis''); da misst deen heiten – wéi am Däitschen – „Bloen Eechen-Zipfelfalter“ heeschen. :# „Sonneréische-Bläuling“ fir den ''Aricia agestis'' ass änlech ongeschéckt, well et e „Kleiner Sonnenröschen-Bläuling“ gëtt (deen hei gemengt ass), awer och ee „Großer Sonnenröschen-Bläuling“ (''Aricia artaxerxes''), deen zwar rëm net zu Lëtzebuerg virkënnt, mee wéi beim éischte Fall zu Verwiesslung beim Gebrauch vun däitschsproochege Bestëmmungsbicher féiere kann. :Ech weess awer net, ob ech mer hei op der lbwiki d'Fräiheet huele soll, aus de genannte Grënn vun den Nimm ofzeweechen, déi am Ferrantia 90 virgeschloe goufen. Op där anerer Säit hunn ech offensichtlech orthographesch Feeler och schonn ugepasst, da wier dat hei eventuell och ok. :Egal wéi ass d'Tabell awer elo mol sortéierbar. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:15, 15. Mee 2026 (UTC) aybl45fwhi2bykkxv9ycyf2qlz5vsvh 0 175760 2678238 2678098 2026-05-16T10:28:02Z Zinneke 34 Biller a Quell feelen nach 2678238 wikitext text/x-wiki Dëst ass d''''Lëscht vun den Orchideeënaartenn zu Lëtzebuerg'''. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] si 45 wëll [[Aart (Biologie)|Aarte]] vun [[ Orchideeën]] a ënnerschiddleche [[Biotop|Liewensraim]] [[eenheemesch]]. Dovu sinn der 9 ausgestuerwen, 14 Aarte si bedrot oder gefärdet. Orchideeë weise ganz ëmpfindlech op biologësch intakt Liewensraim hinn a wou si virkommen, fënnt een oft nach aner seelen Déieren- a Planzenaarten. {| class="wikitable sortable" style="width: 100%" ! Wëssenschaftlechen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm !! Liewensraum !! Rout Lëscht 2023 !! Bild |- | ''Anacamptis coriophora'' (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Wanzen-Hondswuerzel]] || MAR || RE || |- | ''Anacamptis morio'' (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Boken-Hondswuerzel]] || DRY || CR || |- | ''Anacamptis palustris'' (Jacq.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Suppen-Hondswuerzel]] || MAR || RE || |- |''Anacamptis pyramidalis'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Pyramiden-Hondswuerzel]] || DRY || LC || |- |''Cephalanthera damasonium'' (Mill.) Druce || [[Bleeche Bëschvillchen]] || FOR || LC || |- | ''Cephalanthera longifolia'' (L.) Fritsch || [[Laangbliederege Bëschvillchen]] || FOR || VU || |- | ''Cephalanthera rubra'' (L.) L.C.M Rich. || [[Roude Bëschvillchen]] || FOR || EN || |- | ''Cypripedium calceolus'' L. || [[Giel Venusschlapp]] || FOR || RE || |- | ''Dactylorhiza fuchsii (Druce)'' Soó || [[Fuchs-Fangerwuerzel]] || MAR || VU || |- | ''Dactylorhiza incarnata'' (L.) Soó || [[Fleeschrout Fangerwuerzel]] || MAR || EN || |- | ''Dactylorhiza incarnata ssp. cungsii'' Kreutz || [[Cungs' Fleeschrout Fangerwuerzel]] || MAR || CR || |- | ''Dactylorhiza maculata'' (L.) Soó || [[Gefleckt Fangerwuerzel]] || MAR || LC || |- | ''Dactylorhiza majalis'' (Reichenb.) P.F. Hunt et Summerh. || [[Breetbliedereg Fangerwuerzel]] || MAR || LC || |- | ''Dactylorhiza praetermissa'' (Druce) Soó || de:''Übersehene Fingerwurz'' || MAR || EN || |- | ''Dactylorhiza sambucina'' (L.) Soó || [[Hielenner-Fangerwuerzel]] || DRY || RE || |- | ''Dactylorhiza viridis'' (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Gréng Fangerwuerzel]] || DRY || CR || |- |Epipactis atrorubens (Hoffmann) Besser || [[Donkelrout Harespelorchidee]] || DRY || VU || |- | ''Epipactis helleborine'' (L.) Crantz || [[Breetbliedereg Harespelorchidee]] || FOR || LC || |- | ''Epipactis leptochila'' (Godfery) Godfery || [[Schmuellëpseg Harespelorchidee]] || FOR || CR || |- | ''Epipactis microphylla'' (Ehrh.) Swartz || [[Klengbliedereg Harespelorchidee]] || FOR || CR || |- | ''Epipactis muelleri'' Godf. || [[Müller-Harespelorchidee]] || FOR || EN || |- | ''Epipactis palustris'' (L.) Crantz || [[Suppen-Harespelorchidee]] || MAR || EN || |- | ''Epipactis purpurata'' Smith || [[Roudelzeg Harespelorchidee]] || FOR || EN || || |- | ''Epipogium aphyllum'' Swartz || [[Ouniblat-Geeschterorchidee]] || FOR || CR || |- | ''Goodyera repens'' (L.) R. Brown || [[Krauchend Netzblat]] || FOR || / || |- | ''Gymnadenia conopsea'' (L.) R. Brown || [[Mécken-Handwuerzel]] || DRY || LC || |- | ''Gymnadenia odoratissima'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Dofteg Handwuerzel]] || DRY || RE || |- | ''Herminium monorchis'' (L.) R. Brown || [[Eenzelknoll-Hunnegorchidee]] || DRY || RE || || |- | ''Himantoglossum hircinum'' (L.) Spreng. || [[Bock-Rimmerzong]] || DRY || LC || |- | ''Limodorum