Wikipedia
lbwiki
https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it
MediaWiki 1.47.0-wmf.5
first-letter
Media
Spezial
Diskussioun
Benotzer
Benotzer Diskussioun
Wikipedia
Wikipedia Diskussioun
Fichier
Fichier Diskussioun
MediaWiki
MediaWiki Diskussioun
Schabloun
Schabloun Diskussioun
Hëllef
Hëllef Diskussioun
Kategorie
Kategorie Diskussioun
TimedText
TimedText talk
Modul
Modul Diskussioun
Veranstaltung
Veranstaltung Diskussion
Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen
0
1073
2681263
2681251
2026-06-09T12:53:06Z
GilPe
14980
/* W */
2681263
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>
''D'azur au lion d'or''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable. L'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
8dm7odqwibosgkc1s5v6gg3w6q68stz
2681267
2681263
2026-06-09T13:27:55Z
GilPe
14980
/* D */
2681267
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
gor.
Armoiries adoptées par le conseil communal dans sa séance du 11 juin 1981, agréées par arrêté ministériel du 28 septembre 1981. (Mémorial B 1981, page 1156) Projet: F. Tissen en 1970*.
Le griffon est emprunte aux armes d'une famille ""de Bettingen" [de gueules au griffon d'argent; fig, 1 (ď'après certains: de sable au grif- fon d'argent; tig. 2)], sans qu'il ne soit cependant possible de dire avec certitude si ce Bettingen est à identifier avec localité de Bet- tange dans la commune de Dippach. Les Socs de charrue rappellent le caractère essentiellement agricole de la commune.
Dippach fait partie des communes originales créées au début du dix-neuvième siècle.
L'intervalle de plus de dix ans entre T'élaboration du projet et son adoption définitive pro- vient du fait que certaines autorités s'étaient opposées à l'adoption des armes proposees. et ce apparemment pour des raisons 'ordre technique, de son côté le conseil communal avait carrément refusé d'adopter le contre-projet qui lui avait été soumise (à juste titre d'ailleurs, l'esthétique du contre-projet ayant éte des plus douteuses).
81
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable. L'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
2zw6uokjrbg66y4r6gwmmzjser87nor
2681269
2681267
2026-06-09T13:47:24Z
GilPe
14980
/* M */
2681269
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
gor.
Armoiries adoptées par le conseil communal dans sa séance du 11 juin 1981, agréées par arrêté ministériel du 28 septembre 1981. (Mémorial B 1981, page 1156) Projet: F. Tissen en 1970*.
Le griffon est emprunte aux armes d'une famille ""de Bettingen" [de gueules au griffon d'argent; fig, 1 (ď'après certains: de sable au grif- fon d'argent; tig. 2)], sans qu'il ne soit cependant possible de dire avec certitude si ce Bettingen est à identifier avec localité de Bet- tange dans la commune de Dippach. Les Socs de charrue rappellent le caractère essentiellement agricole de la commune.
Dippach fait partie des communes originales créées au début du dix-neuvième siècle.
L'intervalle de plus de dix ans entre T'élaboration du projet et son adoption définitive pro- vient du fait que certaines autorités s'étaient opposées à l'adoption des armes proposees. et ce apparemment pour des raisons 'ordre technique, de son côté le conseil communal avait carrément refusé d'adopter le contre-projet qui lui avait été soumise (à juste titre d'ailleurs, l'esthétique du contre-projet ayant éte des plus douteuses).
81
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable. L'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
2l7ycrzdglp61neoklplo6chyd12cte
2681295
2681269
2026-06-09T20:28:25Z
GilPe
14980
/* M */ +Maarnech
2681295
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
gor.
Armoiries adoptées par le conseil communal dans sa séance du 11 juin 1981, agréées par arrêté ministériel du 28 septembre 1981. (Mémorial B 1981, page 1156) Projet: F. Tissen en 1970*.
Le griffon est emprunte aux armes d'une famille ""de Bettingen" [de gueules au griffon d'argent; fig, 1 (ď'après certains: de sable au grif- fon d'argent; tig. 2)], sans qu'il ne soit cependant possible de dire avec certitude si ce Bettingen est à identifier avec localité de Bet- tange dans la commune de Dippach. Les Socs de charrue rappellent le caractère essentiellement agricole de la commune.
Dippach fait partie des communes originales créées au début du dix-neuvième siècle.
L'intervalle de plus de dix ans entre T'élaboration du projet et son adoption définitive pro- vient du fait que certaines autorités s'étaient opposées à l'adoption des armes proposees. et ce apparemment pour des raisons 'ordre technique, de son côté le conseil communal avait carrément refusé d'adopter le contre-projet qui lui avait été soumise (à juste titre d'ailleurs, l'esthétique du contre-projet ayant éte des plus douteuses).
81
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable. L'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
jccl8y01fcgc6hpqjw41mrdihngiwpq
2681345
2681295
2026-06-10T08:18:40Z
GilPe
14980
/* D */
2681345
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
gor.
Armoiries adoptées par le conseil communal dans sa séance du 11 juin 1981, agréées par arrêté ministériel du 28 septembre 1981. (Mémorial B 1981, page 1156) Projet: F. Tissen en 1970*.
Le griffon est emprunte aux armes d'une famille ""de Bettingen" [de gueules au griffon d'argent; fig, 1 (ď'après certains: de sable au grif- fon d'argent; tig. 2)], sans qu'il ne soit cependant possible de dire avec certitude si ce Bettingen est à identifier avec localité de Bet- tange dans la commune de Dippach. Les Socs de charrue rappellent le caractère essentiellement agricole de la commune.
Dippach fait partie des communes originales créées au début du dix-neuvième siècle.
L'intervalle de plus de dix ans entre T'élaboration du projet et son adoption définitive pro- vient du fait que certaines autorités s'étaient opposées à l'adoption des armes proposees. et ce apparemment pour des raisons 'ordre technique, de son côté le conseil communal avait carrément refusé d'adopter le contre-projet qui lui avait été soumise (à juste titre d'ailleurs, l'esthétique du contre-projet ayant éte des plus douteuses).
81
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable. L'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
9c1zz9s3qp61a30pl9mwyxubpz9ne3y
2681347
2681345
2026-06-10T08:19:14Z
GilPe
14980
/* D */
2681347
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable. L'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
j02spr7wsdfv66p3hs2mcqj7drgt6xj
2681354
2681347
2026-06-10T08:48:08Z
GilPe
14980
/* I */
2681354
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br>
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
oaddofharhmrw5shnvtycup0rkxkcde
2681355
2681354
2026-06-10T08:58:55Z
GilPe
14980
/* E */
2681355
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"bi
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms Burmerange Lux.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chatgé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar berg luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br>
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>
''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>
''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|- valign=top
|align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]]
| '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br>
''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br>
Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|- valign=top
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthurm luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms preizerdaul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
2yb98i2sqm7nrj17eb4sy3ee7257zax
26. Juli
0
1503
2681284
2663679
2026-06-09T16:05:59Z
Johnny Chicago
17
/* Gebuer */
2681284
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
De '''26. [[Juli]]''' ass den 207. Dag vum Joer (208. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1581]]: D'[[Republik vun de Siwe Vereenegte Provënzen|Vereenegt Nidderlanden]] erklären hir Onofhängegkeet vu [[Spuenien]].
* [[1847]]: [[Liberia]] gëtt vun [[England]] onofhängeg.
* [[1887]]: De [[Ludwik Leyzer Zamenhof]] gëtt dat éischt Buch iwwer d'Plangsprooch [[Esperanto]] op Russesch eraus.
* [[1945]]: De brittesche Premierminister [[Winston Churchill]], verléiert d'Parlamentswalen an trëtt zeréck.
*[[1997]]: Op engem Fluchmmeeting zu [[Ostende]] fält e [[Jordanien|jordanesche]] Konschtfliger erof. E fält op d'Spectateuren an zéng Leit kommen ëm d'Liewen, 58 Stéck gi blesséiert.
==Sport==
* [[1948]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gewënnt zu [[Brighton]], op den [[Olympesch Summerspiller 1948|Olympesche Summerspiller 1948]] vu [[London]], 6:0 géint Afghanistan. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Jules Gales]] (2), [[Nicolas Kettel]], [[Fernand Schammel]] a [[Marcel Paulus]] (2) geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=6558 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Afghanistan de 26. Juli1948 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[1952]]: De [[Josy Barthel]] gewënnt d'Goldmedail iwwer 1500 m Lafen op den [[Olympesch Spiller|Olympesche Spiller]] zu [[Helsinki]].
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:George Bernard Shaw 1925.jpg|George Bernard Shaw
Fichier:Jung 1910-cropped.jpg|Carl Gustav Jung
Fichier:Marguerite Mongenast-Servais by Bernhoeft.jpg|Marguerite Mongenast
Fichier:George Grosz 1930.jpg|George Grosz
Fichier:Aldous Huxley.JPG|Aldous Huxley
|Charles Marx
</gallery>
* [[1678]]: [[Josef I. (HRR)|Josef I.]], réimesch-däitsche Kinnek (1690-1711) a Keeser (1705-1711), Kinnek vun Ungarn (1687-1711) a Béimen (1705-1711), Äerzherzog vun Éisträich.
* [[1855]]: [[Ferdinand Tönnies]], däitsche Soziolog a Philosoph.
* [[1856]]: [[George Bernard Shaw]], ireschen Theaterschrëftsteller, Literatur-Nobelpräisdréier.
* [[1857]]: [[Paul Lancrenon]], franséischen Offizéier a Fotograf
* [[1875]]: [[Carl Gustav Jung]], schwäizeresche Psychoanalytiker.
* 1875: [[Antonio Machado]], spueneschen Dichter.
* [[1876]]: [[Paul Lévy (Journalist)|Paul Lévy]], lëtzebuergesch-franséische Schrëftsteller.
* 1876: [[Jean Wilwert (1876)|Jean Wilwert]], lëtzebuergesche Wënzer.
* [[1882]]: [[André Charlot]], franséischen Impresario, Filmregisseur a Schauspiller.
* 1882: [[Marguerite Mongenast-Servais]], lëtzebuergesch Fraerechtlerin a Publizistin.
* [[1886]]: [[Louis Beicht]], lëtzebuergesche Komponist.
* [[1890]]: [[Eugène Auguste Collart]], lëtzebuergeschen Industriellen a Schmelzhär, Politiker, Diplomat a Publizist.
* [[1892]]: [[Adrienne d'Huart]], lëtzebuergesch Molerin.
* [[1893]]: [[George Grosz]], däitsche Moler.
* [[1894]]: [[Aldous Huxley]], brittesche Schrëftsteller.
* [[1901]]: [[Katrin C. Martin]], lëtzebuergesch Journalistin.
* [[1903]]: [[Charles Marx]], lëtzebuergeschen Dokter, Politiker a Resistenzler.
* [[1904]]: [[Marcel Heuertz]], lëtzebuergeschen Naturwëssenschaftler.
* [[1908]]: [[Salvador Allende]], chileenesche Politiker a President.
<gallery>
|Stanley Kubrick
Fichier:Mick Jagger (2008).jpg|Mick Jagger
Fichier:HelenMirrenBerlin.jpg|Helen Mirren
Fichier:Mareike Carrière Berlinale 2010.jpg|Mareike Carrière
Fichier:Kevin Spacey Premiere.jpg|Kevin Spacey
Fichier:SandraBullockMay09.jpg|Sandra Bullock
</gallery>
* 1908: [[Lucien Wercollier]], lëtzebuergesche Sculpteur.
* [[1917]]: [[Lorna Gray]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1922]]: [[Jason Robards]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 1922: [[Blake Edwards]], US-amerikanesche Dréibuchauteur a Regisseur.
* [[1925]]: [[Robert Hirsch (Schauspiller)|Robert Hirsch]], franséische Schauspiller.
* [[1928]]: [[Stanley Kubrick]], US-amerikanesche Schrëftsteller a Regisseur.
* 1928: [[Francesco Cossiga]], italieenesche Politiker.
* 1928: [[Armand Müller]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1930]]: [[Nicolas Koob (Autospilot)|Nicolas Koob]], lëtzebuergesche Geschäftsmann an Autoscoureur.
* [[1937]]: [[Peter Fleischmann]], däitsche Filmregisseur.
* [[1939]]: [[Ray Cillien]], lëtzebuergesche Boxer.
* 1939: [[John Howard (Politiker)|John Howard]], australesche Politiker.
* 1939: [[Dieter Wagner]], Moler, Graphiker a Galerist.
* [[1941]]: [[Jean Werner]], lëtzebuergesche Jurist a Botaniker.
* [[1943]]: [[Mick Jagger]], englesche Museker vun der Grupp [[The Rolling Stones]].
* [[1944]]: [[Salvatore Samperi]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1945]]: [[Suzanna Leigh]], brittesch Schauspillerin.
* 1945: [[Helen Mirren]], brittesch Schauspillerin.
* [[1947]]: [[Moritz Ney]], lëtzebuergesche Moler, Sculpteur an Zeechner.
* [[1950]]: [[Susan George]], englesch Schauspillerin.
* [[1954]]: [[Mareike Carrière]], däitsch Schauspillerin.
* [[1959]]: [[Kevin Spacey]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1964]]: [[Sandra Bullock]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* 1964: [[Philippe Blasband]], belsche Filmregisseur an Auteur.
* [[1966]]: [[Anna Rita Del Piano]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1975]]: [[Liz Truss]], brittesch Politikerin.
* [[1980]]: [[Jacinda Ardern]], neiséilännesch Politikerin.
* [[1990]]: [[Anthony Schumacher]], lëtzebuergesche Volleyballspiller.
* [[2004]]: [[Dilano van 't Hoff]], hollänneschen Autoscoureur.
== Gestuerwen ==
* {{0}}[[796]]: [[Offa vu Mercien|Offa]], Kinnek vu [[Mercien]].
* [[1574]]: [[François Richardot]], franséischen Theolog a Bëschof.
* [[1937]]: [[Gerda Taro]], däitsch Fotografin.
* [[1944]]: [[Josy Noesen]], lëtzebuergeschen Auteur.
* [[1952]]: [[Eva Perón]], argentinesch Politikerin.
* [[1969]]: [[Dominique Baum]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker a Gewerkschaftler.
* [[1971]]: [[René Koltz]], lëtzebuergeschen Dokter a Lokalpolitiker.
* [[1973]]: [[Hans Albert Einstein]], schwäizereschen Ingenieur an eelste Jong vum [[Albert Einstein]].
* [[1977]]: [[Charles vu Lëtzebuerg (1927)|Charles vu Lëtzebuerg]], Prënz vu Lëtzebuerg a jéngste Jong vun der [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte vu Lëtzebuerg]] a vum Prënz [[Felix vu Bourbon-Parma]].
* [[1979]]: [[Hélène Tossy]], franséisch Schauspillerin.
* [[1980]]: [[Gaby Sylvia]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1983]]: [[Henri Mersch]], lëtzebuergesch Gewiichtshiewer an Olympionik.
* [[1987]]: [[Raymond Leboursier]], franséische Schauspiller a Filmregisseur.
* [[1994]]: [[Ernst Schröder (Schauspiller)|Ernst Schröder]], däitsche Schauspiller.
* [[2001]]: [[Rudolf Nussgruber]], éisträichesche Filmregisseur.
* [[2008]]: [[Armando Bausch]], lëtzebuergeschen Auteur, Journalist a Schlagersänger.
* [[2010]]: [[Maxime Steinberg]], belschen Historiker.
* [[2013]]: [[J. J. Cale]], US-amerikanesche Museker.
* [[2018]]: [[Marie-Christine Faber]], lëtzebuergesch Schauspillerin.
* [[2023]]: [[Sinéad O'Connor]], iresch Sängerin.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|26 July|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Dag am Juli| 26]]
3cjt08nfoqxk69rbga8x5kyteaisff3
30. Januar
0
1575
2681333
2659905
2026-06-10T07:50:46Z
Robby
393
/* Gebuer */ [[:Ben Streff]]
2681333
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
Den '''30. [[Januar]]''' ass den 30. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1879]]: De [[Jules Grévy]] gëtt President vu [[Frankräich]].
* [[1885]]: Den [[John Kemp Starley]] patentéiert e [[Vëlo]]smodell, op deem praktesch all modern Vëloe baséieren.
* [[1933]]: Den [[Adolf Hitler]] gëtt vum [[Däitschland|däitsche]] Reichspresident zum ''[[Reichskanzler]]'' ernannt.
* [[1945]]: Beim Massaker am [[KZ Sonnenburg]] ginn iwwer 800 Prisonéier, dorënner 91 Lëtzebuerger, vun der [[Schutzstaffel|SS]] duerch Genéckschoss ëmbruecht, just ier d'Rout Arméi d'Lager befreie konnt.
* [[1972]]: Op d'mannst 14 onbewaffnet pro-iresch Demonstrante ginn an [[Nordirland]] vun der brittescher Arméi erschoss ''(Bloody Sunday)''.
===Sport===
* [[1938]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 0:4 géint Frankräich.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=90 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich den 30. Januar 1938 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[2008]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Riad]] 1:2 géint Saudi-Arabien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[René Peters]] geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=634 D'Detailer vum Foussballlännermatch Saudi-Arabien - Lëtzebuerg den 30. Januar 2008 op der Websäit vun European Football.info]</ref>
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:James Watt by Henry Howard.jpg|James Watt
Fichier:Chamisso Adelbert von 1781-1838.png|Adalbert von Chamisso
Fichier:Felix Faure.jpg|Félix Faure
Fichier:FDRin1942.jpg|Franklin D. Roosevelt
Fichier:GeneHackmanJun08.jpg|Gene Hackman
Fichier:Felipe VI 2015 (cropped).jpg|Felipe vu Spuenien
</gallery>
* [[1736]]: [[James Watt]], britteschen Ingenieur an Erfinder.
* [[1781]]: [[Adelbert von Chamisso]], däitschen Dichter a Philosoph.
* [[1794]]: [[Jacques Collin de Plancy]], franséische Libraire, Editeur a Schrëftsteller.
* [[1841]]: [[Félix Faure]], franséische Politiker (''7. President vu Frankräich'').
* [[1864]]: [[Mathias Meysembourg]], lëtzebuergesche Moler.
* [[1882]]: [[Franklin D. Roosevelt]], US-amerikanesche Politiker (''32. US-President'').
* [[1895]]: [[Albert Wehrer]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1908]]: [[Paul Herget]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[1910]]: [[Carola Höhn]], däitsch Schauspillerin.
* [[1911]]: [[Paris Pişmiş]], tierkesch-armeenesch Astronomin.
* [[1913]]: [[Philippe Arnold (Kënschtler)|Philippe Arnold]], lëtzebuergesche Kënschtler.
* [[1914]]: [[Vittorio Cottafavi]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1915]]: [[Victor Remy]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1917]]: [[Jean Nickels]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik.
* [[1918]]: [[Leopold Lahola]], slowakeschen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1925]]: [[Douglas C. Engelbart]], US-amerikaneschen Erfinder.
* 1925: [[Dorothy Malone]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1927]]: [[Danielle Godet]], franséisch Schauspillerin.
* 1927: [[Olof Palme]], schweedesche Politiker.
* [[1930]]: [[Gene Hackman]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 1930: [[Egon Klepsch]], däitsche Politiker, President vum Europaparlament
* [[1931]]: [[René Putzeys]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1932]]: [[Fernand Backes]], lëtzebuergesche Boxer.
* [[1935]]: [[Elsa Martinelli]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1937]]: [[Vanessa Redgrave]], brittesch Schauspillerin.
* [[1938]]: [[Islom Karimov]], usbekesche Politiker.
* [[1941]]: [[Dick Cheney]], US-amerikanesche Politiker.
* [[1942]]: [[Heidi Brühl]], däitsch Schauspillerin a Sängerin.
* [[1948]]: [[Aly Jaerling]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler.
* 1948: [[Charles Hamer]], lëtzebuergeschen Auteur an Ekonomist.
* [[1953]]: [[Laurentino Cortizo]], panamaesche Politiker.
* [[1954]]: [[Jochen Kowalski]], däitsche Kontertenor.
* [[1959]]: [[Alex Hyde-White]], brittesch-US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1962]]: [[Abdullah II.]], Kinnek vu Jordanien.
* [[1960]]: [[Claude Wiseler]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1961]]: [[Liu Gang]], chineesesche Mathematiker, Physiker an Dissident.
* [[1963]]: [[Thomas Brezina]], éisträichesche Kannerbuchauteur.
* [[1968]]: [[Felipe VI. vu Spuenien]], spuenesche Kinnek.
* [[1975]]: [[Alex Penning]], lëtzebuergeschen Affekot.
* [[1980]]: [[Marlene Weingartner]], däitsch Tennisspillerin.
* [[1993]]: [[Claude Bichel]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
* [[1995]]: [[Ben Streff]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1997]]: [[Leon Biel]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
== Gestuerwen ==
* [[1507]]: [[Erhart Küng]], däitschen Architekt
* [[1606]]: [[Everard Digby]], englesche Verschwörer, exekutéiert
* 1606: [[Robert Wintour]], englesche Verschwörer, exekutéiert.
* [[1649]]: [[Charles I. vun England|Charles I.]], Kinnek vun England, vu Schottland a vun Irland.
* [[1830]]: [[Albert Deriot]], franséische Generol.
* [[1917]]: [[Corneille Schroeder]], lëtzebuergeschen Apdikter.
* [[1927]]: [[Auguste van Werveke]], lëtzebuergeschen Architekt a Moler.
* 1927: [[Rudolf König]], éisträicheschen Amateurastronom.
* [[1929]]: [[Charles Bettendorf]], lëtzebuergeschen Industriellen.
* [[1945]]: [[Albert Mockel]], belsche Schrëftsteller.
* [[1947]]: [[Georges Thinnes]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker.
* [[1948]]: [[Mahatma Gandhi]], indesche Politiker. (''ermuert'').
* 1948: [[Orville Wright]], US-amerikanesche Fluchpionéier a Fligerbauer.
* [[1949]]: [[Edmond Reiffers]], lëtzebuergesche Politiker an Nottär.
* [[1954]]: [[Ernest Schneider]], lëtzebuergeschen Zänndokter, Fräimaurer an Hobby-Archeolog.
* [[1969]]: [[Dominique Pire]], belsche Geeschtlechen.
* [[1994]]: [[Laura Nucci]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1998]]: [[Ferdy Mayne]], däitsche Schauspiller.
* [[2001]]: [[O. Winston Link]], US-amerikanesche Fotograf.
* 2001: [[Claude Beylie]], franséische Filmkritiker a Filmhistoriker.
* [[2004]]: [[Fuad Rouhani]], iranesche Regierungsbeamten.
* [[2009]]: [[Ingemar Johansson]], schweedesche Boxer a Weltmeeschter am Schwéiergewiicht.
* [[2011]]: [[John Barry]], brittesche Filmmusekkomponist.
* [[2015]]: [[Carl Djerassi]], bulgaresch-US-amerikanesch-éisträichesche Cheemiker a Schrëftsteller.
* 2015: [[Jeliu Jelew]], bulgaresche Politiker a Staatspresident.
* [[2016]]: [[Frank Finlay]], englesche Schauspiller.
* [[2025]]: [[Marianne Faithfull]], brittesch Sängerin a Schauspillerin.
* [[2026]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|30 January|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Dag am Januar| 30]]
6krf0mvbvyy0zkjk2qpo74rx7a6kcvj
4. Mäerz
0
1611
2681285
2659908
2026-06-09T16:06:39Z
Johnny Chicago
17
/* Gestuerwen */
2681285
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
De '''4. Mäerz''' ass den 63. Dag (64. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1152]]: De [[Friedrich I. (HRR)|Friedrich I. (Barbarossa)]] gëtt zum Kinnek gewielt.
* [[1789]]: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika|amerikanesch]] [[Constitutioun]] trëtt a Kraaft.
=== Lëtzebuerg ===
* [[1970]]: D'''[[Cargolux]] Airlines International S. A.'' gi gegrënnt.
* [[1998]]: Den [[Ierfgroussherzog]] [[Henri vu Lëtzebuerg|Henri]] gëtt ''[[Lieutenant-Représentant]]''.
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:Vivaldi.jpg|Antonio Vivaldi
Fichier:Miriam Makeba 2011.jpg|Miriam Makeba
Fichier:Elsy_Jacobs_1958.jpg|Elsy Jacobs
Fichier:Lucio Dalla 1.JPG|Lucio Dalla
</gallery>
* [[1678]]: [[Antonio Vivaldi]], italieenesche Komponist.
* [[1793]]: [[Karl Lachmann]], däitsche Philolog.
* [[1805]]: [[François-Joseph Dargent]], lëtzebuergeschen Apdikter a Politiker.
* [[1810]]: [[Jean-Baptiste Reinhard]], lëtzebuergesche Botaniker.
* [[1830]]: [[Théophile Picard]], lëtzebuergesche Geeschtlechen.
* [[1844]]: [[Pierre Schütz]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[1877]]: [[Nicolas Kieffer]], lëtzebuergeschen Autosconstructeur.
* [[1885]]: [[Pierre Krier]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1886]]: [[Ernest Vander Linden]], belsche Diplomat an Banquier.
* [[1890]]: [[Henri Gengler]], lëtzebuergeschen Agronom a Politiker.
* [[1902]]: [[Robert Serebrenik]], Groussrabbiner vu Lëtzebuerg.
* [[1906]]: [[Gusty Laurent]], lëtzebuergesche Boxer.
* [[1913]]: [[Claude Génia]], franséisch Schauspillerin.
* [[1923]]: [[Patrick Moore]], britteschen Astronom, Auteur an Telemoderateur.
* [[1927]]: [[Jean-Pierre Fandel]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1928]]: [[Henri Chevin]], franséischen Entomolog.
* [[1929]]: [[Bernard Haitink]], hollänneschen Dirigent.
* 1929: [[Léonard Keigel]], franséische Filmregisseur.
* [[1931]]: [[Hubert Erang]], lëtzebuergeschen Turner.
* [[1932]]: [[Miriam Makeba]], südafrikanesch Sängerin.
* [[1933]]: [[Elsy Jacobs]], lëtzebuergesch Cyclistin a méimoleg Stroosse-Weltmeeschtesch.
* [[1938]]: [[Alpha Condé]], guinäesche Politiker a Staatspresident.
* [[1943]]: [[Lucio Dalla]], italieenesche Sänger a Museker.
* [[1944]]: [[Bonnie Lynn Adelson]], US-amerikanesch Paukistin.
* [[1944]]: [[Ulrich Roski]], däitsche Liddermécher.
* 1944: [[Bobby Womack]], US-amerikanesche Sänger a Lidderauteur.
* [[1947]]: [[Nicole Calfan]], franséisch Schauspillerin a Schrëftstellerin.
* [[1954]]: [[François Fillon]], franséische Politiker.
* 1954: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1955]]: [[Malou Faber-Hilbert]], lëtzebuergesch Molerin, Theaterschauspillerin a Sängerin.
* [[1955]]: [[Dominique Pinon]], franséische Schauspiller.
* [[1968]]: [[Kyriakos Mitsotakis]], griichesche Politiker.
* [[1977]]: [[Lisa Kaltenegger]], éisträichesch Astronomin an Astrophysikerin.
* [[1986]]: [[Cyrille Heymans]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
== Gestuerwen ==
* [[1615]]: [[Hans von Aachen]], däitsche Moler.
* [[1824]]: [[Jean-François Doutreloux]], Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg.
* [[1832]]: [[Jean-François Champollion]], franséische Sproochwëssenschaftler (''[[Hieroglyphen]]'').
* [[1843]]: [[Louis Marchand]], lëtzebuergesche Botaniker an Auteur.
* [[1852]]: [[Nikolai Gogol]], russesche Schrëftsteller.
* [[1900]]: [[Franz Ferdinand Bernard Hoebich]], éischten Dirigent vun der [[Lëtzebuerger Militärmusek]].
* 1900: [[Jean Bernard Krier]], lëtzebuergesche kathoulesche Geeschtlechen, Deputéierten an Auteur.
* [[1910]]: [[Knut Ångström]], schweedesche Physiker.
* [[1916]]: [[Franz Marc]], däitsche Moler.
* [[1919]]: [[Max Meier]], däitschen Entreprener.
* [[1925]]: [[Joseph Palgen]], lëtzebuergeschen Eisebunner a Politiker.
* [[1986]]: [[Will Dahlem]], lëtzebuergesche Moler.
* [[1991]]: [[Arnold Schaack]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[1993]]: [[Théo Kerg]], Lëtzebuerger Moler, Sculpteur, Graveur a Glasmoler.
* 1993: [[Georgette Anys]], franséisch Schauspillerin.
* [[1996]]: [[Minnie Pearl]], US-amerikanesch ''Country''-Sängerin.
* [[2003]]: [[Sébastien Japrisot]], franséischen Auteur a Filmregisseur.
* [[2004]]: [[Henri Beck]], lëtzebuergesche Jurist a Lokalhistoriker.
* [[2009]]: [[Salvatore Samperi]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[2013]]: [[Jérôme Savary]], franséische Regisseur.
* [[2019]]: [[Klaus Kinkel]], däitsche Politiker.
* [[2020]]: [[Javier Pérez de Cuéllar]], peruaneschen Diplomat a Politiker, UN-Generalsekretär.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|4 March|{{PAGENAME}}}}
[[Kategorie:Dag am Mäerz| 04]]
qwlg56s44pin2raammcvews50gmbl4g
Iechternach
0
2024
2681353
2680007
2026-06-10T08:31:19Z
GilPe
14980
/* Geschicht */ +Detailer Wopen
2681353
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Echternach
| Numm (Däitsch) = Echternach
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Iechternach}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|48|42|N|06|25|18|O}}
}}
[[Fichier:Echternach, Trooskneppchen.jpg|miniatur|Iechternach vum Troossknäppchen aus]]
[[Fichier:Iechternach Moartplaz w 297.jpg|thumb|De "Moart" zu Iechternach]]
[[Fichier:Echternach justizkreuz.jpg|thumb|upright|d'[[Justizkräiz (Iechternach)|Justizkräiz]]]]
[[Fichier:Dënzelt Echternach 2011-11.jpg|thumb|upright|den [[Dënzelt]]]]
[[Fichier:Luxemburg Echternach BW 2016-08-06 17-30-05.jpg|thumb|upright|d'Basilika]]
[[Fichier:Rokoko Pavillon Echternach 2013-08 -- 1.jpg|thumb|upright|de [[Rokoko-Pavillon zu Iechternach|Rokoko-Pavillon]]]]
[[Fichier:File City walls and towers 3 Echternach, Luxembourg.jpg|thumb|Reschter vun der [[Iechternacher Stadmauer|Stadmauer]]]]
[[Fichier:Lac de Echternach 2.jpg|thumb|d'[[réimesch Villa Iechternach|Réimesch Villa]]]]
[[Fichier:Chapelle Ste Croix Echternach Luxembourg 2011-08a.jpg|thumb|d'[[Kräizkapell Iechternach|Kräizkapell]]]]
[[Fichier:Gorge du Loup Echternach 2015-12.jpg|thumb|upright|d'[[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefsschlucht]]]]
'''Iechternach''' (lokal: '''Eechternoach'''<ref>{{Citation|URL=https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/|Titel=Lëscht vun den Uertschaften a Lieu-diten zu Lëtzebuerg|Gekuckt=14.06.2020|Datum=|Editeur=CPLL - Conseil permanent de la langue luxembourgeoise|Sprooch=|Archiv-Datum=11.08.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/}}</ref>) ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Iechternach|Kanton mam selwechten Numm]].
Iechternach ass eng vun deene klengste [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied am Land]], an eng vun deenen eelsten. Se huet e [[Lycée]] (''[[Lycée classique d'Echternach]]''), eng [[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Grondschoul]] an e [[Précoce]].
[[2021]] krut Iechternach de ''[[Label du patrimoine européen]]'' vun der [[Europäesch Kommissioun|Europäescher Kommissioun]] zouerkannt.<ref>Figut, Irina, 2024. ''Das bringt das Kulturerbe-Siegel Schengen und Echternach''. [[Luxemburger Wort]] vum 8. Oktober 2024, S. 14.</ref>
==Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng==
{{Div col|cols=3}}
*[[Aleft]]
*[[Bel Air (Iechternach)|Belair]]
*[[Fielsbuch]]
*[[Fielsmillen (Iechternach)|Fielsmillen]]
*Iechternach
*[[Kefferbur]]
*[[Lauterbuer]]
*[[Lauterbuerer Millen]]
*[[Lütschen]] (Lëschen)
*[[Manertchen]]
*[[Melicksbierg]]
*[[Melickshaff]]
*[[Neimillen (Iechternach)|Neimillen]]
*[[Nonnemillen]]
*[[Roudenhaff (Iechternach)|Roudenhaff]]
*[[Specksmillen]]
*[[Tull]]
*[[Uelegmillen (Iechternach)|Uelegmillen]]
*[[Wann (Iechternach)|Wann]]
{{Div col end}}
== Geschicht ==
Schonn am [[1. Joerhonnert|1. Joerhonnert no Christus]] hu [[Réimescht Räich|Réimer]] an der Géigend gewunnt, wéi d'Reschter vun enger [[Réimesch Villa zu Iechternach|Réimervilla]] um [[Iechternacher Séi]] haut nach weisen.
D'Grënnung vun der Stad Iechternach geet op d'Joer [[698]] no Christus zeréck. Den hellege [[Willibrord]], en englesche [[Missionnaire]], krut vun der [[Irmina vun Oeren]] (bei [[Tréier]]) e Stéck [[Supp (Fiichtgebitt)|Supp]] geschenkt, wou hie säi [[Klouschter]] kéint opriichten. D'[[Iechternacher Abtei|Abtei Iechternach]] war bekannt fir hire [[Scriptorium]], an deem ënner anerem de ''[[Codex Aureus Epternacensis]]'', an de ''[[Codex Aureus Escorialensis]]'', zwou gëlle [[Bibel]]en (Evangeliaren), geschriwwen a gemoolt gi sinn. Deen ee Codex läit haut zu [[Nürnberg]] (zu Iechternach ass e [[Facsimile]] ze gesinn); deen aneren, wéi säin Numm et seet, am [[Real Sitio de San Lorenzo de El Escorial|El Escorial]]-Klouschter, 60 Kilometer nordwestlech vu [[Madrid]].
Duerch dat Klouschter gouf Iechternach séier zu enger wichteger Handels- an Handwierkergemeng, déi [[1236]] vun der [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] d'Stadrecht krut. [[1596]] gouf enges nuets den Abt [[Jean Bertels]] vun den [[Holland|Hollänner]] gefaange geholl a koum eréischt duerch e [[Léisegeld]] erëm fräi. An der Besatzungszäit duerch d'Truppe vun der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] ass d'Abtei verkaaft ginn. Si gouf zu enger [[Parzeläin]]sbrennerei ëmfunktionéiert an d'Tierm vun der [[Basilika Iechternach|Basilika]] hunn als Schaarschtecher gedéngt. Spéider war s'eng [[Kasär]], duerno nëmmen nach eng [[Ruin]]. Mat Hëllef vum [[Willibrordus-Bauveräin]] gouf d'Basilika erëm opgebaut.
[[1886]] huet d'Gemengeverwaltung den [[Henri Tudor]] chargéiert fir an der Stiedchen eng elektresch Beliichtung mat Hëllef vun Tudor-Akkumulatoren opzebauen. Iechternach war domat net nëmmen déi éischt Stad am Land, mä och eng vun den éischte Stied an Europa, déi sech deen, fir déi deemoleg Verhältnesser, [[Luxus]] erlaabt huet. D'Anlag ass de 24. Oktober 1886 a Betrib geholl ginn<ref>Massard, Jos. A. (1997): ''1886-1996: Hundertzehn Jahre elektrisches Licht in Echternach. Ein Beitrag zur Geschichte der öffentlichen und privaten Beleuchtung im 19. und frühen 20. Jahrhundert in Luxemburg mit Blick ins deutsche Grenzgebiet.'' Annuaire de la Ville d'Echternach 1996: 101-144 [http://massard.info/pdf/elek_echternach.pdf PDF]. Kuck och: ''130 Joer elektrescht Liicht zu Eechternoach. Vum Holzspoun bis bei den Tudor. Historesche Réckbléck vum Prof. Jos. A. Massard. — 130 Jahre elektrisches Licht in Echternach. Vom Kienspan bis zu Henri Tudor. Historischer Rückblick von Prof. Jos. A. Massard.''</a> Echternach, 24. Oktober 2016. Erweiterte Version. Diaporama. [https://massard.info/pdf/Conf_2016+.ppsx PDF].</ref>
Mat der [[Eisebunn]], dem [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Iechternach|Chareli]], koum den Opschwonk erëm, Iechternach gouf lues a lues touristesch. Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] hat Iechternach, well et direkt op der Grenz louch, an der [[Ardennenoffensiv]] staark ze leiden; grouss Deeler vun der Stad goufen zerstéiert, dorënner och d'Basilika. D'Basilika, wéi d'Stad, gouf nom Krich erëm opgebaut.
Am Abrëll [[2021]] sinn [[Archeologie|Archeologen]] op de gutt erhalene Grondrëss vun engem Haff gestouss, deem seng Spuere bis an d'[[7. Joerhonnert]] féieren, deemno aus dem Willibrord senger Zäit stamen. De Kulturministère geet dervun aus, dat et sech ëm d'Reschter vum Iechternacher Klouschterhaff handelt. Dës Gruewunge goufen am Summer 2018 ugefaangen, nodeems de baufällegen Hotel ''A la Petite Marquise'' am Dezember 2017 ofgerappt gouf.<ref>Volker Bingenheimer, [https://www.wort.lu/de/lokales/archaeologen-entdecken-klosterhof-aus-willibrords-zeiten-6088381ade135b92363da6ba Archäologen entdecken Klosterhof aus Willibrords Zeiten], op wortl.lu vum 28. Abrëll 2021; ''Grabungserfolg, Klosterhof aus der Frühzeit Echternachs entdeckt'', Luxemburger Wort, 28. 04.2021, S. 24-25</ref>
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 85}}</ref>:<br>
''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''<br>
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
Op den {{wikidata|qualifier|P1082|P585}} hat Iechternach {{wikidata|property|P1082}} Awunner.
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:3251
bar:1871 from:0 till:3822
bar:1910 from:0 till:3527
bar:1922 from:0 till:3202
bar:1935 from:0 till:3280
bar:1947 from:0 till:3141
bar:1960 from:0 till:3389
bar:1970 from:0 till:3792
bar:1981 from:0 till:4149
bar:1991 from:0 till:4216
bar:2001 from:0 till:4610
bar:2011 from:0 till:4960
bar:2021 from:0 till:5650
PlotData=
bar:1821 at: 3251 fontsize:S text:3.251 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 3822 fontsize:S text:3.822 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 3527 fontsize:S text:3.527 shift:(-14,5)
bar:1922 at: 3202 fontsize:S text:3.202 shift:(-14,5)
bar:1935 at: 3280 fontsize:S text:3.280 shift:(-14,5)
bar:1947 at: 3141 fontsize:S text:3.141 shift:(-14,5)
bar:1960 at: 3389 fontsize:S text:3.389 shift:(-14,5)
bar:1970 at: 3792 fontsize:S text:3.792 shift:(-14,5)
bar:1981 at: 4149 fontsize:S text:4.149 shift:(-14,5)
bar:1991 at: 4216 fontsize:S text:4.216 shift:(-14,5)
bar:2001 at: 4610 fontsize:S text:4.610 shift:(-14,5)
bar:2011 at: 4960 fontsize:S text:4.960 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 5650 fontsize:S text:5.650 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
De [[Gemengerot]] vun Iechternach gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
'''Zesummesetzung'''
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! FBL
|-
| 1999 || 3 || 4 || - || 4 || -
|-
| 2005 || 4 || 3 || - || 4 || -
|-
| 2011 || '''3''' || 2 || 3 || '''3''' || 0
|-
| 2017 || '''3''' || 2 || 3 || '''3''' || -
|-
| 2023 || 3 || '''3''' || 2 || '''3''' || -
|}
{{small|FBL:Fräi Bierger Lëscht}}. {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
De Schäfferot, dee sech no de Wale vun 2011 gebilt huet, huet op enger [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-Koalitioun baséiert, mam [[Théo Thiry]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) als [[Buergermeeschter]]. Dësen ass dann awer wéinst enger "Immoblienaffär" den 29. Januar 2015 zeréckgetrueden<ref>[http://www.wort.lu/de/lokales/ruecktritt-von-theo-thiry-csv-will-am-abend-ueber-die-nachfolge-entscheiden-54c9f7030c88b46a8ce526d3 Rücktritt von Théo Thiry], wort.lu, 29. Januar 2015.</ref>; duerno war den [[Yves Wengler]] (CSV) Buergermeeschter<ref>{{Citation|URL=http://www.echternach.lu/politique/le-college-echevinal |Titel=''Le collège échevinal'' op echternach.lu. |Gekuckt=07.06.2010 |Archiv-Datum=22.05.22 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20100522202927/http://www.echternach.lu/politique/le-college-echevinal }}</ref>. No de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 gouf dës Koalitioun vun LSAP an CSV virugefouert.
2023 koum et zu engem Koalitiounsaccord tëscht DP an LSAP; Buergermeeschtesch ass zanterhier d'[[Carole Hartmann]] (DP).<ref>[https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B13-bofferding-assermentations-colleges-echevinales.html Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins."] Communiqué vum 13.07.202 op mint.gouvernement.lu</ref>
===Buergermeeschteren===
Fir déi fréier Buergermeeschteren, kuckt: '''[[Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Iechternach]]'''.
== Tourismus ==
Eent vun de Standbee vun Iechternach ass den [[Tourismus]]. Iechternach läit am [[Sauer]]dall an um Bord vum [[Mëllerdall]], direkt bei der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]]. Vill Trëppelweeër gi vun Iechternach aus an d'Bëscher ronderëm.
Zwéi Muséeën, den [[Abteimusée zu Iechternach|Abteimusée]] an de [[Musée de préhistoire Hihof|Musée fir Virgeschicht]], ginn en Abléck an d'Vergaangenheet vun der Stad, an den [[Trifolion]] (''Centre culturel, touristique et de congrès'') bitt Plaz fir Evenementer.
Zu Iechternach gëtt et e puer iwwer d'Grenzen eraus bekannten Evenementer. Virbäi ass d'[[Sprangpressioun]] bei där all Joer [[Päischten|Päischtdënschdes]] bis zu 10.000 Pilger zu Éiere vum hellege Willibrord, a Reien op d'Weis vun enger traditioneller Musek duerch Iechternach sprangen.
En anert grousst Evenement ass den [[e-Lake festival]], bei deem 20.000 Leit, haaptsächlech Jonker, dräi Deeg laang bei [[Rock]], [[Techno]] a [[Popmusek]] feieren.
Den [[Festival International Echternach|Iechternacher Museksfestival]] ass am Beräich vun der klassescher an Jazzmusek och e ganz renomméierte Festival dee wäit iwwer d'Grenze bekannt ass.
Zanter [[2004]] gëtt zu Iechternach dat gréisst [[Mongolfière|Ballon]]streffen am Land ofgehalen. Donieft sinn all Joer international Sportveranstaltungen, wéi den [[Triathlon]] an de ''[[Run For Fun]]'' — bis 2011 och den [[Iechternacher Marathon]] — mat vun der Partie.
== Museksfestivallen ==
* den [[Festival International Echternach|Iechternacher Museksfestival]]
* den [[e-Lake festival]]
== Kuckeswäertes ==
* '''Basilika'''
Am bekanntsten ass Iechternach fir [[Basilika Iechternach|seng Basilika]], an där an der [[Krypta]] déi stierflech Iwwerreschter vum hellege Willibrord leien.
* '''Abtei'''
An der fréierer [[Abtei Iechternach]] ass haut den [[Lycée classique d'Echternach|Iechternacher Kolléisch]]. D'Abtei besteet aus fënnef Deeler, der Rotonde, dem Haaptgebai, der aler Primärschoul, engem Bausseflillek an der [[Orangerie]]. Si ass verbonne mat der Basilika.
* '''Rokoko-Pavillon'''
De Rokoko-Pavillon vu 1765 steet an engem Eck vum Stadpark no bei der Sauer.
{{Méi Info 1|Rokoko-Pavillon zu Iechternach}}
* '''Dënzelt'''
Dat fréiert Geriichtsgebai bilt mat dem Haus niewendrun dat haitegt [[Märei|Stadhaus]]. Am Dënzelt selwer ass e [[Sall]] fir d'Gemengerotssëtzungen, e Sall an deem d'[[Hochzäit]]en ofgehale ginn, e puer Büroen, Archivraim an Ausstellungssäll. Eng Plackett um Gebai erënnert un de Stadbréif, deen Iechternach vun der [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] krut.
{{Méi Info 1|Dënzelt}}
* '''Stadmauer'''
Vun der mëttelalterlecher Stadmauer, déi 2.360 m laang war, gëtt et nach gutt erhale Stécker a vun den ursprénglech op d'mannst 14 Tierm sinn der fënnef nach gutt erhalen a ginn als Wunneng benotzt respektiv un Touriste verlount.
{{Méi Info 1|Iechternacher Stadmauer}}
* '''Réimervilla'''
D'Grondmauere vun enger [[Réimesch Villa Iechternach|Réimervilla]], goufe bei den Aarbechte fir de Séi fräigeluecht. Si war den zweete Wunnsëtz vun engem räiche Réimer.
{{Méi Info 1|Réimesch Villa Iechternach}}
* '''Iechternacher Séi'''
Dëse kënschtleche Séi ass op der Plaz, wou fréier d'[[Lëschenhaus]], eng Aart Erhuelungsheem fir d'Pateren aus der Abtei, war. Den [[Iechternacher Séi]] ass och d'Plaz vum ''Mobilux Trophy'', dem ''[[e-Lake festival]]'' an dem [[Marathon]].
* '''Troosknäppchen'''
Um Troosknäppchen (''Trooskneepchen'' am Iechternacher Dialekt)<ref>Luxemburger Wörterbuch, Bd. 4, Luxemburg 1971-1975, S. 349.</ref> steet e klenge Pavillon, vun deem aus een eng Vue iwwer Iechternach huet.
* '''Wollefschlucht'''
D'[[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefschlucht]] (''Wolfsschlucht, gorge du loup'') ass en enke Schloff am [[Lëtzebuerger Sandsteen]], deen um Wee vum Troosknäppchen an den Dall vun der [[Äsbech]] leit. Et ass eng vun de spektakuläerste Plaze vun der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]].
* '''Lëscht vun de Monumenter'''
Op der [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Iechternach]] stinn nach weider Gebaier, déi klasséiert a kuckeswäert sinn.
== Bekannt Iechternacher ==
{{Div col}}
* [[Charles de Bentzeradt]] (1635-1707), Zisterzienserpater
* [[Philippe Berscheid]] (*1993), Podcaster a Generalsekretär vun der FNEL
* [[Fernand Boden]] (*1943), Deputéierten a Minister
* [[Joe Dennenwald]] (*1992), Podcaster a Schauspiller
* [[Carole Dieschbourg]] (*1977), Ministesch, Lokalpolitikerin zu Iechternach
* [[Marie-Josée Frank]] (*1952), Infirmière a Politikerin
* [[Jean-Pierre David Heldenstein]] (1792-1868), Apdikter a Politiker
* [[Jules Hoffmann (Biolog)|Jules Hoffmann]] (*1941), Biolog, Nobelpräis fir Medezin 2011
<!--* [[Georges Lentz]] (*1965), Komponist | Zesummenhang mat Iechternach net kloer-->
* [[Marc Lies]] (*1968), Politiker
* [[Jos Massard]] (*1944), Professer, Auteur a Buergermeeschter vun Iechternach
* [[Jean-Baptiste Merjay]] (1811-1899), belsche Militär a Politiker
* [[Charles Munchen]] (1813-1882), Jurist, Journalist a Politiker
* [[Joseph Namur]] (1823-1892), Apdikter a Professer
* [[Rudolf Palgen]] (1895-1975), Literaturfuerscher
* [[Marcel Reuland]] (1905-1956), Dichter
* [[Robert Schaffner]] (1905-1979), Schlässermeeschter, Buergermeeschter, Deputéierten a Minister
* [[Paul Spang]] (1922-2009), Historiker a Professer
* [[Caspar Mathias Spoo]] (1837-1914), Industriellen a Politiker
* [[Joseph Thorn (Politiker)|Joseph Thorn]] (1883-1953), Affekot a Politiker
* [[Frank Wilhelm]] (*1947), Professer an Auteur
{{Div col end}}
== Literatur ==
* Brimmeyr, J.P., 1921.''Geschichte der Stadt und der Abtei Echternach. Bd. 1.'' Als Manuscript herausgegeben von Dr. [[Rodolphe Brimmeyr|Rudolph Brimmeyr]] und Dr. [[Henri Schintgen|Heinrich Schintgen]]. Luxemburg, Impr. Centrale, G. Soupert, 320 S.
*Brimmeyr, J.P., 1923. ''Geschichte der Stadt und der Abtei Echternach.'' Bd. 2. Als Manuscript herausgegeben von Dr. Rudolph Brimmeyr und Dr. Heinrich Schintgen. Luxemburg, Impr. Centrale, G. Soupert, 259 S.
* Coussement, S., 2003. ''Echternach et ses environs. Echternach und Umgebung.'' Stroud (Gloucestershire), Tempus Publishing Group, 128 S. (2. Oplo: 2009). [https://web.archive.org/web/20110201211314/http://www.oldpostcards.lu/page_book.htm]
* ''Echternach - Notre ville. Le livre d'or du centenaire''. Echternach: Société d'embellissement et de Tourisme, 1977.
* [[Pierre Kauthen|Kauthen, P.]], J. Simon & [[Frank Wilhelm|F. Wilhelm]] (textes); P. Barone-Wagener & J.C. Degrelle (photos), 1997. ''Echternach 1998: Itinéraire illustré. '' Echternach, Ville d'Echternach, 86 S.
* Mayer, C., 2010. ''Kanton Echternach. Topographie der Baukultur des Großherzogtums Luxemburg, Bd. 1. Ein Katalog der erhaltenswerten Kulturgüter und Ensembles.'' Ministère de la culture, Service des sites et monuments nationaux, Luxembourg 2010, 591 S.
* Rousseau, P., 1985. ''Echternach. Cité abbatiale. Abteistadt. An Abbey City. Abdijstad. '' Luxembourg, Éditions Guy Binsfeld, 64 S.
*[[Paul Spang|Spang, P.]], 1967. ''Handschriften und ihre Schreiber: ein Blick in das Scriptorium der Abtei Echternach. '' Luxemburg, Bourg-Bourger, 95 S. (Editiones Epternacenses).
* Spang, P., 1983. ''Echternach: Geschichte einer Stadt. '' Luxemburg, RTL Edition, 125 S.
* Spang, P., 1985. ''Das totgesagte Echternach. '' Luxembourg, Imprimerie Saint-Paul, 143 S. (betr.: Iechternach 1944/45).
* Spang, P., 1988. ''Die Echternacher und ihre Basilika. '' Luxemburg, Sankt-Paulus Druckerei,167 S.
==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[SIAEE]]
* [[Syndicat de communes ayant pour objet la construction, l'entretien et l'exploitation d'un crématoire sur base intercommunale|SICEC]]
* [[SIDEST]]
* [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]
== Medien ==
* [https://web.archive.org/web/20041204062643/http://www.georgely.lu/oralabora.html ''Oralabora''], eng CD op där déi ganz Geschicht an engem Mix vu Musek a Virliesung zesummegefaasst ass.
== Kuckt och ==
{{Div col}}
* [[Ciné Sura]]
* [[Daring-Club Echternach]]
* [[Foussgängerbréck zu Iechternach]]
* [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]]
* [[Käschtebam zu Iechternach|Bemierkenswäerte Käschtebam]] bei der Péitrus a Paulus-Kierch
* [[Lycée classique d'Echternach]]
* [[Monument aux morts Iechternach]]
* [[Péitrus a Paulus-Kierch Iechternach]]
* [[Schaffbaier]]
* [[Urtsel zu Iechternach]]
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefsschlucht]]
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Iechternach]]
* {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{Div col end}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Echternach|Iechternach}}
* [http://www.echternach.lu Offiziell Säit vun der Stad]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/echternach D'Gemeng Iechternach op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.iechternach.lu/index.html Wëssenswäertes vun Iechternach]
* [http://www.willibrord.lu Willibrord.lu]
* [http://www.echternach-tourist.lu/ Touristeninfo Iechternach]
* [http://www.elake.lu e-lake festival]
* [https://web.archive.org/web/20120325103938/http://www.intramuros.lu/ Intra Muros asbl - Vir d'Beräicherung vum historesche Kär vun Iechternach]
* [http://www.industrie.lu/hubyechternach.html Huttfabréck vun Iechternach]
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemeng Iechternach| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Kanton Iechternach]]
r96n0bekndddemweo1pzimjf29wvoun
Chamber
0
2365
2681298
2678314
2026-06-09T21:03:46Z
Zinneke
34
/* Aktuell Period */ update - Lenert out, Streff in
2681298
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Partei
| Numm = Chamber
| Logo = 2023 Logo of the Chamber of Deputies of Luxembourg.svg
| Faarfcode = #74353d
| President = [[Claude Wiseler]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]])
| Vizepresidenten = [[Michel Wolter]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]])<br>[[André Bauler]] ([[DP]])<br>[[Mars Di Bartolomeo]] ([[LSAP]])
| Generalsekretär = Laurent Scheeck
| Gegrënnt = 1848
| Websäit = https://www.chd.lu/
| Sëtz1_Titel = Regierung
| Sëtz1 = {{Infobox Partei/Sëtz|35|60|#74353d}}
* [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] (21)
* [[Demokratesch Partei|DP]] (14)
| Sëtz2_Titel = Oppositioun
| Sëtz2 = {{Infobox Partei/Sëtz|25|60|#74353d}}
* [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] (12)
* [[Alternativ Demokratesch Reformpartei|ADR]] (5)
* [[Déi Gréng]] (4)
* [[Piratepartei Lëtzebuerg|Piratepartei]] (2)
* [[Déi Lénk]] (2)
}}
[[Fichier:Luxembourg City Chambre des députés Nov 2009.jpg|thumb|260px|D'[[Chambersgebai]] um Krautmaart]]
'''Chamber''' ass déi lëtzebuergesch Bezeechnung fir d'''Chambre des députés'', dat [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescht]] [[Parlament]]. D'[[Chambersgebai|Gebai vun der Chamber]] steet um [[Krautmaart]], nieft dem [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|groussherzogleche]] [[Groussherzogleche Palais|Palais]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]].
Zanter Dezember 2020 sinn d'Archive vun der Chamber iwwer de Site vum [[Lëtzebuerger Nationalarchiven|Nationalarchiv]] online zougänglech an dat fir d'Zäit vun 1848 bis 1940.<ref>{{fr}} [https://anlux.public.lu/fr/actualites/2020/mise-en-ligne-chd.html Mise en ligne du fonds de la Chambre des députés (1848-1940)]</ref> {{small|(Stand: Jan. 2021)}}
== Geschicht ==
[[Fichier:Luxembourg,_Chambre_des_D%C3%A9put%C3%A9s_%28int%C3%A9rieur%29_%2809%29.jpg|thumb|D'Tribün mam Riednerpult; hannendrun de Sëtz vum President; lénks a riets: Reie vun den Deputéierten.]]
=== Gebai um Krautmaart ===
De [[Grondsteen|Grondstee]] fir d'Chambersgebai (deemools ''Hôtel des États'') um Krautmaart gouf de [[27. Juli]] [[1858]] geluecht. Architekt war den [[Antoine Hartmann]].
{{Méi Info 1|Chambersgebai}}
== Konstitutionell Roll ==
D'Roll vun der Chamber ass et, als Deel vun der [[Legislativ Prozedur (Lëtzebuerg)|legislativer Prozedur]], Gesetzespropositioune maachen ze kënnen, dës Propositiounen (an och d'Gesetzesprojete vun der Regierung) ze diskutéieren, a se dann unzehuelen oder ze refuséieren.
== Funktiounsweis ==
[[Fichier:EPP%20Summit,%2024%20March%202022,%20Brussels%20(51958685640)%20(cropped).jpg|thumb|upright|De [[Claude Wiseler]], Chamberpresident zanter 2023.]]
D'Funktiounsweis vun der Chamber gëtt bestëmmt duerch Dispositiounen, wéi s'an der [[Lëtzebuerger Constitutioun]] an am [[Walgesetz]] festgeluecht sinn, an duerch hir eege Geschäftsuerdnung (''Règlement intérieur'').
=== Legislatur a Sessioun ===
D''''Legislatur''' ass den Zäitraum, fir deen d'Deputéiert gewielt ginn. Se dauert prinzipiell fënnef Joer, ausser et gëtt virgezunne Walen.
D'Sessioun ass eng Ënnerdeelung vun der Legislatur. Déi Period vum Joer, bannent där d'Chamber ouni besonnesch Grënn an ouni speziell Convocatioun zesummekënnt, nennt een „'''Uerdentlech Sessioun'''“ (''session ordinaire''). Se fänkt den zweeten Dënschden am Oktober un an dauert gemenkerhand bis kuerz virun der nächster Sessioun. Normalerweis huet all Legislatur 5 Uerdentlech Sessiounen. All Sessioun gëtt duerch de [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] (perséinlech, oder a Vertriedung duerch de Premierminister<ref>als Beispill: [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2018/10/01/a920/jo Arrêté grand-ducal du 1er octobre 2018 concernant la délégation de pouvoirs aux fins de clore la session ordinaire 2017-2018 et d'ouvrir la session ordinaire 2018-2019 de la Chambre des Députés] op legilux.lu, gekuckt den 22. Februar 2019</ref>) op- an zougemaach.
Am Géigesaz dozou muss eng „'''Ausseruerdentlech Sessioun'''“ (''session extraordinaire'') vum Grand-Duc fir e besonnesche Grond aberuff ginn<ref>als Beispill: [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2013/11/04/n1/jo Arrêté grand-ducal du 4 novembre 2013 portant convocation de la Chambre des Députés en session extraordinaire] op legilux.lu, gekuckt den 22. Februar 2019</ref>.
=== De Chamberpresident ===
Dem [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] seng Roll ass et, d'Chamber no baussen hin ze representéieren, an an de Sëtzungen, fir Uerdnung an d'Anhale vum Reglement ze suergen, d'Riednerzäiten z'erdeelen, an d'Resultat vun Ofstëmmungen an d'Decisioune vun der Chamber ze verkënnegen. Hie kann duerch Vizepresidenten ersat ginn, oder, wa kee vun hinnen disponibel ass, duerch den eelsten Deputéierten ("Doyen").
===De Chamberbüro===
Um Ufank vun enger Legislatur wielt d'Chamber de Chambersbüro. E besteet aus dem Chamberspresident, den 3 Vizepresidenten an héchstens 7 Memberen aus de verschiddene Fraktiounen. De Büro ass souzesoe responsabel fir d'Administratioun vun der Chamber. En organiséiert déi finanziell an organisatoresch Froen, déi d'Deputéiert betreffen, d'Personal, dat an der Chamber schafft, asw.
==== Chamberverwaltung ====
Dem Chamberbüro ënnersteet d'Chamberverwaltung (''Administration parlementaire'') där hir Aufgab et ass, d'Chamber bei de legislativen a politeschen Aufgaben z'ënnerstëtzen.
{{Méi Info 1|Chamberverwaltung}}
===Konferenz vun de Presidenten===
Si setzt sech aus dem President vun der Chamber an de Presidente vun deene verschiddene politesche Fraktiounen zesummen. Hir wichtegst Roll ass et, den Ordre du jour vun de Sëtzunge festzeleeën, den Oflaf vun de Sëtzungen ze proposéieren an hiren Avis iwwer déijéineg Projete vu Règlement grand-ducalen ofzeginn, bei deenen dat vum Gesetz hir virgesinn ass.
===D'parlamentaresch Kommissiounen===
D'parlamentaresch Kommissioune sinn do fir parlamentaresch Aarbechte méi rationell ausféieren ze kënnen. Si bereeden d'Chamberssëtzunge vir, andeems an hinnen d'Gesetzesprojeten a -propositiounen, an och d'Amendementer an d'Motiounen diskutéiert ginn. D'Parteie sinn, sou wäit wéi méiglech, proportionell zu hirer Sëtzzuel, an deene verschiddene Kommissioune representéiert. Et gëtt permanent Kommissiounen, Enquêtë-Kommissiounen, reglementärer a spezieller, déi all vun der Chamber selwer bestëmmt kënne ginn.
Permanent Kommissioune sinn déi zu deene Sujeten, zu deenen et reegelméisseg Gesetzesprojeten oder -propositioune gëtt. Déi reglementär sinn déi, déi duerch d'Reglement virgesi sinn. Spezialkommissioune kënnen zäitweileg fir verschidden (dacks sozial sensibele) Sujete gegrënnt ginn, wéi Eethik, Immigratioun, Drogen, asw. Enquêtëkommissiounen déngen dozou, méi Liicht a bestëmmt (Regierungs)affären ze bréngen.
== Zesummesetzung ==
{{Update}}
D'Chamber setzt sech aus 60 Deputéiert zesummen, déi a 4 [[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Walbezierker]] déi no de Reegele vum [[allgemengt Walrecht|allgemenge Walrecht]] mat proportioneller Representatioun fir eng Dauer vu 5 Joer gewielt ginn.<ref>[http://www.wipo.int/wipolex/fr/text.jsp?file_id=194538 D'Chamber an der Konstitioun]</ref>. Nom [[Lëtzebuerger Walgesetz|Walgesetz]] vun 2003 sinn d'Chamberwalen all 5 Joer, den éischte Sonndeg am Juni, ausser wann dee Sonnden op [[Päischten|Päischte]] fält, oder an deem Mount och nach [[Europawalen|Europawale]] sinn. 2013 ass Legislatioun liicht ugepasst ginn, et ass elo keng Ried méi vu Päischten, mä den Zäitraum ass ongeféier de selwechte bliwwen.
=== Berechnung vun der Sëtzverdeelung ===
D'Sëtz an der Chamber ginn nom Prinzip vum "klengsten elektorale Quotient" verdeelt. All Partei kritt an all Walbezierk eng Zuel vu Sëtz déi proportionell zur Zuel vun de Wielerstëmmen ass, déi hir Lëscht am Ganze verbucht huet. D'Kandidaten déi déi meescht Stëmmen op der Lëscht haten, kommen an d'Chamber a bei Stëmmegläichheet gëtt ausgeloust.
Well déi limitéiert Zuel vun den Deputéiertesëtz an de [[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Walbezierker]] (aktuell 7,9, 21 an 23) net exakt proportionell zu den expriméierte Stëmme ka sinn, gëtt d'Sëtzverdeelung follgendermoosse festgehalen: fir ee konkreete Walbezierk gëtt en "nombre électoral" berechent andeems een all d'Stëmme vun alle Lëschten duerch d'Zuel vun de Sëtz am Walbezierk plus 1 deelt. Da gëtt fir all Lëscht gekuckt wéi dacks den "nombre électoral" an den Total vun de Stëmmen an der Lëscht passt, dat heescht all d'Stëmme vun der Lëscht gedeelt duerch den "nombre électoral" an dann no ënnen ofgerënnt ergëtt d'Zuel vun de Sëtz déi déi eng Partei scho mol sécher kritt.
Wann domat nach net all d'Sëtz an deem Walbezierk verdeelt sinn, da gëtt en neie Quotient pro Lëscht gerechent. An zwar ginn all d'Stëmme pro Lëscht duerch déi Zuel vu Sëtz déi d'Lëscht schonn huet, plus 1, gedeelt. D'Lëscht mam héchste Quotient kritt e weidere Sëtz. Wann dann d'Sëtz nach net all verdeelt sinn, da gëtt déi Prozedur widerholl.
=== Aktuell Period ===
Déi aktuell Chamber<sup>(Stand: 09.06.2026)</sup> setzt sech zesummen aus: 21 Deputéiert vun der CSV, 14 vun der DP, 12 vun der LSAP, 5 vun der ADR, 4 vun Déi Gréng, 2 vun de Piraten an 2 vun Déi Lénk<ref>{{Citation|URL=https://www.chd.lu/fr/deputies|Titel=Liste des Députés {{!}} Chambre des députés du grand-duché de Luxembourg|Gekuckt=19.09.2024|Wierk=www.chd.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Presidente vun all Fraktioun si <span style="background-color:#FF9;">giel</span> hannerluecht.
{{Div col|cols=3}}
<div style="page-break-inside:avoid">
==== [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|[[Fichier:Diane_Adehm.jpg|80px]]
|[[Diane Adehm]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Nancy_Arendt_(CSV),_2023-10.jpg|80px]]
|[[Nancy Arendt]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Maurice Bauer (CSV) 09-2023 (cropped).jpg|80px]]
|[[Maurice Bauer]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Jeff_Boonen_2024.jpeg|80px]]
|[[Jeff Boonen]]
|Norden
|-
|[[Fichier:Alex_Donnersbach_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Alex Donnersbach]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Emile_Eicher,_Concert_de_bienfaisance_MemoShoah_2014.jpg|80px]]
|[[Emile Eicher]]
|Norden
|-
|[[Fichier:Félix_Eischen,_faute_de_mieux.jpg|80px]]
|[[Félix Eischen]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Paul_Galles.jpg|80px]]
|[[Paul Galles]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Luxembourgish_Deputies_at_EC_Mar_2024_CROP_Françoise_Kemp.jpg|80px]]
|[[Françoise Kemp]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Marc_Lies_09-2022.jpg|80px]]
|[[Marc Lies]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Ricardo Marques 2026 (cropped).jpg|80px]]
|[[Ricardo Marques]]
|Osten
|-
|[[Fichier:Georges Mischo 2025 (cropped).jpg|80px]]
|[[Georges Mischo]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Octavie_Modert,_Inauguration_plaque_commémorative,_«Villa_Pauly»-101.jpg|80px]]
|[[Octavie Modert]]
|Osten
|-
|[[Fichier:Nathalie_Morgenthaler_2024.jpeg|80px]]
|[[Nathalie Morgenthaler]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Laurent Mosar (CSV) 09-2023 (cropped).jpg|80px]]
|[[Laurent Mosar]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Jean-Paul_Schaaf_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Jean-Paul Schaaf]]
|Norden
|-
|
|[[Charles Weiler]]
|Norden
|-
|[[Fichier:Stéphanie_Weydert_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Stéphanie Weydert]]
|Osten
|-
|[[Fichier:Claude_Wiseler_2024-01_(101)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Claude Wiseler]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Michel_Wolter_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Michel Wolter]]
|Süden
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Laurent_Zeimet_-_Bettembourg_01.jpg|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Laurent Zeimet]]
|bgcolor="#FF9"|Süden
|}
</div>
<div style="page-break-inside:avoid">
==== [[Demokratesch Partei|DP]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|[[Fichier:Barbara_Agostino_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Barbara Agostino]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Guy_Arendt,_Concert_en_mémoire_des_victimes_de_la_Shoah-102.jpg|80px]]
|[[Guy Arendt]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:André_Bauler_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[André Bauler]]
|Norden
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Gilles_Baum_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Gilles Baum]]
|bgcolor="#FF9"|Osten
|-
|[[Fichier:Simone_Beissel_09-2022.jpg|80px]]
|[[Simone Beissel]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Corinne_Cahen_(DP)_09-2023.jpg|80px]]
|[[Corinne Cahen]]
|Zentrum
|-
|
|[[Luc Emering]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Patrick_Goldschmidt_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Patrick Goldschmidt]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Gusty_Graas_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Gusty Graas]]
|Süden
|-
|[[Fichier:160127 Informal Meeting Ministers of Competitiveness - Day 1 EEK9332 (24560467091) -cropped Marc HANSEN.jpg|80px]]
|[[Marc Hansen (1971)|Marc Hansen]]
|Norden
|-
|[[Fichier:Echternach 09-2024, Carole Hartmann (102).jpg|80px]]
|[[Carole Hartmann]]
|Osten
|-
|[[Fichier:Mandy_Minella_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Mandy Minella]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Lydie_Polfer_2022_(cropped).jpg|80px]]
|[[Lydie Polfer]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Gérard_Schockmel_(DP)_09-2023.jpg|80px]]
|[[Gérard Schockmel]]
|Zentrum
|}
</div>
<div style="page-break-inside:avoid">
==== [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|[[Fichier:Dan_Biancalana_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Dan Biancalana]]
|Süden
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Portrait_Taina_Bofferding_(cropped).jpg|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Taina Bofferding]]
|bgcolor="#FF9"|Süden
|-
|[[Fichier:Liz Braz 2025 (cropped).jpg|80px]]
|[[Liz Braz]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Francine Closener, Gunther Oettinger, Nuno Crato 2015 (cropped).jpg|80px]]
|[[Francine Closener]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Yves_Cruchten_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Yves Cruchten]]
|Süden
|-
|
|[[Claire Delcourt]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Mars_Di_Bartolomeo_2014-07.JPG|80px]]
|[[Mars Di Bartolomeo]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Georges_Engel_(LSAP)_09-2023.jpg|80px]]
|[[Georges Engel]]
|Süden
|-
|[[Fichier:Franz_Fayot_(LSAP)_09-2023.jpg|80px]]
|[[Franz Fayot]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Claude_Haagen,_Ausstellung_«Luxemburger_in_der_Polizei_des_NS-Staates»-101.jpg|80px]]
|[[Claude Haagen]]
|Norden
|-
|[[Fichier:Ben_Polidori_2024.jpeg|80px]]
|[[Ben Polidori]]
|Norden
|-
|
|[[Ben Streff]]
|Osten
|}
==== [[Alternativ Demokratesch Reformpartei|ADR]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|[[Fichier:Dan_Hardy_(chd.lu)_(cropped).jpg|80px]]
|[[Dan Hardy]]
|Süden
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Fred_Keup_(Chambre_des_députés,_Luxembourg).png|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Fred Keup]]
|bgcolor="#FF9"|Süden
|-
|[[Fichier:Luxembourg, Michel Lemaire (102) (cropped).jpg|80px]]
|[[Michel Lemaire]]
|Norden
|-
|[[Fichier:Alexandra_Schoos_2024.jpeg|80px]]
|[[Alexandra Schoos]]
|Osten
|-
|[[Fichier:Tom_Weidig_(ADR)_09-2023.jpg|80px]]
|[[Tom Weidig]]
|Zentrum
|}
</div>
{{Div col end}}
{{Div col|cols=3}}
<div style="page-break-inside:avoid">
==== [[Déi Gréng]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|[[Fichier:Djuna_Bernard_(déi_gréng)_09-2023.jpg|80px]]
|[[Djuna Bernard]]
|Zentrum
|-
|[[Fichier:Meris Šehović (2021) (cropped).png|80px]]
|[[Meris Šehović]]
|Süden
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Sam Tanson 2023 (cropped).jpg|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Sam Tanson]]
|bgcolor="#FF9"|Zentrum
|-
|[[Fichier:Joëlle_WELFRING_24-10-2022_ENVCO (cropped).jpg|80px]]
|[[Joëlle Welfring]]
|Süden
|}
</div>
<div style="page-break-inside:avoid">
==== [[Piratepartei Lëtzebuerg|Piraten]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Sven_Clement_(Piraten)_09-2023.jpg|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Sven Clement]]
|bgcolor="#FF9"|Zentrum
|-
|[[Fichier:Marc_Goergen,_Députéierten_vun_der_Piratepartei_Lëtzebuerg.jpg|80px]]
|[[Marc Goergen (Politiker)|Max Goergen]]
|Süden
|}
</div>
<div style="page-break-inside:avoid">
==== [[Déi Lénk]] ====
{| class="wikitable sortable"
! Foto
! width="20px" |Numm
! width="20px" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
|-
|bgcolor="#FF9"|[[Fichier:Marc Baum 2025 (cropped).jpg|80px]]
|bgcolor="#FF9"|[[Marc Baum]]
|bgcolor="#FF9"|Süden
|-
|[[Fichier:David_Wagner_(déi_Lénk)_09-2023_(cropped).jpg|80px]]
|[[David Wagner (Politiker)|David Wagner]]
|Zentrum
|}
</div>
{{Div col end}}
* Kuckt och: [[Chamberwale vum 8. Oktober 2023]]
=== Period 2018-2023 ===
Un der Wal 2018 hunn insgesamt 10 Parteien deelgeholl. Dovunner goufe 7 Parteien an d'Parlament gewielt: CSV (21), DP (12), LSAP (10), Déi Gréng (9), ADR (4), Déi Lénk (2), Piraten (2). D'Piraten sinn fir d'éischt Kéier an hirer Geschicht an d'Chamber gewielt ginn. D'KPL, déi Konservativ an d'Beweegung Demokratie krute kee Sëtz.
{| class="wikitable"
!ADR
* [[Fernand Kartheiser]]
* [[Fred Keup]]
* [[Jeff Engelen]]
* [[Roy Reding]]
CSV
* [[Martine Hansen]]
* [[Gilles Roth]]
* [[Claude Wiseler]]
* [[Serge Wilmes]]
* [[Laurent Mosar]]
* [[Viviane Reding]]
* [[Paul Galles]]
* [[Diane Adehm]]
* [[Marc Lies]]
* [[Marc Spautz]]
* [[Michel Wolter]]
* [[Félix Eischen]]
* [[Nancy Arendt]]
* [[Georges Mischo]]
* [[Jean-Marie Halsdorf]]
* [[Emile Eicher]]
* [[Ali Kaes]]
* [[Jean-Paul Schaaf]]
* [[Françoise Hetto]]
* [[Octavie Modert]]
* [[Léon Gloden]]
Déi Gréng
* [[Josée Lorsché]]
* [[Carlo Back]]
* [[Charles Margue]]
* [[Marc Hansen (1968)|Marc Hansen]]
* [[Semiray Ahmedova]]
* [[Stéphanie Empain]]
* [[François Benoy]]
* [[Chantal Gary]]
* [[Djuna Bernard]]
!Déi Lénk
* [[Marc Baum]]
* [[David Wagner (Politiker)|David Wagner]]
DP
* [[Gilles Baum]]
* [[Lydie Polfer]]
* [[Simone Beissel]]
* [[Guy Arendt]]
* [[Fernand Etgen]]
* [[Gusty Graas]]
* [[Frank Colabianchi]]
* [[André Bauler]]
* [[Pierre-Marc Knaff]]
* [[Claude Lamberty]]
* [[Max Hahn]]
* [[Carole Hartmann]]
LSAP
* [[Georges Engel]]
* [[Mars Di Bartolomeo]]
* [[Cécile Hemmen]]
* [[Lydia Mutsch]]
* [[Claude Haagen]]
* [[Simone Asselborn-Bintz]]
* [[Francine Closener]]
* [[Yves Cruchten]]
* [[Dan Biancalana]]
* [[Tess Burton]]
Piraten
* [[Sven Clement]]
* [[Marc Goergen (Politiker)|Marc Goergen]]
|}
=== Period 2013-2018 ===
{{Update}}
No der virgezunner [[Chamberwale vum 20. Oktober 2013|Wal vum 20. Oktober 2013]], bei där 9 Parteien ugetruede waren, sinn der schliisslech 6 am Parlament: ADR (3), CSV (23), déi lénk (2), DP (13), LSAP (13), Déi Gréng (6). Gewielt goufen:
{| align=center width=100% cellspacing=0 cellpadding=10
|valign=top width=50%|
==== ADR ====
* [[Gast Gibéryen]]
* [[Fernand Kartheiser]]
* [[Roy Reding]]
==== CSV ====
* [[Diane Adehm]]
* [[Sylvie Andrich-Duval]]
* [[Nancy Arendt]]
* [[Emile Eicher]]
* [[Félix Eischen]]
* [[Léon Gloden]]
* [[Jean-Marie Halsdorf]]
* [[Martine Hansen]]
* [[Françoise Hetto-Gaasch]]
* [[Ali Kaes]]
* [[Marc Lies]]
* [[Martine Mergen]] (am Okt. 2014 nogeréckelt fir de [[Luc Frieden]])
* [[Paul-Henri Meyers]]
* [[Octavie Modert]]
* [[Laurent Mosar]]
* [[Marcel Oberweis]]
* [[Gilles Roth]]
* [[Marco Schank]]
* [[Marc Spautz]]
* [[Serge Wilmes]]
* [[Claude Wiseler]] (zanter Okt. 2014 Fraktiounspresident)
* [[Michel Wolter]]
* [[Laurent Zeimet]] (de 4.11.2014 nogeréckelt fir de [[Jean-Claude Juncker]])
gewielt, ma am Sept. 2014 zeréckgetrueden:
* ([[Luc Frieden]], goung an d'Privatwirtschaft)
* ([[Jean-Claude Juncker]], gouf President vun der Europäescher Kommissioun)
====Déi Lénk====
* [[David Wagner (Politiker)|David Wagner]] (am Abrëll 2015 fir de [[Justin Turpel]] nogeréckelt)
* [[Marc Baum]] (den 20. Abrëll 2016 fir de [[Serge Urbany]] nogeréckelt)
|valign=top|
|valign=top width=50%|
==== DP ====
* [[André Bauler]] (Bis Mäerz 2014 Staatssekretär, dann erëm Deputéierten)
* [[Eugène Berger]] (Fraktiounspresident)
* [[Gilles Baum]] (réckelt fir d'[[Maggy Nagel]] no)
* [[Simone Beissel]]
* [[Frank Colabianchi]] (den 1. Februar 2018 fir d'[[Anne Brasseur]] nogeréckelt).
* [[Lex Delles]]
* [[Joëlle Elvinger]] (réckelt fir d'[[Corinne Cahen]] no)
* [[Gusty Graas]]
* [[Max Hahn]] (réckelt fir de [[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]] no)
* [[Alexandre Krieps]]
* [[Claude Lamberty]] (Enn Dezember 2015 fir de [[Guy Arendt]] nogeréckelt, wéi dee Staatssekretär gouf. De Guy Arendt war sengersäits fir den [[Xavier Bettel]] nogeréckelt, dee Premierminister gouf).
