Wikipedia lbwiki https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it MediaWiki 1.47.0-wmf.7 first-letter Media Spezial Diskussioun Benotzer Benotzer Diskussioun Wikipedia Wikipedia Diskussioun Fichier Fichier Diskussioun MediaWiki MediaWiki Diskussioun Schabloun Schabloun Diskussioun Hëllef Hëllef Diskussioun Kategorie Kategorie Diskussioun TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussioun Veranstaltung Veranstaltung Diskussion Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen 0 1072 2682326 2682234 2026-06-21T16:04:09Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682326 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] k8hdm3k0cydb25zltabdcal1vmgem01 2682333 2682326 2026-06-21T16:05:57Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682333 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] 1fqk9ic3qtynaexdcx2o2uiq78wc5h5 2682415 2682333 2026-06-22T08:19:37Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682415 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] kn9h6wscep7v8u8qqtl08mo9c2fb1aa 2682467 2682415 2026-06-22T10:57:19Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682467 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] fz3si35lnuqplucxv5dxdeikjy58lg7 2682472 2682467 2026-06-22T11:08:54Z GilPeBot 65660 nei (via JWB) 2682472 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] 2kg6g4y1g635n0ix0dykqnatmzu59am Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen 0 1073 2682327 2682283 2026-06-21T16:04:12Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682327 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] fc17qcqql1mnh0y1rp8afsndj64l7e6 2682334 2682327 2026-06-21T16:06:00Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682334 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 94kvx8e9z1zpjn4j7yn3nadrhivnx3y 2682344 2682334 2026-06-21T16:51:29Z GilPe 14980 /* E */ Ettelbréck 2682344 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] h89lz6pxx9qaua9jwwiuo5o6sd9flwl 2682364 2682344 2026-06-21T20:39:14Z GilPe 14980 /* E */ +Eschweiler 2682364 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] mm2dv2fhplbtuo9tvmhtlylnc89rep0 2682408 2682364 2026-06-22T08:02:00Z GilPe 14980 /* E */ Eschweiler 2682408 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable. Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] fy1rwz38w6b2o3hau09skuslrzaz1nm 2682413 2682408 2026-06-22T08:17:50Z GilPe 14980 /* F */ Update Feelen 2682413 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable. Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br> {{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 59b1bwlxqijo55ht5a8iv80an9wxcds 2682416 2682413 2026-06-22T08:19:39Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682416 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable. Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br> {{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] lkeif7asktcebtf85towydfg21wdejc 2682465 2682416 2026-06-22T10:54:00Z GilPe 14980 /* E */ 2682465 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> ''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.'' Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br> {{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 5onfm1hpvf4drrea7lgwcoidxcdr9mk 2682468 2682465 2026-06-22T10:57:21Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682468 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> ''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.'' Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br> {{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] luad1yzxwl1knmmcqyuawv6aczur2gk 2682473 2682468 2026-06-22T11:08:55Z GilPeBot 65660 nei (via JWB) 2682473 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> ''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.'' Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br> {{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] rf0sabcq5s4rjpo83aopxkwhzvwq79v 2682476 2682473 2026-06-22T11:09:31Z GilPe 14980 /* F */ 2682476 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Klierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Klierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |- valign="top" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]] |[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']] {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> ''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.'' Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br> {{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten. Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt). Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert. D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet. |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] fvn30h344j790ef47i4xje0ehqj4mde Esch-Uelzecht 0 1292 2682314 2682229 2026-06-21T14:07:37Z Zinneke 34 /* Uganks 20. Joerhonnert */ nbr 2682314 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Esch-sur-Alzette | Numm (Däitsch) = Esch an der Alzette | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|29|49|N|05|58|50|O}} }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 250 | Bild1 = Esch auf die Alset by Jean Bertels 1597.jpg | Text1 = Vue op Esch ëm 1600, vum [[Dipbech]]dall (Wobrécken) aus | Bild2 = Al Esch 1860 01.jpg | Text2 = Esch-Uelzecht, 1860. Déi al Kierch St. Jean stoung do, wou haut d'Groussgaassschoul ass | Bild3 = Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg | Text3 = De Krounprënz Wilhelm von Preußen, 1914, virun der Groussgaassschoul | Bild4 = Esch et ses usines (Esch-sur-Alzette ; Grand-Duché de Luxembourg) - plan-guide dressé d'après les plans géométriques de la ville et des usines - par J. Hansen - btv1b530649449.jpg | Text4= Esch a seng Schmelzen, 1925; Plang vum [[Jules-André-Arthur Hansen|Jules Hansen]]. }} [[Fichier:Esch-sur-Alzette Panorama avec train, Photo by J.M. Bellwald, N° 402.jpg|thumb|upright|Esch ~1900-1910.]] '''Esch-Uelzecht''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton mam selwechten Numm]]. Et gëtt keng aner Uertschaften an der Gemeng. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner ({{wikidata|qualifier|P1082|P585}}) ass Esch déi zweetgréisst Stad vum Land. Laang en einfacht Bauerendierfchen, am Dall vun der [[Uelzecht]], huet Esch mat der Entdeckung vun der [[Minett (Äerz)|Minett]] (ëm [[1870]]), an der domat verbonnener Entwécklung vun de [[Biergbau zu Lëtzebuerg|Minièren]], der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Eisen- a Stolindustrie]], bannent e puer Joerzéngte seng Populatioun verzéngfacht. D'Strukturkris an deem Secteur, déi Mëtt der [[1970]]er-Joren ausgebrach ass, huet et mat sech bruecht, datt no an no all Minièren an e groussen Deel vun de Schmelzen zougemaach hunn. Déi doduerch entstanen Industriebrooche sinn zum Deel am Gaang, nei bebaut ze ginn. Sou ginn a goufen zanter 2005 op [[Belval]] nei administrativ, kulturell an edukativ Gebaier, mä och Wunnengen, Büroen a Geschäfter gebaut. Zanter der Mëtt vun den 2020er-Jore gëtt um [[Rout Lëns|fréiere Site vun Terres-Rouges]] virun allem Wunnraum geschaf, an um Enn vun deem Joerzéngt soll och den Terrain vun der fréierer [[Metze Schmelz]] nei strukturéiert a bebaut ginn. 2022 war Esch, zesumme mam [[Litauen|litauesche]] [[Kaunas]], [[Europäesch Kulturhaaptstad]], bei där och déi 10 Gemenge vum [[Gemengesyndikat]] [[PRO-SUD]] an déi vum [[Pays-Haut Val d'Alzette]], déi Säit der Grenz, matgemaach hunn.<ref>[http://esch2022.lu esch2022.lu].</ref> == Geschicht == === Fréizäit bis 19. Joerhonnert === Schonn zanter der [[Eisenzäit]], virun iwwer 2.500 Joer, gouf um Territoire vun der haiteger Gemeng Esch [[Bounäerz|Boun-]] a [[Wisenäerz]] verschafft; um Flouer 'Op der Gläicht', e Plateau tëscht Esch a [[Rëmeleng]], goufen 2003-2006 bei [[Lëscht vun den Ausgruewungen zu Lëtzebuerg|archeologeschen Ausgruewunge]] Reschter vun Iewen, [[Schlaken]], [[Nol (Technik)|Neel]] a soss paleometallurgesch Zeie fonnt.<ref>Camille Robert: "Le sous-sol nous parle. Les fouilles archéologiques à Esch-sur-Alzette." In: ''100 Joer Esch (1906-2006)''. Luxembourg 2006, S. 121-122 an 124.</ref> Och d'[[Kelten]] hu sou do Eise gemaach. Nom Enn vun der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] an der [[Vëlkerwanderung]] ass d'Wëssen dovu verluer gaangen. Den [[12. Abrëll]] [[1128]] ass Esch fir d'éischt Kéier, ënner dem Numm "Asch", an enger [[Peepstlech Bull|Bull]] vum [[Poopst]] [[Honorius II. (Poopst)|Honorius II.]] ernimmt ginn. De [[Jang de Blannen]] huet hir de [[16. Mee]] [[1328]] den Titel "Fräi Stad" iwwerdroen<ref>[https://eschfrankjost.jimdo.com/1-von-den-anf%C3%A4ngen-bis-zum-ende-des-ancien-r%C3%A9gime/1-6-die-herrschaft-von-berwart-und-die-mauern-von-esch/ Frank Jost: "1.6. Die Herrschaft von Berwart und die Mauern von Esch"]</ref>. Am Laf vun de Joerhonnerte gouf Esch ëmmer nees vu friemen Truppen iwwerfall, an dacks staark zerstéiert. [[1677]], op Uerder vum [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], hunn d'Stadmauere misse geschleeft ginn. Am [[Juli]] [[1830]] huet Esch dunn och nach säin Titel ''Stad'' verluer. Mä net laang duerno, den [[12. Oktober]] [[1841]], gouf se duerch eng kinneklech-groussherzoglech Veruerdnung zum [[Chef-lieu]] vum neie [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]] ernannt. An der zweeter Hallschent vum [[19. Joerhonnert]] ass et mat der industrieller Entwécklung ëmmer méi schëtzeg virugaangen. Fir d'éischt am [[Tagebau]], duerno och a [[Galerie (Biergbau)|Galerien]], gouf d'[[Minett (Äerz)|Minett]] ofgebaut, an an de [[Schmelz]]en, déi wéi Champignonen aus dem Buedem geschoss koumen, verschafft. Mat den neien Aarbechtsplazen ass och d'Populatioun vun Esch rasant an d'Luucht gaangen. D'Aarbechter koumen am Ufank aus anere Géigende vum Land, virun allem dem [[Éislek]], mä scho fréi hu missen Aarbechtskräfte vu soss hier erbäigeruff ginn, aus den Nopeschlänner, mä och aus [[Polen]] an [[Italien]]. Esch huet sech dunn och iwwer säin historesche Stadkär (den haitege Quartier [[Al Esch]]) eraus ausgebreet: ronderëm d'Schmelzen ([[Metze Schmelz]], [[Brasseurs Schmelz]]) sinn nei Stroossen a Wunnengen entstanen (Quartiere Grenz an Neiduerf 1872, Hiel 1894-1904). Den [[31. August]] [[1876]] gouf, duerch Gesetz vum [[6. Juli]] 1876, d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng Esch-Uelzecht ofgetrennt fir déi eegestänneg [[Gemeng Schëffleng]] ze schafen.<ref>* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange.'']</ref> ===Uganks 20. Joerhonnert === Den [[29. Mee]] [[1906]], huet de Grand-Duc [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Guillaume IV.]] fir d'zweet Kéier Esch-Uelzecht zur Stad ernannt.<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 29. Mee 1906 |Gekuckt=14.06.2012 |Archiv-Datum=22.07.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120722060337/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 }}</ref>. Esch hat do 13.000 Awunner. Tëscht 1909 an 1913 gouf eng nei Schmelz am Westen opgeriicht: d'[[Adolf-Emil-Schmelz]] op Belval. Dofir hu missen 91 Hektar Bësch (Clair-Chêne) ëmgehae ginn. Nei Aarbechterwunnenge gi ronderëm gebaut: am Quartier Uecht an d'Cité Welter. Vun 1910 u gouf de Quartier Brill urbaniséiert. Vill Immigranten aus Italien hunn do hiert Doheem fonnt. D'Uelzecht gouf iwwerdeckelt, an d'[[Uelzechtstrooss]] mat hiren Niewestroosse gouf zum neie Mëttelpunkt vun der Stad. Am [[Éischte Weltkrich]] war zu Esch e knappse Mount d'Generalquartéier vum däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/21gh3gzdj/pages/6/articles/DIVL562 "Ein Alt-Escher erzählt... Aus dem Krieg 1914-18. Der deutsche Kronprinz in Esch."] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 235/236 (25.08.1962), p. 6 (Digitised by the National Library of Luxembourg).</ref>, a gouf souzesoen an e [[Lazarett|Krichslazarett]] transforméiert. D'Schmelzen hunn déi Zäit net oder net vill produzéiert. Vill auslännesch Aarbechter sinn nees an hir Heemecht geplënnert. Um Enn vum Éischte Krich ware 5.000 amerikanesch Zaldoten zu Esch stationéiert, ë. a. an der [[Brillschoul (ESch-Uelzecht)|Brillschoul]], déi dofir requisitionéiert war. === Tëschekrichszäit === [[1920]] koum duerch dat nei agefouert [[allgemengt Walrecht]] fir d'éischt eng sozialistesch Majoritéit an d'Gemeng, mam [[Victor Wilhelm]] als Buergermeeschter. Weidere Wunnraum gouf geschaaft duerch d'Gemeng, mä och d'[[Arbed]] an d'[[Société Métallurgique des Terres Rouges]], deenen d'Schmelze gehéiert hunn: laanscht d'[[Éilereng]]er Strooss, am Quartier Uecht an am Quartier Brouch. D'Gemeng huet sech vum [[Josef Stübben]] e Plang ausschaffe gelooss, wéi d'Stad no Norden hi wuesse kéint, fir bis zu 60.000 Awunner Plaz ze bidden. Tëscht [[1926]], dem Enn vun der däitscher Wirtschaftskris, an [[1929]], der [[Weltwirtschaftskris]], huet Esch nach eng Kéier ee Bauboom erlieft: am Quartier Dellhéicht gouf e [[Escher Spidol|Spidol]] gebaut, d'Spidol- an d'Emil-Mayrisch-Strooss sinn ugeluecht ginn. [[1930]] huet Esch 29.745 Awunner gezielt. 1937 gouf dat neit [[Stadhaus Esch-Uelzecht|Escher Stadhaus]] ageweit. === Däitsch Occupatioun 1940-1944 === Direkt nom däitschen Iwwerfall, den 10. Mee 1940, gouf Esch, wéi aner Uertschafte laanscht d'franséisch Grenz, komplett evakuéiert, well gefaart gouf, d'däitsch Arméi géif op der [[Maginot-Linn]] hänke bleiwen, an doduerch Esch an e Schluechtfeld verwandelt ginn. Déi meescht Leit koumen an Zentral- oder Südfrankräich ënner. Wéinst der séierer franséischer Defaite koume se no e puer Wochen nees zeréck. Bis op e puer Haiser, déi duerch eng Granat zerstéiert gi waren, gouf et keng gréisser Schied. Wéi iwwerall zu Lëtzebuerg goufen och zu Esch d'Verwaltungsstrukture vum [[Nationalsozialismus|Nazi]]-Okkupant agefouert. D'Escher [[Synagog Esch-Uelzecht|Synagog]] gouf, (wéi och déi an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]) zerstéiert. Vum September 1942 u goufen Honnerte vun Zwangsaarbechter, sougenannt ''[[Ostarbeiter]]'', déi virun allem aus dem vum [[Däitscht Räich vun 1933 bis 1945|Hitlerdäitschland]] besaten Deel vun der [[Sowjetunioun]] koumen, an de Schmelzen an an de Galerien agesat. Esch gouf den [[10. September]] [[1944]] vun den Amerikaneschen Truppe befreit. === Nokrichszäit 1945-1975 === Nom Krich huet Esch sech weider ausgebreet, an den 1950er-Jore si besonnesch zu Lalleng, am Brouch an zu Raemerech nei Quartieren entstanen. An den 1960er/70er-Jore war et besonnesch Wobrécken, dat bebaut gouf. === Stolkris 1975-1985 === Esch gouf, wéi aner Stied am Minett och, besonnesch haart vun der [[Stolkris]] getraff, virun allem sinn d'Recetten däitlech zeréckgaangen. Doduerch konnt d'Renovéierung vum ale Stadkär, deen zimmlech delabréiert war, eréischt an der Mëtt vun den [[1980|1980er]] Joren an Ugrëff geholl ginn. Vun den 1960er-Joren un ass d'Populatioun vun Esch no an no zeréckgaangen: Vu bal 30.000 am Joer 1960 op 25.000 am Joer [[1985]]. Vill jonk Stéit sinn an d'Schlofstied ronderëm d'Stad geplënnert. Eréischt vun den [[1990|1990er]] Joren un ass dësen Trend gestoppt a souguer ëmgekéiert ginn; 2010 huet d'Awunnerzuel vun Esch 30.000 Awunner iwwerschratt<ref>[http://news.rtl.lu/news/national/69651.html "D'Populatioun zu Esch läit elo offiziell bei 30.000 Awunner"] rtl.lu 03.06.2010, 07:59 - Fir d'lescht aktualiséiert: 03.06.2010, 10:03.