abortivum'' (L.) Swartz || [[Mof Limodore]] || FOR || RE || |- | ''Neotinea tridentata'' (Scop.) R.M. Bateman, Pridgeon et M.W. Chase || [[Dräizänn-Bouwekraut]] || DRY || RE || || |- | ''Neotinea ustulata'' (L.) R.M. Bateman, Pridgeon et M.W. Chase || [[Gesengt Bouwekraut]] || DRY || RE || || |- | ''Neottia nidus-avis'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Vullennascht-Zweeblat]] || FOR || LC || || |- | ''Neottia ovata'' (L.) Bluff et Fingerh. || [[Grousst Zweeblat]] || FOR || LC || || |- | ''Ophrys apifera'' Huds. || [[Beien-Aperhoerorchidee]] || FOR || LC || || |- | ''Ophrys holosericea'' (Burm. f.) Greuter || [[Bommelen-Aperhoerorchidee]] || DRY || NT || || |- | ''Ophrys insectifera'' L. || [[Mécken-Aperhoerorchidee]] || DRY || NT || || |- | ''Ophrys sphegodes'' Mill. || [[Spannen-Aperhoerorchidee]] || DRY || CR || || |- |''Orchis anthropophora'' (L.) All. || [[Gaalgemännche-Bouwekraut]] || DRY || NT || || |- | ''Orchis mascula'' (L.) L. || [[Maans-Bouwekraut]] || DRY || LC || || |- | ''Orchis militaris'' L. || [[Zaldote-Bouwekraut]] || DRY || NT || || |- | ''Orchis purpurea'' Huds. || [[Purpurrout Bouwekraut]] || DRY || LC || |- | ''Orchis simia'' Lam. || [[Afe-Bouwekraut]] || FOR || CR || |- | ''Platanthera bifolia'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Wäiss Kräizblumm]] || DRY || LC || |- | ''Platanthera chlorantha'' (Cust.) Reichenb. || [[Gréngelzeg Kräizblumm]] || FOR || LC || |} --- Legend: DRY = Dréchewues - FOR = Bësch - MAR = Fiicht Wiss- CR = - LC = - NT = - RE = [[Kategorie:Orchideeën]] [[Kategorie:Lëschten (Biologie)]] [[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)]] 8arbv39jc558qqsimk9dvw91vcd1c99 2678242 2678238 2026-05-16T11:17:13Z Puscas 735 ortho 2678242 wikitext text/x-wiki Dëst ass d''''Lëscht vun den Orchideeënaartenn zu Lëtzebuerg'''. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] si 45 wëll [[Aart (Biologie)|Aarte]] vun [[ Orchideeën]] an ënnerschiddleche [[Biotop|Liewensraim]] [[eenheemesch]]. Dovu sinn der 9 ausgestuerwen, 14 Aarte si bedreet oder a Gefor. Orchideeë weise ganz empfindlech op biologesch intakt Liewensraim hinn an do wou se virkommen, fënnt een dacks nach aner seelen Déieren- a Planzenaarten. {| class="wikitable sortable" style="width: 100%" ! Wëssenschaftlechen Numm !! Lëtzebuergeschen Numm !! Liewensraum !! Rout Lëscht 2023 !! Bild |- | ''Anacamptis coriophora'' (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Wanzen-Hondswuerzel]] || MAR || RE || |- | ''Anacamptis morio'' (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Boken-Hondswuerzel]] || DRY || CR || |- | ''Anacamptis palustris'' (Jacq.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Suppen-Hondswuerzel]] || MAR || RE || |- |''Anacamptis pyramidalis'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Pyramiden-Hondswuerzel]] || DRY || LC || |- |''Cephalanthera damasonium'' (Mill.) Druce || [[Bleeche Bëschvillchen]] || FOR || LC || |- | ''Cephalanthera longifolia'' (L.) Fritsch || [[Laangbliederege Bëschvillchen]] || FOR || VU || |- | ''Cephalanthera rubra'' (L.) L.C.M Rich. || [[Roude Bëschvillchen]] || FOR || EN || |- | ''Cypripedium calceolus'' L. || [[Giel Venusschlapp]] || FOR || RE || |- | ''Dactylorhiza fuchsii (Druce)'' Soó || [[Fuchs-Fangerwuerzel]] || MAR || VU || |- | ''Dactylorhiza incarnata'' (L.) Soó || [[Fleeschrout Fangerwuerzel]] || MAR || EN || |- | ''Dactylorhiza incarnata ssp. cungsii'' Kreutz || [[Cungs' Fleeschrout Fangerwuerzel]] || MAR || CR || |- | ''Dactylorhiza maculata'' (L.) Soó || [[Gefleckt Fangerwuerzel]] || MAR || LC || |- | ''Dactylorhiza majalis'' (Reichenb.) P.F. Hunt et Summerh. || [[Breetbliedereg Fangerwuerzel]] || MAR || LC || |- | ''Dactylorhiza praetermissa'' (Druce) Soó || de:''Übersehene Fingerwurz'' || MAR || EN || |- | ''Dactylorhiza sambucina'' (L.) Soó || [[Hielenner-Fangerwuerzel]] || DRY || RE || |- | ''Dactylorhiza viridis'' (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase || [[Gréng Fangerwuerzel]] || DRY || CR || |- |Epipactis atrorubens (Hoffmann) Besser || [[Donkelrout Harespelorchidee]] || DRY || VU || |- | ''Epipactis helleborine'' (L.) Crantz || [[Breetbliedereg Harespelorchidee]] || FOR || LC || |- | ''Epipactis leptochila'' (Godfery) Godfery || [[Schmuellëpseg Harespelorchidee]] || FOR || CR || |- | ''Epipactis microphylla'' (Ehrh.) Swartz || [[Klengbliedereg Harespelorchidee]] || FOR || CR || |- | ''Epipactis muelleri'' Godf. || [[Müller-Harespelorchidee]] || FOR || EN || |- | ''Epipactis