* [[Edy Mertens]] (réckelt fir den [[André Bauler]] no)
* [[Lydie Polfer]]
==== Déi Gréng ====
* [[Sam Tanson]] (den 1. Abrëll 2018 fir de [[Claude Adam]] nogeréckelt, dee sengersäits fir de [[François Bausch]] nogeréckelt war)
* [[Roberto Traversini]] (réckelt fir de [[Félix Braz]] no)
* [[Gérard Anzia]] (réckelt fir d'[[Christianne Wickler]] no, déi hirersâits fir de [[Camille Gira]] nogeréckelt war)
* [[Henri Kox]]
* [[Josée Lorsché]]
* [[Viviane Loschetter]] (Fraktiounspresidentin)
==== LSAP ====
* [[Marc Angel (Politiker)|Marc Angel]]
* [[Fränk Arndt]] (réckelt fir de [[Romain Schneider]] no)
* [[Simone Asselborn-Bintz]] (den 1. Abrëll 2018 fir de [[Roger Negri]] nogeréckelt; dëse war no de Wale fir de [[Jean Asselborn]] nogeréckelt.
* [[Alex Bodry]] (Fraktiounspresident)
* [[Taina Bofferding]] (réckelt fir d'[[Lydia Mutsch]] no)
* [[Tess Burton]] (réckelt fir den [[Nicolas Schmit]] no)
* [[Yves Cruchten]]
* [[Claudia Dall'Agnol]] (réckelt fir den [[Dan Kersch]] no)
* [[Mars di Bartolomeo]]
* [[Georges Engel]]
* [[Franz Fayot]]
* [[Claude Haagen]]
* [[Cécile Hemmen]] (réckelt fir den [[Etienne Schneider]] no)
|}
===Period 2009-2013===
D'uerdentlech Sëtzung 2009/2010 huet sech sech aus deenen Deputéiert zesummegesat, déi bei de [[Chamberwale vum 7. Juni 2009]] direkt gewielt goufen, respektiv nogeréckelt sinn als Ersatz fir déi, déi gewielt goufen, awer en Amt als Minister ugeholl hunn.
Zanterhier koum et zu e puer Verännerungen, fir Deputéiert z'ersetzen, déi op hiert Amt verzicht hunn, resp. gestuerwe sinn.
Den 19. Juli 2013 huet de Groussherzog [[Henri vu Lëtzebuerg|Henri]] ugekënnegt, nodeem et den 11. Juli am Kader vun der Debatt ëm d'Konklusioune vun der [[SREL]]-Enquêtëkommissioun kloer gi war, datt d'[[Regierung Juncker-Asselborn II]] keng Majoritéit méi hanner sech hat, datt en d'Chamber de 7. Oktober 2013 opléise géif an et den [[Chamberwale vum 20. Oktober 2013|20. Oktober zu Neiwale]] kéim.<ref>[http://news.rtl.lu/bommeleeer/news//454006.html 7. Oktober: Chamber opgeléist! 20. Oktober: Nei gewielt!] RTL.lu - 19.07.2013, 18:11 | Fir d'lescht aktualiséiert: 19.07.2013, 18:36.</ref>
{| align=center width=100% cellspacing=0 cellpadding=10
|valign=top width=50%|
==== ADR ====
* [[Gast Gibéryen]]
* [[Fernand Kartheiser]]
==== CSV ====
* [[Diane Adehm]] (zanter Mäerz 2011)
* [[Sylvie Andrich-Duval]]
* [[Nancy Arendt]]
* [[Fernand Boden]]
* [[Lucien Clement]]
* [[Christine Doerner]]
* [[Emile Eicher]]
* [[Félix Eischen]]
* [[Marie-Josée Frank]]
* [[Léon Gloden]]
* [[Norbert Haupert]]
* [[Ali Kaes]]
* [[Marc Lies]]
* [[Pierre Mellina]] (zanter dem 14. Mee 2013)
* [[Martine Stein-Mergen|Martine Mergen]]
* [[Paul-Henri Meyers]]
* [[Laurent Mosar]]
* [[Marcel Oberweis]]
* [[Gilles Roth]]
* [[Jean-Paul Schaaf]]
* [[Tessy Scholtes]] (zanter dem 3. Mee 2011)
* [[Robert Weber]]
* [[Lucien Weiler]]
* [[Raymond Weydert]]
* [[Serge Wilmes]] (zanter dem 11. Oktober 2011)
* [[Michel Wolter]]
====onofhängeg====
* [[Jean Colombera]] (bis Enn 2012 ADR, zanterhier ouni Partei)
* [[Jacques-Yves Henckes]] (bis Enn 2012 ADR, zanterhier ouni Partei)
|valign=top|
|valign=top width=50%|
==== DP ====
* [[André Bauler]]
* [[Eugène Berger]]
* [[Xavier Bettel]]
* [[Anne Brasseur]]
* [[Fernand Etgen]]
* [[Alexandre Krieps]] (vum 9. Oktober 2012 un)
* [[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]]
* [[Lydie Polfer]]
* [[Carlo Wagner]]
==== Déi Gréng ====
* [[Claude Adam]]
* [[François Bausch]]
* [[Félix Braz]]
* [[Camille Gira]]
* [[Henri Kox]]
* [[Josée Lorsché]] (zanter dem 6. Juli 2011)
* [[Viviane Loschetter]]
==== Déi Lénk ====
* [[Serge Urbany]] (zanter dem 16. November 2011)
==== LSAP ====
* [[Marc Angel (Politiker)|Marc Angel]]
* [[Alex Bodry]]
* [[Claudia Dall'Agnol]]
* [[Fernand Diederich]]
* [[Georges Engel]] (zanter dem 1. Februar 2012)
* [[Ben Fayot]]
* [[Claude Haagen]]
* [[Jean-Pierre Klein (1944)|Jean-Pierre Klein]]
* [[Lucien Lux]]
* [[Lydia Mutsch]]
* [[Roger Negri]]
* [[Ben Scheuer]]
* [[Roland Schreiner]] (zanter dem 22. November 2012).
|}
[[Fichier:Composition de la chambre des députés au Luxembourg.jpg|right|350px]]
Net méi dobäi:
* [[Jean-Louis Schiltz]], CSV (September 2009 bis Februar 2011)
* [[Mill Majerus]], CSV (vum 8. Juli 2009 bis den 1. Abrëll 2011 †)
* [[Jean Huss]], déi Gréng (September 2009 bis Juli 2011)
* [[Lucien Thiel]], CSV (vum 8. Juli 2009 bis de 25. August 2011 †)
* [[André Hoffmann (Politiker)|André Hoffmann]], Déi Lénk, (vum 8. Juli 2009 bis de 15. November 2011)
* [[Lydie Err]], LSAP, (vum 8. Juli 2009 bis den 31. Januar 2012)
* [[Paul Helminger]], DP, (vum 8. Juli 2009 bis den 9. Oktober 2012)
* [[Vera Spautz]], LSAP, (vum 8. Juli 2009 bis de 14. November 2012)
* [[Marc Spautz]], CSV, (bis den 30. Abrëll 2013, wou e Minister gouf)
===Period 2004-2009===
D'Chamberdeputéiert, déi bei de [[Chamberwale vum 13. Juni 2004|Wale vum 13. Juni 2004]] an d'Chamber gewielt goufen, sinn 2577-mol a Kommissiounssëtzungen zesummekomm, an 260-mol an ëffentleche Sëtzungen. Et si 496 Projet-de-loië gestëmmt ginn, 38 Proposition-de-loien an 10 Verfassungsännerungen (vu 16 Projeten). 77 Debatte goufe gefouert, et gouf 56 Heure-d'actualitéen an 3335 parlamentaresch Ufroen un d'Regierung.<ref>''Discours de fin de législature de M. le président''. Séance ordinairee 2008-2009; Séance publique n° 53 vum 13. Mee 2009; am: Chambre des Députés Luxembourg: Compte-rendu des séances publiques no 17, session ordinaire 2008-2009, S. 666.</ref>
====Uerdentlech Sëtzung 2008/2009====
D'uerdentlech Sëtzung 2008-2009 huet sech zesummegesat aus 4 Deputéiert vun der [[ADR]], 24 vun der [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]], 7 vun [[Déi Gréng]], 10 vun der [[Demokratesch Partei|DP]], 14 vun der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]], an 1 ouni Partei (Stand: Juni 2009):
{| align=center width=100% cellspacing=0 cellpadding=10
|valign=top width=50%|
==== ADR ====
* [[Gaston Gibéryen]]
* [[Jacques-Yves Henckes]]
* [[Jean-Pierre Koepp]]
* [[Robert Mehlen]]
==== CSV ====
* [[Sylvie Andrich-Duval]]
* [[Nancy Arendt]]
* [[Lucien Clement]]
* [[Christine Doerner]]
* [[Marie-Josée Frank]]
* [[Fabienne Gaul]]
* [[Marcel Glesener]]
* [[Norbert Haupert]]
* [[Françoise Hetto-Gaasch]]
* [[Aly Kaes]]
* [[Paul-Henri Meyers]]
* [[Laurent Mosar]]
* [[Marcel Oberweis]]
* [[Gilles Roth]]
* [[Marcel Sauber]]
* [[Jean-Paul Schaaf]]
* [[Marco Schank]]
* [[Marc Spautz]]
* [[Martine Stein-Mergen]]
* [[Fred Sunnen]]
* [[Lucien Thiel]]
* [[Lucien Weiler]]
* [[Raymond Weydert]]
* [[Michel Wolter]]
|valign=top|
|valign=top width=50%|
==== Déi Gréng ====
* [[Claude Adam]]
* [[François Bausch]]
* [[Félix Braz]]
* [[Camille Gira]]
* [[Jean Huss]]
* [[Henri Kox]]
* [[Viviane Loschetter]]
==== DP ====
* [[Xavier Bettel]]
* [[Eugène Berger]]
* [[Anne Brasseur]]
* [[Fernand Etgen]]
* [[Colette Flesch]]
* [[Charles Goerens]]
* [[Paul Helminger]]
* [[Alexandre Krieps]]
* [[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]]
* [[Carlo Wagner]]
==== LSAP ====
* [[Marc Angel (Politiker)|Marc Angel]]
* [[Alex Bodry]]
* [[John Castegnaro]]
* [[Claudia Dall'Agnol]]
* [[Fernand Diederich]]
* [[Lydie Err]]
* [[Ben Fayot]]
* [[Jean-Pierre Klein (1944)|Jean-Pierre Klein]]
* [[Lydia Mutsch]]
* [[Roger Negri]]
* [[Jos Scheuer]]
* [[Roland Schreiner]]
* [[Romain Schneider]]
* [[Vera Spautz]]
==== Ouni Partei ====
* [[Aly Jaerling]]
|}
== Presidente vun der Chamber ==
{{Méi Info 1|Chamberpresidenten}}
== Literatur zum Theema ==
* Nicolas Als, Robert L. Philippart: ''La Chambre des Députés, Histoire et Lieux de Travail'', Chambre des Députés du Grand-Duché de Luxembourg, 1994, ISBN 2-87954-021-6
* Alex Bodry: "Le Parlement dans le système politique du Luxembourg: Le régime parlementaire du Luxembourg - mythe ou réalité?" Am: ''Tageblatt'' Nr.240 vum 13. Oktober 2008, S. 15-18 an Nr. 241 vum 14. Oktober 2008.
* Claude Frieseisen, Marie-Paule Jungblut, Michel Pauly (ënner der Leedung vun), '' "...la volonté de la Chambre qui est la volonté du pays." (Eugène Schaus, 22/11/1966) - Un florilège de débats parlementaires luxembourgeois (1848-2008)''; Lëtzebuerg (Chambre des Députés), 2019; 456 S.; ISBN 978-2-87978-215-7
== Kuckt och ==
* [[Legislativ Prozedur (Lëtzebuerg)]]
* [[Chamber TV]]
* [[Assemblée constituante vun 1848 (Lëtzebuerg)|Assemblée constituante vun 1848]]
* [[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)|Assemblée consultative vun 1945]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Chambre des députés|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.chd.lu Offiziell Internetsäit vun der Chamber]
* [https://query.an.etat.lu/Query/archivplansuche.aspx?ID=750461 D'Archive vun der Chamber 1848-1940]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Politik zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Parlamenter]]
5f7iqs52p4popn4c7xc2yivfzefsp77
1944
0
3032
2681283
2667725
2026-06-09T16:05:14Z
Johnny Chicago
17
/* Gebuer */
2681283
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
[[Fichier:Utah Beach Landing.jpg|400px|thumb|D'Landung vun den Alliierten an der Normandie (Utah Beach).]]
== Evenementer ==
=== Europa ===
====Zweete Weltkrich====
* [[22. Januar]]: Déi Alliéiert landen an [[Italien|Italie]] südlech vu [[Roum]].
* [[28. Januar]]: D'[[Rout Arméi]] befreit [[Sankt Petersburg|Leningrad]], dat vun der Wehrmacht agekesselt gi war.
* [[22. Februar]]: D'Amerikaner bombardéieren iertemlech [[Nijmegen]]; 800 Leit kommen ëm d'Liewen.
* {{4. Mäerz}}: Ufank vun der Fréijoersoffensiv vun der Rouder Arméi; d'Wehrmacht zitt sech no an no aus der [[Ukrain]] zeréck.
* [[19. Mäerz]]: [[Ungarn]] gëtt vun Däitschland besat ''(Unternehmen Margarethe)''.
* {{4. Juni}}: Roum gëtt vun den Amerikaner befreit.
* {{6. Juni}}: ''[[D-Day]]''; [[Operation Overlord]]: Debarquement vun den Alliéierten an der [[Normandie]].
* [[10. Juni]]: Eng Unitéit vun der [[Waffen-SS]] ermuert bal all Awunner vun [[Oradour-sur-Glane]].
* {{3. Juli}}: [[Minsk]] gëtt vun der Rouder Arméi zeréckeruewert, 100.000 däitsch Zaldote gi gefaange geholl.
* [[23. Juli]]: D'[[KZ Majdanek]] ass dat éischt vun de Vernichtungslageren, dat befreit gëtt.
* [[31. Juli]]: Panzerschluecht vun [[Avranches]]; d'Alliéiert duerchbriechen déi däitsch Westfront.
* [[20. Juli]]: En [[Attentat]] op den [[Adolf Hitler|Hitler]] duerch de [[Claus Schenk von Stauffenberg|Stauffenberg]] geet schif.
* [[12. August]]: D'[[Waffen-SS]] erschéisst 560 Leit (bal all Fraen a Kanner) vum Duerf [[Sant'Anna di Stazzema]].
* [[15. August]]: Amerikanesche a franséisch Verbänn landen tëscht [[Toulon]] a [[Cannes]] ([[Operation Dragoon]]).
* [[25. August]]: [[Paräis]] ass befreit.
* [[28. August]]: D'Wehrmacht kapituléiert zu [[Marseille]].
* [[29. August]] / [[30. August]]: [[Königsberg (Preisen)|Königsberg]], gëtt duerch brittesch Bommenugrëffer zerstéiert.
* {{4. September}}: Brittesch Truppe besetzen [[Antwerpen]].
* [[11. September]]: No der Befreiung vu Lëtzebuerg (kuckt ënnen) réckelen amerikanesch Truppe vu [[Stolzebuerg]] aus fir d'éischt bis an Däitschland eran.
* [[17. September]]: Ufank vun der Loftlandung ''[[Operatioun Market Garden]]''
* [[25. September]]: Den [[Adolf Hitler]] gëtt den Uerder, e „[[Volkssturm]]“ opzesetzen, woubäi Jugendlecher an al Männer agesat ginn.
* {{1. Oktober}}: Beim [[Massaker vu Marzabotto]] ermuerde [[Wehrmacht]] an [[Schutzstaffel|SS]] iwwer 800 Zivilisten.
* {{2. Oktober}}: D'[[Warschauer Revolt]] ass um Enn; d'[[Polnesch Heemechtsarméi]] kapituléiert; déi Däitsch zerstéiere [[Warschau]] bal ganz (vum 19. Oktober un).
* [[10. Oktober]]: D'Rout Arméi réckelt viru bis un d'däitsch Grenz an [[Ostpreisen]].
* [[15. Oktober]]: Ungarn schléisst e Waffestëllstand mat den Alliéierten.
* [[16. Oktober]]: De ''Reichsverweser'' an Ungarn, [[Miklós Horthy]] muss op den Drock vun den Däitschen hin ofdanken, Nofollger gëtt de [[Pfeilkreuzler]] [[Ferenc Szálasi]].
* [[20. Oktober]]: D'Rout Arméi hëlt [[Belgrad]] an.
* {{8. November}}: D'Kanadier gewannen d'Schluecht ëm d'[[Schelde]]mëndung, déi den 2. Oktober ugefaangen hat.
* [[22. November]]: [[Metz]] gëtt duerch d'Amerikaner befreit.
* [[29. November]]: [[Albanien]] ass befreit.
===== Lëtzebuerg =====
[[File:Aerial view of the bombed marshalling yards at Bettembourg, Luxembourg, in 1944 (204918097).jpg|200px|thumb|Bombardement op d'Eisebunnsatelieren zu Beetebuerg]]
[[Fichier:Liberation of Wiltz in Luxembourg.jpg|thumb|200px|[[Ardennenoffensiv]]: [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] gëtt de 25. Dezember vun den Amerikaner zeréckeruewert; zerschossent Spidol.]]
* [[25. Februar]]: 23 Lëtzebuerger [[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzler]] ginn am Bësch beim [[KZ Hinzert]] higeriicht.
* [[23. Mäerz]]: D'Resistenzlerorganisatiounen LVL ([[Letzeburger Vollekslegio'n]]), LPL ([[Lëtzeburger Patriote Liga]]) an LRL ([[Lëtzebuerger Roude Léiw]]) schléisse sech an der ''Union des mouvements de résistance luxembourgeois'' ([[Unio'n vun de Fräiheetsorganisatiounen]]) zuesummen.
* {{9. Mee}}: Amerikanesch Fligere bombardéieren um 9h53 d'[[Gare (Stad Lëtzebuerg)|Stater Gare]]; et gëtt 59 Doudeger an 160 Blesséierter.
*[[11. Mee]]: Amerikanesch Fligere bombardéieren d'[[Gare Beetebuerg|Gare vu Beetebuerg]]; 27 Leit kommen dobäi ëm d'Liewen.
* [[14. Juli]]: De Joergang 1927 gëtt an de [[Reichsarbeitsdienst]] an an d'[[Wehrmacht]] [[zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|zwangsrekrutéiert]].
* [[31. August]]-[[1. September]]: Eng 10.000 [[Nazikollaboratioun zu Lëtzebuerg|Kollaborateure]] verloossen d'Land.
* {{9. September}}: D'Zaldote vun der 3. US-Army kommen zu [[Péiteng]] iwwer d'Grenz.
* [[10. September]]: D'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] ass befreit. De [[Felix vu Bourbon-Parma|Prënz Felix]] an de [[Jean vu Lëtzebuerg|Prënz Jean]] gi vum Vollek enthusiastesch gefeiert.
* [[23. September]]: D'[[Exilregierung|Regierung]] kënnt aus dem Exil erëm.
* [[23. November]]: Déi sougenannt ''[[Regierung vun der Befreiung]]'' hëlt hir Aarbecht op.
* {{6. Dezember}}: D'[[Chamber]] kënnt eng éischt Kéier no der Besatzung nees zesummen. Well awer just 25 vun de 55 Deputéiert vu virum Krich do waren - déi aner ware gestuerwen, a Krichsgefaangeschaft, oder stoungen a Verdacht op Kollaboratioun - war se onfäeg, Decisiounen ze huelen, an d'Sëtzung gouf nees zougemaach.
* [[16. Dezember]]: Ufank vun der [[Ardennenoffensiv]]; den Norde vum Land gëtt nees vun däitschen Truppe besat.
* [[25. Dezember]]: D'[[Œuvre nationale de secours grande-duchesse Charlotte]] gëtt gegrënnt.
* [[26. Dezember]]: D'Wehrmacht sprengt op hirem Réckzuch déi [[Iechternacher Basilika]].
====Soss====
* [[17. Juni]]: [[Island]] gëtt vun [[Dänemark]] onofhängeg.
* {{1. August}}: De [[Carl Gustaf Emil Mannerheim|Gustaf Mannerheim]] gëtt Räichspresident a [[Finnland]].
* [[23. August]]: Bei engem [[Staatsstreech]] a [[Rumänien]] iwwerhëlt de Kinnek d'Muecht, schléisst e Waffestëllstandsofkommes mat den Alliéierten an erkläert Däitschland de Krich.
* {{5. September}}: D'[[Sowjetunioun]] erkläert [[Bulgarien]] de Krich.
* [[15. September]]: Bulgarie gëtt eng Volleksrepublik, mam [[Wassil Kolarow]] als provisoresche President.
=== Afrika ===
=== Amerika ===
==== USA ====
==== Südamerika ====
=== Asien ===
* {{3. Februar}}: D'US-Arméi eruewert mat de [[Marshallinselen]] eng éischt Kéier am Krich e virdru japaneschen Territoire.
* [[26. Oktober]]: Amerikanesch an australesch Verbänn gewannen d'Loft- a Séischluecht am [[Philippinnen|philippinnesche]] [[Golf vu Leyte]].
=== Ozeanien & Pazifik ===
=== Arabesch Welt an Noen Osten ===
* {{1. Januar}}: [[Libanon]] a [[Syrien]] ginn onofhängeg.
== Konscht a Kultur ==
=== Molerei ===
=== Literatur ===
=== Musek ===
== Ekonomie ==
* 1. Juli bis 22. Juli: [[Konferenz vu Bretton Woods]]: 44 Staate gi sech doriwwer eens, eng [[Weltbank]] an den [[Internationale Wärungsfonds]] opzesetzen.
== Wëssenschaft an Technik ==
== Gebuer ==
* [[Charles W. Juels]], US-amerikaneschen Amateurastronom.
* [[Erich Langjahr]], Schwäizer Filmregisseur, Produzent a Kameramann.
* {{1. Januar}}: [[Umar Hasan Ahmad al-Baschir]], Staatschef vu Sudan.
* {{4. Januar}}: [[Judy Winter]], däitsch Schauspillerin.
* {{9. Januar}}: [[Jimmy Page]], brittesche Museker, Gittarist.
* [[10. Januar]]: [[Alain Fleischer]], franséische Filmregisseur, Fotograf a Schrëftsteller.
* [[12. Januar]]: [[Joe Frazier]], US-amerikanesche Boxer.
* [[16. Januar]]: [[Thomas Fritsch]], däitsche Schauspiller a Schlagersänger.
* 16. Januar: [[Marilù Tolo]], italieenesch Schauspillerin.[[Fichier:Françoise Hardy05.JPG|thumb|100px|Françoise Hardy]]
* [[17. Januar]]: [[Françoise Hardy]], franséisch Schlagersängerin, Texterin, Komponistin a Filmschauspillerin.
* [[18. Januar]]: [[Alexander Van der Bellen]], éisträicheschen Ekonomist a Politiker; Bundespresident.
* [[21. Januar]]: [[Roby Stahl]], Lëtzebuerger Politiker
* [[22. Januar]]: [[Angela Winkler]], däitsch Schauspillerin.
* [[23. Januar]]: [[Rutger Hauer]], hollännesche Schauspiller.
* [[24. Januar]]: [[Jean-Pierre Klein]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[25. Januar]]: [[Alfred Gulden]], däitsche Schrëftsteller, Dramatiker, Lidder- a Filmmécher.
* 25. Januar: [[Anita Pallenberg]], däitsch Schauspillerin a Moudendesignerin.
* [[27. Januar]]: [[Mairead Corrigan]], Nordiresch Friddensaktivistin, Friddensnobelpräisdréiesch 1976.
* [[28. Januar]]: [[John Tavener]], englesche Komponist.
* {{6. Februar}}: [[Claude Meintz]], lëtzebuergeschen Archivist.
* {{8. Februar}}: [[Sebastião Salgado]], brasilianesche Fotograf.
* {{9. Februar}}: [[Francis Girod]], franséische Filmregisseur, Schauspiller, Dréibuchauteur, a Filmproduzent.
* [[12. Februar]]: [[Yves Afonso]], franséische Schauspiller.
* [[13. Februar]]: [[Stockard Channing]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[14. Februar]]: [[Carl Bernstein]], US-amerikanesche Journalist.
* 14. Februar: [[Alan Parker]], brittesche Filmregisseur.
* 14. Februar: [[Egide Thein]], lëtzebuergeschen Offizéier an Diplomat.
* [[15. Februar]]: [[Florence Giorgetti]], franséisch Schauspillerin.
* [[22. Februar]]: [[Jonathan Demme]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[23. Februar]]: [[Johnny Winter]], US-amerikanesche Blues-Gittarist.
* [[24. Februar]]: [[Dominique Prado]], franséisch Schauspillerin.
* [[28. Februar]]: [[Sepp Maier]], däitsche Foussballspiller.
* {{1. Mäerz}}: [[Roger Wohlfart]], lëtzebuergesche Moler a Karikaturist.
* {{2. Mäerz}}: [[Uschi Glas]], däitsch Schauspillerin.
* {{4. Mäerz}}: [[Bonnie Lynn Adelson]], US-amerikanesch Paukisitin.
* {{0}}4. Mäerz: [[Ulrich Roski]], däitsche Lidder-Mécher.
* {{0}}4. Mäerz: [[Bobby Womack]], US-amerikanesche Sänger a Lidderauteur.
* {{6. Mäerz}}: [[Kiri Te Kanawa]], neiséilännesch Sopransängerin.
* {{0}}6. Mäerz: [[Jacques Renard (Filmregisseur)|Jacques Renard]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[13. Mäerz]]: [[Guy Bernardin]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* 13. Mäerz: [[Chris Roberts (Sänger)|Chris Roberts]], däitsche Sänger.
* [[14. Mäerz]]: [[Sigi Rothemund]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[16. Mäerz]]: [[Andrew S. Tanenbaum]], US-amerikaneschen Informatiker.
* [[17. Mäerz]]: [[Jürgen Peters]], däitsche Gewerkschaftsfonctionnaire.
* [[18. Mäerz]]: [[Ott Neuens]], lëtzebuergesche Moler.
* [[20. Mäerz]]: [[Erwin Neher]], Wëssenschaftler an Nobelpräisdréier.
* 20. Mäerz: [[Norbert Reiland]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[21. Mäerz]]: [[Marie-Christine Barrault]], franséisch Schauspillerin.
* 21. Mäerz: [[Gila von Weitershausen]], däitsch Schauspillerin.
* [[23. Mäerz]]: [[Ric Ocasek]], US-amerikanesche Museker.
* [[24. Mäerz]]: [[Vojislav Koštunica]], serbesche Politiker, President vu Jugoslawien a Premierminister vu Serbien.
* [[26. Mäerz]]: [[Diana Ross]], US-amerikanesch Sängerin a Schauspillerin.
* {{2. Abrëll}}¨: [[Martine Brochard]], franséisch-italieenesch Schauspillerin.
* {{3. Abrëll}}¨: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{5. Abrëll}}: [[Willeke van Ammelrooy]], hollännesch Schauspillerin.
[[Fichier:Gerhard Schröder (cropped).jpg|thumb|100px|Gerhard Schröder]]
* {{7. Abrëll}}: [[Gerhard Schröder]], däitsche Politiker, [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]].
* [[11. Abrëll]]: [[John Milius]], US-amerikanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* 11. Abrëll: [[Nicoletta]] (Nicole Grisoni), franséisch Sängerin.
* [[14. Abrëll]]: [[Henri Klein]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[16. Abrëll]]: [[Elmar Wepper]], däitsche Schauspiller a Synchronspriecher.
* [[17. Abrëll]]: [[Paul Scheuer]], lëtzebuergesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmschauspiller.
* [[19. Abrëll]]: [[James Heckman]], US-amerikaneschen Ekonomist, Nobelpräisdréier.
* [[21. Abrëll]]: [[Alexandre Marius Dées de Sterio]], lëtzebuergeschen Universitéitsprofesser.
* [[22. Abrëll]]: [[Steve Fossett]], US-amerikaneschen Aventurier.
* [[23. Abrëll]]: [[Niklaus Schilling]], Schwäizer Filmregisseur.
* 23. Abrëll: [[Jean-François Stévenin]], franséische Schauspiller a Filmregisseur.
* [[25. Abrëll]]: [[Christine Ockrent]], belsch Journalistin.
* [[28. Abrëll]]: [[Jean-Claude Van Cauwenberghe]], belsche Politiker.
* 28. Abrëll: [[Günter Verheugen]], däitsche Politiker, EU-Kommissär.
* 28. Abrëll: [[Jacques Wirion]], lëtzebuergeschen Auteur.
* [[29. Abrëll]]: [[Agnès Spaak]], franséisch Schauspillerin.
*[[30. Abrëll]]: [[Rudi Assauer]], däitsche Foussballprofi a -manager.
* {{1. Mee}}: [[André Braun]], lëtzebuergesche Bouschéisser an Olympionik.
* {{0}}1. Mee: [[Costa Cordalis]], griichesche Sänger vun däitsche Schlager.
[[Fichier:Monica Bleibtreu.4523.jpg|100px|thumb|Monica Bleibtreu]]
* {{4. Mee}}: [[Monica Bleibtreu]], éisträichesch Schauspillerin.
* {{0}}4. Mee: [[Dave]], franko-hollännesche Sänger.
* {{5. Mee}}: [[Christian de Portzamparc]], franséischen Architekt.
* [[10. Mee]]: [[Marie-France Pisier]], franséisch Schauspillerin a Regisseurin.
* [[12. Mee]]: [[Chris Patten]], brittesche Politiker, Gouverneur vun Hongkong an EU-Kommissär.
[[Fichier:George Lucas cropped 2009.jpg|thumb|100px|George Lucas 2009]]
* [[14. Mee]]: [[George Lucas]], US-amerikanesche Filmregisseur a -produzent.
* 14. Mee: [[Josef Johanns]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[16. Mee]]: [[Billy Cobham]], panamaeschen Jazz-Batteur a -Komponist.
* [[19. Mee]]: [[Peter Mayhew]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[20. Mee]]: [[Joe Cocker]], brittesche ''Rhythm and Blues''-Sänger.
* [[21. Mee]]: [[Mary Robinson]], Presidentin vun Irland an UN-Héichcommissairin fir Mënscherechter.
* [[22. Mee]]: [[Jean-Paul Ollivier]], franséische Vëlosfuerer a Sportjournalist.
* [[24. Mee]]: [[Christine Delaroche]], franséisch Schauspillerin a Sängerin.
* 24. Mee: [[Dominique Lavanant]], franséisch Schauspillerin.
* [[27. Mee]]: [[Alain Souchon]], franséische Sänger, Komponist a Schauspiller.
* [[29. Mee]]: [[Helmut Berger]], éisträichesche Filmschauspiller.
* [[28. Mee]]: [[Jean-Pierre Léaud]], franséische Schauspiller.
* 28. Mee: [[Sondra Locke]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{2. Juni}}: [[Marvin Hamlisch]], US-amerikanesche Komponist.
* {{8. Juni}}: [[Babik Reinhardt]], Jazz-Gittarist.
* {{9. Juni}}: [[Bernard Queysanne]], franséische Filmregisseur.
* [[12. Juni]]: [[Christiane Rücker]], däitsch Schauspillerin.
* [[13. Juni]]: [[Ban Ki-moon]], südkoreanesche Politiker, UN-Generalsekretär.
* [[16. Juni]]: [[Aly Schroeder]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[18. Juni]]: [[Salvador Sánchez Cerén]], salvadorianesch Politiker.
* [[19. Juni]]: [[Chico Buarque]], brasilianesche Sänger, Komponist a Schrëftsteller.
* [[22. Juni]]: [[Klaus Maria Brandauer]], éisträichesche Schauspiller a Regisseur.
* [[22. Juni]]: [[Helmut Dietl]], däitsche Filmregisseur.
* [[24. Juni]]: [[Jeff Beck]], brittesche Museker.
* 24. Juni: [[Ticky Holgado]] franséische Schauspiller.
* 24. Juni: [[Julian Holloway]], brittesche Synchronspriecher a Schauspiller.
* {{3. Juli}}: [[Michel Polnareff]], franséische Popmuseker.
* {{0}}3. Juli: [[Eugène Rixen]], belsche Geeschtlechen a Bëschof vu Goias a Brasilien.
* {{5. Juli}}: [[Geneviève Grad]], franséisch Schauspillerin.
[[Fichier:Bernhard Schlink.jpg|thumb|100px|Bernhard Schlink]]
* {{6. Juli}}: [[Bernhard Schlink]], däitschen Auteur, Jurist a Riichter.
* {{7. Juli}}: [[Toto Cutugno]], italieenesche Sänger.
* {{0}}7. Juli: [[Ian Wilmut]], britteschen Embryolog.
* [[13. Juli]]: [[Ernő Rubik]], ungaresche Sculpteur, Architekt an Erfinder.
*[[17. Juli]]: [[Jean-Claude Brisseau]], franséische Filmregisseur, Dréibuchauteur, Schauspiller a Filmproduzent.
* [[21. Juli]]: [[John Atta-Mills]], ghanaesche Politiker.
* 21. Juli: [[Tony Scott]], brittesche Filmregisseur.
* [[23. Juli]]: [[Mandy Miller]], englesch Filmschauspillerin.
* [[24. Juli]]: [[Jan-Carl Raspe]], däitschen Terrorist, Member vun der RAF.
* [[25. Juli]]: [[Michel Heintz]], lëtzebuergesche Moler a Sculpteur.
* 25. Juli: [[Christian Fechner]], franséische Filmproduzent, Dréibuchauteur a Regisseur.
* [[26. Juli]]: [[Salvatore Samperi]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[30. Juli]]: [[Jimmy Cliff]], jamaikanesche Reggaemuseker.
* 30. Juli: [[Betty Mars]], franséisch Sängerin.
* [[31. Juli]]: [[Geraldine Chaplin]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{8. August}}: [[Peter Weir]], australesche Regisseur.
* {{0}}8. August: [[Derib]], Schwäizer Comiczeechner.
* [[15. August]]: [[Sylvie Vartan]], franséisch Chanson- a Popsängerin a Schauspillerin.
* [[17. August]]: [[Robert Da Grava]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[18. August]]: [[Volker Lechtenbrink]], däitsche Schauspiller a Schlagersänger.
* 18. August: [[Helena Rojo]], mexikanesch Schauspillerin.
* [[20. August]]: [[Rajiv Gandhi]], indesche Premierminister.
* [[22. August]]: [[Peter Hofmann]], däitschen Operen- a Rocksänger.
* [[30. August]]: [[Charles Reinertz]], lëtzebuergesche Moler a Graphiker.
* 30. August: [[René Schmitt (Foussballspiller)]], lëtzebuergesche Foussballspiller
* [[31. August]]: [[Georges Schranz]], lëtzebuergesch Vëlossportler.
* {{8. September}}: [[Sylvie Hülsemann]], lëtzebuergesch Waasserschileeferin a Sportlerin vum Joer.
* [[11. September]]: [[Ernest Ersfeld]], lëtzebuergesche Moler.
* [[12. September]]: [[Barry White]], US-amerikanesche Soulsänger.
[[Fichier:JacquelineBissetSept08.jpg|thumb|100px|Jacqueline Bisset]]
* [[13. September]]: [[Jacqueline Bisset]], brittesch Schauspillerin.
* 13. September: [[Mike Marshall]], franséisch-US-amerikanesche Schauspiller.
* [[17. September]]: [[Reinhold Messner]], italieenesche Biergsteiger.
* [[18. September]]: [[Veronica Carlson]], englesch Schauspillerin.
* 18. September: [[Fons Kontz]], lëtzebuergesche Sänger, Schauspiller, Theaterregisseur an Auteur vun Theaterstécker.
*[[24. September]]: [[Diana Körner]], däitsch Schauspillerin.
* [[25. September]]: [[Michael Douglas]], US-amerikanesche Schauspiller a Produzent.
* [[28. September]]: [[Miloš Zeman]], tschechesche Politiker, Staatspresident.
* {{1. Oktober}}: [[Jean-Pierre Castaldi]], franséische Schauspiller.
* {{3. Oktober}}: [[Roy Horn]], Zauberkënschtler an Dompteur.
* [[11. Oktober]]: [[Joana (Sängerin)|Joana]], däitsch Sängerin a Lidderméchesch.
* [[12. Oktober]]: [[Ton Koopman]], hollänneschen Dirigent, Organist an Cembalist.
* 12. Oktober: [[Johny Hoffmann]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[14. Oktober]]: [[Udo Kier]], däitsche Schauspiller.
* [[15. Oktober]]: [[Georgette Bisdorff]], lëtzebuergesch Chronistin a Schrëftstellerin.
[[Fichier:David Trimble at Lisburn Seed Group benefit, Hillsborough Castle, Christmas 2007 crop.jpg|thumb|100px|David Trimble]]
* 15. Oktober: [[Ram Chandra Poudel]], nepaleesesche Politiker.
* 15. Oktober: [[David Trimble]], nordiresche Politiker, Friddensnobelpräisdréier (1998)
* [[17. Oktober]]: [[Zénon Bernard (1944)|Zénon Bernard]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Politiker.
* 17. Oktober: [[Philippe Noesen]], lëtzebuergesche Schauspiller, Theaterintendant a Regisseur.
* [[19. Oktober]]: [[Clemens Klopfenstein]], Schwäizer Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.
* 19. Oktober: [[Peter Tosh]], jamaikanesche Sänger.
* [[21. Oktober]]: [[Jean-Pierre Sauvage (Cheemiker)|Jean-Pierre Sauvage]], franséische Cheemiker.
* [[28. Oktober]]: [[Coluche]], franséische Filmschauspiller a Komiker.
* {{2. November}}: [[Patrice Chéreau]], franséische Regisseur.
* {{3. November}}: [[John Castegnaro]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler.
* {{0}}3. November: [[Eva Renzi]], däitsch Schauspillerin.
* {{4. November}}: [[Leif Erland Andersson]], schweedeschen Astronom.
* [[11. November]]: [[Norbert Quintus]], lëtzebuergesche Geschichtsprofesser, Historiker an Auteur.
* [[17. November]]: [[Danny DeVito]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[17. November]]: [[Claes-Ingvar Lagerkvist]], schweedeschen Astronom.
* [[17. November]]: [[Rem Koolhaas]], hollänneschen Architekt.
* [[21. November]]: [[Harold Ramis]], US-amerikanesche Schauspiller, Regisseur an Dréibuchauteur.
* [[23. November]]: [[Peter Lindbergh]], däitsche Fotograf a Filmmécher.
* 23. November: [[James Toback]], US-amerikaneschen Dréibuchauteur a Filmregisseur.
* [[26. November]]: [[Johny Kirsch]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[28. November]]: [[Daniel Duval]], franséische Schauspiller, Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* 28. November: [[Fernand Greisen]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker.
* {{1. Dezember}}: [[Pierre Arditi]], franséische Schauspiller.
* {{2. Dezember}}: [[Botho Strauß]], däitsche Schrëftsteller.
* {{3. Dezember}}: [[Jos Massard]], lëtzebuergesche Biolog, Wëssenschaftshistoriker a Politiker.
* {{5. Dezember}}: [[Jeroen Krabbé]], hollännesche Schauspiller a Filmregisseur.
* [[11. Dezember]]: [[Brenda Lee]], US-amerikanesch Country-Sängerin.
* 11. Dezember: [[Teri Garr]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[14. Dezember]]: [[Johny Fritz]], lëtzebuergesche Museker, Professer a Komponist.
* [[21. Dezember]]: [[Ulli Lommel]], däitsche Schauspiller, Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[23. Dezember]]: [[Raymond Clement]], lëtzebuergesche Fotograf.
* [[26. Dezember]]: [[Reinhold Bachler]], éisträichesche Schisprénger an Trainer am Schisprangen.
* [[28. Dezember]]: [[Sandra Moore Faber]], US-amerikanesch Astronomin a Physikerin.
== Gestuerwen ==
[[Fichier:Antanas Smetona 2.jpg|thumb|100px|Antanas Smetona]]
* {{5. Januar}}: [[Nicolas Biwer]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{9. Januar}}: [[Antanas Smetona]], éischte President vun der Republik Litauen.
* [[11. Januar]]: [[Galeazzo Ciano]], italieeneschen Diplomat a Politiker.
* [[14. Januar]]: [[Walthère Dewé]], belsche Resistenzler.
* 14. Januar: [[Hans Schiebelhuth]], däitsche Schrëftsteller.
* [[23. Januar]]: [[Edvard Munch]], norwegescher Moler.
* [[31. Januar]]: [[Jean Giraudoux]], franséischen Theater-Auteur
* [[1. Februar]]: [[Pieter Cornelis Mondrian]], hollännesche Moler
[[Fichier:Piet Mondrian 2.jpg|thumb|100px|Piet Mondrian]]
* {{4. Februar}}: [[Yvette Guilbert]], franséisch Music-Hall-Sängerin.
* [[10. Februar]]: [[Eugène Michel Antoniadi]], griicheschen Astronom.
* [[17. Februar]]: [[Auguste Razen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker.
* [[23. Februar]]: [[Leo Hendrik Baekeland]], belschen Erfinder.
* [[25. Februar]]: [[Louis Bassing]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* 25. Februar: [[Lucien Bentz]], lëtzebuergesche Sportsprofesser a Resistenzler.
* 25. Februar: [[Aloyse Sandt]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* [[25. Mäerz]]: [[Kurt Laves]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[27. Mäerz]]: [[Pierre Hamer (Politiker)|Pierre Hamer]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{1. Abrëll}}: [[Robert Lynen]], franséische Schauspiller a Resistenzler.
* {{1. Mee}}: [[Jizchak Katzenelson]], jiddeschen Auteur.
* [[11. Mee]]: [[Michel Hack]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler.
* [[17. Mee]]: [[Milena Jesenská]], tschechesch Schrëftstellerin, Iwwersetzerin a Journalistin.
* [[18. Mee]]: [[Camille Sutor]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* [[19. Mee]]: [[Albert Ungeheuer]], lëtzebuergesche Resistenzler a [[Passeur]].
* 19. Mee: [[François Goldschmit]], lëtzebuergesche Resistenzler a Passeur.
* [[24. Mee]]: [[Félix Asselborn]], belsche Resistenzler a Member vun der Armée secrète.
* [[30. Mee]]: [[Bruno Granichstaedten]], éisträichesche Komponist.
* [[7. Juni]]: [[Armand Collard]], belsche Resistenzler.
* [[16. Juni]]: [[Anny Blau]], lëtzebuergesch Resistenzlerin.
* 16. Juni: [[Marc Bloch]], franséischen Historiker.
* [[17. Juni]]: [[Félix Peters]], lëtzebuergeschen Zaldot bei der [[Operatioun Overlord]].
* [[21. Juni]]: [[Guillaume Salomon]], lëtzebuergesche Geschäftsmann an Hobby-Zauberer.
* [[18. Juli]]: [[Émile Benoit (Resistenzler)|Émile Benoit]], belsche Resistenzler.
* [[19. Juli]]: [[Will Marion Cook]], US-amerikanesche Komponist.
* [[26. Juli]]: [[Josy Noesen]], lëtzebuergeschen Auteur.
* 26. Juli: [[Reza Schah Pahlavi]], Schah vu Persien.
[[Fichier:Antoine de Saint-Exupéry.jpg|thumb|130px|Antoine de Saint-Exupéry]]
* [[31. Juli]]: [[Antoine de Saint-Exupéry]], franséische Schrëftsteller a Pilot.
* [[2. August]]: [[Felix Nussbaum]], Moler.
* [[9. August]]: [[Thomas Schmit]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* [[10. August]]: [[Roger Barthel]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* [[18. August]]: [[Emile Boeres]], lëtzebuergesche Museker a Komponist.
* 18. August: [[Ernst Thälmann]], däitsche Politiker.
* [[19. August]]: [[Jean Bringer]], franséische Resistenzler.
* 19. August: [[Aimé Ramond]], franséische Resistenzler.
* 19. August: [[Antoine Hansen]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[21. August]]: [[Hubert Croharé]], franséischen Offizéier a Resistenzler.
* [[26. August]]: [[Pierre Ponath]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* {{4. September}}: [[Pierre Luttgens]], belsche Resistenzler.
*{{9. September}}: [[Hyman Josefson]], US-amerikaneschen Zaldot.
* [[27. September]]: [[Sergei Michailowitsch Prokudin-Gorski]], russesche Fotograf.
* [[14. Oktober]]: [[Erwin Rommel]], däitsche ''Generolfeldmarschall''.
* [[23. Oktober]]: [[Charles Glover Barkla]], brittesche Physiker an Nobelpräisdréier.
* [[24. Oktober]]: [[Louis Renault (Autosconstructeur)|Louis Renault]], franséischen Ingenieur an Autosconstructeur.
* {{2. November}}: [[Jean Neven]], lëtzebuergeschen Zaldot bei der [[Operatioun Overlord]].
* {{0}}2. November: [[Pierre Laux]], lëtzebuergeschen Zaldot bei der Operatioun Overlord.
* {{7. November}}: [[Richard Sorge]], däitsche Journalist a Spioun fir d'Sowjetunioun a China an a Japan an der Zäit vum Zweete Weltkrich.
* {{0}}7. November: [[Fernand Charpin]], franséische Schauspiller.
* [[19. November]]: [[Léon Roger]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* [[22. November]]: [[Arthur Stanley Eddington]], britteschen Astrophysiker.
* [[10. Dezember]]: [[Paul Otlet]], belschen Informatiounsmanager, Grënner vun der moderner Dokumentatiounswëssenschaft.
* [[13. Dezember]]: [[Wassily Kandinsky]], russesche Moler.
[[Fichier:Glen miller.jpg|thumb|100px|Glenn Miller]]
* [[15. Dezember]]: [[Glenn Miller]], US-amerikaneschen Jazz-Trombonnist, Bandleader, Komponist an Arrangeur.
* [[20. Dezember]]: [[Abbas II. vun Egypten)|Abbas II.]], tierkesche Vizekinnek vun Egypten.
* [[21. Dezember]]: [[Alphonse Nickels]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker.
* [[29. Dezember]]: [[Anne-Marie Federspiel]], lëtzebuergesch Resistenzlerin.
* [[30. Dezember]]: [[Romain Rolland]], franséische Schrëftsteller.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
4hq9ygcv6aep072tw2s6ubvi889afq3
1995
0
3077
2681334
2679804
2026-06-10T07:52:14Z
Robby
393
/* Gebuer */ [[:Ben Streff]]
2681334
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
D'Joer '''1995''' huet op engem [[Sonndeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]].
== Evenementer ==
=== Europa ===
* {{1. Januar}}: [[Éisträich]], [[Schweden]] a [[Finnland]] trieden der [[EU]] bäi.
* [[20. Januar]]: De [[Jacques Santer]] iwwerhëlt Successioun vum [[Jacques Delors]] als EU-Kommissiounspresident (''kuckt: [[Kommissioun Santer]]'').
* [[10. Mäerz]]: De [[Konstantinos Stefanopoulos]] gëtt Staatspresident a [[Griicheland]].
* [[26. Mäerz]]: D'[[Schengener Ofkommes]] trëtt a Kraaft.
* {{7. Mee}}: De [[Jacques Chirac]] gëtt Staatspresident vu Frankräich.
* [[25. Juli]]: 7 Doudeger zu [[Paräis]] bei enger Bommenattack am Metro.
* [[11. Juli]]: [[Massaker vu Srebrenica]].
* [[24. August]]: [[Georgien|Georgie]] gëtt sech eng nei (demokratesch) Verfassung.
* {{1. Oktober}}: D'Sozialiste gewannen d'Parlamentswalen a [[Portugal]].
* [[30. Oktober]]: Den [[Antonio Guterres]] gëtt neie Premierminister a Portugal.
* [[19. November]]: Den [[Aleksander Kwasniewski]] gëtt Staatspresident a [[Polen]].
* [[13. Dezember]]: Ratifizéierung vun der Douanes-Unioun tëscht der [[EU]] an der [[Tierkei]].
* [[14. Dezember]]: D'[[Ofkommes vun Dayton|Daytoner Friddensofkommes]] fir [[Bosnien an Herzegowina]] gëtt ënnerschriwwen.
* [[15. Dezember|15.]]/[[16. Dezember]]: D'[[Europäesche Conseil|Staats- a Regierungscheffe vun der EU]] eenege sech op den [[Euro]] als gemeinsam [[Wärung]]. Den [[1. Januar]] [[1999]] gëtt als Datum fir en anzeféiere festgeluecht.
[[File:Santer Juncker Poos 1997.jpg|thumb|De [[Jean-Claude Juncker]] an de [[Jacques Poos]] (1997)]]
==== Lëtzebuerg ====
* {{1. Januar}} - [[31. Dezember]]: Lëtzebuerg ass [[Europäesch Kulturhaaptstad]].
* [[20. Januar]]: Nom der Vereedegung vum [[Jacques Santer]] als [[President vun der Europäescher Kommissioun]] gëtt de [[Jean-Claude Juncker]] neie [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren|Premierminister]].
* [[27. August]]: D'[[Rolling Stones]] triede virun iwwer 60.000 Leit bei engem Open-Air-Concert um [[Kierchbierg]] op.
* [[20. September]]: Éischte Sommet vun der [[Groussregioun]] zu Munneref.
=== Afrika ===
=== Amerika ===
==== USA ====
* [[19. Abrëll]]: Bei engem Bommenattentat zu [[Oklahoma City]] kommen 168 Mënschen ëm d'Liewen.
==== Südamerika ====
* De [[Fernando Henrique Cardoso]] gëtt Staatspresident a [[Brasilien]].
=== Asien ===
* [[17. Januar]]: [[Äerdbiewen|Äerdbiewe]] vun enger Stäerkt vu 7,2 bei [[Kobe]], a [[Japan]]; iwwer 5.500 Mënsche stierwen, iwwer 400.000 ginn der blesséiert. Héich Materialschied.
* [[20. Mäerz]]: D'japanesch [[Aum-Sekt]] mécht eng Attack mam gëftege Gas [[Sarin]] op d'[[Tokio]]er Metro.
=== Ozeanien & Pazifik ===
=== Noen Osten an Arabesch Welt ===
* {{4. November}}: Den israeelesche Premier [[Yitzhak Rabin]] gëtt vun engem extrem-rietse Fanatiker zu [[Jerusalem]] no enger Manifestatioun fir de Fridden erschoss.
== Konscht a Kultur ==
=== Kino ===
* César fir de beschte Film: ''Les Roseaux Sauvages'' vum [[André Techiné]].
* Oscar fir de beschte Film: ''Braveheart'' vum [[Mel Gibson]].
* Gëlle Palm vu Cannes: ''Underground'' vum [[Emir Kusturica]].
=== Molerei ===
=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]]: [[Joseph Kohnen]] fir seng Fuerschungsaarbechten.
=== Musek ===
* [[13. Mee]]: D'Grupp [[Secret Garden]] gewënnt fir [[Norwegen]] mam Lidd ''[[Nocturne]]'' de [[Eurovision Song Contest 1995|40. Eurovision Song Contest]] zu [[Dublin]].
== Wëssenschaft an Technik ==
* [[5. Oktober]]: D'Entdeckung vu [[51 Pegasi b]], dem éischten [[Exoplanéit]], deen ronderëm e sonnenänleche Stär dréint, gëtt bekannt gemaach.
== Ekonomie ==
* {{1. Januar}}: D'[[Welthandelsorganisatioun]] fänkt hir Aktivitéite mat 77 Memberstaaten un.
== Sport ==
* [[14. Februar]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Ashdod]] 2:4 géint Israel. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[Roby Langers]] geschoss. De [[Marc Birsens]] huet e Selbstgol geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=25087 D'Detailer vum Foussballlännermatch Israel-Lëtzebuerg de 14. Februar 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[22. Februar]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Ta`Qali]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1996]], 1:0 géint Malta. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Manuel Cardoni]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10378 D'Detailer vum Foussballlännermatch Malta-Lëtzebuerg den 22. Februar 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[29. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1996, 0:2 géint Norwegen.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10344 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Norwegen den 29. Mäerz 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[26. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Oslo]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1996, 0:5 géint Norwegen.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10390 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Norwegen de 26. Abrëll 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* {{7. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1996, 1:0 géint déi Tschechesch Republik. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Guy Hellers]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10399 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Tschechesch Republik de 7. Juni 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* {{6. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1996, 1:0 géint Malta. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Luc Holtz]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10242 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Malta de 6. September 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[11. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1996, 0:0 géint Wäissrussland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10331 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Wäissrussland den 11. Oktober 1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[15. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Prag]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1996, 0:3 géint déi Tschechesch Republik.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=10298 D'Detailer vum Foussballlännermatch Tschechesch Republik-Lëtzebuerg de 15. November1995 op der Websäit vun European Football]</ref>
== Gebuer ==
* {{2. Januar}}: [[Senada Ceman]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* [[30. Januar]]: [[Ben Streff]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[17. Februar]]: [[Marvin Martins da Graça]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[24. Februar]]: [[Tim Schmit]], lëtzebuergesche Basketballspiller.
* [[28. Februar]]: [[Thomas Grün]], lëtzebuergesche Basketballspiller.
* {{8. Mäerz}}: [[Charlie Bidinger]], lëtzebuergesch Basketballspillerin.
* [[18. Mäerz]]: [[Philippe Bechtold]], lëtzebuergeschen Äishockeyspiller.
* [[25. Mäerz]]: [[Gil Sietzen]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* {{1. Abrëll}}: [[Andreia Silva Machado]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* {{9. Abrëll}}: [[Nathalie Gonzalez]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* [[18. Abrëll]]: [[Divock Origi]], belsch-kenianesche Foussballspiller.
* [[24. Abrëll|21. Abrëll]]: [[Lynn Kieffer]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
* [[14. Mee]]: [[Anne Schoetter]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
* [[15. Mee]]: [[Omar Ontiveros]], US-amerikanesche Foussballspiller.
* {{1. Juni}}: [[Luc Turchi]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* {{0}}1. Juni: [[Annalena Mach]], lëtzebuergesch-däitsch Volleyballspillerin.
* [[15. Juni]]: [[Dwayn Holter]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[20. Juni]]: [[Julien Henx]], lëtzebuergesche Schwëmmer.
* 20. Juni: [[Gerson Rodrigues]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[29. Juni]]: [[Frank Hippert]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
* [[14. August]]: [[Montaigne (Sängerin)|Montaigne]], australesch Sängerin a Lidderschreiwerin.
* [[28. August]]: [[Bob Linster]], lëtzebuergeschen Äishockeyspiller.
* [[10. September]]: [[Sophie Karbjinski]], däitsch Schauspillerin.
* [[11. September]]: [[Kim Ottele]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
* [[21. September]]: [[Martin Rajna]], ungaresche [[Musek|Museker]].
* {{2. Oktober}}: [[Catherine Elvinger]], lëtzebuergesch Schileeferin.
* {{8. November}}: [[Aline Kuffer]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* [[16. November]]: [[Catherine Havé]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* [[24. November]]: [[Joe Kalmes]], lëtzebuergesche Basketballspiller.
* [[31. Dezember]]: [[Skinny J]], lëtzebuergesche Rapper.
* [[Julien Hübsch]], lëtzebuergesche Kënschtler.
== Gestuerwen ==
* {{eidelt Joer}}[[Aloyse Ludovissy]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[18. Januar]]: [[Roger Gilson]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[24. Januar]]: [[Chris Baldo]], lëtzebuergesche Museker, Sänger a Komponist.
* [[27. Januar]]: [[Jean Tardieu]], franséische Schrëftsteller.
* [[31. Januar]]: [[George Abbott]], US-amerikanesche Regisseur a Schauspiller.
* 31. Januar: [[André Wollscheid]], lëtzebuergesche Boxer an Olympionik.
* {{2. Februar}}: [[Phillip Borsos]], kanadesche Filmregisseur, Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmproduzent.
* {{0}}2. Februar: [[André Frossard]], franséische Journalist an Essayist.
* {{0}}2. Februar: [[Donald Pleasence]], englesche Schauspiller.
* {{4. Februar}}: [[Patricia Highsmith]], US-amerikanesch Schrëftstellerin.
* {{3. Mäerz}}: [[Marcel Simon (Auteur)|Marcel Simon]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* [[14. Mäerz]]: [[William Alfred Fowler]], US-amerikaneschen Astrophysiker a Physik-Nobelpräisdréier.
* [[17. Mäerz]]: [[José María Forqué]], spuenesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.
* [[27. Mäerz]]: [[René Allio]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[29. Mäerz]]: [[Antony Hamilton]], brittesch-australesche Filmschauspiller.
* {{2. Abrëll}}: [[Hannes Alfvén]], schweedesche Physiker an Nobelpräisdréier.
* {{4. Abrëll}}: [[Priscilla Lane]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[10. Abrëll]]: [[Andrée Wirion]], lëtzebuergesch Textilkënschtlerin.
* [[11. Abrëll]]: [[Thomas Keith Glennan]], éischten Administrateur vun der NASA.
* [[15. Abrëll]]: [[Victor Klees]], lëtzebuergesche Waasserballspiller, Olympionik a Foussballspiller.
* [[16. Abrëll]]: [[Cy Endfield]], US-amerikanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[25. Abrëll]]: [[Ginger Rogers]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{2. Mee}}: [[Albert Bousser]], lëtzebuergeschen Eisebunner, Gewerkschaftler a Politiker.
* [[18. Mee]]: [[Willi Hahn]], däitsche Sculpteur.
* 18. Mee: [[Sabine Sinjen]], däitsch Schauspillerin.
* 18. Mee: [[Peter van de Kamp]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[19. Mee]]: [[Robert S. Dietz]], US-amerikaneschem Geophysiker an Ozeanograph.
* [[20. Mee]]: [[Charles Heirendt]], lëtzebuergesche Laangstreckeleefer.
* [[24. Mee]]: [[Harold Wilson]], brittesche Politiker a Regierungschef.
* [[25. Mee]]: [[Dany Robin]], franséisch Schauspillerin.
* {{2. Juni}}: [[Lou Theisen]], lëtzebuergesche Moler an Zeechner.
* [[12. Juni]]: [[Arturo Benedetti Michelangeli]], italieenesche Pianist.
* [[14. Juni]]: [[Rory Gallagher]], iresche Gittarist.
* [[15. Juni]]: [[John Vincent Atanasoff]], US-amerikanesche Physiker a Computer-Pionéier.
* [[20. Juni]]: [[Émile Michel Cioran]], rumänesch-franséischen Essayist a Kulturkritiker.
* [[29. Juni]]: [[Charles Wirtgen]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker.
* 29. Juni: [[Sicco Mansholt]], hollännesche Politiker.
* 29. Juni: [[Lana Turner]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[30. Juni]]: [[Wilm ten Haaf]], däitsche Filmregisseur.
* {{5. Juli}}: [[Christian Calmes]], lëtzebuergeschen Diplomat, Historiker an Ekonomist.
* {{0}}5. Juli: [[Renato Baldini]], italieenesche Schauspiller.
* [[12. Juli]]: [[Gordon Flemyng]], brittesche Film- an Tëleesregisseur.
* [[18. Juli]]: [[Jean-Pierre Thoma]], Grënner vun der AMIPERAS
* {{3. August}}: [[Ida Lupino]], englesch-US-amerikanesch Schauspillerin a Filmregisseurin.
* {{4. August}}: [[Jean-Pierre Frisch]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* {{0}}4. August: [[Antonio Leonviola]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[10. August]]: [[Josseline Gaël]], franséisch Schauspillerin.
* [[13. August]]: [[Hanna Waag]], däitsch Schauspillerin.
* [[16. August]]: [[António Vilar]], portugisesch Schauspiller.
* [[18. August]]: [[Alex Joffé]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[19. August]]: [[Silvio Amadio]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[21. August]]: [[Nanni Loy]], italieenesche Filmregisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur.
* [[28. August]]: [[Michael Ende]], däitsche Schrëftsteller.
* [[29. August]]: [[Frank Perry]], US-amerikanesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.
* {{7. September}}: [[Marthe Bigelbach-Fohrmann]], lëtzebuergesch Politikerin an Deputéiert.
* {{0}}7. September: [[Henri Klein]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[10. September]]: [[Charles Denner]], franséische Schauspiller.
* [[17. September]]: [[Friedrich Schütter]], däitsche Schauspiller a Synchronspriecher.
* [[28. September]]: [[Erny Putz]], lëtzebuergesche Fechter an Olympionik.
* {{1. Oktober}}: [[Ady Stefanetti]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik.
* {{7. Oktober}}: [[Gérard de Vaucouleurs]], franséisch-amerikaneschen Astronom.
* [[18. Oktober]]: [[Claudio Brook]], mexikanesche Schauspiller.
* 18. Oktober: [[Franco Fabrizi]], italieenesche Schauspiller.
* [[22. Oktober]]: [[Mario Costa]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[28. Oktober]]: [[Julien Bertheau]], franséische Schauspiller.
* {{4. November}}: [[Yitzhak Rabin]], israeelesche Ministerpresident.
* [[12. November]]: [[Paul Frantz]], lëtzebuergesche Vëlossportler an Olympionik
* [[18. November]]: [[Reinhard Kolldehoff]], däitsche Schauspiller.
* [[23. November]]: [[Louis Malle]], franséische Regisseur.
* {{4. Dezember}}: [[Robert Parrish]], US-amerikanesche Filmediteur a -regisseur.
* [[18. Dezember]]: [[Konrad Zuse]], Ingenieur, Erfinder vum éischte Computer.
* [[21. Dezember]]: [[Prosper Friob]], lëtzebuergesche Moler.
* [[25. Dezember]]: [[Emmanuel Lévinas]], jiddesche franséische Philosoph.
* 25. Dezember: [[Dean Martin]], US-amerikaneschen Sänger a Schauspiller.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
7kimh93mdjgdnhkb1o4oab4tktraf96
Senta Berger
0
4045
2681358
2681202
2026-06-10T09:05:05Z
Johnny Chicago
17
/* vun 1970 bis 1979 */
2681358
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
[[Fichier:Senta Berger 1975.jpg|thumb|Senta Berger, 1975]]
D''''Senta Berger''', gebuer den [[13. Mee]] [[1941]] zu [[Wien]], ass eng [[éisträich]]esch [[Schauspiller]]in a Filmproduzentin.
== Liewen ==
Mat 5 Joer huet d'Senta Berger [[Ballet]] geléiert a wollt spéider Schauspillerin ginn. Si war duerno um [[Max-Reinhardt-Seminar]].
1958 gouf si Member vum [[Theater in der Josefstadt]].
De Film huet si awer méi ugezunn wéi den Theater, a vun 1959 un huet si ee Film nom anere gedréint.
1962 huet se mam Filmregisseur [[Michael Verhoeven]] d'Produktiounsfirma [[Sentana-Filmproduktion]] gegrënnt.
D'Senta Berger huet eng international Filmcarrière, si huet a Filmer zu [[Hollywood]], an [[Italien]], [[Frankräich]], [[Däitschland]] an [[Éisträich]] gespillt, mat Regisseure wéi [[Bernhard Wicki]], [[Sam Peckinpah]], [[Volker Schlöndorff]] a [[Wim Wenders]]. Si war d'Partnerin vu Schauspiller wéi [[Kirk Douglas]], [[Charlton Heston]], [[James Coburn]], [[Lilli Palmer]] a [[Götz George]].
1989 hat si e groussen Erfolleg mat der Serie ''[[Kir Royal]]'' op der däitscher Televisioun. Duerno huet sech hir Carrière bal nëmme méi op der Tëlee ofgespillt.
Zanter 2003 ass si Presidentin vun der [[Deutsche Filmakademie|däitscher Filmakademie]].
Si war vun 1963 bis zu deem sengem Doud am Joer 2024 mam Filmregisseur [[Michael Verhoeven]] bestuet.
== Filmographie ==
=== Kino===
==== vun 1950 bis 1959 ====
* 1950: ''[[Das doppelte Lottchen (Film 1950)|Dasa doppelte Lottchen]]'' - Regie: [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Antje Weisgerber]], [[Peter Mosbacher]]
* 1955: ''[[Du bist die Richtige]]'' - Regie: [[Erich Engel]], [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Curd Jürgens]], Antje Weisgerber
* 1957: ''[[Die unentschuldigte Stunde (Film 1957)|Die unentschuldigte Stunde]]'' - Regie: [[Willi Forst]] - Haaptacteuren: [[Adrian Hoven]], [[Erika Remberg]] - (als Gymnasialschülerin)
* 1957: ''[[Die Lindenwirtin vom Donaustrand]]'' - Regie: [[Hans Quest]] - Haaptacteuren: [[Marianne Hold]], [[Claus Holm]] - (als Marie)
* 1958: ''[[Der veruntreute Himmel]]'' - Regie: [[Ernst Marischka]] - Haaptacteuren: [[Hans Holt]], [[Annie Rosar]]
* 1959: ''[[The Journey]]'' - Regie: [[Anatole Litvak]] - Haaptacteuren: [[Deborah Kerr]], [[Yul Brynner]] - (als Serveuse)
* 1959: ''[[Katia (Film 1959)|Katia]]'' - Regie: [[Robert Siodmak]] - Haaptacteuren: [[Romy Schneider]], [[Curd Jürgens]]
==== vun 1960 bis 1969 ====
* 1960: ''[[Ich heirate Herrn Direktor]]'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: [[Heidelinde Weis]], [[Gerhard Riedmann]] - (als Vera)
* 1960: ''[[Der brave Soldat Schwejk (Film 1960)|Der brave Soldat Schwejk]]'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heinz Rühmann]], [[Ernst Stankovski]] - (als Gretl)
* 1960: ''[[O sole mio (Film 1960)|O sole mio]]'' - Regie: [[Paul Martin (Filmregiseur)|Paul Martin]] - Haaptacteuren: [[Vico Torriani]], [[Gunther Philipp]] - (als Madeleine)
* 1961: ''[[The Secret Ways]]'' - Regie: [[Phil Karlson]] - Haaptacteuren: [[Richard Widmark]], [[Sonja Ziemann]] - (als Elsa)
* 1961: ''[[Junge Leute brauchen Liebe]]'' - Regie: [[Géza von Cziffra]] - Haaptacteuren: [[Cornelia Froboess]], [[Waltraut Haas]] - (als Madeleine Talbot)
* 1961: ''[[Eine hübscher als die andere]]'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heidi Brühl]], [[Rudolf Platte]] - (als Lilly Hase)
* 1961: ''[[Das Wunder des Malachias]]'' - Regie: [[Bernhard Wicki]] - Haaptacteuren: [[Horst Bollmann]], [[Richard Münch]] - (als Yvonne Krüger)
* 1961: ''[[Immer Ärger mit dem Bett]]'' - Regie: [[Rudolf Schündler]] - Haaptacteuren: [[Günter Pfitzmann]], [[Renate Ewert]] - (als Rosemarie Schulze)
* 1961: ''[[Adieu, Lebewohl, Goodbye]]'' - Regie: Paul Martin - Haaptacteuren: [[Bibi Johns]], [[Michael Cramer]] - (als Gaby)
* 1961: ''[[Es muß nicht immer Kaviar sein (Film)|Es muß nicht immer Kaviar sein]]'' - Regie: [[Géza von Radványi]] - Haaptacteuren: [[O. W. Fischer]], [[Eva Bartok]] - (als Chantal)
* 1961: ''[[Ramona (Film 1961)|Ramona]]'' - Regie: Paul Martin - Haaptacteuren: [[Joachim Hansen]], [[Georg Thomalla]] - (als Yvonne)
* 1961: ''[[Junge Leute brauchen Liebe]]'' - Regie: [[Géza von Cziffra]] - Haaptacteuren: [[Cornelia Froboess]], [[Johannes Heesters]]
* 1961: ''[[Das Geheimnis der schwarzen Koffer]]'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Joachim Hansen]], [[Chris Howland]] - (als Susan Brown)
* 1961: ''[[Diesmal muß es Kaviar sein]]'' - Regie: [[Géza von Radványi]] - Haaptacteuren: O. W. Fischer, Eva Bartok - (als Chantal)
* 1962: ''[[Frauenarzt Dr. Sibelius]]'' - [[Rudolf Jugert]] - Haaptacteuren: [[Lex Barker]], [[Barbara Rütting]] - (als Elisabeth Sibelius)
* 1962: ''[[Das Testament des Dr. Mabuse (Film 1962)|Das Testament des Dr. Mabuse]]'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Gert Fröbe]], [[Charles Regnier]] - (als Nelly)
* 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'' - Regie: [[Terence Fisher]] - Haaptacteuren: [[Christopher Lee]], [[Ivan Desny]] - (als Ellen Blackburn)
* 1963: ''[[The Waltz King]]'' - Regie: [[ Steve Previn]] - Haaptacteuren: [[Kerwin Mathews]], [[Peter Kraus]] - (als Henriette Treffz)
* 1963: ''[[Kali Yug, la dea della vendetta]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Lex Barker, [[Klaus Kinski]] - (als Catherine Talbot)
* 1963: ''[[Il mistero del tempio indiano]]'' - Regie: Mario Camerini - Haaptacteuren: Lex Barker, Joachim Hansen - (als Catherine Talbot)
* 1963: ''[[The Victors]]'' - Regie: [[Carl Foreman]] - Haaptacteuren: [[Melina Mercouri]], [[Romy Schneider]] - (als Trudi Metzger)
* 1963: ''[[Jack und Jenny]]'' - Regie: [[Victor Vicas]] - Haaptacteuren: [[Brett Halsey]], [[Marion Michael]] - (als Jenny)
* 1964: ''[[...e la donna creò l'uomo]]'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Thomas Fritsch]], [[Alexandra Stewart]] - (als Jane)
* 1965: ''[[Major Dundee]]'' - Regie: [[Sam Peckinpah]] - Haaptacteuren: Charlton Heston, [[James Coburn]] - (als Teresa Santiago)
* 1965: ''[[Schüsse im 3/4 Takt]]'' - Regie: [[Alfred Weidenmann]] - Haaptacteuren: [[Pierre Brice]], [[Heinz Drache]] - (als Jenny)
* 1965: ''[[The Glory Guys]]'' - Regie: [[Arnold Laven]] - Haaptacteuren: [[Tom Tryon]], [[James Caan]] - (als Lou Woddard)
* 1966: ''[[Cast a Giant Shadow]]'' - Regie: [[Melville Shavelson]] - Haaptacteuren: [[Kirk Douglas]], [[Angie Dickinson]] - (als Magda Simon)
* 1966: ''[[The Poppy Is Also a Flower]]'' - Regie: [[Terence Young]] - Haaptacteuren: [[Stephen Boyd]], [[Rita Hayworth]] - (als Maxine)
* 1966: ''[[Lange Beine – lange Finger]]'' - Regie: [[Alfred Vohrer]] - Haaptacteuren: [[Joachim Fuchsberger]], [[Martin Held]] - (als Doris Holberg)
* 1966: ''[[Our Man in Marrakesh]]'' - Regie: [[Don Sharp]] - Haaptacteuren: [[Tony Randall]], [[Herbert Lom]] - (als Kyra Stanovy)
* 1966: ''[[The Quiller Memorandum]]'' - Regie: [[Michael Anderson (Filmregisseur)|Michael Anderson]] - Haaptacteuren: [[Alec Guinness]], [[Max von Sydow]] - (als Inge Lindt)
* 1967: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: [[Nino Manfredi]], [[Claudine Auger]] - (als Maggie)
* 1967: ''[[The Ambushers]]'' - Regie: [[Henry Levin]] - Haaptacteuren: [[Dean Martin]], [[Janice Rule]] - (als Francesca Madeiros)
* 1967: ''[[Peau d'espion]]'' - Regie: [[Edouard Molinaro]] - Haaptacteuren: [[Louis Jourdan]], [[Bernard Blier]] - (als Gertraud Sphax)
* 1968: ''[[Diaboliquement vôtre]]'' - Regie: [[Julien Duvivier]] - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], [[Peter Mosbacher]] - (als Christiane)
* 1968: ''Vienna'' - Regie: [[Orson Welles]] - Haaptacteuren: [[Mickey Rooney]] (Kuerzfilm)
* 1969: ''[[If It's Tuesday, This Must Be Belgium]]'' - Regie: [[Mel Stuart]] - Haaptacteuren: [[Suzanne Pleshette]], [[Ian McShane]]
* 1969: ''[[De Sade (Film)|De Sade]]'' - Regie: [[Cy Endfield]] - Haaptacteuren: [[Keir Dullea]], [[Lilli Palmer]] - (als Anne de Montreuil)
* 1969: ''[[Les étrangers (Film 1969)|Les étrangers]]'' - Regie: [[Jean-Pierre Desagnat]] - Haaptacteuren: [[Michel Constantin]], [[Hans Meyer]] - (als May)
* 1969: ''[[Infanzia, vocazione e prime esperienze di Giacomo Casanova, veneziano]]'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Leonard Whiting]], [[Lionel Stander]] - (als Giuliegtta Cavamacchia)
==== vun 1970 bis 1979 ====
* 1970: ''[[Cuori solitari (Film 1970)|Cuori solitari]]'' - Regie: [[Franco Giraldi]] - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Gianna Serra]] - (als Giovanna)
* 1970: ''[[O.K. (Film)|O.K.]]'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Gustl Bayrhammer]], [[Eva Mattes]]
* 1970: ''[[Quando le donne avevano la coda]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Giuliano Gemma]], [[Frank Wolff]] - (als Filli)
* 1971: ''[[Un'anguilla da 300 milioni]]'' - Regie: [[Salvatore Samperi]] - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Gabriele Ferzetti]] - (als Gräfin Spodani)
* 1971: ''[[Wer im Glashaus liebt...]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: [[Hartmut Becker]], [[Marianne Blomquist]] - (als Hanna)
* 1971: ''[[Le saut de l'ange]]'' - Regie: [[Yves Boisset]] - Haaptacteuren: [[Jean Yanne]], [[Sterling Hayden]] - (als Sylvaine Orsini)
* 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Nino Manfredi]], [[Michèle Mercier]] - (als Prinzessin Dede Marescalli)
* 1972: ''[[L'amante dell'orsa maggiore]]'' - Regie: [[Valentino Orsini]] - Haaptacteuren: [[Giuliano Gemma]], [[Bruno Cremer]] - (als Fela)
* 1972: ''[[Quando le donne persero la coda]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: Frank Wolff, [[Mario Adorf]] - (als Filli)
* 1972: ''[[Causa di divorzio]]'' - Regie: [[Marcello Fondato]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Arnoldo Foà]] - (als Enrica Sebastiani)
* 1972: ''[[Die Moral der Ruth Halbfass]]'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Helmut Griem]] - (als Ruth Halbfass)
* 1972: ''[[Der scharlachrote Buchstabe]]'' - Regie: [[Wim Wenders]] - Haaptacteuren: [[Hans Christian Blech]], [[Rüdiger Vogler]] - (als Hester Prynne)
* 1973: ''[[Bisturi, la mafia bianca]]'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: Gabriele Ferzetti, [[Enrico Maria Salerno]] - (als Maria)
* 1973: ''Amore e ginnastica'' - Regie: [[Luigi Filippo D'Amico]] - Haaptacteuren: [[Adriana Asti]], [[Lino Capolicchio]] - (als Maria Pedani)
* 1973: ''[[Reigen]]'' - Regie: [[Otto Schenk]] - Haaptacteuren: [[Sydne Rome]], [[Helmut Berger]] - (als Emma)
* 1974: ''Di mamma non ce n'è una sola'' - Regie: [[Alfredo Giannetti]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Caprioli]], Lionel Stander - (als Paolina Borghese)
* 1974: ''[[L'uomo senza memoria]]'' - Regie: [[Duccio Tessari]] - Haaptacteuren: [[Luc Merenda]], [[Umberto Orsini]] - (als Sara Grimaldi)
* 1974: ''La bellissima estate'' - Regie: [[Sergio Martino]] - Haaptacteuren: [[John Richardson]], [[Alessandro Cocco]] - (als Manuela)
* 1976: ''[[MitGift]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: Mario Adorf, [[Elisabeth Flickenschildt]] - (als Alice Burgmann)
* 1976: ''La padrona è servita'' - Regie: [[Mario Lanfranchi]] - Haaptacteuren: [[Maurizio Arena]], [[Erika Blanc]] - (als Angela)
* 1976: ''[[The Swiss Conspiracy]]'' - Regie: [[Jack Arnold]] - Haaptacteuren: [[David Janssen]], [[Elke Sommer]] - (als Denise Abbott)
* 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: Luigi Comencini, [[Nanni Loy]], [[Luigi Magni]], [[Mario Monicelli]], [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Marcello Mastroianni]] - (als Madamm Palese)
* 1976: ''[[Brogliaccio d'amore]]'' - Regie: [[Decio Silla]] - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, [[Paolo Carlini]] - (als Roberta)
* 1977: ''[[Das chinesische Wunder]]'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: Heinz Rühmann, [[Harald Leipnitz]] - (als Detta Gaspardi)
* 1977: ''[[Cross of Iron]]'' - Regie: Sam Peckinpah - Haaptacteuren: [[James Coburn]], [[Maximilian Schell]] - (als Eva)
* 1977: ''Una donna di seconda mano'' - Regie: [[Pino Tosini]] - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, [[Macha Méril]] - (als Nerina)
* 1978: ''[[Ritratto di borghesia in nero]]'' - Regie: [[Tonino Cervi]] - Haaptacteuren: [[Ornella Muti]], [[Capucine]] - (als Carla Richter)
* 1978: ''Freiheit'' - Regie: [[Petrus van der Let]] - (Kuerzfilm)
* 1979: ''[[La giacca verde]]'' - Regie: [[Franco Giraldi]] - Haaptacteuren: [[Jean-Pierre Cassel]], [[Vittorio Sanipoli]] - (als Marta)
==== vun 1980 bis 1989 ====
* 1980: ''[[Speed Driver]]'' - Regie: [[Stelvio Massi]] - Haaptacteuren: [[Francisco Rabal]], [[Fabio Testi]] - (als Suzanne)
* 1984: ''[[Fatto su misura]]'' - Regie: [[Francesco Laudadio]] - Haaptacteuren: [[Ricky Tognazzi]], [[Ugo Tognazzi]]
* 1985: ''[[De flyvende djævle]]'' - Regie: [[Anders Refn]] - Haaptacteuren: [[Erland Josephson]], [[Mario David]] - (als Nina Rosta)
* 1985: ''[[Le due vite di Mattia Pascal]]'' - Regie: [[Mario Monicelli]] - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], [[Andréa Ferréol]] - (als Clara)
* 1985: ''[[Killing Cars]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: [[Jürgen Prochnow]], [[Agnès Soral]] - (als Marie Landauer)
* 1986: ''[[L'ultima mazurka]]'' - Regie: [[Gianfranco Bettetini]] - Haaptacteuren: Erland Josephson, [[Mario Scaccia]] - (als Grete)
* 1987: ''[[Animali metropolitani]]'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Donald Pleasence]], [[Ninetto Davoli]] - (als Dr. Abbott)
* 1988: ''Cheeeese'' (1988) - Regie: [[Bernhard Weber]] - Haaptacteuren: [[Isabel García Lorca]], [[Vincent Gardenia]] - (als Erica)
==== vun 1990 bis 2009 ====
* 1990: ''[[Tre colonne in cronaca]]'' - Regie: [[Carlo Vanzina]] - Haaptacteuren: [[Gian Maria Volonté]], [[Massimo Dapporto]] - (als Contessa Odessa Bonaveri)
* 1997: ''[[Bella Ciao (Film 1997)|Bella Ciao]]'' - Regie: [[Xaver Schwarzenberger]] - Haaptacteuren: [[Frank Hoffmann]], [[Susi Nicoletti]] - (als Teresa Hainisch)
* 1998: ''[[Bin ich schön?]]'' - Regie: [[Doris Dörrie]] - Haaptacteuren: [[Marie Zielcke]], [[Suzanne von Borsody]] - (als Unna)
==== vun 2000 bis 2009 ====
* 2009: ''[[Ob ihr wollt oder nicht!]]'' - Regie: [[Ben Verbong]] - Haaptacteuren: [[Katharina Marie Schubert|Katharina Schubert]], [[Julia-Maria Köhler]] - (als Dorothea Brühl)
* 2009: ''[[Horst Schlämmer - Isch kandidiere!]]'' - Regie: [[Sophie Heldman]] - Haaptacteuren: [[Hape Kerkeling]], [[Alexandra Kamp]] - (als Senta Berger)
* 2009: ''[[Satte Farben vor Schwarz]]'' - Regie: [[Angelo Colagrossi]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]], [[Carina Wiese]] - (als Anita)
==== vun 2010 bis 2019 ====
* 2012: ''[[Zettl]]'' - Regie: [[Helmut Dietl]] - Haaptacteuren: [[Michael Herbig]], [[Karoline Herfurth]] - (als Mona Mödlinger)
* 2012: ''[[Ruhm (Film)|Ruhm]]'' - Regie: [[Isabel Kleefeld]] - Haaptacteuren: [[Heino Ferch]], [[Julia Koschitz]] - (als Rosalie)
* 2014: ''[[Altersglühen - Speed Dating für Senioren]]'' - Regie: [[Jan Georg Schütte]] - Haaptacteuren: Mario Adorf, [[Matthias Habich]] - (als Maria Koppel)
* 2016: ''[[Willkommen bei den Hartmanns]]'' - Regie: [[Simon Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Heiner Lauterbach]], [[Florian David Fitz]] - (als Angelika Hartmann)
* 2019: ''Menuett'' - Regie: [[Felix Karolus]] - (Kuerzfilm)
==== vun 2020 bis 2029 ====
* 2022: ''[[Oskars Kleid]]'' - Regie: [[Hüseyin Tabak]] - Haaptacteuren: Florian David Fitz, [[Laurì]] - (als Frau Kornmann)
* 2023: ''[[Weißt du noch]]'' - Regie: [[Rainer Kaufmann]] - Haaptacteuren: [[Günther Maria Halmer]], [[Konstantin Wecker]] - (als Marianne)
* 2023: ''[[Ach, diese Lücke, diese entsetzliche Lücke]]'' - Regie: Simon Verhoeven - Haaptacteuren: [[Bruno Alexander]], [[Michael Wittenborn]] - (als Groussmamm)
=== Televisioun ===
==== vun 1963 bis 1969 ====
* ''[[The Waltz King: Part 1]]'' (1963) vum [[Steve Previn]] mam [[Kerwin Mathews]] a [[Brian Aherne]]
* ''[[The Waltz King: Part 2]]'' (1963) vum Steve Previn mam Kerwin Mathews a [[Peter Kraus]]
* ''[[See How They Run]]'' (1964)
* ''[[Istanbul Express]]'' (1968)
* ''[[Babeck]]'' (1968) (Serie) vum [[Wolfgang Becker]] mam [[Cordula Trantow]] an [[Helmut Käutner]]
**''Ein Sarg aus Genua'' (1968)
**''Das Geheimnis der Calasetta'' (1968)
**''Tödliche Geschäfte'' (1968)
==== vun 1970 bis 1979 ====
* ''[[Frühlingsfluten]]'' (1974)
* ''[[Krempoli - Ein Platz für wilde Kinder]]'' (1975) (Serie)
* ''[[Die Verschwörung des Fiesco zu Genua]]'' (1975)
* ''[[Halbzwei]]'' (1977)
* ''[[Die Priwalov'schen Millionen]]'' (1980) (Serie)
* ''[[La giacca verde]]'' (1979)
==== vun 1980 bis 1989 ====
* ''[[Der Traum ein Leben]]'' (1981)
* ''[[Notte e nebbia]]'' (1982)
* ''[[Die Entscheidung]]'' (1982)
* ''[[Milionite na Privalov]]'' (1983) (Serie)
* ''[[Liebe Melanie]]'' (1983)
* ''[[Notti e nebbie]]'' (1984)
* ''[[Kir Royal]]'' (1986) (Serie) vum Helmut Dietl mam [[Franz-Xaver Kroetz]], [[Ruth-Maria Kubitschek]] a Mario Adorf
**''Wer reinkommt, ist drin'' (1986)
**''Muttertag'' (1986)
**''Das Volk sieht nichts'' (1986)
**''Adieu Claire'' (1986)
**''Königliche Hoheit'' (1986)
**''Karriere'' (1986)
* ''[[L ultima mazurka]]'' (1986)
* ''[[Luisa. Quattro storie di donne]]'' (1987)
* ''[[Die schnelle Gerdi]]'' (1989) (Serie - 12 Episoden)
* ''[[Oceano]]'' (1989) (Serie)
==== vun 1990 bis 1999 ====
* ''[[Lilli Lottofee]]'' (1992) (Serie)
* ''[[Sie und Er]]'' (1992)
* ''[[Ärzte]]'' Serie
**'' Dr. Schwarz und Dr. Martin - Neuland'' (1994)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Rosenkavaliere'' (1994)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Nahkampf'' (1994)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Höhenflug'' (1994)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Trennungen'' (1996)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Herztöne'' (1996)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Schicksale'' (1996)
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Entscheidungen'' (1996)
* ''[[Gefangene Liebe]]'' (1994)
* ''[[Die Nacht der Nächte]]'' (1995)
* ''[[Dopo la tempesta]]'' (1996)
* ''[[Kap der Rache]]'' (1997)
* ''[[Lamorte]]'' (1997)
* ''[[Mammamia]]'' (1998)
* ''[[Liebe und weitere Katastrophen]]'' (1999)
* ''[[Nancherrow]]'' (1999)
* ''[[Mit fünfzig küssen Männer anders]]'' (1999)
==== vun 2000 bis 2010 ====
* ''[[Zimmer mit Frühstück]]'' (2000/I)
* ''[[Trennungsfieber]]'' (2000)
* ''[[Scharf aufs Leben]]'' (2000)
* ''[[Probieren Sie's mit einem Jüngeren]]'' (2000)
* ''[[Bis dass dein Tod uns scheidet]]'' (2002)
* ''[[Unter Verdacht]]'' Serie
**''Verdecktes Spiel'' (2002)
**''Eine Landpartie'' (2003)
**''Gipfelstürmer'' (2004)
**''Beste Freunde'' (2004)
**''Das Karussell'' (2005)
**''Willkommen im Club'' (2005)
**''Atemlos'' (2006)
**''Ein neues Leben'' (2006)
**''Hase und Igel'' (2007)
**''Das Geld anderer Leute'' (2007)
**''Brubeck'' (2008)
**''Die falsche Frau'' (2008)
**''Der schmale Grat'' (2009)
**''Tausend Augen'' (2009)
**''Laufen und Schießen'' (2010)
*''[[Die schnelle Gerdi und die Hauptstadt]]'' (2003) (Serie)
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Berger Senta}}
[[Kategorie:Éisträichesch Filmschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Éisträichesch Theaterschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Éisträichesch Televisiounsschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Éisträichesch Filmproduzenten]]
[[Kategorie:Gebuer 1941]]
[[Kategorie:Bundesverdienstkreuz 1. Klasse]]
1kulbq7zsdqzvl0oljs1qw8hccw76yb
Gemeng Diddeleng
0
4289
2681341
2659783
2026-06-10T08:13:35Z
GilPe
14980
/* Wopen */
2681341
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Diddeleng
| Numm (Franséisch) = Dudelange
| Numm (Däitsch) = Düdelingen
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Diddeleng}}
| Fläch = 2.138 [[Hektar|ha]]
| Koordinaten = {{coor dms|49|28|56|N|06|05|04|O}}
}}
[[Fichier:Gehaansbierg schmuel.jpg|thumb|De [[Gehaansbierg]].]]
[[Fichier:An der Niddeschgaass-101.jpg|thumb|D'Niddeschgaass am Zentrum]]
[[Fichier:Diddeleng Quartier Italien.jpg|thumb|De [[Quartier Italien]].]]
[[Fichier:Butschebuerg Vue iwwer.jpg|upright|thumb|Vue iwwer Butschebuerg op den [[Sender vun Diddeleng|RTL-Antennepotto]].]]
[[Fichier:Wasserturm und Pumpenhaus Dudelange 01.jpg|thumb|upright|[[Waassertuerm + Pomhouse]].]]
[[Fichier:CNA--Gebai--w.jpg|thumb|[[Kulturzentrum Opderschmelz]].]]
[[Fichier:Diddeleng Galerie Dominique Lang-001.jpg|thumb|D'[[Galerie Dominique Lang]] am Quartier Brill.]]
[[Fichier:Kierch Diddeleng.jpg|thumb|upright|D'[[Kierch Diddeleng]].]]
D''''Gemeng Diddeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Se läit am Kanton [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Diddeleng]] vun där se och hiren Numm huet.
== Quartieren a Sektiounen ==
{|
|
* [[Balzeng]]
* [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]]
* [[Brill (Diddeleng)|Brill]]
|
* [[Butschebuerg]]
* [[Diddeleng]]
* [[Gafelt]]
|
* [[Italien (Diddeleng)]]
* [[Op der Schmelz]]
* [[Um Däich]]
|
* [[Boltebierg]]
* [[Ribbeschpont]]
* [[Tattebierg]]
|
* [[Wolkeschdall]]
|}
== Geographie ==
Diddeleng läit am Nordoste vum [[Loutrengen|loutrengesche]] [[Minettsgéigend|Minettsbaséng]] um Bord vun der [[Cuesta]] vum [[Bajocium]] am Dall vun der [[Diddelengerbaach]].
De Süde vum Dall, wou grouss Industrieanlage stinn, ass vun Osten hier vun den Héichte vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]plateau begrenzt an no Norden an Nordoste geet en op an den Dall vun der [[Gander]] an der [[Uelzecht]].
=== Topographie ===
Am Nordweste steet eng eenzel Kopp de [[Gehaansbierg]], ee sougenannten [[Ëmlafbierg]], mat enger Héicht vu 405 m, op deem Reschter vun enger Buergruin a réimescher Festung ze fanne sinn.
Den héchste Punkt ass op der Grenz vun [[Téiteng]] um ''[[Kalebierg]]'' op 435 m.
Eng besser bekannt héich Plaz ass de ''[[Ginzebierg]]'' deen eng Héicht vu 424 m ([[NG-L]]) huet, an ënner deem op engem Plateau op enger Héicht vu 417,5 Meter den [[Sender vun Diddeleng|RTLs-Sender]] steet, deen e bei klorem Wieder op méi wéi 20 km gesi kann.
Den déifste Punkt ass am ''Thilleweier'' op der franséischer Grenz op 256 m.
===Nopeschuertschaften===
'''Zu Lëtzebuerg''': [[Helleng]], [[Beetebuerg]], [[Näerzeng]], [[Keel]] an [[Téiteng]]
'''A Frankräich''': [[Wuelmereng]], [[Kanfen]], [[Zoufftgen]] an [[Hagen (Moselle)|Hoen]]
== Geschicht ==
Diddeleng ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 83}}</ref>.
Duerch d'Gesetz vum [[4. August]] [[1907]] krut Diddeleng den Titel "Stad". Mat deem Gesetz ginn déi zwee fréier Dierfer [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]] a [[Butschebuerg]] an d'Stad mat iwwerholl a sinn haut Quartiere vun Diddeleng.
D'Geschicht vun Diddeleng ass staark markéiert vun der industrieller Entwécklung am Minett. Gläich an der zweeter Hallschent vum 19. Joerhonnert war Diddeleng eng Héichbuerg vun der Stolfabrikatioun. Et war eng grouss Schmelz mat [[Héichuewen|Héichiewen]], engem [[Stolwierk]] an engem [[Walzwierk]] opgeriicht ginn, mat spéider niewendrun enger [[Galvan]]iséierungsanlag, enger Sauerstoffanlag, a mat der [[Gare Diddeleng-Schmelz]] fir déi fäerdeg Produkter op Zich ze verlueden. De Schinnequai ass haut nach ee Begrëff fir all Diddelenger.
Ëm 1882 hunn d'Patrone vun der [[Diddelenger Schmelz]] den Optrag ginn fir eng [[Zillebäckerei]] opzeriichten, well si Zille gebraucht hu fir hir Hangaren, Atelieren a Kamäiner ze bauen, an awer och fir d'Aarbechterhaiser an de Kolonië wéi am Brill an der ''Hondsgaass'' (rue du Travail), an an der ''Lachegaass'' (rue de Zoufftgen). Déi Fabrick gouf vun engem belschen Industriellen dem Victor Tassin opgeriicht op der Plaz déi haut de Quartier ''Wolkeschdall'' ass.
No der Restrukturéierung vun der [[Arbed]] an den 1980er Joren ass nëmme méi ee kaalt Walzwierk an eng Beschichtungsanlag iwwreg bliwwen.
Duerno hu sech zu Diddeleng a ronderëm kleng, mëttel an och e puer méi grouss Industrien niddergelooss sou wéi ''Ewald Giebel'', ''Husky'', a ''Luxguard''.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />:<br>''D'or au lion de sable.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werweke]] 1908.}}
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:23000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:1398
bar:1871 from:0 till:1593
bar:1910 from:0 till:10803
bar:1922 from:0 till:10307
bar:1935 from:0 till:13572
bar:1947 from:0 till:12878
bar:1960 from:0 till:14617
bar:1970 from:0 till:14615
bar:1981 from:0 till:14072
bar:1991 from:0 till:14674
bar:2001 from:0 till:17320
bar:2011 from:0 till:18657
bar:2021 from:0 till:21513
PlotData=
bar:1821 at: 1398 fontsize:S text:1.398 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 1593 fontsize:S text:1.593 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 10803 fontsize:S text:10.803 shift:(-17,5)
bar:1922 at: 10307 fontsize:S text:10.307 shift:(-17,5)
bar:1935 at: 13572 fontsize:S text:13.572 shift:(-17,5)
bar:1947 at: 12878 fontsize:S text:12.878 shift:(-17,5)
bar:1960 at: 14617 fontsize:S text:14.617 shift:(-17,5)
bar:1970 at: 14615 fontsize:S text:14.615 shift:(-17,5)
bar:1981 at: 14072 fontsize:S text:14.072 shift:(-17,5)
bar:1991 at: 14674 fontsize:S text:14.674 shift:(-17,5)
bar:2001 at: 17320 fontsize:S text:17.320 shift:(-17,5)
bar:2011 at: 18657 fontsize:S text:18.657 shift:(-17,5)
bar:2021 at: 21513 fontsize:S text:21.513 shift:(-17,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
De [[Gemengerot]] vun Diddeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 19 (bis 2011: 17, bis 1999: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
'''Zesummesetzung'''
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[DP]]
|-
| 1999 || 1 || 2 || 1 || - || '''11''' || -
|-
| 2005 || 0 || 4 || 2 || - || '''11''' || -
|-
| 2011 || 1 || 3 || 2 || 1 || '''10 ''' || -
|-
| 2017 || 1 || 5 || 2 || 1 || '''10''' || -
|-
| 2023 || 1 || 4 || 2 || 1 || '''10''' || 1
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
=== Buergermeeschteren ===
{|
|
* 1797–1798: [[Jean Magnette]]
* 1798–1799: [[Michel Krips]]
* 1799–1801: [[Jean Michel Philippart]]
* 1801–1804: [[Michel Weber (Buergermeeschter)|Michel Weber]]
* 1804–1805: [[Max Boland]]
* 1805–1807: [[Orphée Bernard]]
* 1807–1814: [[Frantz Plutot]]
* 1815–1821: [[Jean Baptiste Schmitt]]
* 1822–1836: [[Jean Pierre Gérard]]
* 1836–1844: [[Pierre Theis (Politiker I)|Pierre Theis]]
* 1844–1849: [[Michel Berwick]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref>
|
* 1849–1854: [[Jean Antoine Philippart]]
* 1854–1861: [[Michel Landtgen]]
* 1861–1863: [[Henri Steichen]]
* 1864–1882: [[Franz Theis]]
* 1882–1893: [[Michel Adolphe Sinner]]
* 1894–1896: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1897–1902: [[Jean Nieles]]
* 1903–1914: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1914–1920: [[Jean Berchem]]
* 1920–1925: [[Michel Gindt]]
|
* 1925–1928: [[François Scholer]]
* 1929–1935: [[Emile Ludwig]]
* 1935–1946: [[Théodore Thiel]]
* 1946–1965: [[Jean Fohrmann]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref>
* 1965–1973: [[René Hartmann]]
* 1973–1984: [[Nicolas Birtz]]
* 1985–1993: [[Louis Rech]]
* 1994–2004: [[Mars Di Bartolomeo]]
* 2004-2014: [[Alex Bodry]]
*zanter 2014: [[Dan Biancalana]]
|}
== Kuckeswäertes ==
* [[Naturschutzgebitt Haard|Naturpark Haard]]
* [[Gehaansbierg]]
** Buergruinen
** Aussiichtstuerm mat Plattform op 16 Meter Héicht
** [[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Gehaanskapell)|Gehaanskapell]]
* D'[[Kierch Diddeleng|Kierch St. Martin]] an déi restauréiert [[Uergel an der Kierch vun Diddeleng|Stahlhut Uergel]] vun 1912
* D'[[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Lukaskapell)|Lukaskapell vu Butschebuerg]]
* D'[[Kapell Diddeleng-Biereng|Jousefskapell vu Biereng]]
* D'[[Eligiuskapell Diddeleng|Eligiuskapell vun Diddeleng]]
* Den 285 Meter héijen [[Sender vun Diddeleng|Antennepotto vun RTL]] um Ginzebierg
* De [[Regionalmusée vun den Zwangsrekrutéierten]]
* [[Waassertuerm + Pomhouse]], fréier Infrastrukture vun der Schmelz, déi zu engem Fotosmusée ëmgebaut goufen
== Bekannt Diddelenger ==
{{div col|col=2}}
* [[Andy Bausch]], Filmregisseur
* [[Benny Berg]], Politiker
* [[Nic Biever]], Politiker
* [[Alex Bodry]], Politiker
* [[Roland Bombardella]], Liichtathleetik-Sportler an Offizéier
* [[Mars Di Bartolomeo]], Politiker
* [[Pierre Cao]], Komponist an Dirigent
* [[Colette Flesch]], Politikerin a Fechterin
* [[Jean Fohrmann]], Buergermeeschter, Papp vun der [[Marthe Bigelbach-Fohrmann]] a Grousspapp vum [[Alex Bodry]]
* [[Roger Gilson]], Vëlossportler
* [[Germaine Goetzinger]], Literaturwëssenschaftlerin
* [[Jean Hengen]], Äerzbeschof
* [[Erna Hennicot-Schoepges]], Politikerin
* [[Nic Hoffmann]], Geschäftsmann a Gemengerot, bekannt als den Zockernicki
* [[Dominique Lang]], Moler
* [[Fleur Maxwell]], Äiskonschtleeferin
* [[Ernest Mengel]], Foussballspiller an Olympionik
* [[Florian Mengel]], Foussballspiller
* [[Wenzel Profant]], Resistenzler, Moler a Sculpteur
* [[Jos Romersa]], Turner
* [[Etienne Schneider]], Politiker
* [[Edy Schütz]], Vëlossportler
* [[Andrée Viénot]], franséisch Politikerin (Duechter vum [[Émile Mayrisch]])
{{div col end}}
== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
* [[Lauenburg/Elbe]] an {{DEU}}, zanter 1958, ([http://www.lauenburg.de])
* [[Manom]] a {{FRA}}, zanter 1958, ([http://www.mairie-manom.com])
* [[Lebork]] a {{POL}}, zanter dem 29. September 2001, ([http://www.lebork.pl])
* [[Feltre]] an {{ITA}}
* [[Arganil]] a {{POR}}
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Diddeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[SEBES]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
|
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[STEP (Beetebuerg)|STEP]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
|}
== Literatur zum Theema ==
* ''100 Joer Diddeleng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 286 vum 8. Dezember 2007, 24 S.
== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[F91 Diddeleng]]
* [[Centre de documentation sur les migrations humaines]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dudelange|Diddeleng}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.dudelange.lu/ Offiziell Säit vun der Stad Diddeleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/dudelange D'Gemeng Diddeleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmd.lu/ Offiziell Säit vun der Diddelenger Stadmusek]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://www.f91.lu Den F91 Diddeleng]
* [http://www.ecoles-dudelange.lu Diddelenger Schoulen]
* [http://www.ced.lu Diddelenger Schachclub]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemeng Diddeleng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Kanton Esch-Uelzecht]]
fjyjd3mlf697rqgsukt3zghztpl5xdx
2681343
2681341
2026-06-10T08:14:28Z
GilPe
14980
/* Wopen */
2681343
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Diddeleng
| Numm (Franséisch) = Dudelange
| Numm (Däitsch) = Düdelingen
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Diddeleng}}
| Fläch = 2.138 [[Hektar|ha]]
| Koordinaten = {{coor dms|49|28|56|N|06|05|04|O}}
}}
[[Fichier:Gehaansbierg schmuel.jpg|thumb|De [[Gehaansbierg]].]]
[[Fichier:An der Niddeschgaass-101.jpg|thumb|D'Niddeschgaass am Zentrum]]
[[Fichier:Diddeleng Quartier Italien.jpg|thumb|De [[Quartier Italien]].]]
[[Fichier:Butschebuerg Vue iwwer.jpg|upright|thumb|Vue iwwer Butschebuerg op den [[Sender vun Diddeleng|RTL-Antennepotto]].]]
[[Fichier:Wasserturm und Pumpenhaus Dudelange 01.jpg|thumb|upright|[[Waassertuerm + Pomhouse]].]]
[[Fichier:CNA--Gebai--w.jpg|thumb|[[Kulturzentrum Opderschmelz]].]]
[[Fichier:Diddeleng Galerie Dominique Lang-001.jpg|thumb|D'[[Galerie Dominique Lang]] am Quartier Brill.]]
[[Fichier:Kierch Diddeleng.jpg|thumb|upright|D'[[Kierch Diddeleng]].]]
D''''Gemeng Diddeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Se läit am Kanton [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Diddeleng]] vun där se och hiren Numm huet.
== Quartieren a Sektiounen ==
{|
|
* [[Balzeng]]
* [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]]
* [[Brill (Diddeleng)|Brill]]
|
* [[Butschebuerg]]
* [[Diddeleng]]
* [[Gafelt]]
|
* [[Italien (Diddeleng)]]
* [[Op der Schmelz]]
* [[Um Däich]]
|
* [[Boltebierg]]
* [[Ribbeschpont]]
* [[Tattebierg]]
|
* [[Wolkeschdall]]
|}
== Geographie ==
Diddeleng läit am Nordoste vum [[Loutrengen|loutrengesche]] [[Minettsgéigend|Minettsbaséng]] um Bord vun der [[Cuesta]] vum [[Bajocium]] am Dall vun der [[Diddelengerbaach]].
De Süde vum Dall, wou grouss Industrieanlage stinn, ass vun Osten hier vun den Héichte vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]plateau begrenzt an no Norden an Nordoste geet en op an den Dall vun der [[Gander]] an der [[Uelzecht]].
=== Topographie ===
Am Nordweste steet eng eenzel Kopp de [[Gehaansbierg]], ee sougenannten [[Ëmlafbierg]], mat enger Héicht vu 405 m, op deem Reschter vun enger Buergruin a réimescher Festung ze fanne sinn.
Den héchste Punkt ass op der Grenz vun [[Téiteng]] um ''[[Kalebierg]]'' op 435 m.
Eng besser bekannt héich Plaz ass de ''[[Ginzebierg]]'' deen eng Héicht vu 424 m ([[NG-L]]) huet, an ënner deem op engem Plateau op enger Héicht vu 417,5 Meter den [[Sender vun Diddeleng|RTLs-Sender]] steet, deen e bei klorem Wieder op méi wéi 20 km gesi kann.
Den déifste Punkt ass am ''Thilleweier'' op der franséischer Grenz op 256 m.
===Nopeschuertschaften===
'''Zu Lëtzebuerg''': [[Helleng]], [[Beetebuerg]], [[Näerzeng]], [[Keel]] an [[Téiteng]]
'''A Frankräich''': [[Wuelmereng]], [[Kanfen]], [[Zoufftgen]] an [[Hagen (Moselle)|Hoen]]
== Geschicht ==
Diddeleng ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 83}}</ref>.
Duerch d'Gesetz vum [[4. August]] [[1907]] krut Diddeleng den Titel "Stad". Mat deem Gesetz ginn déi zwee fréier Dierfer [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]] a [[Butschebuerg]] an d'Stad mat iwwerholl a sinn haut Quartiere vun Diddeleng.
D'Geschicht vun Diddeleng ass staark markéiert vun der industrieller Entwécklung am Minett. Gläich an der zweeter Hallschent vum 19. Joerhonnert war Diddeleng eng Héichbuerg vun der Stolfabrikatioun. Et war eng grouss Schmelz mat [[Héichuewen|Héichiewen]], engem [[Stolwierk]] an engem [[Walzwierk]] opgeriicht ginn, mat spéider niewendrun enger [[Galvan]]iséierungsanlag, enger Sauerstoffanlag, a mat der [[Gare Diddeleng-Schmelz]] fir déi fäerdeg Produkter op Zich ze verlueden. De Schinnequai ass haut nach ee Begrëff fir all Diddelenger.
Ëm 1882 hunn d'Patrone vun der [[Diddelenger Schmelz]] den Optrag ginn fir eng [[Zillebäckerei]] opzeriichten, well si Zille gebraucht hu fir hir Hangaren, Atelieren a Kamäiner ze bauen, an awer och fir d'Aarbechterhaiser an de Kolonië wéi am Brill an der ''Hondsgaass'' (rue du Travail), an an der ''Lachegaass'' (rue de Zoufftgen). Déi Fabrick gouf vun engem belschen Industriellen dem Victor Tassin opgeriicht op der Plaz déi haut de Quartier ''Wolkeschdall'' ass.
No der Restrukturéierung vun der [[Arbed]] an den 1980er Joren ass nëmme méi ee kaalt Walzwierk an eng Beschichtungsanlag iwwreg bliwwen.
Duerno hu sech zu Diddeleng a ronderëm kleng, mëttel an och e puer méi grouss Industrien niddergelooss sou wéi ''Ewald Giebel'', ''Husky'', a ''Luxguard''.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />:<br>''D'or au lion de sable.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:23000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:1398
bar:1871 from:0 till:1593
bar:1910 from:0 till:10803
bar:1922 from:0 till:10307
bar:1935 from:0 till:13572
bar:1947 from:0 till:12878
bar:1960 from:0 till:14617
bar:1970 from:0 till:14615
bar:1981 from:0 till:14072
bar:1991 from:0 till:14674
bar:2001 from:0 till:17320
bar:2011 from:0 till:18657
bar:2021 from:0 till:21513
PlotData=
bar:1821 at: 1398 fontsize:S text:1.398 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 1593 fontsize:S text:1.593 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 10803 fontsize:S text:10.803 shift:(-17,5)
bar:1922 at: 10307 fontsize:S text:10.307 shift:(-17,5)
bar:1935 at: 13572 fontsize:S text:13.572 shift:(-17,5)
bar:1947 at: 12878 fontsize:S text:12.878 shift:(-17,5)
bar:1960 at: 14617 fontsize:S text:14.617 shift:(-17,5)
bar:1970 at: 14615 fontsize:S text:14.615 shift:(-17,5)
bar:1981 at: 14072 fontsize:S text:14.072 shift:(-17,5)
bar:1991 at: 14674 fontsize:S text:14.674 shift:(-17,5)
bar:2001 at: 17320 fontsize:S text:17.320 shift:(-17,5)
bar:2011 at: 18657 fontsize:S text:18.657 shift:(-17,5)
bar:2021 at: 21513 fontsize:S text:21.513 shift:(-17,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
De [[Gemengerot]] vun Diddeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 19 (bis 2011: 17, bis 1999: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
'''Zesummesetzung'''
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[DP]]
|-
| 1999 || 1 || 2 || 1 || - || '''11''' || -
|-
| 2005 || 0 || 4 || 2 || - || '''11''' || -
|-
| 2011 || 1 || 3 || 2 || 1 || '''10 ''' || -
|-
| 2017 || 1 || 5 || 2 || 1 || '''10''' || -
|-
| 2023 || 1 || 4 || 2 || 1 || '''10''' || 1
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
=== Buergermeeschteren ===
{|
|
* 1797–1798: [[Jean Magnette]]
* 1798–1799: [[Michel Krips]]
* 1799–1801: [[Jean Michel Philippart]]
* 1801–1804: [[Michel Weber (Buergermeeschter)|Michel Weber]]
* 1804–1805: [[Max Boland]]
* 1805–1807: [[Orphée Bernard]]
* 1807–1814: [[Frantz Plutot]]
* 1815–1821: [[Jean Baptiste Schmitt]]
* 1822–1836: [[Jean Pierre Gérard]]
* 1836–1844: [[Pierre Theis (Politiker I)|Pierre Theis]]
* 1844–1849: [[Michel Berwick]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref>
|
* 1849–1854: [[Jean Antoine Philippart]]
* 1854–1861: [[Michel Landtgen]]
* 1861–1863: [[Henri Steichen]]
* 1864–1882: [[Franz Theis]]
* 1882–1893: [[Michel Adolphe Sinner]]
* 1894–1896: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1897–1902: [[Jean Nieles]]
* 1903–1914: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1914–1920: [[Jean Berchem]]
* 1920–1925: [[Michel Gindt]]
|
* 1925–1928: [[François Scholer]]
* 1929–1935: [[Emile Ludwig]]
* 1935–1946: [[Théodore Thiel]]
* 1946–1965: [[Jean Fohrmann]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref>
* 1965–1973: [[René Hartmann]]
* 1973–1984: [[Nicolas Birtz]]
* 1985–1993: [[Louis Rech]]
* 1994–2004: [[Mars Di Bartolomeo]]
* 2004-2014: [[Alex Bodry]]
*zanter 2014: [[Dan Biancalana]]
|}
== Kuckeswäertes ==
* [[Naturschutzgebitt Haard|Naturpark Haard]]
* [[Gehaansbierg]]
** Buergruinen
** Aussiichtstuerm mat Plattform op 16 Meter Héicht
** [[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Gehaanskapell)|Gehaanskapell]]
* D'[[Kierch Diddeleng|Kierch St. Martin]] an déi restauréiert [[Uergel an der Kierch vun Diddeleng|Stahlhut Uergel]] vun 1912
* D'[[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Lukaskapell)|Lukaskapell vu Butschebuerg]]
* D'[[Kapell Diddeleng-Biereng|Jousefskapell vu Biereng]]
* D'[[Eligiuskapell Diddeleng|Eligiuskapell vun Diddeleng]]
* Den 285 Meter héijen [[Sender vun Diddeleng|Antennepotto vun RTL]] um Ginzebierg
* De [[Regionalmusée vun den Zwangsrekrutéierten]]
* [[Waassertuerm + Pomhouse]], fréier Infrastrukture vun der Schmelz, déi zu engem Fotosmusée ëmgebaut goufen
== Bekannt Diddelenger ==
{{div col|col=2}}
* [[Andy Bausch]], Filmregisseur
* [[Benny Berg]], Politiker
* [[Nic Biever]], Politiker
* [[Alex Bodry]], Politiker
* [[Roland Bombardella]], Liichtathleetik-Sportler an Offizéier
* [[Mars Di Bartolomeo]], Politiker
* [[Pierre Cao]], Komponist an Dirigent
* [[Colette Flesch]], Politikerin a Fechterin
* [[Jean Fohrmann]], Buergermeeschter, Papp vun der [[Marthe Bigelbach-Fohrmann]] a Grousspapp vum [[Alex Bodry]]
* [[Roger Gilson]], Vëlossportler
* [[Germaine Goetzinger]], Literaturwëssenschaftlerin
* [[Jean Hengen]], Äerzbeschof
* [[Erna Hennicot-Schoepges]], Politikerin
* [[Nic Hoffmann]], Geschäftsmann a Gemengerot, bekannt als den Zockernicki
* [[Dominique Lang]], Moler
* [[Fleur Maxwell]], Äiskonschtleeferin
* [[Ernest Mengel]], Foussballspiller an Olympionik
* [[Florian Mengel]], Foussballspiller
* [[Wenzel Profant]], Resistenzler, Moler a Sculpteur
* [[Jos Romersa]], Turner
* [[Etienne Schneider]], Politiker
* [[Edy Schütz]], Vëlossportler
* [[Andrée Viénot]], franséisch Politikerin (Duechter vum [[Émile Mayrisch]])
{{div col end}}
== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
* [[Lauenburg/Elbe]] an {{DEU}}, zanter 1958, ([http://www.lauenburg.de])
* [[Manom]] a {{FRA}}, zanter 1958, ([http://www.mairie-manom.com])
* [[Lebork]] a {{POL}}, zanter dem 29. September 2001, ([http://www.lebork.pl])
* [[Feltre]] an {{ITA}}
* [[Arganil]] a {{POR}}
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Diddeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[SEBES]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
|
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[STEP (Beetebuerg)|STEP]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
|}
== Literatur zum Theema ==
* ''100 Joer Diddeleng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 286 vum 8. Dezember 2007, 24 S.
== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[F91 Diddeleng]]
* [[Centre de documentation sur les migrations humaines]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dudelange|Diddeleng}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.dudelange.lu/ Offiziell Säit vun der Stad Diddeleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/dudelange D'Gemeng Diddeleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmd.lu/ Offiziell Säit vun der Diddelenger Stadmusek]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://www.f91.lu Den F91 Diddeleng]
* [http://www.ecoles-dudelange.lu Diddelenger Schoulen]
* [http://www.ced.lu Diddelenger Schachclub]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemeng Diddeleng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Kanton Esch-Uelzecht]]
97su1kjd5x59prwa26hutpc1io29ozg
2681367
2681343
2026-06-10T10:03:52Z
GilPe
14980
/* Wopen */ +Bild falsche Wopen
2681367
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Diddeleng
| Numm (Franséisch) = Dudelange
| Numm (Däitsch) = Düdelingen
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Diddeleng}}
| Fläch = 2.138 [[Hektar|ha]]
| Koordinaten = {{coor dms|49|28|56|N|06|05|04|O}}
}}
[[Fichier:Gehaansbierg schmuel.jpg|thumb|De [[Gehaansbierg]].]]
[[Fichier:An der Niddeschgaass-101.jpg|thumb|D'Niddeschgaass am Zentrum]]
[[Fichier:Diddeleng Quartier Italien.jpg|thumb|De [[Quartier Italien]].]]
[[Fichier:Butschebuerg Vue iwwer.jpg|upright|thumb|Vue iwwer Butschebuerg op den [[Sender vun Diddeleng|RTL-Antennepotto]].]]
[[Fichier:Wasserturm und Pumpenhaus Dudelange 01.jpg|thumb|upright|[[Waassertuerm + Pomhouse]].]]
[[Fichier:CNA--Gebai--w.jpg|thumb|[[Kulturzentrum Opderschmelz]].]]
[[Fichier:Diddeleng Galerie Dominique Lang-001.jpg|thumb|D'[[Galerie Dominique Lang]] am Quartier Brill.]]
[[Fichier:Kierch Diddeleng.jpg|thumb|upright|D'[[Kierch Diddeleng]].]]
D''''Gemeng Diddeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Se läit am Kanton [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Diddeleng]] vun där se och hiren Numm huet.
== Quartieren a Sektiounen ==
{|
|
* [[Balzeng]]
* [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]]
* [[Brill (Diddeleng)|Brill]]
|
* [[Butschebuerg]]
* [[Diddeleng]]
* [[Gafelt]]
|
* [[Italien (Diddeleng)]]
* [[Op der Schmelz]]
* [[Um Däich]]
|
* [[Boltebierg]]
* [[Ribbeschpont]]
* [[Tattebierg]]
|
* [[Wolkeschdall]]
|}
== Geographie ==
Diddeleng läit am Nordoste vum [[Loutrengen|loutrengesche]] [[Minettsgéigend|Minettsbaséng]] um Bord vun der [[Cuesta]] vum [[Bajocium]] am Dall vun der [[Diddelengerbaach]].
De Süde vum Dall, wou grouss Industrieanlage stinn, ass vun Osten hier vun den Héichte vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]plateau begrenzt an no Norden an Nordoste geet en op an den Dall vun der [[Gander]] an der [[Uelzecht]].
=== Topographie ===
Am Nordweste steet eng eenzel Kopp de [[Gehaansbierg]], ee sougenannten [[Ëmlafbierg]], mat enger Héicht vu 405 m, op deem Reschter vun enger Buergruin a réimescher Festung ze fanne sinn.
Den héchste Punkt ass op der Grenz vun [[Téiteng]] um ''[[Kalebierg]]'' op 435 m.
Eng besser bekannt héich Plaz ass de ''[[Ginzebierg]]'' deen eng Héicht vu 424 m ([[NG-L]]) huet, an ënner deem op engem Plateau op enger Héicht vu 417,5 Meter den [[Sender vun Diddeleng|RTLs-Sender]] steet, deen e bei klorem Wieder op méi wéi 20 km gesi kann.
Den déifste Punkt ass am ''Thilleweier'' op der franséischer Grenz op 256 m.
===Nopeschuertschaften===
'''Zu Lëtzebuerg''': [[Helleng]], [[Beetebuerg]], [[Näerzeng]], [[Keel]] an [[Téiteng]]
'''A Frankräich''': [[Wuelmereng]], [[Kanfen]], [[Zoufftgen]] an [[Hagen (Moselle)|Hoen]]
== Geschicht ==
Diddeleng ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 83}}</ref>.
Duerch d'Gesetz vum [[4. August]] [[1907]] krut Diddeleng den Titel "Stad". Mat deem Gesetz ginn déi zwee fréier Dierfer [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]] a [[Butschebuerg]] an d'Stad mat iwwerholl a sinn haut Quartiere vun Diddeleng.
D'Geschicht vun Diddeleng ass staark markéiert vun der industrieller Entwécklung am Minett. Gläich an der zweeter Hallschent vum 19. Joerhonnert war Diddeleng eng Héichbuerg vun der Stolfabrikatioun. Et war eng grouss Schmelz mat [[Héichuewen|Héichiewen]], engem [[Stolwierk]] an engem [[Walzwierk]] opgeriicht ginn, mat spéider niewendrun enger [[Galvan]]iséierungsanlag, enger Sauerstoffanlag, a mat der [[Gare Diddeleng-Schmelz]] fir déi fäerdeg Produkter op Zich ze verlueden. De Schinnequai ass haut nach ee Begrëff fir all Diddelenger.
Ëm 1882 hunn d'Patrone vun der [[Diddelenger Schmelz]] den Optrag ginn fir eng [[Zillebäckerei]] opzeriichten, well si Zille gebraucht hu fir hir Hangaren, Atelieren a Kamäiner ze bauen, an awer och fir d'Aarbechterhaiser an de Kolonië wéi am Brill an der ''Hondsgaass'' (rue du Travail), an an der ''Lachegaass'' (rue de Zoufftgen). Déi Fabrick gouf vun engem belschen Industriellen dem Victor Tassin opgeriicht op der Plaz déi haut de Quartier ''Wolkeschdall'' ass.
No der Restrukturéierung vun der [[Arbed]] an den 1980er Joren ass nëmme méi ee kaalt Walzwierk an eng Beschichtungsanlag iwwreg bliwwen.
Duerno hu sech zu Diddeleng a ronderëm kleng, mëttel an och e puer méi grouss Industrien niddergelooss sou wéi ''Ewald Giebel'', ''Husky'', a ''Luxguard''.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]<br><br>''falsche Wopen'':[[Fichier:LUX Dudelange incorrect COA.svg|100px|falsch]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />:<br>''D'or au lion de sable.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:23000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:1398
bar:1871 from:0 till:1593
bar:1910 from:0 till:10803
bar:1922 from:0 till:10307
bar:1935 from:0 till:13572
bar:1947 from:0 till:12878
bar:1960 from:0 till:14617
bar:1970 from:0 till:14615
bar:1981 from:0 till:14072
bar:1991 from:0 till:14674
bar:2001 from:0 till:17320
bar:2011 from:0 till:18657
bar:2021 from:0 till:21513
PlotData=
bar:1821 at: 1398 fontsize:S text:1.398 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 1593 fontsize:S text:1.593 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 10803 fontsize:S text:10.803 shift:(-17,5)
bar:1922 at: 10307 fontsize:S text:10.307 shift:(-17,5)
bar:1935 at: 13572 fontsize:S text:13.572 shift:(-17,5)
bar:1947 at: 12878 fontsize:S text:12.878 shift:(-17,5)
bar:1960 at: 14617 fontsize:S text:14.617 shift:(-17,5)
bar:1970 at: 14615 fontsize:S text:14.615 shift:(-17,5)
bar:1981 at: 14072 fontsize:S text:14.072 shift:(-17,5)
bar:1991 at: 14674 fontsize:S text:14.674 shift:(-17,5)
bar:2001 at: 17320 fontsize:S text:17.320 shift:(-17,5)
bar:2011 at: 18657 fontsize:S text:18.657 shift:(-17,5)
bar:2021 at: 21513 fontsize:S text:21.513 shift:(-17,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
De [[Gemengerot]] vun Diddeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 19 (bis 2011: 17, bis 1999: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
'''Zesummesetzung'''
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[DP]]
|-
| 1999 || 1 || 2 || 1 || - || '''11''' || -
|-
| 2005 || 0 || 4 || 2 || - || '''11''' || -
|-
| 2011 || 1 || 3 || 2 || 1 || '''10 ''' || -
|-
| 2017 || 1 || 5 || 2 || 1 || '''10''' || -
|-
| 2023 || 1 || 4 || 2 || 1 || '''10''' || 1
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
=== Buergermeeschteren ===
{|
|
* 1797–1798: [[Jean Magnette]]
* 1798–1799: [[Michel Krips]]
* 1799–1801: [[Jean Michel Philippart]]
* 1801–1804: [[Michel Weber (Buergermeeschter)|Michel Weber]]
* 1804–1805: [[Max Boland]]
* 1805–1807: [[Orphée Bernard]]
* 1807–1814: [[Frantz Plutot]]
* 1815–1821: [[Jean Baptiste Schmitt]]
* 1822–1836: [[Jean Pierre Gérard]]
* 1836–1844: [[Pierre Theis (Politiker I)|Pierre Theis]]
* 1844–1849: [[Michel Berwick]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref>
|
* 1849–1854: [[Jean Antoine Philippart]]
* 1854–1861: [[Michel Landtgen]]
* 1861–1863: [[Henri Steichen]]
* 1864–1882: [[Franz Theis]]
* 1882–1893: [[Michel Adolphe Sinner]]
* 1894–1896: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1897–1902: [[Jean Nieles]]
* 1903–1914: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1914–1920: [[Jean Berchem]]
* 1920–1925: [[Michel Gindt]]
|
* 1925–1928: [[François Scholer]]
* 1929–1935: [[Emile Ludwig]]
* 1935–1946: [[Théodore Thiel]]
* 1946–1965: [[Jean Fohrmann]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref>
* 1965–1973: [[René Hartmann]]
* 1973–1984: [[Nicolas Birtz]]
* 1985–1993: [[Louis Rech]]
* 1994–2004: [[Mars Di Bartolomeo]]
* 2004-2014: [[Alex Bodry]]
*zanter 2014: [[Dan Biancalana]]
|}
== Kuckeswäertes ==
* [[Naturschutzgebitt Haard|Naturpark Haard]]
* [[Gehaansbierg]]
** Buergruinen
** Aussiichtstuerm mat Plattform op 16 Meter Héicht
** [[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Gehaanskapell)|Gehaanskapell]]
* D'[[Kierch Diddeleng|Kierch St. Martin]] an déi restauréiert [[Uergel an der Kierch vun Diddeleng|Stahlhut Uergel]] vun 1912
* D'[[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Lukaskapell)|Lukaskapell vu Butschebuerg]]
* D'[[Kapell Diddeleng-Biereng|Jousefskapell vu Biereng]]
* D'[[Eligiuskapell Diddeleng|Eligiuskapell vun Diddeleng]]
* Den 285 Meter héijen [[Sender vun Diddeleng|Antennepotto vun RTL]] um Ginzebierg
* De [[Regionalmusée vun den Zwangsrekrutéierten]]
* [[Waassertuerm + Pomhouse]], fréier Infrastrukture vun der Schmelz, déi zu engem Fotosmusée ëmgebaut goufen
== Bekannt Diddelenger ==
{{div col|col=2}}
* [[Andy Bausch]], Filmregisseur
* [[Benny Berg]], Politiker
* [[Nic Biever]], Politiker
* [[Alex Bodry]], Politiker
* [[Roland Bombardella]], Liichtathleetik-Sportler an Offizéier
* [[Mars Di Bartolomeo]], Politiker
* [[Pierre Cao]], Komponist an Dirigent
* [[Colette Flesch]], Politikerin a Fechterin
* [[Jean Fohrmann]], Buergermeeschter, Papp vun der [[Marthe Bigelbach-Fohrmann]] a Grousspapp vum [[Alex Bodry]]
* [[Roger Gilson]], Vëlossportler
* [[Germaine Goetzinger]], Literaturwëssenschaftlerin
* [[Jean Hengen]], Äerzbeschof
* [[Erna Hennicot-Schoepges]], Politikerin
* [[Nic Hoffmann]], Geschäftsmann a Gemengerot, bekannt als den Zockernicki
* [[Dominique Lang]], Moler
* [[Fleur Maxwell]], Äiskonschtleeferin
* [[Ernest Mengel]], Foussballspiller an Olympionik
* [[Florian Mengel]], Foussballspiller
* [[Wenzel Profant]], Resistenzler, Moler a Sculpteur
* [[Jos Romersa]], Turner
* [[Etienne Schneider]], Politiker
* [[Edy Schütz]], Vëlossportler
* [[Andrée Viénot]], franséisch Politikerin (Duechter vum [[Émile Mayrisch]])
{{div col end}}
== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
* [[Lauenburg/Elbe]] an {{DEU}}, zanter 1958, ([http://www.lauenburg.de])
* [[Manom]] a {{FRA}}, zanter 1958, ([http://www.mairie-manom.com])
* [[Lebork]] a {{POL}}, zanter dem 29. September 2001, ([http://www.lebork.pl])
* [[Feltre]] an {{ITA}}
* [[Arganil]] a {{POR}}
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Diddeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[SEBES]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
|
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[STEP (Beetebuerg)|STEP]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
|}
== Literatur zum Theema ==
* ''100 Joer Diddeleng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 286 vum 8. Dezember 2007, 24 S.
== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[F91 Diddeleng]]
* [[Centre de documentation sur les migrations humaines]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dudelange|Diddeleng}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.dudelange.lu/ Offiziell Säit vun der Stad Diddeleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/dudelange D'Gemeng Diddeleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmd.lu/ Offiziell Säit vun der Diddelenger Stadmusek]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://www.f91.lu Den F91 Diddeleng]
* [http://www.ecoles-dudelange.lu Diddelenger Schoulen]
* [http://www.ced.lu Diddelenger Schachclub]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemeng Diddeleng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Kanton Esch-Uelzecht]]
hlihfgv3b12z0d6dqvrudsr72x3mcik
Rëmeleng
0
4605
2681339
2680629
2026-06-10T08:07:48Z
GilPe
14980
Korr. Numm
2681339
wikitext
text/x-wiki
{{Doublon|Gemeng Rëmeleng}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Rëmeleng
| Bild =
| Bildtext =
| Numm (Franséisch) = Rumelange
| Numm (Däitsch) = Rümelingen
| Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
| Kanton = {{Kanton Esch-Uelzecht}}
| Gemeng = {{Rëmeleng}}
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Rëmeleng}}
| Awunner = 5.130
| Awunnerdatum = 01.01.2012
| Fläch =
| Koordinaten = {{coor dms|49|27|38|N|06|01|50|O}}
| Kaart =
| Kaartentext =
}}
'''Rëmeleng''' ass eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Lëtzebuerger Stied]] a läit am Süde vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]]. Et ass déi eenzeg Uertschaft an der [[Gemeng Rëmeleng]].
== Geographie ==
=== Lag ===
Rëmeleng läit an deem vun der [[Keelbaach]] gegruewene sougenannte Keeldall (''Käldall'' fir d'Awunner). D'Koppe ronderëm si räich u [[Minett (Äerz)|Minett]].
Den héchste Punkt vu Rëmeleng läit am [[Origerbësch]] op 434 m an deen déifsten an der [[Sauerwiss]] op 296 m.
Rëmeleng ass déi südlechst Uertschaft am Land ([[Maark|Grenzmaark]] FL-91 op 49° 26′ 53,7″), de südlechste Punkt läit awer an der [[Gemeng Keel]] (Maark FL-96 op 49° 26' 52").
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
|ville = Rëmeleng
|nord = [[Keel]]
|nord-est = [[Keel]]
|est = [[Keel]]
|sud-est =
|sud = [[Ëtteng]] ([[Frankräich|F]])
|sud-ouest =
|ouest = [[Däitsch-Oth]] ([[Frankräich|F]])
|nord-ouest= [[Esch-Uelzecht]]
}}
=== Flouernimm ===
{{Div col|cols=3}}
* [[Gebrannte Bësch]]
* [[Hëseng]]
* [[Hierzesprong]]
* [[Minière Huttbierg|Huttbierg]]
* [[Kierchbierg (Rëmeleng)|Kierchbierg]]
* [[Laangegronn]]
* [[Perchesbierg]]
* [[Walert]]
* [[Welteschgrond]]
{{Div col end}}
== Geschicht ==
=== Urspronk vum Numm ===
Schonn am Joer 698 daucht den Numm ''Rumelacha'' an engem Dokument op, et kann awer net als sécher ugeholl ginn datt dee sech op dat haitegt Rëmeleng bezitt.
1297 dann ass déi éischt geséchert Ernimmung. Et gëtt eng sëllege Bezeechnungen, Rumelenges, Ruomlinga, Rumlingen, Remlingen, Rümblingen, Rümlingen, Riemlingen, Rhemlingen a Roemlingen.
Den Numm kënnt eventuell vu Rum-ili, Land vun de Réimer<ref>Herders Lexikon, Band 10, S. 420</ref>. D'Endung -eng dogéint deit op e fränkeschen Urspronk hin<ref>[[Nicolas van Werveke]]</ref>. Wéi déi zwee zesumme passe gëtt hei drënner erkläert.
=== Éischt Besiidlung ===
Ausser verstengerte Muschelen aus dem mëttlere [[Jura (Geologie)|Jura]], Eckzänn vun engem Hielebier aus dem [[Äiszäitalter]] déi am Laangegrond fonnt goufen a Quarzitschaber aus der [[Steenzäit]] gëtt et keng archeologesch geséchert Fondsaachen aus der Fréizäit vu Rëmeleng. D'Rëmelenger Grouwenopsiicht Charel Limpach rapportéiert awer vun Aarbechter fonnt ural [[Galerie (Biergbau)|Galerien]] a [[Schlak]]en op Rëmelenger Terrain. Den Nicolas Charpantier entwéckelt doraus an aus der Analys vun ale Flouernimm an engem gewësse Schaarfsënn eng Theorie vum Urspronk vu Rëmeleng<ref>Nicolas Charpantier, Rümelinger Land und Leute, 1957</ref>.
Him no gouf et, wann net schonn zur [[Kelten]]zäit, da spéitstens an der Réimerzäit am [[3. Joerhonnert]] eng éischt Besiidlung vu Rëmeleng mam Zil fir Eisen ze gewannen, dat um [[Kelteschen Oppidum um Tëtelbierg|Tëtelbierg]] entweeder an de Mënzschléierateliere weiderverschafft gouf oder vun do an den Exporthandel op de grousse [[Kiem|Réimerstroosse]] Metz-Arel-Tréier-Köln koum.
Hie geet dovun aus, datt an de [[Laang Maissen|Laangemaissen]] keltesch Sklave gehaust hunn, déi fir d'réimesch Hären ëm de Géigekeeser [[Tetricus I.|Tetricus]] hu missen a klenge Grouwen a [[Pafert]] am giele Lager, an am [[Heedefeldchen]] am bronge Lager an am [[Rëscheler Lach]] am groe Lager [[Minett (Äerz)|Minett]] ofbauen, deen dann um Pafertsbuer an um Ieweschbuer gewäsch gouf, am holzräiche [[Beiswénkel]] a [[Krommfuer]] a Renniewe zu Réigoss geschmollt gouf, an du mat Ween um Dellwee op [[Däitsch-Oth]], [[Réideng]], [[Nidderkuer]] a schlussendlech op den Tëtelbierg gefouert gouf.
Eng kleng Ekipp vu réimesche Wiechter huet sech wuel an [[Hëseng]] verschanzt, zoustänneg fir de Verbindungswee op den Tëtelbierg an der Rei ze halen a fir d'Transporter ze begleeden an ze beschützen.
D'Haaptwuecht géif een awer [[Rembuer|Op Rembuer]] lokaliséieren, no beim Waasserlaf, ongeféier op der selwechter Héicht wéi d'Laang Maissen. No Norden hi war déi natierlech Héicht e gudde Schutz, op deenen anere Säite koum no enger Zort Plëss a Glacis an engem ([[Häd]]) e Wall mat Pallisad ([[Walert]]) an eng Dréchemauer aus Holzfachwierk mat Steng dertëscht ([[Gebrannte Bësch]]).
Wéi de legitime réimesche Keeser [[Aurelian]] sech op de Wee an den Norde gemaach huet, fir sech d'Sonnerräich Gallien vum Tetricus zeréckzehuelen, hu wuel och d'Häipen an d'Befestegungen zu Rëmeleng gebrannt. Déi déi iwwerlieft hunn, hunn d'Pick net méi an de Grapp geholl mä hunn als einfach Bauere weidergemaach, sou datt de Räichtem ënner dem Buedem fir vill Joerhonnerten an de Vergiess geroden ass.
Wa [[Germanen]] agefall sinn da konnte se déi entweeder zeréckschloen oder se hu sech bei de Kosengen um Aumetzer Plateau verstoppt bis datt de Stuerm eriwwer war a se nees alles opbaue konnten. Vill méi schlëmm koum et wéi d'[[Hunnen]] ënner hirem Kinnek [[Attila]] am Joer 451 a Gallien agefall sinn a beim Marsch vun Tréier op Metz och duerch d'Gebitt vum spéidere Lëtzebuerg koumen. Anscheinend hu se am Hësengerlach eng Zäitche gerascht, well nach bis an d'16. Joerhonnert era gouf déi Plaz och nach Hunnendall genannt.
D'[[Frankeräich|Franken]], déi vu 413 u virun allem luusse koume fir ze plëmmen, hu sech spéitstens ëm d'Joer 480 definitiv an der wäitleefeger Géigend néiergelooss. Apaart de Streech vu [[Fréiseng]] an [[Inglange|Englengen]] am Osten, [[Piisseng]] a [[Ludelange|Lidleng]] an der Mëtt, bis [[Péiteng]] an [[Hierkereng]] am Westen, huet hinne gutt gefall, sou datt se do sou sëllegen nei Siidlungen ugefaangen hu wéi soss néierens an der spéiderer Grofschaft. D'Rumili déi wuel op der Plaz waren hu se net weider gestéiert a se hunn hir Siidlung eventuell no hinne benannt.
=== Spéider Entwécklung ===
Eng éischt Kéier gëtt Rëmeleng wéi gesot 1297 als Rumelenges an engem Akt vum [[Haus Keel#Simon I. (1278-1300?)|Simon, Här vu Keel]] ernimmt.
Wärend der ganzer Feudalzäit ass d'Grenz tëscht Grofschaft/Herzogtum Lëtzebuerg a Grofschaft/herzogtum [[Herzogtum Bar|Bar]] duerch Rëmeleng gaang. D'weltlech Häre vu baresch-Rëmleng waren d'Schlasshäre vun [[Ëtteng]], déi vum Grof vu Bar e Lehe kruten. Well déi awer 1368 der Stadter Mënsterabtei en Deel vun hire Rëmlenger Gidder verkaaft hunn, hate se duerno nëmme méi dräi Haiser Rescht (vun den insgesamt 12 Haiser am 15.Jh.). Trotzdeem hu se um drolege Recht vun der Kiermesherrlechkeet festgehalen, wat bedeit huet datt all Joers vum 7. September mëttes bis den 9. September mëttes den Ëttenger Här op Rëmleng koum fir d'héich, mëttel an ënnescht Geriichtsrechter ze vollzéien, an zwar net nëmme fir säi Grapp Haiser mee fir ganz Rëmeleng, als och fir deen Deel deen zum Zolwer Haff Keel gehéiert huet. Fir eng Bagatell vun Näischnotzegkeet koum een un de Stielesteen (Pranger, Lomperank), deen am ënneschten Hädterwee war. Gouf awer een zum Doud verurteelt, sou gouf en um Här sengem Gaalgen um Ëttenger Gaalgebierg opgehaangen. Donieft huet den Ëttenger Här och d'Moossen a Gewiichter kontrolléiert an de Präis fir Wueren a Wäi festgesat.<ref>Nic. Charpantier, ''Al-Remeleng'', S. 34 in Rumelange "Roches Rouges", Imprimerie Bourg-Bourger, 1957</ref>
Rëmleng hat spéitstens 1384 eng eege Kapell um [[Kierchbierg (Rëmeleng)|Kierchbierg]], mee well relativ dacks net mol e Kaploun do war hunn d'Leit trotzdeem missen an d'Keeler Parkierch um Péitersbierg goen.
Wéi d'[[Marie vun der Bourgogne]], Herzogin vu Lëtzebuerg, 1477 Krich géint Frankräich a Loutrengen huet misse féieren, ass am Raum Rëmeleng-Beetebuerg vill gebrandschaatzt ginn. Dat klengt Dierfge Morweng, dat am haitege Flouer [[Uewertéiteng]] louch, ass souguer ganz verschwonnen.
Ganz uerg ass et am [[Drëssegjärege Krich]] ginn, wärend deem 1633 en plus nach d'[[Pescht]] koum. Vill Awunner si mat hirem Véi an d'Bëscher geflücht, wou se an Hiele gehaust hunn an der en ettlech den Hongerdoud gestuerwe sinn an net méi zeréckkoumen. Wee sech am Duerf blécke gelooss huet hat et sécher net besser, well d'Truppe waren immens grausam Kaschtgänger. An där Zäit gouf wuel och de Miltgeshaff komplett zerstéiert.
1782 huet de Keeser [[Joseph II. (HRR)|Jousef II.]] d'[[Leifeegeschaft]] ofgeschaaft. 1789 wollten déi Rëmelenger Bauere sech du ganz selbstänneg maachen, a si hunn d'Verdeele vun de Gemengegidder gefrot, wat de Keeser hinnen och d'Joer drop accordéiert huet, sou datt d'Banngenossenschaft verschwonnen ass.<ref>Nic. Charpantier, ''Al-Remeleng'', S. 48 in Rumelange "Roches Rouges", Imprimerie Bourg-Bourger, 1957</ref>
De 24. Juni 1803 ass Rëmeleng zesumme mat Uewertéiteng eng eege Par ginn.
1820 koum et zu engem Gebittstosch mat Frankräich. De [[Wëllem I. vun Holland (1772)|Wëllem I.]] huet de Weier vum Hellegen Anton zu Uewertéiteng hiergi géint e Stéck vum [[Billert]].
Nach 1823 war Rëmeleng eng butzeg Uertschaft, d'Haiser stoungen all ëm den Uertskär dee sech ëm d'Kierchestrooss, déi spéider Batty-Weber Strooss an déi spéider Kierfechtsstrooss forméiert huet. Do wou haut den Uertskär ass, bei der Maartplaz, war viraals net gutt baue well d'[[Keelbaach]] huet dunn nach sou vill Waasser gefouert datt se bei Reen dacks iwwer d'Uwänner gaangen ass an den Dall iwwerschwemmt huet.
D'[[Eisebunnsstreck Näerzeng-Rëmeleng|Eisebunnsstreck Näerzeng-Rëmeleng/Ëtteng]] ass 1860 opgaangen. 1884 koum d'[[Eisebunnsstreck Téiteng-Laangegronn|Streck Téiteng-Laangegronn]] derbäi, sou datt de Minettstransport mat Karen endgülteg ophéiere konnt.
=== Eng onofhängeg Gemeng ===
Rëmeleng huet bis 1891 zu der [[Gemeng Keel]] gehéiert. Duerch d'Gesetz vum 27. Juni 1891 gouf déi onofhängeg Gemeng Rëmeleng geschafen.<ref name="LW1941">Luxemburger Wort 1941-10-31, S. 4 (''Rümelingen 50 Jahre selbständige Gemeinde'').[https://web.archive.org/web/20230408055015/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=774062&search_terms=#panel:pp|issue:774062|page:4]<br> Wolff, L. & R. Kirsch, 2008. ''Saviez-vous que … ? Le tout savoir sur Rumelange en plus de 500 faits marquants.'' In: R. Kirsch (réd.), 2008. ''Honnert Joer Stad Rëmeleng : 1907 – 2007''. Rumelange : Collège échevinal de la ville, [2008], Leudelange, Qatena, S. 87-133.</ref> Zu der neier Gemeng huet nieft der Uertschaft Rëmeleng och de Weiler Uewertéiteng (Haut-Tétange) gehéiert.<ref>[http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-1891-38-fr-pdf.pdf ''Loi du 27 juin 1891, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange.''] Mémorial du Grand-Duché de Luxembourg 1891, N° 38, S. 466.</ref> Den éischte Buergermeeschter war den Industrielle Jean-Pierre Nau, dee seng Nominatioun de 24. Oktober 1891 krut.<ref name="LW1941"/>
Duerch d'Gesetz vum 4. August 1907 krut Rëmeleng den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stad]].<ref>[http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-1907-42-fr-pdf.pdf ''Loi du 4 août 1907 attribuant la qualification de ville aux localités de Differdange, Dudelange, Ettelbruck et Rumelange.''] Mémorial du Grand-Duché de Luxembourg 1907, N° 42, S. 518-519.</ref>
=== Bevëlkerungsentwécklung ===
{| border="1" cellspacing="0" cellpadding="5"
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[1541]] || align="right" | 120
|-
| [[1796]] || align="right" | 245
|-
| [[1864]] || align="right" | 709
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[1891]] || align="right" | 2.796
|-
| [[1900]] || align="right" | 4.601
|-
| [[1910]] || align="right" | 5.342
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[1930]] || align="right" | 5.278
|-
| [[1940]] || align="right" | 4.245
|-
| [[1947]] || align="right" | 4.072
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[1960]] || align="right" | 4.271
|-
| [[1965]] || align="right" | 4.176
|-
| [[1975]] || align="right" | 3.898
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[1987]] || align="right" | 3.429
|-
| [[1992]] || align="right" | 3.703
|-
| [[1994]] || align="right" | 3.950
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[1995]] || align="right" | 4.006
|-
| [[1998]] || align="right" | 4.196
|-
| [[2001]] || align="right" | 4.303
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[2007]] || align="right" | 4.709
|-
| [[2009]] || align="right" | 5.017
|-
| [[2010]] || align="right" | 5.015
|}
| valign="top" |
{|
! style="background:#efefef;" | Joer
! style="background:#efefef;" | Awunner
|-
| [[2016]] || align="right" | 5.469
|-
| [[2020]] || align="right" | 5.557
|-
| || align="right" |
|}
|}
[[Fichier:BauschJP Statu.jpg|thumb|250px|Monument fir de J.P. Bausch zu Rëmeleng am Park, Wierk vum [[Albert Hames]]]]
[[Fichier:RumelangeSteleJericho 05-03-2011 17-55-01.JPG|thumb|250px|"Stèle Jericho", Monument vun der [[Passeur|UPAFIL]], am Park Sauerwiss]]
== Bekannt Rëmelenger ==
{{Div col|cols=3}}
* [[Fernand Barnich]]
* [[Jean-Pierre Bausch]]
* [[Léon Berens]]
* [[James Borges]]
* [[Mady Delvaux-Stehres]]
* [[Nicolas Gonner-Nau]]
* [[Lydie Lorang]]
* [[Cornel Meder]]
*[[Nicolas Pletschette]]
* [[Berthe Tissen]]
* [[Foni Tissen]]
* [[Dominique Urbany]]
* [[Raymond Vouel]]
* [[Batty Weber]]
{{Div col end}}
== Kuckeswäertes ==
* [[Musée national des mines|Nationale Minnemusée]]
* [[Kierch Rëmeleng|Kierch Saint Sébastien]]
== Kuckt och ==
* [[Gare Rëmeleng]]
* [[Intermoselle]]
* [[Minière#Kuckt och|Biergbau zu Rëmeleng]]
* [[Kursaal|Ciné Kursaal]]
* [[Cercle Symphonique de Rumelange]]
* [[Naturschutzgebitt Haard]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Rumelange|Rëmeleng}}
* [https://web.archive.org/web/20180814225154/http://www.mnm.lu/images/pdf/20130206%20Brochure_Ville%20Rumelange_light.pdf Broschür Rëmelenger Stadweeër]
* [https://web.archive.org/web/20160714155703/http://www.visitluxembourg.com/de/ansicht/walking/rundwanderroute-rumelange-i Rondwanderwee vum ONT]
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Remeleng}}
[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]]
pqrcotjkjb0o8gui8cirvekwnpvqpex
Gemeng Wolz
0
4770
2681261
2659137
2026-06-09T12:50:14Z
GilPe
14980
/* Wopen a Logo */ +Ref. Armorial
2681261
wikitext
text/x-wiki
{{Aner Bedeitungen op Mooss|der Gemeng Wolz zu Lëtzebuerg|aner Bedeitungen|Wolz (Homonymie)}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Logo = Logo WILTZ COUL RVB.jpg
| Logotext = De Logo vun der "Haaptstad vun den Ardennen"
| Numm (Franséisch) = Wiltz
| Numm (Däitsch) = Wiltz
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wolz}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|57|58|N|5|55|57|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' (lokal: ''Wooltz'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'[[Stad]] {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> ==
{{div col|cols=2}}
* '''Uertschaften an der fréierer Gemeng Wolz:'''
** [[Rulljen]]
** [[Wegdichen]]
** [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]]
* '''Uertschaften an der fréierer Gemeng Eeschwëller:'''
** [[Eschweiler (Wolz)|Eschweiler]]
** [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]]
** [[Knapphouschent]]
** [[Selschent]]
* '''Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Wolz:'''
** [[Batzendellt]]
** [[Lameschmillen (Wolz)|Lameschmillen]]
** [[Nacher Strooss]]
** [[Nidderwolz]]
** [[Tutschemillen]]
* '''Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Eeschwëller:'''
** [[Café Halte]]
** [[Klenghouschent]]
{{div col end}}
==Geographie==
Wolz läit am Nordweste vum Land, an den [[Ardennen]] an dem Naturpark Öewersauer.
Nopeschgemenge si [[Gemeng Géisdref|Géisdrëf]], [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]], [[Gemeng Klierf|Klierf]], d'[[Stauséigemeng]], [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] a [[Gemeng Wëntger|Wëntger]].
==Geschicht==
Duerch d'Gesetz vum 24. Februar 1843 krut d'Gemeng d'Recht den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|''Stad'']] ze droen.
Den 1. Januar 2015<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2014/12/19/n8/jo|Titel=Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz|Gekuckt=19.07.2020|Datum=23.12.2014|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ass d'[[Gemeng Eschweiler]] mat der Gemeng Wolz zu enger vergréisserter "Gemeng Wolz" fusionéiert. Déi [[zwee|zwéi]] Gemengeréit haten de 24. Februar 2014 dozou gréng Luucht ginn. De 25. Mee 2014 gouf an deenen zwou Gemengen e Gemengereferendum doriwwer ofgehalen. Zu Wolz hu sech ronn 80 Prozent vun de Leit fir eng Fusioun mat Eschweiler ausgeschwat, zu Eschweiler ware just eng 54% fir eng Fusioun.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538600.html "Wolz kloer, Eeschwëller knapp <sup><nowiki>[</nowiki>sic<nowiki>]</nowiki></sup> fir Fusioun"] rtl.lu, 25.05.2014, 16:13:01.</ref> D'Gesetz dozou ass den 19. Dezember 2014 gestëmmt ginn.<ref>[https://web.archive.org/web/20160916104704/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2014/0252/a252.pdf "Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz."] Mémorial A N° 252, 23 Dezember 2014, S. 4824.</ref>
<gallery>
Fichier:Map_Eschweiler.PNG|Eschweiler...
Fichier:Map Wiltz 2012-2014.png|... a Wolz
Fichier:Map Wiltz.PNG|...fusionéieren zu Wolz
</gallery>
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:9000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2015 text:2015
bar:2018 text:2018
bar:2021 text:2021
bar:2024 text:2024
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:2135
bar:1871 from:0 till:3903
bar:1910 from:0 till:3280
bar:1922 from:0 till:3410
bar:1935 from:0 till:4184
bar:1947 from:0 till:4098
bar:1960 from:0 till:3904
bar:1970 from:0 till:3920
bar:1981 from:0 till:3824
bar:1991 from:0 till:3961
bar:2001 from:0 till:4567
bar:2011 from:0 till:4977
bar:2015 from:0 till:6387
bar:2018 from:0 till:6866
bar:2021 from:0 till:7533
bar:2024 from:0 till:8102
PlotData=
bar:1821 at: 2135 fontsize:S text:2.135 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 3903 fontsize:S text:3.903 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 3280 fontsize:S text:3.280 shift:(-14,5)
bar:1922 at: 3410 fontsize:S text:3.410 shift:(-14,5)
bar:1935 at: 4184 fontsize:S text:4.184 shift:(-14,5)
bar:1947 at: 4098 fontsize:S text:4.098 shift:(-14,5)
bar:1960 at: 3904 fontsize:S text:3.904 shift:(-14,5)
bar:1970 at: 3920 fontsize:S text:3.920 shift:(-14,5)
bar:1981 at: 3824 fontsize:S text:3.824 shift:(-14,5)
bar:1991 at: 3961 fontsize:S text:3.961 shift:(-14,5)
bar:2001 at: 4567 fontsize:S text:4.567 shift:(-14,5)
bar:2011 at: 4977 fontsize:S text:4.977 shift:(-14,5)
bar:2015 at: 6387 fontsize:S text:6.387 shift:(-14,5)
bar:2018 at: 6866 fontsize:S text:6.866 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 7533 fontsize:S text:7.533 shift:(-14,5)
bar:2024 at: 8102 fontsize:S text:8.102 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
=== Wopen a Logo ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1951/08/01/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 1er août 1951, autorisant les changements à apporter aux armoiries de la ville de Wiltz|Gekuckt=09.06.2026|Datum=01.08.1951|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 267}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.wiltz.lu/de/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries|Titel=Die Wappen der Gemeinde Wiltz|Gekuckt=19.06.2023|Wierk=www.wiltz.lu|Sprooch=de}}</ref>:<br>
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté grand-Ducal|A.GD.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}<br>De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-
|align="center"|[[Fichier:Logo WILTZ COUL RVB.jpg|200px]]
|Zanter 2010 huet d'Gemeng Wolz en eegene Logo, dee fir eng modern Stad mat ville Facetten an enger multikultureller Populatioun steet. Déi gréng Faarf bezitt sech op déi vill Park- a Grénganlagen an der Stad a fir d'Bëscher ronderëm, matzen an de Lëtzebuerger [[Ardennen]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries |Titel=Säit iwwer de Wopen an de Logo |Gekuckt=16.07.2019 |Archiv-Datum=22.08.2019 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190822124252/https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries }}</ref>.
|}
==Politik==
De [[Gemengerot]] gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E besteet zanter 2017 (an no der Fusioun mat Eschweiler) aus 13 Conseilleren; virdru waren et der 11.
No de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023 gouf de [[Schäfferot]] ufanks vun enger CSV-DP-Koalitioun gestallt, mat der [Carole Weigel|Carole Petitnicolas-Weigel]] (CSV) als neier Buergermeeschtesch<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2074299.html "Wolz: Ära Arndt/LSAP eriwwer - CSV/DP iwwerhuelen d'Rudder."] rtl.lu, 13.06.2023.</ref> Enn 2025 ass de Conseiller Patrick Comes vun der CSV bei d'LSAP gewiesselt, sou dass et och zu engem Koalitiounswiessel koum an hie Buergermeeschter amplaz vun der Carole Weigel gouf.<ref>Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/bannent-enger-stonn-goufen-zwou-csv-buergermeeschteschen-ofgesat-1037194037 "Bannent enger Stonn goufen zwou CSV-Buergermeeschteschen ofgesat."] rtl.lu, 29.12.2025.</ref>
Schonns 2017 war eng Koalitioun vun LSAP an CSV, am Gemengerot.
'''Zesummesetzung'''<br>
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|-
| 2005 || 3 || 2 || 6
|-
| 2011 || 3 || 2 || '''6'''
|-
| 2017 || '''5''' || 2 || '''6'''
|-
| 2023 || '''5''' || '''3''' || 5
|-
| 2026* || 4 || '''3''' || '''6'''
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu<br><nowiki>*</nowiki> Nom Wiessel vun engem Conseiller vun der CSV bei d'LSAP ass d'Majoritéitskoalitioun och gewiesselt.}}
=== Buergermeeschtere säit dem Enn vun der franséischer Revolutioun<ref>[https://www.wiltz.lu/fr/la-commune/informations-generales/histoire-de-la-commune Lëscht vun de Buergermeeschtere vun der Gemeng Wolz]. wiltz.lu, nogekuckt: 28.11.2025.</ref><ref>„Durich 200 Joer Weeltzer Geschicht gebleedert“, Emile Lutgen, 2016. Säit 536</ref> ===
{{div col|cols=3}}
* 1814 - 1818: [[Jean-Joseph Faber]]
* 1818 - 1923: [[Henry Gérardy]]
* 1823 - 1834: [[Jean-Pierre Simon]]
* 1844 - 1847: [[Jacques Spedener]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf |Titel=Memorial N°3 vun 1844 |Gekuckt=13.09.2015|Archiv-Datum=03.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf }}</ref><ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20160305202600/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1847/0050/a050.pdf#page=3 Memorial N°50 vun 1847] mam ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 25 juillet 1847, n° 1664, portant nomination du sieur Faber aux fonctions de bourgmestre de la ville de Wiltz</ref>
* 1847 - 1854: [[Jean Joseph Georges Faber]]<ref name=":0" />
* 1854 - 1868: [[Jean-François Lambert]]
* 1868 - 1882: [[Jean Joseph Georges Faber]]<ref name=":0" />
* 1882 - 1890: [[Eugène Simon]]
* Juni 1890 - Mee 1894: ''kee Buergermeeschter''
* 1894 - 1900: [[Alphonse Mertens]]<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref>
* 1900 - 1909: [[Max Schmeltzer]]
* 1909 - 1924: [[Charles Mathieu]]
* 1925 - Februar 1934: [[Eugène Thilges]]
* Mäerz 1934 - Dezember 1934: [[François Lambert]]
* 1935 - Juli 1941: [[Joseph Simon]]
* September 1944 - 1945: [[Joseph Simon]]
* 1946 - 1957: [[Nicolas Kreins]]
* 1958 - 1963: [[Alphonse Schiltges]]
* Januar 1964 - Juli 1964: [[Nicolas Kreins]]
* Juli 1964 - Januar 1967: [[René Miller]]
* Mäerz 1967 - Dezember 1969: [[Joseph Merres]]
* 1970 - 1981: [[Emile Gerson]]
* 1982 - 1987: [[Jean-Pierre Dichter]]
* 1988 - 1993: [[André Biver (Politiker)|André Biver]]
* 1994 - 1999: [[John Muller]]
* 2000 - Juli 2009: [[Romain Schneider]]
* August 2009 - 2023: [[Frank Arndt|Fränk Arndt]]
* 2023 - 2025:
: [[Carole Weigel|Carole Petitnicolas-Weigel]] (CSV)
* zanter 2026<ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevins de la commune de Wiltz|Gekuckt=2026-01-27|Datum=2026-01-26|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>: [[Patrick Comes]] (LSAP)
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
{{div col|cols=2}}
* [[Schlass Wolz]]
* [[Jardin de Wiltz]]
* [[Nationaalt Streikmonument]]: zur Erënnerung un de [[Streik vun 1942|Streik vum 31. August an 1. September 1942]]
* [[Rodange-Reenert-Kulturwee]] mat dem [[Michel-Rodange-Monument Wolz|Michel-Rodange-Monument]] am Schoulbierg
* Musée vun der [[Ardennenoffensiv]]
* [[Brauerei- a Gierwereimusée Wolz]]
* [[Kannermusée Plomm]] um Campus Geenzepark
* [[Pompjeesmusée an der Géitzt]]
* [[Justizkräiz (Wolz)|Geriichtskräiz]] bei der Gemeng
* [[Kierch Nidderwolz]]
* [[Kierch Wolz]]
* [[Monument Notre-Dame vu Fatima zu Wolz|Monument Notre-Dame vu Fatima]]
{{div col end}}
== Kulturelles ==
* De [[Prabbeli (Kino)|Kino Prabbeli]]
* De [[Wëlzer Festival]] all Joer am Juni-Juli;
* d'[[Gënzefest]] all Joer op [[Päischten|Päischtméindeg]]. E Cortège mat der Gënzekinnigin zitt vun der Uewerstad erof an d'Ënnerstad vu Wolz.