palustris'' (L.) Crantz || [[Suppen-Harespelorchidee]] || MAR || EN || |- | ''Epipactis purpurata'' Smith || [[Roudelzeg Harespelorchidee]] || FOR || EN || || |- | ''Epipogium aphyllum'' Swartz || [[Ouniblat-Geeschterorchidee]] || FOR || CR || |- | ''Goodyera repens'' (L.) R. Brown || [[Krauchend Netzblat]] || FOR || / || |- | ''Gymnadenia conopsea'' (L.) R. Brown || [[Mécken-Handwuerzel]] || DRY || LC || |- | ''Gymnadenia odoratissima'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Dofteg Handwuerzel]] || DRY || RE || |- | ''Herminium monorchis'' (L.) R. Brown || [[Eenzelknoll-Hunnegorchidee]] || DRY || RE || || |- | ''Himantoglossum hircinum'' (L.) Spreng. || [[Bock-Rimmerzong]] || DRY || LC || |- | ''Limodorum abortivum'' (L.) Swartz || [[Mof Limodore]] || FOR || RE || |- | ''Neotinea tridentata'' (Scop.) R.M. Bateman, Pridgeon et M.W. Chase || [[Dräizänn-Bouwekraut]] || DRY || RE || || |- | ''Neotinea ustulata'' (L.) R.M. Bateman, Pridgeon et M.W. Chase || [[Gesengt Bouwekraut]] || DRY || RE || || |- | ''Neottia nidus-avis'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Vullennascht-Zweeblat]] || FOR || LC || || |- | ''Neottia ovata'' (L.) Bluff et Fingerh. || [[Grousst Zweeblat]] || FOR || LC || || |- | ''Ophrys apifera'' Huds. || [[Beien-Aperhoerorchidee]] || FOR || LC || || |- | ''Ophrys holosericea'' (Burm. f.) Greuter || [[Bommelen-Aperhoerorchidee]] || DRY || NT || || |- | ''Ophrys insectifera'' L. || [[Mécken-Aperhoerorchidee]] || DRY || NT || || |- | ''Ophrys sphegodes'' Mill. || [[Spannen-Aperhoerorchidee]] || DRY || CR || || |- |''Orchis anthropophora'' (L.) All. || [[Gaalgemännche-Bouwekraut]] || DRY || NT || || |- | ''Orchis mascula'' (L.) L. || [[Maans-Bouwekraut]] || DRY || LC || || |- | ''Orchis militaris'' L. || [[Zaldote-Bouwekraut]] || DRY || NT || || |- | ''Orchis purpurea'' Huds. || [[Purpurrout Bouwekraut]] || DRY || LC || |- | ''Orchis simia'' Lam. || [[Afe-Bouwekraut]] || FOR || CR || |- | ''Platanthera bifolia'' (L.) L.C.M. Rich. || [[Wäiss Kräizblumm]] || DRY || LC || |- | ''Platanthera chlorantha'' (Cust.) Reichenb. || [[Gréngelzeg Kräizblumm]] || FOR || LC || |} --- Legend: DRY = Dréchewues - FOR = Bësch - MAR = Fiicht Wiss- CR = - LC = - NT = - RE = [[Kategorie:Orchideeën]] [[Kategorie:Lëschten (Biologie)]] [[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)]] 8t6woxl3cf07rn40asboyy65s4kzvxi 10 175762 2678142 2678109 2026-05-15T14:46:09Z Volvox 4050 Kleng Textupassungen & Kategorie erausgeholl (fir op d'Dokumentatiounssäit) 2678142 wikitext text/x-wiki {{Ufank Kader|Rout}} Dëst ass d'Diskussiounssäit fir e Benotzer mat engem [[Wikipedia:Temporäre Kont|temporäre Kont]], deen (nach) kee Kont opgemaach huet oder en net benotzt. Jidderee kann op Wikipedia eppes änneren, ob mat oder ouni Benotzerkont; eng Ännerung vun engem net-ugemellte Benotzer gëtt automatesch engem temporäre Kont zougeuerdent an d'Ännerung gëtt mam temporäre Kont an de verschiddene Logbicher an op Säite wéi de [[Spezial:Rezent Ännerungen|rezenten Ännerungen]] oder den [[:mw:Special:MyLanguage/Help:History|Historiquen]] ugewisen. Fir weiderhin ënner de beschte Konditioune kënnen ze schaffen, fir un Diskussiounen deelhuelen a vun zousätzlechen Tools profitéieren ze kënnen, invitéiere mir Iech, [[Spezial:Umellen|'''fir Iech anzeloggen''']] oder e [[Spezial:Umellen/signup|'''Kont unzeleeën''']]: Et ass gratis, et geet mat just e puer Klicken an et brauch ee keng perséinlech Donnéeën unzeginn! <div align="center">{{Faarf|Hexcode=#FF6633|Text=Nei Messagen op dëser Diskussiounssäit stinn ënner dem Begréissungstext.}}</div> {{Moien}} {{Enn Kader}} <noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> 52stjvtuxrbcvkw8gukdgbqh2ol1msv 10 175763 2678156 2678104 2026-05-15T15:10:25Z Volvox 4050 2678156 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} Dës Schabloun ass geduecht, fir op d'Diskussiounssäit vun [[Wikipedia:Temporäre Kont|temporärer Konte]] gesat ze ginn an e Begréissungsmessage ze hannerloossen. Dës Schabloun ersetzt d'Schabloun {{tl|Moien IP}}, well zënter September 2025 och op der lëtzebuergescher Wikipedia temporär Konte fir net-ugemellte Benotzer amplaz vun IP-Adresse benotzt ginn. == Kuckt och == * {{tl|Moien}} * {{tl|Moien 2}} oder {{tl|Moie}} – en Alias fir <code><nowiki>{{Moien|-n}}</nowiki></code> * {{tl|Moien Info}} * <s>{{tl|Moien IP}}</s> ''(ass obsolet)'' {{TemplateData-Header}} <templatedata> { "params": {}, "description": "Schabloun fir temporär Konten ze