== Jumelagen ==
* {{PRT-f}} Wolz ass zanter dem [[22. Juni]] [[2005]] mat der [[Portugal|nordportugisescher]] Stad [[Celorico de Basto]], net wäit vu [[Porto (Portugal)|Porto]] ewech, jumeléiert.
* {{BIH-f}} [[Zavidovići]] a [[Bosnien an Herzegowina]],
* {{BEL-f}} De [[17. Juni]] [[2006]] huet Wolz e ''Pacte d'Amitié'' mat der [[belsch]]er Stad [[Baaschtnech]] ënnerschriwwen.
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Wolz ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Schoulkauz]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZAE Wiltz]]
{{div col end}}
== Economie circulaire ==
Zanter 2015 huet d'Gemeng Wolz de Statut als "hotspot communal de l'économie circulaire".<ref>[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2015/10-octobre/13-wiltz-circulaire.html Présentation de la ville de Wiltz comme futur "hotspot" communal de l'économie circulaire] gouvernement.lu, 13.10.2018</ref> Zil ass et, fir d'Prinzipie vun der [[Economie Circulaire]], och "[[Kreeslafwirtschaft]]" genannt, no an no an alle Beräicher vum deegleche Liewen anzebannen. 2018 huet de Gemengerot eng entspriechend Charta ënnerschriwwen<ref>[https://web.archive.org/web/20190327133727/https://www.wiltz.lu/de/investir/hotspot-der-circular-economy/charta-fur-die-economie-circulaire-2 Charta für die "Economie Circulaire"] wiltz.lu</ref>, an där eng Rei vu Moossname genannt ginn, déi ëmgesat solle ginn. Als Haaptprojet gëllt de Bau vun engem neie Quartier mam Numm "[[Wunne mat der Wooltz]]"<ref>[https://web.archive.org/web/20190327133712/https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/grosse-projekte/wunne-mat-der-wooltz Wunne mat der Wooltz] wiltz.lu</ref> an Zesummenaarbecht mam [[Fonds du Logement]], dee ganz no de Prinzippie vun der Economie Circulaire soll opgebaut ginn a bei dem eng 780 Logementer entstoe sollen.
== Bekannt Leit aus der Gemeng ==
{{Div col|cols=3}}
* [[François Alesch]] (*1952), Dokter a Chirurg
* [[René Arend]] (1928-2016), Kach
* [[Frank Arndt|Fränk Arndt]] (*1959), Politiker
* [[Carlo Back]] (*1952), Physiker a Politiker
* [[Jacques Bernard]] (1797-1882), Nottär, Magistrat a Politiker
* [[André Biver (Politiker)|André Biever]] (1938-2025), Politiker
* [[Franz Binsfeld]] (1891-1956), Auteur
* [[Alex Boever]] (1892-1971), Ingenieur
* [[René Brück]] (1924-2002), Ingenieur, Industriemanager a Russlandkenner
* [[Rob Deltgen]] (*1950), Fotograf an Genealogie-Fuerscher
* [[Philippe Ernzer]] (*1998), Entreprener am Beräich Meteorologie
* [[Georges Everling]] (1907-1944), Beamten, Scout a Resistenzler
* [[Michel Ewen]] (1902-1974), Resistenzler a Politiker
* [[Jean Joseph Georges Faber]] (1806-1882), Gierwer a Politiker
* [[Claude Fontaine]] (1940-2000), Graphiker a Moler
* [[Dana Gales]] (*1991), Schwëmmerin
* [[Johnny Glesener]] (1914-1989), Pianist an Arrangeur
* [[Joseph Glesener]] (1862-1935), Industriellen
* [[Albert Hansen]] (*1941), Jurist
* [[Christophe Hansen]] (*1982), Politiker
* [[Martine Hansen]] (*1965), Politikerin
* [[Tessy Hetting]] (*1986), Basketballspillerin
* [[Edmond Joseph Klein]] (1866-1942), Naturwëssenschaftler
* [[Eugène Kuborn]] (1902-1991), Schwëmmer an Olympionik
* [[Adolphe Kunnen]] (1890-1956), Magistrat a Member vum Staatsrot
* [[Roger Leiner]] (1955-2016), Zeechner
* [[Mariette Lentz]] (*1964), Sopranistin
* [[Nico Loes]] (*1952), Politiker
* [[Jean Logeling]] (1868-1930), Auteur vu Schoulbicher, Moler an Zeecheprofesser
* [[Ger Maas]] (1931-2020), Molerin a Graphikerin
* [[Jacques Majerus]] (1916-1972), Vëlossportler an Olympionik
* [[Kevin Malget]] (*1991), Foussballspiller
* [[Théo Malget]] (*1961), Foussballspiller a Kriminellen
* [[Charles Mathieu]] (1863-1933), Geschäftsmann a Politiker
* [[Roger Molitor (Comptabel)|Roger Molitor]], (*1953), Wirtschaftspréifer
* [[Guy de Muyser]] (*1926), Jurist, Ekonomist an Diplomat
* [[Chris Philipps]] (*1994), Foussballspiller
* [[Jacques Plein]] (*1987), Foussballspiller
* [[Agnès Rausch]], (*1954), Assistante d'hygiène sociale
* [[Rob Roemen]] (1945-2012), Journalist a Politiker
* [[Danielle Roster]] (*1964), Musekologin a Konschthistorikerin
* [[Lex Roth]] (*1933), Schoulmeeschter, Regierungsrot, Politiker an Auteur
* [[Jos Scheer]] (1939-2015), Schoulmeeschter
* [[Arny Schmit]] (*1959), Moler
* [[Claude Schmit (Regisseur)|Claude Schmit]] (*1947) Acteur, Theaterregisseur, Auteur a Lycéesprofesser
* [[Philippe Schneider]] (1908-1980), Filmregisseur a -produzent
* [[Romain Schneider]] (*1962), Politiker
* [[Jean-François Schneiders]] (*1990), Schwëmmer
* [[Joseph Simon]] (1886-1954), Brauereisbesëtzer a Politiker
* [[Christian Spielmann]] (*1958), Filmkritiker an Auteur
* [[Gollo Steffen]] (*1952), Museker, Schrëftsteller an Editeur
* [[Eugène Thilges]], (1869-1934), Industriellen a Lokalpolitiker, Buergermeeschter vu Wolz
* [[Jean Ulveling]] (1796-1878), Politiker
* [[Claude Wey]] (*1954), Geschichtsprofesser an Historiker
* [[Paul Wilwertz]] (1905-1979), Politiker
{{Div col end}}
== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Wiltz|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.wiltz.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Wolz]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/wiltz D'Gemeng Wolz op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Wolz]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Wolz]]
[[Kategorie:Gemeng Wolz| ]]
c8gjg2q6c997c1kysd6wsfoob7pd0g0
2681262
2681261
2026-06-09T12:52:45Z
GilPe
14980
/* Wopen a Logo */
2681262
wikitext
text/x-wiki
{{Aner Bedeitungen op Mooss|der Gemeng Wolz zu Lëtzebuerg|aner Bedeitungen|Wolz (Homonymie)}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Logo = Logo WILTZ COUL RVB.jpg
| Logotext = De Logo vun der "Haaptstad vun den Ardennen"
| Numm (Franséisch) = Wiltz
| Numm (Däitsch) = Wiltz
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wolz}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|57|58|N|5|55|57|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' (lokal: ''Wooltz'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'[[Stad]] {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> ==
{{div col|cols=2}}
* '''Uertschaften an der fréierer Gemeng Wolz:'''
** [[Rulljen]]
** [[Wegdichen]]
** [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]]
* '''Uertschaften an der fréierer Gemeng Eeschwëller:'''
** [[Eschweiler (Wolz)|Eschweiler]]
** [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]]
** [[Knapphouschent]]
** [[Selschent]]
* '''Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Wolz:'''
** [[Batzendellt]]
** [[Lameschmillen (Wolz)|Lameschmillen]]
** [[Nacher Strooss]]
** [[Nidderwolz]]
** [[Tutschemillen]]
* '''Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Eeschwëller:'''
** [[Café Halte]]
** [[Klenghouschent]]
{{div col end}}
==Geographie==
Wolz läit am Nordweste vum Land, an den [[Ardennen]] an dem Naturpark Öewersauer.
Nopeschgemenge si [[Gemeng Géisdref|Géisdrëf]], [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]], [[Gemeng Klierf|Klierf]], d'[[Stauséigemeng]], [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] a [[Gemeng Wëntger|Wëntger]].
==Geschicht==
Duerch d'Gesetz vum 24. Februar 1843 krut d'Gemeng d'Recht den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|''Stad'']] ze droen.
Den 1. Januar 2015<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2014/12/19/n8/jo|Titel=Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz|Gekuckt=19.07.2020|Datum=23.12.2014|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ass d'[[Gemeng Eschweiler]] mat der Gemeng Wolz zu enger vergréisserter "Gemeng Wolz" fusionéiert. Déi [[zwee|zwéi]] Gemengeréit haten de 24. Februar 2014 dozou gréng Luucht ginn. De 25. Mee 2014 gouf an deenen zwou Gemengen e Gemengereferendum doriwwer ofgehalen. Zu Wolz hu sech ronn 80 Prozent vun de Leit fir eng Fusioun mat Eschweiler ausgeschwat, zu Eschweiler ware just eng 54% fir eng Fusioun.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538600.html "Wolz kloer, Eeschwëller knapp <sup><nowiki>[</nowiki>sic<nowiki>]</nowiki></sup> fir Fusioun"] rtl.lu, 25.05.2014, 16:13:01.</ref> D'Gesetz dozou ass den 19. Dezember 2014 gestëmmt ginn.<ref>[https://web.archive.org/web/20160916104704/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2014/0252/a252.pdf "Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz."] Mémorial A N° 252, 23 Dezember 2014, S. 4824.</ref>
<gallery>
Fichier:Map_Eschweiler.PNG|Eschweiler...
Fichier:Map Wiltz 2012-2014.png|... a Wolz
Fichier:Map Wiltz.PNG|...fusionéieren zu Wolz
</gallery>
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:9000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2015 text:2015
bar:2018 text:2018
bar:2021 text:2021
bar:2024 text:2024
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:2135
bar:1871 from:0 till:3903
bar:1910 from:0 till:3280
bar:1922 from:0 till:3410
bar:1935 from:0 till:4184
bar:1947 from:0 till:4098
bar:1960 from:0 till:3904
bar:1970 from:0 till:3920
bar:1981 from:0 till:3824
bar:1991 from:0 till:3961
bar:2001 from:0 till:4567
bar:2011 from:0 till:4977
bar:2015 from:0 till:6387
bar:2018 from:0 till:6866
bar:2021 from:0 till:7533
bar:2024 from:0 till:8102
PlotData=
bar:1821 at: 2135 fontsize:S text:2.135 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 3903 fontsize:S text:3.903 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 3280 fontsize:S text:3.280 shift:(-14,5)
bar:1922 at: 3410 fontsize:S text:3.410 shift:(-14,5)
bar:1935 at: 4184 fontsize:S text:4.184 shift:(-14,5)
bar:1947 at: 4098 fontsize:S text:4.098 shift:(-14,5)
bar:1960 at: 3904 fontsize:S text:3.904 shift:(-14,5)
bar:1970 at: 3920 fontsize:S text:3.920 shift:(-14,5)
bar:1981 at: 3824 fontsize:S text:3.824 shift:(-14,5)
bar:1991 at: 3961 fontsize:S text:3.961 shift:(-14,5)
bar:2001 at: 4567 fontsize:S text:4.567 shift:(-14,5)
bar:2011 at: 4977 fontsize:S text:4.977 shift:(-14,5)
bar:2015 at: 6387 fontsize:S text:6.387 shift:(-14,5)
bar:2018 at: 6866 fontsize:S text:6.866 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 7533 fontsize:S text:7.533 shift:(-14,5)
bar:2024 at: 8102 fontsize:S text:8.102 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
=== Wopen a Logo ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1951/08/01/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 1er août 1951, autorisant les changements à apporter aux armoiries de la ville de Wiltz|Gekuckt=09.06.2026|Datum=01.08.1951|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 267}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.wiltz.lu/de/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries|Titel=Die Wappen der Gemeinde Wiltz|Gekuckt=19.06.2023|Wierk=www.wiltz.lu|Sprooch=de}}</ref>:<br>
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}<br>
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-
|align="center"|[[Fichier:Logo WILTZ COUL RVB.jpg|200px]]
|Zanter 2010 huet d'Gemeng Wolz en eegene Logo, dee fir eng modern Stad mat ville Facetten an enger multikultureller Populatioun steet. Déi gréng Faarf bezitt sech op déi vill Park- a Grénganlagen an der Stad a fir d'Bëscher ronderëm, matzen an de Lëtzebuerger [[Ardennen]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries |Titel=Säit iwwer de Wopen an de Logo |Gekuckt=16.07.2019 |Archiv-Datum=22.08.2019 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190822124252/https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries }}</ref>.
|}
==Politik==
De [[Gemengerot]] gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E besteet zanter 2017 (an no der Fusioun mat Eschweiler) aus 13 Conseilleren; virdru waren et der 11.
No de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023 gouf de [[Schäfferot]] ufanks vun enger CSV-DP-Koalitioun gestallt, mat der [Carole Weigel|Carole Petitnicolas-Weigel]] (CSV) als neier Buergermeeschtesch<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2074299.html "Wolz: Ära Arndt/LSAP eriwwer - CSV/DP iwwerhuelen d'Rudder."] rtl.lu, 13.06.2023.</ref> Enn 2025 ass de Conseiller Patrick Comes vun der CSV bei d'LSAP gewiesselt, sou dass et och zu engem Koalitiounswiessel koum an hie Buergermeeschter amplaz vun der Carole Weigel gouf.<ref>Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/bannent-enger-stonn-goufen-zwou-csv-buergermeeschteschen-ofgesat-1037194037 "Bannent enger Stonn goufen zwou CSV-Buergermeeschteschen ofgesat."] rtl.lu, 29.12.2025.</ref>
Schonns 2017 war eng Koalitioun vun LSAP an CSV, am Gemengerot.
'''Zesummesetzung'''<br>
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|-
| 2005 || 3 || 2 || 6
|-
| 2011 || 3 || 2 || '''6'''
|-
| 2017 || '''5''' || 2 || '''6'''
|-
| 2023 || '''5''' || '''3''' || 5
|-
| 2026* || 4 || '''3''' || '''6'''
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu<br><nowiki>*</nowiki> Nom Wiessel vun engem Conseiller vun der CSV bei d'LSAP ass d'Majoritéitskoalitioun och gewiesselt.}}
=== Buergermeeschtere säit dem Enn vun der franséischer Revolutioun<ref>[https://www.wiltz.lu/fr/la-commune/informations-generales/histoire-de-la-commune Lëscht vun de Buergermeeschtere vun der Gemeng Wolz]. wiltz.lu, nogekuckt: 28.11.2025.</ref><ref>„Durich 200 Joer Weeltzer Geschicht gebleedert“, Emile Lutgen, 2016. Säit 536</ref> ===
{{div col|cols=3}}
* 1814 - 1818: [[Jean-Joseph Faber]]
* 1818 - 1923: [[Henry Gérardy]]
* 1823 - 1834: [[Jean-Pierre Simon]]
* 1844 - 1847: [[Jacques Spedener]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf |Titel=Memorial N°3 vun 1844 |Gekuckt=13.09.2015|Archiv-Datum=03.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf }}</ref><ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20160305202600/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1847/0050/a050.pdf#page=3 Memorial N°50 vun 1847] mam ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 25 juillet 1847, n° 1664, portant nomination du sieur Faber aux fonctions de bourgmestre de la ville de Wiltz</ref>
* 1847 - 1854: [[Jean Joseph Georges Faber]]<ref name=":0" />
* 1854 - 1868: [[Jean-François Lambert]]
* 1868 - 1882: [[Jean Joseph Georges Faber]]<ref name=":0" />
* 1882 - 1890: [[Eugène Simon]]
* Juni 1890 - Mee 1894: ''kee Buergermeeschter''
* 1894 - 1900: [[Alphonse Mertens]]<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref>
* 1900 - 1909: [[Max Schmeltzer]]
* 1909 - 1924: [[Charles Mathieu]]
* 1925 - Februar 1934: [[Eugène Thilges]]
* Mäerz 1934 - Dezember 1934: [[François Lambert]]
* 1935 - Juli 1941: [[Joseph Simon]]
* September 1944 - 1945: [[Joseph Simon]]
* 1946 - 1957: [[Nicolas Kreins]]
* 1958 - 1963: [[Alphonse Schiltges]]
* Januar 1964 - Juli 1964: [[Nicolas Kreins]]
* Juli 1964 - Januar 1967: [[René Miller]]
* Mäerz 1967 - Dezember 1969: [[Joseph Merres]]
* 1970 - 1981: [[Emile Gerson]]
* 1982 - 1987: [[Jean-Pierre Dichter]]
* 1988 - 1993: [[André Biver (Politiker)|André Biver]]
* 1994 - 1999: [[John Muller]]
* 2000 - Juli 2009: [[Romain Schneider]]
* August 2009 - 2023: [[Frank Arndt|Fränk Arndt]]
* 2023 - 2025:
: [[Carole Weigel|Carole Petitnicolas-Weigel]] (CSV)
* zanter 2026<ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevins de la commune de Wiltz|Gekuckt=2026-01-27|Datum=2026-01-26|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>: [[Patrick Comes]] (LSAP)
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
{{div col|cols=2}}
* [[Schlass Wolz]]
* [[Jardin de Wiltz]]
* [[Nationaalt Streikmonument]]: zur Erënnerung un de [[Streik vun 1942|Streik vum 31. August an 1. September 1942]]
* [[Rodange-Reenert-Kulturwee]] mat dem [[Michel-Rodange-Monument Wolz|Michel-Rodange-Monument]] am Schoulbierg
* Musée vun der [[Ardennenoffensiv]]
* [[Brauerei- a Gierwereimusée Wolz]]
* [[Kannermusée Plomm]] um Campus Geenzepark
* [[Pompjeesmusée an der Géitzt]]
* [[Justizkräiz (Wolz)|Geriichtskräiz]] bei der Gemeng
* [[Kierch Nidderwolz]]
* [[Kierch Wolz]]
* [[Monument Notre-Dame vu Fatima zu Wolz|Monument Notre-Dame vu Fatima]]
{{div col end}}
== Kulturelles ==
* De [[Prabbeli (Kino)|Kino Prabbeli]]
* De [[Wëlzer Festival]] all Joer am Juni-Juli;
* d'[[Gënzefest]] all Joer op [[Päischten|Päischtméindeg]]. E Cortège mat der Gënzekinnigin zitt vun der Uewerstad erof an d'Ënnerstad vu Wolz.
== Jumelagen ==
* {{PRT-f}} Wolz ass zanter dem [[22. Juni]] [[2005]] mat der [[Portugal|nordportugisescher]] Stad [[Celorico de Basto]], net wäit vu [[Porto (Portugal)|Porto]] ewech, jumeléiert.
* {{BIH-f}} [[Zavidovići]] a [[Bosnien an Herzegowina]],
* {{BEL-f}} De [[17. Juni]] [[2006]] huet Wolz e ''Pacte d'Amitié'' mat der [[belsch]]er Stad [[Baaschtnech]] ënnerschriwwen.
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Wolz ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Schoulkauz]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZAE Wiltz]]
{{div col end}}
== Economie circulaire ==
Zanter 2015 huet d'Gemeng Wolz de Statut als "hotspot communal de l'économie circulaire".<ref>[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2015/10-octobre/13-wiltz-circulaire.html Présentation de la ville de Wiltz comme futur "hotspot" communal de l'économie circulaire] gouvernement.lu, 13.10.2018</ref> Zil ass et, fir d'Prinzipie vun der [[Economie Circulaire]], och "[[Kreeslafwirtschaft]]" genannt, no an no an alle Beräicher vum deegleche Liewen anzebannen. 2018 huet de Gemengerot eng entspriechend Charta ënnerschriwwen<ref>[https://web.archive.org/web/20190327133727/https://www.wiltz.lu/de/investir/hotspot-der-circular-economy/charta-fur-die-economie-circulaire-2 Charta für die "Economie Circulaire"] wiltz.lu</ref>, an där eng Rei vu Moossname genannt ginn, déi ëmgesat solle ginn. Als Haaptprojet gëllt de Bau vun engem neie Quartier mam Numm "[[Wunne mat der Wooltz]]"<ref>[https://web.archive.org/web/20190327133712/https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/grosse-projekte/wunne-mat-der-wooltz Wunne mat der Wooltz] wiltz.lu</ref> an Zesummenaarbecht mam [[Fonds du Logement]], dee ganz no de Prinzippie vun der Economie Circulaire soll opgebaut ginn a bei dem eng 780 Logementer entstoe sollen.
== Bekannt Leit aus der Gemeng ==
{{Div col|cols=3}}
* [[François Alesch]] (*1952), Dokter a Chirurg
* [[René Arend]] (1928-2016), Kach
* [[Frank Arndt|Fränk Arndt]] (*1959), Politiker
* [[Carlo Back]] (*1952), Physiker a Politiker
* [[Jacques Bernard]] (1797-1882), Nottär, Magistrat a Politiker
* [[André Biver (Politiker)|André Biever]] (1938-2025), Politiker
* [[Franz Binsfeld]] (1891-1956), Auteur
* [[Alex Boever]] (1892-1971), Ingenieur
* [[René Brück]] (1924-2002), Ingenieur, Industriemanager a Russlandkenner
* [[Rob Deltgen]] (*1950), Fotograf an Genealogie-Fuerscher
* [[Philippe Ernzer]] (*1998), Entreprener am Beräich Meteorologie
* [[Georges Everling]] (1907-1944), Beamten, Scout a Resistenzler
* [[Michel Ewen]] (1902-1974), Resistenzler a Politiker
* [[Jean Joseph Georges Faber]] (1806-1882), Gierwer a Politiker
* [[Claude Fontaine]] (1940-2000), Graphiker a Moler
* [[Dana Gales]] (*1991), Schwëmmerin
* [[Johnny Glesener]] (1914-1989), Pianist an Arrangeur
* [[Joseph Glesener]] (1862-1935), Industriellen
* [[Albert Hansen]] (*1941), Jurist
* [[Christophe Hansen]] (*1982), Politiker
* [[Martine Hansen]] (*1965), Politikerin
* [[Tessy Hetting]] (*1986), Basketballspillerin
* [[Edmond Joseph Klein]] (1866-1942), Naturwëssenschaftler
* [[Eugène Kuborn]] (1902-1991), Schwëmmer an Olympionik
* [[Adolphe Kunnen]] (1890-1956), Magistrat a Member vum Staatsrot
* [[Roger Leiner]] (1955-2016), Zeechner
* [[Mariette Lentz]] (*1964), Sopranistin
* [[Nico Loes]] (*1952), Politiker
* [[Jean Logeling]] (1868-1930), Auteur vu Schoulbicher, Moler an Zeecheprofesser
* [[Ger Maas]] (1931-2020), Molerin a Graphikerin
* [[Jacques Majerus]] (1916-1972), Vëlossportler an Olympionik
* [[Kevin Malget]] (*1991), Foussballspiller
* [[Théo Malget]] (*1961), Foussballspiller a Kriminellen
* [[Charles Mathieu]] (1863-1933), Geschäftsmann a Politiker
* [[Roger Molitor (Comptabel)|Roger Molitor]], (*1953), Wirtschaftspréifer
* [[Guy de Muyser]] (*1926), Jurist, Ekonomist an Diplomat
* [[Chris Philipps]] (*1994), Foussballspiller
* [[Jacques Plein]] (*1987), Foussballspiller
* [[Agnès Rausch]], (*1954), Assistante d'hygiène sociale
* [[Rob Roemen]] (1945-2012), Journalist a Politiker
* [[Danielle Roster]] (*1964), Musekologin a Konschthistorikerin
* [[Lex Roth]] (*1933), Schoulmeeschter, Regierungsrot, Politiker an Auteur
* [[Jos Scheer]] (1939-2015), Schoulmeeschter
* [[Arny Schmit]] (*1959), Moler
* [[Claude Schmit (Regisseur)|Claude Schmit]] (*1947) Acteur, Theaterregisseur, Auteur a Lycéesprofesser
* [[Philippe Schneider]] (1908-1980), Filmregisseur a -produzent
* [[Romain Schneider]] (*1962), Politiker
* [[Jean-François Schneiders]] (*1990), Schwëmmer
* [[Joseph Simon]] (1886-1954), Brauereisbesëtzer a Politiker
* [[Christian Spielmann]] (*1958), Filmkritiker an Auteur
* [[Gollo Steffen]] (*1952), Museker, Schrëftsteller an Editeur
* [[Eugène Thilges]], (1869-1934), Industriellen a Lokalpolitiker, Buergermeeschter vu Wolz
* [[Jean Ulveling]] (1796-1878), Politiker
* [[Claude Wey]] (*1954), Geschichtsprofesser an Historiker
* [[Paul Wilwertz]] (1905-1979), Politiker
{{Div col end}}
== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Wiltz|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.wiltz.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Wolz]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/wiltz D'Gemeng Wolz op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Wolz]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Wolz]]
[[Kategorie:Gemeng Wolz| ]]
hswzmziqb9femxls7n61m78m99n9hnk
Kata Tjuta
0
4889
2681348
2237272
2026-06-10T08:26:22Z
Les Meloures
580
k
2681348
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Bierg
| Numm =
| Bild =
| Bildtext =
| Land =
| Gemeng =
| Plaz =
| Koordinaten =
| Gehéiert zu =
| Struktur =
| Längt =
| Breet =
| Fläch =
| Héicht =
| Markant Plazen =
| Basisschicht =
| Deckschicht =
| Kaart =
| Kaartegréisst =
| Kaartebild_alt =
| Kaartentext =
}}
'''Kata Tjuta''', och Olgas genannt, läit am [[Uluru-Kata Tjuta Nationalpark]], am [[Northern Territory]] vun [[Australien]].
== Geographie ==
D'Kata Tjuta ass eng 35 km² grouss Fielsformatioun. Si läit ronn 450 km südwestlech vun [[Alice Springs]] an 40 km westlech vum bekannten [[Ayers Rock]].
De Mount Olga ass mat 546 m den héchste vun deene 36 Käpp. E läit 1065 Meter iwwer dem Mieresspigel.
== Geologie ==
Déi 36 Fielse sinn 500 Millioune Joer al. Si bestinn aus engem Konglomeratgesteen aus décken, ronnen, meescht kristallege Bestanddeeler a flache Gesteensschichten. Dës Steng si fauschtdéck a mat graffem Sand verbonnen. Et ass en ëmgekippte Steebierg deen duerch d'Äerdbeweegungen un d'Uewerfläsch komm sinn. En ass méi laang wéi den Uluru un der Äerdouwerfläch, dofir ass en duerch d'Erosioun scho méi ugegraff.
== Bedeitung a Geschicht ==
D'Kata Tjuta stiechen eraus wéi Käpp, dohier och den Numm Kata Tjuta (Vill Käpp).
Si an den [[Uluru]] hunn eng grouss Bedeitung fir d'[[Anangu]], déi traditionell Besëtzer vum Nationalpark. Laut archeologeschen Aussoe soll dëst Gebitt schonn zanter 22.000 Joer vun den Anangu bewunnt sinn. Wärend 100 Joer goufen déi zwou Fielsformatiounen Olgas (Kata Tjuta) an Ayers Rock (Uluru) genannt. De 26. Oktober 1985 hunn d'[[Aboriginies]] dunn hiert d'Land erëm kritt, a vun do un sinn déi offiziell Nimm erëm Kata Tjuta an Uluru, wéi scho Joerdausende virdrun.
== Kuckeswärtes ==
Duerch ''d'Olga Gorge'' oder ''Valley of the Winds'' kann ee schéi Wanderungen duerch d'Schluchten an déi kleng d'Däller vum Kata Tjuta machen, wou een eng subtropesch Vegetatioun bewonnere kann a schéin Aussiichtspunkten op déi faszinéierend Landschaft huet.
E fantastesch Naturerliefnes ass all Dag bei Sonnenopgang a Sonnenënnergang ze bewonneren. D'Fielse weise sech duerch de Lichtafall op dës Eisenoxydverbindung an deene verschiddenste Routtéin.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
[[Kategorie:Geographie vun Australien]]
[[Kategorie:Northern Territory]]
[[Kategorie:Fielsformatiounen]]
6ieydg1ke0z2p7xk6cglto0wlhma4pb
2681357
2681348
2026-06-10T09:00:47Z
Les Meloures
580
k
2681357
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Bierg
| Numm =
| Bild =
| Bildtext =
| Land =
| Gemeng =
| Plaz =
| Koordinaten =
| Gehéiert zu =
| Struktur =
| Längt =
| Breet =
| Fläch =
| Héicht =
| Markant Plazen =
| Basisschicht =
| Deckschicht =
| Kaart =
| Kaartegréisst =
| Kaartebild_alt =
| Kaartentext =
}}
D'''Kata Tjuta''', och Olgas genannt, sinn eng Fielsformatrioun am [[Uluru-Kata Tjuta Nationalpark]], am [[Northern Territory]] vun [[Australien]].
== Geographie ==
D'Kata Tjuta hunn eng Fläch vu 35 km² a leie ronn 450 km südwestlech vun [[Alice Springs]] an 40 km westlech vum bekannten [[Ayers Rock]].
De Mount Olga dee 546 m iwwer déi aner eraussteet, ass den héchste vun deene 36 Käpp. E läit 1065 Meter iwwer dem Mieresspigel.
== Geologie ==
Déi 36 Fielse si 500 Millioune Joer al. Si bestinn aus Konglomeratgestengs aus décken, ronnen, meescht kristallege Formatiounen a flache Gestengsschichten. D'Steng si fauschtdéck a mat graffem Sand verbonnen. Et ass en ëmgekippte Steebierg deen duerch d'Äerdbeweegungen un d'Uewerfläsch koum. En ass méi fréi wéi den Uluru un d'Äerduewerfläch komm, dofir ass e scho méi [[Erosioun|erodéiert]].
== Bedeitung a Geschicht ==
D'Kata Tjuta kucke wéi Käpp aus der Ëgéigend eraus, dohier och den Numm Kata Tjuta (Vill Käpp).
Se hu gradewéi den [[Uluru]] eng grouss Bedeitung fir d'[[Anangu]], déi traditionell Besëtzer vum Nationalpark. Archeologeschen Aussoen no soll dëst Gebitt schonn zanter 22.000 Joer vun den Anangu bewunnt sinn. Wärend 100 Joer goufen déi zwou Fielsformatiounen Olgas (Kata Tjuta) an Ayers Rock (Uluru) genannt. De 26. Oktober 1985 hunn d'[[Aboriginies]] dunn hiert d'Land erëmkritt, a vun do un sinn déi offiziell Nimm erëm Kata Tjuta an Uluru, wéi scho virdrun.
== Kuckeswärtes ==
Duerch d'''Olga Gorge'' oder ''Valley of the Winds'' kann ee schéi Wanderungen duerch d'Schluchten an déi kleng d'Däll vum Kata Tjuta machen, wou een eng subtropesch Vegetatioun gesi kann a schéin Aussiichtspunkten op déi faszinéierend Landschaft huet.
E fantastesch Naturerliefnes ass all Dag de Sonnenopgang a Sonnenënnergang. D'Fielse verfierwe sech duerch de Lichtafall op dës Eisenoxydverbindung an deene verschiddenste Routtéin.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
[[Kategorie:Geographie vun Australien]]
[[Kategorie:Northern Territory]]
[[Kategorie:Fielsformatiounen]]
owpv07e64x5ww8ahlqb9yf1c5je1do9
Christian Calmes
0
9944
2681308
2584106
2026-06-09T23:52:16Z
Robby
393
/* Gielercher */ Méi + Referenz
2681308
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Christian Calmes''', gebuer den [[11. Juli]] [[1913]] zu [[Oberursel]] (D), a gestuerwen de [[5. Juli]] [[1995]] zu [[Grasse]] (F), war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist, [[Diplomat]], Historiker an Auteur.
Vun [[1945]] bis [[1946]] war hie President vun der ''[[Conférence du jeune barreau de Luxembourg]]''.
Den [[9. September]] [[1952]] gouf hien den éischte Generalsekretär vum [[Conseil Spécial des Ministres|Ministerrot vun der CECA]] an ass dat bis de [[14. Juni]] [[1973]] bliwwen. Wéi säi Papp, den [[Albert Calmes]], war hien och Historiker an huet deem säi Wierk weidergeféiert. De Christian Calmes war effektive Member vun der [[Section historique (Institut grand-ducal)|Section historique vum Institut grand-ducal]].
Vun [[1981]] bis [[1984]] war hien [[Haffmarschall]] beim [[Groussherzog]] [[Jean vu Lëtzebuerg|Jean]].
== Säi Wierk ==
A senger éischter Publikatioun, ''Geôles sanglantes'' (1948), huet hie seng Erliefnesser als politesche Gefaangenen am [[SS-Sonderlager Hinzert]] opgeschafft. Säin Haaptwierk ass en Deel vun der Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'', déi säi Papp, den [[Albert Calmes]], lancéiert hat. De Christian Calmes huet och d'Serie ''Au fil de l'Histoire'', an där säi Papp ewell eng ganz Rei vun Artikele gesammelt a publizéiert hat, fortgeféiert.
* Fortsetzung vun der ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'':
# Bd. VII - ''1867 - L'affaire du Luxembourg''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus Verlag, 1967 (3. Oplo = 1982); 557 S.
# Bd. VIII - ''Le Luxembourg dans la guerre de 1870''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1970; 673 S.
# Bd. X - ''1914-1919 - Le Luxembourg au Centre de l'annexionnisme belge''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1976; 537 S.
# Bd. XI - ''1919 - L'étrange référendum du 28 septembre''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1979; 541 S.
D'Bänn VI a IX sinn ni geschriwwe ginn; an de sougenannte 'Bd. XII' huet eigentlech näischt an där Serie verluer, well en d'ganz Geschicht vum Groussherzogtum, vun 1815 bis 1989, behandelt:
* Bd. XII - ''Création et formation d'un pays de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1989; 544 S. (et besteet eng däitschsproocheg Versioun, an och eng englesch Iwwersetzung).
* (Mat der Danielle Bossaert), ''Histoire du Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1994; 549 S. (De Chr. Calmes reit dëse Band als Bd. XIII an d'Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'' an!)
* Fortsetzung vun der Serie ''Au fil de l'histoire'':
# Bd. IV - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1977 ; 299 S.
# Bd. V - ''Une banque raconte son histoire''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1981; 576 S. (D'Geschicht vun der ''Banque Internationale à Luxembourg'').
# Bd. VI - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1986; 352 S.
# Bd. VII - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1990; 392 S.
* ''Vor hundert Jahren 1870/1871 "heim ins Reich"''; in: ''Hémecht'', Jg. 23 (1971), Heft 1, Ss. 13-41.
* ''Di bluddeg Grève zu Déifferdang vum 16. Januar 1912'' ; Konferenz, Déifferdanger Volleksbildungsveräin, 1976.
* ''Août 1914 - Les protestations officielles luxembourgeoises contre l'invasion allemande''; in: ''Hémecht'', Jg. 28 (1976), Heft 4, Ss. 407-446.
* ''Jean Grand-duc de Luxembourg. Un Souverain et son Pays. Jean, Großherzog von Luxemburg. Ein Fürst und sein Land. Jean, Grand-Duke of Luxembourg. A Sovereign and his Country'', zesumme mam [[Raymond Reuter|Reuter, Raymond]], Luxnews, 1986
* ''De Staatsminister Servais a sénger Zäit'' ; in: ''Galerie'' 8 (1990), Nr. 3, Ss. 357-366.
==Gielercher an Éierungen==
* {{OMANGO|<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/p7kqb12gpp/pages/31/articles/DIVL5154|Titel=Avis de décès 2|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 31|Sprooch=fr}}</ref>}}
* {{OCCGO|<ref name=":0" />}}
* [[Fichier:AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 3rd Class BAR.png|60px]] ''Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich''<ref>[https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf Lëscht vun de Persounen déi tëscht 1952 an 2012 d'''Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich'' kruten]</ref>. (1973)
* Médaille vum [[Ordre de la Résistance 1940–1944]]<ref name=":0" />
* Medal of Freedom vun den U.S.A.<ref name=":0" />
* Médaille d’Or du [[Fondation du Mérite Européen|Mérite Européen]]<ref name=":0" />
== Literatur ==
* ''pl.'', ''Christian Calmes +''; in: ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 6. Juli 1995, S. 3.
* Théo Leydenbach, ''Sa mort, il y a dix ans: Christian Calmes, un engagement national et européen - Sa vie, son oeuvre''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 22/2120, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 7. Juli 2005.
* [[Frank Wilhelm]], ''Vient de paraître: Au fil de l'histoire VII, par Christian Calmes''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 1/1577, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 10. Januar 1991.
{{Referenzen}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Calmes Christian}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Historiker]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Diplomaten]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]]
[[Kategorie:Gebuer 1913]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1995]]
[[Kategorie:Nazi-Affer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Haffmarschäll]]
[[Kategorie:Membere vun der Section historique vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Ordre de la Résistance 1940–1944]]
svqvjy9hivmos2mdwzzpsev68dl32ls
2681317
2681308
2026-06-10T04:14:14Z
Corto lu
4182
/* Säi Wierk */
2681317
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Christian Calmes''', gebuer den [[11. Juli]] [[1913]] zu [[Oberursel]] (D), a gestuerwen de [[5. Juli]] [[1995]] zu [[Grasse]] (F), war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist, [[Diplomat]], Historiker an Auteur.
Vun [[1945]] bis [[1946]] war hie President vun der ''[[Conférence du jeune barreau de Luxembourg]]''.
Den [[9. September]] [[1952]] gouf hien den éischte Generalsekretär vum [[Conseil Spécial des Ministres|Ministerrot vun der CECA]] an ass dat bis de [[14. Juni]] [[1973]] bliwwen. Wéi säi Papp, den [[Albert Calmes]], war hien och Historiker an huet deem säi Wierk weidergeféiert. De Christian Calmes war effektive Member vun der [[Section historique (Institut grand-ducal)|Section historique vum Institut grand-ducal]].
Vun [[1981]] bis [[1984]] war hien [[Haffmarschall]] beim [[Groussherzog]] [[Jean vu Lëtzebuerg|Jean]].
== Säi Wierk ==
A senger éischter Publikatioun, ''Geôles sanglantes'' (1948), huet hie seng Erliefnesser als politesche Gefaangenen am [[SS-Sonderlager Hinzert]] opgeschafft. Säin Haaptwierk ass en Deel vun der Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'', déi säi Papp, den [[Albert Calmes]], lancéiert hat. De Christian Calmes huet och d'Serie ''Au fil de l'Histoire'', an där säi Papp ewell eng ganz Rei vun Artikele gesammelt a publizéiert hat, fortgeféiert.
* Fortsetzung vun der ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'':
# Bd. VII - ''1867 - L'affaire du Luxembourg''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus Verlag, 1967 (3. Oplo = 1982); 557 S.
# Bd. VIII - ''Le Luxembourg dans la guerre de 1870''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1970; 673 S.
# Bd. X - ''1914-1919 - Le Luxembourg au Centre de l'annexionnisme belge''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1976; 537 S.
# Bd. XI - ''1919 - L'étrange référendum du 28 septembre''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1979; 541 S.
D'Bänn VI a IX sinn ni geschriwwe ginn; an de sougenannte 'Bd. XII' huet eigentlech näischt an där Serie verluer, well en d'ganz Geschicht vum Groussherzogtum, vun 1815 bis 1989, behandelt:
* Bd. XII - ''Création et formation d'un pays de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1989; 544 S. (et besteet eng däitschsproocheg Versioun, an och eng englesch Iwwersetzung).
* (Mat der Danielle Bossaert), ''Histoire du Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1994; 549 S. (De Chr. Calmes reit dëse Band als Bd. XIII an d'Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'' an!)
* Fortsetzung vun der Serie ''Au fil de l'histoire'':
# Bd. IV - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1977 ; 299 S.
# Bd. V - ''Une banque raconte son histoire''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1981; 576 S. (D'Geschicht vun der ''[[Banque internationale à Luxembourg|Banque Internationale à Luxembourg]]'').
# Bd. VI - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1986; 352 S.
# Bd. VII - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1990; 392 S.
* ''Vor hundert Jahren 1870/1871 "heim ins Reich"''; in: ''Hémecht'', Jg. 23 (1971), Heft 1, Ss. 13-41.
* ''Di bluddeg Grève zu Déifferdang vum 16. Januar 1912'' ; Konferenz, Déifferdanger Volleksbildungsveräin, 1976.
* ''Août 1914 - Les protestations officielles luxembourgeoises contre l'invasion allemande''; in: ''Hémecht'', Jg. 28 (1976), Heft 4, Ss. 407-446.
* ''Jean Grand-duc de Luxembourg. Un Souverain et son Pays. Jean, Großherzog von Luxemburg. Ein Fürst und sein Land. Jean, Grand-Duke of Luxembourg. A Sovereign and his Country'', zesumme mam [[Raymond Reuter|Reuter, Raymond]], Luxnews, 1986
* ''De Staatsminister Servais a sénger Zäit'' ; in: ''Galerie'' 8 (1990), Nr. 3, Ss. 357-366.
==Gielercher an Éierungen==
* {{OMANGO|<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/p7kqb12gpp/pages/31/articles/DIVL5154|Titel=Avis de décès 2|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 31|Sprooch=fr}}</ref>}}
* {{OCCGO|<ref name=":0" />}}
* [[Fichier:AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 3rd Class BAR.png|60px]] ''Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich''<ref>[https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf Lëscht vun de Persounen déi tëscht 1952 an 2012 d'''Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich'' kruten]</ref>. (1973)
* Médaille vum [[Ordre de la Résistance 1940–1944]]<ref name=":0" />
* Medal of Freedom vun den U.S.A.<ref name=":0" />
* Médaille d’Or du [[Fondation du Mérite Européen|Mérite Européen]]<ref name=":0" />
== Literatur ==
* ''pl.'', ''Christian Calmes +''; in: ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 6. Juli 1995, S. 3.
* Théo Leydenbach, ''Sa mort, il y a dix ans: Christian Calmes, un engagement national et européen - Sa vie, son oeuvre''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 22/2120, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 7. Juli 2005.
* [[Frank Wilhelm]], ''Vient de paraître: Au fil de l'histoire VII, par Christian Calmes''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 1/1577, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 10. Januar 1991.
{{Referenzen}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Calmes Christian}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Historiker]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Diplomaten]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]]
[[Kategorie:Gebuer 1913]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1995]]
[[Kategorie:Nazi-Affer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Haffmarschäll]]
[[Kategorie:Membere vun der Section historique vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Ordre de la Résistance 1940–1944]]
ntoy6byjvp26o7gbcrm8sd3nblu38ss
2681329
2681317
2026-06-10T07:33:14Z
Puscas
735
.....
2681329
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Christian Calmes''', gebuer den [[11. Juli]] [[1913]] zu [[Oberursel]] (D), a gestuerwen de [[5. Juli]] [[1995]] zu [[Grasse]] (F), war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist, [[Diplomat]], Historiker an Auteur.
Vun [[1945]] bis [[1946]] war hie President vun der ''[[Conférence du jeune barreau de Luxembourg]]''.
Den [[9. September]] [[1952]] gouf hien den éischte Generalsekretär vum [[Conseil Spécial des Ministres|Ministerrot vun der CECA]] an ass dat bis de [[14. Juni]] [[1973]] bliwwen. Wéi säi Papp, den [[Albert Calmes]], war hien och Historiker an huet deem säi Wierk weidergeféiert. De Christian Calmes war effektive Member vun der [[Section historique (Institut grand-ducal)|Section historique vum Institut grand-ducal]].
Vun [[1981]] bis [[1984]] war hien [[Haffmarschall]] beim [[Groussherzog]] [[Jean vu Lëtzebuerg|Jean]].
== Säi Wierk ==
A senger éischter Publikatioun, ''Geôles sanglantes'' (1948), huet hie seng Erliefnesser als politesche Gefaangenen am [[SS-Sonderlager Hinzert]] opgeschafft. Säin Haaptwierk ass en Deel vun der Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'', déi säi Papp, den [[Albert Calmes]], lancéiert hat. De Christian Calmes huet och d'Serie ''Au fil de l'Histoire'', an där säi Papp ewell eng ganz Rei vun Artikele gesammelt a publizéiert hat, fortgeféiert.
* Fortsetzung vun der ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'':
# Bd. VII - ''1867 - L'affaire du Luxembourg''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus Verlag, 1967 (3. Oplo = 1982); 557 S.
# Bd. VIII - ''Le Luxembourg dans la guerre de 1870''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1970; 673 S.
# Bd. X - ''1914-1919 - Le Luxembourg au Centre de l'annexionnisme belge''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1976; 537 S.
# Bd. XI - ''1919 - L'étrange référendum du 28 septembre''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1979; 541 S.
D'Bänn VI a IX sinn ni geschriwwe ginn; an de sougenannte 'Bd. XII' huet eigentlech näischt an där Serie verluer, well en d'ganz Geschicht vum Groussherzogtum, vun 1815 bis 1989, behandelt:
* Bd. XII - ''Création et formation d'un pays de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1989; 544 S. (et besteet eng däitschsproocheg Versioun, an och eng englesch Iwwersetzung).
* (Mat der Danielle Bossaert), ''Histoire du Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1994; 549 S. (De Chr. Calmes reit dëse Band als Bd. XIII an d'Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'' an!)
* Fortsetzung vun der Serie ''Au fil de l'histoire'':
# Bd. IV - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1977 ; 299 S.
# Bd. V - ''Une banque raconte son histoire''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1981; 576 S. (D'Geschicht vun der ''[[Banque internationale à Luxembourg|Banque Internationale zu Lëtzebuerg]]'').
# Bd. VI - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1986; 352 S.
# Bd. VII - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1990; 392 S.
* ''Vor hundert Jahren 1870/1871 "heim ins Reich"''; in: ''Hémecht'', Jg. 23 (1971), Heft 1, Ss. 13-41.
* ''Di bluddeg Grève zu Déifferdang vum 16. Januar 1912'' ; Konferenz, Déifferdanger Volleksbildungsveräin, 1976.
* ''Août 1914 - Les protestations officielles luxembourgeoises contre l'invasion allemande''; in: ''Hémecht'', Jg. 28 (1976), Heft 4, Ss. 407-446.
* ''Jean Grand-duc de Luxembourg. Un Souverain et son Pays. Jean, Großherzog von Luxemburg. Ein Fürst und sein Land. Jean, Grand-Duke of Luxembourg. A Sovereign and his Country'', zesumme mam [[Raymond Reuter|Reuter, Raymond]], Luxnews, 1986
* ''De Staatsminister Servais a sénger Zäit'' ; in: ''Galerie'' 8 (1990), Nr. 3, Ss. 357-366.
==Gielercher an Éierungen==
* {{OMANGO|<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/p7kqb12gpp/pages/31/articles/DIVL5154|Titel=Avis de décès 2|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 31|Sprooch=fr}}</ref>}}
* {{OCCGO|<ref name=":0" />}}
* [[Fichier:AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 3rd Class BAR.png|60px]] ''Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich''<ref>[https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf Lëscht vun de Persounen déi tëscht 1952 an 2012 d'''Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich'' kruten]</ref>. (1973)
* Médaille vum [[Ordre de la Résistance 1940–1944]]<ref name=":0" />
* Medal of Freedom vun den U.S.A.<ref name=":0" />
* Médaille d’Or du [[Fondation du Mérite Européen|Mérite Européen]]<ref name=":0" />
== Literatur ==
* ''pl.'', ''Christian Calmes +''; in: ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 6. Juli 1995, S. 3.
* Théo Leydenbach, ''Sa mort, il y a dix ans: Christian Calmes, un engagement national et européen - Sa vie, son oeuvre''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 22/2120, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 7. Juli 2005.
* [[Frank Wilhelm]], ''Vient de paraître: Au fil de l'histoire VII, par Christian Calmes''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 1/1577, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 10. Januar 1991.
{{Referenzen}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Calmes Christian}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Historiker]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Ambassadeuren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]]
[[Kategorie:Gebuer 1913]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1995]]
[[Kategorie:Nazi-Affer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Haffmarschäll]]
[[Kategorie:Membere vun der Section historique vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Ordre de la Résistance 1940–1944]]
tp82erwqdrf2qeuyx8f4ju91wbeemr4
2681337
2681329
2026-06-10T08:03:40Z
Puscas
735
/* Gielercher an Éierungen */ .....
2681337
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Christian Calmes''', gebuer den [[11. Juli]] [[1913]] zu [[Oberursel]] (D), a gestuerwen de [[5. Juli]] [[1995]] zu [[Grasse]] (F), war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist, [[Diplomat]], Historiker an Auteur.
Vun [[1945]] bis [[1946]] war hie President vun der ''[[Conférence du jeune barreau de Luxembourg]]''.
Den [[9. September]] [[1952]] gouf hien den éischte Generalsekretär vum [[Conseil Spécial des Ministres|Ministerrot vun der CECA]] an ass dat bis de [[14. Juni]] [[1973]] bliwwen. Wéi säi Papp, den [[Albert Calmes]], war hien och Historiker an huet deem säi Wierk weidergeféiert. De Christian Calmes war effektive Member vun der [[Section historique (Institut grand-ducal)|Section historique vum Institut grand-ducal]].
Vun [[1981]] bis [[1984]] war hien [[Haffmarschall]] beim [[Groussherzog]] [[Jean vu Lëtzebuerg|Jean]].
== Säi Wierk ==
A senger éischter Publikatioun, ''Geôles sanglantes'' (1948), huet hie seng Erliefnesser als politesche Gefaangenen am [[SS-Sonderlager Hinzert]] opgeschafft. Säin Haaptwierk ass en Deel vun der Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'', déi säi Papp, den [[Albert Calmes]], lancéiert hat. De Christian Calmes huet och d'Serie ''Au fil de l'Histoire'', an där säi Papp ewell eng ganz Rei vun Artikele gesammelt a publizéiert hat, fortgeféiert.
* Fortsetzung vun der ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'':
# Bd. VII - ''1867 - L'affaire du Luxembourg''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus Verlag, 1967 (3. Oplo = 1982); 557 S.
# Bd. VIII - ''Le Luxembourg dans la guerre de 1870''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1970; 673 S.
# Bd. X - ''1914-1919 - Le Luxembourg au Centre de l'annexionnisme belge''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1976; 537 S.
# Bd. XI - ''1919 - L'étrange référendum du 28 septembre''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1979; 541 S.
D'Bänn VI a IX sinn ni geschriwwe ginn; an de sougenannte 'Bd. XII' huet eigentlech näischt an där Serie verluer, well en d'ganz Geschicht vum Groussherzogtum, vun 1815 bis 1989, behandelt:
* Bd. XII - ''Création et formation d'un pays de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1989; 544 S. (et besteet eng däitschsproocheg Versioun, an och eng englesch Iwwersetzung).
* (Mat der Danielle Bossaert), ''Histoire du Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1994; 549 S. (De Chr. Calmes reit dëse Band als Bd. XIII an d'Serie ''Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg'' an!)
* Fortsetzung vun der Serie ''Au fil de l'histoire'':
# Bd. IV - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1977 ; 299 S.
# Bd. V - ''Une banque raconte son histoire''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1981; 576 S. (D'Geschicht vun der ''[[Banque internationale à Luxembourg|Banque Internationale zu Lëtzebuerg]]'').
# Bd. VI - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1986; 352 S.
# Bd. VII - Lëtzebuerg, Sankt-Paulus, 1990; 392 S.
* ''Vor hundert Jahren 1870/1871 "heim ins Reich"''; in: ''Hémecht'', Jg. 23 (1971), Heft 1, Ss. 13-41.
* ''Di bluddeg Grève zu Déifferdang vum 16. Januar 1912'' ; Konferenz, Déifferdanger Volleksbildungsveräin, 1976.
* ''Août 1914 - Les protestations officielles luxembourgeoises contre l'invasion allemande''; in: ''Hémecht'', Jg. 28 (1976), Heft 4, Ss. 407-446.
* ''Jean Grand-duc de Luxembourg. Un Souverain et son Pays. Jean, Großherzog von Luxemburg. Ein Fürst und sein Land. Jean, Grand-Duke of Luxembourg. A Sovereign and his Country'', zesumme mam [[Raymond Reuter|Reuter, Raymond]], Luxnews, 1986
* ''De Staatsminister Servais a sénger Zäit'' ; in: ''Galerie'' 8 (1990), Nr. 3, Ss. 357-366.
==Gielercher an Éierungen==
* {{OMANGO|<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/p7kqb12gpp/pages/31/articles/DIVL5154|Titel=Avis de décès 2|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 31|Sprooch=fr}}</ref>}}
* {{OCCGO|<ref name=":0" />}}
* [[Fichier:AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 3rd Class BAR.png|60px]] ''Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich''<ref>[https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf Lëscht vun de Persounen déi tëscht 1952 an 2012 d'''Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich'' kruten]</ref>. (1973)
*[[File:ESP Isabella Catholic Order GC.svg|60px]] Grousskräiz vum Isabellauerden
* [[File:LUX Order of Resistance.svg|60px]] Medail vum [[Ordre de la Résistance 1940–1944]]<ref name=":0" />
* [[File:Medal of Freedom stripe.svg|60px]] Medal of Freedom vun den U.S.A.<ref name=":0" />
* Médaille d'Or du [[Fondation du Mérite Européen|Mérite Européen]]<ref name=":0" />
== Literatur ==
* ''pl.'', ''Christian Calmes +''; in: ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 6. Juli 1995, S. 3.
* Théo Leydenbach, ''Sa mort, il y a dix ans: Christian Calmes, un engagement national et européen - Sa vie, son oeuvre''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 22/2120, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 7. Juli 2005.
* [[Frank Wilhelm]], ''Vient de paraître: Au fil de l'histoire VII, par Christian Calmes''; in: ''Die Warte - Perspectives'', Nr. 1/1577, Kulturbäilag vum ''Luxemburger Wort'', Ausgab vum 10. Januar 1991.
{{Referenzen}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Calmes Christian}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Historiker]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Ambassadeuren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]]
[[Kategorie:Gebuer 1913]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1995]]
[[Kategorie:Nazi-Affer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Haffmarschäll]]
[[Kategorie:Membere vun der Section historique vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Großes Silbernes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]]
[[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Ordre de la Résistance 1940–1944]]
p8ceh2nuzyp17ecnu242jr63jaofwhy
Maarnech
0
13396
2681268
2582178
2026-06-09T13:46:19Z
GilPe
14980
/* Geschichtleches */ Update amgaang
2681268
wikitext
text/x-wiki
{{EnCours|GilPe}}{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Maarnech<br>''Maarnich''
| Bild = Maarnech.jpg
| Bildtext = Maarnech
| Wopen = Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg
| Numm (Franséisch) = Marnach
| Numm (Däitsch) = Marnach
| Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
| Kanton = {{Kanton Klierf}}
| Gemeng = {{Klierf}}
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Klierf}}
| Awunner =
| Awunnerdatum =
| Fläch = 550,01 [[Hektar|ha]]
| Koordinaten = {{coor dms|50|03|13|N|06|03|42|O}}
}}
'''Maarnech''' (lokal: '''Maarnich'''<ref>{{Citation|URL=https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/|Titel=Lëscht vun den Uertschaften a Lieu-diten zu Lëtzebuerg|Gekuckt=14.06.2020|Datum=|Editeur=CPLL - Conseil permanent de la langue luxembourgeoise|Sprooch=|Archiv-Datum=11.08.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/}}</ref>) ass eng Uertschaft an der [[Gemeng Klierf]]. Bis Enn 2011 huet se zu der [[Gemeng Munzen]] gehéiert, déi du mat Klierf fusionéiert huet.
==Geographie==
Maarnech ass eng vun den Uertschaften am Land déi am héchste läit. E groussen Deel vum [[Flouernumm|Flouer]] läit iwwer 500 Meter, mat der héchster Plaz de ''Schwaarzenhiwwel'' mat 544 Meter (véierthéchst Plaz am Land). Fënnef Baachen hunn hir Quell um Territoire vun der Uertschaft: d'[[Kënzelbaach]], d'[[Grondbaach]], d'[[Spelleschbaach]], d'[[Hatzelbaach]] an d'[[Hireschbaach]]. Déi déifst Plaz vun der Uertschaft ass am Dall vun der Kënzelbaach mat ronn 335 Meter.
Een Deel vun der Uertschaft läit um Gebitt vun der Kadastersektioun vu [[Rueder]], an zwar zwee Haiser op der [[Osten|ëstlecher]] Säit vun der ''Marbuergerstrooss'', alleguer d'Haiser op der ëstlecher Säit vun der ''Dosberstrooss'' tëscht der ''Marbuergerstrooss'' an der ''Schwaarzenhiwwelstrooss'', d'Haiser op der ëstlecher Säit vun der ''Schwaarzenhiwwelstrooss'' tëscht der ''Dosberstrooss'' an der Kräizung mat der Strooss ''op der Heed'', a vun dëser och all d'Haiser op der ëstlecher Säit.
==Geschichtleches==
=== Wopen ===
Maarnech ass wuel déi eenzeg Uertschaft am Lëtzebuerger Land déi als Net-Gemeng e Wopen huet.
{| class="wikitable"
| align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|120x120px]]
|Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1954/11/27/n2/jo|Titel=Arrêté grand-ducal du 27 novembre 1954 concédant à la localité de Marnach des armoiries qui lui sont propres|Gekuckt=09.06.2026|Datum=27.11.1954|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://www.marnach.info/luxemburg/01MarnachundLuxemburg/rluxortswappen.html|Titel=Das Ortswappen von Marnach|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=www.marnach.info|Sprooch=de}}</ref>:
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]].}}
|}
== Cube 521 ==
De 17. November 2007 huet de [[Cube 521]] seng Dieren opgemaach. Et ass e [[Kulturzenter]].
== Kuckeswäertes ==
* [[De Klenge Maarnicher Festival]]
* [[Jousefskierch zu Maarnech]]
== Perséinlechkeete vu Maarnech ==
* [[Jean Brachmond]], lëtzebuergesche Paschtouer a Resistenzler
* [[Marie-Josée Jacobs]], lëtzeburgesch Politikerin
== Kuckt och ==
* [[Nuetsreflekter vu Maarnech]]
* [[Mast vun der Nuetsantenn zu Maarnech]]
* [[Maste vum Dagsender vu Maarnech]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Marnach|Maarnech}}
* [http://www.dkmf.lu/ Websäit vun "De klenge Maarnicher Festival"]
* [http://www.cube521.lu/ Websäit vum "Cube 521"]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]]
l5duau66fhztj0t3g0p7nzcpn5dxxas
2681294
2681268
2026-06-09T20:27:34Z
GilPe
14980
+Detailer Wopen
2681294
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Maarnech<br>''Maarnich''
| Bild = Maarnech.jpg
| Bildtext = Maarnech
| Wopen = Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg
| Numm (Franséisch) = Marnach
| Numm (Däitsch) = Marnach
| Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
| Kanton = {{Kanton Klierf}}
| Gemeng = {{Klierf}}
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Klierf}}
| Awunner =
| Awunnerdatum =
| Fläch = 550,01 [[Hektar|ha]]
| Koordinaten = {{coor dms|50|03|13|N|06|03|42|O}}
}}
'''Maarnech''' (lokal: '''Maarnich'''<ref>{{Citation|URL=https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/|Titel=Lëscht vun den Uertschaften a Lieu-diten zu Lëtzebuerg|Gekuckt=14.06.2020|Datum=|Editeur=CPLL - Conseil permanent de la langue luxembourgeoise|Sprooch=|Archiv-Datum=11.08.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/}}</ref>) ass eng Uertschaft an der [[Gemeng Klierf]]. Bis Enn 2011 huet se zu der [[Gemeng Munzen]] gehéiert, déi du mat Klierf fusionéiert huet.
==Geographie==
Maarnech ass eng vun den Uertschaften am Land déi am héchste läit. E groussen Deel vum [[Flouernumm|Flouer]] läit iwwer 500 Meter, mat der héchster Plaz de ''Schwaarzenhiwwel'' mat 544 Meter (véierthéchst Plaz am Land). Fënnef Baachen hunn hir Quell um Territoire vun der Uertschaft: d'[[Kënzelbaach]], d'[[Grondbaach]], d'[[Spelleschbaach]], d'[[Hatzelbaach]] an d'[[Hireschbaach]]. Déi déifst Plaz vun der Uertschaft ass am Dall vun der Kënzelbaach mat ronn 335 Meter.
Een Deel vun der Uertschaft läit um Gebitt vun der Kadastersektioun vu [[Rueder]], an zwar zwee Haiser op der [[Osten|ëstlecher]] Säit vun der ''Marbuergerstrooss'', alleguer d'Haiser op der ëstlecher Säit vun der ''Dosberstrooss'' tëscht der ''Marbuergerstrooss'' an der ''Schwaarzenhiwwelstrooss'', d'Haiser op der ëstlecher Säit vun der ''Schwaarzenhiwwelstrooss'' tëscht der ''Dosberstrooss'' an der Kräizung mat der Strooss ''op der Heed'', a vun dëser och all d'Haiser op der ëstlecher Säit.
==Geschichtleches==
=== Wopen ===
Maarnech ass wuel déi eenzeg Uertschaft am Lëtzebuerger Land déi als Net-Gemeng e Wopen huet.
{| class="wikitable"
| align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|120x120px]]
|Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1954/11/27/n2/jo|Titel=Arrêté grand-ducal du 27 novembre 1954 concédant à la localité de Marnach des armoiries qui lui sont propres|Gekuckt=09.06.2026|Datum=27.11.1954|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://www.marnach.info/luxemburg/01MarnachundLuxemburg/rluxortswappen.html|Titel=Das Ortswappen von Marnach|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=www.marnach.info|Sprooch=de}}</ref>:
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|}
== Cube 521 ==
De 17. November 2007 huet de [[Cube 521]] seng Dieren opgemaach. Et ass e [[Kulturzenter]].
== Kuckeswäertes ==
* [[De Klenge Maarnicher Festival]]
* [[Jousefskierch zu Maarnech]]
== Perséinlechkeete vu Maarnech ==
* [[Jean Brachmond]], lëtzebuergesche Paschtouer a Resistenzler
* [[Marie-Josée Jacobs]], lëtzebuergesch Politikerin
== Kuckt och ==
* [[Nuetsreflekter vu Maarnech]]
* [[Mast vun der Nuetsantenn zu Maarnech]]
* [[Maste vum Dagsender vu Maarnech]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Marnach|Maarnech}}
* [http://www.dkmf.lu/ Websäit vun "De klenge Maarnicher Festival"]
* [http://www.cube521.lu/ Websäit vum "Cube 521"]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]]
s33gm4qq9cmcj6a2s5okpu7b97x1gr5
2009
0
21215
2681286
2652560
2026-06-09T16:07:28Z
Johnny Chicago
17
/* Gestuerwen */
2681286
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
D'Joer '''2009''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]].
== Evenementer ==
[[Fichier:Eurozone map-2009.svg|thumb|D'Eurozon 2009]]
=== Europa ===
* {{1. Januar}}: D'[[Slowakei]] trëtt der [[Eurozon]] bei a féiert den [[Euro]] als Wärung an.
* [[27. Januar]]: An [[Island]] trëtt déi konservativ-sozialdemokratesch Regierung ënner dem [[Geir Haarde]] no deeglaange Protester géint hir Aart a Weis, mat der [[Finanzkris 2007/2008|Finanzkris]] ëmgaangen ze sinn, zeréck. D'[[Jóhanna Sigurðardóttir]] gëtt den [[1. Februar]] nei Premierministesch.
* {{8. Februar}}: Bei de Wale fir de [[Liechtenstein]]esche ''Landtag'' (Parlament) gewënnt d'''Vaterländische Union'' (VU); de [[Klaus Tschütscher]] gëtt de [[25. Mäerz]] Ministerpresident.
* [[12. Mäerz]]: De [[Valdis Dombrovskis]] gëtt neie Premierminister a [[Lettland]].
* [[24. Mäerz]]: Déi [[Tschechien|tschechesch]] Regierung ënner dem [[Mirek Topolánek]], déi d'EU-Presidence huet, trëtt no engem Mësstrauensvott am tschechesche Parlament zeréck. Den [[8. Mee]] iwwerhëlt d'Regierung vum [[Jan Fischer]] iwwerganksméisseg d'Amtsgeschäfter.
* [[29. Mäerz]]: D'Awunner vu [[Mayotte]] stëmmen dofir, datt d'Insel 2011 e [[Lëscht vun de franséischen Departementer|franséischt Departement]] soll ginn.
* {{1. Abrëll}}: [[Albanien]] a [[Kroatien|Kroatie]] gi Member vun der [[NATO]].
* {{5. Abrëll}}: De [[Gjorge Ivanov]] gewënnt am zweeten Tour d'Presidentschaftswalen a [[Nordmazedonien|Mazedonien]].
* {{0}}5. Abrëll: Den [[Ivan Gašparovič]] gëtt am zweeten Tour bei de Presidentschaftswalen an der [[Slowakei]] erëmgewielt.
* {{0}}5. Abrëll: Bei de Parlamentswalen a [[Moldawien]] gewënnt d'Kommunistesch Partei (Partidul Comuniştilor din Republica Moldova) ënner dem [[Vladimir Voronin]] mat ronn 60 % vun de Sëtz. Well keng grouss genuch Majoritéit do ass, fir en neie President ze wielen, gëtt d'Parlament nees opgeléist.
* {{0}}5. Abrëll: An [[Dänemark]] gëtt de [[Lars Løkke Rasmussen]] Premierminister, nodeem den [[Anders Fogh Rasmussen]] Generalsekretär vun der [[NATO]] gouf.
* {{6. Abrëll}}: Bei engem [[Äerdbiewen]] an [[Abruzzen (Regioun)|Abruzzen]] ([[Italien]]), ronderëm d'Stad [[L'Aquila]], stierwe bal 300 Mënschen, ronn 40.000 verléieren hiert Doheem.
* [[14. Abrëll]]: De [[Gordon Bajnai]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Ferenc Gyurcsány]] zum [[ungarn|ongresche]] Premierminister ernannt.
* [[17. Mee]]: D'[[Dalia Grybauskaitė]] gëtt mat 69 % vun de Stëmmen zur Presidentin a [[Litauen]] gewielt.
* [[23. Mee]]: Den [[Horst Köhler]] gëtt a sengem Amt vum [[Däitschland|Däitsche]] Bundespresident confirméiert.
* [[4. Juni|4.]] – [[7. Juni]]: [[Wale fir d'Europäescht Parlament 2009]] a 27 [[Memberstaate vun der Europäescher Unioun|EU-Memberstaaten]].
* {{5. Juni}}: De [[Jaume Bartumeu]] gëtt zum Premierminister vun [[Andorra]] ernannt.
* [[28. Juni]]: Parlamentswalen an [[Albanien]].
* {{5. Juli}}: Bei de Parlamentswalen a [[Bulgarien]] gewënnt déi oppositionell GERB-Partei vum [[Bojko Borissow]] at knapps 40 % vun de Stëmmen.
* {{6. Juli}}: D'[[Jadranka Kosor]] gëtt, nom Récktrëtt vum [[Ivo Sanader]], Regierungscheffin a [[Kroatien]].
* [[13. September|13.]]/[[14. September]]: Bei de Parlamentswalen an [[Norwegen]] behält d'rout-rout-gréng Koalitioun ënner dem [[Jens Stoltenberg]] d'Majoritéit, si kritt 86 Sëtz.
* [[25. September]]: Moldawien: Déi aus den Neiwalen am August ervirgaange Regierung ënner dem Premierminister [[Vlad Filat]] gëtt vereedegt.
* [[27. September]]: Bei de Parlamentswalen an [[Däitschland]] gëtt d'CDU-CSU déi stäerkst Partei, d'SPD verléiert staark an d'FDP an Die Linke gewanne Stëmme bäi.
* 27. September: Bei de Parlamentswalen a [[Portugal]] bleift dem Premier [[José Sócrates]] seng Partido Socialista 96 vun 226 Sëtz stäerkst Partei, verléiert awer hir absolut Majoritéit.
* {{1. Oktober}}: Grënnung vun der Europapartei [[Allianz vun den Europäesche Konservativen a Reformisten]]
* {{2. Oktober}}: Beim 2. Referendum an [[Irland]] iwwer den [[Traité vu Lissabon]] stëmmen 67,1 % vun de Wieler fir den Traité.
* {{4. Oktober}}: D'Parlamentswalen a [[Griicheland]] gi vun der sozialistescher [[PASOK]] gewonnen, de [[6. Oktober]] gëtt déi nei Regierung ënner dem [[Giorgos Andrea Papandreou]] vereedegt.
* [[28. Oktober]]: Déi nei däitsch CDU-CSU-FDP-Koalitiounsregierung ënner der [[Angela Merkel]] als Kanzlerin gëtt vereedegt.
* {{1. Dezember}}: Den [[Traité vu Lissabon]] trëtt a Kraaft, nodeem en den 3. November mat Tschechie vun alle 27 Memberstaate ratifizéiert gi war.
* {{6. Dezember}}: Bei de Presidentschaftswalen a [[Rumänien]] gëtt den [[Traian Băsescu]] knapps erëmgewielt.
==== Lëtzebuerg ====
* {{1. Januar}}: D'[[Chéques-services]] ginn agefouert, fir Kannerbetreiung baussent de Schoulstonnen.
* [[12. Mäerz]]: [[Lëtzebuerger Constitutioun|Verfassungsännerung]] (Art. 34): De [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] ''promulgéiert'' just nach Gesetzer, a brauch se net méi ze ''sanktionéieren''.
* {{7. Juni}}: [[Chamberwale vum 7. Juni 2009|Wale fir d'Chamber]] a [[Wale fir d'Europäescht Parlament 2009 (Lëtzebuerg)|fir d'Europäescht Parlament]]. Bei de Chamberwale kritt d'[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] 26 Sëtz (+2), d'[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] der 13 (-1), d'[[Demokratesch Partei|DP]] 9 (-1), [[déi Gréng]] 7 (+/-0), d'[[ADR]] 4 (-1), [[déi Lénk]] 1 (+1) an d'[[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] (0) an d'[[Biergerlëscht]] (/) kee Sëtz. Bei den Europawale ginn 3 Sëtz un d'CSV; d'LSAP, d'DP an déi Gréng hu jee 1.
* [[23. Juli]]: D'[[Regierung Juncker-Asselborn II]], wéi déi virdrun eng Koalitioun aus CSV an LSAP, gëtt vereedegt.
<gallery>
File:Composition de la Chambre des députés 07-06-09.svg|Zesummesetzung vun der neier Chamber
</gallery>
=== Afrika ===
* [[11. Februar]]: De [[Morgan Tsvangirai]] gëtt neie Premierminister an [[Simbabwe]].
* {{2. Mäerz}}: De President vu [[Guinea-Bissau]], [[João Bernardo Vieira]], gëtt bei engem [[Putsch|Militärputsch]] erschoss.
* [[18. Mäerz]]: den [[Andry Rajoelina]] autoproklaméiert sech President vu [[Madagaskar]], nodeem de [[Marc Ravalomanana]] den Dag virdrun zeréckgetruede war an d'Muecht engem "militäreschem Directoire" iwwerdroen hat.
* {{9. Mee}}: De [[Jacob Zuma]] gëtt zum neie President vu [[Südafrika]] vereedegt, nodeem en de [[6. Mee]] vum Parlament an dës Funktioun gewielt gouf.
* {{3. September}}: Den [[Ali Bongo]] gewënnt d'Presidentschaftswalen am [[Gabun]].
* {{8. September}}: De [[Malam Bacai Sanhá]] gëtt neie President vu Guinea-Bissau.
* [[29. November]]: Den [[Obiang Nguema]] gëtt zum President vun [[Equatorialguinea]] erëmgewielt.
[[Fichier:Official portrait of Barack Obama.jpg|thumb|upright|De Barack Obama]]
====Arabesch Staaten an Afrika====
* [[11. Abrëll]]: Den [[Abdelaziz Bouteflika]] gëtt als President vun [[Algerien]] erëmgewielt.
* [[25. Oktober]]: Presidentschafts- a Legislativwalen a [[Marokko]], de [[Zine el-Abidine Ben Ali]] gëtt erëmgewielt.
=== Amerika ===
==== USA ====
* [[20. Januar]]: De [[Barack Obama]] gëtt zum 44. President vun den USA vereedegt.
* [[31. Januar]]: D'[[USS Kitty Hawk (CV-63)]] de leschten net-atomare Fligerdréier vun der [[US-Navy]] gëtt no 48 Joer ausser Déngscht gestallt.
* {{1. Juni}}: Den amerikaneschen Autosconstructeur [[General Motors]] deklaréiert sech a [[Faillite]].
==== Mëttel- a Südamerika ====
* [[15. Mäerz]]: De [[Mauricio Funes]] gëtt zum neie Staatspresident vun [[El Salvador]] gewielt. Hien trëtt den [[1. Juni]] säin Amt un.
* {{1. Juni}}: Den [[Air France]] Fluch 447 mat 228 Leit u Bord fält tëscht [[Rio de Janeiro|Rio]] a [[Paräis]] an den [[Atlanteschen Ozean]] erof.
* [[28. Juni]]: Militärputsch an [[Honduras]] géint de Staatspresident [[Manuel Zelaya]].
* {{5. Juli}}: A [[Mexiko]] gewënnt déi oppositionell Partei vun der institutionaliséierter Revolutioun (PRI) d'Parlamentswalen.
* {{6. Dezember}}: Den [[Evo Morales]] gëtt zum President vu [[Bolivien]] erëmgewielt.
=== Asien ===
* {{3. Abrëll}}: De [[Najib Tun Razak]] gëtt President vu [[Malaysia]].
* {{9. Abrëll}}: Parlamentswalen an [[Indonesien]].
* [[16. Abrëll|16.]], [[22. Abrëll|22.]], [[23. Abrëll|23.]] an [[30. Abrëll]]; [[7. Mee|7.]] an [[13. Mee]]: Parlamentswalen an [[Indien]], déi vun der UPA, enger Koalitioun ënner der Féierung vun der [[Indian National Congress|Kongresspartei]] gewonne gëtt.
* [[13. Juni]]: De [[Mahmoud Ahmadinejad]] gëtt zum Gewënner vun de Presidentschaftswalen am [[Iran]] deklaréiert; den ënnerleeënen Oppositiounsleader [[Mir-Hossein Mussawi]] kontestéiert déi Victoire; et kënnt an den Deeg duerno zu Masseprotester zu [[Teheran]] an an anere Stied, déi bluddeg ënnerdréckt ginn.
* [[30. August]]: D'Demokratesch Partei vu Japan mam [[Yukio Hatoyama]] gewënnt d'Parlamentswalen a [[Japan]] a léist domat d'Liberal-Demokratesch Partei of, déi zanter dem Enn vum 2. Weltkrich un der Regierung war.
* [[30. September]]: Bei engem Äerdbiewen op der [[Indonesien|indoneesescher]] Insel [[Sumatra]] an engem Nobiewen, deen Dag drop, kommen iwwer 1100 Leit ëm d'Liewen.
=== Ozeanien & Pazifik ===
* {{2. September}}: De [[Iolu Abil]] gëtt zum President a [[Vanuatu]] ernannt.
=== Noen Osten ===
* [[10. Februar]]: Parlamentswalen an [[Israel]].
* {{1. Abrëll}}: De [[Benjamin Netanjahu]] gëtt neie Regierungschef an Israel.
=== Antarktis ===
* [[25. Februar]]: Eng international Ekipp vu Wëssenschaftler gëtt bekannt, datt se fäerdeg si mat dem Opmoosse vun de [[Gamburtsev-Bierger]] déi komplett ënner dem Äis verstoppt sinn.
== Konscht a Kultur ==
* [[Linz]] a [[Vilnius]] sinn [[Europäesch Kulturhaaptstad|Europäesch Kulturhaaptstied]].
=== Molerei ===
=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]] fir dem [[Pol Sax]] säin ''U5''.
* [[Concours littéraire national 2009]] fir der [[Ela Baumann]] hire [[Libretto]] ''Riesenangst und Mäuseherz''.
=== Musek ===
* [[12. Mee]]–[[16. Mee]]: Den [[Alexander Rybak]] gewënnt fir [[Norwegen]] mam Lidd ''[[Fairytale]]'' de [[Eurovision Song Contest 2009|54. Eurovision Song Contest]] zu [[Oslo]].
=== Kino ===
* ''Slumdog Millionnaire'' vum [[Dany Bole]] gewënnt den ''Oscar'' fir de beschte Film.
* ''Séraphine'' vum [[Martin Provost]] gewënnt de ''César'' fir de beschte Film.
* ''Das weiße Band'' vum [[Michael Haneke]] gewënnt d'''Gëlle Palm'' bei den 62. Filmfestspiller vu Cannes.
==== Lëtzebuerg ====
* {{4. Dezember}}: De [[Lëtzebuerger Filmpräis|4. Lëtzebuerger Filmpräis]] geet un dem [[Jean-Claude Schlim]] säin ''[[House of Boys]]'' (bescht Fictioun) an dem [[Andy Bausch]] säin ''[[Entrée d'artistes]]'' (beschten Documentaire).