begréissen." } </templatedata> <includeonly>[[Kategorie:Schablounen:Moien]]</includeonly> 1434w02ozw9u2wttbu3fxl5r9rapfnn 0 175765 2678128 2026-05-15T14:19:58Z Volvox 4050 De(n) Volvox huet d'Säit [[Aporia crataegi]] op [[Bamwäissleng]] geréckelt an dobäi gouf eng Viruleedung iwwerschriwwen: Lemma systematesch op Lëtzebuergesch 2678128 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Bamwäissleng]] 6zktekqu1apu162ihhikb2zh2biqf3s 2678129 2678128 2026-05-15T14:20:15Z Volvox 4050 2678129 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Bamwäissleng]] [[Kategorie:Päiperleken]] [[Kategorie:Päiperleken zu Lëtzebuerg]] 3xc7l77vo1lbve0k5dz0r0pi0f3rzi7 10 175766 2678158 2026-05-15T15:15:24Z Volvox 4050 vun de:Vorlage:Tlx 2678158 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{[[{{#if:{{{SISTER|}}}|{{{SISTER}}}Template|{{ns:Template}}}}:{{{1|Tlx}}}|{{{1|Tlx}}}]]<!-- -->{{#if:{{{2|}}}|&#124;{{{2}}}}}<!-- -->{{#if:{{{3|}}}|&#124;{{{3}}}}}<!-- -->{{#if:{{{4|}}}|&#124;{{{4}}}}}<!-- -->{{#if:{{{5|}}}|&#124;{{{5}}}}}<!-- -->{{#if:{{{6|}}}|&#124;{{{6}}}}}<!-- -->{{#if:{{{7|}}}|&#124;{{{7}}}}}<!-- -->{{#if:{{{8|}}}|&#124;''...''}}}}</includeonly> <noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> 4zyp9e37gvi6cpzn0txl9csg3ydljt5 10 175767 2678160 2026-05-15T15:20:10Z Volvox 4050 Nei Dokumentatiounssäit 2678160 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} == Beispiller == * <code><nowiki>{{tlx|Moien|-n}}</nowiki></code> → {{tlx|Moien|-n}} * <code><nowiki>{{tlx|Min|1|2|3|4}}</nowiki></code> → {{tlx|Min|1|2|3|4}} == Kuckt och == * {{tl|Tl}} * {{tl|Tlc}} <includeonly>[[Kategorie:Schablounen]]</includeonly> epd6xbop0fj7emdk16a6z3ez40lyrzb 2678202 2678160 2026-05-15T18:25:40Z Volvox 4050 2678202 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} == Beschreiwung == Dës Schabloun ass geduecht fir den Numm vun enger Schabloun mat Wikilink zesumme mat duerch „|“ getrennte Parameteren tëscht duebelen Akkoladen unzeweisen. == Beispiller == * <code><nowiki>{{tlx|Moien|-n}}</nowiki></code> → {{tlx|Moien|-n}} * <code><nowiki>{{tlx|Min|1|2|3|4}}</nowiki></code> → {{tlx|Min|1|2|3|4}} == Kuckt och == * {{tl|Tl}} * {{tl|Tlc}} <includeonly>[[Kategorie:Schablounen]]</includeonly> d1l0tvi0cy0p8ytgpd1bacx7yq5ax84 14 175768 2678183 2026-05-15T16:34:03Z Volvox 4050 Nei 2678183 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|[[Orchideeën]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]}} {{Commonscat}} [[Kategorie:Orchideeën| ]] [[Kategorie:Flora zu Lëtzebuerg]] bijmyx9eowfur79h48fb7o63msfaay5 0 175769 2678188 2026-05-15T17:38:05Z Johnny Chicago 17 neie Film 2678188 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer = |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Terence Fisher]] |Dréibuch=[[Curt Siodmak]] |Fotografie=[[Martin Slavin]] |Faarftechnik= |Format={{1,66:1}} |Musek=[[Martin Slavin]] |Schnëtt=[[Ira Oberberg]] |Dekoren=[[Paul Markwitz]] |Produzent=[[Artur Brauner]] |Produktiounsgesellschaft= Central Cinema Company Film (CCC)<br> |Haaptacteuren=[[Christopher Lee]] als Sherlock Holmes<br>[[Hans Söhnker]] als Moriarty<br>[[Thorley Walters]] als Dr. Watson <br>[[Hans Nielsen]] als Inspekter Cooperbr>[[Senta Berger]] als Ellen Blackburn<br>[[Ivan Desny]] als Paul King<br>[[Edith Schultze-Westrum]] als Madamm Hudson<<br>[[Wolfgang Lukschy]] als Peter Blackburn<br>[[Leon Askin]] als Charles<br>[[Bruno W. Pantel]]<br>[[Max Strassberg]] als Johnny<br>[[Waldemar Frahm]] als Butler<br>[[Rena Horten]] als Emily Kellner<br>[[Linda Sini]]<br>[[Bernard Lajarrige]] br>[[Roland Armontel]]}} '''Sherlock Holmes und das Halsband des Todes''' ass en [[Däitschland|däitsch]]-[[Italien|italieenesch]]-[[Frankräich|franséische]] Film vum [[Terence Fisher]] aus dem Joer 1962 mam [[Christopher Lee]] a mam [[Hans Söhnker]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == De Sherlock Holmes ass op der Sich no engem Collier deen der Kleopatra soll gehéiert hunn… == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Sherlock Holmes und das Halsband des Tode}} [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Däitsch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Franséisch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Filmer 1962]] [[Kategorie:Filmer vum Terence Fisher]] ozu6f60zv8tzsdpwgj7kpp3s9czguwt 2678191 2678188 2026-05-15T17:41:20Z Johnny Chicago 17 2678191 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer = |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Terence Fisher]] |Dréibuch=[[Curt Siodmak]] |Fotografie=[[Martin Slavin]] |Faarftechnik= |Format={{1,66:1}} |Musek=[[Martin Slavin]] |Schnëtt=[[Ira Oberberg]] |Dekoren=[[Paul Markwitz]] |Produzent=[[Artur Brauner]] |Produktiounsgesellschaft= Central Cinema Company Film (CCC)<br> |Haaptacteuren=[[Christopher Lee]] als Sherlock Holmes<br>[[Hans Söhnker]] als Moriarty<br>[[Thorley Walters]] als Dr. Watson <br>[[Hans Nielsen]] als Inspekter Cooper<br>[[Senta Berger]] als Ellen Blackburn<br>[[Ivan Desny]] als Paul King<br>[[Edith Schultze-Westrum]] als Madamm Hudson<<br>[[Wolfgang Lukschy]] als Peter Blackburn<br>[[Leon Askin]] als Charles<br>[[Bruno W. Pantel]]<br>[[Max Strassberg]] als Johnny<br>[[Waldemar Frahm]] als Butler<br>[[Rena Horten]] als Emily Kellner<br>[[Linda Sini]]<br>[[Bernard Lajarrige]] br>[[Roland Armontel]]}} '''Sherlock Holmes und das Halsband des Todes''' ass en [[Däitschland|däitsch]]-[[Italien|italieenesch]]-[[Frankräich|franséische]] Film vum [[Terence Fisher]] aus dem Joer 1962 mam [[Christopher Lee]] a mam [[Hans Söhnker]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == De Sherlock Holmes ass op der Sich no engem Collier deen der Kleopatra soll gehéiert hunn… == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Sherlock Holmes und das Halsband des Tode}} [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Däitsch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Franséisch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Filmer 1962]] [[Kategorie:Filmer vum Terence Fisher]] pexz3f8uxu7df89a5l8tfhugzty9k91 2678193 2678191 2026-05-15T17:42:43Z Johnny Chicago 17 2678193 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer = |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Terence Fisher]] |Dréibuch=[[Curt Siodmak]] |Fotografie=[[Martin Slavin]] |Faarftechnik= |Format={{1,66:1}} |Musek=[[Martin Slavin]] |Schnëtt=[[Ira Oberberg]] |Dekoren=[[Paul Markwitz]] |Produzent=[[Artur Brauner]] |Produktiounsgesellschaft= Central Cinema Company Film (CCC)<br> |Haaptacteuren=[[Christopher Lee]] als Sherlock Holmes<br>[[Hans Söhnker]] als Moriarty<br>[[Thorley Walters]] als Dr. Watson <br>[[Hans Nielsen]] als Inspekter Cooper<br>[[Senta Berger]] als Ellen Blackburn<br>[[Ivan Desny]] als Paul King<br>[[Edith Schultze-Westrum]] als Madamm Hudson<br>[[Wolfgang Lukschy]] als Peter Blackburn<br>[[Leon Askin]] als Charles<br>[[Bruno W. Pantel]]<br>[[Max Strassberg]] als Johnny<br>[[Waldemar Frahm]] als Butler<br>[[Rena Horten]] als Emily Kellner<br>[[Linda Sini]]<br>[[Bernard Lajarrige]] br>[[Roland Armontel]]}} '''Sherlock Holmes und das Halsband des Todes''' ass en [[Däitschland|däitsch]]-[[Italien|italieenesch]]-[[Frankräich|franséische]] Film vum [[Terence Fisher]] aus dem Joer 1962 mam [[Christopher Lee]] a mam [[Hans Söhnker]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == De Sherlock Holmes ass op der Sich no engem Collier deen der Kleopatra soll gehéiert hunn… == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Sherlock Holmes und das Halsband des Tode}} [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Däitsch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Franséisch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Filmer 1962]] [[Kategorie:Filmer vum Terence Fisher]] szzf915jarhmsk1xjl4hscw4plkdkjn 2678194 2678193 2026-05-15T17:43:13Z Johnny Chicago 17 2678194 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer = |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Terence Fisher]] |Dréibuch=[[Curt Siodmak]] |Fotografie=[[Martin Slavin]] |Faarftechnik= |Format={{1,66:1}} |Musek=[[Martin Slavin]] |Schnëtt=[[Ira Oberberg]] |Dekoren=[[Paul Markwitz]] |Produzent=[[Artur Brauner]] |Produktiounsgesellschaft= Central Cinema Company Film (CCC)<br> |Haaptacteuren=[[Christopher Lee]] als Sherlock Holmes<br>[[Hans Söhnker]] als Moriarty<br>[[Thorley Walters]] als Dr. Watson <br>[[Hans Nielsen]] als Inspekter Cooper<br>[[Senta Berger]] als Ellen Blackburn<br>[[Ivan Desny]] als Paul King<br>[[Edith Schultze-Westrum]] als Madamm Hudson<br>[[Wolfgang Lukschy]] als Peter Blackburn<br>[[Leon Askin]] als Charles<br>[[Bruno W. Pantel]]<br>[[Max Strassberg]] als Johnny<br>[[Waldemar Frahm]] als Butler<br>[[Rena Horten]] als Emily Kellner<br>[[Linda Sini]]<br>[[Bernard Lajarrige]] <br>[[Roland Armontel]]}} '''Sherlock Holmes und das Halsband des Todes''' ass en [[Däitschland|däitsch]]-[[Italien|italieenesch]]-[[Frankräich|franséische]] Film vum [[Terence Fisher]] aus dem Joer 1962 mam [[Christopher Lee]] a mam [[Hans Söhnker]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == De Sherlock Holmes ass op der Sich no engem Collier deen der Kleopatra soll gehéiert hunn… == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Sherlock Holmes und das Halsband des Tode}} [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Däitsch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Franséisch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Kriminalfilmer]] [[Kategorie:Filmer 1962]] [[Kategorie:Filmer vum Terence Fisher]] r7sxzb1ykosl4tsqmgkww25z4qbre4i 0 175770 2678220 2026-05-16T08:57:44Z Christian Ries 92 Nei Säit 2678220 wikitext text/x-wiki '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert. echo.lu gëtt vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwen, déi och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> bedreift. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medien bedénge sech op echo.lu, z. B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsitten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *https://echo.lu {{Referenzen an Notten}} k2tamal1ar23zesrb0rhlpruridsf5b 2678221 2678220 2026-05-16T09:04:46Z Christian Ries 92 +culture.lu 2678221 wikitext text/x-wiki '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert. echo.lu gëtt vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwen, déi och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> an d'Kulturpoprtal [[Culture.lu|culture.lu]]<ref>cf. https://www.culture.lu/</ref> bedreift. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medien bedénge sech op echo.lu, z. B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsitten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *https://echo.lu {{Referenzen an Notten}} ieoygw3zge30bqd8z28vdz4yi9kfwb9 2678223 2678221 2026-05-16T09:12:14Z Christian Ries 92 weider Infoen 2678223 wikitext text/x-wiki '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert a vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwe gëtt, déi och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> an d'Kulturpoprtal [[Culture.lu|culture.lu]]<ref>cf. https://www.culture.lu/</ref> bedreift. Follgend Typpe vu Manifestatioune sinn um Portal vertrueden: [[Concert]]en, [[Spektakel]]en, Touristesch Aktivitéiten, [[Ausstellung]]en, Salonen a [[Foire]]n, sportlech Eventer, [[Volleksfest]]er, asw. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medien bedénge sech op echo.lu, z. B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsitten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *https://echo.lu {{Referenzen an Notten}} j5eo5bzxekz5uvxb4v1qyam7x568uc1 2678225 2678223 2026-05-16T09:15:33Z Christian Ries 92 Kl. 2678225 wikitext text/x-wiki '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert a vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwe gëtt, déi och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> an d'Kulturportal [[Culture.lu|culture.lu]]<ref>cf. https://www.culture.lu/</ref> bedreift. Follgend Typpe vu Manifestatioune sinn um Portal vertrueden: [[Concert]]en, [[Spektakel]]en, Touristesch Aktivitéiten, [[Ausstellung]]en, Salonen a [[Foire]]n, sportlech Eventer, [[Volleksfest]]er, asw. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medien bedénge sech op echo.lu, z. B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsitten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *https://echo.lu {{Referenzen an Notten}} c432bet1sm5fbc03hgg0dl5qigk0l42 2678227 2678225 2026-05-16T09:21:17Z Christian Ries 92 Kl. 2678227 wikitext text/x-wiki '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert a vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwe gëtt, deen och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> an d'Kulturportal [[Culture.lu|culture.lu]]<ref>cf. https://www.culture.lu/</ref> bedreift. Follgend Typpe vu Manifestatioune sinn um Portal vertrueden: [[Concert]]en, [[Spektakel]]en, Touristesch Aktivitéiten, [[Ausstellung]]en, Salonen a [[Foire]]n, sportlech Eventer, [[Volleksfest]]er, asw. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medien bedénge sech op echo.lu, z. B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsitten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *https://echo.lu {{Referenzen an Notten}} pyfd60p092e2l0lk7xdvflg41m0oooc 2678228 2678227 2026-05-16T09:23:32Z Christian Ries 92 +City 2678228 wikitext text/x-wiki '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert a vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwe gëtt, deen och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> an d'Kulturportal [[Culture.lu|culture.lu]]<ref>cf. https://www.culture.lu/</ref> bedreift. Follgend Typpe vu Manifestatioune sinn um Portal vertrueden: [[Concert]]en, [[Spektakel]]en, Touristesch Aktivitéiten, [[Ausstellung]]en, Salonen a [[Foire]]n, sportlech Eventer, [[Volleksfest]]er, asw. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medien bedénge sech op echo.lu, z. B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[City (Zäitschrëft)|City]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsitten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *https://echo.lu {{Referenzen an Notten}} 9636qh83nbrbj8cbrxncrkba4wa1yzr 2678234 2678228 2026-05-16T10:03:59Z Puscas 735 ..... 2678234 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:echo.lu}} '''echo.lu''' ass en Internetportal, dee Manifestatiounen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zentraliséiert a vum [[Groupement d'intérêt économique]] [[Luxembourgticket GIE]]<ref>cf. https://www.luxembourgticket-gie.lu/</ref> bedriwwe gëtt, deen och den Zerwiss [[luxembourgticket]]<ref>cf. https://www.luxembourg-ticket.lu/</ref> an de Kulturportal [[Culture.lu|culture.lu]]<ref>cf. https://www.culture.lu/</ref> bedreift. Follgend Typpe vu Manifestatioune sinn um Portal vertrueden: [[Concert]]en, [[Spektakel]]en, touristesch Aktivitéiten, [[Ausstellung]]en, Salonen a [[Foire]]n, sportlech Eventer, [[Volleksfest]]er, asw. D'Benotze vum Portal ass gratis, souwuel fir d'Besicher ewéi fir Organisateuren vu Manifestatiounen. Eng ganz Rei Medie bedénge sech op echo.lu, z.&nbsp;B. [[Zeitung]]en ([[woxx]], [[City (Zäitschrëft)|City]], [[Luxemburger Wort]] ...) an Online-Kalenneren (https://www.luxembourg-city.com/fr/agenda, https://www.vdl.lu/fr/agenda, ...). Iwwert eng gratis [[API (Informatik)|API]] kann eng Selektioun vu Manifestatiounen op aner Internetsäiten ugewise ginn. ==Um Spaweck== *[https://echo.lu Websäit vun echo.lu] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} hv7bsr4clcvsinkvk028sl2t38qsa0w 0 175771 2678233 2026-05-16T09:51:22Z Mobby 12 60927 Nei Säit; Skizz 2678233 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitik}} {{Infobox Land | Numm = Jemenittesch Arabesch Republik<br>الجمهوريّة العربية اليمنية<br>al-Ǧumhūriyya al-ʿArabiyya al-Yamaniyya | Fändel = Flag of North Yemen.svg{{!}}border | Fändel Bildbreet = | Fändel Artikel = Fändel vum Jemen | Wopen = Coat of arms of Yemen Arab Republic (1974–1990).svg | Wope Breet = | Wopen Artikel = Wope vum Jemen | National Devise = | Kaart = North Yemen in its region.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Sanaa]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Eeparteiesystem]] | Landeschef Titel = | Landeschef = | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch = 195.000 | Fläch Plaz = | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 7.160.981 <small>(1990)</small> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = | Nationalhymn = ''Peace to the Land'' (1962–1978)<br>''A Nation's Will'' (1978–1990) | Wärung = [[Jemen-Rial]] (YER) | Zäitzon = +3 | Internet TLD = +967 | Telefonsprefix = | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} D''''Jemenittesch Arabesch Republik''', och '''Nordjemen''' war e Staat an Asien, dee vum [[26. September]] [[1926]] bis den [[22. Mee]] [[1990]] existéiert huet. De Staat ass nom Stuerz vun der [[Monarchie]] am [[Kinnekräich Jemen]] entstanen. 1990 huet de Staat mam [[Demokratesch Volleksrepublik Jemen|Südjemen]] zum [[Jemen]] fusionéiert. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Nordjemen| ]] 1pc9drh9bvzvihuspnmzxn5qe0aoskh 2678239 2678233 2026-05-16T11:09:05Z GilPe 14980 Korr.; Upassungen 2678239 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitik}} {{Infobox Land | Numm = Jemenittesch Arabesch Republik<br>الجمهوريّة العربية اليمنية<br>al-Ǧumhūriyya al-ʿArabiyya al-Yamaniyya | Fändel = Flag of North Yemen.svg{{!}}border | Fändel Bildbreet = | Fändel Artikel = Fändel vum Jemen | Wopen = Coat of arms of Yemen Arab Republic (1974–1990).svg | Wope Breet = | Wopen Artikel = Wope vum Jemen | National Devise = | Kaart = North Yemen in its region.