== Wëssenschaft an Technik ==
* [[Internationaalt Joer vun der Astronomie]]
== Ekonomie ==
* [[12. November]]: [[Iberia]] a [[British Airways]] kënnegen un, ze fusionéieren.
== Sport ==
* Den [[F91 Diddeleng]] gewënnt fir d'fënneft Kéier hannereneen d'Foussballchampionnat an och d'Coupe de Luxembourg.
* [[28. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 2010]], 0:4 géint Lettland.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=642 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Lettland den 28. Mäerz 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* {{1. Abrëll}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Riga]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 2010, 0:2 géint Lettland.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=643 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lettland-Lëtzebuerg den 1. Abrëll 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* Den [[Andy Schleck]] gëtt [[Lëtzebuergesch Sportler vum Joer|Sportler]], d'[[Liz May]] [[Lëtzebuergesch Sportler vum Joer|Sportlerin vum Joer]].
* Den [[Alberto Contador]] gewënnt den [[Tour de France 2009]]; den Andy Schleck gëtt Zweeten.
* [[12. August]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:1 géint Litauen.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=644 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Litauen den 12. August 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* {{5. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt zu [[Chisinau]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 2010, 0:0 géint Moldawien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=446 D'Detailer vum Foussballlännermatch Moldawien-Lëtzebuerg de 5. September 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* {{9. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Ramat Gan]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 2010, 0:7 géint Israel.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=645 D'Detailer vum Foussballlännermatch Israel-Lëtzebuerg den 9. September 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[10. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 2010, 0:3 géint Schwäiz.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=646 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz den 10. Oktober 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[14. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Athen]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 2010, 1:2 géint Griicheland. Och de Gol fir d'Lëtzebuerger gouf vun engem griichesche Spiller geschoss (Selbstgol).<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=647 D'Detailer vum Foussballlännermatch Griicheland-Lëtzebuerg de 14. Oktober 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[14. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der Stad Lëtzebuerg 1:1 géint Island. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Kim Kintziger]] geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=648 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Island de 14. November 2009 op der Websäit vun European Football]</ref>
== Gebuer ==
* [[28. Januar]]: [[Enzo Duarte]], lëtzebuergesch-kapverdianesche Foussballspiller.
* [[25. November]]: [[Hannah Dietrich]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
== Gestuerwen ==
{{Méi Biller
| direction = vertical
| width = 100
| Bild1 = Oliver Mark - Johannes Mario Simmel, Zug 2007 (1).jpg
| Text1 = J. M. Simmel
| Bild2= HelenSuzman (cropped).jpg
| Text2= Helen Suzman
| Bild3 = Claude Berri 1993.jpg
| Text3 = Claude Berri
| Bild4= John Updike, author at PEN Congress, cropped.jpg
| Text4= John Updike
| Bild5= BASHUNG Alain-24x30-2007b.jpg
| Text5= Alain Bashung
| Bild6= Leopold reichling before 1990 SNL.jpg
| Text6= Léopold Reichling
| Bild7= Farrah Fawcett 1977.JPG
| Text7= Farrah Fawcett
| Bild8= Michael Jackson 1983 (close up).jpg
| Text8=Michael Jackson
| Bild9= Sim, inspecteur Armagnac.jpg
| Text9=Sim
| Bild10= Patrick Swayze - 1990 Grammy Awards (cropped).jpg
| Text10=Patrick Swayze
}}
{{Méi Biller
| direction = vertical
| width = 100
| Bild1= Mercedes Sosa, by Annemarie Heinrich.jpg
| Text1= Mercedes Sosa
| Bild2= Jeanne-Claude, Rostock 2006 (cropped).JPG
| Text2= Jeanne-Claude
| Bild3 = Otto-Graf-Lambsdorff b.jpg
| Text3 = Otto Graf Lambsdorff
| Bild4 = Adri van Westerop.jpg
| Text4 = Adri van Westerop
| Bild5=
| Text5=
| Bild6=
| Text6=
| Bild7=
| Text7=
| Bild8=
| Text8=
| Bild9=
| Text9=
| Bild10=
| Text10=
}}
* {{0}}[[Roger Meyrath]], lëtzebuergesche Moler.
* {{1. Januar}}: [[Johannes Mario Simmel]], éisträichesche Schrëftsteller.
* {{0}}1. Januar: [[Helen Suzman]], südafrikanesch Politikerin.
* {{2. Januar}}: [[Inger Christensen]], dänesch Schrëftstellerin.
* {{9. Januar}}: [[Dave Dee]], englesche Sänger.
* [[10. Januar]]: [[René Herms]], däitschen 800-Meter Leefer.
* [[11. Januar]]: [[Thierry van Werveke]], lëtzebuergesche Schauspiller a Sänger.
* [[12. Januar]]: [[Claude Berri]], franséische Filmregisseur, -produzent a -schauspiller.
* [[13. Januar]]: [[Patrick McGoohan]], US-amerikanesche Filmschauspiller.
* [[14. Januar]]: [[Ricardo Montalbán]], mexikanesche Filmschauspiller.
* 14. Januar: [[Édouard-Marie Weber]], lëtzebuergesche Moler.
* [[16. Januar]]: [[Andrew Wyeth]], US-amerikanesche Moler.
* [[17. Januar]]: [[Edmund Leopold de Rothschild]], englesche Banquier.
* [[21. Januar]]: [[Charles W. Juels]], US-amerikaneschen Amateurastronom.
* [[25. Januar]]: [[Eleanor Helin]], US-amerikanesch Astronomin.
* [[27. Januar]]: [[John Updike]], US-amerikaneschen Auteur.
* [[29. Januar]]: [[François Villiers]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[30. Januar]]: [[Ingemar Johansson]], schweedesche Boxer a Weltmeeschter am Schwéiergewiicht.
* {{7. Februar}}: [[Marie-Thérèse Kolbach]], lëtzebuergesch Molerin.
* [[11. Februar]]: [[Jean Christophe]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* 11. Februar: [[Yvonne Useldinger]], lëtzebuergesch Politikerin, Resistenzlerin a Fraerechtlerin.
* [[13. Februar]]: [[Gianna Maria Canale]], italieenesch Filmschauspillerin.
* [[18. Februar]]: [[Franz Marischka]], éisträichesch-brittesche Filmregisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur.
* [[22. Februar]]: [[Howard Zieff]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[26. Februar]]: [[Ben Heyart]], lëtzebuergesche Moler.
* {{1. Mäerz}}: [[Paolo Maffei]], italieeneschen Astronom an Astrophysiker.
* {{2. Mäerz}}: [[João Bernardo Vieira]], Staatspresident vu Guinea-Bissau.
* {{4. Mäerz}}: [[Salvatore Samperi]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* {{6. Mäerz}}: [[Jeannot Heinen]], lëtzebuergesche Komponist.
* [[14. Mäerz]]: [[Alain Bashung]], franséische Museker.
* [[15. Mäerz]]: [[Paul Spang]], lëtzebuergeschen Historiker.
* [[15. Mäerz]]: [[Max Jacoby (Fotograf)|Max Jacoby]], däitsche Fotograf.
* [[29. Mäerz]]: [[Maurice Jarre]], franséische Filmmusek-Komponist.
* [[31. Mäerz]]: [[Raúl Alfonsín]], argentinesche Politiker a Staatspresident.
* [[11. Abrëll]]: [[Roger Ludwig]], lëtzebuergesche Vëlossportler an Olympionik.
* [[14. Abrëll]]: [[Maurice Druon]], franséischen Auteur a Politiker.
* [[18. Abrëll]]: [[Jos Bellion]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik.
* [[19. Abrëll]]: [[Philippe Nicaud]], franséische Schauspiller a Sänger.
* [[22. Abrëll]]: [[Ken Annakin]], brittesche Filmregisseur.
* {{2. Mee}}: [[Léopold Reichling]], lëtzebuergesche Biolog.
* [[20. Mee]]: [[Pierre Gamarra]], franséischen Auteur.
* [[23. Mee]]: [[Roh Moo-hyun]], südkoreanesche Politiker.
* [[30. Mee]]: [[Luís Cabral]], éischte President vu Guinea-Bissau.
* {{1. Juni}}: [[Ken Clark]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{3. Juni}}: [[David Carradine]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{4. Juni}}: [[Henri-Jacques Huet]], franséische Filmschauspiller.
* {{8. Juni}}: [[Mathias Ries]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* {{0}}8. Juni: [[Omar Bongo]], President vum Gabun.
* {{0}}8. Juni: [[Henri Kaudé]], lëtzebuergesche Schwëmmer a Sportler op de paralympesche Spiller 1992.
* [[22. Juni]]: [[Karel Van Miert]], belsche Politiker.
* [[25. Juni]]: [[Farrah Fawcett]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[25. Juni]]: [[Michael Jackson]], US-amerikanesche Museker.
* [[30. Juni]]: [[Pina Bausch]], däitsch Dänzerin a Choreographin.
* {{1. Juli}}: [[Karl Malden]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{3. Juli}}: [[Fernand Lorang]], lëtzebuergeschen Auteur a Lokalhistoriker.
* {{4. Juli}}: [[Jean-Baptiste Tati-Loutard]], kongoleesesche Schrëftsteller.
* {{6. Juli}}: [[Robert S. McNamara]], US-amerikanesche Politiker.
* [[19. Juli]]: [[Frank McCourt]], US-amerikaneschen Auteur.
* [[20. Juli]]: [[Charles-André Schommer]], lëtzebuergeschen Zaldot bei der [[Operatioun Overlord]].
* [[25. Juli]]: [[Johnny Horne]], hollännesch-lëtzebuergesche Museker.
* 25. Juli: [[Marcel Welter]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* [[30. Juli]]: [[Peter Zadek]], däitsche Regisseur.
* [[31. Juli]]: [[Jean-Paul Roussillon]], franséische Schauspiller.
* {{1. August}}: [[Corazón Aquino]], philippinnesch Politikerin.
* [[13. August]]: [[Les Paul]], US-amerikanesche Gittarist a Gittare-Constructeur.
* [[18. August]]: [[Kim Dae-jung]], südkoreanesche Politiker.
* [[20. August]]: [[Leo Obstbaum]], Designer.
* [[24. August]]: [[Toni Sailer]], éisträichesche Schifuerer a Schauspiller.
* [[25. August]]: [[Edward Kennedy]], US-amerikanesche Politiker.
* [[27. August]]: [[Sergei Michalkow]], russeschen Auteur.
* {{1. September}}: [[René Kartheiser]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* {{6. September}}: [[Sim]], franséische Schauspiller, Komiker a Schrëftsteller.
* {{8. September}}: [[Aage Niels Bohr]], dänesche Physiker.
* [[12. September]]: [[Norman Ernest Borlaug]], US-amerikaneschen Agrarwëssenschaftler a Friddensnobelpräisdréier.
* [[13. September]]: [[Arnold Laven]], US-amerikanesche Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[14. September]]: [[Patrick Swayze]], US-amerikanesche Schauspiller, Sänger an Dänzer.
* [[16. September]]: [[Luciano Emmer]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[19. September]]: [[Eduard Zimmermann]], däitschen Televisiounsmoderator a Sécherheetsexpert.
* {{3. Oktober}}: [[Reinhard Mohn]], däitschen Entreprener.
* {{0}}3. Oktober: [[Jean Pinchon]], franséischen Agronom an Administrateur.
* {{4. Oktober}}: [[Mercedes Sosa]], argentinesch Sängerin.
* {{7. Oktober}}: [[Irving Penn]], US-amerikanesche Fotograf.
* {{0}}7. Oktober: [[Gianfranco Mingozzi]], italieenesche Filmregisseur.
* [[10. Oktober]]: [[Raymond Schummer]], lëtzebuergesche Ringer an Olympionik.
* [[12. Oktober]]: [[Frank Vandenbroucke]], belsche Vëlossportler.
* [[19. Oktober]]: [[Michel Schmitt]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Kierchenhistoriker.
* [[23. Oktober]]: [[Guido Zurli]], italieenesche Filmregisseur.
* [[26. Oktober]]: [[Karl Schaifers]], däitschen Astronom.
* [[27. Oktober]]: [[Pierre Doris]], franséische Schauspiller a Chansonnier.
* [[30. Oktober]]: [[Claude Lévi-Strauss]], franséischen Anthropolog.
* {{5. November}}: [[Christian Barbier]], franséisch-belsche Schauspiller.
* {{8. November}}: [[Witali Ginsburg]], russesche Physiker an Nobelpräisdréier.
* [[12. November]]: [[Danielle Godet]], franséisch Schauspillerin.
* 12. November: [[Paul Wendkos]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[15. November]]: [[Pierre Harmel]], belsche Politiker.
*[[18. November]]: [[Jeanne-Claude]], franko-amerikanesch Kënschtlerin.
* [[27. November]]: [[Jacques Baratier (Filmregisseur)|Jacques Baratier]], franséische Filmregisseur.
* [[28. November]]: [[Tony Kendall]], italieenesche Schauspiller.
<!--* [[29. November]]: [[Alexander vun der Belsch|Prënz Alexander]], Bouf vum Kinnek [[Léopold III. vun der Belsch|Léopold III.]] -->
* {{3. Dezember}}: [[Richard Todd]], brittesche Schauspiller.
* {{5. Dezember}}: [[Otto Graf Lambsdorff]], däitsche Politiker.
* [[13. Dezember]]: [[Dominique Zardi]], franséische Schauspiller, Journalist an Auteur.
*13. Dezember: [[Paul Anthony Samuelson]], US-amerikaneschen Ekonomist an Nobelpräisdréier.
* [[14. Dezember]]: [[Nic Klecker]], lëtzebuergesche Schrëftsteller a Mënscherechtsaktivist.
* [[17. Dezember]]: [[Aloyse Raths]], lëtzebuergesche Resistenzler.
* [[20. Dezember]]: [[Hossein Ali Montazeri]], iranesche Grouss-Ajatollah.
* [[20. Dezember]]: [[Brittany Murphy]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[23. Dezember]]: [[Adri van Westerop]], lëtzebuergesch Ëmweltberoderin a Politikerin.
* [[24. Dezember]]: [[Giulio Bosetti]], italieenesche Schauspiller an Theaterregisseur.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
o674tqmpnyebmnx7qh4aipxs1s0zpw0
Eintracht Frankfurt
0
23377
2681290
2678919
2026-06-09T19:52:23Z
-Lemmy-
26775
2681290
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Foussballclub
| Numm = Eintracht Frankfurt
| Logo =
| Offiziellen Numm = Eintracht Frankfurt
| Spëtznumm = SGE, Die Adler
| Grënnung = [[1899]]
| Veräinsfaarwen = Schwaarz, Wäiss a Rout
| Opgeléist =
| Stadion = [[Waldstadion]],<br>[[Frankfurt am Main]]
| Plazen = 59.500
| President = {{flagicon|DEU}} [[Mathias Beck]]
| Trainer = {{flagicon|AUT}} [[Adi Hütter]]
| Liga = [[Foussball-Bundesliga|Bundesliga]]
| Saison = 2025/26
| Positioun = Bundesliga, 8. Plaz
| pattern_la1 = _frankfurt2627h
| pattern_b1 = _frankfurt2627h
| pattern_ra1 = _frankfurt2627h
| pattern_sh1 = _frankfurt2627h
| pattern_so1 = _frankfurt2627hl
| leftarm1 = 000000
| body1 = 000000
| rightarm1 = 000000
| shorts1 = 000000
| socks1 = 000000
| pattern_la2 =
| pattern_b2 =
| pattern_ra2 =
| pattern_sh2 =
| pattern_so2 =
| leftarm2 =
| body2 =
| rightarm2 =
| shorts2 =
| socks2 =
| pattern_la3 =
| pattern_b3 =
| pattern_ra3 =
| pattern_sh3 =
| pattern_so3 =
| leftarm3 =
| body3 =
| rightarm3 =
| shorts3 =
| socks3 =
}}
D''''Eintracht Frankfurt''' ass en däitsche Sportveräi vu [[Frankfurt am Main]], deem säi Foussballclub an der [[Foussball-Bundesliga|éischter däitscher Foussballbundesliga]] spillt.
Nieft der Foussballsektioun gëtt et bei ''Eintracht Frankfurt'' nach eng Turn-, Liichtathleetik-, Hockey-, Box-, Tennis-, Handball-, Rugby-, Dëschtennis-, Basketball-, Äisstackschéissen-, Curling-, Volleyball-, Eishockey-, Dart-, Triathlon-, Ultimate Frisbee-, Dëschfoussball- a Fansektioun.
== Kader Saison 2025/26 ==
=== Gol ===
23 {{flagicon|DEU}} Michael Zetterer
33 {{flagicon|DEU}} Jens Grahl
39 {{flagicon|DEU}} Amil Šiljević
40 {{flagicon|BRA}} Kauã Santos
<!--
{{0}}? {{flagicon|ALB}} Simon Simoni
Kënnt den 1 Juli 2026
-->
=== Ofwier ===
{{0}}2 {{flagicon|DEU}} Elias Baum
{{0}}3 {{flagicon|BEL}} Arthur Theate
{{0}}4 {{flagicon|DEU}} Robin Koch
{{0}}5 {{flagicon|SUI}} Aurèle Amenda
13 {{flagicon|DEN}} Rasmus Kristensen
21 {{flagicon|DEU}} Nathaniel Brown
22 {{flagicon|USA}} Timothy Chandler
26 {{flagicon|ESP}} Keita Kosugi
34 {{flagicon|DEU}} Nnamdi Collins
41 [[Fichier:Flag_of_Mali.svg|20px|Mali]] Fousseny Doumbia
44 {{flagicon|ECU}} Davis Bautista
49 {{flagicon|ESP}} Derek Boakye Osei
<!--
{{0}}? {{flagicon|FRA}} Niels Nkounkou
{{0}}? {{flagicon|CRO}} Hrvoje Smolčić
Kënnt den 1 Juli 2026
-->
=== Mëttelfeld ===
{{0}}6 {{flagicon|DEN}} Oscar Højlund
{{0}}7 {{flagicon|DEU}} Ansgar Knauff
{{0}}8 {{flagicon|ALG}} Farès Chaïbi
15 {{flagicon|TUN}} Ellyes Skhiri
16 {{flagicon|SWE}} Hugo Larsson
18 {{flagicon|DEU}} Mahmoud Dahoud
19 {{flagicon|FRA}} Jean-Mattéo Bahoya
20 {{flagicon|JPN}} Ritsu Doan
23 {{flagicon|HUN}} Krisztián Lisztes
27 {{flagicon|DEU}} Mario Götze
31 {{flagicon|SWE}} Love Arrhov
37 {{flagicon|DEU}} Jeremiaha Maluze
38 {{flagicon|DEU}} Ebu Bekir Is
42 {{flagicon|TUR}} Can Uzun
45 {{flagicon|USA}} Marvin Dills
<!--
{{0}}? {{flagicon|FRA}} Éric Junior Dina Ebimbe
{{0}}? {{flagicon|HUN}} Noah Fenyő
{{0}}? {{flagicon|HUN}} Krisztian Lisztes
Kënnt den 1 Juli 2026
-->
=== Stuerm ===
{{0}}9 {{flagicon|DEU}} Jonathan Burkardt
11 {{flagicon|DEU}} Younes Ebnoutalib
25 {{flagicon|FRA}} Arnaud Kalimuendo
29 {{flagicon|MAR}} Ayoube Amaimouni
30 {{flagicon|BEL}} Michy Batshuayi
48 {{flagicon|ESP}} Junior Awusi
50 {{flagicon|DEU}} Alessandro Gaul Souza
53 {{flagicon|DEU}} Alexander Staff
<!--
{{0}}? {{flagicon|DEU}} Noel Futkeu
{{0}}? {{flagicon|DEU}} Jessic Ngankam
{{0}}? {{flagicon|FRA}} Elye Wahi
Kënnt den 1 Juli 2026
-->
== Statistik ==
* Däitsche Meeschter (1): 1959
* DFB-Pokal-Gewënner (5): 1974, 1975, 1981, 1988, 2018
* DFB-Pokal-Finalist (4): 1964, 2006, 2017, 2023
* UEFA-Pokal-Gewënner (2): 1980, 2022
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Eintracht Frankfurt|Eintracht Frankfurt}}
* [http://www.eintracht.de Eintracht Frankfurt - offiziell Homepage]
{{Veräiner an der Däitscher Foussball-Bundesliga}}
[[Kategorie:Däitsch Foussballclibb]]
[[Kategorie:Frankfurt/Main]]
orwgkj8j6gfyk22d91bcugh3klcrqxg
Fondation du Mérite Européen
0
25175
2681335
2588918
2026-06-10T07:59:16Z
Puscas
735
/* Soss Lëtzebuerger, déi de Mérite Européen kruten */ + Christian Calmes
2681335
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:François Visine-Jacques Santer-Mérite Européen.jpg|thumb|upright|De François Visine, Grënner vun der Fondatioun an de Jacques Santer]]
D'Fondatioun '''Mérite européen''' huet als Objet «d'entreprendre toutes activités susceptibles de contribuer à faciliter la prise de conscience européenne nécessaire à la réalisation progressive d'une Union européenne existentielle à vocation humaniste et à offrir le Mérite Européen, distinction spécifique et propre de l'Etablissement».
President vum Verwaltungsrot vun der Fondatioun ass de [[Jacques Santer]].<ref>(dco), 2014."Médaille d'or" für Lord Norman Foster. Britischer Stararchitekt erhält höchste Auszeichnung der "Fondation du mérite européen". [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 2014, S. 11.</ref>
De Mérite européen gouf vum [[François Visine]] gegrënnt.
De Mérite besteet aus:
* Engem Unerkenungs- an Dankbarkeetsdiplom
* Engem Éierendiplom
* Verschidde Medailen
** Bronze Medail
** Sëlwermedail
** Goldmedail
D'Medail vum Mérite Européen weist op der viischter Säit d'geographesch Form vun Europa mat an der Mëtt de Jupiter als Stéier duergestallt deen Europa dréit, ëmgi vun den 12 Stäre vum Europäesche Fändel. Laanscht dem rietse Bord ass d'Ënnerschrëft vum Kënschtler [[André Barbier]], deen d'Medail no den Instruktioune vum François Visine kreéiert huet.
Op der Récksäit steet uewen an engem Hallefkrees d'Devise: ''VOLONTE-CONNAISSANCE-ACTION'' an an der Mëtt: ''MERITE EUROPEEN / DECERNE'', drënner ass eng fräi Plaz fir den Numm vun der Persoun anzedroen déi de Mérite kritt, a fir den Datum vun der Iwwerreechung dropzegravéieren.
D'Giélchen huet en Duerchmiesser vun 62 mm, ass 5 mm déck a weit 122 Gramm.
Et gëtt all Joer 2 Goldmedailen, 5 Sëlwermedailen a 7 bronze Medailen ausgedeelt.
De Verwaltungsrot vun der Fondatioun decidéiert wien eng Medail kritt.
Zanter dem [[27. Abrëll]] [[2009]] steet d'Fondation du Mérite Européen zu Lëtzebuerg op der Lëscht vun den Organisatioune fir déi een als Donateur am Kader vum [[Steiergesetz]], en Don an der Mooss, déi vun deem Gesetz virgesinn ass kann ofsetzen.<ref>Arrêté grand-ducal du 27 avril 2009 désignant la fondation dénommée «Fondation du Mérite Européen» comme organisme pouvant recevoir des libéralités fiscalement déductibles dans le chef des donateurs.</ref>
==Grand Collier==
*[[Henri vu Lëtzebuerg]], huet d'Medail fir all d'Lëtzebuerger ugeholl.
== Collier==
* [[Herman Van Rompuy]], als President vum Europarot
* [[José Manuel Barroso]], als President vun der europäescher Commissioun
* [[Jean-Claude Juncker]], als Premierminister
* [[Jean-Claude Trichet]], als President vun der Europäescher Zentralbank
* [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], gouf vun der [[Lydie Polfer]] entgéintgeholl
==Soss Lëtzebuerger, déi de Mérite Européen kruten==
{{Div col|cols=3}}
* [[Stéphane Bern]]
* [[Christian Calmmes]]
* [[Fernand Franck]]
* [[Jean-Pierre Glesener (Politiker)|Jean-Pierre Glesener]]
* [[Paul Helminger]]
* [[Paul Leuck]]
* [[Josy Linkels]]
* [[Joseph Lorent]]
* [[Ernest Mühlen]]
* [[Viviane Reding]]
* [[Jacques Santer]]
* [[Gaston Thorn]]
{{Div col end}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20140517193150/http://merite-europeen.eu/ Websäit vun der Fondation du mérite européen]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Fondation du Mérite Européen| ]]
2go0weuh4db0y5yeo218umx0pnyjxl2
2681336
2681335
2026-06-10T07:59:30Z
Puscas
735
...
2681336
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:François Visine-Jacques Santer-Mérite Européen.jpg|thumb|upright|De François Visine, Grënner vun der Fondatioun an de Jacques Santer]]
D'Fondatioun '''Mérite européen''' huet als Objet «d'entreprendre toutes activités susceptibles de contribuer à faciliter la prise de conscience européenne nécessaire à la réalisation progressive d'une Union européenne existentielle à vocation humaniste et à offrir le Mérite Européen, distinction spécifique et propre de l'Etablissement».
President vum Verwaltungsrot vun der Fondatioun ass de [[Jacques Santer]].<ref>(dco), 2014."Médaille d'or" für Lord Norman Foster. Britischer Stararchitekt erhält höchste Auszeichnung der "Fondation du mérite européen". [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 2014, S. 11.</ref>
De Mérite européen gouf vum [[François Visine]] gegrënnt.
De Mérite besteet aus:
* Engem Unerkenungs- an Dankbarkeetsdiplom
* Engem Éierendiplom
* Verschidde Medailen
** Bronze Medail
** Sëlwermedail
** Goldmedail
D'Medail vum Mérite Européen weist op der viischter Säit d'geographesch Form vun Europa mat an der Mëtt de Jupiter als Stéier duergestallt deen Europa dréit, ëmgi vun den 12 Stäre vum Europäesche Fändel. Laanscht dem rietse Bord ass d'Ënnerschrëft vum Kënschtler [[André Barbier]], deen d'Medail no den Instruktioune vum François Visine kreéiert huet.
Op der Récksäit steet uewen an engem Hallefkrees d'Devise: ''VOLONTE-CONNAISSANCE-ACTION'' an an der Mëtt: ''MERITE EUROPEEN / DECERNE'', drënner ass eng fräi Plaz fir den Numm vun der Persoun anzedroen déi de Mérite kritt, a fir den Datum vun der Iwwerreechung dropzegravéieren.
D'Giélchen huet en Duerchmiesser vun 62 mm, ass 5 mm déck a weit 122 Gramm.
Et gëtt all Joer 2 Goldmedailen, 5 Sëlwermedailen a 7 bronze Medailen ausgedeelt.
De Verwaltungsrot vun der Fondatioun decidéiert wien eng Medail kritt.
Zanter dem [[27. Abrëll]] [[2009]] steet d'Fondation du Mérite Européen zu Lëtzebuerg op der Lëscht vun den Organisatioune fir déi een als Donateur am Kader vum [[Steiergesetz]], en Don an der Mooss, déi vun deem Gesetz virgesinn ass kann ofsetzen.<ref>Arrêté grand-ducal du 27 avril 2009 désignant la fondation dénommée «Fondation du Mérite Européen» comme organisme pouvant recevoir des libéralités fiscalement déductibles dans le chef des donateurs.</ref>
==Grand Collier==
*[[Henri vu Lëtzebuerg]], huet d'Medail fir all d'Lëtzebuerger ugeholl.
== Collier==
* [[Herman Van Rompuy]], als President vum Europarot
* [[José Manuel Barroso]], als President vun der europäescher Commissioun
* [[Jean-Claude Juncker]], als Premierminister
* [[Jean-Claude Trichet]], als President vun der Europäescher Zentralbank
* [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], gouf vun der [[Lydie Polfer]] entgéintgeholl
==Soss Lëtzebuerger, déi de Mérite Européen kruten==
{{Div col|cols=3}}
* [[Stéphane Bern]]
* [[Christian Calmes]]
* [[Fernand Franck]]
* [[Jean-Pierre Glesener (Politiker)|Jean-Pierre Glesener]]
* [[Paul Helminger]]
* [[Paul Leuck]]
* [[Josy Linkels]]
* [[Joseph Lorent]]
* [[Ernest Mühlen]]
* [[Viviane Reding]]
* [[Jacques Santer]]
* [[Gaston Thorn]]
{{Div col end}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20140517193150/http://merite-europeen.eu/ Websäit vun der Fondation du mérite européen]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Fondation du Mérite Européen| ]]
kpp6zcj0uhahruaxwgruhs91thxwb24
Edmond Israel
0
30333
2681306
2602943
2026-06-09T23:13:13Z
Robby
393
/* Auszeechnungen */ + Ordre de mérite mat Quell
2681306
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Edmond Israel''', gebuer de [[5. Mee]] [[1924]] a gestuerwen de [[4. Februar]] [[2011]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],<ref>Doudesannoncen am Luxemburger Wort Nr 30 vum 5. Februar 2011, S.79</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Banquier.
==Liewen==
1940 ass den Edmond Israel mat sengen Eltere virun den [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|däitsche Besetzer]] an d'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] geflücht. nodeem hien 1945 op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] zeréckkomm war, huet hien eng Aarbechtsplaz fonnt bei der [[Banque internationale à Luxembourg]], wou hien um Enn Member vum Verwaltungsrot a Generaldirekter war. Hie war virun allem um Opbau vun der [[Finanzplaz Lëtzebuerg]] bedeelegt. Hie war Verwaltungsrotmember vun der [[BNP Paribas (Luxembourg)]], vun der Société Européenne de Banque a vun der Intesa Sanpaolo Holding International.
Follgend Funktiounen hat den Edmond Israel nach:
* 1968-1983: President vum [[Israelitesche Consistoire]];
* 1970: hie gouf den éischte President vun der [[Clearstream|Cedel]];
* 1973-1989: Generaldirekter vun der BIL
* 1989-1996: President vum Verwaltungsrot vun der [[Bourse vu Lëtzebuerg]];
* 1993-1995: President vun der ''Federation of European Stock Exchanges'';
* 1998: hie gouf Vizepresident vum Verwaltungsrot vun der ''Asia-Europe Foundation''.
==Auszeechnungen==
Den Edmond Israel gouf ë. a. mat der [[Fondation du Mérite Européen|Goldmedail vum Mérite Européen]], dem [[Ordre de Léopold|Leopold-Uerden]], an dem [[Bundesverdienstkreuz|Großen Verdienstkreuz der Bundesrepublik Deutschland]] ausgezeechent. Hie war Éierendokter op der ''[[Sacred Heart University Luxembourg]]'' an der [[Universitéit Fribourg]].<ref>[https://web.archive.org/web/20110207070400/http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/2011/02/140215/luxemburger-bankier-edmund-israel-gestorben.php "Luxemburger Bankier Edmond Israel gestorben."] wort.lu, 04.02.2011 12:31, aktualiséiert 04.02.2011 14:20.</ref>
* {{OCCC| (Promotioun 1995)<ref>[http://www.legilux.public.lu/adm/b/archives/1996/0006/b006.pdf Memorial B n° 6 vun 1996 mat der Lëscht vun de Leit déi 1995 eng national Auszeechnung kritt hunn] Op der Säit 93 vun deem Memorial steet 'Promotion 1995' wärend op der Säit 94 'Promotion 1994' steet.</ref>}}
* {{OMGLC|(Promotioun 1987)<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/fd9kt0nv0r/pages/8/articles/DIVL837?search=edmond+israel|Titel=Auszeichnungen zum Nationalfeiertag - Tresor, Caisse d’Epargne de l’Etat, Banques|Gekuckt=2026-06-09|Datum=1987-06-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 8|Sprooch=de}}</ref>}}
==Publikatiounen (Auswiel)==
* Israel, Edmond, 2003. Will the 21st century be European? pp. 147–152 in: 400 Joer Kolléisch. Vol. IV: Hommage à l'Athénée. Luxembourg: Éd. Saint-Paul.
* Israel, Edmond, 2004. Edmond Israel - la vie passionnément: enfant choyé, réfugié, ouvrier d'usine, banquier: une nouvelle pensée. Entretiens avec Raymond Flammant. 178 p. Ed. Saint-Paul, Luxembourg. ISBN 2-87963-474-1.
* Israel, Edmond, 2006. In love with Life: an American Dream of a Luxembourger. Interview by Raymond Flammant. Fairfield CT: Sacred Heart Univ. Press. 154 p. ISBN 1-888112-13-1. [Iwwersetzung vun Israel 2004].
* Israel, Edmond, 2007. Wann den Heinrich Heine den Guy Rewenig getraff hätt...: allocution prononcée à l'occasion de la remise du Prix Servais à Guy Rewenig. In: Remise du Prix Servais 2006 à Monsieur Guy Rewenig. - Mersch: Fondation Servais pour la littérature luxembourgeoise, pp. 7–8.
* Israel, Edmond, 2010. Einfühlsamkeit und Berliner Luft. In: Remise du Prix Servais 2009 à Monsieur Pol Sax: 17 juin 2009, Centre national de littérature Mersch. Mersch: Fondation Servais pour la littérature luxembourgeoise. pp. 8–9.
== Literatur ==
* [[Emil Haag|Haag, Emil]], 2011. ''Le sort de la population juive. Trois cas de figure: Edmond Israël, Alfred Oppenheimer et Josy Schlang'', In: ''Une réussite originale - Le Luxembourg au fil des siècles''; Lëtzebuerg (Éditions Guy Binsfeld), 2011; 576 Säiten (ill.); ISBN 978-2-87954-235-5, Ss 430-437.
* [[Laurent Moyse|Moyse, Laurent]], 2011. ''Du rejet à l'intégration. Histoire des Juifs du Luxembourg des origines à nos jours'', Éditions Saint-Paul, Lëtzebuerg, 288 Säiten, ISBN 978-2-87963-810-2, Ss 243, 245, 282.
* pley: ''Edmond Israel (1924-2011)'', [[Luxemburger Wort]] Nr 30 vum 5. Februar 2011, S. 4
== Um Spaweck ==
*[http://www.ei-foundation.lu/ Websäit vun der Edmond Israel Foundation]
{{Referenzen}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Israel Edmond}}
[[Kategorie:Gebuer 1924]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2011]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Ordre de Léopold]]
[[Kategorie:Fondation du Mérite Européen]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz]]
4u07c51bfzm1f681iz1dbic0qhnzhqf
Pierrepont (Meurthe-et-Moselle)
0
34861
2681386
2530717
2026-06-10T10:44:24Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681386
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Pierrepont
| Wopen = Blason Pierrepont 54.svg
| Bild = Mairie Pierrepont 54.JPG
| Bildtext =
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Briey|Briey]]
| Kanton = [[Canton de Mont-Saint-Martin|Mont-Saint-Martin]]
| Bevëlkerung = 984 | Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
| Fläch = 702
| Koordinaten = {{coor dms|49|24|59|N|05|42|44|O}}
}}
'''Pierrepont''' ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
===Nopeschuertschaften===
*[[Beuveille]]
*[[Boismont]]
*[[Doncourt-lès-Longuyon]]
*[[Han-devant-Pierrepont]]
*[[Bazailles]]
===Kuckeswäertes===
*D'Grafkapell vun der Famill de Seillère, Grënner a Besëtzer vun der Wiewerei zu Pontpierre, aus der Mëtt vum [[19. Joerhonnert]]. D'Kapell gouf vum Sculpteur an Architekt Piere-Joseph Deny vu Metz mat [[Hasteen|Hasteng]] gebaut, a si ass 1976 der Gemeng vermaach ginn.
*D'Kierch Saint-Côme a Saint-Damien vu 1769
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Briey]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Briey]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
kcwy5r7dlru9ehrxkamnkxtmu8jpdb9
Mousson (Meurthe-et-Moselle)
0
35115
2681376
2419507
2026-06-10T10:37:35Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681376
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Mousson
| Wopen = Blason Mousson 54.svg
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Nanzeg|Nanzeg]]
| Kanton = [[Canton de Pont-à-Mousson|Pont-à-Mousson]]
| Bevëlkerung = 143 | Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
| Fläch = 573
| Koordinaten = {{coor dms|48|54|21|N|06|04|48|O}}
}}
'''Mousson''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng an der Regioun [[Grand Est]] am [[Departement Meurthe-et-Moselle]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Departement Meurthe-et-Moselle]]
[[Kategorie:Uertschaften am Departement Meurthe-et-Moselle]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
bu93ma5gnkjydrucx4u54bvc2aa4awq
Homécourt
0
35398
2681371
2117578
2026-06-10T10:30:12Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681371
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Homécourt
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Briey|Briey]]
| Kanton = [[Canton de Jarny|Jarny]]
| Bevëlkerung = 6.817 | Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
| Fläch = 444
| Koordinaten = {{coor dms|49|13|25|N|05|59|36|O}}
}}
'''Homécourt''' ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Briey]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Briey]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
t8ev4y4u642y0eyece7n8ictqu19pps
Didier Queloz
0
38174
2681349
2535114
2026-06-10T08:27:51Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2681349
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Didier Patrick Queloz,''', gebuer den [[23. Februar]] [[1966]], ass e [[Schwäiz]]er [[Astronom]] a Mataarbechter an der Fuerschungsgrupp ëm de [[Michel Mayor]] am Departement fir Astronomie op der [[Universitéit Genf]].
Hie war un der Entdeckung vum éischten [[Exoplanéit|extrasolare Planéit]] am Stäresystem [[Pegasus 51]] bedeelegt<ref>''[[Nature]].'' Band 378, 1995, S. 355-359</ref>.
Den Didier Queloz hat am Joer [[1990]] e Physik-Studium op der Universitéit Genf mat engem [[Master]] ofgeschloss an am Joer [[1995]] den Ofschloss als [[Ph.D.]] erreecht. Déi kollektiv Entdeckung vum extrasolare Planéit berout op Miessunge vun der Radialvitess nom [[Dopplereffekt]], dobäi gouf e Planéit mat enger Ëmlafvitess vu 4,2 Deeg entdeckt.
D'Entdeckung gouf mat en ettleche Präisser geéiert.
* Balzers-Präis vun der [[Schweizerische Physikalische Gesellschaft|Schwäizer Physikalescher Gesellschaft]] ([[1996]])<ref>[https://web.archive.org/web/20130915113826/http://www.sps.ch/de/sps_award/awardsarchive/ SPG Preise 1991–2005], sps.ch</ref>
* [[International Astronomesch Unioun]] (IAU) Éieremedail ([[1996]])
[[2013]] hat de Queloz zu de Favoritte fir en [[Nobelpräis]] gezielt<ref>[http://sciencewatch.com/nobel/2013-predictions 2013 Predictions] bei [[Thomson Reuters]] (sciencewatch.com); gekuckt de [[25. September]] [[2013]]</ref>. Hie krut dunn 2019, zesumme mam [[Michel Mayor]], den [[Nobelpräis fir Physik]] „fir d'Entdeckung vun engem Exoplanéit, dee ronderëm e sonnenänleche Stär kreest“.
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20210307105401/http://obswww.unige.ch/~queloz/ Homepage vum Didier Queloz]
{{Referenzen}}{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Queloz Didier}}
[[Kategorie:Gebuer 1966]]
[[Kategorie:Schwäizer Astronomen]]
[[Kategorie:Nobelpräisdréier fir Physik]]
r8w2hne6woida2amo48xb55j7g05dnk
Top End
0
42379
2681309
2636908
2026-06-10T03:04:15Z
ASF235
71679
Nërdlechen Territoire
2681309
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Top End Northern Territory.png|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Top End ass rout gefierft]]
Den '''Top End''' ëmfaasst den nërdlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT), nërdlech vun [[Daly Waters]] an huet eng Fläch vun ongeféier 400.000 [[Quadratkilometer]] wat 1/3 vun der totaler Fläch vum Nërdlechen Territoire entsprécht. Am Top End sinn déi meescht Gemenge vum [[Nërdlechen Territoire]], sou wéi d'Stied [[Darwin (Australien)|Darwin]], [[Katherine]], [[Pine Creek]], [[Palmerston]], [[Jabiru]] a [[Mataranka]]. Den Top End ass dat zweet Gebitt vun Australien dat am nërdlechste läit, no der [[Kap-York-Hallefinsel]].
== Nationalparken ==
De gréissten Deel vum Top End besteet aus dem [[Arnhem Land]], sou wéi aus deem un d'[[Arnhem Land]] ugrenzende [[Kakadu Nationalpark]]. Aner [[Nationalpark]]en am Top End sinn ënner anerem den [[Nitmiluk-Nationalpark]] (Katherine Gorge National Park) an de [[Cutta Cutta Caves Natur-Park]].
[[Kategorie:Northern Territory]]
54oq43in61d2x4ga6we1hao78mv4n5q
2681310
2681309
2026-06-10T03:06:44Z
ASF235
71679
referenzen
2681310
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Top End Northern Territory.png|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Top End ass rout gefierft]]
Den '''Top End''' ëmfaasst den nërdlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT), nërdlech vun [[Daly Waters]] an huet eng Fläch vun ongeféier 400.000 [[Quadratkilometer]] wat 1/3 vun der totaler Fläch vum Nërdlechen Territoire entsprécht. Am Top End sinn déi meescht Gemenge vum [[Nërdlechen Territoire]], sou wéi d'Stied [[Darwin (Australien)|Darwin]], [[Katherine]], [[Pine Creek]], [[Palmerston]], [[Jabiru]] a [[Mataranka]]. Den Top End ass dat zweet Gebitt vun Australien dat am nërdlechste läit, no der [[Kap-York-Hallefinsel]].<ref>https://web.archive.org/web/20180813043809/http://moritzlab.anu.edu.au/DiversityWorkshop_Nov2016/Readings/Rosauer%20et%20al%202016%20Top%20End%20Lizards.pdf</ref>
== Nationalparken ==
De gréissten Deel vum Top End besteet aus dem [[Arnhem Land]], sou wéi aus deem un d'[[Arnhem Land]] ugrenzende [[Kakadu Nationalpark]]. Aner [[Nationalpark]]en am Top End sinn ënner anerem den [[Nitmiluk-Nationalpark]] (Katherine Gorge National Park) an de [[Cutta Cutta Caves Natur-Park]].
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
he1v63vbqzce6cp6r9hnqfgzgif9oxr
2681311
2681310
2026-06-10T03:07:36Z
ASF235
71679
/* Nationalparken */
2681311
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Top End Northern Territory.png|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Top End ass rout gefierft]]
Den '''Top End''' ëmfaasst den nërdlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT), nërdlech vun [[Daly Waters]] an huet eng Fläch vun ongeféier 400.000 [[Quadratkilometer]] wat 1/3 vun der totaler Fläch vum Nërdlechen Territoire entsprécht. Am Top End sinn déi meescht Gemenge vum [[Nërdlechen Territoire]], sou wéi d'Stied [[Darwin (Australien)|Darwin]], [[Katherine]], [[Pine Creek]], [[Palmerston]], [[Jabiru]] a [[Mataranka]]. Den Top End ass dat zweet Gebitt vun Australien dat am nërdlechste läit, no der [[Kap-York-Hallefinsel]].<ref>https://web.archive.org/web/20180813043809/http://moritzlab.anu.edu.au/DiversityWorkshop_Nov2016/Readings/Rosauer%20et%20al%202016%20Top%20End%20Lizards.pdf</ref>
== Nationalparken ==
De gréissten Deel vum Top End besteet aus dem [[Arnhem Land]], sou wéi aus deem un d'[[Arnhem Land]] ugrenzende [[Kakadu Nationalpark]]. Aner [[Nationalpark]]en am Top End sinn ënner anerem den [[Nitmiluk-Nationalpark]] (Katherine Gorge National Park) an de [[Cutta Cutta Caves Natur-Park]].
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
nrew53zpksr3balbnu260ke3gqq23fl
2681316
2681311
2026-06-10T03:23:15Z
ASF235
71679
2681316
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Top End Northern Territory.png|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Top End ass rout gefierft]]
Den '''Top End''' ëmfaasst den nërdlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT), nërdlech vun [[Daly Waters]] an huet eng Fläch vun ongeféier 400.000 [[Quadratkilometer]] wat 1/3 vun der totaler Fläch vum Nërdlechen Territoire entsprécht. Am Top End sinn déi meescht Gemenge vum [[Nërdlechen Territoire]], sou wéi d'Stied [[Darwin (Australien)|Darwin]], [[Katherine]], [[Pine Creek]], [[Palmerston]], [[Jabiru]] a [[Mataranka]]. Den Top End ass dat zweet Gebitt vun Australien dat am nërdlechste läit, no der [[Kap-York-Hallefinsel]].<ref>https://web.archive.org/web/20180813043809/http://moritzlab.anu.edu.au/DiversityWorkshop_Nov2016/Readings/Rosauer%20et%20al%202016%20Top%20End%20Lizards.pdf</ref>
== Nationalparken ==
De gréissten Deel vum Top End besteet aus dem [[Arnhemland]], sou wéi aus deem un d'[[Arnhemland]] ugrenzende [[Kakadu Nationalpark]]. Aner [[Nationalpark]]en am Top End sinn ënner anerem den [[Nitmiluk-Nationalpark]] (Katherine Gorge National Park) an de [[Cutta Cutta Caves Natur-Park]].
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
r3enari9twjwg1lx2sbmrridpyi2w1h
2681321
2681316
2026-06-10T06:54:14Z
GilPe
14980
Upassungen
2681321
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Top End Northern Territory.png|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, den Top End ass rout gefierft]]
Den '''Top End''' ëmfaasst den nërdlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT), nërdlech vun [[Daly Waters]]. En huet eng Fläch vun ongeféier 400.000 [[Quadratkilometer]] wat en Drëttel vun der Fläch vum Bundesstaat ausmécht. Am Top End sinn déi meescht Gemenge vum Nërdlechen Territoire, souwéi d'Stied [[Darwin (Australien)|Darwin]], [[Katherine]], [[Pine Creek]], [[Palmerston]], [[Jabiru]] a [[Mataranka]]. Den Top End ass no der [[Kap-York-Hallefinsel]] dat zweetnërdlechst Gebitt vun Australien.<ref>https://web.archive.org/web/20180813043809/http://moritzlab.anu.edu.au/DiversityWorkshop_Nov2016/Readings/Rosauer%20et%20al%202016%20Top%20End%20Lizards.pdf</ref>
== Nationalparken ==
De gréissten Deel vum Top End besteet aus dem [[Arnhemland]] an dem [[Kakadu Nationalpark]] deen do drun ustéisst. Aner [[Nationalpark]]en am Top End sinn ënner anerem den [[Nitmiluk-Nationalpark]] (''fréier: Katherine Gorge National Park'') an de ''[[Cutta Cutta Caves Nature Park]]''.
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
b2hzs60sbzt3cjhp02xubl7vcgzhl4a
Arnhemland
0
42575
2681340
2482650
2026-06-10T08:11:55Z
Zinneke
34
kaart
2681340
wikitext
text/x-wiki
[[File:Arnhem land locator de.png|thumb|upright|Lag]]
'''Arnhemland''', am [[Northern Territory]] ([[Australien]]), ass ee Siidlungsgebitt vun den [[Aborigine]]s a mat 97.000 km² e bësse méi grouss wéi [[Portugal]]. Et läit un der Nordküst vum Kontinent, ronn 200 km ëstlech vun der Stad [[Darwin (Australien)|Darwin]].
Et liewen op dëser grousser Fläch knapps 20.000 Persounen.
D'Gebitt krut den Numm vum Schëff [[De Arnhem]] dat no der [[Holland|hollännescher]] Stad [[Arnhem]] am [[Provënz Gelderland|Gelderland]] gedeeft gouf, a mat deem den hollännesche Séifuerer [[Willem Joosten van Colster]] am Joer [[1623]] d'Géigend entdeckt huet.
Den Numm krut d'Gebitt zwar eréischt méi spéit vun engem englesche Fuerschungsreesenden a Kartograph, dem [[Matthew Flinders]].
D'Arnhemland erstreckt sech vu Port Roper um [[Golf vu Carpentaria]] bis zum [[East Alligator River]], wou et un de [[Kakadu-Nationalpark]] grenzt. D'Land gëtt vum Northern Land Council verwalt.
Zanter déi australesch Regierung d'[[Aborigine]]s 1976 als Besëtzer vum Land unerkannt huet, liewen hei erëm méi Aborigines. Visiteure brauchen eng speziell Erlabnes vun den [[Aborigine]]s vum [[Yolngu]]-Stamm, déi bis zu engem Joer am viraus ugefrot muss ginn. Bis op Gunbalanya an de [[Garig-Gunak-Barlu-Nationalpark]] ass dat ganz Gebitt fir Touriste praktesch komplett gespaart.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Arnhem Land|{{PAGENAME}}}}
* {{de}} [http://www.zeit.de/2005/23/Australien__neu?page=1 En Artikel op ZEIT.DE iwwer d'Arnhemland]
[[Kategorie:Northern Territory]]
ar9xem4sm8o25lwit609vgl8g2jh4e2
Haaptsäit/WDS-Spënnchen
0
45363
2681264
2681250
2026-06-09T12:56:32Z
Zinneke
34
/* Wousst Dir schonn datt… */
2681264
wikitext
text/x-wiki
{|
|bgcolor=#FFFFEE|
<br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2 x 366 Sätz a Biller dohigesat ginn.
Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]].
Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn.
|}
----
== Wousst Dir schonn datt… ==
* …
* … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt?
* … ''[[Leck mich im Arsch]]'', e sechsstëmmege Kanon vum [[Wolfgang Amadeus Mozart]] vu 1782, bei senger éischter Publikatioun den Titel op ''Lasst froh uns sein'' ofgeännert krut?
* … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet?
* … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn?
* … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf?
* … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet?
* … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''?
* … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass?
* … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass?
* … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet?
* … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf?
* … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen?
* ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn?
* … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass?
* … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet?
* … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass?
* … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat?
* … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt?
* … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat?
* … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass?
* … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn?
* … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen?
* … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval?
* … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen?
* … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit?
===100 ===
* … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn?
* … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner?
* … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt?
* … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit?
* … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf?
* … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf?
* … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass?
* … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut?
* … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass?
* … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass?
* … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war?
* … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet?
* … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet?
* … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet?
* … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet?
* … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat?
* … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren?
* … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen?
* … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren?
* … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf?
* … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat?
* … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen?
* … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen?
* … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war?
* … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen?
* … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf?
* … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen?
* … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass?
* … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit?
* … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum?
* … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war?
* … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut?
* … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren?
* … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass?
* … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht?
* … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen?
* … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung?
* … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn?
* … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf?
* … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war?
* … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war?
* … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt?
* … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass?
* … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass?
* … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass?
* … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier?
* … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]?
* … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner ze belounen, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn?
* … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass?
* … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn?
===50===
* … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf?
* … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war?
* … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf?
* … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf?
* … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat?
* … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf?
* … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen?
* … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf?
* … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen?
* … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf?
* … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert?
* … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen?
* … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn?
* … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war?
* … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit?
* … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren?
* … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf?
* … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''?
* … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf?
* … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum?
* … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut?
* … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass?
* … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt?
* … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet?
* … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren?
* … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen?
* … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet?
* … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn?
* … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält?
* … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert?
[[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]]
* … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren?
* … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass?
* … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022-->
* … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf?
* … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn?
* … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf?
* … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]?
* … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf?
* ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt?
* … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen?
* … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn?
* … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt?
* … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass?
* … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt?
* … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war?
* … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll?
* … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung?
* … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë. a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet?
* … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass?
* … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]?
===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''===
* ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren?
* ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn?
* ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass?
* ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren?
* ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass?
* … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]])
* … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt?
* … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn?
* … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet?
* … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn?
* … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]?
* … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf?
* … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn?
* … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war?
*… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert?
* … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn?
* … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war?
* … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit?
* … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt?
* … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat?
* … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war?
* … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf?
* … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war?
* … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen?
* … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]?
* … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat?
* … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees?
* … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war?
* … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat?
* … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn?
* … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen?
* … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen?
* … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet?
[[Kategorie:WDS]]
b5sp8xl2hhhrjbrqcq7kx3whnx3gple
2681351
2681264
2026-06-10T08:30:22Z
Zinneke
34
/* Wousst Dir schonn datt… */
2681351
wikitext
text/x-wiki
{|
|bgcolor=#FFFFEE|
<br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2 x 366 Sätz a Biller dohigesat ginn.
Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]].
Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn.
|}
----
== Wousst Dir schonn datt… ==
* …
* … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war?
* … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt?
* … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vum vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat?
* … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet?
* … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn?
* … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf?
* … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet?
* … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''?
* … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass?
* … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass?
* … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet?
* … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf?
* … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen?
* ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn?
* … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass?
* … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet?
* … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass?
* … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat?
* … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt?
* … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat?
* … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass?
* … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn?
* … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen?
* … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval?
* … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen?
* … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit?
===100 ===
* … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn?
* … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner?
* … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt?
* … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit?
* … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf?
* … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf?
* … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass?
* … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut?
* … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass?
* … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass?
* … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war?
* … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet?
* … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet?
* … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet?
* … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet?
* … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat?
* … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren?
* … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen?
* … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren?
* … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf?
* … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat?
* … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen?
* … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen?
* … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war?
* … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen?
* … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf?
* … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen?
* … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass?
* … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit?
* … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum?
* … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war?
* … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut?
* … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren?
* … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass?
* … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht?
* … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen?
* … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung?
* … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn?
* … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf?
* … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war?
* … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war?
* … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt?
* … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass?
* … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass?
* … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass?
* … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier?
* … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]?
* … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner ze belounen, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn?
* … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass?
* … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn?
===50===
* … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf?
* … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war?
* … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf?
* … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf?
* … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat?
* … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf?
* … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen?
* … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf?
* … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen?
* … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf?
* … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert?
* … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen?
* … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn?
* … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war?
* … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit?
* … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren?
* … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf?
* … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''?
* … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf?
* … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum?
* … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut?
* … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass?
* … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt?
* … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet?
* … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren?
* … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen?
* … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet?
* … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn?
* … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält?
* … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert?
[[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]]
* … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren?
* … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass?
* … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022-->
* … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf?
* … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn?
* … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf?
* … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]?
* … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf?
* ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt?
* … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen?
* … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn?
* … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt?
* … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass?
* … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt?
* … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war?
* … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll?
* … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung?
* … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë. a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet?
* … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass?
* … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]?
===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''===
* ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren?
* ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn?
* ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass?
* ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren?
* ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass?
* … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]])
* … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt?
* … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn?
* … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet?
* … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn?
* … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]?
* … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf?
* … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn?
* … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war?
*… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert?
* … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn?
* … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war?
* … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit?
* … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt?
* … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat?
* … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war?
* … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf?
* … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war?
* … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen?
* … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]?
* … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat?
* … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees?
* … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war?
* … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat?
* … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn?
* … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen?
* … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen?
* … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet?
[[Kategorie:WDS]]
e2wf4gbyg92er0vx1nll57pa8f1n990
Nicolas van Werveke
0
46613
2681346
2659578
2026-06-10T08:18:57Z
Puscas
735
/* Um Spaweck */ .....
2681346
wikitext
text/x-wiki
{{skizz}}
{{Infobox Biographie|Bild=Nicolas van Werveke (par Henri Rabinger).jpg}}
Den '''Nicolas Paul Antoine van Werveke''', gebuer den [[23. Juli]] [[1851]] zu [[Dikrech]], a gestuerwen de [[24. Februar]] [[1926]] um [[Lampertsbierg]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Professer an Historiker, ee vun de bedeitendste vu senger Generatioun.
Hie war villsäiteg aktiv, souwuel um Gebitt vun der [[Numismatik]], der Kultur- an der [[Linguistik|Sproochfuerschung]]. Hie war Professer am [[Athénée de Luxembourg|Stater Kolléisch]] an an der [[Lycée de garçons de Luxembourg|Industrieschoul]] (vun Oktober 1892 un) an duerno (vun 1909 bis 1911) den éischten Direkter vum [[Lycée Robert-Schuman|Lycée de Jeunes Filles]] zu Lëtzebuerg (LJFL), deen 1909 gegrënnt gouf.
[[Fichier:VDW-Bd-3---w.jpg|thumb|upright|Den drëtte Band vun der Originaleditioun]]
Den Nicolas van Werveke huet bei der Opstellung vum Inventar vun der [[BNL|Nationalbibliothéik]] an dem Opbau vun enger [[Bibliographie|Nationalbibliographie]] eng wäertvoll Kontributioun geleescht. Hie war de Brudder vum Geolog [[Leopold van Werveke]] a vum Architekt an Zeecheprofesser [[Auguste van Werveke]].
Als Undenken un de van Werveke gouf [[1933]] zu [[Hollerech]] eng Strooss no him genannt ([[Rue Nicolas-van-Werveke|Rue Nicolas van Werveke]]).
== Publikatiounen (Auswiel) ==
* ''[[Kulturgeschichte des Luxemburger Landes]]'', 3 Bänn (1924-1926) [Neioplo duerch de [[Carlo Hury]] an 2 Bänn (1983-1984) bei den Éditions Schortgen, Esch-Uelzecht].
* ''Anthologie Nicolas van Werveke'', publizéiert duerch d'''Société des Amis de Nicolas van Werveke'', mat enger Préface vum [[Jules Vannérus]] an engem Virwuert vum [[Edouard Oster]]; Lëtzebuerg (Drock: Imprimerie de la Cour Victor Bück), 1956; 386 Säiten.
== Gielercher<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/7xrsjr/pages/6/articles/DTL262?search=Nicolas%20van%20Werveke|Titel=Doudesannonce vum Nicolas van Werveke|Gekuckt=07.03.2023|Datum=25. Februar 1926|Wierk=Luxemburger Wort|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=fr}}</ref> ==
* {{OCCC}}
* {{OMANCH}}
* {{OL1O}}
* [[Fichier:EST Order of the Cross of Terra Mariana - 3rd Class BAR.png|60px]] [[Königlicher Kronen-Orden (Preisen)|Preußisch Königlicher Kronen-Orden 3. Klasse]]
* {{Officier d'Académie}}
== Literatur ==
* ''Hommage à N. van Werveke'' ; Sonnernummer vun ''Les Cahiers luxembourgeois'', Jgg. 2 (1924-1925), Nr. 7 (Juli 1925); Ss. 503-616.
== Um Spaweck ==
{{Wikisource|de:Nicolas van Werveke|Nicolas van Werveke}}
*[https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1926_num_5_1_6780 Artikel iwwer den Nicolas van Werveke um Portal Persée]
{{Autoritéitskontroll}}{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:van Werveke Nicolas}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Historiker]]
[[Kategorie:Gebuer 1851]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1926]]
[[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Chevalier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]]
[[Kategorie:Officier vum Ordre de Léopold]]
[[Kategorie:Officier d'Académie]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
aqqab3520emp9l55126kdhhb62llt6s
Ruisseau des Cailloux
0
53401
2681259
2681255
2026-06-09T12:26:26Z
Les Meloures
580
k
2681259
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Floss
| Leeft an = [[Ruisseau du Tremble]]}}
De '''Ruisseau des Cailloux''' ass eng Baach an der [[belsch]]er [[Provënz Lëtzebuerg]], um Territoire vun de Gemenge [[Bouillon (Belsch)|Bouillon]] a [[Florenville]].
Der Baach hir Quell heescht ''Source de la claire Fontaine'' a si ass op enger Héicht vu 420 Meter nërdlech vum [[Lieu-dit]] ''Les Quatre Chemins'' nieft der [[Nationalstrooss 83 (Belsch)|N83]], um hallwe Wee tëscht [[Sainte-Cécile]] a [[Bouillon (Belsch)|Bouillon]].
Se leeft vun do aus an enger schmueler [[Griecht]] no Süden laanscht de [[Château des Amerois]] wou eng Baach déi aus dem ''Étang de Nivi'' kënnt vu riets draleeft.
Duerch d'''Forêt de Muno'' leeft se weider bis op [[Muno]], wou se zesumme mat e puer Baachen déi kuerz noeneen zesummelafen, d'Baach mat dem Numm [[Ruisseau du Tremble]] bilt.
== Kuckt och ==
[[Lëscht vun de belsche Waasserleef]]
[[Kategorie:Baachen an der Provënz Lëtzebuerg|Ruisseau Cailloux]]
330hq14uf7w1vo4yr08g0nvvi8xoj4o
Schabloun:Konstem
10
60341
2681287
2173450
2026-06-09T18:09:00Z
Kontributor 2K
59124
fichier renommé
2681287
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|20px]] [[Gemeng Konstem|Konstem]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Konstem]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Konstem]]
h9ar548g19lpzacs02pljlzs0jpm7r9
Centre de recherche public Henri-Tudor
0
64180
2681304
2648151
2026-06-09T23:00:03Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2681304
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Entreprise
| Logo = Fichier:Logo CRP Henri Tudor.png|thumb|Logo vum CRP Henri-Tudor
}}
De '''Centre de recherche public Henri-Tudor''' war eng ëffentlech Fuerschungsariichtung zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] mat Sëtz um [[Kierchbierg]]<ref>Zum Bau vum Siège cf. follgend zwee Gesetzer:<br>Loi du 19 juillet 1997 relative à la construction d'un bâtiment pour le Centre de Recherche Public Henri Tudor et le Centre de Technologie de l'Education à Luxembourg-Kirchberg. [https://web.archive.org/web/20140502061855/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1997/0055/a055.pdf#page=5 Mémorial A n° 55: 1687-1688 vum 8. August 1997].<br>Loi du 12 août 2003 relative à l'adaptation budgétaire du projet de construction d'un bâtiment pour le Centre de Recherche Public Henri Tudor et le Centre de Technologie de l'Education à Luxembourg-Kirchberg. [https://web.archive.org/web/20160926045016/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2003/0132/a132.pdf#page=2 Mémorial A n° 132: vum 9. September 2003].</ref> an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], déi d'Secteure vun de Servicer, der Produktioun, der Santé a der Sozialversécherung, awer och den ëffentleche Secteur als Ganzt cibléiert huet. E besonnescht Zilpublikum waren déi Kleng- a Mëttelbetriber (PME).
E gouf den 31. Juli 1987 duerch e [[groussherzoglecht Reglement]]<ref>Cf. Règlement grand-ducal du 31 juillet 1987 portant création d´un centre de recherche public auprès de l´institut supérieur de technologie [https://web.archive.org/web/20150717175549/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1987/0068/a068.pdf#page=2 Mémorial A n° 68: 1606-1610 vum 22. August 1987].</ref> als CRP beim [[IST]] an d'Liewe geruff a gouf an de Statuten, déi als Annexe zum Groussherzogleche Reglement verëffentlecht goufen, nom lëtzebuergeschen Ingenieur [[Henri Tudor]] genannt, dem Erfinder vum éischte brauchbare Bläiakkumulator. En ass 2015 mam [[Centre de recherche public Gabriel-Lippmann]] fusionéiert an am [[Luxembourg Institute of Science and Technology]] opgaangen.
An Zesummenaarbecht mam [[Centre hospitalier de Luxembourg]] huet den CRP Henri-Tudor de Site WikiFood bedriwwen.
== Missiounen ==
* Fuerschungs- an Entwécklungsaktivitéite stimuéieren an ënnerhuelen;
* wëssenschaftlech an technesch Kooperatiounen agoen an zum Transfert vun Technologien tëscht dem ëffentlechen an dem private Secteur beidroen;
* d'Betriber bei der Aféierung vun neien Technologië beroden;
* d'Fërdere vun neien ekonomeschen Aktivitéiten;
* d'Informatioun iwwer international Kooperatiounsprogrammer bëndelen an zougänglech machen.
== Aktivitéiten a Servicer ==
* ugewannt an experimentell Fuerschung;
* Fuerschung iwwer Doktorater;
* Entwécklung vu Geschier, Methoden, Labelen, Zertifikater an Normen;
* technologesch Berodung an Hëllef;
* Wëssenstranfert a Betribsgrënnungen.
== Departementer vum CRP Henri-Tudor ==
* Centre de ressources des technologies pour la santé (CR SANTEC)
* Centre de ressources des technologies pour l'environnement (CRTE)
* Centre de ressources des technologies et de l'innovation pour le bâtiment (CRTI-B)
* Centre de veille technologique (CVT)
* SITec, Knowledge Transfer & Training Centre<ref>Den CRP Henri-Tudor bedreift e Formatiouns- a Qualifikatiounszenter, deen all Joer eng 240 Weiderbildungen ubitt.</ref>
* Incubateur d'entreprises innovantes (Technoport)
* Advanced Materials & Structures (AMS)
* Service science & innovation (SSI)
== Geschicht ==
[[Fichier:Hans-Peter Walter, Économie circulaire et nouvelles formes de consommation.jpg|thumb|Den [[Hans-Peter Walter]], Direkter vun der [[SuperDrecksKëscht]],<ref>{{Citation |URL=http://www.sdk.lu/lu/Home.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2014-12-16 |archivedate=2015-05-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150510202921/http://www.sdk.lu/lu/Home.html }}</ref> bei senger Interventioun an der Conférence-débat: «Économie circulaire et nouvelles formes de consommation. Stratégies européennes et perspectives luxembourgeoises», den 20. Oktober 2014 am CRP Henri-Tudor um [[Kierchbierg]].]]
* 1982: Grënnung vum LMA - Laboratoire de microélectronique appliquée
* 1983: Grënnung vun der A.s.b.l. SIT - Séminaire informatique et technologies
* 1984: Grënnung vum Département d'informatique appliquée beim IST
* 1985: Grënnung vun der A.s.b.l. ADAPTH
* 7. Februar 1987: Virschlag fir d'Grënnung vun engem "Institut Henri-Tudor"
* 9. Mäerz 1987: Loi-cadre iwwer d'ëffentlech Fuerschung (Recherche publique)<ref>Loi du 9 mars 1987 ayant pour objet:<br>1) l'organisation de la recherche et du développement technologique dans le secteur public;<br>2) le transfert de technologie et la coopération scientifique et technique entre les entreprises et le secteur public.<br>[https://web.archive.org/web/20140504060852/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1987/0013/a013.pdf#page=2 Mémorial A n° 13: 163-168 vum 18. Mäerz 1987]</ref>
* 1987: Grënnung vum CRP Henri-Tudor
* 1988: Grënnung vun der Organisatioun SITec
* 1991: éischt Projete vum Typ Technoport
* 11. August 1996: Loi-cadre iwwer d'Héichschoulen (Enseignement supérieur)
* 30. Juni 1998: Lancement vum Technoport Schlassgoart
* 31. Mee 1999: Gesetz zum Fonds national de la recherche (FNR)
* 30. Juni 2001: D'Pilotphase vum Technoport Schlassgoart geet zu Enn
* 17. Juli 2003: Gesetz zur Uni Lëtzebuerg
* Januar 2004: 4. Entwécklungsplang (2004-2008)
* Mäerz 2008: De contrat de performance 2008 - 2010 mat dem Staat gëtt ënnerschriwwen.
* 1. Januar 2015: Fusioun mam [[CRP Gabriel-Lippmann]] fir de [[Luxembourg Institute of Science and Technology]] (LIST) mat Sëtz zu [[Belval]] ze forméieren.
== Kuckt och ==
* [[Technoport Schlassgoart]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20051101223027/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1987/0131803/0131803.pdf#page=2 Gesetz vum 9. Mäerz 1987 iwwer R&D op Legilux.lu]
* [https://web.archive.org/web/20120221195713/http://www.wikifood.eu/wikifood/en/struts/welcome.do WikiFood - Knowing what's inside] {{en}} {{fr}} {{de}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Fuerschungsariichtungen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
j9wmirobqh0icvpr8darishzt9u5qr8
Emile Eicher
0
67552
2681299
2614002
2026-06-09T21:13:51Z
Zinneke
34
ugekënnegt vergaangenheet
2681299
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Emile Eicher''', gebuer den [[30. Juni]] [[1955]] zu [[Klierf]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]).
Hie war vun [[1994]] bis [[2011]] am [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]erot vun der [[Gemeng Munzen]] an och [[Buergermeeschter]], an huet d'Intresse vun der Gemeng Munzen an de Gemengesyndikater [[SICLER]] (President), [[Syndicat intercommunal de la vallée de l'Our|SIVOUR]] (President), [[Syndicat pour l'aménagement et la gestion du parc naturel de l'Our|Parc naturel de l'Our]] (President) a [[SYVICOL]] (Vizepresident) vertrueden. Hie presidéiert zanter 1994 d'[[Leader]]-Aktiounsgrupp ''Cliärref-Veianen'', e Verband vu Gemengen a Veräiner fir d'Entwécklung vum ländleche Raum.
Am [[Juli]] [[2009]] ass hien als [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[Deputéierten]] an d'[[Chamber]] nogeréckelt, nodeem de [[Marco Schank]] an d'[[Regierung Juncker-Asselborn II]] genannt gouf. Bei de [[Chamberwale vum 20. Oktober 2013]], [[Chamberwale vum 14. Oktober 2018|deene vum 14. Oktober 2018]] an [[Chamberwale vum 8. Oktober 2023|deene vum 8. Oktober 2023]] gouf hien duer erëmgewielt.<ref>[https://elections.public.lu/fr/elections-legislatives/2018/resultats/partis/csv.html elections.lu].</ref>
No de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum [[9. Oktober]] 2011 gouf den Emile Eicher Buergermeeschter vun der fusionéierter [[Gemeng Klierf]]. Zanter dem 7. Mee 2012 ass hie President vum Syvicol (Syndicat des villes et communes luxembourgeoises)<ref>''Emile Eicher ist offiziell neuer Syvicol-Präsident''. [[Luxemburger Wort]] vum 9. Mee 2012, S. 14.</ref>.
Als Resultat vun de Gemengewale vum 11. Juni 2023 koum et zu enger Koalitioun vun der ''Biergerlëst'' an der CSV. Den Emile Eicher gouf dobäi Éischte Schäffen ënnert dem neie Buergermeeschter [[Georges Keipes]].<ref>[https://web.archive.org/web/20230619213322/https://www.wort.lu/de/lokales/in-clerf-ist-georges-keipes-bereit-fuer-den-buergermeisterposten-6486f0aade135b9236e3ea13 "Rückschlag für Emile Eicher: In Clerf ist Georges Keipes bereit für den Bürgermeisterposten."] wort.lu, 12.06.2023.</ref> Den 1. Juli 2026 ass hie vun där Fonctioun zeréckgetrueden, blouf awer Member vum Gemengerot.<ref>[https://www.wort.lu/luxemburg/norden/zum-geburtstag-emile-eicher-tritt-als-schoeffe-zurueck/155220859.html "Zum Geburtstag: Emile Eicher tritt als Schöffe zurück."] wort.lu, 04.06.2026.</ref>
Den Emile Eicher huet als Staatsbeamten an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] geschafft bis hien an d'Chamber nogeréckelt ass. Hien ass bestuet, Papp vun 3 Kanner a wunnt zu [[Maarnech]].
== Gielercher ==
* {{OMGLO| (Promotioun 2014)<ref>{{Citation |Titel=Compte-rendu des séances publiques n°7 - Séance extraordinaire 2013-2014 |URL=https://www.chd.lu/wps/wcm/connect/public/3c7e8f88-0b2a-4f58-b8ab-aee0b04de033/Chamber_0714_internet.pdf?MOD=AJPERES&CONVERT_TO=url&ContentCache=NONE&CACHE=NONE&CACHEID=ROOTWORKSPACE.Z18_KHCC1240NODGE0AJHT6HU41083-3c7e8f88-0b2a-4f58-b8ab-aee0b04de033-ksA9kUR |Editeur=https://www.chd.lu/ |Gekuckt=03.10.2020}}</ref>}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.chd.lu/wps/portal/public/FicheDepute?ref=22642 Portrait vum Emile Eicher op chd.lu.]
{{Referenzen an Notten}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Eicher Emile}}
[[Kategorie:Buergermeeschtere vu Klierf]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Gebuer 1955]]
sfr6nddj84zppvas909gdruz0zp8ly7
Frouard
0
69204
2681372
2530325
2026-06-10T10:31:00Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681372
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Frouard
| Wopen = Blason Frouard 54.svg
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Nanzeg|Nanzeg]]
| Kanton = [[Canton Val de Lorraine Sud|Val de Lorraine Sud]]
| Insee = 54215
| Plz = 54390
| Koordinaten = {{coor dms|48|45|36|N|06|07|55|O}}
| Fläch = 1 338
| Bevëlkerung = 6 999
| Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
}}
'''Frouard''' ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]], am Dall vun der [[Musel]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
* [[Lëscht vun den Uertschafte bei der Musel]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Nanzeg]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Nanzeg]]
[[Kategorie:Franséisch Uertschafte bei der Musel]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
dl3ugf8vlibl1b08cmyxu5ckscm3brv
Gemeng Déifferdeng
0
71905
2681265
2666296
2026-06-09T13:12:37Z
GilPe
14980
+Detailer Wopen
2681265
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Differdange
| Numm (Däitsch) = Differdingen
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Déifferdeng}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|31|22|N|05|53|20|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
== Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> ==
{{div col|cols=3}}
* [[Déifferdeng]]
* [[Nidderkuer]]
* [[Uewerkuer]]
* [[Zowaasch]] (''Lasauvage'')
{{div col end}}
Zu der Gemeng Déifferdeng gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en:
{{div col|cols=3}}
* [[Baache Jang]]
* [[Vesquenhaff]]
* [[Fond-de-Gras]] (deelweis)
* [[Fuussbann]]
* [[Maison-Cronière]]
{{div col end}}
== Geographie ==
D'Gemeng Déifferdeng läit am Südweste vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Si ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Péiteng|Péiteng]], [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] op der Lëtzebuerger an de Gemengen [[Hussigny-Godbrange|Héiseng-Guebereng]] an [[Saulnes|Zounen]] op der Franséischer Säit.
== Geschicht ==
Déifferdeng ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 79}}</ref>
=== Wopen ===
{| class="wikitable"
| align="center" |[[Fichier:Coat_of_arms_differdange_luxbrg.png|100x100px]]
|Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />:<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun de fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstame sollen.
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:30000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:1655
bar:1871 from:0 till:2162
bar:1910 from:0 till:13909
bar:1922 from:0 till:12983
bar:1935 from:0 till:15945
bar:1947 from:0 till:15179
bar:1960 from:0 till:17637
bar:1970 from:0 till:17964
bar:1981 from:0 till:16726
bar:1991 from:0 till:15740
bar:2001 from:0 till:18172
bar:2011 from:0 till:21869
bar:2021 from:0 till:27869
PlotData=
bar:1821 at: 1655 fontsize:S text:1.655 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 2162 fontsize:S text:2.162 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 13909 fontsize:S text:13.909 shift:(-17,5)
bar:1922 at: 12983 fontsize:S text:12.983 shift:(-17,5)
bar:1935 at: 15945 fontsize:S text:15.945 shift:(-17,5)
bar:1947 at: 15179 fontsize:S text:15.179 shift:(-17,5)
bar:1960 at: 17637 fontsize:S text:17.637 shift:(-17,5)
bar:1970 at: 17964 fontsize:S text:17.964 shift:(-17,5)
bar:1981 at: 16726 fontsize:S text:16.726 shift:(-17,5)
bar:1991 at: 15740 fontsize:S text:15.740 shift:(-17,5)
bar:2001 at: 18172 fontsize:S text:18.172 shift:(-17,5)
bar:2011 at: 21869 fontsize:S text:21.869 shift:(-17,5)
bar:2021 at: 27869 fontsize:S text:27.869 shift:(-17,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
== Politik ==
De [[Gemengerot]], deen zanter 2011 aus 19 Conseillere besteet, gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. De [[Schäfferot]] huet, de [[Buergermeeschter]] abegraff, 5 Memberen. Virdru waren et 17 Conseilleren, wouvun der 4 Member vum Schäfferot waren<ref>Lëtz. Land 20.5.2011, S.7.</ref>.
<!--Aktuelle Buergermeeschter ass, zanter dem... , de {{Buergermeeschter Déifferdeng}}-->
'''Zesummesetzung'''
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] !! [[Fokus (Lëtzebuergesch Partei)|Fokus]] !! [[Déi Konservativ|Kons.]]
|-
| 1999 || 1 || 4 || 3 || 2 || - || 1 || 6 || - || -|| -
|-
| 2005 || 0 || 3 || 8 || 2 || 0 || - || 4 || - || -|| -
|-
| 2011<br>2014* || 0<br>0 || 3<br>'''3''' || '''7'''<br>7 || '''3'''<br>'''3''' || 1<br>1 || 1<br>1 || 4<br>'''4''' || - || -|| -
|-
| 2017 || 0 || '''4''' || 2 || '''7''' || 1 || 1 || 4 || - || - || -
|-
| 2023 || - || '''5''' || 3 || 3 || 0 || 1 || '''6''' || 1 || 0 || 0
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu<br> * 2014: Koalitiounswiessel}}
=== Buergermeeschteren ===
{{div col|cols=3}}
*...