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Sanaa]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Eeparteiesystem]] | Landeschef Titel = | Landeschef = | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch = 195.000 | Fläch Plaz = | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 7.160.981 <small>(1990)</small> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = | Nationalhymn = ''Peace to the Land'' (1962–1978)<br>''A Nation's Will'' (1978–1990) | Wärung = [[Jemen-Rial]] (YER) | Zäitzon = +3 | Internet TLD = +967 | Telefonsprefix = | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} D''''Jemenittesch Arabesch Republik''', och nach '''Nordjemen''', war e [[Staat]] an [[Asien]], dee vum [[26. September]] [[1926]] bis den [[22. Mee]] [[1990]] existéiert huet. De Staat ass nom Stuerz vun der [[Monarchie]] am [[Kinnekräich Jemen]] entstanen. 1990 huet de Staat mam [[Demokratesch Volleksrepublik Jemen|Südjemen]] zum [[Jemen|Jeme]] fusionéiert. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Staate vun der Welt]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Nordjemen| ]] 4gwjnkfuv7l7fp7pa93o0tw5gnabnbi 0 175772 2678236 2026-05-16T10:05:42Z Mobby 12 60927 Nei Säit; Skizz 2678236 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitik}} {{Infobox Land | Numm = Demokratesch Volleksrepublik Jemen<br>جمهورية اليمن الديمقراطية الشعبية<br>Dschumhūrīyat al-Yaman ad-Dīmuqrātīya asch-Schaʿbīya | Fändel = Flag of South Yemen.svg{{!}}border | Fändel Bildbreet = | Fändel Artikel = Fändel vum Jemen | Wopen = Coat of arms of South Yemen (1970-1990).svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vum Jemen | National Devise = | Kaart = North Yemen in its region.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Aden]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Volleksrepublik]]<br>[[Eeparteiesystem]] | Landeschef Titel = | Landeschef = | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch = 332.970 | Fläch Plaz = | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 2.100.000 <small>(1982)</small> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = | Nationalhymn = ''Peace to the Land'' (1962–1978)<br>''A Nation's Will'' (1978–1990) | Wärung = [[Südjemenitteschen Dinar]] (YDD) | Zäitzon = +3 | Internet TLD = +969 | Telefonsprefix = | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} D''''Demokratesch Volleksrepublik Jemen''', och '''Südjemen''' war e Staat an Asien, dee vum [[30. November]] [[1967]] bis den [[22. Mee]] [[1990]] existéiert huet. Virun 1967 housch de Staat '''Volleksrepublik Jemen''' 1990 huet de Staat mam [[Jemenittesch Arabesch Republik|Nordjemen]] zum [[Jemen]] fusionéiert. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Südjemen| ]] bgiyw7d5j8db19mix09wtlblgikzaoc 2678243 2678236 2026-05-16T11:17:18Z GilPe 14980 Upassungen 2678243 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitik}} {{Infobox Land | Numm = Demokratesch Volleksrepublik Jemen<br>جمهورية اليمن الديمقراطية الشعبية<br>Dschumhūrīyat al-Yaman ad-Dīmuqrātīya asch-Schaʿbīya | Fändel = Flag of South Yemen.svg{{!}}border | Fändel Bildbreet = | Fändel Artikel = Fändel vum Jemen | Wopen = Coat of arms of South Yemen (1970-1990).svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vum Jemen | National Devise = | Kaart = North Yemen in its region.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Aden]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Volleksrepublik]]<br>[[Eeparteiesystem]] | Landeschef Titel = | Landeschef = | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch = 332.970 | Fläch Plaz = | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 2.100.000 <small>(1982)</small> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = | Nationalhymn = ''Peace to the Land'' (1962–1978)<br>''A Nation's Will'' (1978–1990) | Wärung = [[Südjemenitteschen Dinar]] (YDD) | Zäitzon = +3 | Internet TLD = +969 | Telefonsprefix = | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} D''''Demokratesch Volleksrepublik Jemen''', och nach '''Südjemen''', war e [[Staat]] an [[Asien]], dee vum [[30. November]] [[1967]] bis den [[22. Mee]] [[1990]] existéiert huet. Virun 1967 housch de Staat '''Volleksrepublik Jemen'''. 1990 huet de Staat mat [[Jemenittesch Arabesch Republik|Nordjemen]] zum [[Jemen|Jeme]] fusionéiert. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Staate vun der Welt]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Südjemen| ]] kl5v0t9y41rjjwy7pzy49jhs180kygl 3 175773 2678250 2026-05-16T11:55:03Z GilPe 14980 Moien 2678250 wikitext text/x-wiki {{Moien 2}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:55, 16. Mee 2026 (UTC) 5b0ueixr0sklbj65ymzh8vt7qjfhpk7