* ca 1841 - Dez. 1848: Baron Gabriel de Soleuvre<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref>
* Febr. 1849 - Dez. 1854: [[Johann Dondelinger]]
* Dez. 1854 - Jan. 1858: [[Corneille Brasseur]]<ref name=anlcomptes>Archives nationales de Luxembourg, Budgets et comptes des communes et des établissements publics - Differdange, 1857-1880, I-C-033 [http://query.an.etat.lu/Query/detail.aspx?ID=198639]</ref>
* Febr. 1858 - Mäerz 1861: [[Charles Schambourg]]<ref name=anlcomptes />
* Abr. 1861 - Jan. 1864: [[Jean-Pierre Paquet]]
* Febr. 1864 - Dez. 1884: Charles Schambourg
* Jan. 1885 - Febr. 1892: [[Jean-Pierre Meintz]]
* Juni 1892 - Juni 1901: [[Pierre Meintz]]
* Juni 1901 - Mee 1906: [[Mathias Mark]]
* Aug. 1906 - 1912: [[Jean Conzemius (Buergermeeschter)|Jean Conzemius]]
* 1912 - 1935: [[Émile Mark]]
* 1935 - 1938: [[Jean-Baptiste Scharlé]]
* 1938 - 1963: [[Pierre Gansen]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> (LSAP)
* 1964 - 1968: [[Jean Gallion]] (LSAP)
* 1969 - 1979: [[Joseph Haupert]] (LSAP)
* 1979 - 1993: [[Nicolas Eickmann]] (LSAP)
* 1994 - 2001: [[Marcel Blau]] (LSAP)
* 2002 - 2013: [[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]] (DP)<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/504001.html "Roberto Traversini als Buergermeeschter ugeholl."] rtl.lu, leschten Update: 22.01.2014, 13:16.</ref>
* 2014 - 2019: [[Roberto Traversini]] (gréng)
* 2019 - 2023: [[Christiane Brassel-Rausch]] (gréng)
* zanter 2023: [[Guy Altmeisch]] (LSAP)<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
*[[Kulturzentrum Aalt Stadhaus]]
*[[Fond-de-Gras]]
* [[Naturschutzgebitt Prënzebierg|Naturschutzgebitt Prënzebierg-Giele Botter]]
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Déifferdeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Hôpital Princesse Marie-Astrid|HPMA]]
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[SARE]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[Syndicat intercommunal pour l'assainissement du bassin de la Chiers|SIACH]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIKOR]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
{{div col end}}
== Partnerschafte mat auslännesche Stied<ref>{{Citation|URL=https://differdange.lu/differdange-et-vous/decouvrir-sortir/villes-jumelees/|Titel=Villes jumelées|Gekuckt=27.02.2020|Wierk=Ville de Differdange|Sprooch=fr|Archiv-Datum=27.02.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200227100425/https://differdange.lu/differdange-et-vous/decouvrir-sortir/villes-jumelees/}}</ref>==
* {{DEU}}: [[Ahlen]] an [[Nordrhein-Westfalen]]
* {{DEU}}: [[Penzberg]] a [[Bayern]]
* {{FRA}}: [[Lonkech]] an der [[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
* {{ITA}}: [[Fiuminata]] an der [[Provënz Macerata]]
* {{PRT}}: [[Chaves]] am [[Distrikt Vila Real]]
*{{USA}}[[Oxford (Ohio)|: Oxford]] am [[Ohio]]
== Literatur zum Theema ==
* ''100 Joer Déifferdeng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 179 vum 3. August 2007, 24 S.
* ''100 Joer Stad Déifferdeng'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] Nr. 180 vum 4. a 5. August 2007, 48 S.
== Kuckt och ==
{|
|valign="top"|
* [[Déifferdenger Schmelz]]
* [[Kierch Déifferdeng]]
* [[Gare Déifferdeng]]
* [[Déifferdenger Schlass]]
* [[Schlass Gerlache]]
* [[Déifferdanger Geschichtsfrënn]]
{{LNM}}
|valign="top"|
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
|}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Differdange|Déifferdeng}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.differdange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Déifferdeng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/differdange D'Gemeng Déifferdeng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmdifferdange.lu Harmonie Municipale Differdange]
* [http://www.train1900.lu/ Train 1900]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Deifferdeng}}
[[Kategorie:Gemeng Déifferdeng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]
mwpg92d5ky3hltz31pglafd3mmxdc1z
Gemeng Bous
0
72120
2681364
2681123
2026-06-10T09:24:49Z
Mobby 12
60927
/* Fusioun */
2681364
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Bous
| Numm (Däitsch) = Bous
| Fläch = 1.542,3017 [[Hektar|ha]]<ref>{{Kadaster Fläch}}</ref>
| Koordinaten = {{coor dms|49|33|19|N|06|19|42|O}}
}}
[[Fichier:Bous church.jpg|thumb|upright|D'Kierch vu Bous]]
[[Fichier:GemenBus1.JPG|upright|thumb|Schëld virun der Gemeng vu Bous]]
Déi fréier '''{{PAGENAME}}''' war eng [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Gemeng]] am [[Kanton Réimech]], déi op den 1. September 2023 mat der [[Gemeng Waldbriedemes]] zu der [[Gemeng Bous-Waldbriedemes]] fusionéiert ass.
De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng war d'Uertschaft [[Bous]], vun där se och hiren Numm hat.
== Uertschaften an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>==
* [[Aassel]]
* [[Bous]]
* [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]]
* [[Rolleng (Bous)|Rolleng]]
Zur Gemeng Bous hunn nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]e gehéiert:
* [[Éimerengerhaff]]
* [[Heisbuergerhaff]]
* [[Herdermillen]]
* [[Scheierbierg (Ierpeldeng)|Scheierbierg]]
==Geschicht==
Am [[Ancien Régime]] hu Bous an [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]] zur [[Roussy-le-Village|Grofschaft Rëttgen]] ([[Franséisch|fr]]. ''Comté de Roussy'') am haitege [[Departement Moselle|Museldepartement]] gehéiert, iwwerdeems Rolleng an Aassel vun der [[Seigneurie]] vu [[Waldbriedemes]] ofhängeg waren.
Bous war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 61}}</ref>.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />:<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.'''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}
Déi éischt Grofe vu Rëttgen, Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1800
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:1217
bar:1871 from:0 till:1531
bar:1910 from:0 till:1133
bar:1922 from:0 till:991
bar:1935 from:0 till:916
bar:1947 from:0 till:892
bar:1960 from:0 till:813
bar:1970 from:0 till:776
bar:1981 from:0 till:747
bar:1991 from:0 till:833
bar:2001 from:0 till:1091
bar:2011 from:0 till:1372
bar:2021 from:0 till:1711
PlotData=
bar:1821 at: 1217 fontsize:S text:1.217 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 1531 fontsize:S text:1.531 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 1133 fontsize:S text:1.133 shift:(-14,5)
bar:1922 at: 991 fontsize:S text:991 shift:(-8,5)
bar:1935 at: 916 fontsize:S text:916 shift:(-8,5)
bar:1947 at: 892 fontsize:S text:892 shift:(-8,5)
bar:1960 at: 813 fontsize:S text:813 shift:(-8,5)
bar:1970 at: 776 fontsize:S text:776 shift:(-8,5)
bar:1981 at: 747 fontsize:S text:747 shift:(-8,5)
bar:1991 at: 833 fontsize:S text:833 shift:(-8,5)
bar:2001 at: 1091 fontsize:S text:1.091 shift:(-14,5)
bar:2011 at: 1372 fontsize:S text:1.372 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 1711 fontsize:S text:1.711 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
===Buergermeeschtere vun der fréierer Gemeng===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843 - 1849: J. Kutten<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/kszp2r/pages/4/articles/DTL59 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933]. In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 75 (30.03.1934), p. 4 [Digitised by the National Library of Luxembourg.</ref>
* 1849 - 1854: P. Goedert
* 1854 - 1867: J. Kutten
* 1867 - 1882: Jean-Baptiste Maas
* 1882 - 1902: N. Mondloch
* 1902 - 1915: J. Jung-Schmit
* 1915 - 1924: Peter Felten
* 1924 - 1933: J. P. Hilger
* 1933 - ...: N. Pier<ref name=BMs/>
* ...
* 1952 - 1964: Jean Cigrang<ref>[https://persist.lu/ark:70795/1p2f0bmtp/pages/13/articles/DIVL1452 Doudesannonce vum 6.08.1970 am Luxemburger Wort]</ref>
* 1964 - 1975: Ernest Hall<ref>Doudesannonce vum 6.12.2019 am Luxemburger Wort</ref>
* ...
* 1982 - 1987: Ernest Hall
* ...
* 2011 - 2017: Joseph Johanns
* 2017 - 2023: Carlo Kütten
===Fusioun===
2018 koumen d'Pläng op, datt d'Gemeng Bous mat [[Gemeng Waldbriedemes|där vu Waldbriedemes]] kéint fusionéieren.
De Referendum dozou, deen den 3. Abrëll 2022 an den zwou Gemengen organiséiert gouf, ass positiv ausgaangen, mat 56,8 Prozent vun de Wieler zu Bous, déi dofir gewielt hunn (zu Waldbriedemes waren et der 73,6 Prozent)<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1892381.html "Gemenge Bous a Waldbriedemes: 'Jo' zur Fusioun." rtl.lu 03.04.2022 "Waldbredimus/Bous: Referendum zur Fusion am 3. April."] wort.lu, 18.10.2021.</ref>.
D'Gesetz zu der Fusioun gouf den 8. Februar 2023 an der Chamber gestëmmt.<ref>Nadine Schwarz: [https://web.archive.org/web/20230211052206/https://www.wort.lu/de/lokales/der-weg-ist-frei-fuer-zwei-neue-fusionsgemeinden-63e3c8b6de135b9236d8f48a " "Der Weg ist frei für zwei neue Fusionsgemeinden."] wort.lu [w+], 08.02.2023.</ref>
Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 11. Juni 2023 gouf dann de Gemengerot vun der neier Gemeng gewielt.
Den 1. September 2023 ass d'Fusioun a Kraaft getrueden, an d'Gemeng Bous huet opgehalen op ze bestoen.
Dat fréiert Paschtoueschhaus vu Waldbriedemes soll déi nei Märei ginn.<ref>[https://web.archive.org/web/20210528123040/https://www.wort.lu/de/lokales/gemeindefusion-bous-und-waldbredimus-holen-buerger-ins-boot-60afba20de135b92369cf3f0 "Gemeindefusion: Bous und Waldbredimus holen Bürger ins Boot."] wort.lu, 28.05.2021</ref>.
Eng Zäitche waren och d'Gemenge [[Gemeng Réimech|Réimech]] a [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] intresséiert, fir bei där Fusioun matzemaachen;<ref>[https://web.archive.org/web/20220815102820/https://www.wort.lu/de/lokales/remich-steigt-in-gespraeche-zu-mega-fusion-ein-5bf7e643182b657ad3b9a32d "Remich steigt in Gespräche zu "Mega-Fusion" ein."] wort.lu, 23.11.2018.</ref> doraus ass awer näischt ginn.
<gallery>
Fichier:Bous locator map.png|Bous...
Fichier:Waldbredimus locator map.png|a Waldbriedemes...
Fichier:Map Bous-Waldbredimus.png|fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes.
</gallery>
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Bous war Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[SIAER]]
* [[SIDERE]] (vum 1. Januar 2015 un)<ref>[[Luxemburger Wort]] vum 13. November 2014, S. 26: ''Bous tritt dem interkkommunalen Wassersyndikat Sidere bei.''</ref>
* [[SIDEST]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
*[[SYVICOL]]
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Bous]]
[[Kategorie:Gemeng Bous| ]]
anzsxe1knbiixcv60tqvj9l8b033r4a
Gemeng Dippech
0
72458
2681266
2650570
2026-06-09T13:27:46Z
GilPe
14980
/* Wopen */ +Detailer Wopen
2681266
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Dippach
| Numm (Däitsch) = Dippach
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Dippech}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|35|16|N|05|58|47|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.
== Geographie ==
D'Gemeng Dippech läit am [[Kanton Capellen]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Garnech|Garnech]] a [[Gemeng Mamer|Mamer]] am Norden, [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] am Osten, [[Reckeng op der Mess]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] am Süden, a [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] am Westen.
Eng Partie vun der Gemeng läit op engem grousse Plateau, deen deelweis d'[[Waasserscheed]] tëscht dem [[Rhäin]]- an dem [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]] mécht, mat dem héchste Punkt an den ''Ierwenhecken'' am Nordweste vun der Gemeng op 378 Meter.
Vun der Gemengefläch sinn 303 ha [[Bësch]]er, an 28 ha [[Akerbau|Akerland]] oder [[Wiss|Wise]] sinn am Besëtz vun der Gemeng.
== Uertschaften an der Gemeng ==
* [[Dippech]]
* [[Betteng op der Mess]]
* [[Schuller]]
* [[Sprénkeng]]
Zu der Gemeng gehéiert och den Uertsdeel [[Dippecher Gare]].
<gallery perrow="5" widths="200">
Fichier:Aerial view of Dippach, Luxembourg.jpg|Vue aus dem Fliger op [[Dippech]]...
Fichier:Aerial view of Bettange-sur-Mess and Dippach-Gare, Luxembourg.jpg|... an op [[Betteng op der Mess]] (lénks) an op d'[[Dippecher Gare]] (riets)
</gallery>
== Geschicht ==
D'Dierfer Dippech, Betteng, Schuller a Sprénkeng goufen am Mëttelalter fir d'éischt ernimmt.<ref name=hist>Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Histoire de la commune ''] (gekuckt de 16. Mee 2018)</ref>
1795 goufen d'[[Éisträichesch Nidderlanden]], zu deenen deemools och Lëtzebuerg gehéiert huet, vu franséische Revolutiounstruppen eruewert. Lëtzebuerg an déi aner Territoirë goufe vun der neier franséischer Republik annexéiert, an déi véier Dierfer sinn an der Gemeng Dippech regruppéiert ginn.<ref name=hist/>
Wärend dem [[Zweete Weltkrich]] ass d'Gemeng net zerstéiert ginn. Den 9. September 1944 hunn amerikanesch Truppen d'Gemeng vum däitsche Besatzer befreit, een Dag virun der Stad Lëtzebuerg.<ref name=hist/>
Dippech ass zanter 1973 mat [[Landiras]] aus dem franséischen [[Departement Gironde]] jumeléiert.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 81}}</ref>:<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), woubäi et net kloer ass, ob mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|}
== Bevëlkerung ==
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
plotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:880
bar:1871 from:0 till:1298
bar:1910 from:0 till:1240
bar:1922 from:0 till:1124
bar:1935 from:0 till:1366
bar:1947 from:0 till:1224
bar:1960 from:0 till:1329
bar:1970 from:0 till:1620
bar:1981 from:0 till:2008
bar:1991 from:0 till:2588
bar:2001 from:0 till:3189
bar:2011 from:0 till:3564
bar:2021 from:0 till:4461
plotData=
bar:1821 at: 880 fontsize:S text:880 shift:(-8,5)
bar:1871 at: 1298 fontsize:S text:1.298 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 1240 fontsize:S text:1.240 shift:(-14,5)
bar:1922 at: 1124 fontsize:S text:1.124 shift:(-14,5)
bar:1935 at: 1366 fontsize:S text:1.366 shift:(-14,5)
bar:1947 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
bar:1960 at: 1329 fontsize:S text:1.329 shift:(-14,5)
bar:1970 at: 1620 fontsize:S text:1.620 shift:(-14,5)
bar:1981 at: 2008 fontsize:S text:2.008 shift:(-14,5)
bar:1991 at: 2588 fontsize:S text:2.588 shift:(-14,5)
bar:2001 at: 3189 fontsize:S text:3.189 shift:(-14,5)
bar:2011 at: 3564 fontsize:S text:3.564 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 4461 fontsize:S text:4.461 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}<br>Am Joer 11 vum [[Republikanesche Kalenner]] (1802-1803) hat d'Gemeng 705 Awunner, dorënner 169 zu Betteng (24% vun der Gemengebevëlkerung), 262 zu Dippech (37%), 86 zu Sprénkeng (12%) an 188 zu Schuller (27%).<ref name=hist/>
2015 hu 4.122 Leit an der Gemeng gewunnt, dorënner 1.172 zu Betteng (28%), 993 zu Dippech (24%), 528 zu Sprénkeng (13%) an 1.429 zu Schuller (35%).
== Politik ==
De [[Gemengerot]] vun Dippech gëtt zanter 2005 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
=== Zesummesetzung ===
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! LB
|-
| 2005 || '''5''' || 2 || '''4''' || -
|-
| 2011 || 4 || '''2''' || '''5''' || -
|-
| 2017 || 2 || '''2''' || '''5''' || 2
|-
| 2023 || 2 ||''' 3''' || '''4''' || 2
|}
{{small|LB: D'Lëscht vun de Bierger}}. {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1844: Nicolas Schumacher<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref>
*...
* 1897 - 1944: [[Edouard Kirsch]]
* 1945<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> - 1958<ref>[https://persist.lu/ark:70795/1t7wjc607/pages/6/articles/DIVL580 Gemeinderatsverhandlungen.] In: Luxemburger Wort, 111. Jg., n° 63 (04.03.1958), p. 6[Digitis ed by the National Library of Luxembourg].</ref>: [[Jean Urbany]]
* 1958 - 1975: [[Nicolas Calmes]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/7chpdf48t/pages/5/articles/DIVL518 Bürgermeister Nicolas Calmes aus Dippach beendet seine politische Laufbahn.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 298 (29.12.1975), p. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg]</ref>
* 1976 - 1987: [[Norbert Sassel]]
* ...
* 19.. - 2005: [[Claude Bosseler]] (CSV)
* 2005 - 2009: [[Ady Hahn]] (LSAP)
* 2009 - 2011: Claude Bosseler (CSV)
* 2011 - 2012: Ady Hahn (LSAP)
* 2012 - haut: [[Manon Bei-Roller]] (LSAP)<ref>[https://web.archive.org/web/20171011153354/https://www.wort.lu/de/lokales/manon-bei-roller-neue-buergermeisterin-von-dippach-50ac555ce4b051a650ad9f82 Manon Bei-Roller neue Bürgermeisterin von Dippach] op wort.lu gelies 9.10.2017</ref>
== Perséinlechkeeten aus der Gemeng Dippech ==
* [[Claude Bosseler]] (*1953), laangjärege Buergermeeschter
* [[Jean-Baptiste Didier (1834)|Jean-Baptiste Didier]] (*1834), Politiker, gebuer zu Dippech
* [[Laurent Didier]] (*1984), Vëlossportler an Olympionik
* [[Roger Gilson]] (1947-1995), Vëlossportler an Olympionik
* [[Ady Hahn]], Buergermeeschter
* [[Jean Pierre Kirsch]] (1861-1941), Priister, Kierchenhistoriker an Archeolog
* [[Camille Pauly]] (1923-1969), Resistenzler, Politiker an Auteur, gebuer zu Dippech
* [[Tom Wirtgen]] (*1966), professionelle Vëlossportler
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Dippech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[Pimodi]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
|
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
|}
== Veräinsliewen ==
An der Gemeng Dippech sinn eng Rei Veräiner aktiv, dorënner verschidde Chorallen a Museksveräiner, d'''Dippecher Dachsen'' (Guiden a Scouten), de ''[[Kabarä PEPpERONI]]'', de ''Land Rover Club Lëtzebuerg'' an d'Hëllefsorganisatioun ''Dippech hëlleft''.<ref name=assoc>Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Associations locales''] (gekuckt de 16. Mee 2018)</ref>
Am Sportberäich gëtt et den ''Tennis Club Dippech'', d'''Union Cycliste Dippach'', de ''Bettener Reitclub'' an den ''FC Étoile Sportive Schouweiler''.<ref name=assoc/>
== Kuckeswäertes ==
* [[Méchelskierch zu Betteng op der Mess]]
* [[Kierch Dippech]]
* [[Kierch Schuller]]
* D'[[Kierch Sprénkeng]] aus dem [[18. Joerhonnert]] mat dem Tuerm vun der fréierer Kierch.
== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dippach (Luxembourg)|Dippech}}
* [http://www.dippach.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Dippech]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/dippach D'Gemeng Dippech op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.schuller-schoulen.lu/ D Schoulen aus der Gemeng Dippech]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Dippech]]
[[Kategorie:Gemeng Dippech| ]]
f30d03fkegt49bv0k1oq8hq7yawa6yz
Gemeng Ell
0
72468
2681356
2623324
2026-06-10T08:59:08Z
GilPe
14980
/* Wopen */ +Zousaz
2681356
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Ell
| Numm (Däitsch) = Ell
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ell}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|45|49|N|5|51|21|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
== Uertschaften an der Gemeng ==
* [[Ell (Lëtzebuerg)|Ell]];
* [[Kleng Elchert]]; dt: Klein-Elcheroth; fr: Petit-Nobressart
* [[Nidderkolpech]]; dt: Niedercolpach; fr: Colpach-Bas
* [[Rued (Ell)|Rued]]; dt: Roodt; fr: Roodt
* [[Uewerkolpech]]; dt: Obercolpach; fr: Colpach-Haut
== Geographie ==
D'Gemeng Ell läit am Weste vum Land, am [[Kanton Réiden]], laanscht d'[[belsch]] Grenz. D'Grenz tëscht [[Guttland]] an [[Éislek]] geet queesch duerch d'Uertschaft Rued, an deemno och d'Gemeng.
<!--Si ass 2.354 ha grouss, dovu sinn der 634 Bësch, 0,55 ha Waasserleef a 45 ha Stroossen a Weeër.<ref>[http://www.ell.lu/la-commune-se-presente Ell - découvrir la commune.] ell.lu</ref> Zuele stëmmen net; keng aktualiséiert op der Websäit-->
== Geschicht ==
Ell ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial" />.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 87}}</ref>:<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun [[Aansebuerg]] (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:788
bar:1871 from:0 till:1263
bar:1910 from:0 till:880
bar:1922 from:0 till:814
bar:1935 from:0 till:780
bar:1947 from:0 till:679
bar:1960 from:0 till:618
bar:1970 from:0 till:590
bar:1981 from:0 till:559
bar:1991 from:0 till:595
bar:2001 from:0 till:823
bar:2011 from:0 till:1125
bar:2021 from:0 till:1511
PlotData=
bar:1821 at: 788 fontsize:S text:788 shift:(-8,5)
bar:1871 at: 1263 fontsize:S text:1.263 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 880 fontsize:S text:880 shift:(-8,5)
bar:1922 at: 814 fontsize:S text:814 shift:(-8,5)
bar:1935 at: 780 fontsize:S text:780 shift:(-8,5)
bar:1947 at: 679 fontsize:S text:679 shift:(-8,5)
bar:1960 at: 618 fontsize:S text:618 shift:(-8,5)
bar:1970 at: 590 fontsize:S text:590 shift:(-8,5)
bar:1981 at: 559 fontsize:S text:559 shift:(-8,5)
bar:1991 at: 595 fontsize:S text:595 shift:(-8,5)
bar:2001 at: 823 fontsize:S text:823 shift:(-8,5)
bar:2011 at: 1125 fontsize:S text:1.125 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 1511 fontsize:S text:1.511 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
===Buergermeeschteren===
{{kapitel Info feelt}}
*...
*... - 2017: Joseph Thill
* 2017 - 2023: Armand Schuh<ref>Nadine Schartz: [https://web.archive.org/web/20230428085413/https://www.wort.lu/de/lokales/vier-buergermeister-aus-majorzgemeinden-treten-nicht-mehr-an-64490506de135b9236d2e007 "Vier Bürgermeister aus Majorzgemeinden treten nicht mehr an."] wort.lu [w+], 28.04.2023.</ref>
* zanter 2023: Henri Rasqué
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Ell ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Ecole de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
== Stroossennimm an der Gemeng ==
Den 13. Februar 2006 huet de Gemengerot decidéiert, alle Stroossen an der Gemeng e [[lëtzebuergesch]]en Numm ze ginn. Zanter dem [[1. Mee]] [[2006]] un hunn all d'Stroossen e lëtzebuergeschen [[Odonymie|Odonym]], woubäi déi lokal Schreifweis vun den Uertschafte bäibehale gouf (z. B. ''Beekerich'', amplaz vu ''Biekerech'').
*Beispiller<ref>{{Citation|URL=https://www.services-publics.lu/caclr/street_search.action|Titel=Registre national des adresses|Gekuckt=02.08.2020|Datum=|Editeur=services-publics.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Uertschaft
!neien Numm
!alen Numm
|-
|Uewerkolpech
|Aline an Emile Mayrischstrooss
|Rue Aline et Emile Mayrisch
|-
|Ell
|An de Wisen
|Rue des Prés
|-
|Ell
|Areler Strooss
|Route d'Arlon
|-
|Ell
|Beekericher Strooss
|Rue de Beckerich
|-
|Nidderkolpech
|Eller Strooss
|Rue d'Ell
|-
|Nidderkolpech
|Grendeler Strooss
|Rue de Grendel
|-
|Rued
|Haaptstrooss
|Rue Principale
|-
|Kleng Elchert
|Héiltzer Strooss
|Route de Holtz
|-
|Rued
|Hueschterter Strooss
|Rue de Hostert
|-
|Ell
|Knuppebierg
|Rue de Colpach-Haut
|-
|Ell
|Nojener Strooss
|Rue de Nagem
|-
|Kleng Elchert
|Noutemer Strooss
|Rue de Nothomb
|-
|Nidderkolpech
|Uewerkoulbicher Strooss
|Rue de Colpach-Haut
|-
|Nidderkolpech
|Uewerpallener Strooss
|Rue d'Oberpallen
|}
== Literatur ==
*S. Berbeć. Approche typologique de l'architecture rurale au grand-duché de Luxembourg. Publications nationales. Ministère des affaires culturelles. 169 S. ISBN 2-87984-002-3. (Cf. Ell S. 121-156).
== Kuckt och ==
* [[Kierch Ell|Kierch vun Ell]]
* [[Schlass Ell]]
* [[Schlass Kolpech]]
* [[Park vum Schlass Kolpech]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Ell (Luxembourg)|Ell}}
* [http://www.ell.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Ell]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/ell D'Gemeng Ell op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}
[[Kategorie:Gemeng Ell| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ell]]
[[Kategorie:Kanton Réiden]]
40gns4bfvchr9fjy5vxbdf9de9mwzit
2681370
2681356
2026-06-10T10:27:38Z
Zinneke
34
/* Buergermeeschteren */
2681370
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Ell
| Numm (Däitsch) = Ell
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ell}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|45|49|N|5|51|21|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
== Uertschaften an der Gemeng ==
* [[Ell (Lëtzebuerg)|Ell]];
* [[Kleng Elchert]]; dt: Klein-Elcheroth; fr: Petit-Nobressart
* [[Nidderkolpech]]; dt: Niedercolpach; fr: Colpach-Bas
* [[Rued (Ell)|Rued]]; dt: Roodt; fr: Roodt
* [[Uewerkolpech]]; dt: Obercolpach; fr: Colpach-Haut
== Geographie ==
D'Gemeng Ell läit am Weste vum Land, am [[Kanton Réiden]], laanscht d'[[belsch]] Grenz. D'Grenz tëscht [[Guttland]] an [[Éislek]] geet queesch duerch d'Uertschaft Rued, an deemno och d'Gemeng.
<!--Si ass 2.354 ha grouss, dovu sinn der 634 Bësch, 0,55 ha Waasserleef a 45 ha Stroossen a Weeër.<ref>[http://www.ell.lu/la-commune-se-presente Ell - découvrir la commune.] ell.lu</ref> Zuele stëmmen net; keng aktualiséiert op der Websäit-->
== Geschicht ==
Ell ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial" />.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 87}}</ref>:<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun [[Aansebuerg]] (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:788
bar:1871 from:0 till:1263
bar:1910 from:0 till:880
bar:1922 from:0 till:814
bar:1935 from:0 till:780
bar:1947 from:0 till:679
bar:1960 from:0 till:618
bar:1970 from:0 till:590
bar:1981 from:0 till:559
bar:1991 from:0 till:595
bar:2001 from:0 till:823
bar:2011 from:0 till:1125
bar:2021 from:0 till:1511
PlotData=
bar:1821 at: 788 fontsize:S text:788 shift:(-8,5)
bar:1871 at: 1263 fontsize:S text:1.263 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 880 fontsize:S text:880 shift:(-8,5)
bar:1922 at: 814 fontsize:S text:814 shift:(-8,5)
bar:1935 at: 780 fontsize:S text:780 shift:(-8,5)
bar:1947 at: 679 fontsize:S text:679 shift:(-8,5)
bar:1960 at: 618 fontsize:S text:618 shift:(-8,5)
bar:1970 at: 590 fontsize:S text:590 shift:(-8,5)
bar:1981 at: 559 fontsize:S text:559 shift:(-8,5)
bar:1991 at: 595 fontsize:S text:595 shift:(-8,5)
bar:2001 at: 823 fontsize:S text:823 shift:(-8,5)
bar:2011 at: 1125 fontsize:S text:1.125 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 1511 fontsize:S text:1.511 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
===Buergermeeschteren===
{{kapitel Info feelt}}
*...
* 1952 - 1975: Edouard Leyder<ref>[https://persist.lu/ark:70795/v3p84cftjc/pages/16/articles/DIVL1567 Bürgermeister von Ell demissionierte]. In: Tageblatt, nº 84 (11.04.1975), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>
*...
*... - 2017: Joseph Thill
* 2017 - 2023: Armand Schuh<ref>Nadine Schartz: [https://web.archive.org/web/20230428085413/https://www.wort.lu/de/lokales/vier-buergermeister-aus-majorzgemeinden-treten-nicht-mehr-an-64490506de135b9236d2e007 "Vier Bürgermeister aus Majorzgemeinden treten nicht mehr an."] wort.lu [w+], 28.04.2023.</ref>
* zanter 2023: Henri Rasqué
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Ell ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Ecole de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
== Stroossennimm an der Gemeng ==
Den 13. Februar 2006 huet de Gemengerot decidéiert, alle Stroossen an der Gemeng e [[lëtzebuergesch]]en Numm ze ginn. Zanter dem [[1. Mee]] [[2006]] un hunn all d'Stroossen e lëtzebuergeschen [[Odonymie|Odonym]], woubäi déi lokal Schreifweis vun den Uertschafte bäibehale gouf (z. B. ''Beekerich'', amplaz vu ''Biekerech'').
*Beispiller<ref>{{Citation|URL=https://www.services-publics.lu/caclr/street_search.action|Titel=Registre national des adresses|Gekuckt=02.08.2020|Datum=|Editeur=services-publics.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Uertschaft
!neien Numm
!alen Numm
|-
|Uewerkolpech
|Aline an Emile Mayrischstrooss
|Rue Aline et Emile Mayrisch
|-
|Ell
|An de Wisen
|Rue des Prés
|-
|Ell
|Areler Strooss
|Route d'Arlon
|-
|Ell
|Beekericher Strooss
|Rue de Beckerich
|-
|Nidderkolpech
|Eller Strooss
|Rue d'Ell
|-
|Nidderkolpech
|Grendeler Strooss
|Rue de Grendel
|-
|Rued
|Haaptstrooss
|Rue Principale
|-
|Kleng Elchert
|Héiltzer Strooss
|Route de Holtz
|-
|Rued
|Hueschterter Strooss
|Rue de Hostert
|-
|Ell
|Knuppebierg
|Rue de Colpach-Haut
|-
|Ell
|Nojener Strooss
|Rue de Nagem
|-
|Kleng Elchert
|Noutemer Strooss
|Rue de Nothomb
|-
|Nidderkolpech
|Uewerkoulbicher Strooss
|Rue de Colpach-Haut
|-
|Nidderkolpech
|Uewerpallener Strooss
|Rue d'Oberpallen
|}
== Literatur ==
*S. Berbeć. Approche typologique de l'architecture rurale au grand-duché de Luxembourg. Publications nationales. Ministère des affaires culturelles. 169 S. ISBN 2-87984-002-3. (Cf. Ell S. 121-156).
== Kuckt och ==
* [[Kierch Ell|Kierch vun Ell]]
* [[Schlass Ell]]
* [[Schlass Kolpech]]
* [[Park vum Schlass Kolpech]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Ell (Luxembourg)|Ell}}
* [http://www.ell.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Ell]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/ell D'Gemeng Ell op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}
[[Kategorie:Gemeng Ell| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ell]]
[[Kategorie:Kanton Réiden]]
phunicnqug4984mpmbaug7vj0pcpzxf
2681375
2681370
2026-06-10T10:37:11Z
Zinneke
34
/* Buergermeeschteren */
2681375
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Ell
| Numm (Däitsch) = Ell
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ell}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|45|49|N|5|51|21|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
== Uertschaften an der Gemeng ==
* [[Ell (Lëtzebuerg)|Ell]];
* [[Kleng Elchert]]; dt: Klein-Elcheroth; fr: Petit-Nobressart
* [[Nidderkolpech]]; dt: Niedercolpach; fr: Colpach-Bas
* [[Rued (Ell)|Rued]]; dt: Roodt; fr: Roodt
* [[Uewerkolpech]]; dt: Obercolpach; fr: Colpach-Haut
== Geographie ==
D'Gemeng Ell läit am Weste vum Land, am [[Kanton Réiden]], laanscht d'[[belsch]] Grenz. D'Grenz tëscht [[Guttland]] an [[Éislek]] geet queesch duerch d'Uertschaft Rued, an deemno och d'Gemeng.
<!--Si ass 2.354 ha grouss, dovu sinn der 634 Bësch, 0,55 ha Waasserleef a 45 ha Stroossen a Weeër.<ref>[http://www.ell.lu/la-commune-se-presente Ell - découvrir la commune.] ell.lu</ref> Zuele stëmmen net; keng aktualiséiert op der Websäit-->
== Geschicht ==
Ell ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial" />.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 87}}</ref>:<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun [[Aansebuerg]] (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:788
bar:1871 from:0 till:1263
bar:1910 from:0 till:880
bar:1922 from:0 till:814
bar:1935 from:0 till:780
bar:1947 from:0 till:679
bar:1960 from:0 till:618
bar:1970 from:0 till:590
bar:1981 from:0 till:559
bar:1991 from:0 till:595
bar:2001 from:0 till:823
bar:2011 from:0 till:1125
bar:2021 from:0 till:1511
PlotData=
bar:1821 at: 788 fontsize:S text:788 shift:(-8,5)
bar:1871 at: 1263 fontsize:S text:1.263 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 880 fontsize:S text:880 shift:(-8,5)
bar:1922 at: 814 fontsize:S text:814 shift:(-8,5)
bar:1935 at: 780 fontsize:S text:780 shift:(-8,5)
bar:1947 at: 679 fontsize:S text:679 shift:(-8,5)
bar:1960 at: 618 fontsize:S text:618 shift:(-8,5)
bar:1970 at: 590 fontsize:S text:590 shift:(-8,5)
bar:1981 at: 559 fontsize:S text:559 shift:(-8,5)
bar:1991 at: 595 fontsize:S text:595 shift:(-8,5)
bar:2001 at: 823 fontsize:S text:823 shift:(-8,5)
bar:2011 at: 1125 fontsize:S text:1.125 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 1511 fontsize:S text:1.511 shift:(-14,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
===Buergermeeschteren===
{{kapitel Info feelt}}
*...
* ... - ...: Klein
*...
* 1952 - 1975: Edouard Leyder<ref>[https://persist.lu/ark:70795/v3p84cftjc/pages/16/articles/DIVL1567 Bürgermeister von Ell demissionierte]. In: Tageblatt, nº 84 (11.04.1975), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>
* 1975 - ...: Robert Roder<ref>[https://persist.lu/ark:70795/3p309wq9dt/pages/7/articles/DIVL1035 Ell : Robert Roder neuer Bürgermeister.] In: Tageblatt, nº 269 (21.11.1975), p. Seite 7 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>
*...
*... - 2017: Joseph Thill
* 2017 - 2023: Armand Schuh<ref>Nadine Schartz: [https://web.archive.org/web/20230428085413/https://www.wort.lu/de/lokales/vier-buergermeister-aus-majorzgemeinden-treten-nicht-mehr-an-64490506de135b9236d2e007 "Vier Bürgermeister aus Majorzgemeinden treten nicht mehr an."] wort.lu [w+], 28.04.2023.</ref>
* zanter 2023: Henri Rasqué
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Ell ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Ecole de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
== Stroossennimm an der Gemeng ==
Den 13. Februar 2006 huet de Gemengerot decidéiert, alle Stroossen an der Gemeng e [[lëtzebuergesch]]en Numm ze ginn. Zanter dem [[1. Mee]] [[2006]] un hunn all d'Stroossen e lëtzebuergeschen [[Odonymie|Odonym]], woubäi déi lokal Schreifweis vun den Uertschafte bäibehale gouf (z. B. ''Beekerich'', amplaz vu ''Biekerech'').
*Beispiller<ref>{{Citation|URL=https://www.services-publics.lu/caclr/street_search.action|Titel=Registre national des adresses|Gekuckt=02.08.2020|Datum=|Editeur=services-publics.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Uertschaft
!neien Numm
!alen Numm
|-
|Uewerkolpech
|Aline an Emile Mayrischstrooss
|Rue Aline et Emile Mayrisch
|-
|Ell
|An de Wisen
|Rue des Prés
|-
|Ell
|Areler Strooss
|Route d'Arlon
|-
|Ell
|Beekericher Strooss
|Rue de Beckerich
|-
|Nidderkolpech
|Eller Strooss
|Rue d'Ell
|-
|Nidderkolpech
|Grendeler Strooss
|Rue de Grendel
|-
|Rued
|Haaptstrooss
|Rue Principale
|-
|Kleng Elchert
|Héiltzer Strooss
|Route de Holtz
|-
|Rued
|Hueschterter Strooss
|Rue de Hostert
|-
|Ell
|Knuppebierg
|Rue de Colpach-Haut
|-
|Ell
|Nojener Strooss
|Rue de Nagem
|-
|Kleng Elchert
|Noutemer Strooss
|Rue de Nothomb
|-
|Nidderkolpech
|Uewerkoulbicher Strooss
|Rue de Colpach-Haut
|-
|Nidderkolpech
|Uewerpallener Strooss
|Rue d'Oberpallen
|}
== Literatur ==
*S. Berbeć. Approche typologique de l'architecture rurale au grand-duché de Luxembourg. Publications nationales. Ministère des affaires culturelles. 169 S. ISBN 2-87984-002-3. (Cf. Ell S. 121-156).
== Kuckt och ==
* [[Kierch Ell|Kierch vun Ell]]
* [[Schlass Ell]]
* [[Schlass Kolpech]]
* [[Park vum Schlass Kolpech]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Ell (Luxembourg)|Ell}}
* [http://www.ell.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Ell]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/ell D'Gemeng Ell op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}
[[Kategorie:Gemeng Ell| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ell]]
[[Kategorie:Kanton Réiden]]
ngjm8ygy20yh4271tqrdngpbxuwx5e4
Gemeng Ettelbréck
0
72569
2681260
2661934
2026-06-09T12:38:26Z
GilPe
14980
/* Wopen */ +Ref
2681260
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Ettelbruck
| Numm (Däitsch) = Ettelbrück
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ettelbréck}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|50|47|N|06|05|57|O}}
}}
[[Fichier:Church in Ettelbruck Luxembourg.jpg|thumb|260px|Kierch]]
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]] an ass se no der [[Ettelbréck|Uertschaft mam selwechten Numm]] benannt.
Ettelbréck bilt, zesumme mat de Gemenge [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]], [[Gemeng Dikrech|Dikrech]], [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]], [[Gemeng Schieren|Schieren]] a [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] den Zentrum vun der [[Nordstad]].
== Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>==
* [[Ettelbréck]]
* [[Grenzen]] (''Grentzingen'')
* [[Waarken]]
== Geographie ==
Ettelbréck läit op enger Héicht vun 199 Meter ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Duerch d'Uertschaft Ettelbréck fléissen d'[[Uelzecht]] an d'[[Waark]]. Den déifste Punkt ass nieft ''Déifert'' am ''All'' op 191,5 m do wou d'Uelzecht an d'[[Sauer]] leeft.
Déi héchst Plaz ass um westlechsten Eck vun Ettelbréck am ''Wald'' nieft dem [[CR345]] op der Grenz mat der [[Gemeng Feelen]] tëscht dem ''Kräizwee'' an der ''Useldéngerfréin'' op enger Héicht vun 386 m.
==Geschicht==
Zu der Gemeng Ettelbréck hu bis den 30. Juni 1850 och nach follgend Uertschafte gehéiert: [[Schieren]], [[Biertreng]], [[Colmer Bréck]], [[Matgeshaff]], [[Schierenerhaff]], [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Angelduerf]] a [[Bierden]]. Den 1. Juli 1850 (Gesetz vum 22. Januar 1850) goufen d'Gemenge [[Gemeng Schieren|Schieren]] an [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] geschaaft.
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:10000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:1681
bar:1871 from:0 till:3401
bar:1910 from:0 till:4173
bar:1922 from:0 till:4019
bar:1935 from:0 till:4606
bar:1947 from:0 till:4452
bar:1960 from:0 till:5101
bar:1970 from:0 till:5990
bar:1981 from:0 till:6454
bar:1991 from:0 till:6552
bar:2001 from:0 till:7344
bar:2011 from:0 till:7837
bar:2021 from:0 till:9246
PlotData=
bar:1821 at: 1681 fontsize:S text:1.681 shift:(-14,5)
bar:1871 at: 3401 fontsize:S text:3.401 shift:(-14,5)
bar:1910 at: 4173 fontsize:S text:4.173 shift:(-14,5)
bar:1922 at: 4019 fontsize:S text:4.019 shift:(-14,5)
bar:1935 at: 4606 fontsize:S text:4.606 shift:(-14,5)
bar:1947 at: 4452 fontsize:S text:4.452 shift:(-14,5)
bar:1960 at: 5101 fontsize:S text:5.101 shift:(-14,5)
bar:1970 at: 5990 fontsize:S text:5.990 shift:(-14,5)
bar:1981 at: 6454 fontsize:S text:6.454 shift:(-14,5)
bar:1991 at: 6552 fontsize:S text:6.552 shift:(-14,5)
bar:2001 at: 7344 fontsize:S text:7.344 shift:(-14,5)
bar:2011 at: 7837 fontsize:S text:7.837 shift:(-14,5)
bar:2021 at: 9246 fontsize:S text:9.246 shift:(-14,5)
</timeline>
<noinclude>
{{small|Source: [https://statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableViewHTML.aspx?ReportId=12861&IF_Language=fra&MainTheme=2&FldrName=1&RFPath=16340#WDS_table_summary STATEC]}}
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 101}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1953/03/24/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 24 mars 1953 autorisant les changements à apporter aux armoiries de la Ville d'Ettelbruck|Gekuckt=09.06.2026|Datum=24.03.1953|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>:<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}}
|}
==Politik==
De [[Gemengerot]] vun Ettelbréck gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
'''Zesummesetzung'''
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|-
| 1999 || '''5''' || 3 || 1 || '''4'''
|-
| 2005 || '''6''' || 1 || 1 || '''5'''
|-
| 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''4'''
|-
| 2017 || '''5''' || 2 || 2 || '''4'''
|-
| 2023 || '''5''' || 2 || 1 || '''5'''
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
=== Buergermeeschteren ===
*1836 - 1841: [[Guillaume Herckmans]]
*1845 - 1848: [[Pierre Schmit]]
* 1851 - 1854: [[Jean-Pierre Salentiny]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160305044640/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1851/0011/a011.pdf Memorial N° 11 vun 1851] mam Arrêté royal grand-ducal du 21 janvier 1851, N° 59, portant nomination d'un bourgmestre.</ref>
*1855 - 1874: Jean-Pierre Schmit
*1874 - 1878: Théodore Mongenast
* 1879 - 1888: [[Gustave de Marie]]
* 1888 - 1905: [[Emil Salentiny]]
* 1905<ref>[http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-1905-12-fr-pdf.pdf Memorial A - N° 12 / 15 mars 1905.]</ref> - 1914: Gustave de Marie
* 1915: [[Nicolas Pierre Kunnen]]
* 1915 - 1934: [[Lucien Salentiny]]
*1935 - 1937: [[Michel Weber (Lokalpolitiker)|Michel Weber]]
*1937 - 1939: Albert Cloos
*1939 - 1941: [[Jean-Pierre Thill (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Thill]]
*1945 - 1950: Jean-Pierre Thill
*1950 - 1957: [[Marcel Wiser]]
*1958 - 1967: [[Léon Mischo]]
*1967 - 1975: [[Eugène Simon]]
* 1976 - 1998: [[Edouard Juncker]]
* 1998 - 2003: [[Pierre Kraus]]
* 2003 - 2023: [[Jean-Paul Schaaf]]
* ''zanter 2023: [[Bob Steichen]]''<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/bob-steichen-uebernimmt-in-ettelbrueck-das-buergermeisteramt-6486e7f1de135b9236d15886 Bob Steichen übernimmt in Ettelbrück das Bürgermeisteramt."] wort.lu [w+], 12.06.2023.</ref>
== Literatur ==
* Flies, Joseph: ''Ettelbrück, die Geschichte einer Landschaft'', 2274 Säiten, 1970, Imprimerie Saint-Paul
* ''100 Joer Ettelbréck'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] vum 6. Juni 2007, 36 S.
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Ettelbréck ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[CM-Nord]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[Syndicat intercommunal des communes de Diekirch, Erpeldange et Ettelbruck pour la construction et l'exploitation d'un hall de tennis|SIT]]
* [[SYVICOL]]
== Kuckt och ==
* [[Ettelbréck]]
* [[Stadhaus Ettelbréck]]
* [[Gare Ettelbréck]]
* [[Kierch Ettelbréck]]
* [[Nordstad]]
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Ettelbruck|Ettelbréck}}
* [http://www.ettelbruck.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Ettelbréck]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/ettelbruck D'Gemeng Ettelbréck op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.flickr.com/photos/10540/sets/72157602174917813/ Fotoe vun Ettelbréck]
* [http://www.ettelbrecker-musek.lu/ Säit vun der Ettelbrécker Musek]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1850/0018/#1850A0165A Gesetz iwwer d'Enstoe vun de Gemenge Schieren an Ierpeldeng] ''Loi du 22 janvier 1850,qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange''
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}}
[[Kategorie:Gemeng Ettelbréck| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]]
pb4m0ltexp57f4j3qrhwhs9qhkbf01j
Gemeng Groussbus
0
72770
2681362
2654301
2026-06-10T09:17:39Z
Mobby 12
60927
k
2681362
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Grosbous
| Numm (Däitsch) = Grosbous
| Koordinaten = {{coor dms|49|49|39|N|05|57|56|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' war bis den 31. August 2023 eng [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Gemeng]] am [[Kanton Réiden]]. Op den 1. Januar 2023 hat se 1.134 Awunner. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng war d'Uertschaft [[Groussbus]] vun där se och hiren Numm hat.
Si ass op den 1. September 2023 mat der [[Gemeng Wal]] zu der neier [[Gemeng Groussbus-Wal]] fusionnéiert.
== Uertschaften an der fréierer Gemeng ==
* [[Dellen]]
* [[Gréiwels]]
* [[Groussbus]]
* [[Léierhaff]]
== Geschicht ==
{{Kapitel Info feelt}}
===Fusioun===
2019 hunn d'Pläng vun enger Fusioun mat der [[Gemeng Wal]] ugefaangen. De 27. Juni 2021 gouf dofir an deenen zwou Gemengen e konsultative Referendum organiséiert<ref>John Lamberty: [https://www.wort.lu/de/lokales/2021-grosbous-und-wahl-hoffen-auf-ja-wort-der-buerger-5fec77b4de135b923604d497 "2021: Grosbous und Wahl hoffen auf Ja-Wort der Bürger."] wort.lu, 02.01.2021.</ref>. Zu Groussbus hu 70,42% vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt (zu Wal waren et der 62,25%)<ref>Marc Hoscheid, ''Bürgersegen für Gemeindehochzeit'', Luxemburger Wort 28.06.2021, S. 14</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/1745436.html|Titel=Groussbus a Wal: Majoritéit vun de Wieler huet fir eng Fusioun gestëmmt|Gekuckt=28.06.2021|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref><ref>''Groussbusser Buet,'' September 2021</ref>.
Déi nei Gemeng krut den Numm [[Gemeng Groussbus-Wal]], dat neit Gemengenhaus koum op Groussbus, an déi ëmgebaut a vergréissert al Schoul<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/grosbous-schule-wird-rathaus-61c16695de135b923660058b "Grosbous: Schule wird Rathaus."] wort.lu, 21.12.2021.</ref>.
De Gemengerot fir d'Fusiounsgemeng gouf scho bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gewielt.<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/definitives-ja-zur-fusion-zwischen-grosbous-und-wahl-6221ef98de135b9236ab8d42|Titel=Definitives Ja zur Fusion zwischen Grosbous und Wahl|Gekuckt=04.03.2022|Datum=04.03.2022|Wierk=Luxemburger Wort - Deutsche Ausgabe|Editeur=wort.lu|Sprooch=de|archivedate=2022-03-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220304140334/https://www.wort.lu/de/lokales/definitives-ja-zur-fusion-zwischen-grosbous-und-wahl-6221ef98de135b9236ab8d42}}</ref>
D'Fusioun vun der Gemeng Groussbus mat där vu Wal ass zanter dem 1. September 2023 a Kraaft.
===Entwécklung vun der Awunnerzuel an der fréierer Gemeng===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1200
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:40 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:595
bar:1871 from:0 till:724
bar:1910 from:0 till:656
bar:1922 from:0 till:634
bar:1935 from:0 till:522
bar:1947 from:0 till:593
bar:1960 from:0 till:497
bar:1970 from:0 till:460
bar:1981 from:0 till:577
bar:1991 from:0 till:623
bar:2001 from:0 till:727
bar:2011 from:0 till:878
bar:2021 from:0 till:1112
PlotData=
bar:1821 at: 595 fontsize:S text:595 shift:(-8,5)
bar:1871 at: 724 fontsize:S text:724 shift:(-8,5)
bar:1910 at: 656 fontsize:S text:656 shift:(-8,5)
bar:1922 at: 634 fontsize:S text:634 shift:(-8,5)
bar:1935 at: 522 fontsize:S text:522 shift:(-8,5)
bar:1947 at: 593 fontsize:S text:593 shift:(-8,5)
bar:1960 at: 497 fontsize:S text:497 shift:(-8,5)
bar:1970 at: 460 fontsize:S text:460 shift:(-8,5)
bar:1981 at: 577 fontsize:S text:577 shift:(-8,5)
bar:1991 at: 623 fontsize:S text:623 shift:(-8,5)
bar:2001 at: 727 fontsize:S text:727 shift:(-8,5)
bar:2011 at: 878 fontsize:S text:878 shift:(-8,5)
bar:2021 at: 1112 fontsize:S text:1.112 shift:(-8,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:<br>
''Ecartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quinte-feuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules, celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|}
==Politik==
===Buergermeeschtere vun der fréierer Gemeng Groussbus===
{{Kapitel Info feelt}}
...
* 1.1.1994 - 31.12.2005: Paul Bormann
* 1.1.2006 - November 2011: [[Nico Simon (Politiker)|Nico Simon]]
* November 2011 - Abrëll 2015: [[John Elsen]].
* Abrëll 2015 - Oktober 2017: [[Armand Olinger]]
* 2017 - 2023: [[Paul Engel]]
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Groussbus war Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Ecole de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.groussbus.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Groussbus]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/grosbous D'Gemeng Groussbus op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20090511004219/http://grosbous.lu/ Säit vum Syndicat d'Initiative Grosbous]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Groussbus]]
[[Kategorie:Gemeng Groussbus| ]]
a2vx2r2zxnjqvrp2biidlksm3dwobbj
Gemeng Waldbriedemes
0
72856
2681365
2666007
2026-06-10T09:26:12Z
Mobby 12
60927
/* Fusioun */ k
2681365
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Waldbredimus
| Numm (Däitsch) = Waldbredimus
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Waldbriedemes}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|33|25|N|06|17|15|O}}
}}
Déi fréier '''{{PAGENAME}}''' war eng [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Gemeng]] am [[Kanton Réimech]], déi op den 1. September 2023 mat der [[Gemeng Bous]] zu der [[Gemeng Bous-Waldbriedemes]] fusionéiert ass.
De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng war d'Uertschaft [[Waldbriedemes]], vun där se och hiren Numm hat.
== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der fréierer Gemeng<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/|Titel=Lëscht vun den Uertschaften a Lieu-diten zu Lëtzebuerg|Gekuckt=21.07.2020|Datum=|Editeur=CPLL - Conseil permanent de la langue luxembourgeoise|Sprooch=fr|Archiv-Datum=11.08.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/}}</ref> ==
=== Uertschaften ===
[[Ierseng]] - [[Réid]] - [[Trënteng]] - [[Waldbriedemes]]
=== Lieu-diten ===
[[Gondel (Waldbriedemes)|Gondel]] - [[Gondeler Millen]]
==Geographie==
== Geschicht ==
===Entwécklung vun der Awunnerzuel vun der fréierer Gemeng ===
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.6)
id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)
ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1400
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0
BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1821 text:1821
bar:1871 text:1871
bar:1910 text:1910
bar:1922 text:1922
bar:1935 text:1935
bar:1947 text:1947
bar:1960 text:1960
bar:1970 text:1970
bar:1981 text:1981
bar:1991 text:1991
bar:2001 text:2001
bar:2011 text:2011
bar:2021 text:2021
PlotData=
color:bar width:20 align:left
bar:1821 from:0 till:563
bar:1871 from:0 till:810
bar:1910 from:0 till:654
bar:1922 from:0 till:662
bar:1935 from:0 till:540
bar:1947 from:0 till:533
bar:1960 from:0 till:498
bar:1970 from:0 till:482
bar:1981 from:0 till:664
bar:1991 from:0 till:713
bar:2001 from:0 till:847
bar:2011 from:0 till:963
bar:2021 from:0 till:1274
PlotData=
bar:1821 at: 563 fontsize:S text:563 shift:(-8,5)
bar:1871 at: 810 fontsize:S text:810 shift:(-8,5)
bar:1910 at: 654 fontsize:S text:654 shift:(-8,5)
bar:1922 at: 662 fontsize:S text:662 shift:(-8,5)
bar:1935 at: 540 fontsize:S text:540 shift:(-8,5)
bar:1947 at: 533 fontsize:S text:533 shift:(-8,5)
bar:1960 at: 498 fontsize:S text:498 shift:(-8,5)
bar:1970 at: 482 fontsize:S text:482 shift:(-8,5)
bar:1981 at: 664 fontsize:S text:664 shift:(-8,5)
bar:1991 at: 713 fontsize:S text:713 shift:(-8,5)
bar:2001 at: 847 fontsize:S text:847 shift:(-8,5)
bar:2011 at: 963 fontsize:S text:963 shift:(-8,5)
bar:2021 at: 1274 fontsize:S text:1.274 shift:(-8,5)
</timeline>
{{Statec Awunner}}
==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gouf nom [[Majorzsystem]] gewielt.
=== Buergermeeschteren ===
{{div col|cols=2}}
* 1843 - 1849: [[Nicolas Spanier]]<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/12184w/pages/2/articles/DTL28 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 95, Zweites Blatt (24.04.1934), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>
* 1849 - 1861: Joh. Goergen
* 1861 - 1884: Nik. Elinger
* 1884 - 1885: Mathias Weydert
* 1885 - 1914: Heinrich Fischer
* 1915 - 1918: Henri Robert
* 1919 - 1920: Thédore Molling
* 1920 - 1932: Nikolaus Fisch<ref name=BMs/>
* 1932 - 1963: Auguste Kayl
* 1964 - 1969: Jos Hoss
* 1970 - 1975: Edmond Klensch
* 1976 - 1983: Jos Rennel (gestuerwe bei engem Accident)
* 1984 - 1991: Jos Gengler
* 1991 - 1999: Jos Ruppert (virgezunnen Neiwalen 1991)
* 2000 - 2004: John Rennel (Neibildung vum Schäfferot no engem Mësstrauensvott)
* 2004 - 2008: Jean Terens (Demissioun am Februar 2008)
* 2008 - 2020: [[Louis Oberhag]] (no den Neiwalen am September 2008; Récktrëtt Juni 2020<ref>[https://web.archive.org/web/20200627045947/https://www.wort.lu/de/lokales/waldbredimus-buergermeister-tritt-zurueck-5ef5dbe1da2cc1784e360674 "Waldbredimus: Bürgermeister tritt zurück."] wort.lu, 26. Juni 2020.</ref>)
* 2020 - 2023: [[Thomas Wolter]]
{{div col end}}
===Fusioun===
Zanter 2018 gouf et Pläng datt d'Gemeng Waldbriedemes mat [[Gemeng Bous|där vu Bous]] kéint fusionéieren. De Referendum dozou, deen den 3. Abrëll 2022 an den zwou Gemengen organiséiert gouf, ass positiv ausgaangen, mat 73,6 Prozent vun de Wieler zu Waldbriedemes, déi dofir gewielt hunn (zu Bous waren et der 56,8 Prozent)<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1892381.html "Gemenge Bous a Waldbriedemes: 'Jo' zur Fusioun."] rtl.lu 03.04.2022.</ref>. Dat fréiert Paschtoueschhaus vu Waldbriedemes soll déi nei Märei ginn.<ref>[https://web.archive.org/web/20210528123040/https://www.wort.lu/de/lokales/gemeindefusion-bous-und-waldbredimus-holen-buerger-ins-boot-60afba20de135b92369cf3f0 "Gemeindefusion: Bous und Waldbredimus holen Bürger ins Boot."] wort.lu, 28.05.2021</ref>. Eng Zäitche waren och d'Gemenge [[Gemeng Réimech|Réimech]] a [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] intresséiert, fir bei där Fusioun matzemaachen;<ref>[https://web.archive.org/web/20220815102820/https://www.wort.lu/de/lokales/remich-steigt-in-gespraeche-zu-mega-fusion-ein-5bf7e643182b657ad3b9a32d "Remich steigt in Gespräche zu "Mega-Fusion" ein."] wort.lu, 23.11.2018.</ref> doraus ass awer näischt ginn.
{{Méi Info 1|Gemeng Bous-Waldbriedemes}}
<gallery>
Fichier:Bous locator map.png|Bous…
Fichier:Waldbredimus locator map.png|a Waldbriedemes…
Fichier:Map Bous-Waldbredimus.png|fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes.
</gallery>
==Wopen==
{| class="wikitable" width="100%"
|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100 px]]|| Beschreiwung:<br>''d'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|}
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Waldbriedemes war Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=7}}
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau dans la région de l'Est|SIDERE]]
* [[SIDEST]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
==Jumelagen==
* [[Hrušky]] {{CZE}}
== Kuckeswäertes ==
== Veräiner ==
* De ''Gesangveräin Caecilia Waldbriedemes'' e renge Kierchechouer, deen den 10. Februar 1903 gegrënnt gouf.
* ''Eng nei Uergel fir an d'Kierch vu Waldbriedemes a.s.b.l.''.
* D'''Chorale St. Cécile Trënteng'' e renge Kierchechouer
* D'Trëntenger Musek
== Gemengeblat ==
D'Gemengeblat vu Waldbriedemes huet ''Nouvellen aus eiser Gemeng'' geheescht<ref>{{Citation|URL=http://www.waldbredimus.lu/FRAMEpage01.html |Titel=PDF |Gekuckt=23.01.2010 |Archiv-Datum=10.05.2010 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20100510104947/http://www.waldbredimus.lu/FRAMEpage01.html }}</ref>.
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemeng Waldbriedemes| ]]
[[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Waldbriedemes]]
kop9ncuwatf0wm5rwo26jayy338dgqh
Létricourt
0
77473
2681379
2530508
2026-06-10T10:38:44Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681379
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Létricourt
| Wopen = Blason Létricourt 54.svg
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Nanzeg|Nanzeg]]
| Kanton = [[Canton d'Entre Seille et Meurthe|Entre Seille et Meurthe]]
| Insee = 54313
| Plz = 54610
| Koordinaten = {{coor dms|48|52|35|N|06|17|45|O}}
| Fläch = 738
| Bevëlkerung = 179
| Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
}}
'''Létricourt''' ass eng [[Gemeng (Frankräich)|franséisch Gemeng]] am [[Lëscht vun de franséischen Departementer|Departement]] [[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
{{DEFAULTSORT:Letricourt}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Nanzeg]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Nanzeg]]
[[Kategorie:Uertschaften op der Seille]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
e3iq02o4rg4s6w8852q1e1axbkvlto1
Repaix
0
77505
2681383
2047636
2026-06-10T10:43:30Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681383
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Repaix
| Wopen = Blason Repaix 54.svg
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54458
| Plz = 54450
| Koordinaten = {{coor dms|48|36|31|N|06|50|01|O}}
| Fläch = 486
| Bevëlkerung = 82
| Bevëlkerungsdatum = [[2007]]
}}
'''Repaix''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
[[Fichier:Repaix eoliennes.JPG|thumb|left|Wandmillen zu Repaix]]
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
9qhxhu40wbt1qo4v4e25icpc39rqz48
Flin
0
77515
2681373
2665041
2026-06-10T10:31:28Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681373
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Flin
| Wopen = Blason Flin 54.svg
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54199
| Plz = 54122
| Koordinaten = {{coor dms|48|29|54|N|06|39|20|O}}
| Fläch = 1.164
| Bevëlkerung = {{wikidata|property|linked|P1082}}
| Bevëlkerungsdatum = {{wikidata|qualifier|P1082|P585}}
}}
'''Flin''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]] am Dall vun der [[Meurthe (Floss)|Meurthe]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
bptu16welhzwe7o49chqvrsngc2egw4
Laneuveville-aux-Bois
0
77695
2681381
2530470
2026-06-10T10:41:15Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681381
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Laneuveville-aux-Bois
| Wopen = Blason Laneuveville-aux-Bois 54.svg
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54297
| Plz = 54370
| Koordinaten = {{coor dms|48|36|43|N|06|39|03|O}}
| Fläch = 1.904
| Bevëlkerung = 310
| Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
}}
'''Laneuveville-aux-Bois''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
qpn1lxecb23xbf4sielmpbzob1711qa
Leintrey
0
78127
2681380
2530494
2026-06-10T10:40:32Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681380
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Leintrey
| Wopen = Blason ville fr Leintrey (Meurthe-et-Moselle).svg
| Bild = Leintrey (M-et-M) mairie.jpg
| Bildtext =
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54308
| Plz = 54450
| Koordinaten = {{coor dms|48|37|28|N|06|44|19|O}}
| Fläch = 1.544
| Bevëlkerung = 152
| Bevëlkerungsdatum = [[2007]]
}}
'''Leintrey''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
h3k5fx4k31cct207jl2fkzxqybuxj5m
Remoncourt (Meurthe-et-Moselle)
0
78132
2681384
2047633
2026-06-10T10:43:46Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681384
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Remoncourt
| Wopen =
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54457
| Plz = 54370
| Koordinaten = {{coor dms|48|39|36|N|06|44|14|O}}
| Fläch = 668
| Bevëlkerung = 35
| Bevëlkerungsdatum = [[2007]]
}}
'''Remoncourt''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
dvof6o58ohaszggn88jkm91aqwo8ta2
Fenneviller
0
78169
2681374
2664921
2026-06-10T10:31:49Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681374
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Fenneviller
| Bild = Mairie de Fenneviller.jpg
| Bildtext = D'Gemeng vu Fenneviller
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54191
| Plz = 54540
| Koordinaten = {{coor dms|48|29|16|N|06|52|56|O}}
| Fläch = 299
| Bevëlkerung = {{wikidata|property|linked|P1082}}
| Bevëlkerungsdatum = {{wikidata|qualifier|P1082|P585}}
}}
'''Fenneviller''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
m730x56mqrdi8if7ndocbwqo1f5jnju
Pexonne
0
78172
2681388
2047543
2026-06-10T10:53:11Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681388
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Pexonne
| Bild = Pexonne 54540.jpg
| Bildtext = Vue an d'Uertschaft
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54423
| Plz = 54540
| Koordinaten = {{coor dms|48|29|02|N|06|52|39|O}}
| Fläch = 1.343
| Bevëlkerung = 410
| Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
}}
'''Pexonne''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
5hc3o0wpg55ngd23o4zce2g2mbd98ps
Pierre-Percée
0
78173
2681387
2341737
2026-06-10T10:47:41Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681387
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzGeoFR}}
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Pierre-Percée
| Bild = Village-de-Pierre-Percée-vu-depuis-le-château.jpg
| Bildtext = Pierre-Percée vum Schlass aus gesinn
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54427
| Plz = 54540
| Koordinaten = {{coor dms|48|28|10|N|06|55|59|O}}
| Fläch = 993
| Bevëlkerung = 95
| Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
}}
'''Pierre-Percée''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Touristesch Gemengen a Frankräich]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
s1jgkzwcpjzqb35bjy0imnvg2xt7hzo
Sainte-Pôle
0
78176
2681382
2047841
2026-06-10T10:43:15Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681382
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Sainte-Pôle
| Bild = Eglise st pôle.JPG
| Bildtext = D'Kierch
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Lunéville|Lunéville]]
| Kanton = {{C Baccarat}}
| Insee = 54484
| Plz = 54540
| Koordinaten = {{coor dms|48|30|38|N|06|49|30|O}}
| Fläch = 569
| Bevëlkerung = 178
| Bevëlkerungsdatum = [[1999]]
}}
'''Sainte-Pôle''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Lunéville]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
lpxmyjd2jcidlhlex3q63jwnywnzupv
Schabloun:Parc Housen
10
88367
2681288
2173468
2026-06-09T18:10:04Z
Kontributor 2K
59124
1x fichier renommé
2681288
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|20px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|20px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|20px]] [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Parc Housen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Parc Housen]]
4gkral5v5q9wvdx5vz9itj9sl20utss
Jean Regenwetter
0
96093
2681289
2681114
2026-06-09T18:24:46Z
Puscas
735
k
2681289
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Jean Regenwetter''', gebuer den [[2. Februar]] [[1943]] zu [[Péiteng]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gewerkschaft]]ler ([[Lëtzebuerger Aarbechter Verband|LAV]] / [[Onofhängege Gewerkschaftsbond Lëtzebuerg|OGB-L]]), [[Politiker]] ([[LSAP]]) a Sportverantwortlechen ([[Fédération du sport cycliste luxembourgeois|FSCL]]).
== Liewen a Karriär ==
De Jean Regenwetter staamt aus enger Aarbechterfamill. Säi Papp war Schräinergesell zu Péiteng. Hien huet an der Léierbud vun der [[Hauts-fourneaux et aciéries de Differdange, St-Ingbert, Rumelange|Hadir]] Maschinneschlesser-Ajusteur geléiert a bis kuerz nom obligatoreschen [[Lëtzebuerger Arméi|Arméisdéngscht]] an deem Beruff geschafft.
Gewerkschaftlech aktiv, gouf hien 1963 haaptamtlechen Sekretär beim Lëtzebuerger Aarbechter Verband (LAV, méi spéit OGB-L) zu [[Déifferdeng]] a koum 1966 an d'Zentral vum LAV op [[Esch-Uelzecht]]. Als Member vum Haaptvirstand an vun der Exekutiv, war hien zoustänneg fir Jugendbildung an Ëffentlechkeetsaarbecht.<ref>{{Citation|URL=https://ogbl.lu|Titel=Gewerkschaft|Gekuckt=2026-06-06|Auteur=|Datum=|Wierk=|Sprooch=lb}}</ref>
1965 ass hien an d'LSAP agetrueden, wou en zanterhier Member ass.
Den 1. Mee 1977 gouf hien éischten Direkter vun der [[Aarbechterkummer]], eng vun de Virgängerorganisatioune vun der ''[[Chambre des salariés Luxembourg|Chambre des salariés]]''.
1975 ass en als jéngste [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Gemengeconseiller]] zu Esch vum deemolege Buergermeeschter, dem [[Arthur Useldinger]], vereedegt ginn. Hien ass 1978 op [[Monnerech]] geplënnert, wou hie vun 1979 bis 1999 am [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengerot]] war.
Bei de [[Chamberwale vum 26. Mee 1974]] gouf hien zum [[Deputéierten]], och als Jéngsten, gewielt. Hie war an der [[Chamber]] bis 1999. Als Gewerkschaftler louch him d'Gesellschafts- d'Sozial- an d'Wirtschaftspolitik virun allem um Häerz, besonnesch an den 1970er Joren, wou et ëm d'[[Siderurgie zu Lëtzebuerg#Stolkris_an_Neiorientéierung|Ëmstrukturéierung vun der Eisen- a Stolindustrie]], ëm Rentegerechtegkeet, ëm Chancëgläichheet an der Schoul an am Gesondheetswiesen gaangen ass. Vu 25 Joer an der Chamber, war en 20 Joer laang President vun den Sozial-, Aarbechts- a Gesondheetskommissiounen.
Hie war als President oder Rapporter weesentlech un deene Gesetzer bedeelegt, déi an där Period d'Sozialgeschicht beaflosst hunn:
*Aféierung vum Modell [[Tripartite]] a Restrukturéierung vum Stolsecteur;
*Harmonisatioun an Uniformisatioun vun de [[Pensiounssysteem zu Lëtzebuerg|Pensiounsregimmer]];
*Preretraite;
*Upassung vun alle Léin, Gehälter a Pensiounen un den [[Index vun de Konsumpräisser|Index]];
*Ajustement vun de Renten;
*Uniformisatioun vun de Leeschtungen an de Beiträg bei der Krankekeess;
*Aféierung vun der Behënnertenzoulag;
*Aféierung vun der [[Fleegeversécherung]];
*Bekämpfung vun der Aarmut duerch e [[garantéiert Mindestakommes]].
De Jean Regenwetter ass konsequent agetratt fir e Rentesystem mat de selwechte Beiträg an de selwechte Leeschtungen, egal wou ee schafft. Hien huet och keen Heel aus senger Iwwerzeegung fir d'[[Trennung vu Kierch a Staat]] gemaach an huet dat an der Chamber an am [[Tageblatt]] vertratt, wou hien e reegelméissegen Mataarbechter war an, ënner anerem, politesch Leitartikelen geschriwwen huet.
Vun 1989 bis 1992 war hie Lëtzebuerger Vertrieder am [[Europarot]] zu [[Stroossbuerg]]; vun 1992 bis 1995 respektiv 1997 bis 1999 Lëtzebuerger Stellvertrieder an deem internationale Gremium.
Vun 1996 bis 2001 war e President vun der [[Flamma|FLAMMA]] asbl.
De Jean Regenwetter gouf 1960 zu [[Dippech]] Junior-Landesmeeschter (16-18 Joer) am Vëlossport op der Strooss, an hie war vun 1998 bis 2016 President vun der [[Fédération du sport cycliste luxembourgeois|Lëtzebuerger Vëlosfederatioun]] (FSCL). Leider war et him, ënnert senger Presidentschaft, net gegonnt, datt de Vëlossport de laang versprachene [[Vëlodrom Munneref|Vëlodrom]] krut. Hie wollt de Vëlodrom onbedéngt als Vëlosschoul fir déi Jonk, mä och als Méiglechkeet fir d'[[Olympesch Sportaarten|olympesch Disziplin]] ''Vëlo op der Pist'' ze praktizéieren an doduerch eventuell un den [[Olympesch Spiller|olympesche Spiller]] deelzehuelen. Hie war och ee vun de schäerfste Kritiker vun der [[Union cycliste internationale]] (UCI). En huet sech mam deemolege President vun der UCI, [[Pat MCQuaid]], ugeluecht, well en der UCI virgeworf huet wéineg, wa net näischt, am Kampf géint den [[Doping]], besonnesch an der Affär ''[[Lance Armstrong]],'' ze ënnerhuelen.
De Jean Regenwetter ass bestuet a Papp vun zwou Duechteren, d'[[Mylène Regenwetter]] an d' [[Peggy Regenwetter]].
== Gielercher ==
* {{OMGLGO| (Promotioun 1999)<ref>[http://www.legilux.public.lu/adm/b/archives/1999/0058/b058.pdf Memorial B n° 58 vun 1999 mat der Lëscht vun de Leit déi 1999 eng national Auszeechnung kritt hunn] Op der Säit 1149 vun deem Memorial steet 'Promotion 1999' wärend op der Säit 1150 'Promotion 1998' steet. 1999 ass wuel richteg wëll de Memorial op den 1. Dezember 1999 datéiert ass.</ref>}}
{{Referenzen}}
*https://www.chd.lu > Jean Regenwetter (gekuckt de 06.06.2026)
*https://www.fscl.lu/actualité/nouveau-president (gekuckt de 06.06.2026)
*https://pace.coe.int/fr/members/2846/regenwetter (gekuckt de 06.06.2026)
* ''100 Joer fräi Gewekschaften 1916-2016''. Editions Le Phare, 2026 ISBN 978-99959-940-9-9 (gekuckt de 06.06.2026){{DEFAULTSORT:Regenwetter Jean}}
[[Kategorie:Gebuer 1943]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Gewerkschaftler]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Grand-Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
1igj1kxuea27rzahqm99imt8l7gtlvh
Sunrise (Teleskop)
0
103292
2681319
2666570
2026-06-10T06:02:59Z
Pikarl
43156
Bild bäigefüügt
2681319
wikitext
text/x-wiki
[[File:Sunrise-telescope.jpg|thumb|Sonnenteleskop, ausgestallt am Max-Planck-Institut fir Sonnesystemfuerschung zu Göttingen]]
'''Sunrise''' ass e [[ballon]]gedroene [[Spigelteleskop]] fir d'[[Sonnenteleskop|Sonnenobservatioun]]. Et huet e liichte Spigelsystem aus Zerodur mat enger [[Apertur (Optik)|Apertur]] vun engem Meter. Mat engem [[Gasballon|Heliumballon]] ass dat 1,8 Tonne schwéiert Teleskop op 36 Kilometer Héicht bruecht ginn, woumat Observatioune am UV-Beräich [[Atmosphärescht Fënster|ongehënnert duerch d'Atmosphär]] méiglech sinn.
== Virdeeler ==
SUNRISE bitt eng Rei vu Virdeeler:
* De [[Seeing]] ass duerch d'Observatiounshéicht iwwer den [[Turbulent Stréimung|turbulente]] Loftschichten praktesch net do
* Wärend der ganzer Missioun kënne Sonnenobservatioune gemaach ginn, well zu där Joreszäit an deene [[Geographesch Breet|Breeten]] d'Sonn net ënnergeet (kuckt och [[Mëtternuetssonn]])
* De Polarwand liwwert eng fräi Undriffsenergie
== Technesch Detailer ==
Den Teleskop schafft mat enger Wénkelopléisung vun 0,05 [[Bousekonn]]e. D'Uewerfläch vun der Sonn an d'Verdeelung vun hire Magnéitfelder gëtt mat enger raimlecher Opléisung vu 35 Kilometer pro Pixel an enger zäitlecher Opléisung vu 5 s gemooss.
Dofir gi gläichzäiteg dräi Instrumenter (UV-Bildsensor, Magnéitogramm a Polarisatiounsspektrometer) gebraucht. Et handelt sech ëm dat gréisst Sonnenteleskop, dat jee d'Äerd verlooss huet.<ref name="MPGPm090608">[http://www.mpg.de/bilderBerichteDokumente/dokumentation/pressemitteilungen/2009/pressemitteilung200906081/index.html SUNRISE schwebt der Sonne entgegen.] Aus: MAX-PLANCK-GESELLSCHAFT Presseinformation, [[8. Juni]] [[2009]]. ISSN 0170-4656.</ref>
D'Ausriichtung fir déi gewënscht Richtung geschitt wéi beim [[Hubble-Weltraumteleskop#Technesch Beschreiwung|Hubble-Weltraumteleskop]] duerch e puer [[Reaktiounsrad|Reaktiounsrieder]]. Am Uschloss dorun iwwerhëlt en [[Inertierad]] d'Lagestabiliséierung.
== Missioun ==
Eng éischt Testfaart vu Sunrise I am Hierscht [[2007]] war schonn erfollegräich. De Start fir déi éischt Faart war den [[8. Juni]] [[2009]] um 8:27 Auer vun der Weltraumbasis [[Esrange]] zu [[Kiruna]], [[Schweden]]. An de follgende fënnef Deeg gouf d'System vum Polarwand iwwer den [[Nordatlantik]] a [[Grönland]] bis no Nord[[kanada]] gedriwwen.<ref name="MPGPm090608" /> D'Landung war de [[14. Juni]] [[2009]] um 1:45 Auer op der Insel [[Somerset Island (Kanada)|Somerset]] an der Kanadescher Provënz [[Nunavut]].
De Start vu Sunrise II war den [[12. Juni]] [[2013]] um 7:30 Auer op der Weltraumbasis Esrange zu Kiruna, Schweden.
Sunrise III ass eng éischte Kéier den [[10. Juli]] [[2022]] gestart. Dës Missioun gouf awer kuerz nom Ofhéiwe vum Ballon ënnerbrach well den Teleskop sech wéinst technesche Problemer net ausriichte gelooss huet<ref>[https://www.heise.de/news/Sunrise-III-Flug-des-Sonnenobservatoriums-kurz-nach-Start-abgebrochen-7167956.html Flug-des-Sonnenobservatoriums-kurz-nach-Start-abgebrochen]</ref>.
Sunrise III ass den [[10. Juli]] [[2024]] ëm 6:24 Auer eng zweet Kéier vum [[Esrange]] Space Center bei [[Kiruna]] a [[Schweden]] gestart<ref>[https://www.mps.mpg.de/erfolgreicher-start-fuer-sunrise-iii Erfolgreicher Start für Sunrise III]</ref>. Op enger Héicht vun ca. 35 km ass en iwwer den [[Atlantik]], [[Island]] an de Süde vu [[Grönland]] weider iwwer déi kanadesch Nordwest-Territoire gedriwwe ginn, wou en de [[16. Juli]], no engem Flug vu 6 Deeg, 14 Stonnen a 46 Minutten kontrolléiert un engem Fallschierm tëschent dem [[Mackenzie River]] an dem [[Great Bear Lake]] gelant ass<ref>[https://www.mps.mpg.de/sunrise-iii-datenspeicher-geborgen Sunrise III: Datenspeicher geborgen]</ref>. U Bord hunn déi 3 Instrumenter SUSI ('''S'''unrise '''U'''V '''S'''pectro-Polarimeter & '''I'''mager [UV-Beräich 310-420 Nanometer] vum [[Max-Planck-Institut fir Sonnesystemfuerschung|MPS]]), TuMag ('''Tu'''nable '''Mag'''netograph [siichtbare Beräich 517 & 525 nm] vun engem spuenesche Consortium) a SCIP ('''S'''unrise '''C'''hromospheric '''I'''mager & '''P'''olarimeter [IR-Beräich 770 & 860 nm] vum [[National Astronomical Observatory of Japan|NAOJ]]) ca. 50 Millioune Biller opgeholl, wat ongeféier 240 TeraByte un Daten entsprécht, déi op [[SSD]] gespäichert goufen. Bedeelegt war, wéi och bei deene Sunrise-Missioune virdrun, de Lëtzebuerger [[Astrophysiker]] Dr. Alex Feller<ref>[https://www.mps.mpg.de/mitarbeiter/19657 Max-Planck-Institut für Sonnensystemforschung: Feller, Alex]</ref>, Wëssenschaftler um [[Max-Planck-Institut fir Sonnesystemfuerschung|MPS]] zu [[Göttingen]].
== Bedeelegt Institutiounen ==
D'Missioun gëtt vum [[Max-Planck-Institut fir Sonnesystemfuerschung]], kuerz [[Max-Planck-Institut fir Sonnesystemfuerschung|MPS]], zu [[Göttingen]] geleet.
Weider bedeelegt Instituter:<ref>[http://g-o.de/wissen-aktuell-10020-2009-06-09.html]</ref>
* [[Kiepenheuer-Institut fir Sonnephysik]] zu [[Freiburg im Breisgau]]
* [[High Altitude Observatory]] zu [[Boulder (Colorado)|Boulder]] am [[Colorado (Bundesstaat)|Colorado]] an den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]
* [[Instituto de Astrofisica de Canarias]] op [[Teneriffa]] a [[Spuenien]]
* [[Instituto de Astrofisica de Andalucía]] zu [[Granada]] a [[Spuenien]]
* [[National Astronomical Observatory of Japan]] a [[Japan]]
* [[Lockheed-Martin Solar and Astrophysics Laboratory]] zu [[Palo Alto]] a [[Kalifornien]] (USA)
* [[Columbia Scientific Ballooning Facility]] vun der [[NASA]]
* D'Weltraumbasis [[Esrange]] zu [[Kiruna]] a [[Schweden]]
De SUNRISE-Projet gëtt vum däitsche [[Bundesministerium für Wirtschaft und Technologie]] a vum [[Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt|Däitschen Zentrum fir Loft- a Raumfaart]], gefërdert.
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}
* [[Sonn]]
== Um Spaweck ==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20131217100125/http://star.mpae.gwdg.de/Sunrise/ Websäit]
* {{de}} [https://web.archive.org/web/20130615181339/http://www.mps.mpg.de/projects/sunrise/scienceblog/ Offizielle Missiouns-Blog]
* {{de}} [https://web.archive.org/web/20070702023728/http://star.mpae.gwdg.de/Sunrise/project/publicat/Intro_German_Talk.pdf Presentatioun] (PDF-Datei; 4,07 MB)
* {{en}} [http://www2.ucar.edu/news/sunrise-telescope-test-flight-2007-new-mexico-multimedia-gallery Bericht mat enger Rei vu Fotoe a Videoe]
* {{de}} [http://www.spiegel.de/wissenschaft/weltall/0,1518,629179,00.html Deutsche Forscher starten Sonnenteleskop "Sunrise"] bei [[Spiegel Online]]
* {{en}} https://www.mps.mpg.de/first-rays-of-sunlight-for-sunrise-iii-at-the-arctic-circle
* {{de}} [https://www.mps.mpg.de/7293576/Sunrise-III-Factsheet-DE.pdf Sunrise III – Ballonmission mit einzigartigem Blick auf die Sonne]
* {{de}} [https://www.mps.mpg.de/sonnenforschung/sunrise SUNRISE: ein ballongetragenes Sonnenobservatorium]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Sonn]]
[[Kategorie:Teleskopen]]
682gvzleuauszw4b4dzsbhyu7zfauf8
CORALIE-Spektrograph
0
113916
2681291
2627212
2026-06-09T19:55:58Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2681291
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}
De '''CORALIE'''-Spektrograph ass en [[Echellegitter|Echelle]] [[Spektrograph]] am Beräich vun der [[Astronomie]]. Dat [[naturwëssenschaft]]lecht Instrument gëtt zesumme mat engem [[Teleskop]] benotzt, fir [[Elektromagnéitesche Spektrum|Spektre]] vu [[Stär]]en auszemoossen a fir mam [[Doppler-Effekt]] extrasolar Planéite mat der ''radialer Vitessmethod'' z'entdecken.
Et gouf am Kader vum ''[https://web.archive.org/web/20200715185914/http://obswww.unige.ch/~udry/planet/coralie.html Southern Sky extrasolar Planet search Programme]'' um [[Leonhard-Euler-Teleskop]] am [[La-Silla-Observatoire]] am [[Chile]] installéiert.
Den [[ELODIE-Spektrograph]] war de Pendant vum ''[http://obswww.unige.ch/~udry/planet/elodie.html Northern Extrasolar Planet Search]'' Programm.
== Eegenschaften ==
Dat [[Liichtspektrum|spektraalt]] [[Opléisungsverméigen]] vun ''CORALIE'' zielt [[Spektrallinn|<math>R = {\lambda\over\Delta\lambda} = 50000</math>]] mat enger Zesummefaassung vu jee 3 [[Pixel]]en. Den [[CCD-Sensor|CCD-Detekter]] huet dobäi 2.000 × 2000 Pixel bei enger Pixelgréisst vu 15 [[Virsätz fir Moosseenheeten|µ]][[Meter|m]].
== Entdecke vu Planéite mam CORALIE ==
Fënnef [[Planéit]]e goufe bis elo duerch ''CORALIE'' entdeckt, [[Verifizéierung|verifizéiert]] mat aneren Observatiounsprogrammer.
{| class="toccolours sortable" border=1 cellspacing=0 cellpadding=2 align=center style="text-align:center; border-collapse:collapse; margin-left: 0; margin-right: auto;"
|- bgcolor="#a0b0ff"
! [[Planéit]]
! Datum vun der Publikatioun
|-
| [[Gliese 86 b]] || [[24. November]] [[1998]]
|-
| [[HD 75289 b]] || [[1999]]
|-
| [[HD 130322 b]] || 1999
|-
| [[HD 192263 b]] || 1999
|-
| [[GJ 3021 b]] || [[2000]]
|}
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}
* [[Lëscht vun Exoplanéiten]]
* [[ELODIE-Spektrograph]]
* [[SOPHIE-Spektrograph]]
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20060926165047/http://obswww.unige.ch/~udry/planet/planet.html The Geneva Extrasolar Planet Search Programmes]
{{Navigatioun Europäesche Südobservatoire}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Astronomesch Instrumenter]]
[[Kategorie:Planetologie]]
[[Kategorie:Exoplanéiten]]
jst7fnt2ktexfktsjijnm7mou9txwn3
Edouard Molitor (Diplomat)
0
122667
2681330
2533300
2026-06-10T07:44:12Z
Puscas
735
....
2681330
wikitext
text/x-wiki
{{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Diplomat Edouard Molitor|aner Leit mat deem selwechten Numm|Edouard Molitor}}
{{Infobox Biographie}}
Den '''Edouard Molitor''', gebuer de [[14. Februar]] [[1931]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an do gestuerwen den [[19. September]] [[2015]], war e lëtzebuergeschen Diplomat.<ref>Luxemburger Wort 2015, Nr. 220 (22. September), S. 40 (Doudesannonce).</ref>
Den Edouard Molitor huet zu [[Paräis]], [[Nanzeg]] a [[Grenobel]] Droit studéiert. Hien huet am Ufank als Affekot geschafft an dono am Ausseministère, als Chef vum Protokoll, als Diplomat zu Paräis an zu [[Bréissel]], als Ambassadeur am [[Vatikan]], zu [[Wien]], zu [[London]] an zu [[Roum]].<ref>Zenner 2015.</ref>
==Gielercher==
*[[File:UK Order St-Michael St-George ribbon.svg|60px]] Knight Commander am Order of St Michael and St George.
== Literatur ==
* [[Roby Zenner|Zenner, R.]], 2015. ''À la mémoire d'Edouard Molitor de Luxembourg.'' Luxemburger Wort 2015, Nr. 271 (20. November), S. 58.
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Molitor Edouard}}
[[Kategorie:Gebuer 1931]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2015]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Ambassadeuren]]
ef6s4791sqchmf98slzxqbdo4kk6a3a
Tommek
0
127169
2681293
2637405
2026-06-09T20:25:23Z
Zinneke
34
2681293
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Tommek''', eigentlech ''Tom Mersch''<ref name=revue>Revue (online): [https://web.archive.org/web/20160913063053/http://www.revue.lu/humor-a-wourecht/ ''Humor a Wourécht''] (gekuckt den 11. September 2016)</ref> an och bekannt als '''Peter Punchline''', ass e lëtzebuergesche [[Rap]]per vu [[Klierf]].<ref name=polska>YouTube-Video zu [https://www.youtube.com/watch?v=DccDDcQ9pEg ''POLSKA-LUXEMBURG'']</ref>
==Karriär==
Dem Tommek seng Mamm kënnt aus Polen.<ref name=polska/> Mat eelef Joer huet hien ugefaangen ze rappen, ufanks nach op [[Däitsch]], an zënter datt hie 16 Joer al ass op [[Lëtzebuergesch]].<ref name=journal>De Journal (online): [https://web.archive.org/web/20160925061925/http://www.journal.lu/top-navigation/article/gerappte-gerechens/ ''Gerappte Gerechens''] (13. Mäerz 2016)</ref>
2013 huet den Tommek zesumme mam John Wolter (Batteur vun [[The Disliked]]) seng éischt Single ''Mlimli & eng Mötsch!'' verëffentlecht. 2014 ass dunn d'Lidd ''#Yoloeffekt'' mam Tun Tonnar erauskomm. Dësen huet nieft dem Georges Leuck an dem John Wolter och als Beatmaker um Tommek sengem éischten Album ''Tëschent Humor a Wourécht'' (2015) matgeschafft.<ref name=revue/>
2015 huet hien als Reaktioun op den [[Medienhype|Hype]] ëm dem [[Bandana (Rapper)|Bandana]] säin Titel ''Squad'' d'Lidd ''Kee Bandana Diss'' verëffentlecht.
No der ''Tok Tok Tommek EP'' (2016) hat den Tommek Ufank 2020 Succès mam Lidd ''Ciao Ciao Liewer (Schëdden Outro)'', enger Satireversioun vum Gary Jules sengem Hit ''Mad World'', iwwer exzessiven Alkoholkonsum. Am Mee 2020 ass dem Tommek säin zweeten Album ''Wat Rap'' erauskomm, vun deem ënner anerem d'Lidder ''Hasta La Vista'' mam [[Ragga (Rapper)|Ragga]] a mam [[Turnup Tun]] a ''Candy'' ausgekoppelt goufen.
Den Tommek huet Mathematik op der [[Uni Lëtzebuerg]] studéiert<ref name=journal/> an hien ass Professer am [[Atert-Lycée]] zu [[Réiden]].
== Discographie ==
=== Album ===
* 2015: ''Tëschent Humor a Wourécht''
* 2020: ''Wat Rap''
=== EP ===
* 2016: ''Tok Tok Tommek EP''
=== Singelen ===
* 2013: ''Mlimli & eng Mötsch!'' (mam [[John Wolter (Rapper)|John Wolter]])
* 2014: ''#Yoloeffekt'' (mam [[Tun Tonnar]])
* 2015: ''Ma so!''
* 2015: ''Kee Bandana Diss''
* 2020: ''Ciao Ciao Liewer (Schëdden Outro)''
* 2020: ''Debil''
* 2020: ''Valhalla''
* 2020: ''Santa''
* 2020: ''Hasta La Vista''
== Um Spaweck ==
* Homepage: [https://web.archive.org/web/20160909195034/http://www.tommek.lu/ www.tommek.lu]
* Discographie vum Tommek op [https://rateyourmusic.com/artist/tommek Rate Your Music]
* Presenz op [https://www.facebook.com/tmklu Facebook], [https://soundcloud.com/tmklux Soundcloud] a [https://www.youtube.com/user/tmklux/videos YouTube]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Rapper]]
[[Kategorie:Gebuer (20. Joerhonnert)]]
[[Kategorie:Gebuer ?]]
i1mx5qkjk57wissger5iw3cpc7jbp68
Mamey
0
131298
2681378
2542532
2026-06-10T10:38:20Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681378
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Mamey
| Wopen = Blason Mamay 54.svg
| Bild =
| Bildtext =
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Toul|Toul]]
| Kanton = [[Canton du Nord-Toulois|Nord-Toulois]]
| Plz = 54470
| Insee = 54340
| Koordinaten = {{coor dms|48|52|44|N|05|57|35|O}}
| Fläch = 756
| Bevëlkerung = 343
| Bevëlkerungsdatum = [[2014]]
}}
'''Mamey''' ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
D'Uertschaft läit am [[Parc naturel régional de Lorraine]].
[[Fichier:Eglise Mamey.JPG|thumb|left|upright|D'Haupeschkiech]]
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun PNR Lorraine}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Toul]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Toul]]
[[Kategorie:Gemengen am Parc naturel régional de Lorraine]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1914-1918 kruten]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
4o7kzfkr14ovum40lbk5lu9t9swi4kg
Martincourt (Meurthe-et-Moselle)
0
131307
2681377
2542539
2026-06-10T10:38:03Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681377
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Martincourt
| Wopen = Blason Martincourt 54.svg
| Bild =
| Bildtext =
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Toul|Toul]]
| Kanton = [[Canton du Nord-Toulois|Nord-Toulois]]
| Plz = 54380
| Insee = 54355
| Koordinaten = {{coor dms|48|50|51|N|05|56|50|O}}
| Fläch = 1.066
| Bevëlkerung = 93
| Bevëlkerungsdatum = [[2014]]
}}
'''Martincourt''' ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
D'Uertschaft läit am [[Parc naturel régional de Lorraine]].
[[Fichier:Martincourt.jpg|thumb|left|Vue op d'Urtschaft]]
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun PNR Lorraine}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Toul]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Toul]]
[[Kategorie:Gemengen am Parc naturel régional de Lorraine]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
0xdysh6tre2xbfqbfua4kzatg46hxrr
Benotzer:Zinneke/Virbereedungen
2
133664
2681302
2664140
2026-06-09T21:58:25Z
Zinneke
34
/* Memo */
2681302
wikitext
text/x-wiki
==Artikelen==
=Memo=
* https://robertphilippart.eu/old/docs/biblio/dck-2015-articlephilippart.pdf Deputéiert Kanton Klierf, Philippart - fir Ergänzungen-
* '''[[:de:Wikipedia:WikiProjekt_Frauen/Frauen_in_Rot/Fehlende_Artikel_nach_Nationalität/Luxemburgerinnen]]''' - vill och 'rout' op lb: wiki:..
* '''[[:nl:Gebruiker:Ronn/Rétrospective]]''' - Kënschtlerbiographien, vum Gebruiker:Ron recherchéiert, déi drop waarden, iwwersat ze ginn.
* [[:de:Kategorie:Balduin von Luxemburg als Namensgeber]] (aka Balduin vun Tréier)
* [[:fr:Jean-Bernard Marlet]]
* [[:fr:Corps franc luxembourgeois]]
* [[:fr:Élections législatives luxembourgeoises de 1869|Chamberwale virun 1919, cf. fr]]
* [[:de:Müllverbrennungsanlage Leudelange]]
* [[:de:Adrienne Haan]]
* [[:en:Elena Nozdran]]
* [[:de:Inna Ganschow]]
* [[:en:Palais de la Cour de Justice]]
* [[:fr:Raphaël Liégeois]]
* [[:de:Luc Deitz]]
* [[:de:Nikolaus Nilles]]
* [[:en:Michel Le Flochmoan]]
* [https://www.aachen.lu/avlhistory/personen/biographien/papier_felix/ Felix Papier]
* [[Pierre-Joseph Boch]] a soss [[Famill Boch]] (cf [[:de:Familie von Boch]]
* [[:de:Brauerei Henri Funck]]
* [[Gommand-Prozess]]
* [[Putschvirwërf 1946]]
* [[:it:Suore di Nostra Signora del Monte Carmelo (Lussemburgo)]]
* [[Poudrerie de Kockelscheuer]] La Poudrerie à Kockelscheuer. Un siècle d’histore d’une société et d’un terroir industriel, Jean-Marie Majerus, Kockelscheuer, 2006
* [[:en:Tudor batteries]]
* [[:de:Schmalspurbahn Diedenhofen–Mondorf]]
* [[Action féminine]] a [[Foyer de la Femme]] (Q: Julia Harnoncourt: [https://minett-stories.lu/de/story/but-we-women-also-have-to-fight-hard Die Escher Frauenbewegungen der 1920er Jahre.] minett-stories.lu.)
* Volleksbildungsveräiner: J Maas: "[https://persist.lu/ark:70795/h19cn5brgh/pages/27/articles/DIVL190 Les Associations pour l'Education Populaire (1908-1918) Idéal démocratique et éducation populaire au début du siècle.] In: Galerie, 6. Jg., nº 4 (01.10.1988), p. 505.[Digitised by the National Library of Luxembourg, ]
* [[Grafkummer vu Kënzeg]]
'''Ausbauen'''
* [[Jean Mischo]] via [[:fr:Jean Mischo]]
* [[Nicolas Berger]] via [[:fr:Nicolas Berger]] an [[:nl:Nicolas Berger]]
* [[Georges Traus]] via https://www.revue-technique.lu/georges-traus/
* [[Lëtzebuerg op de Weltausstellungen]], via ''[https://bnl.public.lu/en/a-la-une/a-la-loupe/2021/le_luxembourg_et_les_expositions.html Le Luxembourg et les expositions universelles et internationales.]'' bnl.public.lu
* [[De l'Etat à la Nation. 150 Joer onofhängeg]] - Wéi et derzou koum, Rezeptioun, Ausbléck.
* [[Apartheid]] - volet Letzebuerg via https://www.wort.lu/politik/apartheid-luxemburger-bank-half-waffensanktionen-zu-umgehen/18646986.html
* [[:nl:Grootoosten_van_Luxemburg|Grand Orient de Luxembourg]] vun nl. iwwersetzen
509bazxls0flu0gn1dvghmohy3wy2ln
2026
0
137072
2681276
2681178
2026-06-09T15:36:33Z
Zinneke
34
2681276
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]].
== Evenementer ==
* {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus.
=== Europa ===
[[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]]
* {{1. Januar}}: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an.
* {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]].
* [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] kommen ëm 42 Leit ëm d'Liewen.
* [[21. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]].
* {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt.
* [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt.
* {{8. Mee}}: De [[Rumen Radew]] gëtt als neie Premierminister vu [[Bulgarien]] vereedegt, nodeems seng Partei [[Progressiivt Bulgarien]] den [[19. Abrëll]] déi virgezunne Parlamentswale mat 130 vun 240 Sëtz gewonnen hat.
* {{9. Mee}}: De [[Péter Magyar]] gëtt als neie Premierminister vun [[Ungarn]] vereedegt, nodeems seng [[TISZA]]-Partei den [[12. Abrëll]] bei de Parlamentswalen déi absolutt Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]] gewonnen hat.
* [[28. Mee]]: Nom Récktrëtt vun der [[ Evika Siliņa]], den 11. Mee, gëtt den [[Andris Kulbergs]] neie Premierminister a [[Lettland]].
* {{3. Juni}}: No de Parlamentswale vum [[24. Mäerz]] an [[Dänemark]] gëtt eng nei lénk-Mëtt Regierung aus véier Parteien ënner der [[Mette Frederiksen]] vereedegt.
==== Lëtzebuerg ====
=== Afrika ===
* {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] als Haaptstad of.
* [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt.
* [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt.
* [[12. Abrëll]]: Bei de Presidentschaftswalen am [[Benin]], gewënnt de [[Romuald Wadagni]] mat 94 % vun de Stëmmen; hie gëtt de [[24. Mee]] vereedegt.
=== Amerika ===
==== Nordamerika ====
==== Mëttel- a Südamerika ====
* {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht.
* [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] nei Staatspresident vum [[Peru]].
* [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vun [[Chile]] vereedegt.
* [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Peru]].
=== Asien ===
* {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zwee-drëttel Majoritéit gewonnen.
* [[15. Mäerz]]: An engem Referendum am [[Kasachstan]] gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl.
* {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt.
* {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert.
==== Arabesch Welt an Noen Osten ====
* {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]].
* [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung.
* [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht.
* [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]].
* [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt.
== Konscht a Kultur ==
=== Molerei ===
=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]] fir dem [[ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''.
* De [[Guy Helminger]] kritt de [[Batty-Weber-Präis]].
=== Musek ===
=== Kino ===
* ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]].
* ''[[Gëlle Palm]]'': [[ Cristian Mungiu]] fir ''[[Fjort]]''.
== Ekonomie ==
[[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]]
== Wëssenschaft an Technik ==
* [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd.
== Sport ==
* [[6. Februar|6.]] bis [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]].
* [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s).
== Gebuer ==
== Gestuerwen ==
{{Méi Biller
| direction = vertical
| width = 100
| Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg
| Text1 = Robert Goebbels
| Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg
| Text2 = Colette Flesch
| Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg
| Text3 = Lucien Weiler
| Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg
| Text4= Rita Süssmuth
| Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg
| Text5= Robert Duvall
| Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنهای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg
| Text6= Ali Khamenei
| Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg
| Text7= Chuck Norris
| Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg
| Text8= Mario Adorf
| Bild9= Nathalie Baye Cannes 2019.jpg
| Text9= Nathalie Baye
| Bild10 =
| Text10 =
}}
* {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur.
* [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin.
* [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner.
* [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur.
* [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
* 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler.
* [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin.
* {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller.
* < 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter.
* [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller.
* 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker.
* [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller.
* [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler.
* 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger.
* [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller.
* [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer.
* [[28. Februar]]: [[Mahmud Ahmadinedschad]], iranesche Politiker.
* 28. Februar: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker.
* {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller.
* {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller.
* {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger.
* [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog.
* [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller.
* [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler.
* [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker.
* [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker.
* {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur.
* {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller.
* [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin.
* [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.
* {{1. Mee}}: [[Gust Stefanetti]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{3. Mee}}: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin.
* [[12. Mee]]: [[Romuald Figuier]], franséische Sänger.
* [[14. Mee]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker an Dirigent.
* 14. Mee: [[Sophie Garel]], franséisch Sängerin a Fernseemoderatorin.
* [[15. Mee]]: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin.
* [[16. Mee]]: [[Raymond Sinnen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[21. Mee]]: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[23. Mee]]: [[Thérèse Liotard]], franséisch Schauspillerin.
* [[25. Mee]]: [[Sonny Rollins]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist.
* [[28. Mee]]: [[Abed Rabbo Mansur Hadi]], jemenittesche Generol a Politiker.
* [[29. Mee]]: [[Edgar Morin]], franséische Soziolog, Philosoph an Auteur.
* ≤4. Juni: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin.
* {{6. Juni}}: [[Alan Hale]], US-amerikaneschen Astronom.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
37so4qk9gt7t7f3s1dkt3f01zfvrlcw
Paulette Lenert
0
143480
2681296
2679519
2026-06-09T20:42:13Z
Zinneke
34
2681296
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
D''''Paulette Lenert''', gebuer den [[31. Mee]] [[1968]] an der [[Stad Lëtzebuerg]], ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] Verwaltungsbeamtin a Politikerin ([[LSAP]])<ref>Quell, wou net anescht uginn: [https://web.archive.org/web/20190123183017/https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/lenert-paulette/CV.html Biographie Paulette Lenert."] op gouvernement.lu, 2018-12-05.</ref>. Zanter den 8. Juni ass si Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]].<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
==Karriär==
D'Paulette Lenert huet hir Première (A-Sektioun, modern, 1987) am [[Athénée de Luxembourg|Stater Kolléisch]] gemaach an dono op der [[Universitéit Aix-Marseille III]] [[Droit]] studéiert. No hirer Maîtrise, 1991, huet si 1992 a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] e Master am europäeschen Droit zu [[London]] gemaach.
Si huet 1992 als [[Affekot]]in um Stater [[Barreau]] ugefaange mat schaffen. 1994 goung si bei de Justizministère, wou si Attachée gouf. 1997 gouf si [[Riichter]]in um [[Verwaltungsgeriicht]], a spéider Vizepresidentin vun deem Geriicht. Vun 2010 bis 2013 war si ''Premier conseiller de gouvernement'' am Delegéierte Ministère fir Solidarekonomie. Duerno gouf si Direktesch vun der ''Cellule de facilitation en matière d'urbanisme et d'environnement'' am [[Ministère d'État|Staatsministère]]. Dat selwecht Joer ass si Éischt Regierungsconseillère am Ministère vun der Fonction publique an der Verwaltungsreform ginn, vun deem se 2014 d'Gesamtkoordinatioun iwwerholl huet.
2017 gouf si zousätzlech Direktesch vum [[Institut national d'administration publique]].
D'Paulette Lenert war och vun 2011 bis 2013 am Verwaltungsrot vu [[Proactif]] a.s.b.l. a bis Enn 2018, vun der [[Initiativ Rëm Schaffen]] a.s.b.l.
De 5. Dezember 2018 gouf si als Ministesch fir Humanitär Hëllef a fir Konsumenteschutz an der [[Regierung Bettel-Schneider-Braz]] vereedegt. Nom Remaniement vum 4. Februar 2020 war si Gesondheetsministesch, Delegéiert Ministesch fir Sozialversécherung a Ministesch fir Konsumenteschutz. No engem weidere Remaniement gouf si zousätzlech Vizepremierministesch an der ewell [[Regierung Bettel-Lenert-Bausch|Bettel-Lenert-Bausch]] genannter Regierung.<ref>[https://www.wort.lu/de/politik/das-personalkarussell-dreht-61d3ffa9de135b92363810c4 "Das Personalkarrussel dreht sich."] wort.lu, 05.01.2022.</ref>
2023 huet si fir d'[[Chamberwale vum 8. Oktober 2023|Chamberwale]] kandidéiert a gouf fir d'LSAP am [[Walbezierk Osten|Osten]] an d'Chamber gewielt<ref>{{Citation|URL=http://elections.public.lu/fr/elections-legislatives/2023/resultats/circonscriptions/est.html|Titel=Résultats détaillés - Est|Gekuckt=10.10.2023|Wierk=elections.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
Am Mee 2026 huet si an der Chamber demissionéiert, fir eng fräi Plaz am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] unzehulen, Si gouf do den 8. Juni 2026 vereedegt.<ref name=ben/>
Zanter dem Januar 2019 ass d?Paulette Lenert Vizepresidentin vun der LSAP<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1295852.html "De Franz Fayot ass neien LSAP-President, Tom Jungen Generalsekretär ".] rtl.lu, 23.01.2019, 08:25:03.</ref>.
== Gielercher ==
* {{LHO| (Promotioun 2022)<ref>{{Citation|URL=https://www.virgule.lu/luxembourg/la-ministre-paulette-lenert-a-recu-la-legion-d-honneur/18044.html|Titel=La ministre Paulette Lenert a reçu la Légion d'honneur|Gekuckt=21.06.2023|Datum=21.06.2023|Wierk=virgule-online|Sprooch=fr|archivedate=2023-06-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230621092429/https://www.virgule.lu/luxembourg/la-ministre-paulette-lenert-a-recu-la-legion-d-honneur/18044.html}}</ref>}}
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20200326152632/https://www.wort.lu/de/politik/paulette-lenert-eine-ministerin-als-krisenmanagerin-5e7b6152da2cc1784e359d8a Paulette Lenert: Eine Ministerin als Krisenmanagerin] op wort.lu de 26. Mäerz 2020
* Martina Folscheid, [https://www.wort.lu/politik/paulette-lenert-ueber-burnout-covid-verlierer-und-hassbotschaften/41891293.html ''"Für sie bleibt man die Schuldige" Paulette Lenert über Burnout, Covid-Verlierer und Hassbotschafte. Ein persönlicher Rückblick der ehemaligen Gesundheitsministerin auf die Zeit der Pandemie und den Moment, in dem sie sich „wirklich allein“ fühlte.''], wort.lu (21.02.2025); Télécran 07/202
{{Autoritéitskontroll}}
{{Sozial Medien}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Lenert Paulette}}
[[Kategorie:Gebuer 1968]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]]
[[Kategorie:Gesondheetsministere vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Officier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
f083onhdb9mws8pnw3bp3lgiqn2cmui
2681328
2681296
2026-06-10T07:21:39Z
Puscas
735
....
2681328
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
D''''Paulette Lenert''', gebuer den [[31. Mee]] [[1968]] an der [[Stad Lëtzebuerg]], ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] Verwaltungsbeamtin a Politikerin ([[LSAP]])<ref>Quell, wou net anescht uginn: [https://web.archive.org/web/20190123183017/https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/lenert-paulette/CV.html Biographie Paulette Lenert."] op gouvernement.lu, 2018-12-05.</ref>. Zanter dem 8. Juni ass si Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]].<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
==Karriär==
D'Paulette Lenert huet hir Première (A-Sektioun, modern, 1987) am [[Athénée de Luxembourg|Stater Kolléisch]] gemaach an dono op der [[Universitéit Aix-Marseille III]] [[Droit]] studéiert. No hirer Maîtrise, 1991, huet si 1992 e Master am europäesche Recht zu [[London]] gemaach.
Si huet 1992 als [[Affekot]]in um Stater [[Barreau]] ugefaange mat schaffen. 1994 goung si bei de Justizministère, wou si Attachée gouf. 1997 gouf si [[Riichter]]in um [[Verwaltungsgeriicht]], a spéider Vizepresidentin vun deem Geriicht. Vun 2010 bis 2013 war si ''Premier conseiller de gouvernement'' am Delegéierte Ministère fir Solidarekonomie. Duerno gouf si Direktesch vun der ''Cellule de facilitation en matière d'urbanisme et d'environnement'' am [[Ministère d'État|Staatsministère]]. Dat selwecht Joer gouf si Éischt Regierungsconseillère am Ministère vun der Fonction publique an der Verwaltungsreform, vun deem se 2014 d'Gesamtkoordinatioun iwwerholl huet.
2017 gouf si zousätzlech Direktesch vum [[Institut national d'administration publique]].
D'Paulette Lenert war och vun 2011 bis 2013 am Verwaltungsrot vun der [[ASBL]] [[Proactif]] a bis Enn 2018, vun der [[Initiativ Rëm Schaffen]].
De 5. Dezember 2018 gouf si als Ministesch fir Humanitär Hëllef a fir Konsumenteschutz an der [[Regierung Bettel-Schneider-Braz]] vereedegt. Nom Remaniement vum 4. Februar 2020 war si Gesondheetsministesch, Delegéiert Ministesch fir Sozialversécherung a Ministesch fir Konsumenteschutz. No engem weidere Remaniement gouf si zousätzlech Vizepremierministesch an der ewell [[Regierung Bettel-Lenert-Bausch|Bettel-Lenert-Bausch]] genannter Regierung.<ref>[https://www.wort.lu/de/politik/das-personalkarussell-dreht-61d3ffa9de135b92363810c4 "Das Personalkarrussel dreht sich."] wort.lu, 05.01.2022.</ref>
2023 huet si fir d'[[Chamberwale vum 8. Oktober 2023|Chamberwale]] kandidéiert a gouf fir d'LSAP am [[Walbezierk Osten|Osten]] an d'Chamber gewielt<ref>{{Citation|URL=http://elections.public.lu/fr/elections-legislatives/2023/resultats/circonscriptions/est.html|Titel=Résultats détaillés - Est|Gekuckt=10.10.2023|Wierk=elections.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
Am Mee 2026 huet si an der Chamber demissionéiert, fir eng fräi Plaz am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] unzehuelen, Si gouf do den 8. Juni 2026 vereedegt.<ref name=ben/>
Zanter dem Januar 2019 ass d'Paulette Lenert Vizepresidentin vun der LSAP<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1295852.html "De Franz Fayot ass neien LSAP-President, Tom Jungen Generalsekretär ".] rtl.lu, 23.01.2019, 08:25:03.</ref>.
== Gielercher ==
* {{LHO| (Promotioun 2022)<ref>{{Citation|URL=https://www.virgule.lu/luxembourg/la-ministre-paulette-lenert-a-recu-la-legion-d-honneur/18044.html|Titel=La ministre Paulette Lenert a reçu la Légion d'honneur|Gekuckt=21.06.2023|Datum=21.06.2023|Wierk=virgule-online|Sprooch=fr|archivedate=2023-06-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230621092429/https://www.virgule.lu/luxembourg/la-ministre-paulette-lenert-a-recu-la-legion-d-honneur/18044.html}}</ref>}}
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20200326152632/https://www.wort.lu/de/politik/paulette-lenert-eine-ministerin-als-krisenmanagerin-5e7b6152da2cc1784e359d8a Paulette Lenert: Eine Ministerin als Krisenmanagerin] op wort.lu de 26. Mäerz 2020
* Martina Folscheid, [https://www.wort.lu/politik/paulette-lenert-ueber-burnout-covid-verlierer-und-hassbotschaften/41891293.html ''"Für sie bleibt man die Schuldige" Paulette Lenert über Burnout, Covid-Verlierer und Hassbotschafte. Ein persönlicher Rückblick der ehemaligen Gesundheitsministerin auf die Zeit der Pandemie und den Moment, in dem sie sich „wirklich allein“ fühlte.''], wort.lu (21.02.2025); Télécran 07/202
{{Autoritéitskontroll}}
{{Sozial Medien}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Lenert Paulette}}
[[Kategorie:Gebuer 1968]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]]
[[Kategorie:Gesondheetsministere vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Officier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
1o2whc754w6h7e7bltq2rkk0fghnbrs
Pulligny
0
146811
2681385
2328766
2026-06-10T10:44:00Z
Les Meloures
580
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] derbäigesat
2681385
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Frankräich
| Numm = Pulligny
| Wopen = Blason Pulligny 54.svg
| Bild = Mairie de Pulligny.jpg
| Bildtext = D'Märei
| Regioun = {{Grand Est}}
| Departement = {{Meurthe-et-Moselle}}
| Arrondissement = [[Arrondissement Nanzeg|Nanzeg]]
| Kanton = [[Canton de Neuves-Maisons|Neuves-Maisons]]
| Plz = 54160
| Insee = 54437
| Koordinaten = {{coor dms|48|32|34|N|06|08|32|O}}
| Fläch = 930
| Bevëlkerung = 1 174
| Bevëlkerungsdatum = [[2016]]
}}
'''Pulligny''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng am [[Departement Meurthe-et-Moselle]] an der Regioun [[Grand Est]].
==Geographie==
Pulligny läit um rietsen Uwänner vum [[Madon]], deen och déi ganz westlech Grenz mat den Nopeschgemenge [[Pierreville (Meurthe-et-Moselle)|Pierreville]] an [[Autrey (Meurthe-et-Moselle)|Autrey]] mécht.
{{Kuckt och Meurthe-et-Moselle}}
[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Nanzeg]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Nanzeg]]
[[Kategorie:Uertschaften, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]]
342wb1qaj0y8kpoxbp51qkefr80tl2k
Saint Seiya
0
149771
2681318
2658248
2026-06-10T04:15:15Z
CommonsDelinker
925
De Link op "Saint_Seiya_logo.jpg" gouf ewechgeholl, dëse Fichier gouf op Commons vum Krd geläscht, de Grond ass: No permission since 2 June 2026.
2681318
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Comic
|Bild =}}
'''''Saint Seiya''''' ([[Japanesch]]: 聖闘士セイント星セイ矢 "Seinto Seiya"ヤ) , och bekannt als '''''The Knights of the Zodiac''''', ass eng [[Manga]]sserie, déi vum [[Masami Kurumada]]<ref>{{Citation|URL=http://archive.is/ViKNf|Titel=VIZ Media . products|Gekuckt=24.12.2019|Datum=18.10.2006|Wierk=archive.is}}</ref> geschriwwen a illustréiert gouf. Se gouf vum 3. Dezember 1985 am ''Shūkan Shōnen Jump'' Magazin vum Shūeisha Verlag publizéiert, bis den 12. Dezember 1990, wou s'am ''V Jump'' Magazin erauskoum. D'Mangasserie gouf spéiderhin fir eng animéiert Serie vun 114 Episoden adaptéiert. Et goufen och fënnef animéiert Filmer an ee computeraniméierte Film produzéiert.<ref>{{Citation|URL=https://variety.com/2014/film/reviews/film-review-saint-seiya-legend-of-sanctuary-1201257676/|Titel=Film Review: Saint Seiya: Legend of Sanctuary|Gekuckt=24.12.2019|Datum=03.07.2014|Wierk=Variety|Sprooch=en}}</ref>
108 Kapitele vu Mangae goufen zesumme mat enger spezieller Editioun publizéiert, am Ganzen 109, an 28 Bänn mat dräi Haaptsagaen: ''Sanctuary, Poseidon'' an ''Hades''.<ref>{{Citation|URL=https://www.viz.com/knights-of-the-zodiac-saint-seiya|Titel=Viz|Gekuckt=24 Dezember 2019|Familljennumm=|Virnumm=|Datum=24 Dezember 2019|Editeur=|Sprooch=}}</ref>
D'Serie konzentréiert sech op eng Grupp vu jonke Kricher, déi “Ritter" genannt ginn (oder "Helleger"). Deenen hir Haaptprotagonist ass de Seiya (e Ritter, deen d'Rüstung vum Pegasus huet). Dës Kämpfer kämpfen op der Säit vun der griichescher Gëttin [[Athene (Mythologie)|Athena]], reinkarnéiert am mënschleche Saori Kido, fir d'Mënschheet géint déi béis Kräften déi d'Äerd dominéiere wëllen, ze schützen. Ënner anerem kämpfen si géint de [[Poseidon]], de Gott vun de Mieren, esouwéi och géint den [[Hades]], de Gott vun der Ënnerwelt. Fir hir Bataillë benotzt all Ritter seng ënnerlech Energie, déi verbonne mam Universum ass (de "[[Kosmos]]"), seng speziell Kampftechniken, a seng Rüstung, all inspiréiert vun engem vun den 88 [[Stärebild|Stärebiller]].
Souwuel d'originell Mangaen wéi och d'[[Anime]]-Adaptatioun ware ganz erfollegräich a Japan an an europäesche Länner wéi Frankräich, Italien, Spuenien, Portugal, an an de meeschte [[latäinamerika]]nesche Länner. Den Anime gouf eréischt 2003 op Englesch iwwersat an ass an den USA koum.<ref name="animenewsnetwork.com">{{Citation|URL=https://www.animenewsnetwork.com/news/2003-08-02/knights-of-the-zodiac-on-cartoon-network|Titel=Knights of the Zodiac on Cartoon Network|Gekuckt=24.12.2019|Wierk=Anime News Network|Sprooch=en}}</ref>
An engem Ranking, deen a Japan online gemaach gouf an 2005 vun der Televisiounschaîne TV Asahi vun den 100 beschten Animen an der Geschicht verëffentlecht gouf, huet ''Saint Seiya'' déi 11. Plaz erreecht, an déi 13. an engem anere Ranking, deen 2006 gemaach gouf, déi 25. Plaz.<ref name="animenewsnetwork.com"/>
=== Handlung ===
De Manga konzentréiert sech op d'Weesekand Seiya, dee gezwonge gëtt an de Sanctuaire a Griicheland ze goen, fir dem Pegasus seng Rüstung aus Bronze ze kréien, eng Rüstung, déi vun den 88 Kämpfer vun der griichescher Gëttin Athena benotz gëtt.
Nodeem d'Kraaft vum Ritter erwächt ass, dat ass eng spirituell Essenz mam Numm Kosmos (déi mam Big Bang entstanen ass), gëtt de Seiya séier de Pegasus Ritter a kënnt zeréck a Japan fir seng eeler Schwëster ze fannen, déi am selwechten Dag verschwonnen ass, wéi hie sech op de Wee gemaach hat fir a Japan. D'Saori Kido - d'Enkelkand vum Mann, dee verantwortlech ass fir d'Weesekanner a verschidde Länner geschéckt ze hunn fir ze Trainéieren - huet en Deal mam Seiya gemaach. Hat freet de Seiya fir un engem Tournoi matzemaachen,de Galaktesche Krich, , wou de Gewënner d'gëlle Rüstung vu Sagittarius kritt. De Deal war datt wann de Seiya den Tournoi gewonnen huet, d'Saori hie hëllefe géif mat der Sich no senger Schwëster.
Den Tournoi gëtt vum Phönix Ritter Ikki ënnerbrach - dee probéiert d'Leit ze eliminéieren, déi hien zum Training gezwongen hunn – Andeems hien Deeler vun der Sagittarius Rüstung klaut an och d'Bronze Ritteren (Seiya, Shun, Shiryu an Hyoga) konfrontéiert. No hirer Victoire géint den Ikki, ginn d'Bronze Ritter vun de Sëlwer Ritter ugegraff, déi geschéckt gi si fir se ze eliminéieren. Wärend de Kampf entdecken d'Bronze Ritter datt Saori d'Reinkarnatioun vun Athena ass an dat ee probéiert huet, hatt als Puppelchen ëmzebréngen. De fréiere Sagittarius Ritter, Aioros, hat d'Saori gerett, ass awer duerno ëmbruecht ginn. Éier hie stierft, gëtt hien d'Saori un e Mann, deen ab dee Moment säi Stéifpapp gëtt. Fir Saori z'ënnerstëtzen, maache sech d'Ritter op de Wee fir an de Sanctuaire zu Athen, wou sech de Grousse Meeschter befënnt, deen d'Saori ëmbrénge well. Virun hirer Arrivée gëtt d'Saori awer vun engem spezielle Feil aus dem Schlag vun engem vun de Ritter deen do war schwéier blesséiert. Duerfir maache sech d'Ritter op d'Sich nom Grousse Meeschter, well se gleewen, datt hien den eenzegen ass, deen hat heele kann. Ënnerwee musse si awer d'Ritter aus Gold konfrontéieren, déi vill méi staark sinn. No e puer Schluechte kënnt de Seiya an den Tempel vum Grousse Meeschter an entdeckt, datt hien de Ritter vum Zwillings Stärebild, de Saga ass. Hien hat an der Sich no Muecht de fréiere Grousse Meeschter, de Shion, mat enger Iwwerraschungs Attack ëmbruecht huet.
De Saga, Ritter vum Zwilling Stärebild, gëtt vu senge zwee Gesiichter geformt, d'Gesiicht vu Gutt a Béis. Wärend senger Zäit als Meeschter vum Sanctuaire huet dat béis Gesiicht dat Gutt dominéiert. Mat der Hëllef vum Kosmos vu senge Frënn wënnt de Seiya géint se Saga an heelt och domat d'Saori.
E Mount ass zënter der grousser Schluecht vun den zwielef Haiser vergaangen an d'Saori hëlt rem Obligatiounen an der Administratioun vum Verméige vum Mitsumasa Kido op. Aus deem Grond ass hat op der Party vum 16. Gebuertsdag vum Julian Solo, deen d'Ierwe vun der Famill vun de maritimme Händler ass an deem seng Famill och gutt Frënn vum Saori sengem Grousspapp war. An der Mëtt vun der Partei probéiert de Julian d'Saori ze bestueden, awer hat refuséiert seng Propose. Déi selwecht Nuecht huet e Mann an enger Rüstung d'Saori entfouert a wéi hie flüchte wollt, huet den Aioria, e gëllene Ritter, hien ofgefaangen an ëmbruecht.
Wéi den Aioria virausgesot hat, war dëst deen éischte Versuch vun engem neie Feind. De Julian, nodeems d'Saori hie verléisst, bemierkt komesch Geräischer a geet kucke, wat et ass wéi hien op eemol en Trident gesäit, dee stänneg blénkt. Da gesäit hien eng Fra, déi him erzielt datt dat de Trident vum Poseidon ass deen am Julian sengem Kierper reinkarnéiert ass. De Julian gleeft als éischt d'Geschicht net, awer direkt nodeems béid an d'Mier sprangen a kuerz nodeems de Julian an engem Tempel vum Poseidon erwächt, ass hie vun der Geschicht iwwerzeegt. Kuerz daucht eng Serie vu katastrophal Iwwerschwemmungen op. D'Saori probéiert den Urspronk vum Phänomen z'ënnersichen, awer kuerz dorop gesäit si d'Fra, déi mam Julian an d'Mier gespronge war. Säin Numm ass Thetis. Hat erkläert dem Saori, datt de Gott vun de Mierer, de Poseidon zeréck an d'Liewe komm ass, seng rechtméisseg Plaz geholl huet an him de Krich erkläert.
=== Haaptpersonagen ===
==== Seiya ====
De Seiya ass den Haaptprotagonist vun der Saint Seiya Manga, geschriwwen a illustréiert vum Masami Kurumada. De Seiya ass ee vun den aachtanachzeg mythesche Kämpfer, déi hir Gëttin duerch all Zäit zerwéiert hunn, fir Gerechtegkeet a Fridden op der Äerd ze schützen. Hien ass och ee vun de véierzeg-aacht Bronze Ritter a gëtt vun der Pegasus Konstellatioun geschützt.
De Seiya a seng Schwëster Seika ware béid Weesekanner déi an engem Weesenheem gewunnt hunn. Sechs Joer virum Ufank vun der Serie gouf de Seiya vu senger Schwëster getrennt fir a Griicheland ze trainéieren.
==== Shiryu ====
De Shiryu ass e Bronze Ritter vun der Draache Konstellatioun. Hie gëtt als dee räifste vun de fënnef Helde gesinn. Als Bronze Ritter vun der Draache Konstellatioun, huet de Shiryu d'Rüstung vum Draach, e Bijou tëscht de Rüstungen wéinst senge legendären Verdeedegungscapacitéiten.
==== Hyoga ====
Den Hyōga ass eng vun den Haaptfiguren aus der Serie. Hyōga erschéngt roueg an net emotional. Ënner der Uewerfläch ass hien awer leidenschaftlech an ass fir seng Idealer bekannt. Als Ritter vum dem Stärebild Cygnus , kann de Hyōga Äis a Schnéi kontrolléieren a manipuléieren, well hien d'Grondlage vun der Technik vum Äis beherrscht an d'Atomer ka stoppen, sou datt se fréieren.
==== Shun ====
De Shun ass ee vun de Bronze Ritteren. Hien ass ee vun de Stäerksten an der Serie, obwuel seng sanft Manéier verhënnert datt hie seng richteg Kraaft benotzt, ausser hien ass forcéiert. De Shun ass och de jéngere Brudder vum Ikki.
==== Ikki ====
Den Ikki ass de Bronze Ritter vum Phönix. Och wa hie spéider als déi aner véier Haaptritteren aus Bronze agefouert gouf, ass dem Ikki seng Roll an der Geschicht zimmlech bedeitend. Hien ass deen éischten Antagonist an der Serie, déi déi aner Ritter musse besigen, an e mächtegen Alliéierten méi spéit an der Serie.
== Um Spaweck ==
* https://web.archive.org/web/20191224201627/http://saintseiya-official.com/
* https://www.imdb.com/title/tt0161952/
* https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/manga.php?id=1829
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Manga]]
fypr752580srbvp33z842uiio79p3qt
Gewéinlech Platan
0
150214
2681366
2577963
2026-06-10T09:30:09Z
Sedictious
64668
Tippfeeler, LOD futtti -> futti
2681366
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Planzen
| Numm = Gewéinlech Platan
| An anere Sproochen =
| Bild = Fichier:Luxembourg cimetière Notre-Dame platanes 01.jpg
| Bildtext = Platanenallée um [[Nikloskierfecht]] an der [[Stad Lëtzebuerg]]
| Räich = [[Planzeräich]]
| Ofdeelung = [[Bléieplanzen]]
| Klass = [[Magnoliopsida]]
| Uerdnung = [[Proteales]]
| Famill = [[Platanaceae]]
| Ënnerfamill = [[Cichorioideae]]
| Gattung = Platanen (Platanus)
| Wëssenschaftlechen Numm = Platanus × hispanica
| Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Münchhausen (Botaniker)|Münchhausen]]}}
| Ënnerandeelung_ranking =
| Ënnerandeelung =
}}
Déi '''Gewéinlech Platan''' (''Platanus'' × ''hispanica'', Syn.: ''Platanus'' × ''acerifolia'', ''Platanus'' × ''hybrida'') ass en [[Hybrid]] aus der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] vun de [[Platanen]] (''Platanus'') an der Famill vun de Plataneplanzen (Platanaceae).
Déi Gewéinlech Platan ass ëm 1650 aus der Kräizung vun der [[Amerikanesch Platan|Amerikanescher Platan]] (''Platanus occidentalis'') mat der [[Orientalescher Platan]] (''Platanus orientalis'') entstanen. An England goufen d'Platane fir d'éischt ëm 1680 geplanzt. Déi zwou éischt dovu stinn haut nach am Gaart vun de [[Buckden Towers]] a sinn och nach an engem gudden Zoustand. Am Bestand kënnen d'Beem 45 bis 48 Meter héich ginn, am Fräistand ass d'maximal Héicht bis 35 m.
Well si resistent géint d'Ofgase vun den Autoen ass, an och d'Kompaktéierung vum Buedem gutt verdréit, gëtt si gär laanscht d'Strossen an den Uertschaften an och um Land geplanzt. Se sinn och ausseruerdentlech standfest, et ass ganz rar datt Platane vum Wand ëmgeblose ginn. Se sinn och net ufälleg fir Krankheeten, mat Ausnam datt am Fréijoer beim Ausdreiwen e Pilz (''Gnominia veneta'') kann optrieden, deen e puer Schëtz futti mécht, awer am grousse Ganze kee Schued mécht.
Wéinst der Form vun hire Blieder gëtt se dacks mat Aarten aus der Gattung vun den [[Ahornen|Ahorne]] verwiesselt
==Beschreiwung==
===Schuel===
[[Fichier:20140224Platane Saarbruecken.jpg|thumb|100px|Plataneschuel]]
Bei jonke Beem ass d'Schuel donkelgro oder brong. Se spréngt a groussen dënne Placken of. Dorënner gesäit een dann déi jonk Schuel (Schuelekambium) déi gielzeg-wäiss ass. Bei ganz ale Stämm ass se roudelzeg-brong oder gro-grong mat renge vertikale Rëss a Falen.
===Habitus===
D'Platanen hunn am nomale Wuesszoustand eng héich verwëlleft [[Kroun (Bam)|Kroun]] op engem laange Stamm. Al Exemplaren hunn eng héich a breet Kroun mat décken, dacks verdréinten Äscht an um Stamm sinn heiansdo vill Bëlzen.
===Laf===
[[Fichier:Platanus acerifolia - City Park in Lučenec (3).jpg|thumb|upright|Blieder vun enger Platan]]
De Schotz ass am Ufank blatzeg gréng mat engem liichte wäisse Flom a gëtt duerno orangebrong. De Kapp ass routbrong an eefërmeg an zur Spëtzt zou e bësselche gebéit. En ass 6 bis 8 mm grouss an huet eng grouss knubbeleg Basis. Se dreiwe Mëtt [[Mee]] aus an dat jongt Blat ass hell brongelzeg-grogréng. D'Blatform ka ganz verschidde sinn, huet awer meeschtens fënnef Läppercher an ass ongeféier 20 × 23 cm grouss. De Bord ass onreegelméisseg graff gezackt. D'Basis ass käilfërmeg mat zwéi grousse Läppercher déi wäit ofstinn. Déi iewescht säit ass blenkeg gréng, an déi ënnescht ass e bësse méi hell wéi déi iewescht. Bei jonke Beem bleiwen déi breet Nieweblieder am Hierscht laang um Stronk pechen.
==Origin==
Ëm [[1650]] goufen déi Amerikanesch an déi Orientalesch Platan a [[Spuenien]] (duerfir den Numm ''hispanica'') an an [[England]] agefouert an hybridiséiert, wouraus déi Gewéinlech Platan entstanen ass.
==Biller==
<gallery>
Fichier:Ahornblaettrige platane.jpg|Blat vun der Gewéinlecher Platan
Fichier:20140402Platane Saarbruecken.jpg|Bléie vun der Gewéinlecher Platan
Fichier:Platanus × hispanica in the Jardin des Plantes de Paris 001.JPG|Friichte vun der Gewéinlecher Platan
</gallery>
==Kuckt och==
*Bemierkenswäert Platanen zu Lëtzebuerg
**[[Platan zu Aansebuerg]]
**[[Platan zu Tënten]]
*[[Bemierkenswäert Beem zu Lëtzebuerg]]
==Um Spaweck==
{{Commonscat|Platanus × hispanica}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Platanen]]
lf3solulhbwhdhgut4lowzrmzo9qkdc
Hëseng
0
153282
2681338
2418203
2026-06-10T08:06:29Z
GilPe
14980
Korr. Numm
2681338
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Koart Rëmeleng Hëseng.png|thumb|500px|An Hëseng zu Rëmeleng]]
[[Fichier:Hëseng Barrière.jpg|thumb|Wee fir an Hëseng]]
'''Hëseng''' ass e [[Flouernumm|Flouer]] zu [[Rëmeleng]], dee sech vum Laangegrond bis d'hënnescht Häd erstreckt.
D'Flouernimm sinn 1823 an de [[Kadaster]] komm fir eng besser Beschreiwung ze hu wéi a wou e Stéck Land louch dat engem gehéiert huet. Dat huet alt um Plang zu villen Ecken a Bëlze gefouert, wat sécher wichteg war fir d'Landbesëtzer, mee éischtens verännert sech mat der Zäit emol d'Zesummestellung vun engem Besëtz oder souguer d'ganz Landschaft, an zweetens verkuebelt et héchstens en haitege Spadséiergänger dee sech orientéiere wëll an net onbedingt d'genee Grenz vu Propriétéite vu virun zwee Joerhonnerte studéiere wëll. Fir d'Bestëmmung wat genee zu Hëseng zielt ass sech op de Kadasterplang baséiert ginn, wat déi eng oder aner glunge Kanten erkläert, mä aner Ecken déi der Definitioun vum Flouer widersprieche goufen erausgeholl. Et ass unzehuelen, datt de Flouer sech uganks nach méi an de Laangegrond gezunn huet, well de Koschtesch Nic. weist a senger Festschrëft drop hin datt e viraals bei der "Villa Lejeune" ugefaaang huet, déi sech haut awer net méi lokaliséiere léisst.
Den Urspronk vum Flouernumm léisst sech dem Prof. [[Nicolas van Werveke|Nic. van Werveke]] no an enger klenger Usiidlung vermudden, déi iergendwann zerstéiert ginn ass. D'Endung "-eng" deit eigentlech drop hin, datt d'Franken hir Fangere beim Numm mat am Spill haten. Op virun deenen och eng gallo-réimesch Häip do stoung ass Spekulatioun. Als bal sécher muss een awer unhuelen, datt d'[[Hunnen]] am Joer 451 ënnen eng méi oder manner laang Rascht gehalen hu wéi se vun Tréier op Metz gezu sinn, well d'Hësengerlach a senger fréirer ganzer Ausdeenung gouf nach bis an d'16. Joerhonnert eran o nach "Hunnendall" genannt<ref>Duebelakt vum 24. Februar 1534 an 22. Abrëll 1535 (In: Arch. Gouvernement, Régime A, Sectioun 36, Farde 2), ausgestallt vun Mënsterabtei, an deem ë. a. rieds geet vun engem Stéck Akerland am "Hunnenthal" net wäit ewech vum "Kloselach", dat et haut net méi gëtt mä dat kloer um Ausgank vum Laangegrond louch.</ref>. Dës weidere kann een op Basis vum Flouer "Vir Mouer" unhuelen, datt d'Waasser dat fréier am Vëllege vun der Hësenger Quell koum an engem Mouer gestaut gouf deen als Waasserreserve gedéngt huet<ref>Nicolas Charpentier, Rümelinger Land und Leute, 1957</ref>.
Uganks vum 19. Joerhonnert war an Hëseng e schéine Gemengebësch vun 29 ha. Fir d'Rëmelenger Leit war alles vum Hësenger Lach bis erop op d'Hësenger Kopp Synonym mat Natur an Erhuelung, sou datt et en dacks besicht Ausfluchszil war.
Eemol koum et awer zu engem trageschen Ongléck. Iwwer d'Hësengerlach ass och d'[[Minettseelbunn Ëtteng-Déifferdenger Schmelz|Minettseelbunn]] gaang, a wéi zwéi Seelbunnschlässer Reparaturen um Droseel ze maachen haten an de Stroum ze fréi ageschalt gouf, do koume se net méi aus de Féiss a sinn aus grousser Héicht erofgefall. Zeie war de Jenny Weinandt-Gitt, deen ënner Schwénkert säin Aker geplout huet.
Obwuel hautdesdaags d'[[Intermoselle]] de Laangegrond, Pafert an den ënneschten Deel vun Hëseng fir sech ofgespaart huet, kann een och haut nach gutt d'Natur genéissen, z. B. andeems een um Wee vun der hënneschter Häd op den Arbedshaff am Bësch zweemol riets ofbéit, fir dann an d'Hësenger Lach ze kommen, eng enk Schlucht vu just enger 50 m Breet. D'Hësenger Quell versickert wuel zum Deel an ënnerierdesche Galerien, mä e klenge Weier bréngt se ëmmer nach zuwee, wann och net méi wéi viraals Fësch dra liewe kënnen.
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Heseng}}
[[Kategorie:Gemeng Rëmeleng]]
[[Kategorie:Flouernimm]]
n5neu2c7amm7x7dpxqyecc69208poui
Gemeng Groussbus-Wal
0
158092
2681363
2654302
2026-06-10T09:20:34Z
Mobby 12
60927
k
2681363
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm = Gemeng Groussbus-Wal
| Numm (Franséisch) = Groussbus-Wal
| Numm (Däitsch) = Groussbus-Wal
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}}
| Koordinaten = <!--{{coor dms|49|49|39|N|05|57|56|O}}-->
}}
D''''Gemeng Groussbus-Wal''' (offiziell ''commune Groussbus-Wal'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] a läit am [[Kanton Réiden]]. Si ass den [[1. September]] [[2023]] aus der Fusioun vun de [[Gemeng Groussbus|Gemenge Groussbus]] a [[Gemeng Wal|Wal]] entstanen.
De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Groussbus]]. Dat neit Gemengenhaus kënnt op Groussbus, an déi ëmgebaut a vergréissert al Schoul<ref>[https://www.groussbus.lu/download/131/fusion/6789/20211221-bericht-lw.pdf "Grosbous: Schule wird Rathaus."] wort.lu, 21.12.2021.</ref>.
== Geschicht<ref>« Exposé des motifs » am Projet de loi</ref> ==
Am Sënn vun enger besserer Entwécklung vun de jeeweilege Gemengen, absënns wat d'ëffentlech Servicer, d'Schafe vu kommunalen Infrastrukturen an eng performant Verwaltung ugeet, hunn d'Schäfferéit vu Groussbus a Wal am Joer 2019 mat de Sondéierungsgespréicher iwwer eng eventuell Fusioun ugefaangen. Do dernieft géif d'Fusioun och finanziell Avantagë mat sech bréngen: engersäits kritt d'Fusiounsgemeng e Subsid vum Staat an anersäits ginn och aner finanziell Leeschtunge vum Staat fir eng Gemeng mat enger gewësser Gréisst méi grouss. Béid Gemengen hunn och an der Vergaangenheet schonn a verschiddene [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|Syndikater]] zesummegeschafft, wéi z. B. an der [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]], der [[Syndicat intercommunal pour la rénovation et l'exploitation de la piscine de et à Rédange/Attert|Réidener Schwämm]], dem [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets en provenance de la région de Diekirch, Ettelbruck et Colmar-Berg|SIDEC]], [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires du Nord|SIDEN]] oder [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]].
De 6. Mee 2019 hu béid Gemengeréit decidéiert datt d'Fusiounsgespréicher ufänke sollten an den 3. Februar 2021 sinn dem Inneminister déi detailléiert Modalitéite fir d'Fusioun presentéiert ginn. Kuerz duerno, den 10. Februar 2021 hunn déi zwéi Gemengeréit festgehalen, datt d'Bevëlkerung mat engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] iwwer d'Fusioun ofstëmme soll.
Beim Referendum, deen an den zwou Gemengen de 27. Juli 2021 ofgehale gouf, haten zu Groussbus 70,42% an zu Wal 62,25% vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt<ref>Marc Hoscheid, ''Bürgersegen für Gemeindehochzeit'', Luxemburger Wort 28.06.2021, S. 14</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/1745436.html|Titel=Groussbus a Wal: Majoritéit vun de Wieler huet fir eng Fusioun gestëmmt|Gekuckt=28.06.2021|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref><ref>''Groussbusser Buet'' September 2021</ref>. Am Vott a béide Gemengeréit den 2. Mäerz 2022 gouf sech dunn definitiv drop gëeenegt, ze fusionéieren<ref>Sophie Hermes: [https://web.archive.org/web/20220304140334/https://www.wort.lu/de/lokales/definitives-ja-zur-fusion-zwischen-grosbous-und-wahl-6221ef98de135b9236ab8d42 "Zum 1. September 2023: Definitives Ja zur Fusion zwischen Grosbous und Wahl."] wort.lu, 04.03.2022.</ref>.
D'Gesetz dozou gouf den 8. Februar 2023 an der Chamber gestëmmt.<ref>Nadine Schwarz: [https://web.archive.org/web/20230211052206/https://www.wort.lu/de/lokales/der-weg-ist-frei-fuer-zwei-neue-fusionsgemeinden-63e3c8b6de135b9236d8f48a " "Der Weg ist frei für zwei neue Fusionsgemeinden."] wort.lu [w+], 08.02.2023.</ref>
De Gemengerot vun der neier Gemeng gouf bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 11. Juni 2023 gewielt, a funktionéiert vum 1. September 2023 un.
=== Finanziellen Impakt vun der Fusioun ===
De Staat bezilt der neier Gemeng e Subsid op Basis vun der Awunnerzuel op den 31. August 2023. Geschat gëtt e Montant vu 4,83 Milliounen Euro<ref>(1.138 Awunner vu Groussbus + 1.057 Awunner vu Wal) * 2.200 € = 4,829 Milliounen € (Schätzung mat den Awunnerzuele vum 14.03.2022)</ref>.
<gallery>
Fichier:Grosbous locator map.png|Groussbus...
Fichier:Wahl locator map.png|a Wal...
Fichier:Map Groussbus-Wal.png|...fusionéieren zu Groussbus-Wal
</gallery>
== Geographie ==
Groussbus-Wal ass déi véiertgréisst Gemeng am Réidener Kanton, mat ronn 2.200 Awunner, opgedeelt op 9 Dierfer.
Se grenzt am Norden un d'[[Gemeng Esch-Sauer]] ([[Kanton Wolz]]) an dann, am Sënn vun der Auer, un d'[[Mäerzeg|Gemeng Mäerzeg]] am [[Kanton Dikrech]] an u follgend Gemengen aus dem Kanton Réiden: [[Gemeng Viichten|Viichten]], [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] a [[Gemeng Rammerech|Rammerech]].
== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols=4}}
* [[Bëschrued]]
* [[Brattert]]
* [[Dellen]]
* [[Gréiwels]]
* [[Groussbus]]
* [[Heeschpelt]]
* [[Kéiber]]
* [[Randschelt]]
* [[Wal (Réiden)|Wal]]
{{Div col end}}
=== Lieu-diten ===
{{Div col|cols=4}}
* [[Ënnescht Millen (Wal)|Ënnescht Millen]]
* [[Kinnekshaff]]
* [[Gréiwels|Nei Brasilien]]
* [[Léierhaff]]
* [[Neimillen (Groussbus)|Neimillen]]
* [[Réidingshaff]]
* [[Ringbaach (Lieu-dit)|Ringbaach]]
* [[Turelbaach (Lieu-dit)|Turelbaach]]
{{Div col end}}
== Entwécklung vun der Awunnerzuel ==
{{Kapitel Info feelt}}
== Politik ==
[[Fichier:Ballot paper for municipal elections of 2023 in Groussbus-Wal.png|thumb|1. Stëmmziedel fir d'Gemengewale vun der Gemeng Groussbus-Wal (2023)]]
An enger éischter Phas besteet de Schäfferot vun der Fusiounsgemeng aus engem Buergermeeschter an dräi Schäffen, woubäi et jeeweils zwéi Memberen aus all [[Walsektioun]] (Groussbus a Wal) musse sinn. Am Gemengerot sinn zwielef Conseilleren, jeeweils sechs Memberen aus all Sektioun.
No de Gemengewale vun 2029 zielen dann déi üblech Zuele wéi et am [[Gemengegesetz]] virgesinn ass<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/12/13/n1/jo|Titel=Loi communale du 13 décembre 1988 „Gemengegesetz“ – Artikel 5 + 38|Gekuckt=21.01.2023|Datum=13.12.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
=== Buergermeeschteren ===
Als Resultat vun de Gemengewale vum 11. Juni 2023<ref>[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2074204.html "Groussbus-Wal: Paul Engel gëtt neie Buergermeeschter."] rtl.lu, 12.06.2023.</ref> gouf de [[Paul Engel]] als neie Buergermeeschter vun der neier Gemeng vereedegt.<ref>[https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B13-bofferding-assermentations-colleges-echevinales.html Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins."] Communiqué vum 13.07.202 op mint.gouvernement.lu</ref>
== Perséinlechkeeten ==
* [[Nicolas Grang]] (1854-1883), lëtzebuergeschen Offizéier an der belscher Arméi. Als Leitnant koum hien 1882 an de [[Belsche Kongo|Kongo]] an huet ënner dem [[Henry Morton Stanley]] un der Eruewerung vum Héije Kongo deelgeholl.
== Kuckeswäertes ==
* De Musée [[Thillenvogtei]] zu Randschelt ass e liewege Landmusée mat de Schwéierpunkte Landwirtschaft, Handwierk, Hauswiesen a Schoul.
* D'[[Kierch Randschelt|Kierch zu Randschelt]]
== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://g-w.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Groussbus-Wal]
* [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/projet/pl/20220038 Projet de loi 8003 portant fusion des communes de Grosbous et de Wahl] op legilux.lu
* [https://web.archive.org/web/20230130070124/https://www.groussbus.lu/fusion-grosbous-wahl/ Projet de fusion: Communes de Grosbous et de Wahl] {{Lb}}, {{Fr}} op groussbus.lu
* [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2023/03/03/a115/jo Loi du 3 mars 2023 portant fusion des communes de Grosbous et de Wahl] op legilux.lu
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Groussbus-Wal]]
[[Kategorie:Gemeng Groussbus-Wal| ]]
qt3ss9i00u3s49riaf32xpfbmy0gobk
Chamberwale vum 8. Oktober 2023
0
160140
2681297
2672827
2026-06-09T20:54:00Z
Zinneke
34
/* Gewielt an nogeréckelt Deputéiert */ update Lenert out, Streff in.
2681297
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg general election 2023 - Ballot paper Centre.jpg|thumb|350px|Walziedel aus dem Bezierk Zentrum. Fir d'éischt sinn och d'Logoe vun de Parteien um Walziedel drop gedréckt]]
[[Fichier:Wahlbezirke-Luxemburg.png|thumb|upright|D'Walbezierker mat hirer Zuel vu Sëtz]]
Bei de '''Chamberwale vum 8. Oktober 2023''' zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] goufe 60 [[Deputéierten|Deputéiert]] fir e Mandat vu 5 Joer an d'nationaalt [[Parlament]], d'[[Chamber]], gewielt.
Den Datum vun de Wale gouf de 16. Oktober 2022 vum [[Ministère d'État|Staatsministère]] matgedeelt<ref>[https://me.gouvernement.lu/lb/actualites.gouvernement%2Blb%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2022%2B11-novembre%2B16-dates-elections-legislatives.html "Datum fir d'Chamberwalen."] Communiqué op me.gouvernement.lu; 16.11.2022.</ref>.
D'Zuel vun den Deputéierten, déi gewielt konnte ginn, geet vu 7 am [[Walbezierk Osten]] bis zu 23 am [[Walbezierk Süden]]. Am [[Walbezierk Norden|Norde]] waren et der 9, am [[Walbezierk Zentrum|Zentrum]] 21.
== Walflicht a Walrecht ==
Jiddereen, deen op der Wielerlëscht steet, ass verflicht wielen ze goen, d. h. datt all [[Lëtzebuerger Nationalitéit|Lëtzebuerger]], deen den 8. Oktober 2023 op d'mannst 18 Joer al ass, zu Lëtzebuerg wunnt an dee säi Walrecht net vum Geriicht oferkannt krut, muss stëmme goen<ref>{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/recueil/elections/20230822|Titel=Loi électorale du 18 février 2003 (telle qu'elle a été mofifiée)|Gekuckt=07.10.2023|Editeur=https://legilux.public.lu/|Sprooch=fr}}</ref>.
Wann een den Dag vun de Wale verhënnert ass, muss een dem Procureur vum [[Bezierksgeriicht]] eng schrëftlech a motivéiert Entschëllegung schécken.
A follgende Fäll ass een ''d'office'' entschëllegt an et besteet keng Walflicht méi:
* déi Leit, déi um Dag vun der Wal an enger anerer [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] wunne wéi déi, an där se opgeruff si stëmmen ze goen;
* jiddereen, deen op d'mannst 75 Joer al ass;
* d'Wieler, déi ënner [[Momper]]schaft stinn.
Déi, déi verflicht sinn ze wielen an awer net an de Walbüro goe kënnen oder wëllen, kënnen am Viraus [[Bréifwal]] ufroen. Dat selwecht gëllt fir Lëtzebuerger, déi am Ausland wunnen. Déi genee Prozedur fir d'Bréifwal ass an den Artikelen 168 - 182 vum Walgesetz festgehalen.
Fir d'Chamberwale vum 8. Oktober 2023 waren op de 5. Oktober 283.879 Wieler ageschriwwen. 70.242 (24,74 %) Stëmmberechtegt haten sech fir d'Bréifwal decidéiert; dovun hunn 63.864 Wieler zu Lëtzebuerg gewunnt an déi aner (6.378) haten hire Wunnsëtz am Ausland<ref>{{Citation|URL=https://paperjam.lu/article/ces-23-992-electeurs-supplemen|Titel=23.992 électeurs supplémentaires en 2023|Gekuckt=07.10.2023|Familljennumm=Obert|Virnumm=Mathilde|Wierk=paperjam.lu|Editeur=paperjam.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
== Parteien ==
Néng Parteien hunn an alle véier [[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Walbezierker]] kandidéiert. Dobäi koumen der dräi, déi just an zwéin oder dräi Bezierker Lëschten opgesat hunn. D'Lëschteplaze goufen den 10. August 2023 vum Pierre Calmes, President vum Stater [[Bezierksgeriicht]], festgeluecht. Dobäi gouf d'Lëschtennummer vun deene Parteien, déi och bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewalen]] am Juni kandidéiert haten, bäibehalen, iwwerdeems déi vun zousätzlechen anere Parteien, déi bei de Chamberwale kandidéiert hunn, ausgeloust gouf. Dat erkläert, firwat et keng „Lëscht 8“ gëtt: Dës war der Partei [[Mir d'Vollek]] bei de Gemengewalen zougedeelt ginn, d'Partei huet awer net bei de Chamberwale kandidéiert<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2102242.html "D'Lëschtennummere goufe gezunn,"] rtl.lu, Leschten Update: 12.08.2023, 07:23:30.</ref>.
{| class="wikitable"
|+ '''D'Parteie mat hire Lëschten-Nummeren an de [[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierker]] wou se kandidéiert hunn'''
!Lëscht
! Partei !! [[Walbezierk Süden|Süden]]
![[Walbezierk Osten|Osten]]
![[Walbezierk Zentrum|Zentrum]]
![[Walbezierk Norden|Norden]]
|-
|align="center"|1
|[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|2
|[[Demokratesch Partei|DP]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|3
|[[déi gréng]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|4
|[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|5
|[[déi Lénk]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|6
|[[ADR]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|7
|[[Piratepartei Lëtzebuerg|Piraten]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|9
|[[Fokus (Lëtzebuergesch Partei)|Fokus]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|10
|[[Volt Lëtzebuerg|Volt]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|
|align="center"|
|-
|align="center"|11
|[[KPL]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|
|-
|align="center"|12
|[[Liberté - Fräiheet!]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|-
|align="center"|13
|[[Déi Konservativ]]
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|align="center"|
|align="center"|
|align="center"|[[Fichier:Antu games-solve.svg|20px]]
|}
<gallery widths="120" perrow="5" caption="Walplakater am Bezierk Zentrum">
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 01.jpg|LSAP
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 02.jpg|DP
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 03.jpg|déi gréng
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 04.jpg|CSV
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 05.jpg|déi Lénk
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 06.jpg|ADR
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 07.jpg|Piraten
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 09.jpg|Fokus
Chamberwalen 2023 - Plakat Zentrum Lëscht 12.jpg|Liberté/Fräiheet
</gallery>
== Resultater ==
[[File:Luxembourg Chambre des députés 2023.svg|thumb|Sëtzverdeelung]]
[[File:Map of 2023 Luxembourg general election.svg|thumb|Sëtzverdeelung pro Walbezierk]]
D'[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] huet bei de Chamberwale vum 8. Oktober 2023 hir Positioun behaapte kënnen a bleift mat 21 Sëtz déi stäerkst Partei an der Chamber. D'[[Demokratesch Partei|DP]] huet 2 Sëtz derbäi gewonnen (een am Zentrum an een am Süden) a kënnt op elo 14 Sëtz, iwwerdeems d'[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] am Zentrum een zousätzlechen Deputéierte krut an elo mat am Ganzen 11 Vetrieder an der Chamber ass. Op der aner Säit hunn [[déi Gréng]], déi zanter 2013 als Koalitiounspartner mat an der Regierung waren, Plomme gelooss a 5 vun hire bis dato 9 Mandater verluer; se sinn elo just nach mat 4 Deputéierten (2 am Zentrum an 2 am Süden) an der Chamber.
Bei deene méi klenge Parteie bleift et bei den 2 Sëtz fir [[déi Lénk]], d'[[Alternativ Demokratesch Reformpartei|ADR]] krut am Osten 1 Sëtz bäi a se kënnt op 5 Deputéiert, iwwerdeems d'Piraten och 1 Sëtz (am Norden) wannen a mat 3 Mandater am Parlament vertruede sinn. All déi aner Parteien hunn et net an d'Chamber gepackt.
Méi wéi 36.000 Stëmmberechtegt, dorënner och Persounen iwwer 75, déi net méi vun der Walflicht betraff waren, sinn net wiele gaangen. 7.889 Ziedele goufen einfach wäiss ofginn a méi wéi 10.000 Walziedele waren ongülteg, well entweder ze vill Kandidate gewielt goufen, eppes op den Ziedel gemoolt gouf oder (nach) eppes aneres wéi de Stëmmziedel an der Enveloppe vun der Bréifwal louch.<ref>rtl.lu: [https://www.rtl.lu/news/national/a/2124295.html ''Méi wéi 36.000 Leit sinn net wiele gaangen''] (10. Oktober 2023)</ref>
{| class="wikitable"
!Partei
!Prozent 2018
!Sëtz 2018
!Prozent 2023
!+/−
!Sëtz 2023
!+/−
|-
| bgcolor="#F7911D" |'''CSV'''
| align="center" |28,31
| align="center" |21
| align="center" |29,21
| align="center" | +0,90
| align="center" |'''21'''
| align="center" |±0
|-
| style="background:#004A90; color:#FFFFFF;" |'''DP'''
| align="center" |16,91
| align="center" |12
| align="center" |18,70
| align="center" | +1,79
| align="center" |'''14'''
| align="center" | +2
|-
| style="background:#E50000; color:#FFFFFF;" |'''LSAP'''
| align="center" |17,60
| align="center" |10
| align="center" |18,91
| align="center" | +1,31
| align="center" |'''11'''
| align="center" | +1
|-
| bgcolor="99CC33" |'''déi gréng'''
| align="center" |15,12
| align="center" |9
| align="center" |8,55
| align="center" | -6,57
| align="center" |'''4'''
| align="center" | -5
|-
| style="background:#00ADDC; color:#FFFFFF;" |'''ADR'''
| align="center" |8,28
| align="center" |4
| align="center" |9,27
| +0,99
| align="center" |'''5'''
| align="center" | +1
|-
| style="background:#AB58A8; color:#FFFFFF;" |'''Piraten'''
| align="center" |6,45
| align="center" |2
| align="center" |6,74
| align="center" | +0,29
| align="center" |'''3'''
| align="center" | +1
|-
| style="background:#8F0109; color:#FFFFFF;"|'''déi Lénk'''
| align="center" |5,48
| align="center" |2
| align="center" |3,93
| align="center" | -1,55
| align="center" |'''2'''
| align="center" |±0
|-
| style="background:#FF0000; color:#FFFFFF;"|'''KPL'''
| align="center" |1,27
| align="center" |0
| align="center" |0,64
| align="center" | -0,63
| align="center" |'''0'''
| align="center" |±0
|-
| bgcolor="#66FFEE" |'''Déi Konservativ'''
| align="center" |0,27
| align="center" |0
| align="center" |0,23
| align="center" | -0,04
| align="center" |'''0'''
| align="center" |±0
|-
| bgcolor="#88BBFF" |'''Fokus'''
| align="center" | ---
| align="center" | ---
| align="center" |2,49
| align="center" |
| align="center" |'''0'''
| align="center" |nei
|-
| style="background:#8811EE; color:#FFFFFF;"|'''Volt'''
| align="center" | ---
| align="center" | ---
| align="center" |0,19
| align="center" |
| align="center" |'''0'''
| align="center" |nei
|-
| style="background:#FFFFFF;"|'''Liberté-Fräiheet!'''
| align="center" | ---
| align="center" | ---
| align="center" |1,13
| align="center" |
| align="center" |'''0'''
| align="center" |nei
|-
|'''Total'''
|
|
|
|
| align="center" |'''60'''
|
|}
Den 9. Oktober krut de [[Luc Frieden]] vum [[Henri vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Henri]] den Optrag fir als Formateur ze kucken, eng nei Regierung op d'Been ze stellen<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2124151.html|Titel="Dat ass fir mech eng grouss Éier an eng grouss Verantwortung": De Luc Frieden gouf vum Grand-Duc mat der Regierungsbildung beoptragt|Gekuckt=09.10.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>. Nach de selwechten Owend ass confirméiert ginn, datt souwuel d'CSV mat der DP Verhandlungen ophuele wéilt, wéi och d'DP gewëllt wier mat der CSV ze verhandelen<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2124192.html|Titel=No Gespréicher an de Parteigremien: CSV an DP wëlle Koalitiounsgespréicher mateneen ophuelen|Gekuckt=09.10.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>.
De 17. November 2023 gouf als Resultat dovun d'[[Regierung Frieden-Bettel]] vereedegt.
==Gewielt an ''nogeréckelt'' Deputéiert==
Alphabetesch Lëscht (klasséiert nom Familljennumm) vun der aktueller Zesummesetzung {{small|(Stand: 20. Januar 2026)}} vun der Chamber, inklusiv déi Deputéiert, déi op hiert Mandat verzicht hunn an déi, déi s'ersat hunn (déi ''nogeréckelt'' sinn).
Déi aktuell Deputéiert hunn als Zuel 1 (et kann ee se duerch Uklicke vum Zortéierschëssel an der Rubrik "Zuel" beieneen uweise loossen).
{| class="wikitable sortable mw-collapsible"
|+Aktuell Deputéiert no de Chamberwale vum 8. Oktober 2023
! width="2%" |Zuel
!Foto
! width="15%" |Numm
! width="6%" |Partei
! width="8%" |[[Walbezierker zu Lëtzebuerg|Bezierk]]
! width="8%" |gewielt
! width="5%" |Stëmmen<ref>''[https://elections.public.lu/fr/elections-legislatives/2023/resultats-officiels.html Résultats officiels]'' op elections.public.lu, gekuckt den x. Oktober 2023</ref>
! width="8%" |Mandat vun
! width="8%" |Mandat bis
! width="30%" |Bemierkung
|-
|1
|[[Fichier:Diane Adehm.jpg|60px]]
|[[Diane Adehm]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 19.043
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Barbara Agostino (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Barbara Agostino]]
|DP
|Süden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Max Hahn, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[File:Guy Arendt, Concert en mémoire des victimes de la Shoah-102.jpg|75x75px]]
|[[Guy Arendt]]
|DP
|Zentrum
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Xavier Bettel, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|
|[[Fichier:Informal meeting of ministers for foreign affairs (Gymnich). Arrivals Jean Asselborn (36927346612) CROPPED.jpg|60px]]
|[[Jean Asselborn]]
|LSAP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 33.398
|
|
|huet op d'Mandat verzicht; fir hie réckelt den Yves Cruchten no<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2137693.html|Titel=Jean Asselborn geet net an d'Chamber: "Ech spieren, dass ech elo e bësse Rou brauch"|Gekuckt=15.11.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>
|-
|
|[[Fichier:Yuriko Backes (DP) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Yuriko Backes]]
|DP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 23.589
|
|
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Maurice Bauer (CSV) 09-2023.jpg|75x75px]]
|[[Maurice Bauer]]
|CSV
|Zentrum
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Luc Frieden, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[Fichier:André Bauler (chd.lu) (cropped).jpg|75px]]
|[[André Bauler]]
|DP
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 10.057
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Gilles Baum (chd.lu) (cropped).jpg|75x75px]]
|[[Gilles Baum]]
|DP
|Osten
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Lex Delles, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
| [[Fichier:Marc Baum 2025.jpg|75x75px]]
|[[Marc Baum]]
|déi Lénk
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 8.664
|24/10/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:François Bausch (déi gréng) 09-2023.jpg|75px]]
|[[François Bausch]]
|déi gréng
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 12.605
|21/11/2023
|10/07/2024
|huet säi Mandat un d'[[Djuna Bernard]] ofginn.
|-
|1
|[[Fichier:Simone Beissel 09-2022.jpg|60px]]
|[[Simone Beissel]]
|DP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 14.895
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Djuna Bernard (déi gréng) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Djuna Bernard]]
|déi Gréng
|Zentrum
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|11/07/2024
|
|
|-
|
|[[Fichier:Xavier Bettel (DP) 09-2023.jpg|75px]]
|[[Xavier Bettel]]
|DP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 34.018
|
|
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Dan Biancalana (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Dan Biancalana]]
|LSAP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 24.435
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Portrait Taina Bofferding (cropped).jpg|60px]]
|[[Taina Bofferding]]
|LSAP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 30.909
|21/11/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Jeff Boonen 2024.jpeg|60px]]
|[[Jeff Boonen]]
|CSV
|Norden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir d'Martine Hansen, déi e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
| [[Fichier:Liz Braz 2025 (cropped).jpg|60px]]
|[[Liz Braz]]
|LSAP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 24.284
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Corinne Cahen (DP) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Corinne Cahen]]
|DP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 16.365
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Sven Clement (Piraten) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Sven Clement]]
|Piraten
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 15.074
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Francine Closener, Gunther Oettinger, Nuno Crato 2015 (cropped).jpg|75x75px]]
|[[Francine Closener]]
|LSAP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 11.392
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Yves Cruchten (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Yves Cruchten]]
|LSAP
|
|nogeréckelt
|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Jean Asselborn, dee säi Mandat net ugeholl huet
|-
|1
|
|[[Claire Delcourt]]
|LSAP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 7.394
|24/10/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:EU2024BE 240220 Informal meeting of Tourism Ministers Aula Magna LLN EMNR - 53542083521 CROP Lex Delles.jpg|60px]]
|[[Lex Delles]]
|DP
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 13.042
|
|
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Mars Di Bartolomeo 2014-07.JPG|60px]]
|[[Mars Di Bartolomeo]]
|LSAP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 24.663
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Alex Donnersbach (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Alex Donnersbach]]
|CSV
|Zentrum
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Serge Wilmes, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[Fichier:Emile Eicher, Concert de bienfaisance MemoShoah 2014.jpg|60px]]
|[[Emile Eicher]]
|CSV
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 13.296
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|
|[[Félix Eischen]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 26.542
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|
|[[Luc Emering]]
|DP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 11.837
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Georges Engel (LSAP) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Georges Engel]]
|LSAP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 24.503
|24/10/2023
|
|
|-
|
|
|[[Jeff Engelen]]
|ADR
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 8.153
|24/10/2023
|19/11/2025
|huet op säi Mandat verzicht; de [[Michel Lemaire]] ass den 20.11.2025 fir hien nogeréckelt.
|-
|
|[[Fichier:Informal meeting of ministers for agriculture and fisheries (iAGRIFISH). Arrivals Fernand Etgen (36641495740) - CROP ETGEN.jpg|60px]]
|[[Fernand Etgen]]
|DP
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 10.529
|24/10/2023
|18/12/2025
|huet Enn 2025 op säi Mandat verzicht; de [[Marc Hansen (1971)|Marc Hansen]] ass fir hien nogeréckelt.
|-
|1
|[[Fichier:Franz Fayot (LSAP) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Franz Fayot]]
|LSAP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 13.343
|21/11/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:CSV Luc-Frieden Profilbild.jpg|60px]]
|[[Luc Frieden]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 30.999
|24/10/2023
|16/11/2023
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Paul Galles.jpg|60px]]
|[[Paul Galles]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 21.495
|24/10/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:Leon Gloden Porträtfoto.jpg|60px]]
|[[Léon Gloden]]
|CSV
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 13.377
|24/10/2023
|16/11/2023
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Marc Goergen, Députéierten vun der Piratepartei Lëtzebuerg.jpg|60px]]
|[[Marc Goergen (Politiker)|Max Goergen]]
|Piraten
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 12.856
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Patrick Goldschmidt (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Patrick Goldschmidt]]
|DP
|Zentrum
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir d'Yuriko Backes, déi e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[Fichier:Gusty Graas (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Gusty Graas]]
|DP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 11.942
|24/10/2023
|
|
|-
|1
| [[File:Claude Haagen, Ausstellung «Luxemburger in der Polizei des NS-Staates»-101.jpg|60px]]
|[[Claude Haagen]]
|LSAP
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 9.076
|24/10/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:Max Hahn - Bettembourg 01.jpg|60px]]
|[[Max Hahn]]
|DP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 19.477
|
|
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|
|[[Fichier:1718294477718 20240613 HANSEN Christophe LU 008.jpg|60px]]
|[[Christophe Hansen]]
|CSV
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 17.464
|24/10/2023
|10/07/2024
|huet op säi Mandat verzicht, fir Deputéierten am Europaparlament ze ginn. De [[Jean-Paul Schaaf]] ass fir hien nogeréckelt.
|-
|1
|[[Fichier:160127 Informal Meeting Ministers of Competitiveness - Day 1 EEK9332 (24560467091) -cropped Marc HANSEN.jpg|60px]]
|[[Marc Hansen (1971)|Marc Hansen]]
|DP
|Norden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|20/01/2026
|
|nogeréckelt fir de [[Fernand Etgen]], deen opgehalen huet.
|-
|
|[[Fichier:EU2024BE 240409 Informal meeting of Agriculture Ministers Genk JNZT 0026 (53642288848).jpg CROP Martine Hansen.jpg|60px]]
|[[Martine Hansen]]
|CSV
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 20.160
|24/10/2023
|16/11/2023
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Dan Hardy (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Dan Hardy]]
|ADR
|Süden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|11/07/2024
|
|nogeréckelt fir de [[Fernand Kartheiser]], deen an d'Europaparlament gewielt gouf.
|-
|1
|[[Fichier:Echternach 09-2024, Carole Hartmann (102).jpg|75x75px]]
|[[Carole Hartmann]]
|DP
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 10.547
|24/10/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:L1004875.jpg|60px]]
|[[Max Hengel]]
|CSV
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 11.942
|24/10/2023
|17/08/2024
|gestuerwen
|-
|
|[[Fichier:Fernand Kartheiser (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Fernand Kartheiser]]
|ADR
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 13.581
|24/10/2023
|10/07/2024
|huet op säi Mandat verzicht, fir Deputéierten am Europaparlament ze ginn. Den [[Dan Hardy]] ass fir hien nogeréckelt.
|-
|1
|[[File:Luxembourgish Deputies at EC Mar 2024 CROP Françoise Kemp.jpg|90x90px]]
|[[Françoise Kemp]]
|CSV
|Süden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Georges Mischo, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[Fichier:Nancy Arendt (CSV), 2023-10.jpg|60px]]
|[[Nancy Kemp-Arendt]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 26.137
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Fred Keup (Chambre des députés, Luxembourg).png|60px]]
|[[Fred Keup]]
|ADR
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 14.763
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Luxembourg, Michel Lemaire (102) (cropped).jpg|60px]]
|[[Michel Lemaire]]
|ADR
|Norden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|20/11/2025
|
|Nogeréckelt fir de [[Jeff Engelen]], deen den 19.11.2025 op säi Mandat verzicht huet.
|-
|
|[[Fichier:Paulette Lenert 05-2022.jpg|60px]]
|[[Paulette Lenert]]
|LSAP
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 14.345
|21/11/2023
|08/06/2026
|Huet op hiert Mndat verzicht fir Member vum Staatsrot ze ginn. De [[Ben Streff]] ass fir si nogeréckelt.
|-
|1
|[[Fichier:Marc Lies 09-2022.jpg|60px]]
|[[Marc Lies]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 18.862
|24/10/2023
|
|
|-
|
|[[Fichier:EU2024BE 240126 Informal Meeting of Justice Ministers Egmont Palace JNZT0001 (53488616000)CROP Elisabeth Margue.jpg|60px]]
|[[Elisabeth Margue]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 23.164
|24/10/2023
|16/11/2023
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
| [[Fichier:Ricardo Marques 2026 (cropped).jpg|60px]]
|[[Ricardo Marques]]
|CSV
|Osten
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|10/10/2024
|
|nogeréckelt fir de [[Max Hengel]], dee verstuerwe war
|-
|
|[[Fichier:Claude Meisch (DP) (cropped).jpg|60px]]
|[[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]]
|DP
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 17.001
|
|
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Mandy Minella (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Mandy Minella]]
|DP
|Süden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Claude Meisch, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
| [[Fichier:Georges Mischo (CSV) 2023-10.jpg|60px]]
|[[Georges Mischo]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 30.388
|24/10/2023<br>20/01/2026
|16/11/2023<br>
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen. Nom Récktrëtt als Minister huet hien uganks 2026 nees säi Chambermandat ugeholl, iwwedeems de [[Marc Spautz]] Minister gouf.
|-
|1
| [[Fichier:Ricardo Marques 2026 (cropped).jpg|60px]]
|[[Octavie Modert]]
|CSV
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 10.208
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Nathalie Morgenthaler 2024.jpeg|60px]]
|[[Nathalie Morgenthaler]]
|CSV
|Süden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir de Gilles Roth, deen e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[Fichier:Laurent Mosar (CSV) 09-2023.jpg|75x75px]]
|[[Laurent Mosar]]
|CSV
|Zentrum
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogeréckelt fir d'Elisabeth Margue, déi e Regierungsposten ugeholl huet
|-
|1
|[[Fichier:Lydie Polfer 2022 (cropped).jpg|60px]]
|[[Lydie Polfer]]
|DP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 19.345
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Ben Polidori 2024.jpeg|60px]]
|[[Ben Polidori]]
|<s>Piraten</s>
LSAP
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 4.804
|24/10/2023
|
|am Juli 2024 aus der Piratepartei ausgetrueden; am September 2024 Wiessel bei d'LSAP ugekënnegt
|-
|
|[[Fichier:Deutschsprachige Finanzminister verabschieden Bodensee Erklärung (53920444426) cropped to Gilles ROTH.jpg|60px]]
|[[Gilles Roth]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 31.451
|24/10/2023
|16/11/2023
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Jean-Paul Schaaf (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Jean-Paul Schaaf]]
|CSV
|Norden
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|11/07/2024
|
|nogeréckelt fir de [[Christophe Hansen]], deen an d'Europaparlament gewielt gouf.
|-
|1
|[[Fichier:Gérard Schockmel (DP) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Gérard Schockmel]]
|DP
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 15.164
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Alexandra Schoos 2024.jpeg|75x75px]]
|[[Alexandra Schoos]]
|ADR
|Osten
|direkt
|style="text-align: right"| 4.295
|24/10/2023
|
|
|-
|1
| [[Fichier:Meris Šehović (2021) (cropped).png|60px]]
|[[Meris Sehovic]]
|déi gréng
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 8.323
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|
|[[Ben Streff]]
|LSAP
|Osten
|nogeréckelt
|style="text-align: right"| 5.483
|09/05/2025
|
|Nogeréckelt fir d'[[Paulette Lenert]], déi an de Staatsrot nominéiert gouf
|-
|
|[[Fichier:EPP Summit, Brussels, June 2016 (27958179195) (cropped).jpg|60px]]
|[[Marc Spautz]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 26.053
|24/10/2023
|11/12/2025
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Sam Tanson 2023 (cropped).jpg|60px]]
|[[Sam Tanson]]
|déi gréng
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 17.983
|21/11/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:David Wagner (déi Lénk) 09-2023 (cropped).jpg|60px]]
|[[David Wagner (Politiker)|David Wagner]]
|déi Lénk
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 6.747
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Tom Weidig (ADR) 09-2023.jpg|60px]]
|[[Tom Weidig]]
|ADR
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 6.414
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|
|[[Charles Weiler|Charel Weiler]]
|CSV
|Norden
|direkt
|style="text-align: right"| 14.483
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Joëlle WELFRING 24-10-2022 ENVCO (cropped).jpg|75px]]
|[[Joëlle Welfring]]
|déi gréng
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 12.984
|21/11/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Stéphanie Weydert (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Stéphanie Weydert]]
|CSV
|Osten
|nogeréckelt
|style="text-align: right"|
|21/11/2023
|
|nogerécket fir de Léon Gloden, deen e Regierungsmandat ugeholl huet
|-
|
|[[Fichier:Serge Wilmes (CSV) 09-2023 (cropped).jpg|60px]]
|[[Serge Wilmes]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 22.035
|24/10/2023
|16/11/2023
|huet op d'Mandat verzicht fir e Ministerposten unzehuelen
|-
|1
|[[Fichier:Claude Wiseler 2024-01 (101) (cropped).jpg|60px]]
|[[Claude Wiseler]]
|CSV
|Zentrum
|direkt
|style="text-align: right"| 21.385
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Michel Wolter (chd.lu) (cropped).jpg|60px]]
|[[Michel Wolter]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 26.922
|24/10/2023
|
|
|-
|1
|[[Fichier:Laurent Zeimet - Bettembourg 01.jpg|60px]]
|[[Laurent Zeimet]]
|CSV
|Süden
|direkt
|style="text-align: right"| 24.128
|24/10/2023
|
|
|}
== Kuckt och ==
* [[Regierung Frieden-Bettel]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Luxembourg general election (2023)|{{PAGENAME}}}}
*[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/recueil/elections Recueil de la législation relative aux élections législatives, communales et européennes]: D'Walgesetz op Legilux
{{Navigatioun Chamberwalen}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:2023]]
[[Kategorie:Chamberwalen|2023]]
b6d04gq483lkp61tryt2rzsahfi6n5b
Schabloun:Infobox Bierg
10
163706
2681350
2638910
2026-06-10T08:28:06Z
Les Meloures
580
k
2681350
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox
| bodyclass = vcard
| aboveclass = fn org
| abovestyle =
| title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}}
| titlestyle = background-color: #99AACC;
| headerstyle = background-color: #99DDDD;
| image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|maxsize=250px|alt={{{image_alt|}}}}}
| caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}}
| header1 = Lokalisatioun
| label2 = Land
| data2 = {{If empty|{{{Land|}}}|{{wikidata|properties|linked|P17}}}}
| label3 = Verwalt vun
| data3 = {{If empty|{{{Gemeng|}}}|{{wikidata|properties|linked|P131}}}}
| label4 = Plaz
| data4 = {{If empty|{{{Plaz|}}}|{{wikidata|properties|linked|P276}}}}
| label5 = Koordinaten
| data5 = {{If empty|{{{Koordinaten|}}}|{{wikidata|property|linked|P625}}}}
| label6 = Gehéiert zu
| data6 = {{{Gehéiert zu|}}}
| label7 = Struktur
| data7 = {{{Struktur|}}}
|header20 = {{#if:{{If empty|{{{Längt|}}}|{{{Breet|}}}|{{{Fläch|}}}|{{{Héicht|}}}|{{{Markant Plazen|}}}}}|Dimensiounen, Geographie a Geologie}}
| label21 = Längt
| data21 = {{{Längt|}}}
| label22 = Breet
| data22 = {{{Breet|}}}
| label23 = Fläch
| data23 = {{If empty|{{{Fläch|}}}|{{wikidata|property|linked|P2046}}}}
| label24 = Héicht
| data24 = {{If empty|{{{Héicht|}}}|{{wikidata|property|linked|P2044}}}}
| label25 = Markant Plazen
| data25 = {{{Markant Plazen|}}}
<!--nëmme bei Zeiebierger-->
| label26 = Basisschicht
| data26 = {{{Basisschicht|}}}
| label27 = Deckschicht(en)
| data27 = {{{Deckschicht|}}}
| below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}}
}}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude>
ahgrwc2t557ir156w3uzqcehyo40byi
Joseph Muller
0
175865
2681344
2681248
2026-06-10T08:15:28Z
Robby
393
Passen de Gebuertsdatum an de Stierfdatum op déi selwecht Persoun?
2681344
wikitext
text/x-wiki
{{skizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Joseph Müller''' (oder '''Muller'''), gebuer den [[2. August]] [[1896]] zu [[Réiden op der Atert]]{{Quell?|Grond=De Buergermeeschter Joseph Muller war Wittmann vun der Josephine Schreiner wärend de Joseph Müller vu Réiden/Atert mat der Anne Virginie Goebel vun Dikrech bestuet war cf: https://luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I177237&tree=deltgen}}, a gestuerwen de [[16. Mäerz]] [[1982]] zu [[Keel]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dk0v396zjm/pages/8/articles/DIVL882?search=Jos+Muller|Titel=Etat civil|Gekuckt=2026-06-09|Datum=1982-03-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 8|Sprooch=fr}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Privatbeamten a Lokalpolitiker ([[LSAP]]).
Hie war Member vum [[Gemengerot]] vun der [[Gemeng Keel]], a vun 1958 bis 1963 [[Buergermeeschter]] vun där Gemeng.
Fir un hien z'erënneren, gouf zu Keel eng Strooss no him genannt.<ref>{{Citation|URL=https://map.geoportail.lu/addresses/Kayl/Rue%20Joseph%20Muller/?lang=fr|Titel=Kayl : Rue Joseph Muller|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=map.geoportail.lu}}</ref>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Buergermeeschtere vu Keel]]
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Muller Joseph}}
[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1982]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]]
[[Kategorie:Buergermeeschtere vu Keel]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
gd7n9rkytmftsfbe4abatxiur5gsvgo
2681369
2681344
2026-06-10T10:20:10Z
Zinneke
34
cf Diskussiounssäit
2681369
wikitext
text/x-wiki
{{skizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Joseph Müller''' (oder '''Muller'''), gebuer ... , a gestuerwen de [[16. Mäerz]] [[1982]] zu [[Keel]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dk0v396zjm/pages/8/articles/DIVL882?search=Jos+Muller|Titel=Etat civil|Gekuckt=2026-06-09|Datum=1982-03-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 8|Sprooch=fr}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Privatbeamten a Lokalpolitiker ([[LSAP]]).
Hie war Member vum [[Gemengerot]] vun der [[Gemeng Keel]], a vun 1958 bis 1963 [[Buergermeeschter]] vun där Gemeng.
Fir un hien z'erënneren, gouf zu Keel eng Strooss no him genannt.<ref>{{Citation|URL=https://map.geoportail.lu/addresses/Kayl/Rue%20Joseph%20Muller/?lang=fr|Titel=Kayl : Rue Joseph Muller|Gekuckt=2026-06-09|Wierk=map.geoportail.lu}}</ref>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Buergermeeschtere vu Keel]]
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Muller Joseph}}
[[Kategorie:Gebuer ?]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1982]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]]
[[Kategorie:Buergermeeschtere vu Keel]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
hxzteme59f3rftx5oc57adj51i4iowh
Eliseo Maria Coroli
0
175894
2681389
2679968
2026-06-10T11:54:32Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2681389
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzChrëscht}}
{{Infobox Biographie}}
Den '''Eliseo Maria Coroli''', gebuer den [[9. Februar]] [[1900]] zu [[Borgonovo Val Tidone]] an Italien, a gestuerwen den [[29. Juli]] [[1982]] zu [[Bragança do Pará]], war en italieenesche [[Bëschof]].
De Coroli gouf de [[15. Mäerz]] [[1924]] zum Paschtouer geweit.
Den [[10. August]] [[1940]] huet de [[Pius XII.]] hien als den éischte Weibëschof vu [[Bistum Bragança do Pará|Bragança do Pará]] a [[Brasilien]] ernannt. Hien huet e [[Spidol]] an eng Radiosstatioun<ref>[https://web.archive.org/web/20260526101327/https://fundacaoeducadora.com.br/fec/index.php/conteudo/item/2657-radio-educadora-faz-aniversario Rádio Educadora faz aniversário] {{pt}}</ref> fir d'Alphabetiséierung vun aarme Leit gegrënnt.
== Bibliographie ==
* (PT) Terezinha Colares, O Missonário Feliz, Paragominas, Brasile, Grafica e Editora São Marcos Ltda.
* Andrea Maria Erba, Eliseo Maria Coroli, il vescovo della carità e della gioia, in L'Osservatore Romano, 9 Februar 2000.
* Ersilio Fausto Fiorentini, Il Vescovo della carità e della gioia, Piacenza, Ed. Berti, 2006, ISBN 887364140-7.
* Sandro Pasquali, Si fece brasiliano per amore dei poveri, ''Libertà'', 31 Januar 1983.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcoroli.html Den Eliseo Maria Coroli op Catholic Hierarchy]
* [https://novo.diocesedebragancapa.org.br/ Websäit vum Bistum Bragança do Pará]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Coroli Eliseo Maria}}
[[Kategorie:Gebuer 1900]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1982]]
[[Kategorie:Bëscheef an Italien]]
[[Kategorie:Kathoulesch Bëscheef]]
ge6hsjp6k9rp9lbgy5gllnshbdwzrz4
Michael Verhoeven
0
175943
2681361
2680581
2026-06-10T09:07:24Z
Johnny Chicago
17
/* als Regisseur */
2681361
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Michael Verhoeven''', gebuer als ''Michael Alexander Verhoeven'' den [[13. Juli]] [[1938]] zu [[Berlin]], a gestuerwen den [[22. Abrëll]] [[2024]] zu [[Grünwald]] bei [[München]], war en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]], [[Filmregisseur]], [[Dréibuchauteur]] a [[Filmproduzent]].
Hie gouf international bekannt als Regisseur vun de Filmer ''[[Die weiße Rose (Film)|Die weiße Rose]]'' an ''[[Das schreckliche Mädchen]]''.
Hie war de Jong vun der Schauspillerin [[Doris Kiesow]] a vum Filmregisseur [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]]. Hien war de Brudder vun der Schauspillerin [[Lis Verhoeven]].
Hie war vun 1966 bis zu sengem Doud am Joer 2024 mat der Schauspillerin [[Senta Berger]] bestuet.
== Filmographie ==
=== als Regisseur ===
==== Kino ====
* 1967: ''[[Paarungen (Film)|Paarungen]]'' - Haaptacteuren: [[Ilona Grübel]], [[Melanie Horeschowsky]], [[Dietrich Kerky]]
* 1969: ''Engelchen macht weiter - Hoppe, hoppe Reiter'' - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Gila von Weitershausen]], [[Christof Wackernagel]]
* 1969: ''Tische'' - (Kuerzfilm)
* 1969: ''Der Bettenstudent oder Was mach’ ich mit den Mädchen?'' - Haaptacteuren: Christof Wackernagel, Gila von Weitershausen, [[Hannelore Elsner]]
* 1970: ''[[O.K. (Film)|O.K.]]'' - Haaptacteuren: [[Gustl Bayrhammer]], [[Eva Mattes]], [[Hartmut Becker]]
* 1971: ''[[Wer im Glashaus liebt...]]'' - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Marianne Blomquist]], Hartmut Becker
* 1971: ''Bonbons'' - (Kuerzfilm)
* 1973: ''Coiffeur'' - (Kuerzfilm)
* 1976: ''MitGift'' - Haaptacteuren: Senta Berger, Mario Adorf, [[Ron Ely]]
* 1977: ''Gefundenes Fressen'' - Haaptacteuren: Heinz Rühmann, Mario Adorf, [[René Deltgen]]
* 1980: ''Sonntagskinder'' - Haaptacteuren: [[Nora Barner]], Hartmut Becker, [[Pola Kinski]]
* 1982: ''[[Die weiße Rose (Film)|Die weiße Rose]]'' - Haaptacteuren: [[Lena Stolze]], [[Martin Benrath]], [[Wulf Kessler]]
* 1986: ''[[Killing Cars]]'' - Haaptacteuren: [[Jürgen Prochnow]], Senta Berger, [[Agnès Soral]]
* 1990: ''[[Das schreckliche Mädchen]]'' - Haaptacteuren: Lena Stolze, [[Hans-Reinhard Müller]], [[Monika Baumgartner]]
* 1995: ''Mutters Courage'' - Haaptacteuren: [[Pauline Collins]], [[George Tabori]], [[Ulrich Tukur]]
* 1996: ''The Legend of Mrs. Goldman and the Almighty God'' - (Kuerzfilm)
* 2006: ''Der unbekannte Soldat'' - (Dokumentarfilm)
* 2008: ''Menschliches Versagen'' - (Dokumentarfilm)
* 2011: ''The Second Execution of Romell Broom'' - (Dokumentarfilm)
==== Televisioun ====
* 1970: ''Der Kommissar'' - Episod: ''Dr. Meinhardts trauriges Ende'' - Haaptacteuren: [[Erik Ode]], [[Günther Schramm]], [[Rosemarie Fendel]]
* 1972: ''Tatort'' - Episod: ''Kressin und der Mann mit dem gelben Koffer'' - Haaptacteuren: [[Sieghardt Rupp]], [[Ivan Desny]], [[Günther Stoll]]
* 1973: ''Ein unheimlich starker Abgang'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Maria Singer]], [[Peter Steiner]], [[Katja Rupé]]
* 1974: ''Krempoli - Ein Platz für wilde Kinder'' - (TV-Serie) - (10 Episoden)
* 1975: ''Die Herausforderung'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Heidemarie Hatheyer]], [[René Deltgen]], [[Liselotte Prinz]]
* 1977: ''Bier und Spiele'' - (TV-Serie) - (14 Episoden)
* 1977: ''Das Männerquartett'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Klaus Knuth]], [[Peter Matic]], [[Gerd Baltus]]
* 1978: ''1982: Gutenbach''- (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Gottfried John]], Katja Rupé, Hartmut Becker
* 1979: ''Freundinnen'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1979: ''Verführungen'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Peter Striebeck]], [[Rosel Zech]], [[Wolfgang Bahro]]
* 1980: ''Am Südhang'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Andrea Jonasson]], [[Helmut Zierl]], [[Franz-Otto Krüger]]
* 1980: ''Die Ursache'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Hannes Messemer]], [[Otto Sander]], [[Lisa Helwig]]
* 1982: ''Die Mutprobe'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Dieter Augustin]], [[Günther Maria Halmer]], [[Ruth Fischer]]
* 1983: ''Liebe Melanie'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Stella Adorf]], [[Michael Ande]], Senta Berger
* 1984: ''Das Tor zum Glück'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Elert Bode]], [[Wolfgang Fischer]], [[Bernd Heller]]
* 1986: ''Stinkwut'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Friedrich von Thun]], [[Veronika Fitz]], [[Hans Stadtmüller]]
* 1987: ''Gegen die Regel'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Günter Lamprecht]], [[Claudia Amm]], [[Helmut Zierl]]
* 1987: ''Gundas Vater'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Karin Thaler]], [[Monika Baumgartner]], [[Karl Scheydt]]
* 1988: ''Semmelweis, Ignaz - Arzt der Frauen'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Heiner Lauterbach]], Friedrich von Thun, [[Robert Meyer]]
* 1989-2004: ''Die schnelle Gerdi'' - (TV-Serie) - (12 Episoden)
* 1990: ''Das Mädchen und die Stadt oder: Wie es wirklich war'' - (TV-Dokumentarfilm)
* 1990: ''Schlaraffenland'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Cornelia Lippert]], [[Sissi Perlinger]], [[Sigmar Solbach]]
* 1992: ''Lilli Lottofee'' - (TV-Mini-Serie) - (3 Episoden)
* 1993: ''Eine unheilige Liebe'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Timothy Peach]], [[Heike Falkenberg]], [[Alexander May]]
* 1998: ''George Tabori - Theater ist Leben'' - (TV-Dokumentarfilm)
* 1999: ''Zimmer mit Frühstück'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: Senta Berger, [[Michael Gwisdek]], [[Gisela Schneeberger]]
* 2000: Enthüllung einer Ehe - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Dominique Horwitz]], [[Nina Hoger]], [[Frederik Defant]]
* 2002: ''Die kleine Schwester. Die Weiße Rose - ein Vermächtnis'' -(TV-Dokumentarfilm)
* 2005: ''Tatort'' - Episod: ''Der Spieler'' - Haaptacteuren: [[Eva Mattes]], [[Sebastian Bezzel]], [[Jan Niklas]]
* 2008-2013: ''Bloch'' - (TV-Serie) - (3 Episoden)
* 2014: ''Let’s go!'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: Lena Stolze, [[Christina Hecke]], [[Naomi Krauss]]
* 2014: ''Glückskind'' - (TV-Film) - Haaptacteuren: [[Herbert Knaup]], [[Thomas Thieme]], [[Alice Dwyer]]
=== als Schauspiller ===
==== Kino ====
* 1954: ''[[Das fliegende Klassenzimmer (Film 1954)|Das fliegende Klassenzimmer]]'' - Regie: [[Kurt Hoffmann]] - Haaptacteuren: [[Paul Dahlke]], [[Paul Klinger]] - (als Ferdinand)
* 1955: ''[[Marianne (Film 1955)|Marianne]]'' - Regie: [[Julien Duvivier]] - Haaptacteuren: [[Marianne Hold]], [[Horst Buchholz]] - (als Alexis)
* 1957: ''Haie und kleine Fische'' - Regie: [[Frank Wisbar]] - Haaptacteuren: [[Hansjörg Felmy]], [[Sabine Bethmann]] - (als Matrous)
* 1955: ''[[Griff nach den Sternen (Film 1955)|Griff nach den Sternen]]'' - Regie: [[Carl-Heinz Schroth]] - Haaptacteuren: [[Erik Schumann]], [[Liselotte Pulver]]
* 1958: ''Der Pauker'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heinz Rühmann]], [[Wera Frydtberg]] - (als Peter Wieland)
* 1959: ''[[So angelt man keinen Mann]]'' - Regie: [[Hans Deppe]] - Haaptacteuren: [[Grethe Weiser]], [[Karin Dor]] - (als Horst Burkhardt)
* 1960: ''… und noch frech dazu!'' - Regie: [[Rolf von Sydow]] - Haaptacteuren: [[Helga Schlack]], [[Horst Janson]] - (als Rockie)
* 1960: ''Der Jugendrichter'' - Regie: [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]] - Haaptacteuren: Heinz Rühmann, [[Karin Baal]] - (als Alfred)
* 1960: ''Ein Student ging vorbei'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Luise Ullrich]], [[Paul Dahlke]] - (als Wolf)
* 1960: ''Mit 17 weint man nicht'' - Regie: [[Alfred Vohrer]] - Haaptacteuren: [[Barbara Frey]], [[Matthias Fuchs]] - (als Richard Denger)
* 1962: ''Ich kann nicht länger schweigen'' - Regie: [[Wolfgang Bellenbaum]] - Haaptacteuren: Barbara Frey, Paul Klinger - (als Klaus Kampmann)
* 1962: ''Wenn beide schuldig werden'' - Regie: [[Hermann Leitner]] - Haaptacteuren: [[Nadia Gray]], [[Hanns Lothar]] - (als Jochen Goetz)
* 1963: ''[[Das Haus in Montevideo (Film 1963)|Das Haus in Montevideo]]'' - Regie: [[Helmut Käutner]] - Haaptacteuren: Heinz Rühmann, [[Ruth Leuwerik]] - (als Herbert)
* 1963: ''[[Jack und Jenny]]'' - Regie: [[Victor Vicas]] - Haaptacteuren: [[Brett Halsey]], [[Senta Berger]] - (als Timothy)
* 1964: ''[[Lausbubengeschichten (Film)|Lausbubengeschichten]]'' - Regie: Helmut Käutner - Haaptacteuren: [[Hans Kraus |Hansi Kraus]], [[Heidelinde Weis]] - (als Karl Schultheiss)
* 1966: ''[[Onkel Filser - Allerneueste Lausbubengeschichten]]'' - Regie: [[Werner Jacobs]] - Haaptacteuren: [[Hans Kraus |Hansi Kraus]], [[Michl Lang]] - (als Karl Schultheiß)
* 1970: ''[[O.K. (Film)|O.K.]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: [[Gustl Bayrhammer]], [[Eva Mattes]] - (als Sven Eriksson)
* 2013: ''Body and Brain'' - Regie: [[Thomas Koerner]] - Haaptacteuren: [[Peter Radtke]], [[Dirk Bach]] - (als Regisseur)
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Verhoeven Michael}}
[[Kategorie:Däitsch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Däitsch Filmproduzenten]]
[[Kategorie:Gebuer 1938]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2024]]
goguw3mq4t0hv4zxntzatu1kmk6k0f9
Diskussioun:Hamza Kadamani
1
175953
2681258
2680648
2026-06-09T12:23:07Z
Benemlu
20771
/* U-Nationalekipp */ Äntweren
2681258
wikitext
text/x-wiki
== U-Nationalekipp ==
Moien,
Wat ass eng „U-Nationalekipp“ ? Feelt do vläicht eng Zuel? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:30, 4. Jun. 2026 (UTC)
:Domat waren allgemeng Jugendnationalekippe gemengt. Merci fir d'Präzisioun am Artikel :-) [[Benotzer:Benemlu|Benemlu]] ([[Benotzer Diskussioun:Benemlu|Diskussioun]]) 12:23, 9. Jun. 2026 (UTC)
7c5nbzwd1xj01m84tkkpbwycfe2tkgs
Marcel Schleder
0
175976
2681270
2026-06-09T14:36:17Z
Corto lu
4182
Säit ugeluecht mat: '{{SkizzEkonomie}} De Marcel Schleder, gebueren 1923, gestuerwen den 16. Dezember 2014, war e lëtzebuergesche Banquier.<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref> Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an déi däitsch Arméi agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marchel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Impri…'
2681270
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
De Marcel Schleder, gebueren 1923, gestuerwen den 16. Dezember 2014, war e lëtzebuergesche Banquier.<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>
Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an déi däitsch Arméi agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marchel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaangen bei der [[BIL]] ze schaffen, 1968 gouf hien Sous-Directeur, 1972 Directeur an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hien President vun der [[ABBL]].
Hien war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
ehpae12949b31bya7ar6cgahwv5xh0r
2681271
2681270
2026-06-09T14:36:36Z
Corto lu
4182
2681271
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
De Marcel Schleder, gebueren 1923, gestuerwen den 16. Dezember 2014, war e lëtzebuergesche Banquier.<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>
Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an déi däitsch Arméi agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaangen bei der [[BIL]] ze schaffen, 1968 gouf hien Sous-Directeur, 1972 Directeur an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hien President vun der [[ABBL]].
Hien war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
p73u1gatrz37d90pm3gxt2ba30ukpbz
2681272
2681271
2026-06-09T14:37:43Z
Corto lu
4182
2681272
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
De Marcel Schleder, gebueren 1923, gestuerwen den 16. Dezember 2014, war e lëtzebuergesche Banquier.<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>
Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an déi däitsch Arméi agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaangen bei der [[BIL]] ze schaffen, 1968 gouf hien Sous-Directeur, 1972 Directeur an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hien President vun der [[ABBL]].
Hien war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
4c458s5eglya148eou3vmo8y95nf407
2681273
2681272
2026-06-09T14:50:13Z
Puscas
735
ass dat sou schwéier fir sech e bësselchen un d'Format ze halen
2681273
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De Marcel Schleder, gebuer de [[14. Juni]] [[1923]], a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche Banquier]]<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>.
Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an déi däitsch Arméi agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[BIL]] ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkterr, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[ABBL]].
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
qkvx031z0k2itu519j4ch4j86c68tzg
2681274
2681273
2026-06-09T14:51:02Z
Corto lu
4182
2681274
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De Marcel Schleder, gebuer de [[14. Juni]] [[1923]], a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche Banquier]]<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>.
Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an déi däitsch Arméi agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[BIL]] ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[ABBL]].
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
0aql7vjz5a2strbeznasfoi82jajzmi
2681275
2681274
2026-06-09T15:33:21Z
Les Meloures
580
k
2681275
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De Marcel Schleder, gebuer de [[14. Juni]] [[1923]], a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche Banquier]]<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>.
Am [[Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an d'[[Wehrmacht]] agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[BIL]] ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[ABBL]].
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
6ddnmo8t3u2wy5vw4mt9vl5zfp6vo53
2681277
2681275
2026-06-09T15:40:17Z
Zinneke
34
2681277
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marcel Schleder''', gebuer de [[14. Juni]] [[1923]], a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Banquier<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>.
Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an d'[[Wehrmacht]] agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[Banque internationale à Luxembourg]] (BIL) ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL).
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
3wv2cxzjc6xr4a03l2tuz0yq3rc3lff
2681278
2681277
2026-06-09T15:40:44Z
Zinneke
34
2681278
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marcel Schleder''', gebuer de [[14. Juni]] [[1923]], a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Banquier<ref>« Marcel Schleder verstorben », ''Tageblatt'', 20. Dezember 2014, S. 21.</ref>.
Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an d'[[Wehrmacht]] agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[Banque internationale à Luxembourg]] (BIL) ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL).
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Schleder Marcel}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
rldsgts8ftecn373xh6kdobz6bq1htl
2681279
2681278
2026-06-09T15:43:25Z
Zinneke
34
Link op eluxemburgensia
2681279
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marcel Schleder''', gebuer de [[14. Juni]] [[1923]], a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Banquier<ref>[https://persist.lu/ark:70795/xj8qj7000d/pages/21/articles/DIVL1079 Marcel Schieder verstorben.] In: Tageblatt, nº 296 (20.12.2014), p. 21 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>.
Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an d'[[Wehrmacht]] agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[Banque internationale à Luxembourg]] (BIL) ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL).
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Schleder Marcel}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
1orivch7h4dw277yq42dykqiqcodphi
2681292
2681279
2026-06-09T20:00:29Z
MMFE
16576
+ Gebuertsref.
2681292
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marcel Schleder''', gebuer als '''Marcel Mathias Schleder''' de [[14. Juni]] [[1923]] zu [[Hollerech]]<ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3QS7-997J-H4N4?wc=9RTY-4W1%3A130045801%2C132879201%26cc%3D1709358&cc=1709358&lang=de&i=123 Gebuertsakt] Nr. 431 vum 15. Juni 1923 vun der Gemeng Lëtzebuerg</ref> a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Banquier<ref>[https://persist.lu/ark:70795/xj8qj7000d/pages/21/articles/DIVL1079 Marcel Schleder verstorben.] In: Tageblatt, nº 296 (20.12.2014), p. 21 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>.
Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an d'[[Wehrmacht]] agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[Banque internationale à Luxembourg]] (BIL) ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL).
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Schleder Marcel}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
tpl9khdj8v164q6gjzf985chezdxe0c
2681305
2681292
2026-06-09T23:07:39Z
Robby
393
+ Gielchen mat Quell
2681305
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marcel Schleder''', gebuer als '''Marcel Mathias Schleder''' de [[14. Juni]] [[1923]] zu [[Hollerech]]<ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3QS7-997J-H4N4?wc=9RTY-4W1%3A130045801%2C132879201%26cc%3D1709358&cc=1709358&lang=de&i=123 Gebuertsakt] Nr. 431 vum 15. Juni 1923 vun der Gemeng Lëtzebuerg</ref> a gestuerwen de [[16. Dezember]] [[2014]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Banquier<ref>[https://persist.lu/ark:70795/xj8qj7000d/pages/21/articles/DIVL1079 Marcel Schleder verstorben.] In: Tageblatt, nº 296 (20.12.2014), p. 21 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>.
Am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] gouf hien als [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierten]] an d'[[Wehrmacht]] agezunn.<ref>Marc Trossen, "Marcel Schleder Aus Luxemburg-Stadt: Mein Russland-Alptraum", in: ''Verluere Joëren'', vol. 2, Luxembourg: Imprimerie Centrale, 2015, S. 932–41.</ref>
1945 huet hien ugefaange bei der [[Banque internationale à Luxembourg]] (BIL) ze schaffen, 1968 gouf hie Sous-Direkter, 1972 Direkter an 1977 Member vum Verwaltungsrot.<ref>Christian Calmes, ''Une banque raconte son histoire: histoire de la Banque Internationale : 1856-1981'', Luxembourg: Saint-Paul, 1981, S. 516</ref>
Vun 1973 bis 1975 a vun 1981 bis 1984 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL).
Hie war och Member vum Lions Club a Gouverneur vum 113. Distrikt.<ref>''Lions Club - District 113 - 25e anniversaire,'' Luxembourg, Lions Club International, 1992.</ref>
== Gielercher ==
* {{OMGLC|(Promotioun 1987)<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/fd9kt0nv0r/pages/8/articles/DIVL837?search=marcel+schleder|Titel=Auszeichnungen zum Nationalfeiertag - Tresor, Caisse d’Epargne de l’Etat, Banques|Gekuckt=2026-06-09|Datum=1987-06-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 8|Sprooch=de}}</ref>}}
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Schleder Marcel}}
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]]
[[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
fbg7xtbidvzt5qsqkrt56is7k9h8hn0
Salvatore Samperi
0
175977
2681280
2026-06-09T16:01:26Z
Johnny Chicago
17
nei
2681280
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Salvatore Samperi''', gebuer de [[26. Juli]] [[1944]] zu [[Padua]] a gestuerwen ded [[4. Mäerz]] [[2009]] zu [[Trevignano Romano]], war en [[Italien|italieenesche]] [[Filmregisseur]] an [[Dréibuchauteur]].
== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1968: ''Grazie, zia'' - Haaptacteuren: [[Lisa Gastoni]], [[Lou Castel]], [[Gabriele Ferzetti]]
* 1969: ''Cuore di mamma'' - Haaptacteuren: [[Philippe Leroy]], [[eba Loncar]], [[Carla Gravina]]
* 1970: ''Uccidete il vitello grasso e arrostitelo'' - Haaptacteuren: [[Marilù Tolo]], [[Jean Sorel]], [[Gigi Ballista]]
* 1971: ''[[Un'anguilla da 300 milioni]]'' - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Lino Toffolo]], [[Mario Adorf]], [[Senta Berger]]
* 1972: ''Beati i ricchi'' - Haaptacteuren: Lino Toffolo, [[Paolo Villaggio]], [[Sylva Koscina]]
* 1973: ''Malizia'' - Haaptacteuren: [[Laura Antonelli]], [[Turi Ferro]], [[Tina Aumont]]
* 1973: ''''Peccato veniale'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Alessandro Momo]], [[Lilla Brignone]]
* 1974: ''La sbandata'' - Haaptacteuren: [[Domenico Modugno]], [[Eleonora Giorgi]], [[Luciana Paluzzi]]
* 1976: ''Scandalo'' - Haaptacteuren: [[Franco Nero]], Lisa Gastoni, [[Raymond Pellegrin]]
* 1976: ''Sturmtruppen'' - Haaptacteuren: [[Renato Pozzetto]], Lino Toffolo, [[Teo Teocoli]]
* 1977: ''Nenè'' - Haaptacteuren: [[Leonora Fani]], [[Sven Valsecchi]], [[Paola Senatore]]
* 1979: ''Liquirizia'' - Haaptacteuren: [[Christian De Sica]], [[Barbara Bouchet]], [[Gigi Ballista]]
* 1979: ''Amore in prima classe'' - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Sylvia Kristel]], [[Franca Valeri]]
* 1979: ''[[Ernesto (Film 1979)|Ernesto]] '' - Haaptacteuren: [[Virna Lisi]], [[Concha Velasco]], [[Michele Placido]]
* 1981: ''Casta e pura'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Fernando Rey]], [[Massimo Ranieri]]
* 1982: ''Sturmtruppen 2 - Tutti al fronte'' - Haaptacteuren: [[Massimo Boldi]], Teo Teocoli, [[Felice Andreasi]]
* 1983: ''Vai alla grande'' - Haaptacteuren: [[Lara Wendel]], [[Massimo Ciavarro]], [[Danilo Mattei]]
* 1985: ''Fotografando Patrizia'' - Haaptacteuren: [[Monica Guerritore]], [[Lorenzo Lena]], [[Gianfranco Manfredi]]
* 1986: ''[[La bonne (Film)|La bonne]]'' - Haaptacteuren: [[Florence Guérin]], [[Trine Michelsen]], [[Cyrus Elias]]
* 1992: ''Malizia 2mila'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Turi Ferro]], [[Roberto Alpi]]
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Samperi Salvatore}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Italieenesch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Italieenesch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1944]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2009]]
ql4rh4yckn05ii8kvvfmukw6yorokyl
2681281
2681280
2026-06-09T16:02:11Z
Johnny Chicago
17
2681281
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Salvatore Samperi''', gebuer de [[26. Juli]] [[1944]] zu [[Padua]] a gestuerwen ded [[4. Mäerz]] [[2009]] zu [[Trevignano Romano]], war en [[Italien|italieenesche]] [[Filmregisseur]] an [[Dréibuchauteur]].
== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1968: ''Grazie, zia'' - Haaptacteuren: [[Lisa Gastoni]], [[Lou Castel]], [[Gabriele Ferzetti]]
* 1969: ''Cuore di mamma'' - Haaptacteuren: [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]], [[eba Loncar]], [[Carla Gravina]]
* 1970: ''Uccidete il vitello grasso e arrostitelo'' - Haaptacteuren: [[Marilù Tolo]], [[Jean Sorel]], [[Gigi Ballista]]
* 1971: ''[[Un'anguilla da 300 milioni]]'' - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Lino Toffolo]], [[Mario Adorf]], [[Senta Berger]]
* 1972: ''Beati i ricchi'' - Haaptacteuren: Lino Toffolo, [[Paolo Villaggio]], [[Sylva Koscina]]
* 1973: ''Malizia'' - Haaptacteuren: [[Laura Antonelli]], [[Turi Ferro]], [[Tina Aumont]]
* 1973: ''''Peccato veniale'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Alessandro Momo]], [[Lilla Brignone]]
* 1974: ''La sbandata'' - Haaptacteuren: [[Domenico Modugno]], [[Eleonora Giorgi]], [[Luciana Paluzzi]]
* 1976: ''Scandalo'' - Haaptacteuren: [[Franco Nero]], Lisa Gastoni, [[Raymond Pellegrin]]
* 1976: ''Sturmtruppen'' - Haaptacteuren: [[Renato Pozzetto]], Lino Toffolo, [[Teo Teocoli]]
* 1977: ''Nenè'' - Haaptacteuren: [[Leonora Fani]], [[Sven Valsecchi]], [[Paola Senatore]]
* 1979: ''Liquirizia'' - Haaptacteuren: [[Christian De Sica]], [[Barbara Bouchet]], [[Gigi Ballista]]
* 1979: ''Amore in prima classe'' - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Sylvia Kristel]], [[Franca Valeri]]
* 1979: ''[[Ernesto (Film 1979)|Ernesto]] '' - Haaptacteuren: [[Virna Lisi]], [[Concha Velasco]], [[Michele Placido]]
* 1981: ''Casta e pura'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Fernando Rey]], [[Massimo Ranieri]]
* 1982: ''Sturmtruppen 2 - Tutti al fronte'' - Haaptacteuren: [[Massimo Boldi]], Teo Teocoli, [[Felice Andreasi]]
* 1983: ''Vai alla grande'' - Haaptacteuren: [[Lara Wendel]], [[Massimo Ciavarro]], [[Danilo Mattei]]
* 1985: ''Fotografando Patrizia'' - Haaptacteuren: [[Monica Guerritore]], [[Lorenzo Lena]], [[Gianfranco Manfredi]]
* 1986: ''[[La bonne (Film)|La bonne]]'' - Haaptacteuren: [[Florence Guérin]], [[Trine Michelsen]], [[Cyrus Elias]]
* 1992: ''Malizia 2mila'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Turi Ferro]], [[Roberto Alpi]]
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Samperi Salvatore}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Italieenesch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Italieenesch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1944]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2009]]
2r3ubcghaz8394k036ncy34imlyliv1
2681282
2681281
2026-06-09T16:02:58Z
Johnny Chicago
17
2681282
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Salvatore Samperi''', gebuer de [[26. Juli]] [[1944]] zu [[Padua]] a gestuerwen de [[4. Mäerz]] [[2009]] zu [[Trevignano Romano]], war en [[Italien|italieenesche]] [[Filmregisseur]] an [[Dréibuchauteur]].
== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1968: ''Grazie, zia'' - Haaptacteuren: [[Lisa Gastoni]], [[Lou Castel]], [[Gabriele Ferzetti]]
* 1969: ''Cuore di mamma'' - Haaptacteuren: [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]], [[eba Loncar]], [[Carla Gravina]]
* 1970: ''Uccidete il vitello grasso e arrostitelo'' - Haaptacteuren: [[Marilù Tolo]], [[Jean Sorel]], [[Gigi Ballista]]
* 1971: ''[[Un'anguilla da 300 milioni]]'' - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Lino Toffolo]], [[Mario Adorf]], [[Senta Berger]]
* 1972: ''Beati i ricchi'' - Haaptacteuren: Lino Toffolo, [[Paolo Villaggio]], [[Sylva Koscina]]
* 1973: ''Malizia'' - Haaptacteuren: [[Laura Antonelli]], [[Turi Ferro]], [[Tina Aumont]]
* 1973: ''''Peccato veniale'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Alessandro Momo]], [[Lilla Brignone]]
* 1974: ''La sbandata'' - Haaptacteuren: [[Domenico Modugno]], [[Eleonora Giorgi]], [[Luciana Paluzzi]]
* 1976: ''Scandalo'' - Haaptacteuren: [[Franco Nero]], Lisa Gastoni, [[Raymond Pellegrin]]
* 1976: ''Sturmtruppen'' - Haaptacteuren: [[Renato Pozzetto]], Lino Toffolo, [[Teo Teocoli]]
* 1977: ''Nenè'' - Haaptacteuren: [[Leonora Fani]], [[Sven Valsecchi]], [[Paola Senatore]]
* 1979: ''Liquirizia'' - Haaptacteuren: [[Christian De Sica]], [[Barbara Bouchet]], [[Gigi Ballista]]
* 1979: ''Amore in prima classe'' - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Sylvia Kristel]], [[Franca Valeri]]
* 1979: ''[[Ernesto (Film 1979)|Ernesto]] '' - Haaptacteuren: [[Virna Lisi]], [[Concha Velasco]], [[Michele Placido]]
* 1981: ''Casta e pura'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Fernando Rey]], [[Massimo Ranieri]]
* 1982: ''Sturmtruppen 2 - Tutti al fronte'' - Haaptacteuren: [[Massimo Boldi]], Teo Teocoli, [[Felice Andreasi]]
* 1983: ''Vai alla grande'' - Haaptacteuren: [[Lara Wendel]], [[Massimo Ciavarro]], [[Danilo Mattei]]
* 1985: ''Fotografando Patrizia'' - Haaptacteuren: [[Monica Guerritore]], [[Lorenzo Lena]], [[Gianfranco Manfredi]]
* 1986: ''[[La bonne (Film)|La bonne]]'' - Haaptacteuren: [[Florence Guérin]], [[Trine Michelsen]], [[Cyrus Elias]]
* 1992: ''Malizia 2mila'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Turi Ferro]], [[Roberto Alpi]]
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Samperi Salvatore}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Italieenesch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Italieenesch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1944]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2009]]
grg3i6pvosc819rk6ljzusr324sor6j
Ben Streff
0
175978
2681300
2026-06-09T21:41:02Z
Zinneke
34
.
2681300
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Ben Streff''', gebuer ..., ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[LSAP]]).
Hien ass, zanter e 14 Joer al ass, Member vun der LSAP. 2023 gouf hien an de [[Gemengerot]] vu [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] gewielt. Am Oktober 2025 huet hien eng nei LSAP-Sektioun ''Mëllerdall'' gegrënnt.<ref name=rebell>Martina Folscheid: [https://www.wort.lu/politik/rebell-rueckkehrer-ben-streff-es-passt-kein-blatt-zwischen-uns/153307003.html "Rebell-Rückkehrer Ben Streff: 'Es passt kein Blatt zwischen uns'." wort.lu,30.05.2026.</ref>
Bis Januar 2026 war hie Parteimanager a Bezierkspresident Oste vun der LSAP. Hie war du vun deene Posten zeréckgetrueden, well hien der Fraktioun virgeworf hat, si wier ze "passiv" a "bleech".<ref name=rebell/>
Zanter dem 9. Juni 2026 ass hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]], wuer en als Zweetgewielten am [[Walbezierk Osten|Bezierk Oste]] bei de [[Chamberwalen 2023]] fir d'[[Paulette Lenert]] ''nogeréckelt'' ass.<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Streff Ben}}
[[Kategorie:Gebuer ?]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
975rebx4tf06k161xgmekyegmoun2jz
2681301
2681300
2026-06-09T21:41:53Z
Zinneke
34
2681301
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Ben Streff''', gebuer ..., ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[LSAP]]).
Hien ass, zanter e 14 Joer al ass, Member vun der LSAP. 2023 gouf hien an de [[Gemengerot]] vu [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] gewielt. Am Oktober 2025 huet hien eng nei LSAP-Sektioun ''Mëllerdall'' gegrënnt.<ref name=rebell>Martina Folscheid: [https://www.wort.lu/politik/rebell-rueckkehrer-ben-streff-es-passt-kein-blatt-zwischen-uns/153307003.html "Rebell-Rückkehrer Ben Streff: 'Es passt kein Blatt zwischen uns'."] wort.lu,30.05.2026.</ref>
Bis Januar 2026 war hie Parteimanager a Bezierkspresident Oste vun der LSAP. Hie war du vun deene Posten zeréckgetrueden, well hien der Fraktioun virgeworf hat, si wier ze "passiv" a "bleech".<ref name=rebell/>
Zanter dem 9. Juni 2026 ass hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]], wuer en als Zweetgewielten am [[Walbezierk Osten|Bezierk Oste]] bei de [[Chamberwalen 2023]] fir d'[[Paulette Lenert]] ''nogeréckelt'' ass.<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Streff Ben}}
[[Kategorie:Gebuer ?]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
pb8czngomaywpb5kkws6j53nzhvagcd
2681303
2681301
2026-06-09T22:06:24Z
Robby
393
+ Sozial medien
2681303
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Ben Streff''', gebuer ..., ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[LSAP]]).
Hien ass, zanter e 14 Joer al ass, Member vun der LSAP. 2023 gouf hien an de [[Gemengerot]] vu [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] gewielt. Am Oktober 2025 huet hien eng nei LSAP-Sektioun ''Mëllerdall'' gegrënnt.<ref name=rebell>Martina Folscheid: [https://www.wort.lu/politik/rebell-rueckkehrer-ben-streff-es-passt-kein-blatt-zwischen-uns/153307003.html "Rebell-Rückkehrer Ben Streff: 'Es passt kein Blatt zwischen uns'."] wort.lu,30.05.2026.</ref>
Bis Januar 2026 war hie Parteimanager a Bezierkspresident Oste vun der LSAP. Hie war du vun deene Posten zeréckgetrueden, well hien der Fraktioun virgeworf hat, si wier ze "passiv" a "bleech".<ref name=rebell/>
Zanter dem 9. Juni 2026 ass hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]], wuer en als Zweetgewielten am [[Walbezierk Osten|Bezierk Oste]] bei de [[Chamberwalen 2023]] fir d'[[Paulette Lenert]] ''nogeréckelt'' ass.<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}{{Sozial Medien}}{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Streff Ben}}
[[Kategorie:Gebuer ?]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
tsns5p26fnbn5tqrq84ilm15tvnn80v
2681307
2681303
2026-06-09T23:18:24Z
Zinneke
34
geb datum
2681307
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Ben Streff''', gebuer den [[30. Januar]] [[1995]] an der [[Stad Lëtzebuerg]]<ref>[https://www.chd.lu/fr/deputy/1599 Fiche] op chd.lu.</ref>, ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[LSAP]]).
Hien ass, zanter e 14 Joer al ass, Member vun der LSAP. 2023 gouf hien an de [[Gemengerot]] vu [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] gewielt. Am Oktober 2025 huet hien eng nei LSAP-Sektioun ''Mëllerdall'' gegrënnt.<ref name=rebell>Martina Folscheid: [https://www.wort.lu/politik/rebell-rueckkehrer-ben-streff-es-passt-kein-blatt-zwischen-uns/153307003.html "Rebell-Rückkehrer Ben Streff: 'Es passt kein Blatt zwischen uns'."] wort.lu,30.05.2026.</ref>
Bis Januar 2026 war hie Parteimanager a Bezierkspresident Oste vun der LSAP. Hie war du vun deene Posten zeréckgetrueden, well hien der Fraktioun virgeworf hat, si wier ze "passiv" a "bleech".<ref name=rebell/>
Zanter dem 9. Juni 2026 ass hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]], wuer en als Zweetgewielten am [[Walbezierk Osten|Bezierk Oste]] bei de [[Chamberwalen 2023]] fir d'[[Paulette Lenert]] ''nogeréckelt'' ass.<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}{{Sozial Medien}}{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Streff Ben}}
[[Kategorie:Gebuer 1995]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
lqrjg5c27mz0vdltkuzxdaxbwyyn6xk
2681331
2681307
2026-06-10T07:46:19Z
Robby
393
Referenz mat CITOID formatéiert
2681331
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
De '''Ben Streff''', gebuer den [[30. Januar]] [[1995]] an der [[Stad Lëtzebuerg]]<ref>{{Citation|URL=https://www.chd.lu/fr/deputy/1599|Titel=Ben Streff {{!}} Chambre des Députés du Grand-Duché de Luxembourg|Gekuckt=2026-06-10|Wierk=www.chd.lu|Sprooch=fr}}</ref>, ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[LSAP]]).
Hien ass, zanter e 14 Joer al ass, Member vun der LSAP. 2023 gouf hien an de [[Gemengerot]] vu [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] gewielt. Am Oktober 2025 huet hien eng nei LSAP-Sektioun ''Mëllerdall'' gegrënnt.<ref name=rebell>Martina Folscheid: [https://www.wort.lu/politik/rebell-rueckkehrer-ben-streff-es-passt-kein-blatt-zwischen-uns/153307003.html "Rebell-Rückkehrer Ben Streff: 'Es passt kein Blatt zwischen uns'."] wort.lu,30.05.2026.</ref>
Bis Januar 2026 war hie Parteimanager a Bezierkspresident Oste vun der LSAP. Hie war du vun deene Posten zeréckgetrueden, well hien der Fraktioun virgeworf hat, si wier ze "passiv" a "bleech".<ref name=rebell/>
Zanter dem 9. Juni 2026 ass hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]], wuer en als Zweetgewielten am [[Walbezierk Osten|Bezierk Oste]] bei de [[Chamberwalen 2023]] fir d'[[Paulette Lenert]] ''nogeréckelt'' ass.<ref name=ben>[https://www.wort.lu/politik/ben-streff-tritt-die-nachfolge-von-paulette-lenert-an/156149676.html "Ben Streff tritt die Nachfolge von Paulette Lenert an."] wort.lu, 09.06.2016.</ref>
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}{{Sozial Medien}}{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Streff Ben}}
[[Kategorie:Gebuer 1995]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
rtmwnge1m98el00i6z8yg94z9c3a3or
Zentralaustralien
0
175979
2681312
2026-06-10T03:16:29Z
ASF235
71679
Säit ugeluecht mat: '[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Zentralaustralien ass rout gefierft]] '''Zentralaustralien''', och de '''Roudë Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst den südlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Am schmaalste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, abegraff d'[[MacDonnell-Gebirgskette]], limitéiert ass. Centralia as…'
2681312
wikitext
text/x-wiki
[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Zentralaustralien ass rout gefierft]]
'''Zentralaustralien''', och de '''Roudë Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst den südlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Am schmaalste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, abegraff d'[[MacDonnell-Gebirgskette]], limitéiert ass.
Centralia ass en aneren Begrëff, deen mat der Géigend verbonnen ass a vun de Lokalleit am heefegsten benotzt gëtt.<ref>https://web.archive.org/web/20190306162054/https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles</ref>
==Klima==
D'Regioun huet eng Wüstëmwelt, wat bedeit, datt si ganz dréchen ass, mat engem Duerchschnëtt vun nëmmen 150 Millimeter Nidderschlag pro Joer.<ref>https://books.google.com/books?id=wtAbzLLTcwcC</ref> Déi meescht vum jäerlechen Nidderschlag fält während extremen Reenereignisser an de Summerméint. Mëttelméisseg dréche Wanter daueren tëscht Mee an Oktober, mat waarmen, laangen Summeren vun November bis Abrëll.<ref>https://doi.org/10.1016%2Fj.ejrh.2022.101005</ref>
==Kuckt och==
*[[Top End]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
9tydq1m1k9redcrwnwoqlpjq1rp3i2z
2681313
2681312
2026-06-10T03:17:30Z
ASF235
71679
/* Klima */
2681313
wikitext
text/x-wiki
[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Zentralaustralien ass rout gefierft]]
'''Zentralaustralien''', och de '''Roudë Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst den südlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Am schmaalste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, abegraff d'[[MacDonnell-Gebirgskette]], limitéiert ass.
Centralia ass en aneren Begrëff, deen mat der Géigend verbonnen ass a vun de Lokalleit am heefegsten benotzt gëtt.<ref>https://web.archive.org/web/20190306162054/https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles</ref>
==Klima==
D'Regioun huet eng [[Wüst|Wüstëmwelt]], wat bedeit, datt si ganz dréchen ass, mat engem Duerchschnëtt vun nëmmen 150 Millimeter Nidderschlag pro Joer.<ref>https://books.google.com/books?id=wtAbzLLTcwcC</ref> Déi meescht vum jäerlechen Nidderschlag fält während extremen Reenereignisser an de Summerméint. Mëttelméisseg dréche Wanter daueren tëscht Mee an Oktober, mat waarmen, laangen Summeren vun November bis Abrëll.<ref>https://doi.org/10.1016%2Fj.ejrh.2022.101005</ref>
==Kuckt och==
*[[Top End]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
0paxxwjkzrfg8z40swiz9jmtwg6ziww
2681315
2681313
2026-06-10T03:22:31Z
ASF235
71679
2681315
wikitext
text/x-wiki
[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Zentralaustralien ass rout gefierft]]
'''Zentralaustralien''', och de '''Roudë Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst den südlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Am schmaalste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, abegraff d'[[MacDonnell-Gebirgskette]], limitéiert ass.
'''Centralia''' ass en aneren Begrëff, deen mat der Géigend verbonnen ass a vun de Lokalleit am heefegsten benotzt gëtt.<ref>https://web.archive.org/web/20190306162054/https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles</ref>
==Klima==
D'Regioun huet eng [[Wüst|Wüstëmwelt]], wat bedeit, datt si ganz dréchen ass, mat engem Duerchschnëtt vun nëmmen 150 Millimeter Nidderschlag pro Joer.<ref>https://books.google.com/books?id=wtAbzLLTcwcC</ref> Déi meescht vum jäerlechen Nidderschlag fält während extremen Reenereignisser an de Summerméint. Mëttelméisseg dréche Wanter daueren tëscht Mee an Oktober, mat waarmen, laangen Summeren vun November bis Abrëll.<ref>https://doi.org/10.1016%2Fj.ejrh.2022.101005</ref>
==Kuckt och==
*[[Top End]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
bacctu2ucd2hfa1hsp3vjt670xjl0cx
2681322
2681315
2026-06-10T07:09:53Z
Puscas
735
....
2681322
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}
[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, t'Zentralaustralien ass rout gefierft]]
'''Zentralaustralien''', och de '''Roudë Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst den südlechsten Deel vum [[Australien|australeschen]] [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Am schmaalste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, abegraff d'[[MacDonnell-Gebirgskette]], limitéiert ass.
'''Centralia''' ass en aneren Begrëff, deen mat der Géigend verbonnen ass a vun de Lokalleit am heefegsten benotzt gëtt.<ref>https://web.archive.org/web/20190306162054/https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles</ref>
==Klima==
D'Regioun huet eng [[Wüst|Wüstëmwelt]], wat bedeit, datt si ganz dréchen ass, mat engem Duerchschnëtt vun nëmmen 150 Millimeter Nidderschlag pro Joer.<ref>https://books.google.com/books?id=wtAbzLLTcwcC</ref> Déi meescht vum jäerlechen Nidderschlag fält während extremen Reenereignisser an de Summerméint. Mëttelméisseg dréche Wanter daueren tëscht Mee an Oktober, mat waarmen, laangen Summeren vun November bis Abrëll.<ref>https://doi.org/10.1016%2Fj.ejrh.2022.101005</ref>
==Kuckt och==
*[[Top End]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
omgna9ngzxyknbpz80pfygmecn7pg3t
2681323
2681322
2026-06-10T07:14:23Z
GilPe
14980
Maschinneniwwersetzung verbessert
2681323
wikitext
text/x-wiki
[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, Zentralaustralien (Alice Springs) ass rout gefierft]]
'''Zentralaustralien''' ([[Englesch|en]]. ''Central Australia''), heiansdo och '''Rouden Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst de südlechsten Deel vum [[Australien|australesche]] Bundesstaat [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Lokal gëtt d'Regioun och nach '''Centralia''' genannt.<ref>{{Citation|URL=https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles|Titel=NT regional economic profiles – Central Australia|Gekuckt=10.06.2026|Wierk=business.nt.gov.au|Sprooch=en|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190306162054/https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles|Archiv-Datum=29.07.2023}}</ref>
Am enkste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, inklusiv de ''[[MacDonnell Ranges]]'', limitéiert ass.
==Klima==
D'Regioun huet eng [[Wüst|Wüüstegéigend]], wat bedeit, datt se ganz dréchen ass, mat engem Duerchschnëtt vun nëmmen 150 Millimeter Nidderschlag am Joer.<ref>https://books.google.com/books?id=wtAbzLLTcwcC</ref> De meeschte järlechen Nidderschlag fält bei extreeme [[Reen]] an de [[Summer|Summerméint]]. Mëttelméisseg dréche [[Wanter|Wanteren]] dauere vu Mee bis Oktober, a waarm, laang Summere vun November bis Abrëll.<ref>https://doi.org/10.1016%2Fj.ejrh.2022.101005</ref>
==Kuckt och==
*[[Top End]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
rf7yxt18ofmvoa4fc7g0lh0wela14js
2681332
2681323
2026-06-10T07:47:24Z
Puscas
735
....
2681332
wikitext
text/x-wiki
[[File:Alice_Springs_region.jpg|thumb|350px|Kaart vum Nërdlechen Territoire, Zentralaustralien (Alice Springs) ass rout gefierft]]
'''Zentralaustralien''' ([[Englesch|en]]. ''Central Australia''), heiansdo och '''Rouden Zentrum''' (''Red Centre'') genannt, ëmfaasst de südlechsten Deel vum [[Australien|australesche]] Bundesstaat [[Nërdlechen Territoire]] (NT). Lokal gëtt d'Regioun och nach '''Centralia''' genannt.<ref>{{Citation|URL=https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles|Titel=NT regional economic profiles – Central Australia|Gekuckt=10.06.2026|Wierk=business.nt.gov.au|Sprooch=en|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190306162054/https://business.nt.gov.au/business/investment-and-major-projects/regional-economic-development/nt-regional-economic-profiles|Archiv-Datum=29.07.2023}}</ref>
Am enkste Sënn beschreift et eng Regioun, déi op d'Stad [[Alice Springs]] an hir direkt Ëmgéigend, inklusiv d'''[[MacDonnell Ranges]]'', limitéiert ass.
==Klima==
D'Regioun ass eng [[Wüst|Wüüstegéigend]], wat bedeit, datt se ganz dréchen ass, mat engem Duerchschnëtt vun nëmmen 150 Millimeter Nidderschlag am Joer.<ref>https://books.google.com/books?id=wtAbzLLTcwcC</ref> De meeschte järlechen Nidderschlag fält bei extreemem [[Reen]] an de [[Summer|Summerméint]]. Mëttelméisseg dréche [[Wanter|Wanteren]] dauere vu Mee bis Oktober, a waarm, laang Summere vun November bis Abrëll.<ref>https://doi.org/10.1016%2Fj.ejrh.2022.101005</ref>
==Kuckt och==
*[[Top End]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Northern Territory]]
l0f1aa9eldn95oyv4hm1q78picz3qor
Benotzer:ASF235
2
175980
2681314
2026-06-10T03:20:24Z
ASF235
71679
Säit ugeluecht mat: 'Aus [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Meng éischt Sprooch war [[Franséisch]].'
2681314
wikitext
text/x-wiki
Aus [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Meng éischt Sprooch war [[Franséisch]].
7g1kqwcetil55d96y7mqfwny6ka1sxa
Benotzer Diskussioun:ASF235
3
175981
2681320
2026-06-10T06:34:48Z
GilPe
14980
Säit ugeluecht mat: '{{Moien}}~~~~ ----'
2681320
wikitext
text/x-wiki
{{Moien}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 10. Jun. 2026 (UTC)
----
9wotag0x3uz4gl913fsff2lairaiq2i
2681324
2681320
2026-06-10T07:19:02Z
GilPe
14980
Maschinneniwwersetzung
2681324
wikitext
text/x-wiki
{{Moien}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 10. Jun. 2026 (UTC)
----
{{Maschinneniwwersetzung|Zentralaustralien}}
Ech hunn den Artikel elo verbessert. Pass wgl. an Zukunft drop op, e proppert Lëtzebuergesch ze schreiwen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:18, 10. Jun. 2026 (UTC)
t2ss131bdtan45hsq4zsccm3hxi301z
2681352
2681324
2026-06-10T08:30:40Z
ASF235
71679
/* */ Äntweren
2681352
wikitext
text/x-wiki
{{Moien}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 10. Jun. 2026 (UTC)
----
{{Maschinneniwwersetzung|Zentralaustralien}}
Ech hunn den Artikel elo verbessert. Pass wgl. an Zukunft drop op, e proppert Lëtzebuergesch ze schreiwen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:18, 10. Jun. 2026 (UTC)
:'''de.''': Entschuldigung. Ich lerne noch Luxemburgisch. Ich möchte meine Sprachkenntnisse verbessern. [[Benotzer:ASF235|ASF235]] ([[Benotzer Diskussioun:ASF235|Diskussioun]]) 08:30, 10. Jun. 2026 (UTC)
q4r135cwqbcidhq0edcdkwsxp3bme0s
Benotzer:Pikarl
2
175982
2681325
2026-06-10T07:20:16Z
GilPe
14980
Moien
2681325
wikitext
text/x-wiki
{{Moien 2}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:20, 10. Jun. 2026 (UTC)
----
4el1tv9kk3cepyol7xqhl5sp5an1w4v
2681327
2681325
2026-06-10T07:21:24Z
GilPe
14980
Info Benotzersäit
2681327
wikitext
text/x-wiki
{{Info Benotzersäit}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:21, 10. Jun. 2026 (UTC)
----
qt8vkyjphzm7ampcp1m6pqbeqbkkik1
Benotzer Diskussioun:Pikarl
3
175983
2681326
2026-06-10T07:20:54Z
GilPe
14980
Säit ugeluecht mat: '{{Moien 2}}~~~~ ----'
2681326
wikitext
text/x-wiki
{{Moien 2}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:20, 10. Jun. 2026 (UTC)
----
4el1tv9kk3cepyol7xqhl5sp5an1w4v
Nicolas van Werweke
0
175984
2681342
2026-06-10T08:13:59Z
Puscas
735
ass och dacks an där Schreifweis zitéiert
2681342
wikitext
text/x-wiki
#Redirect[[Nicolas van Werveke]]
elqk4r9yp63wnzl29tzzgvmpz6oaccw
Wer im Glashaus liebt...
0
175985
2681359
2026-06-10T09:05:58Z
Johnny Chicago
17
neie Film
2681359
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland=
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Michael Verhoeven]]
|Dréibuch=Michael Verhoeven
|Fotografie=[[Igor Luther]]
|Faarftechnik={{Eastmancolor}}
|Format={{1,37:1}}
|Musek=[[Axel Linstädt]]
|Schnëtt=Michael Verhoeven
|Dekoren=
|Produzent= Michael Verhoeven<br> Senta Berger
|Produktiounsgesellschaft= Sentana Filmproduktion
|Haaptacteuren=[[Senta Berger]] als Hanna<br>[[Marianne Blomquist]] als Christine<br>[[Hartmut Becker]] als Igor
}}
'''Wer im Glashaus liebt...''' ass en [[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Michael Verhoeven]] aus dem Joer 1971 mat der [[Senta Berger]] a mam [[Hartmut Becker]] an den Haaptrollen.
== Ëm wat geet et am Film? ==
{{Kapitel Info feelt}}
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Wer im Glashaus liebt...}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Däitsch Filmdramen]]
[[Kategorie:Filmer 1971]]
[[Kategorie:Filmer vum Michael Verhoeven]
3453oym00o919jdtsbafu18btjcqfio
2681360
2681359
2026-06-10T09:06:16Z
Johnny Chicago
17
2681360
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland=
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Michael Verhoeven]]
|Dréibuch=Michael Verhoeven
|Fotografie=[[Igor Luther]]
|Faarftechnik={{Eastmancolor}}
|Format={{1,37:1}}
|Musek=[[Axel Linstädt]]
|Schnëtt=Michael Verhoeven
|Dekoren=
|Produzent= Michael Verhoeven<br> Senta Berger
|Produktiounsgesellschaft= Sentana Filmproduktion
|Haaptacteuren=[[Senta Berger]] als Hanna<br>[[Marianne Blomquist]] als Christine<br>[[Hartmut Becker]] als Igor
}}
'''Wer im Glashaus liebt...''' ass en [[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Michael Verhoeven]] aus dem Joer 1971 mat der [[Senta Berger]] a mam [[Hartmut Becker]] an den Haaptrollen.
== Ëm wat geet et am Film? ==
{{Kapitel Info feelt}}
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Wer im Glashaus liebt...}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Däitsch Filmdramen]]
[[Kategorie:Filmer 1971]]
[[Kategorie:Filmer vum Michael Verhoeven]]
bw7sv123wby4r9ba82ubkvolemxkvz3
Diskussioun:Joseph Muller
1
175986
2681368
2026-06-10T10:19:23Z
Zinneke
34
Neien Abschnitt /* Gebuertsdatum */
2681368
wikitext
text/x-wiki
== Gebuertsdatum ==
En net ugemellte Benotzer huet e preezise Gebuertsdatum a Gebuertsplaz dohigesat - allerdéngs ouni Quell. De Benotzer:Robby schreift doropshin deeen heite Kommentar (heihi kopéiert, well op der Säit am verstoppten Text stoung): ''"De Buergermeeschter Joseph Muller war Wittmann vun der Josephine Schreiner wärend de Joseph Müller vu Réiden/Atert mat der Anne Virginie Goebel vun Dikrech bestuet war cf: https://luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I177237&tree=deltgen "'' Ech hunn dofir deen Datum e ol nees ewechgemaach.
Dat just als Erënnerung, wéi wichteg et ass, Quellen unzeginn, fir dass novollzéibar ass, wou eppes hier kënnt an och, fir dass, nom Méi-Ae-Prinzip, eventuell Onstëmmegkeete besser kënnnen detektéiert ginn.
A bäileefeg e Merci unn all, déi sech d'Méi maachen, ze hëllefen, esou Donnéeën doruechter nozesichen - ovh wa mol en Iertum virkomme kann.
-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:19, 10. Jun. 2026 (UTC)
blpd2nbh2ecixqpv5ssi6o52bka9mlx