</ref>. [[Fichier:Belval, Luxembourg, seen from the West 2013-08.JPG|thumb|Belval vu Weste gesinn (Summer 2013).]] === Nei Quartieren op de Frichen === Zanter dem Ufank vun den 2000er-Jore gëtt op der Industriebrooch vu [[Belval]] en neie Quartier opgeriicht, no engem Masterplang, dee vun Agora a vum [[Fonds Belval]] koordinéiert gëtt, a wou vun ëffentlecher Säit ë.&nbsp;a. d'[[Uni Lëtzebuerg]], Fuerschungsariichtungen, e [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen]] an en [[Lycée Bel-Val|neie Lycée]], vu privater Säit e Kino a Büros-, Wunn- a Geschäftsgebaier am Gaang sinn, gebaut ze ginn, oder scho fäerdeg sinn. {{Méi Info 1|Belval}} Och op den Terraine vun de fréiere Schmelze vun Esch-Schëffleng ("[[Quartier Metzeschmelz]]")<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/buergerbeteiligung-fuer-brache-arbed-schifflingen-in-startloechern-5c815bbdda2cc1784e33f45a "Bürgerbeteiligung für Brache Arbed/Schifflingen in Startlöchern."] wort.lu, 07.03.2019.</ref> an Terres-Rouges ("[[Rout Lëns]]")<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1316939.html " 'Rout Lëns' mat Liewe fëllen."] rtl.lu, 07.03.2019 20:00.</ref> soll vun der zweeter Hallschecht vun den 2020er-Joren u virun allem Wunnraum fir eng 10.000 Leit geschafe ginn. ==Geographie == De Floss [[Uelzecht]], deen zu Esch vum franséischen [[Däitsch-Oth]] hier iwwer d'Grenz kënnt, leeft an nordëstlecher Richtung queesch duerch d'Gemeng (zur Halschecht an engem iwwerdeckelte Kanal), an deelt dës an zwee: de südlechen Deel besteet haaptsächlech aus Bëscher op den Hiwwelen an Häng vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]-Plateau, an dat zwéin Däller, d'Hiel, resp. den Ellergronn, a méi nërdlech d'Neiduerf, resp. de Buergronn, erageschnidde sinn, a wou bis an d'1970er-Joren iwwer an ënner dem Buedem Minett ofgebaut gouf. Den nërdlechen Deel ass, vun enger liichter Knupp ofgesinn (Al Esch, Uecht, Dellhéicht) éischter flaach a breet sech zum Dall vun der [[Dipbech]], enger Niewebaach vun der Uelzecht, hin aus. Dësen Deel ass mëttlerweil bal ganz bebaut. Fir nei Gebaier an Infrastrukture kënnen ze bauen, ginn d'Frichë vun den dräi Schmelzen, déi um Bord vun der Gemeng bis eriwwer an den Territoire vun den Nopeschgemenge goungen, no an no och urbaniséiert. ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen | ville = Esch-Uelzecht | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] | nord-est = | est = [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] | sud-est = [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]] | sud = (F) [[Däitsch-Oth]]<br>(Audun le Tiche) | sud-ouest = (F) [[Réisseng]]<br>(Russange) | ouest = [[Gemeng Suessem|Suessem]] }} ==Symboler== === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Mee]] [[1871]] - Mémorial 1871, Säit 73}}<br>D'Gemeng féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |} ===Logo=== 2022 huet d'Escher Gemeng en neie Logo agefouert, an deem d'Haaptelementer vum Wopen – Tuerm a Waasser – op hir primär geometresch Forme vereinfacht sinn. Och d'Faarwe goufen op Schwaarz a Wäiss reduzéiert.<ref>[https://administration.esch.lu/2022/10/28/la-ville-desch-presente-sa-nouvelle-identite-visuelle/ La Ville d’Esch présente sa nouvelle identité visuelle.] Communiqué op esch.lu, 28.10.2022.</ref> ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:520 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:38000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:2000 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:810 bar:1871 from:0 till:3946 bar:1910 from:0 till:16461 bar:1922 from:0 till:20437 bar:1935 from:0 till:27517 bar:1947 from:0 till:26851 bar:1960 from:0 till:27954 bar:1970 from:0 till:27574 bar:1981 from:0 till:25144 bar:1991 from:0 till:24018 bar:2001 from:0 till:27146 bar:2011 from:0 till:30630 bar:2021 from:0 till:36228 PlotData= bar:1821 at: 810 fontsize:S text:810 shift:(-8,5) bar:1871 at: 3946 fontsize:S text:3.946 shift:(-14,5) bar:1910 at: 16461 fontsize:S text:16.461 shift:(-17,5) bar:1922 at: 20437 fontsize:S text:20.437 shift:(-17,5) bar:1935 at: 27517 fontsize:S text:27.517 shift:(-17,5) bar:1947 at: 26851 fontsize:S text:26.851 shift:(-17,5) bar:1960 at: 27954 fontsize:S text:27.954 shift:(-17,5) bar:1970 at: 27574 fontsize:S text:27.574 shift:(-17,5) bar:1981 at: 25144 fontsize:S text:25.144 shift:(-17,5) bar:1991 at: 24018 fontsize:S text:24.018 shift:(-17,5) bar:2001 at: 27146 fontsize:S text:27.146 shift:(-17,5) bar:2011 at: 30630 fontsize:S text:30.630 shift:(-17,5) bar:2021 at: 36228 fontsize:S text:36.228 shift:(-17,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Zesummesetzung vun den Awunner no Nationalitéit === {| class="wikitable" |+ Bevëlkerung 2022 |- | Lëtzebuerger || 15.667 |- | Portugisen || 10.316 |- | Fransousen || 1.910 |- | Italieener || 1.409 |- | Montenegriner || 523 |- | Belsch || 404 |- | Däitscher || 325 |- | Aner Europäer || 950 |- | Capverdianer || 341 |- | Chineesen|| 339 |- | Aner Net-Europäer || 2.757 |- | Keng Donnéeën || 21 |- | '''Total''' || '''36.157''' |} {{small|Quell: ''[[Den Escher]]'' Nr.57, S.26.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vun Esch-Uelzecht gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. An den 1990er-Jore souz eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun am [[Schäfferot]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 10. Oktober 1999 koum et zu enger Pattsituatioun: béid Parteie krute 6 Sëtz, an de Spëtzekandidat vun der CSV, den [[Ady Jung]], huet den Usproch erhuewen, fir Buergermeeschter ze ginn. Wéi den CSV-Gemengerotsmember Jos Mischo kuerz drop aus der Partei ausgescheet ass, deemno d'LSAP nees 1 Sëtz méi hat, huet dës weider mat der CSV, déi op hirem Buergermeeschterposte bestanen huet, ouni Succès probéiert, eng Koalitioun op d'Been ze stellen. Och Verhandlungen tëscht LSAP an [[Demokratesch Partei|DP]] hate kee Succès. Sou koum et den 30. Abrëll 2000 zu Neiwalen, bei deenen d'LSAP 7 Sëtz krut, a sou eng Koalitioun mat [[Déi Gréng]] an [[Déi Lénk]] opgestallt huet.<ref>Jacques Ganser: [https://www.wort.lu/de/lokales/wahlgeschichte-n-wenn-das-der-josy-wuesste-59dc921656202b51b13c4ef9 "Wenn das der Josy wüsste."] wort.lu, 11. Oktober 2017 um 07:00.</ref> 2005 koum et zu enger Koalitioun vun LSAP-déi Gréng, déi och 2011 virugefouert gouf. Bei de Gemengewale vun 2017 huet d'LSAP 3 Sëtz verluer, iwwerdeems d'CSV der 2 gewonnen huet. Als Resultat hu sech d'CSV, d'DP an déi Gréng op eng Koalitioun gëeenegt, déi eng Majoritéit am Schäfferot huet. Buergermeeschter gouf de [[Georges Mischo]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1089626.html "CSV, Gréng an DP hu Koalitiounsaccord ënnerschriwwen."] rtl.lu, 24.10.2017, 22:15:36.</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2079699.html|Titel=Escher Koalitiounsaccord ofgeschloss: Changementer bei Ressorte Mobilitéit, Enseignement a Logement|Gekuckt=14.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>. Déi Konstellatioun ass och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen. Nodeems de Georges Mischo Minister gouf, gouf de [[Christian Weis]] neie Buergermeeschter. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]] !! BL !Liberal !SdP |- |1945 | - |4 |1 | - |6 | - |5 | - | - |1 | - |- |1949 | - |5 |1 | - |5 | - |6 | - | - | - | - |- |1951 | - |5 |1 | |4 | |7 | - | - | - | - |- |1957 | - |5 |2 | - |4 | - |6 | - | - | - | - |- |1963 | - |5 |2 | - |4 | - |8 | - | - | - | - |- |1969 | - |4 |3 | - |5 | - |7 | - | - | - | - |- |1970 | - |4 |2 | - |6 | - |4 | - | - | - |3 |- |1975 | - |5 |2 | - |5 | - |6 | - | - | - |1 |- | 1981 || - || 6 || 2 || - || '''3'''|| - || '''8'''|| - || - | - | - |- | 1987 || - || 7 || 1 || 1 ||'''2''' || - || '''8''' || - || - | - | - |- | 1993 || 1|| '''7'''|| 2|| 2|| 0|| -|| '''7'''|| - || - | - | - |- | 1999 || || || || || || || || - || - | - | - |- | 2000* || 1 || 5 || 2 || '''2''' || 0 || '''2''' || '''7''' || - || - | - | - |- | 2005 || 1 || 5 || 1 || '''2''' || 0 || 1 || '''9''' || - || - | - | - |- | 2011 || 0 || 4 || 1 || '''2''' || 1|| 2 || '''9''' || - || 0 | - | - |- | 2017 || 0 || '''6''' || '''2''' || '''3''' || 0 || 2 || 6 || 0 || - | - | - |- | 2023 || 1 || '''6'''|| '''2'''|| '''2''' / '''3''' {{small|**}}|| 0 || 1 || 6 || 1 / 0 {{small|**}} || - | - | - |} {{small|* No Neiwalen. BL: Biergerlëscht.<br>** Am Okt. 2024 ass d'Conseillère vun der Piratepartei bei déi Gréng iwwergetrueden.<br> '''Quell''': [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu; Luxemburger Wort vum 18. Oktober 1975 (fir d'Resultater vun 1945-1975)}}, ===Buergermeeschteren=== Den aktuelle Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}. Déi Persounen, déi virdrun dee Posten haten, sinn an dëser Lëscht opgezielt: {{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht}} == Quartiere vun Esch-Uelzecht == <!--Dës Iwwerschrëft wgl.. net änneren. Se gëtt als Link an aneren Artikele gebraucht--> Esch-Uelzecht besteet zur Zäit aus 18 Quartieren<ref>[http://www.topographie.esch.lu/ ''Plan interactif Esch'']</ref> an zwéin Industrieterrainen, vun deenen deen zu Belval (Arcelor-Mittal) nach a Betrib ass, wärend dee vum fréieren Arcelor-Mittal Wierk Esch-Schëffleng zanter 2012 net méi a Betrib ass an 2016 un de Staat verkaaft gouf. {| |valign="top"| * [[Al Esch]] * [[Belval]] * Brill * Brouch * Dellhéicht | valign="top"| * Fettmeth * [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]] * [[Lalleng]] * Lankhelz | * Neiduerf (''Neidierfchen'') * Park * Rämerech * Schlassgoart * Sommet | valign="top"| * Universitéit * Uecht * Wobrécken * Zäpert |} {{clearboth}} <DIV ALIGN="CENTER"> {{Panorama| légende=Panorama vun Esch (Quartieren Dellhéicht an Al Esch)| image=Panorama of Esch-sur-Alzette, Luxembourg.jpg| largeur=2500px }} </DIV> == Transport == Esch-Uelzecht läit um südlechen Enn vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], déi et mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an no Süden an der Verlängerung mat der [[Liaison Micheville|B40]], mat Däitsch-Oth verbënnt. Nërdlech vun Esch verleeft d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]], déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an do un déi däitsch [[Autobunn A8 (Däitschland)|A8]] ugebonnen ass. Och d'[[Nationalstrooss 4|Nationalstroossen N4]] an [[Nationalstrooss 31|N31]] ginn duerch Esch. Esch läit op den [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|CFL-Linne 6a]] a [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Péiteng|6f]]. Vun Esch aus féiert d'Ofzweigung [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Däitsch-Oth|6f]] op [[Däitsch-Oth]]. Et gëtt zwou Garen um Territoire vun der Gemeng: d'[[Gare Esch-Uelzecht]] an d'[[Gare Belval-Université]]. Marchandisegaren am Neidierfchen an an der Hiel sinn net méi am Betrib. De Bus-Syndikat [[TICE]] huet säi Sëtz zu Esch, d'Linnen [[TICE-Linn 1|1]], [[TICE-Linn 2|2]], [[TICE-Linn 3|3]], [[TICE-Linn 4|4]], [[TICE-Linn 5|5]], [[TICE-Linn 6|6]], [[TICE-Linn 7|7]], [[TICE-Linn 13|13]], [[TICE-Linn 14|14]] a [[TICE-Linn 15|15]] verbannen Esch a seng Quartiere mat den aneren Uertschafte vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton]]. Ausserdeem läit Esch op de Strecke vun den [[RGTR]]-Linne [[RGTR-Linn 551|551]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 642|642]], [[RGTR-Linn 643|643]], [[RGTR-Linn 650|650]] a [[RGTR-Linn 651|651]]. D'[[Nationale Vëlosreseau|National Vëlospisten]] [[Vëlospist PC6|Nr. 6 ("Dräikantonspist")]] an [[Vëlospist PC8|Nr. 8 ("Pist vum Roude Buedem")]] féieren duerch Esch. Déi leschtgenannt verbënnt d'Quartieren Uecht an Universitéit mam sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]], eng 1,3 km laang Bréck iwwer den Industrieterrain vun ArcelorMittal Esch-Belval. == Kulturariichtungen == [[Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|thumb|D'Rockhal op Esch-Belval]] {{div col}} * [[Ariston]] * [[Bridderhaus]] * [[Escher Bibliothéik]] * [[Escher Conservatoire]] * [[Escher Theater]] * ([[Kinosch]]) * [[Konschthal Esch]] * [[Kulturzentrum Kulturfabrik]] * [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht|Mousset-Haus]] * [[Nationale Resistenzmusée]] * [[Rockhal]] * [[Kinepolis Belval]] {{div col end}} == Schoulgebaier zu Esch == {| |valign="top"| * '''Primärschoulen''' * Ale Lycée * Brill * Brouch * Dellhéicht * Groussgaass * Lalleng | * '''Secondaire''' * [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]] * [[Lycée Hubert-Clément]] * [[Lycée Guillaume-Kroll]] * [[Lycée technique de Lallange]] * [[Lycée technique école privée Marie-Consolatrice]] * [[Lycée technique pour professions de santé]] |} [[Fichier:Esch1jousefkierch1.jpg|thumb|200px|D'Jousefskierch]] == Reliéis Gebaier == {| | * [[Grenzerkierch Esch-Uelzecht]] * [[Jousefskierch Esch-Uelzecht]] * [[Kapell Esch-Raemerech]] * [[Kierch Esch-Lalleng]] | * [[Moschee Esch-Uelzecht]] * [[Paterkierch Esch-Uelzecht]] * [[Protestantesch Kierch Esch-Uelzecht]] * [[Synagog Esch-Uelzecht]] |} == Bekannt Escher == {{Div col|cols=2}} * [[François Besch]] (* 1963), Fotograf, Journalist a Kënschtler * [[Jeannot Bewing]] (1931-2005), Sculpteur * [[François Biltgen]] (* 1958), Politiker, Minister * [[Raoul Biltgen]] (* 1974), Schauspiller * [[Taina Bofferding]] (* 1982), Politikerin ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]) * [[Paul Breisch]] (* 1974), Museker an Organist * [[Guillaume Capus]] (1857-1931), Entdeckungsreesenden a Fuerscher * [[Simone Decker]] (* 1968), Kënschtlerin * [[René Deltgen]] (1909–1979), Schauspiller * [[Bim Diederich]] (1922-2012), Vëlossportler * [[Romain Fehlen]] (* 1956) Radios-Speaker a Journalist * [[Camillo Felgen]] (1920–2005), Sänger, Radios-Speaker, Televisiouns-Animateur, Schlager-Textschreiwer a Schauspiller * [[David Fiegen]] (* 1984), Liichtathleet * [[Tom Flammang]] (* 1978), Vëlossportler * [[Fernand Franck]] (* 1934), Äerzbëschof * [[Luc Frieden]] (* 1963), Politiker a Manager * [[Suzie Godart]] (* 1962), Vëlossportlerin * [[Émile Hamilius]] (1897-1971), Politiker a Foussballspiller * [[Guy Helminger]] (* 1963), Schrëftsteller * [[Paul Helminger]] (1940-2021), Politiker a Manager * [[Jhemp Hoscheit]] (* 1951), Schrëftsteller * [[Jean Kinsch]] (1886-1983), Deputéierten * [[Joseph Kinsch]], (* 1933), ArcelorMittal-Manager * [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]], (1870-1954), Escher Buergermeeschter * [[Nicolas Kinsch]] (1904-1973), Bëschof vu Kisangani * [[William J. Kroll|William Justin Kroll]] (1889–1973), Fuerscher, Metallurg an Erfinder * [[Wil Lofy]] (1937-2021), Sculpteur a Moler * [[Michel Majerus]] (1967–2002), Kënschtler * [[Robert Mancini (Sculpteur)|Robert Mancini]] (1950-2011), Sculpteur * [[Claude Michely]] (* 1959), Vëlossportler * [[Mandy Minella]] (* 1985), Tennisspillerin * [[Victor Neuens]] (1898-1975), Auteur, Editeur, Lokalpolitiker * [[Désirée Nosbusch]] (* 1965), Schauspillerin, Televisiounspresentatrice, Filmregisseurin a -produzentin * [[Jean Origer]] (1877-1942), Geeschtlechen, Deputéierten an Direkter vum ''Luxemburger Wort'' * [[Louis Pilot]] (1940-2016), Foussballspiller a Foussballtrainer * [[Marco Pütz]] (* 1958), Saxophonist a Komponist * [[Viviane Reding]] (* 1951), Journalistin a Politikerin * [[Gast Rollinger]] (1946-2024), Filmregisseur, Lyriker * [[Marco Serafini]] (* 1956), Regisseur * [[Victor Thorn]] (1844–1930), Politiker {{Div col end}} == Partnerschafte mat auslännesche Stied == [[Fichier:Esch-Strooss.jpg|250px|thumb|Esch-Strooss zu Léck]] {| | [[Bethnal Green]]|| {{GBR}} || [[Coimbra]] || {{POR}} |- | [[Köln]] || {{DEU}} || [[Léck]] || {{BEL}} |- | [[Lille]] || {{FRA}} || [[Mödling]] || {{AUT}} |- | [[Offenbach am Main]] || {{DEU}} || [[Puteaux]] || {{FRA}} |- | [[Rotterdam]] || {{NLD}} || [[Saint-Gilles / Sint-Gillis|Saint-Gilles]] || {{BEL}} |- | [[Turin]] || {{ITA}} || [[Velletri]] || {{ITA}} |- | [[Zemun]] || {{SRB}} || [[João Monlevade]] || {{BRA}} |} == Interkommunal Syndikater == * [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[TICE]] - [[ZARE]] == Kuriéises == [[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|thumb|Erënnerungsplack un den Escher Fluchhafen an der Rue de l'Aérodrome]] === Fluchhafen === Deen éischte Fluchhafen am Land war am Quartier Esch-"Lankelz" bei der haiteger ''rue de l'Aérodrome''. Déi Zäit gouf et ë.&nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-[[London]]. {{Méi Info 1|Fluchhafen Esch-Uelzecht}} [[Fichier:Jeunesse Esch vs. CS Fola Esch (2023).jpg|thumb|Derby Jenuesse-Fola (Abr. 2023).]] === Esch-Uelzecht am Sport === *Zwou Foussballekippen aus der [[Foussball Nationaldivisioun]] si vun Esch: Den [[CS Fola Esch]], eelste Foussballveräin am Land, an d'[[Jeunesse Esch]]. *[[1962]] an [[1968]] gouf zu Esch d'[[Weltmeeschterschaft am Cyclo-Cross]] gefuer. * De [[27. Juni]] 1968 koum déi éischt Etapp vum [[Tour de France 1968|Tour de France]] zu Esch un. * De 14. Mee 2002 war d'Arrivée vun der drëtter Etapp vum [[Giro d'Italia 2002|Giro d'Italia]] zu Esch, an deen Dag dono den Depart vun der véierter Etapp. *Den [[3. Juli]] [[2006]] ass déi [[Tour de France 2006/2. Etapp|zweet Etapp vum Tour de France]] do ukomm an deen [[4. Juli|Dag drop]] [[Tour de France 2006/3. Etapp|déi drëtt]] do lassgefuer. == Literatur == * ''Esch-sur-Alzette: Guide historique et architectural.'' [Textes: [[Georges Büchler]], [[Jean Goedert (Architekt)|Jean Goedert]], [[Antoinette Lorang]], [[Antoinette Reuter]], [[Denis Scuto]]: Photos: Christophe Weber]. Esch-sur-Alzette, Mersch: C2DH, Capybarabooks, 2020. ISBN 978-99959-43-27-1. * [[Willy Allamano]] a [[Gilbert Bernardini]]: ''Esch-sur-Alzette et ses rues - Esch an der Alzette und seine Straßen'', 2013, 256 S., ISBN 978-2-87964-136-2 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''100 Joer Esch - 1906-2006'', 2005, Éd. G. Binsfeld, 480 S., ISBN 2-87954-149-2 * [[Ed Maroldt]]: ''Mythos Esch - Fragmente 1950 - 1962'', 2004, Éditions Le Phare, 144 S., ISBN 2-87964-078-4 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''Esch-sur-Alzette, du village à la ville industrielle. Art et révolution industrielle au pays de la Terre Rouge.'' 13 octobre - 5 novembre 1989, Hôtel de Ville d'Esch-sur-Alzette. Catalogue de l'exposition organisée par la Ville d'Esch-sur-Alzette à l'occasion du 150e anniversaire de l'Indépendance du Grand-Duché de Luxembourg. * [[Joseph Flies]]: ''Das Andere Esch - An der Alzette - Ein Gang durch seine Geschichte''. Luxembourg 1979. * [[Norbert Ketter]]: ''esch 1970''. éditions claude diderich, 1970. (E Schwaarz-wäiss-Fotoband). == Kuckt och == {| |valign="top"| * [[Berwart-Schlass]] * [[Stadhaus Esch-Uelzecht]] * [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Esch-Uelzecht]] * [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]] * [[Henri Rabinger]] | {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} |} == Um Spaweck == {{Commonscat|Esch-sur-Alzette|Esch-Uelzecht}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.esch.lu Offiziell Säit vun der Escher Gemeng] * [http://www.topographie.esch.lu/ Geographesch Kaarte vun Esch] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/esch-sur-alzette D'Gemeng Esch-Uelzecht op der Websäit vum Syvicol] * C2DH: [https://www.c2dh.uni.lu/de/thinkering/decouvrir-guide-historique-et-architectural-esch-sur-alzette Guide historique et architectural d'Esch-sur-Alzette] 50 Videoen zu der Architektur a Geschicht vun Escher Gebaier (2020). <!-- futtisse Link: * [http://www.eschalzette.com Räichhalteg Privatsammlung vun Archivbiller an aktuelle Fotoen] --> {{Referenzen}} [[Kategorie:Esch-Uelzecht|*]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Universitéitsstied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]] bgxbmedo69uvk9xqrl49vfhesiro199 20. Juli 0 1497 2682377 2666073 2026-06-21T22:24:18Z Zinneke 34 /* Gebuer */ 2682377 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''20. [[Juli]]''' ass den 201. Dag vum Joer (202. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1789]]: [[Frankräich]]: Ufank vun der ''[[Grande Peur]]'' (bis [[6. August]] [[1789]]). * [[1810]]: [[Kolumbien]] gëtt onofhängeg. * [[1871]]: [[British Columbia]] gëtt Deel vu [[Kanada]]. * [[1903]]: De [[Maurice Garin]] gewënnt den éischten Tour de France. * [[1944]]: Attentatsversuch op den [[Adolf Hitler]]. * [[1951]]: De Kinnek [[Abdullah I. vu Jordanien]] gëtt zu Jerusalem ermuert. * [[1962]]: Den US-amerikanesche Noriichten- an Tëleesatellit [[Telstar]] iwwerdréit fir d'éischt Tëlee-Biller tëscht den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] a [[Frankräich]]. * [[1974]]: D'[[Tierkei]] besetzt den Norde vun [[Zypern]]. '''Lëtzebuerg''' * [[1984]]: D'[[Regierung Santer-Poos I]] gëtt vereedegt. ==Sport== * [[1952]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert op den [[Olympesch Summerspiller 1952|Olympesche Summerspiller]] zu [[Kotka]] 1:2 géint Brasilien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jules Gales]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14297 D'Detailer vum Foussballlännermatch Groussbritannien-Lëtzebuerg de 16. Juli 1952 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Francesco Petrarca.jpg|Petrarca Fichier:Edmundhillarycropped.jpg|Edmund Hillary Fichier:Natalie Wood Allan Warren.jpg|Nathalie Wood Fichier:Carlos Santana-2 1978 by Chris Hakkens.jpg|Carlos Santana File:Crown Prince Håkon (50) (Cropped).jpg|Haakon </gallery> * [[1304]]: [[Francesco Petrarca]], italieeneschen Dichter. * [[1794]]: [[Jean-Mathias Mayrisch]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[1810]]: [[Michel Frères]], lëtzebuergesche Gierwer a Politiker. * [[1844]]: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[1847]]: [[Max Liebermann]], däitsche Moler a Graphiker. * [[1855]]: [[Pierre Puiseux]], franséischen Astronom a Geolog. * [[1857]]: [[Camille Aschman]], lëtzebuergesche Fotograf. * [[1858]]: [[Elías García Martínez]], spuenesche Moler. * [[1879]]: [[Corneille Lentz]], lëtzebuergesche Moler an Olympionik. * [[1881]]: [[Léon de Smet]], belsche Moler * [[1890]]: [[Julie Marie Vinter Hansen]], dänesch Astronomin. * [[1906]]: [[Robert Theissen]], lëtzebuergesche Foussballspiller * [[1909]]: [[Aurelio Sabbatini]], lëtzebuergesche Sculpteur. * [[1910]]: [[Henri Calef]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1912]]: [[Itokawa Hideo]], japanesche Rakéitepionéier. * [[1917]]: [[Paul Hubschmid]], Schwäizer Schauspiller. * [[1919]]: [[Edmund Hillary]], neiséilänneschen Alpinist. * [[1920]]: [[Marcel Paulus]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1924]]: [[Frantz Fanon]], Psychiater, politesche Militant, Schrëftsteller, a Virdenker vun der Dekolonialiséierung. * 1924: [[Lola Albright]], US-amerikanesch Schauspillerin a Sängerin. * [[1925]]: [[Jacques Delors]], franséische Politiker. * [[1929]]: [[Jean Baudrillard]], franséische Philosoph a Soziolog. * 1929: [[Alexis Wagner]], lëtzebuergesche Moler. * [[1934]]: [[Uwe Johnson]], däitsche Schrëftsteller. * [[1938]]: [[Diana Rigg]], brittesch Schauspillerin. * 1938: [[Natalie Wood]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1946]]: [[Htin Kyaw]], myanmaresche Politiker, Staatspresident. * [[1947]]: [[Carlos Santana]], US-amerikanesche Museker. * 1947: [[Jean Scrigna]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1949]]: [[Jean Delvaux]], lëtzebuergesche Moler, Graphiker an Zeechner. * [[1955]]: [[Gerhard Zeiler]], éisträichesche Manager. * [[1962]]: [[Suzie Godart]], lëtzebuergesch Vëlossportlerin. * [[1965]]: [[Laurent Lucas]], franséische Schauspiller. * [[1972]]: [[Daniel Reding]], lëtzebuergesche Professer a Gewerkschaftler. * [[1973]]: [[Haakon vun Norwegen|Haakon]], norwegesche Krounprënz. * [[1974]]: [[Marc Fitoussi]], franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[1990]]: [[Jil Haentges]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. == Gestuerwen == * [[1903]]: Poopst [[Leo XIII (Poopst)|Leo XIII]]. * [[1937]]: [[Guglielmo Marconi]], italieenesche Physiker an Ingenieur. * [[1945]]: [[Paul Valéry]], franséischen Dichter. * [[1951]]: [[Wilhelm von Preußen]], däitsche Krounprënz. * [[1966]]: [[Anne Beffort]], lëtzebuergesch Autorin. * 1966: [[Julien Carette]], franséische Filmregisseur. * [[1973]]: [[Bruce Lee]], chineesesch-US-amerikanesche Schauspiller. * [[1976]]: [[Guy de la Vasselais]], franséische Colonel. * [[1982]]: [[Paul Rouster (Foussballspiller)|Paul Rouster]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 1982: [[Jean Girault]], franséische Filmregisseur. * [[1987]]: [[Alexis Wagner]], lëtzebuergesche Moler. * [[1991]]: [[Rellys]], franséische Schauspiller a Sänger. * [[1994]]: [[Paul Delvaux]], belsche Moler a Graphiker. * [[2000]]: [[Micky Erpelding]], lëtzebuergesch Speakerin, Schauspillerin a Politikerin. * [[2006]]: [[Gérard Oury]], franséische Filmregisseur. * [[2009]]: [[Charles-André Schommer]], lëtzebuergeschen Zaldot bei der [[Operatioun Overlord]]. * [[2017]]: [[Chester Bennington]], US-amerikanesche Sänger. * 2017: [[Andrea Jürgens]], däitsch Sängerin. * 2017: [[Claude Rich]], franséische Schauspiller. * [[2021]]: [[Françoise Arnoul]], franséisch Schauspillerin. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|20 July|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Juli| 20]] 0eholp7zif1ofs4t1koogxhj6topb6y 5. Mee 0 1806 2682384 2643553 2026-06-21T22:33:12Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2682384 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''5. [[Mee]]''' ass den 125. Dag vum Joer (126. am [[Schaltjoer]]) Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1389]]: De Keeser [[Wenzel II. vu Lëtzebuerg]] dekretéiert um ''Reichstag'' zu Eger (haut:[[Cheb]]) de [[Landfridde vun Eger]]. * [[1789]]: [[Frankräich]]: D'[[Generalstänn (Frankräich)|Generalstänn]] kommen zu [[Versailles]] zesummen. *[[1949]]: Zu London gëtt d'Charta ënnerschriwwen, mat där den [[Europarot]] gegrënnt gouf. * [[1996]]: De [[José María Aznar]] gëtt Ministerpresident vu [[Spuenien]]. * [[1999]]: De fréieren italieenesche Ministerpresident [[Romano Prodi]] gëtt neie [[President vun der Europäescher Kommissioun|President]] vun der [[Europäesch Kommissioun|Europäescher Kommissioun]]. * [[2002]]: De Staatspresident [[Jacques Chirac]] gewënnt d'[[Frankräich|franséisch]] Presidentschaftswalen eng 2. Kéier (80.6&nbsp;% géint de [[Jean-Marie Le Pen]]). * [[2005]]: De Premierminister [[Tony Blair]] gewënnt mat senger ''[[Labour Partei (Groussbritannien)|Labour Party]]'' d'Parlamentswalen a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]]. ==Sport== * [[1946]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der Stad Lëtzebuerg 1:5 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Vic Feller]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=103 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch de 5. Mee 1946 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1971]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Grieskirchen]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Olympesch Summerspiller 1972]], 2:3 géint Éisträich. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet den [[Dominique Di Genova]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=242 D'Detailer vum Foussballlännermatch Éisträich-Lëtzebuerg de 5. Mee 1971 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Kierkegaard.jpg|Søren Kierkegaard Fichier:Karl Marx.jpg|Karl Marx Fichier:Germaine Goetzinger.jpg|Germaine Goetzinger Fichier:Malam Bacai Sanhá.jpg|Malam Bacai Sanhá </gallery> * [[1747]]: [[Leopold II. (HRR)|Leopold II.]], réimesch-däitsche Keeser. * [[1810]]: [[Frédéric Fischer junior|Frédéric Fischer jun.]], lëtzebuergeschen Apdikter an Naturwëssenschaftler. * [[1813]]: [[Søren Kierkegaard]], dänesche Philosoph. * [[1818]]: [[Karl Marx]], däitsche Philosoph a Politiker. * [[1828]]: [[Albert Marth]], däitschen Astronom a Physiker. * [[1911]]: [[Gilles Grangier]], franséische Filmregisseur. * [[1915]]: [[Henri Diederich]], lëtzebuergeschen Agronom a Politiker. * 1915: [[Marcel Neumann]], lëtzebuergesche Schwëmmer. * [[1919]]: [[Georgios Papadopoulos]], griichesche Colonel a Militärdiktator. * [[1920]]: [[Andrée Debar]], franséisch Schauspillerin. * [[1924]]: [[Edmond Israel]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Banquier. * [[1925]]: [[Eddi Arent]], däitsche Schauspiller. * [[1933]]: [[Carlo Meintz]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1935]]: [[Bernard Pivot]], franséische Journalist a Schrëftsteller. * [[1937]]: [[Trần Đức Lương]], vietnameesesche Politiker. * [[1938]]: [[Mijanou Bardot]], franséisch Schauspillerin. * 1938: [[Jerzy Skolimowski]], polnesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller. * [[1943]]: [[Michael Palin]], brittesche Schauspiller. * [[1947]]: [[Germaine Goetzinger]], lëtzebuergesch Literaturwëssenschaftlerin, Historikerin an Auteur. * 1947: [[Malam Bacai Sanhá]], Politiker aus Guinea-Bissau. * [[1949]]: [[Romain Leick]], lëtzebuergesche Journalist. * 1949: [[Émile Krier (1949)|Émile Krier]], lëtzebuergesche Professer an Historiker. * [[1950]]: [[Annette Weiwers-Probst]], lëtzebuergesch Molerin. * [[1953]]: [[Phillip Borsos]], kanadesche Filmregisseur, Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[1957]]: [[Susan Bergman]], US-amerikanesch Literaturwëssenschaftlerin. * [[1977]]: [[Jessica Schwarz]], däitsch Schauspillerin. * [[1986]]: [[Francesco Masciarelli]], italieenesche Vëlossportler. * [[1988]]: [[Adele]], brittesch Sängerin a Songwriterin. * [[1996]]: [[Fanny Weicherding]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[1998]]: [[Julie Teso]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[2003]]: [[Carlos Alcaraz]], spueneschen Tennisspiller. == Gestuerwen == * [[1320]]: [[Péiter vun Uespelt]], Äerzbëschof vu [[Mainz]]. * [[1705]]: [[Leopold I. (HRR)|Leopold I.]], réimesch-däitsche Keeser (1658-1705) a Kinnek vun Ungarn (1655-1705), Béimen (1656-1705), Kroatien a Slowenien (1657-1705). * [[1821]]: [[Napoleon Bonaparte]], franséische Keeser. * [[1896]]: [[Mathias Theysen]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1907]]: [[Jean-Pierre-Joseph Koltz]], lëtzebuergesche Botaniker a Forstingenieur. * [[1925]]: [[Alfred Houdremont]], lëtzebuergesche Professer a Schouldirekter. * [[1928]]: [[Georges Passerieu]], franséische Vëlossportler an Tour de France-Fuerer. * [[1945]]: [[Yvo Kerger]], lëtzebuergeschen Eisebunner a Resistenzler. * [[1949]]: [[Maurice Maeterlinck]], belsche Schrëftsteller. * [[1954]]: [[Henri Laurens]], franséische Sculpteur a Moler. * [[1963]]: [[Paul Feierstein]], lëtzebuergesche Foussballspiller, Olympionik an Trainer vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp. * [[1966]]: [[Victor Ewen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[1972]]: [[Frank Tashlin]], US-amerikaneschen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[1977]]: [[Ludwig Erhard]], däitsche Politiker a [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]]. * 1977: [[Renaud Mary]], franséische Schauspiller. * [[1986]]: [[Käthe Haack]], däitsch Schauspillerin. * [[1992]]: [[Jean-Claude Pascal]], franséische Sänger, Schauspiller a Schrëftsteller. * [[1999]]: [[John Howard (Zaldot)|John Howard]], britteschen Offizéier am Zweete Weltkrich, Kommandant vun der Operatioun Pegasus. * [[2001]]: [[Simon Slåttvik]], norwegesche Schileefer a Weltmeeschter an der Nordescher Kombinatioun. * [[2010]]: [[Umaru Yar'Adua]], nigerianesche Politiker. * [[2011]]: [[Dana Wynter]], brittesch Schauspillerin. * [[2014]]: [[Jean Gaven]], franséische Schauspiller. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|5 May|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Mee| 05]] lqzzakccpa8cu9rjqsqyq7yyerk3kyc 5. November 0 2152 2682379 2680454 2026-06-21T22:25:31Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2682379 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''5. [[November]]''' ass den 309. Dag vum Joer (310. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1605]]: [[England]]: [[Gunpowder Plot]] zu [[London]]. * [[1793]]: [[Frankräich]]: [[Terreur zu Nantes#E Komplott géint déi Moderéiert|Komplott géint déi Moderéiert]] zu [[Nantes]]. * [[1940]]: [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]: De [[Franklin D. Roosevelt]] gëtt fir déi drëtt Kéier amerikanesche President. * [[1968]]: USA: De [[Richard Nixon]] gëtt mat 0,7&nbsp;% Virsprong op den [[Hubert H. Humphrey]] als 37. US-President gewielt. '''Lëtzebuerg''' * [[1884]]: [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]: Um [[Knuedler]] gëtt d'Monument vum Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] ageweit. * [[1937]]: Lëtzebuerg: D'[[Regierung Dupong-Krier]] gëtt vereedegt. * [[1998]]: Den Helleg-Geescht-Tunnel gëtt an [[Tunnel René-Konen]] ëmbenannt. * [[2024]]: Den [[Donald Trump]] ([[Republican Party (USA)|Republican Party]]) gewënnt d'US-Presidentschaftswale géint d'[[Kamala Harris]] ([[Democratic Party (USA)|Democratic Party]]). ==Sport== * [[1969]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Charleroi]] 2:3 géint Belsch. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jean-Jacques Schartz]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=214 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 5. November 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Vivien Leigh Scarlet.jpg|Vivien Leigh Fichier:Marie-Paule von Roesgen.jpg|Marie-Paule von Roesgen Fichier:Ike Turner at 1997 Long Beach Blues Festival.jpg|Ike Turner |Joe Dassin Fichier:Elke Sommer 1965.JPG|Elke Sommer Fichier:Art Garfunkel 2013.jpg|Art Garfunkel </gallery> * [[1771]]: [[Jean Michel Philippart]], Buergermeeschter zu Diddeleng. * [[1826]]: [[Michel Sinner]], lëtzebuergesche Moler. * [[1846]]: [[Edward Singleton Holden]], US-amerikaneschen Astronom. * [[1853]]: [[Jean-Jacques Heilmann (Erfinder)|Jean-Jacques Heilmann]], franséischen Erfinder. * [[1859]]: [[Walter Wislicenus]], däitschen Astronom. * [[1865]]: [[Jacques Laux]], lëtzebuergeschen Wiert a Politiker. * [[1869]]: [[René Théry]], franséischen Architekt. * [[1878]]: [[Damian Kratzenberg]], Kollaborateur am Zweete Weltkrich. * [[1883]]: [[Joseph Thorn (Politiker)|Joseph Thorn]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker. * [[1903]]: [[Joan Barry]], englesch Schauspillerin. * [[1905]]: [[Joel McCrea]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1906]]: [[Fred Whipple]], US-amerikaneschen Astronom. * [[1913]]: [[Vivien Leigh]], englesch Schauspillerin. * [[1916]]: [[Madeleine Robinson]], franséisch Schauspillerin. * [[1921]]: [[Yvonne Useldinger]], lëtzebuergesch Politikerin a Resistenzlerin. * [[1930]]: [[Hans Mommsen]], däitschen Historiker. * [[1931]]: [[Marie-Paule von Roesgen]], lëtzebuergesch Schauspillerin. * 1931: [[Jacques Speck]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 1931: [[Ike Turner]], US-amerikanesche Museker, Museksproduzent a Lidderkomponist. * [[1934]]: [[Édouard Kutter (1934)|Édouard Kutter]], lëtzebuergesche Fotograf. * [[1936]]: [[Uwe Seeler]], däitsche Foussballspiller. * [[1938]]: [[Joe Dassin]], franséische Sänger. * [[1940]]: [[Elke Sommer]], däitsch Schauspillerin, Schlagersängerin a Molerin. * [[1941]]: [[Art Garfunkel]], US-amerikanesche Sänger. * [[1943]]: [[Sam Shepard]], US-amerikaneschen Theaterschrëftsteller. * [[1964]]: [[Marc Besch]], lëtzebuergesche Jurist an Auteur. * [[1973]]: [[Christian Alverdi]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1975]]: [[Benoît Majerus]], lëtzebuergeschen Historiker. * [[1976]]: [[Diane Becker]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. * [[1977]]: [[Christian Poos]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[1980]]: [[Christoph Metzelder]], däitsche Foussballspiller. * [[1983]]: [[Mike Hanke]], däitsche Foussballspiller. * [[1985]]: [[Frédéric Davidson]], lëtzebuergeschen Äishockeyspiller. * [[1987]]: [[Carlos Ulrrico Cesco]], argentineschen Astronom. * [[1997]]: [[Marie-Amélie Albrand]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. == Gestuerwen == * [[1749]]: [[Leopold Durand]], Benediktinerpater a Baumeeschter. * [[1879]]: [[James Clerk Maxwell]], schottesche Physiker. * [[1884]]: [[Erminia Frezzolini]], italieenesch Sopranistin. * [[1884]]: [[Oscar Belanger]], franséischen Ingenieur. * [[1908]]: [[Andrew Graham]], ireschen Astronom. * [[1918]]: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[1934]]: [[Carl Charlier]], schweedeschen Astronom. * [[1936]]: [[Nicolas Weyrich]], lëtzebuergesche Paschtouer. * [[1956]]: [[Art Tatum]], US-amerikaneschen Jazz-Pianist. * [[1958]]: [[Gaston Roudès]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1966]]: [[Jules Staudt]], lëtzebuergesche Waasserballspiller an Olympionik. * [[1969]]: [[Marcel Leineweber]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * [[1974]]: [[Maurice Gleize]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1977]]: [[René Goscinny]], franséische (Comic-)Auteur. * 1977: [[Guillaume Radot]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1979]]: [[Amedeo Nazzari]], italieenesche Schauspiller. * [[1982]]: [[Yves Ciampi]], franséische Filmregisseur. * [[1987]]: [[Georges Franju]], franséische Filmregisseur. * [[1987]]: [[Carlos Ulrrico Cesco]], argentineschen Astronom. * [[1989]]: [[Wladimir Horowitz]], russesche Pianist. * [[1991]]: [[Fred MacMurray]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1992]]: [[Jan Hendrik Oort]], hollänneschen Astronom. * [[2001]]: [[Roy Boulting]], englesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[2009]]: [[Christian Barbier]], franséisch-belsche Schauspiller. * [[2015]]: [[Hans Mommsen]], däitschen Historiker. * [[2016]]: [[Jos Romersa]], lëtzebuergeschen Turner. * [[2017]]: [[Jeannine Theisen]], lëtzebuergesch Radiosspeakerin. * [[2022]]: [[Valère Gustin]], belsche Moler. == Feierdeeg == * [[1605]]: [[Guy Fawkes]]-Day a Groussbritannien == Um Spaweck == {{Commonscat|5 November|5. November}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am November| 05]] aa6z3995egle4jst8w434ewibrzrulo 13. November 0 2160 2682397 2682153 2026-06-22T06:45:33Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Adolphe Schmit]] 2682397 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''13. November''' ass den 317. Dag (318. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1940]]: Zu [[Montréal]] a [[Kanada]] forméiert d'[[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] eng [[Lëtzebuerger Exilregierung|Exilregierung]]. * [[1956]]: Den [[US Supreme Court|Ieweschte Geriichtshaff vun den USA]] erkläert datt Gesetzer, mat deenen eng [[Rassentrennung]] an ëffentlechen Transportmëttele dekretéiert gouf, géint d'Verfassung verstoussen. * [[1989]]: De Prënz [[Hans-Adam II. vu Liechtenstein|Hans-Adam II.]] gëtt Staatschef vu [[Liechtenstein]]. * [[2011]]: Récktrëtt vum [[Silvio Berlusconi]] vu sengem Amt als Ministerpresident an Italien. * [[2015]]: Bei terroristeschen Attacken zu [[Paräis]] an zu [[Saint-Denis (Seine-Saint-Denis)]], déi vum [[Islamesche Staat]] revendiquéiert ginn, kommen op d'mannst 129 Leit ëm d'Liewen a bal 400 gi blesséiert, dovun e Véirel ganz schwéier. ==Sport== * [[1991]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Cardiff]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1992]], 0:1 géint Wales.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=9484 D'Detailer vum Foussballlännermatch Wales-Lëtzebuerg den 13. November 1991 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[2015]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt am Stade Josy Barthel an engem Frëndschaftsmatch 1:0 géint Griicheland. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Aurélien Joachim]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1310 De Lännermatch Lëtzebuerg-Griicheland vum 13. November 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * [[2016]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 2018]] zu Lëtzebuerg 1:3 géint Holland, de Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Maxime Chanot]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1295 Lännermatch Wäissrussland-Lëtzebuerg] op www.eu-football.info</ref> == Katastrophen == * [[1985]]: De Vulkan [[Nevado del Ruiz]] a Kolumbien ass ausgebrach. D'Gasen déi entstane sinn hunn en Deel vum Äis geschmolt; d'Waasser-an de Bulli hunn d'Stad Armero zerstéiert, 31.000 Doudeger. * [[2002]]: Virun der [[Galicien|galicescher]] Küst havaréiert den Uelegtanker [[Prestige (Schëff)|Prestige]]; duerch de [[Äerdueleg|Pëtrol]], deen duerno ausleeft, gi grouss Deeler vun der spuenescher Atlantikküst verknascht. == Gebuer == <gallery> Fichier:Count Girolamo Nerli - Robert Louis Stevenson, 1850 - 1894. Essayist, poet and novelist - Google Art Project.jpg|Robert Louis Stevenson Fichier:Camorra Jean Seberg.png|Jean Seberg </gallery> * [[1800]]: [[Julien Rémont]], belschen Architekt. * [[1802]]: [[François Joseph Wirz]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * [[1806]]: [[Emilia Plater]], polnesch-litauesch Fräiheetskämpferin. * [[1850]]: [[Robert Louis Stevenson]], schottesche Schrëftsteller. * [[1890]]: [[Emile Boeres]], lëtzebuergesche Museker a Komponist. * [[1907]]: [[Claude Heymann]], e franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[1908]]: [[Erik Bertil Holmberg]], schweedeschen Astronom. * [[1909]]: [[Gunnar Björnstrand]], schweedesche Schauspiller. * [[1914]]: [[Georgij N. Babakin]], sowjetesche Raumfaartingenieur. * [[1920]]: [[Jack Elam]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1921]]: [[René Weimerskirch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schoulmeeschter. * [[1922]]: [[Oskar Werner]], éisträichesche Schauspiller. * [[1923]]: [[Linda Christian]], mexikanesch Schauspillerin. * [[1930]]: [[Adrienne Corri]], schottesch Schauspillerin. * 1930: [[Michel Robin]], franséische Schauspiller. * [[1933]]: [[Karl-Otto Alberty]], däitsche Schauspiller. * [[1934]]: [[Garry Marshall]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[1935]]: [[Adolphe Deville]], lëtzebuergesche Moler a Sculpteur. * [[1935]]: [[Léon Klares]], lëtzebuergesche Kanut. * [[1937]]: [[Nelly Stein]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[1938]]: [[Jean Seberg]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1938]]: [[Clay T. Whitehead]], US-amerikanesche Geschäftsmann a Conseiller am Satellittewiesen. * [[1942]]: [[Remo Mannelli]], lëtzebuergesche Fechter an Olympionik. * [[1957]]: [[Hermine Huntgeburth]], däitsch Filmregisseurin. * [[1964]]: [[Denis Scuto]], lëtzebuergeschen Historiker. * [[1968]]: [[Claude Schmitz (Handballspiller)|Claude Schmitz]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[1989]]: [[Ben Polidori]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker. == Gestuerwen == * [[1509]]: [[Nicolas de Rutter]], lëtzebuergesche Geeschtlechen an Diplomat. * [[1779]]: [[Thomas Chippendale]], englesche Konscht- a Miwwelschräiner. * [[1868]]: [[Gioacchino Rossini]], italieenesche Komponist. * [[1927]]: [[Adolphe Schmit (Politiker)|Adolphe Schmit]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * [[1931]]: [[Joseph-Alexandre Muller]], lëtzebuergesche Komponist. * [[1974]]: [[Vittorio de Sica]], italieenesche Schauspiller a Regisseur. * [[1977]]: [[Jean-Pierre Erpelding]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[1986]]: [[Rudolf Schock]], däitschen Tenorsänger. * [[1998]]: [[Edwige Feuillère]], franséisch Schauspillerin. * [[2001]]: [[Babik Reinhardt]], franséischen Jazz-Gittarist. * [[2008]]: [[Mitch Mitchell]], englesche Batteur. * 2008: [[Marcello Fondato]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[2013]]: [[Eugène Hanck]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik. * 2013: [[Maurice Sarfati]], franséische Schauspiller. * [[2019]]: [[Raymond Poulidor]], franséische Cyclist. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|13 November|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am November]] 044vqrz4pi35a6xabfrvqtzeln9qko4 12. Dezember 0 2192 2682428 2663115 2026-06-22T08:55:58Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Emile Kuborn]] 2682428 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''12. Dezember''' ass den 346. Dag (347. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1901]]: De [[Guglielmo Marconi]] sckéckt fir d'éischt Kéier Morsezeechen iwwer den Atlantik. * [[1979]]: D'[[NATO]] decidéiert den [[NATO-Duebelbeschloss]]. * [[1993]]: Éischt fräi Walen a [[Russland]]. * [[2000]]: Friddensvertrag tëscht [[Ethiopien]] an [[Eritrea]]. == Gebuer == <gallery> Fichier:Gustave Flaubert.jpg|Gustave Flaubert Fichier:Edvard Munch 1933-2.jpg|Edvard Munch Fichier:Frank Sinatra laughing.jpg|Frank Sinatra Fichier:Tschingis aitmatow 20070309.jpg|Tschingis Aitmatow </gallery> * [[1763]]: [[Charles Auguste de Tornaco]], Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg. * [[1821]]: [[Gustave Flaubert]], franséischen Auteur. * [[1838]]: [[Sherburne Wesley Burnham]], US-amerikaneschen Astronom. * [[1839]]: [[Georges Rayet]], franséischen Astronom. * [[1853]]: [[Lucien Linden]], belsche Botaniker. * [[1863]]: [[Edvard Munch]], norwegescher Moler. * [[1878]]: [[Jean-Pierre Zanen]], lëtzebuergeschen Agronom an Auteur. * [[1890]]: [[Andrij Melnyk (Offizéier)|Andrij Melnyk]], ukraineschen Offizéier a Politiker. * [[1893]]: [[Edward G. Robinson]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1894]]: [[Joseph Kutter]], lëtzebuergesche Moler. * [[1905]]: [[Manès Sperber]], éisträichesch-franséischen Auteur. * [[1907]]: [[Marcel Simon (Auteur)|Marcel Simon]], lëtzebuergesche Fonctionnaire a Schrëftsteller. * [[1913]]: [[Jos Bellion]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik. * [[1914]]: [[Edmond Goergen]], lëtzebuergeschen Zeechner a Moler. * [[1915]]: [[Frank Sinatra]], US-amerikanesche Sänger, Schauspiller an Entertainer * [[1918]]: [[Emile Nurenberg]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1921]]: [[Gust Goerens]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1928]]: [[Tschingis Aitmatow]], kirgiseschen Auteur. * [[1933]]: [[Manu Dibango]], Pianist aus dem Kamerun. * [[1934]]: [[Hilla Limann]], ghanaesche Politiker an Diplomat. * 1934: [[Charles Manson]], grausamen US-amerikanesche Mäerder. * [[1937]]: [[Connie Francis]], US-amerikanesch Sängerin. * [[1938]]: [[Michel Orso]], franséische Komponist a Sänger. * [[1948]]: [[Marcelo Rebelo de Sousa]], portugisesche Jurist, Politiker a Staatspresident. * [[1959]]: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller. * [[1963]]: [[Gipi]], italieeneschen Zeechner. * 1963: [[Yulduz Usmonova]], usbeekesch Sängerin. * 1963: [[Juan Carlos Varela]], panamesesche Ingenieur a Politiker. * [[1966]]: [[Marc Gengler]], lëtzebuergesche Jurist a President vun der Cour des comptes. * [[1970]]: [[Jean-Louis Siweck]], lëtzebuergesche Journalist. * [[1978]]: [[Christophe Schiltz]], lëtzebuergesche Jurist a Member vum Staatsrot. * [[1980]]: [[Guy Blaise]], lëtzebuergesche Foussballspiller. == Gestuerwen == * [[1481]]: [[Ikkyū Sōjun]], japanesche Zen-Meeschter an Dichter. * [[1791]]: [[Christoph Salzmann]], loutrengesche Paschtouer. * [[1836]]: [[Giuseppe Farinelli]], italieenesche Komponist. * [[1843]]: [[Wëllem I. vun Holland (1772)|Wëllem I.]], Kinnek vun Holland a Groussherzog vu Lëtzebuerg. * [[1854]]: [[Giovanni Francesco Pressenda]], italieenesche Geiemécher. * [[1858]]: [[Joseph Kalbersch]], lëtzebuergesche Geeschtlechen. * [[1917]]: [[Nicholas Muller]], lëtzebuergesch-US-amerikanesche Politiker. * [[1921]]: [[Henrietta Swan Leavitt]], US-amerikanesch Astronomin. * [[1934]]: [[Thorleif Haug]], norwegesche Schilaangleefer. * [[1937]]: [[Théodore Kirpach (Dokter)|Théodore Kirpach]], lëtzebuergeschen Dokter. * 1937: [[Alfred Abel]], däitsche Schauspiller. * [[1946]]: [[Joseph Wurth]], lëtzebuergeschen Affekot. * [[1963]]: [[Theodor Heuss]], 1. däitsche Bundespresident. * [[1964]]: [[Emma Weber-Brugmann]], däitsch Fraerechtlerin. * [[1968]]: [[Tallulah Bankhead]]. US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1969]]: [[Emile Kuborn]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1970]]: [[John Paddy Carstairs]], engleschen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1971]]: [[Frank Wolff]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1985]]: [[Anne Baxter]], US-amerikanesch Schauspillerin. * 1985: [[Phil Karlson]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[1988]]: [[Rudolf Schündler]], däitsche Schauspiller a Regisseur. * [[1993]]: [[Jószef Antall]], ungaresche Historiker a Politiker. * [[2001]]: [[Jean Richard]], franséische Schauspiller. * [[2007]]: [[Ike Turner]], US-amerikanesche Museker. * [[2008]]: [[Jean-Claude Bercq]], franséische Schauspiller a Cascadeur. * 2008: [[Van Johnson]], US-amerikanesche Schauspiller. * 2008: [[Tassos Papadopoulos]], zypriotesche Politiker. * [[2011]]: [[Rudy Mach]], lëtzebuergesche Polizist a Resistenzler. * [[2013]]: [[Audrey Totter]], US-amerikanesch Filmschauspillerin. * [[2020]]: [[John le Carré]], brittesche Schrëftsteller. * [[2025]]: [[Françoise Brion]], franséisch Schauspillerin. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|12 December|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Dag am Dezember]] mbn35qiakeu06di1z9sbov9aktzjoyw 1896 0 2498 2682385 2681191 2026-06-21T22:34:10Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2682385 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Lëtzebuerg === * [[12. Mäerz]]: Grënnung vun der [[Société anonyme des hauts-fourneaux de Differdange]] * [[18. Oktober]]: Déi éischt Filmvirféierung zu Lëtzebuerg gëtt zu [[Iechternach]] vum Fotograf [[Jacques Marie Bellwald]] organséiert. Gewise gëtt ënner anerem ''L'arrivée d'un train en gare'' vun de Bridder [[Auguste Lumière|Lumière]]. *{{0}}[[9. Dezember]]: Mat 30 Stëmme géint eng an enger Enthalung decidéiert d'[[Chamber]] d'Lëtzebuerger Sprooch net an der Chamber zouzelossen. * Zu [[Déifferdeng]] gëtt deen éischten [[Héichuewen|Héichuewe]] gebaut. * De Schoulmeeschter [[Mathias Kraus]] fänkt zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] un, auslännesch Zäitschrëften ze verkafen. Säi Jong, de [[Paul Kraus]] wäert spéider d'''Messageries Kraus'' grënnen. === Europa === === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == *[[24. Februar]]: De franséische Physiker [[Antoine Henri Becquerel]] entdeckt d'[[Radioaktivitéit]]. == Sport == * [[6. Abrëll]]: Zu [[Athen]] fänken d'[[Olympesch Summerspiller 1896|Olympesch Summerspiller]] un. == Gebuer == * [[12. Januar]]: [[Nicolas Thill (Lokalpolitiker)|Nicolas Thill]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[13. Januar]]: [[Camille Dennemeyer]], lëtzebuergesche Journalist, Schrëftsteller a politeschen Aktivist. * [[19. Januar]]: [[Mady Christians]], éisträichesch-US-amerikanesch Schauspillerin. * [[20. Januar]]: [[Denis Netgen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker. * [[23. Januar]]: [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Charlotte]], Groussherzogin vu Lëtzebuerg. * [[23. Februar]]: [[Jules Vanpaemel]], belschen Architekt a Graveur. * [[24. Februar]]: [[Richard Thorpe]], US-amerikanesche Schauspiller a Regisseur. * [[25. Februar]]: [[François Huberty (Ingenieur)|François Huberty]], lëtzebuergeschen Ingenieur. *{{9. Mäerz}}: [[Charles Krüger]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[18. Mäerz]]: [[Pierre Gansen]], lëtzebuergesche Politiker. * [[22. Mäerz]]: [[Joseph Schildkraut]], éisträichesch-amerikanesche Schauspiller. * [[29. Mäerz]]: [[Jan Anteunis]], belsche Sculpteur a Moler. * [[10. Abrëll]]: [[Jean-Baptiste Piron]], belsche Generol. * [[23. Abrëll]]: [[Dmitri Dmitrijewitsch Maksutow]], russeschen Optiker an Astronom. * [[26. Abrëll]]: [[François Baclesse]], Dokter a Kriibsfuerscher. * [[29. Abrëll]]: [[Jean Proess]], lëtzebuergesche Leefer. * {{6. Mee}}: [[Camille Schumacher]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[15. Mee]]: [[Fritz Wagner]], däitsche Moler. * [[20. Mee]]: [[Paul Kemp (Schauspiller)|Paul Kemp]], däitsche Schauspiller. * [[30. Mee]]: [[Howard Hawks]], US-amerikanesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Produzent. * {{4. Juni}}: [[Léon Metzler (Foussballspiller)|Léon Metzler]], lrëtzebuergesche Foussballspiller. *{{7. Juni}}: [[Imre Nagy]], ungaresche Politiker a Staatspresident. * [[14. Juni]]: [[Alphonse Willems]], lëtzebuergesche Physiker. * [[18. Juni]]: [[Alphonse Sprunck]], lëtzebuergeschen Historiker. *{{1. Juli}}: [[Adolphe Eberhard]], lëtzebuergesche Moler. * {{2. Juli}}: [[Alex Servais]], lëtzebuergesche Leefer a Speerwerfer. * [[16. Juli]]: [[Trygve Lie]], norwegesche Politiker an UNO-Generalsekretär. * [[19. Juli]]: [[Henri Crémieux]], franséische Schauspiller. * [[29. Juli]]: [[William Cameron Menzies]], US-amerikanesche Filmregisseur a Filmproduzent. * [[31. Juli]]: [[Oskar Sima]], éisträichesche Schauspiller. * [[10. August]]: [[Milena Jesenská]], tschechesch Schrëftstellerin, Iwwersetzerin a Journalistin. * [[23. August]]: [[Hubert von Meyerinck]], däitsche Schauspiller. * 23. August: [[Jacques Rueff]], franséische Jurist an Ekonomist. * [[30. August]]: [[Raymond Massey]], kanadesch-US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. September}}: [[Willy Heldenstein]], lëtzebuergesche Bobfuerer. * {{6. September}}: [[Adolf Raderschall]], däitsche Jurist a Krichsverbriecher. * [[17. September]]: [[Denise Grey]], franséisch-italieenesch Schauspillerin. * [[24. September]]: [[F. Scott Fitzgerald]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * {{1. Oktober}}: [[Suzanne Dehelly]], franséisch Schauspillerin a Sängerin. * {{2. Oktober}}: [[Gust van Werveke]], lëtzebuergesche Journalist. * {{3. Oktober}}: [[Julien Duvivier]], franséische Filmregisseur. * {{6. Oktober}}: [[Jean Kinsch]], lëtzebuergesche Politiker. * [[15. Oktober]]: [[André Gabriello]], franséische Schauspiller. * {{4. November}}: [[Michel Dechmann]], lëtzebuergesche Ringer an Olympionik. * {{8. November}}: [[Nic Roeser]], lëtzebuergeschen Turner. * [[12. November]]: [[Émile Couzinet]], franséische Filmregisseur. * {{9. Dezember}}: [[Willy Thinnes]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[23. Dezember]]: [[Giuseppe Tomasi di Lampedusa]], italieenesche Schrëftsteller. * [[27. Dezember]]: [[Carl Zuckmayer]], däitsche Schrëftsteller. * 27. Dezember: [[Hubert Schumacher]], lëtzebuergeschen Architekt, Urbanist a Moler. * [[29. Dezember]]: [[Tiny Langers]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[Okuro Oikawa]], japaneschen Astronom. == Gestuerwen == * [[22. Februar]]: [[Henri Witry]], lëtzebuergesche Grondbesëtzer a Politiker. * [[21. Abrëll]]: [[Adalbert Krüger]], däitschen Astronom. * {{5. Mee}}: [[Mathias Theysen]], lëtzebuergesche Politiker. * {{9. Mee}}: [[Jean Franck]], lëtzebuergesche Jurist a Verwaltungsbeamten. * [[20. Mee]]: [[Clara Schumann]], däitsch Koponistin a Pianistin. * [[29. Mee]]: [[Gabriel Auguste Daubrée]], franséische Geolog. * {{4. Juli}}: [[Alphonse de la Fontaine]], lëtzebuergesche Forstingenieur an Zoolog. * [[10. August]]: [[Otto Lilienthal]], däitsche Fluchpionéier. * [[10. August]]: [[Nicolas Funck (Zoolog)|Nicolas Funck]], lëtzebuergeschen Entdeckungsreesenden, Botaniker, Zoolog an Auteur. * [[11. Oktober]]: [[Anton Bruckner]], éisträichesche Komponist. * [[20. Oktober]]: [[Félix Tisserand]], franséischen Astronom a Mathematiker. * {{9. November}}: [[Hugo Gyldén]], schweedeschen Astronom. * [[26. November]]: [[Benjamin Apthorp Gould]], US-amerikaneschen Astronom. * [[10. Dezember]]: [[Alfred Nobel]], schweedesche Cheemiker an Industriellen. * [[14. Dezember]]: [[Théodore de Wacquant]], lëtzebuergeschen Dokter. == Um Spaweck == {{Commonscat}} r688e8mz5k0l6od7af6vxn0bzlz9odl 1927 0 2565 2682398 2682141 2026-06-22T06:47:20Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Adolphe Schmit]] 2682398 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''1927''' huet op engem [[Samschdeg]] ugefaangen. == Evenementer == === Europa === * [[31. Januar]]: Déi alliéiert Militärkommissioun hält hir Aarbecht op a verléisst Däitschland. * [[19. Mäerz]]: Schwéier Stroosseschluechten zu [[Berlin]] tëscht bewaffente Gruppe vun Nationalsozialisten a vu Kommunisten. * [[13. Mee]]: ''[[Schwaarze Freideg]]'' op der Bourse zu Berlin: Den Aktiecours fält ëm 31,9 Prozent an engem Dag. * [[27. Mee]]: [[Groussbritannien|Groussbritannie]] brécht seng diplomatesch Relatioune mat der [[Sowjetunioun]] of. ==== Lëtzebuerg ==== * [[29. Mee]]: Éischt Faart op der éischter Linn vum [[Minettstram]], tëscht Esch-Uelzecht an Déifferdeng. * [[15. Oktober]]: Déi éischt Ausgab vun der Lëtzebuerger Zäitschrëft ''[[L'Action féminine|L'Action féminine: Monatsschrift für die Interessen der Frau]]'' gëtt publizéiert. === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== * [[23. August]]: [[Sacco a Vanzetti]] ginn um elektresche Stull exekutéiert. ==== Südamerika ==== === Asien === * [[7. Mäerz]]: Iwwer 3.000 Doudeger bei engem Äerdbiewen an der [[Provënz Tango]], a [[Japan]]. * [[18. Abrëll]]: Zu [[Nanjing]] gëtt d'Formatioun vun enger [[china|chineesescher]] Nationalregierung proklaméiert. * [[22. Mee]]: Ronn 200.000 Doudeger bei engem Äerdbiewe vun der Stäerkt 7,9 zu [[Qinghai]], a [[China]]. * [[7. August]]: D'[[Kommunistesch Partei vu China]] kënnegt hir Allianz mat der [[Kuomintang]]. * [[11. September]]: Ufank vum [[Chineesesche Biergerkrich]], kommunistesch Truppen ënnert dem [[Mao Zedong]] kämpfe géint déi [[Nationalrevolutionär Arméi]] vun der Kuomintang. === Ozeanien & Pazifik === * [[9. Mee]]: [[Canberra]] gëtt nei Haaptstad vun [[Australien]], amplaz vu [[Melbourne]]. === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === === Kino === * ''[[Napoléon (Film 1955)|Napoléon]]'' vum [[Abel Gance]]. * ''[[La fin de Saint Petersbourg]]'' vum [[V. Poudovkine]]. == Wëssenschaft an Technik == == Sport == * [[13. Februar]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt zu [[Lyon]] géint Frankräich a verléiert 2:5. Déi 2 Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jean-Pierre Weisgerber]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=52 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg den 13. Februar 1927 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[17. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt zu [[Esch-Uelzecht]] géint Italien a verléiert 1:5. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Joseph Kirpes]] geschoss<ref name="eu-football.info">[http://eu-football.info/_match.php?id=52 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg de 17. Abrëll 1927 op der Websäit vun European Football]</ref>. * [[21. Mee]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt zu Esch-Uelzecht géint England a verléiert 2:5. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn den [[Adolphe Hubert]] an de [[Léon Lefèvre]] geschoss<ref name="eu-football.info"/>. == Gebuer == * {{eidelt Joer}}[[Aloyse Ludovissy]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{1. Januar}}: [[Maurice Béjart]], franséische Choreograph. * {{4. Januar}}: [[Barbara Rush]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[17. Januar]]: [[Eartha Kitt]], US-amerikanesch Jazzsängerin a Schauspillerin. * [[19. Januar]]: [[Gaston Knerr]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 19. Januar: [[Valentino Orsini]], italieenesche Filmregisseur. * [[20. Januar]]: [[Olivier Strebelle]], belsche Keramiker a Sculpteur. * [[22. Januar]]: [[René Manderscheid]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[25. Januar]]: [[Antonio Carlos Jobim]], brasilianesche Museker. * 25. Januar: [[Gregg Palmer]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[30. Januar]]: [[Danielle Godet]], franséisch Schauspillerin. * 30. Januar: [[Olof Palme]], schweedesche Politiker. * {{2. Februar}}: [[Stan Getz]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist. * {{5. Februar}}: [[Jean Hamilius]], lëtzebuergesche Manager a Sportler. * {{6. Februar}}: [[Alvin Rakoff]], kanadesche Filmregisseur a Filmproduzent. * {{7. Februar}}: [[Juliette Gréco]], franséisch Sängerin. * {{0}}7. Februar: [[René Urbany]], lëtzebuergesche Politiker a Journalist. * [[11. Februar]]: [[Dieter Eppler]], däitsche Schauspiller. * [[16. Februar]]: [[Russell Doughten]], US-amerikanesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Milly Ludwig]], lëtzebuergesch Wäitspréngerin. * [[18. Februar]]: [[Rik Battaglia]], italieenesche Schauspiller. * 18. Februar: [[Roger Weydert]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[20. Februar]]: [[Ibrahim Ferrer]], kubanesche Sänger. * 20. Februar: [[Sidney Poitier]], US-amerikanesche Schauspiller a Regisseur. * [[21. Februar]]: [[Hubert de Givenchy]], franséische Couturier. *[[22. Februar]]: [[Luigi De Marchi]], italieenesche Filmregisseur. * 22. Februar: [[Ernst Huberty]], lëtzebuergesche Sportsjournalist an Televisiounspresentateur. * [[24. Februar]]: [[Emmanuelle Riva]], franséisch Schauspillerin. * {{1. Mäerz}}: [[George Ogden Abell]], US-amerikaneschen Astronom. * {{0}}1. Mäerz: [[Harry Belafonte]], US-amerikanesche Sänger a Schauspiller. * {{0}}1. Mäerz: [[Claude Gensac]],franséisch Schauspillerin. * {{2. Mäerz}}: [[Marcelle Lentz-Cornette]], lëtzebuergesch Politikerin. * {{4. Mäerz}}: [[Jean-Pierre Fandel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{6. Mäerz}}: [[Gordon Cooper]], US-amerikaneschen Astronaut. * {{0}}6. Mäerz: [[Gabriel García Márquez]], kolumbianesche Schrëftsteller. * {{8. Mäerz}}: [[Manfred R. Köhler]], däitsche Filmregisseur. * [[10. Mäerz]]: [[Paul Wunderlich]], däitsche Moler a Graphiker. * 10. Mäerz: [[Claude Laydu]], franséische Schauspiller. * [[11. Mäerz]]: [[Joachim Fuchsberger]], däitsche Schauspiller. * [[12. Mäerz]]: [[Raúl Alfonsín]], argentinesche Politiker a Staatspresident. * [[14. Mäerz]]: [[Philippe Lemaire]], franséische Schauspiller. * [[15. Mäerz]]: [[Christian Marquand]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * [[16. Mäerz]]: [[Wladimir Michailowitsch Komarow]], sowjetesche Kosmonaut. * [[18. Mäerz]]: [[Roger Quaino]], lëtzebuergesche Varietéskënschtler. * [[21. Mäerz]]: [[Halton Arp]], US-amerikaneschen Astronom. * 21. Mäerz: [[Hans-Dietrich Genscher]], däitsche Politiker. * [[24. Mäerz]]: [[Martin Walser]]: däitsche Schrëftsteller. * [[25. Mäerz]]: [[Herbert Fux]], éisträichesche Schauspiller a Politiker. * 25. Mäerz: [[Monique van Vooren]], belsch-US-amerikanesch Schauspillerin. * [[26. Mäerz]]: [[Jürgen Goslar]], däitsche Schauspiller, Regisseur, Dréibuchauteur a Synchronspriecher. * [[27. Mäerz]]: [[Mstislaw Rostropowitsch]], russesche Komponist, Cellist an Dirigent. * [[31. Mäerz]]: [[Joseph Noerden]], lëtzebuergesche Schauspiller an Dichter. * 31. Mäerz: [[Yola Reding]], lëtzebuergesch Molerin. * {{1. Abrëll}}: [[Thomas Holtzmann]], däitsche Schauspiller. * {{2. Abrëll}}: [[Ferenc Puskás]], ungaresche Foussballspiller an -trainer. * {{0}}2. Abrëll: [[Rita Gam]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{4. Abrëll}}: [[Monique Chaumette]], franséisch Schauspillerin. * {{7. Abrëll}}: [[Henri Kellen]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * {{9. Abrëll}}: [[Carlo Croccolo]], italieenesche Schauspiller. * [[13. Abrëll]]: [[Maurice Ronet]], franséische Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[14. Abrëll]]: [[Colette Hoffmann]], lëtzebuergesch Sängerin a Schauspillerin. * 14. Abrëll: [[Dany Robin]], franséisch Schauspillerin. * [[16. Abrëll]]: [[Joseph Ratzinger]], Poopst (Benoît XVI.). * 16. Abrëll: [[Triny Bourkel]], lëtzebuergesch Liichtathleetin. * [[18. Abrëll]]: [[Samuel Phillips Huntington]], US-amerikanesche Politikwëssenschaftler. * 18. Abrëll: [[Tadeusz Mazowiecki]], polnesche Journalist a Politiker. * [[24. Abrëll]]: [[Josy Barthel]], lëtzebuergeschen Athleet a Politiker. * [[25. Abrëll]]: [[Rosemarie Fendel]], däitsch Schauspillerin a Synchronspriecherin * [[27. Abrëll]]: [[Léon Spartz]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{1. Mee}}: [[Laura Betti]], italieenesch Schauspillerin. * {{3. Mee}}: [[Philippe Condroyer]], franséische Schauspiller. * {{9. Mee}}: [[Manfred Eigen]], däitsche Cheemiker. * [[10. Mee]]: [[Marcel Mart]], lëtzebuergesche Politiker. * [[14. Mee]]: [[André Roilgen]], lëtzebuergeschen Neurochirurg. * [[17. Mee]]: [[Jean-Louis Richard]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * 17. Mee: [[Luigi Scattini]], italieenesche Filmregisseur. * [[19. Mee]]: [[Ferdinando Baldi]], italieenesche Filmregisseur. * [[22. Mee]]: [[George A. Olah]], US-amerikanesche Cheemiker. * [[23. Mee]]: [[Dieter Hildebrandt]], däitsche Kabarettist. * 23. Mee: [[Léon Letsch]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[26. Mee]]: [[Jacques Bergerac]], franséische Schauspiller. * [[30. Mee]]: [[Clint Walker]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. Juni}}: [[Willy Hagara]], éistreichesche Schlagersänger a Schauspiller. * {{0}}4. Juni: [[Ken Clark]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{7. Juni}}: [[Charles de Tornaco (Autospilot)|Charles de Tornaco]], belschen Autospilot. * {{9. Juni}}: [[Waltraut Haas]], éisträichesch Sängerin a Schauspillerin. * [[12. Juni]]: [[Maury Dexter]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[16. Juni]]: [[Robert Paul Kraft]], US-amerikaneschen Astronom. * [[17. Juni]]: [[Martin Böttcher]], däitsche Filmmusekkomponist. * 17. Juni: [[Lucio Fulci]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[20. Juni]]: [[William Bradfield]], neiséilänneschen Astronom. * [[23. Juni]]: [[Bob Fosse]], US-amerikanesche Choreograph a Regisseur. * 23. Juni: [[Louis Grospierre]], franséische Filmregisseur. * 23. Juni: [[Rolf Wilhelm]], däitsche Komponist an Dirigent. * [[25. Juni]]: [[Andrée Wirion]], lëtzebuergesch Textilkënschtlerin. * {{3. Juli}}: [[Ken Russell]], brittesche Filmregisseur. * {{4. Juli}}: [[Roger Bertemes]], lëtzebuergesche Moler. * {{0}}4. Juli: [[Gina Lollobrigida]], italieenesch Schauspillerin. * {{6. Juli}}: [[Janet Leigh]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{8. Juli}}: [[Willy De Clercq]], belsche Politiker. * [[13. Juli]]: [[Simone Veil]], franséisch Politikerin. * [[16. Juli]]: [[Annette Schwall-Lacroix]], lëtzebuergesch Juristin. * [[17. Juli]]: [[Egon Jux]], däitschen Architekt. * [[18. Juli]]: [[Kurt Masur]], däitschen Dirigent. * [[22. Juli]]: [[Pierre Granier-Deferre]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[23. Juli]]: [[Gérard Brach]], franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[23. Juli]]: [[Elliott See]], US-amerikaneschen Astronaut. * [[28. Juli]]: [[Pasquale Festa Campanile]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[29. Juli]]: [[Harry Mulisch]], hollännesche Schrëftsteller. * [[30. Juli]]: [[Gérard Rasquin]], lëtzebuergesche Liichtathleet, Sportsfonctionnaire a Politiker. * 30. Juli: [[Richard Johnson (Schauspiller)|Richard Johnson]], englesche Schauspiller a Filmproduzent * [[31. Juli]]: [[Walter Vogt]], Schwäizer Psychiater a Schrëftsteller. * {{3. August}}: [[Gordon Scott]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{7. August}}: [[Charles vu Lëtzebuerg (1927)|Charles vu Lëtzebuerg]], Prënz vu Lëtzebuerg * {{8. August}}: [[Swjatoslaw Nikolajewitsch Fjodorow]], ukraineschen Ophtalmolog. * {{9. August}}: [[Mario David]], franséische Schauspiller. * {{0}}9. August: [[Robert Shaw (Schauspiller)|Robert Shaw]], englesche Schauspiller. * [[10. August]]: [[M. K. Vainu Bappu]], indeschen Astronom. * [[14. August]]: [[Roger Carel]], franséische Schauspiller. * [[21. August]]: [[Barry Foster]], brittesche Schauspiller. * [[23. August]]: [[Walter Giller]], däitsche Schauspiller. * [[26. August]]: [[François Schaack]], lëtzebuergesche Politiker. * [[28. August]]: [[Claudio Brook]], mexikanesche Schauspiller. * {{2. September}}: [[Trude Jochum-Beiser]], éisträichesch Alpinschileeferin. * [[12. September]]: [[Gianna Maria Canale]], italieenesch Schauspillerin. * [[15. September]]: [[Gaston Diederich]], lëtzebuergesche Jurist a Boxer. * [[16. September]]: [[Peter Falk]], US-amerikanesche Schauspiller. * 16. September: [[Josy Mosar]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[19. September]]: [[Rosemary Harris]], brittesch Schauspillerin. * [[30. September]]: [[Nic May]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[10. Oktober]]: [[Rolf Winter]], däitsche Journalist. * [[11. Oktober]]: [[Joséphine-Charlotte]], Prinzessin vun der Belsch a spéider Groussherzogin vu Lëtzebuerg. * [[14. Oktober]]: [[Roger Moore]], brittesche Schauspiller. * 14. Oktober: [[Numa Wagner]], lëtzebuergesche Jurist a fréiere Member vum Staatsrot. * [[15. Oktober]]: [[Gusty Back]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. Oktober]]: [[Günter Grass]], däitsche Schrëftsteller, Sculpteur, Moler a Graphiker. * [[18. Oktober]]: [[George C. Scott]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[21. Oktober]]: [[Howard Zieff]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[23. Oktober]]: [[Tonino Ricci]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[24. Oktober]]: [[Gilbert Bécaud]], franséische Chansonnier, Pianist a Komponist. * 24. Oktober: [[Jacques Insermini]], franséische Motorradcoureur a Cascadeur. * 24. Oktober: [[Jean-Claude Pascal]], franséische Sänger, Schauspiller a Schrëftsteller. * [[25. Oktober]]: [[Alfred Stuermer]], lëtzebuergesche Boxer. * [[27. Oktober]]: [[Thomas Nipperdey]], däitschen Historiker. * [[31. Oktober]]: [[Terzan Agop]], franséisch-armeeneschen Astronom. * {{1. November}}: [[Marcel Ophüls]], franséische Filmregisseur. * {{8. November}}: [[Ken Dodd]], britteschen Entertainer. * [[14. November]]: [[Carl Schell]], Schwäizer Schauspiller. * 14. November: [[Narciso Yepes]], spuenesche Gittarist. * [[18. November]]: [[Ben Heyart]], lëtzebuergesche Moler. * [[19. November]]: [[Lucien Knebel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[21. November]]: [[Barbara Rütting]], däitsch Schauspillerin, Autorin a Politikerin. * [[24. November]]: [[Ferd Medinger]], lëtzebuergesche Moler. * [[25. November]]: [[Nicolas Mosar]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker * 25. November: [[Edmond Schmitt]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[26. November]]: [[Jean-Pierre Darras]], franséische Schauspiller an Theaterregisseur. * [[30. November]]: [[Richard Crenna]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. Dezember}}: [[Marcel Flammang]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker. * {{5. Dezember}}: [[Bhumibol Adulyadej]], Kinnek vun Thailand. * {{6. Dezember}}: [[Sergio Corbucci]], italieenesche Regisseur. * {{0}}6. Dezember: [[Marcel Pelletier (Äishockeyspiller)|Marcel Pelletier]], kanadeschen Äishockeyspiller. * {{0}}6. Dezember: [[Bernard Toublanc-Michel]], franséische Filmregisseur. * {{9. Dezember}}: [[Pierre Henry]], franséische Komponist. * {{0}}9. Dezember: [[Helen Watts]], walisesch Altsängerin. * [[13. Dezember]]: [[Robert Mond]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 13. Dezember: [[Geneviève Page]], franséisch Schauspillerin. * [[14. Dezember]]: [[Norbert Konter]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Politiker. * [[15. Dezember]]: [[Pierre Zimmer]], franséische Schauspiller, Filmregisseur, Journalist an Dréibuchauteur. * [[19. Dezember]]: [[Paul Guers]], franséische Schauspiller. * [[20. Dezember]]: [[Kim Young-sam]], südkoreanesche Politiker. * [[24. Dezember]]: [[Mary Higgins Clark]], US-amerikanesch Schrëftstellerin. * [[25. Dezember]]: [[Ram Narayan]], indesche Museker. * [[26. Dezember]]: [[Jacques Bintz]], lëtzebuergesche Geolog. * [[30. Dezember]]: [[Robert Hossein]], franséische Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmregisseur. == Gestuerwen == * {{Eidelt Joer}}[[Charles Doolittle Walcott]], us-amerikanesche Geolog. * [[11. Januar]]: [[Jean-Baptiste Kremer]], lëtzebuergesche Jesuitt an Universitéitsprofesser. * [[15. Januar]]: [[Walter Colling]], Schauspiller an Auteur. * [[18. Januar]]: [[Hermann Müller (Botaniker/Thurgau)|Hermann Müller]], Schwäizer Wäibauingenieur a Botaniker. * [[30. Januar]]: [[Auguste van Werveke]], lëtzebuergeschen Architekt a Moler. * 30. Januar: [[Rudolf König]], éisträicheschen Amateurastronom. * [[10. Februar]]: [[Pitty Tolar]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * [[16. Februar]]: [[Jonas Basanavičius]], litaueschen Dokter, Wëssenschaftler a Politiker. * [[14. Mäerz]]: [[Emile Faber]], lëtzebuergesche Magistrat a Member vum Staatsrot. * [[17. Mäerz]]: [[Adolphe Omlor]], lëtzebuergeschen Industriellen. * [[21. Mäerz]]: [[Alphonse Eichhorn (Politiker)|Alphonse Eichhorn]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker. * [[10. Abrëll]]: [[Nicolas Frantz II]], lëtzebuergesch Vëlossportler. * [[27. Mee]]: [[Ottavio Bottecchia]], italieenesche Vëlossportler an zweemol Gewënner vum Tour de France * [[30. Mee]]: [[Vincenzo Cerulli]], italieeneschen Astronom. * {{6. Juni}}: [[Henri Schintgen]], lëtzebuergesche Magistrat. * {{7. Juni}}: [[Jean Berchem]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[24. Juli]]: [[Ryūnosuke Akutagawa]], japaneschen Dichter a Schrëftsteller[[31. August|.]] * [[31. August]]: [[Joseph Sevenig]], lëtzebuergeschen Paschtouer an Auteur. * [[28. September]]: [[Willem Einthoven]], hollänneschen Dokter. * {{2. Oktober}}: [[Svante August Arrhenius]], schweedesche Physiker a Cheemiker. * [[16. Oktober]]: [[Pierre Kohner]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker. * [[22. Oktober]]: [[Albert Rodange]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * {{2. November}}: [[Rodolphe Wytsman]], belsche Moler. * [[13. November]]: [[Adolphe Schmit (Politiker)|Adolphe Schmit]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * [[24. Dezember]]: [[Jean Warken]], lëtzebuergeschen Architekt. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} 6put1fhryzjy9kpxidur3n1wtibgcj1 1918 0 3015 2682380 2667035 2026-06-21T22:26:13Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2682380 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Europa === *{{3. Mäerz}}: [[Russland]] ënnerschreift de [[Fridde vu Brest-Litowsk]]. *[[28. Oktober]]: Proklamatioun vun der [[Tschechoslowakei]]. * {{9. November}}: [[Däitschland]]: De Keeser [[Wilhelm II. vun Däitschland|Wilhelm II.]] trëtt zeréck; d'[[Weimarer Republik]] gëtt ausgeruff. * [[11. November]]: De franséische Maréchal [[Ferdinand Foch]] an dem däitsche Politiker Matthias Erzberger ënnerschriewen zu [[Compiègne]] d'Armisitice vum [[Éischte Weltkrich]]. * 11. November: Proklamatioun vun der [[Onofhängegkeet vu Polen]]. * 11./[[13. November]]: De [[Karl I. vun Éisträich-Ungarn|Karl I./IV./III.]] trëtt als Keeser vun Éisträich, resp. Kinnek vun Ungarn a vu Béimen zeréck. * [[18. November]]: D'Onofhängegkeet vu [[Lettland]] gëtt ausgeruff. ====Lëtzebuerg==== * [[28. Mäerz]]: [[Bouneweg]] gëtt aus der Loft bombardéiert; et gëtt 9 Doudeger. * {{8. Juli}}: Loftugrëff op [[Clausen]], 8 Leit kommen ëm d'Liewen. * [[28. Juli]] a [[4. August]]: [[Wale fir d'Assemblée constituante 1918|Wale fir eng Chambre constituante]], déi d'[[Lëtzebuerger Constitutioun|Verfassung]] iwwerschaffe soll. * September: D'Regierung erlaabt, datt [[Biergermiliz]]en opgesat kënne ginn, fir géint d'Déifställ vu Liewensmëttelen op Felder an a Lagere virzegoen. * [[28. September]]: D'[[Regierung Kauffman]] trëtt zeréck, nodeems bekannt gi war, datt de [[Léon Kauffman]] bei enger Privataudienz vum däitsche Kanzler [[Georg Graf von Hertling]] bei der Groussherzogin [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg|Marie Adelheid]] mat derbäi war. Den [[Emile Reuter]] gëtt neie Ministerpresident vun der [[Regierung Reuter]]. * Oktober: Vill Leit kréien d'[[Spuenesch Gripp]], en ettlech stierwen drun; d'Schoule ginn dowéinst zougemaach. * [[10. November|10.]]-[[11. November]]: En [[Aarbechter- a Bauererot]] ("Sowjet") gëtt opgesat; an der Chamber fuerderen déi Liberal an d'Sozialisten d'Ofsetze vun der Groussherzogin, well dës sech an d'Regierungsgeschäfter gemëscht hätt an ze däitschfrëndlech gewiescht wier. Si verpasse knapps d'Majoritéit beim Vote. * [[13. November]]: Eng 2000 russesch Krichsgefaangener maachen zu Esch-Uelzecht halt a kréien do z'iessen. * [[21. November]]: Eng 20.000 amerikanesch Besatzungszaldote kommen op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. * [[22. November]]: D'109. Infanterieregimemt vun der franséischer Arméi kënnt op Lëtzebuerg. * [[23. November]]: D'Auerzäit gëtt vun där 'däitscher' ëm 55 Minutten hannerzeg op déi 'franséisch' ëmgestallt. * [[25. November]]: De Maréchal [[Ferdinand Foch]] ass kuerz zu Lëtzebuerg, spéider och ëm de 15. Dezember an ëm Chrëschtdag. * [[26. November]]: D'[[Ligue française]] gëtt gegrënnt; si setzt sech fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich an. * [[11. Dezember]]: De Maréchal [[Philippe Pétain]] ass zu Lëtzebuerg. * 11. Dezember: De Cours vun der [[Däitsch Mark|Mark]] gëtt zu 1,25 Frang festgeluecht, wat e grousse Wäertverloscht fir déi ass, déi Marken hunn. * [[14. Dezember]]: D'Regierung kënnegt den 8-Stonnen-Dag bei gläicher Pai an der Sidérurgie un. * [[23. Dezember]]: De franséischen Ausseminister [[Stéphen Pichon]] wëll déi lëtzebuergesch Ministeren, déi komm sinn, fir mat him iwwer eng Wirtschaftsunioun ze schwätzen, nëmme "privat" an net als Vertrieder vun der groussherzoglecher Regierung emfänken; et gëtt kloer, datt d'Marie-Adelheid als Staatscheffin net méi ze droen ass. * [[30. Dezember]]: Lëtzebuerg kënnegt seng Memberschaft am [[Däitschen Zollveräin]] op. === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== * {{8. Januar}}: De President [[Woodrow Wilson]] verkënnegt säi [[14-Punkte-Plang]]. ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Gebuer == * [[Julien Berger]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[Anna Gobbi]], italieenesch Filmregisseurin an Dréibuchautorin. * [[Pierre Laux]], lëtzebuergeschen Zaldot bei der [[Operatioun Overlord]]. * [[11. Januar]]: [[Robert C. O'Brien]], US-amerikanesche Schrëftsteller a Journalist. * [[19. Januar]]: [[Luciano Emmer]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[24. Januar]]: [[Gottfried von Einem]], éisträichesche Komponist. * [[26. Januar]]: [[Nicolae Ceausescu|Nicolae Ceauşescu]], rumäneschen Diktator. * [[27. Januar]]: [[Antonín Mrkos]], tschecheschen Astronom. * [[28. Januar]]: [[Suzanne Flon]], franséisch Schauspillerin. * [[30. Januar]]: [[Leopold Lahola]], slowakeschen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{2. Februar}}: [[Alfred Steinmetzer]], lëtzebuergesche Moler. * {{3. Februar}}: [[Paul Anen]], lëtzebuergesche Fechter. * {{4. Februar}}: [[Ida Lupino]], englesch-US-amerikanesch Schauspillerin a Filmregisseurin. * {{5. Februar}}: [[Tim Holt]], US-amerikanesche Filmschauspiller. * {{7. Mäerz}}: [[Rolf Thiele]], däitsche Regisseur. * {{6. Mäerz}}: [[Jean Trausch]], lëtzebuergesche kathoulesche Missionnaire. * {{8. Mäerz}}: [[Jacques Baratier (Filmregisseur)|Jacques Baratier]], franséische Filmregisseur. * {{9. Abrëll}}: [[Jørn Utzon]], däneschen Architekt. * [[19. Mäerz]]: [[Eugène Huberty]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[25. Mäerz]]: [[Victor Vicas]], russesch-franséische Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * {{3. Abrëll}}: [[Sixten Ehrling]], schweedeschen Dirigent. * {{7. Abrëll}}: [[Rudolf Nussgruber]], éisträichesche Filmregisseur. * [[17. Abrëll]]: [[William Holden]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[18. Abrëll]]: [[Aloyse Duhr]], lëtzebuergesche Wënzer, Buergermeeschter an Deputéierten. * [[19. Abrëll]]: [[Georges Heisbourg]], lëtzebuergeschen Diplomat an Auteur. * [[23. Abrëll]]: [[Maurice Druon]], franséischen Auteur a Politiker. * 23. Abrëll: [[Marie-Thérèse Kolbach]], lëtzebuergesch Molerin an Zeechnerin. * [[25. Abrëll]]: [[Gérard de Vaucouleurs]], franséisch-amerikaneschen Astronom. * [[10. Mee]]: [[Alfred Weidenmann]], däitsche Filmregisseur. * [[16. Mee]]: [[Urbain Heintz]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[24. Mee]]: [[Katharina Szelinski-Singer]], däitsch Sculptrice. * [[26. Mee]]: [[John Dall]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[28. Mee]]: [[Norbert Franck]], lëtzebuergesche Schwëmmer. * {{3. Juni}}: [[Robert Lentz]], lëtzebuergeschen Architekt. * {{0}}3. Juni: [[Paul Metz]], lëtzebuergeschen Ingenieur an Industriemanager. * {{8. Juni}}: [[Gunther Philipp]], éisträichesche Sportler a Schauspiller. * {{9. Juni}}: [[Robert Lynn]], brittesche Filmregisseur. * [[10. Juni]]: [[Patachou]], franséisch Sängerin a Schauspillerin. * [[13. Juni]]: [[Ben Johnson]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[16. Juni]]: [[Victor Zürn]], lëtzebuergeschen Zeecheprofesser. * [[24. Juni]]: [[Paul Feller (1918)|Paul Feller]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 24. Juni: [[Georges Gales]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{1. Juli}}: [[Vittorio Sala]], italieenesche Regisseur. * {{2. Juli}}: [[Franz Marischka]], éisträichesch-brittesche Filmregisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur. * {{5. Juli}}: [[Léon Schumacher]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{7. Juli}}: [[Werner Peters]], däitsche Schauspiller. * [[14. Juli]]: [[Ingmar Bergman]], schweedesche Regisseur. * [[18. Juli]]: [[Nelson Mandela]], südafrikanesche Politiker a President vu Südafrika (1994-1999). * [[28. Juli]]: [[Albert George Wilson]], US-amerikaneschen Astronom. * [[31. Juli]]: [[Renaud Mary]], franséische Schauspiller. * 31. Juli: [[Robert K. Morgan]], US-Amerikanesche Pilot. * {{1. August}}: [[Artur Brauner]], polnesch-däitsche Filmproduzent. * {{4. August}}: [[Claus Holm]], däitsche Schauspiller. * {{6. August}}: [[Rudy Mach]], lëtzebuergesche Polizist a Resistenzler. * {{8. August}}: [[Gaspard Krettels]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, Enseignant, Journalist a Schrëftsteller. * {{9. August}}: [[Robert Aldrich]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[13. August]]: [[Frederick Sanger]], brittesche Cheemiker an Nobelpräisdréier. * [[18. August]]: [[Jim Kremer]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[25. August]]: [[Leonard Bernstein]], US-amerikanesche Komponist an Dirigent. * 25. August: [[Richard Greene]], brittesche Schauspiller. * [[30. August]]: [[Aimé Ramond]], franséische Resistenzler. * {{3. September}}: [[Susi Nicoletti]], däitsch-éisträichesch Schauspillerin. * {{5. September}}: [[Nicolas Kollwelter]], lëtzebuergesche Politiker. * {{9. September}}: [[Oscar Luigi Scalfaro]], italieenesche Politiker. * [[12. September]]: [[Georges Margue]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker. * [[17. September]]: [[Chaim Herzog]], israeelesche Generol a Politiker. * [[20. September]]: [[George L. Mosse]], däitsch-amerikaneschen Historiker. * [[27. September]]: [[Martin Ryle]], brittesche Radioastronom a Physik-Nobelpräisdréier. * {{1. Oktober}}: [[Jos Kinzé]], lëtzebuergeschen Organist. * {{6. Oktober}}: [[Joseph Adam]], lëtzebuergesche Pater a Fotograf. * {{8. Oktober}}: [[Ron Randell]], australesche Schauspiller. * [[13. Oktober]]: [[Robert Walker (Schauspiller 1918)|Robert Walker]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[14. Oktober]]: [[François Decker]], lëtzebuergeschen Historiker. * [[17. Oktober]]: [[Rita Hayworth]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[18. Oktober]]: [[Konstantinos Mitsotakis]], griichesche Politiker. * [[20. Oktober]]: [[Anton Diffring]], däitsche Schauspiller. * [[21. Oktober]]: [[Emile Weber]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[27. Oktober]]: [[Teresa Wright]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{3. November}}: [[Claude Barma]], franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * {{4. November}}: [[Renée Faure]], franséisch Schauspillerin. * {{0}}4. November: [[Cameron Mitchell]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{9. November}}: [[Spiro Agnew]], US-amerikanesche Politiker. * [[11. November]]: [[Hervé Bromberger]], franséische Filmregisseur. * [[14. November]]: [[Georges Wengler]], lëtzebuergeschen Turner. * [[18. November]]: [[Alex Joffé]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[19. November]]: [[Hendrik Christoffel van de Hulst]], hollänneschen Astrophysiker. * [[22. November]]: [[Emile Reding]], lëtzebuergesche Resistenzler. * {{4. Dezember}}: [[John Ernest Dolibois]], lëtzebuergesch-amerikaneschen Diplomat. * {{8. Dezember}}: [[Gérard Souzay]], franséische Bariton-Sänger. * [[11. Dezember]]: [[Alexander Soljenizyn]], russesche Schrëftsteller. * [[12. Dezember]]: [[Emile Nurenberg]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[20. Dezember]]: [[Audrey Totter]], US-amerikanesch Filmschauspillerin. * [[21. Dezember]]: [[Kurt Waldheim]], éisträicheschen Diplomat a Politiker. * [[23. Dezember]]: [[Helmut Schmidt]], däitsche Politiker. * [[25. Dezember]]: [[Ahmed Ben Bella]], algeeresche Politiker. * 25. Dezember: [[Anwar as-Sadat]], egyptesche Staatspresident. * 25. Dezember: [[Tamara Michailowna Smirnowa]], russesch Astronomin. * [[26. Dezember]]: [[Félix Lux]], lëtzebuergesche Resistenzler. * [[30. Dezember]]: [[Edmond Reuter]], lëtzebuergesche Lycéesprofesser a Member vum Staatsrot. == Gestuerwen == * [[13. Januar]]: [[Pierre Schütz]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[28. Januar]]: [[John McCrae]], kanadeschen Dichter a Medezinner. * {{6. Februar}}: [[Gustav Klimt]], éisträichesche Kënschtler. * {{7. Februar}}: [[Pierre Brasseur (Industriellen)|Pierre Brasseur]], lëtzebuergeschen Industriellen an Nottär. * [[25. Februar]]: [[Mathias Perrang]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[25. Mäerz]]: [[Claude Debussy]], franséische Komponist. * [[28. Mäerz]]: [[Pierre Hentges (1853)|Pierre Hentges]], lëtzebuergesche Politiker a Sportler. * 28. Mäerz: [[Émile Bian]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * [[20. Abrëll]]: [[Karl Ferdinand Braun]], däitsche Physiker, Nobelpräisdréier. * {{1. Mee}}: [[Jean Schortgen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker. * [[18. Mee]]: [[Victor Feyder]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[27. Juni]]: [[George Mary Searle]], US-amerikaneschen Astronom a Geeschtlechen. * [[13. Juli]]: [[Charles de Waha]], lëtzebuergesche Medezinner, Chirurg a Politiker. * [[13. Juli]]: [[Karl Wilhelm Lorenz]], däitsche Mathematiker an Astronom. * {{7. August}}: [[Emile Berchem]], lëtzebuergesche Moler a Geschäftsmann. * [[14. August]]: [[Aaron Nichols Skinner]], US-amerikaneschen Astronom. * [[30. August]]: [[Frédéric Clasen]], lëtzebuergeschen Dokter a Lokalpolitiker. * [[12. Oktober]]: [[Émile Guimet]], franséischen Asien-Speezialist a Konschtsammler. * 12. Oktober: [[Jacques Meyers (Professer)|Jacques Meyers]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Professer. * [[25. Oktober]]: [[Amadeo de Souza-Cardoso]], portugisesche Moler. * [[26. Oktober]]: [[Jean-Pierre Jérôme Thinnes]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker. * [[27. Oktober]]: [[Charles Hoffmann]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * [[31. Oktober]]: [[Egon Schiele]], éisträichesche Moler. * {{5. November}}: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{7. November}}: [[Georg von dem Borne]], däitsche Geophysiker * {{9. November}}: [[Guillaume Apollinaire]], franséische Schrëftsteller. * [[25. November]]: [[Paul Kellen]], lëtzebuergesche Moler. * [[29. November]]: [[Jean Joseph Koppes]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Bëschof. * {{9. Dezember}}: [[Edouard Caspari]], franséische Marineingenieur, Geograph an Astronom. == Um Spaweck == {{Commonscat}} rxdpelj8f68nn8bgslgvciwodad3zz8 1969 0 3057 2682430 2680785 2026-06-22T08:58:04Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Emile Kuborn]] 2682430 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''1969''' huet op engem [[Mëttwoch]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == === Europa === * [[17. Abrëll]]: Den [[Alexander Dubček]] gëtt duerch de [[Gustáv Husák]] un der Spëtzt vun der KP an der [[Tschechoslowakei]] ersat; Ufank vun der sougenannter "Normalisatioun". * [[28. Abrëll]]: De [[Charles de Gaulle]] trëtt vu sengem Amt als Staatspresident vu [[Frankräich]] zeréck. * {{1. Mee}}: Den [[Eurochèque]]-System trëtt a Kraaft. * [[15. Juni]]: De [[Georges Pompidou]] gëtt neie franséische Staatspresident. * [[21. Juni]]: De [[Jacques Chaban-Delmas]] gëtt neie Premierminister a Frankräich. * [[14. August]]: an [[Nordirland]] komme brittesch Truppen zum Asaz. * [[21. Oktober]]: De [[Willy Brandt]] gëtt, nodeem d'[[Sozialdemokratesch Partei vun Däitschland|SPD]] den [[28. September]] d'Bundestagswalen an Däitschland gewonnen hat, zum [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] gewielt. * [[14. Oktober]]: Den [[Olof Palme]] gëtt Premierminister a [[Schweden]]. ==== Lëtzebuerg ==== * {{6. Februar}}: D'[[Regierung Werner-Schaus II]], eng Koalitioun aus [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] an [[Demokratesch Partei|DP]], hëlt hir Aarbecht op. * [[15. Mee]]: Leschte Film am Kino ''[[Capitole (Kino)|Capitole]]'' an der Stad Lëtzebuerg. * {{8. Juli}}: D'Chamber stëmmt e Gesetz, dat op den 1. Januar 1970 eng [[TVA]] aféiert. * [[21. August]]: De Square [[Jan Palach]] gëtt bei der [[Place d'Armes]] an der Stad ageweit. * [[21. September]]: Éischt Sendung vum ''[[Hei elei, kuck elei]]'' gëtt vun [[RTL]] iwwerdroen. * [[12. Oktober]]: [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewalen]]. === Afrika === * {{1. September}}: Putsch a [[Libyen]] géint de Kinnek [[Idris]], de Colonel [[Muammar Kadhafi]] kënnt un d'Muecht. * [[21. Oktober]]: Militärputsch a [[Somalia]] duerch de Generol [[Siad Barre]]. * [[10. Dezember]]: Militärputsch an [[Dahomey]]. === Amerika === ==== USA ==== * [[20. Januar]]: De [[Republikanesch Partei (Vereenegt Staaten)|Republikaner]] [[Richard Nixon]] gëtt als 37. President vun den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] vereedegt. * [[15. Oktober]]: An den USA protestéieren 2 Millioune Mënschen, dovun 250.000 zu [[Washington D.C.]], géint de [[Vietnamkrich]]. * {{5. Dezember}}: D'US-Magazin ''[[Life (Magazin)|Life]]'' publizéiert e Reportage iwwer d'[[Massaker vu My Lai]] a schockéiert domat d'Weltëffentlechkeet. ==== Mëttel- a Südamerika ==== * [[11. Mäerz]]: De [[Rafael Caldera]] kënnt am [[Venezuela]] un d'Muecht. * [[26. Mee]]: [[Chile]], [[Bolivien]], [[Kolumbien]], [[Ecuador]] a [[Peru]] grënnen zu [[Cartagenea]] d'[[Anden-Communautéit]] (CAN). * [[14. Juli]]: Ausbroch vum [[Foussballkrich]] tëscht [[Honduras]] an [[El Salvador]]. * [[31. August]]: Militärputsch a [[Brasilien]]. * [[26. September]]: De Generol [[Alfredo Ovando Candia]] verdreift de [[Luis Adolfo Siles Salinas]] a gëtt President a Bolivien. === Asien === * {{2. Mäerz}}: Grenzkonflikt um Floss [[Ussuri]] tëscht [[China]] an der [[Sowjetunioun]] * [[25. Mäerz]]: De Generol [[Muhammad Yahya Khan]] gëtt President vu [[Pakistan]]. === Ozeanien & Pazifik === === Noen Osten an Arabesch Welt === * {{1. Februar}}: De [[Jassir Arafat]] gëtt zum President vun der [[OLP]] ernannt. * [[17. Mäerz]]: Nom Doud vum [[Levi Eshkol]] gëtt d'[[Golda Meir]] Premierministesch an [[Israel]]. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Edmond Dune]], ''Almanach''. === Musek === * [[30. Januar]]: D'[[Beatles]] spillen hire leschten ëffentleche Concert um Daach vun den Apple-Studioen an der Londoner Savile Row. * [[29. Mäerz]]: De [[Eurovision Song Contest 1969|14. Eurovision Song Contest]] zu [[Madrid]] huet véier Gewënner: #d'[[Salomé]] fir [[Spuenien]] mam Lidd ''[[Vivo cantando]]'' #d'[[Lulu]] fir [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] mam Lidd ''[[Boom Bang-a-Bang]]'' #d'[[Lenny Kuhr]] fir [[Holland]] mam Lidd ''[[De troubadour]]'' #d'[[Frida Boccara]] fir [[Frankräich]] mam Lidd ''[[Un jour, un enfant]]'' * [[15. August]]–[[18. August]]: [[Woodstock-Festival|Woodstock Music and Art Festival]] [[Fichier:Apollo 11 Lunar Lander - 5927 NASA.jpg|thumb|190px|De Buzz Aldrin um Mound]] == Wëssenschaft an Technik == * [[20. Juli]]: Éischt bemannt [[Moundlandung]] vun der [[Apollo 11]] * [[21. Juli]]: Den [[Neil Armstrong]] betrëtt um 2h56 GMT als éischte Mënsch de [[Äerdmound|Mound]]. == Sport == [[Fichier:Voorronde van Wereldkampioenschap voetbal te Rotterdam, Nederland tegen Luxembur, Bestanddeelnr 922-2390.jpg|thumb|200px|D'Nationalekipp beim Qualifikatiounsmatch géint Holland, de 26.3.]] * [[26. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Rotterdam]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1970]], 0:4 géint Holland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14059 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Holland de 26. Mäerz 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[10. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt an der Stad Lëtzebuerg 2:1 géint Mexiko. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Johny Léonard]] a [[Paul Philipp]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14065 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Mexiko den 10. Abrëll 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[20. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Krakau]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 1970, 1:8 géint Polen. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Johny Léonard geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14073 D'Detailer vum Foussballlännermatch Polen-Lëtzebuerg den 20. Abrëll 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[23. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Sofia]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 1970, 1:2 géint Bulgarien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Johny Léonard geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14074 D'Detailer vum Foussballlännermatch Bulgarien-Lëtzebuerg den 23. Abrëll 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[12. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 1970, 1:5 géint Polen. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Josy Kirchens]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14148 D'Detailer vum Foussballlännermatch Polen-Lëtzebuerg den 12. Oktober 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> * {{5. November}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Charleroi]] 2:3 géint Belsch. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jean-Jacques Schartz]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=214 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 5. November 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> * {{7. Dezember}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 1970, 1:3 géint Bulgarien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Paul Philipp geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=14177 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Bulgarien de 7. Dezember 1969 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == * [[Gerlinde Sämann]], däitsch Sopranistin. * {{3. Januar}}: [[Michael Schumacher]], däitsche Formel 1-Pilot. * {{5. Januar}}: [[Claude Christ]], lëtzebuergesche Comiczeechner. * {{6. Januar}}: [[Norman Reedus]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[16. Januar]]: [[Mireille Welter]], lëtzebuergesch Lokalpolitikerin. * [[19. Januar]]: [[Jean Vanek]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[27. Januar]]: [[Marc Forster]], däitsch-Schwäizer Filmregisseur. * [[29. Januar]]: [[Serge Thill]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[30. Januar]]: [[Dominique Pire]], belsche Geeschtlechen. * [[31. Januar]]: [[Pascale Seil]], lëtzebuergesch Glaskënschtlerin a Keramikerin. * 31. Januar: [[Catalin Mitrea]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * {{9. Februar}}: [[Yves Clausse]], lëtzebuergesche Schwëmmer. * [[12. Februar]]: [[Petra Kronberger]], éisträichesch Alpinschileeferin. * [[22. Februar]]: [[Guy Feidert]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[25. Februar]]: [[Isabella Costantini]], lëtzebuergesch Regisseurin, Dréibuchschreiwerin, a Schauspillerin. * {{6. Mäerz}}: [[Duma Boko]], botswanesche Politiker. * [[17. Mäerz]]: [[Pascal Meyers]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[18. Mäerz]]: [[Wassyl Iwantschuk]], ukrainesche Schachgroussmeeschter. * 18. Mäerz: [[Jimmy Morales]], guatemalteekesche Komiker a Staatspresident. * [[19. Mäerz]]: [[Claude Celli]], lëtzebuergesche Moler a Graphiker. * [[27. Mäerz]]: [[Mickey Hardt]], lëtzebuergesche Schauspiller, Modell a Kampfsportler. * {{3. Abrëll}}: [[Clotilde Courau]], franséisch Schauspillerin. * [[25. Abrëll]]: [[Renée Zellweger]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[26. Abrëll]]: [[Martine Deprez]], lëtzebuergesch Politikerin a Member vum Staatsrot. * 26. Abrëll: [[Valentine Strasser]], Staatspresident an Offizéier vum Sierra Leone. * {{8. Mee}}: [[Roby Goergen]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[14. Mee]]: [[Cate Blanchett]], australesch Schauspillerin. * [[19. Mee]]: [[Thomas Vinterberg]], dänesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller. * [[22. Mee]]: [[Nancy Kemp-Arendt]], lëtzebuergesch Sportlerin a Politikerin. * [[23. Mee]]: [[Laurent Aiello]], franséische Rennfuerer. * [[25. Mee]]: [[Anne Heche]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{5. Juni}}: [[Andrea Neumann]], däitsch Molerin. * [[10. Juni]]: [[Bob Peters (Volleyballspiller)|Bob Peters]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * [[13. Juni]]: [[Virginie Despentes]], franséisch Schrëftstellerin. * [[14. Juni]]: [[Luc Holtz]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Foussballtrainer. * 14. Juni: [[Steffi Graf]], däitsch Tennisspillerin. * [[20. Juni]]: [[Alexander Schallenberg]], éisträichesche Politiker. * [[24. Juni]]: [[Oskar Sima]], éisträichesche Schauspiller. * [[16. Juli]]: [[Paul Kirps]], lëtzebuergesche Graphiker a Multimediakënschtler. * [[21. Juli]]: [[Julia Holbe]], lëtzebuergesch Lektorin a Schrëftstellerin. * [[22. Juli]]: [[Despina Vandi]], griichesch Popsängerin * [[24. Juli]]: [[Jennifer Lopez]], US-amerikanesch Sängerin a Schauspillerin. * [[25. Juli]]: [[Barbara Wagner]], lëtzebuergesch Molerin. * [[27. Juli]]: [[Dacian Cioloș]], rumänesche Politiker. * [[30. Juli]]: [[Simon Baker]], australesche Schauspiller. * {{1. August}}: [[Paul Feltes]], lëtzebuergeschen Historiker. * {{6. August}}: [[Miikka Heinonen]], finnesche Fotograf. * {{8. August}}: [[Laurent Daubach]], lëtzebuergesche Graphiker. * [[12. August]]: [[Tanita Tikaram]], brittesch Sängerin. * [[18. August]]: [[Christian Slater]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[19. August]]: [[Matthew Perry]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[25. August]]: [[Françoise Thoma]], lëtzebuergesch Juristin a Member vum Staatsrot. * {{2. September}}: [[Dorothee Oberlinger]], däitsch Flüttistin. * {{4. September}}: [[Georgi Margwelaschwili]], georgesche Politiker. * {{6. September}}: [[Tony DiTerlizzi]], US-amerikaneschen Auteur a Buch-Illustrateur. * [[13. September]]: [[Daniel Wiroth]], lëtzebuergesche Filmregisseur. * [[16. September]]: [[Andrea Boattini]], italieeneschen Astronom. * [[17. September]]: [[Keith Flint]], brittesche Sänger. * [[25. September]]: [[Catherine Zeta-Jones]], brittesch Schauspillerin. * {{3. Oktober}}: [[Gwen Stefani]], US-amerikanesch Sängerin. * {{9. Oktober}}: [[Steve McQueen (Regisseur)|Steve McQueen]], brittesche Kënschtler a Filmregisseur. * [[16. Oktober]]: [[Roy Hargrove]], US-amerikaneschen Jazz- a Funk-Trompettist. * [[19. Oktober]]: [[Pedro Castillo]], peruanesche Gewerkschaftler a Staatspresident. * [[20. Oktober]]: [[Stefano Fanelli]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[24. Oktober]]: [[Joëlle Scharlé]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. * [[26. Oktober]]: [[Leo Obstbaum]], argentineschen Designer. * {{3. November}}: [[Robert Miles]], Schwäizer Museker. * {{0}}3. November: [[Petteri Orpo]], finnesche Politiker. * {{7. November}}: [[Hélène Grimaud]], franséisch Pianistin. * [[15. November]]: [[Robert Beran]], lëtzebuergesch-slowakeschen Äishockeyspiller. * [[22. November]]: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin. * [[29. November]]: [[Dan Theisen]], lëtzebuergesche Member vum Staatsrot. * {{3. Dezember}}: [[Jean Wagner (Foussballspiller)|Jean Wagner]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[11. Dezember]]: [[Viswanathan Anand]], indesche Schachgroussmeeschter. * [[20. Dezember]]: [[Nicușor Dan]], rumänesche Mathematiker a Politiker. * [[21. Dezember]]: [[Julie Delpy]], franco-amerikanesch Schauspillerin, Filmregisseurin an Dréibuchauteurin. * [[25. Dezember]]: [[Fred Børre Lundberg]], norwegesche Schileefer. * [[28. Dezember]]: [[Linus Torvalds]], finneschen Informatiker. * [[30. Dezember]]: [[Kersti Kaljulaid]], Staatspresidentin vun Estland. == Gestuerwen == * {{1. Januar}}: [[Micheline Francey]], franséisch Schauspillerin. * {{7. Januar}}: [[Susanne Cramer]], däitsch Filmschauspillerin. * [[12. Januar]]: [[Betty Fischer]], éisträichesch Operettesängerin. * [[19. Januar]]: [[Jan Palach]], Philosophie-Student an der deemoleger Tschechoslowakei. * {{2. Februar}}: [[Boris Karloff]], brittesche Schauspiller. * {{9. Februar}}: [[Michel Ungeheuer]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[16. Februar]]: [[Albert Meyers (Resistenzler)|Albert Meyers]], lëtzebuergesche Resistenzler. * [[23. Februar]]: [[Saud ibn Abd al-Aziz]], Kinnek vu Saudi-Arabien. * {{2. Mäerz}}: [[Walter Müller (Schauspiller)|Walter Müller]], éisträichesche Schauspiller. * [[15. Mäerz]]: [[Miles Malleson]], englesche Schauspiller. * [[17. Mäerz]]: [[Eugène Reiser]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[28. Mäerz]]: [[Dwight D. Eisenhower]], 34. President vun de Vereenegte Staaten. * 28. Mäerz: [[Léo Joannon]], franséische Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[30. Mäerz]]: [[Edouard Loutsch]], lëtzebuergesche Veterinär a Politiker. * {{2. Abrëll}}: [[Jean Kill]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter, Journalist, Editeur a Politiker. * [[28. Abrëll]]: [[Camille Pauly]], lëtzebuergesche Resistenzler, Politiker an Auteur. * {{8. Mee}}: [[Émile Hulten]], lëtzebuergesche Sculpteur a Konschtschräiner. * [[15. Mee]]: [[Joseph Sünnen]], lëtzebuergesche Moler. * [[27. Mee]]: [[Jeffrey Hunter]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[22. Juni]]: [[Judy Garland]], US-amerikanesch Filmschauspillerin. * [[27. Juni]]: [[Ralph Habib]], franséische Filmregisseur. * {{5. Juli}}: [[Walter Gropius]], däitsch-amerikanesche Architekt an Designer. * [[14. Juli]]: [[Auguste Hoffmann]], lëtzebuergesche Loikalpolitiker. * 14. Juli: [[Albert Nuss]], lëtzebuergesche Boxer an Olympionik. * [[15. Juli]]: [[Peter van Eyck]], hollännesch-amerikanesch-däitsche Museker a Schauspiller. * 15. Juli: [[Jean Kuffer]], lëtzebuergesche Bobfuerer. * [[26. Juli]]: [[Dominique Baum]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker a Gewerkschaftler. * [[25. Juli]]: [[Otto Dix]], däitsche Moler an Zeechner. * {{7. August}}: [[Joseph Kosma]], éisträichesch-ungaresch-franséische Komponist. * {{9. August}}: [[Sharon Tate]], US-amerikanesch Filmschauspillerin. * [[17. August]]: [[Otto Stern]], däitsche Physiker an Nobelpräisdréier. * [[19. August]]: [[Nicolas Touba]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[22. August]]: [[Adolphe Faber]], lëtzebuergeschen Aendokter. * [[28. August]]: [[José Samyn]], franséische Vëlossportler. * {{2. September}}: [[Ho Chi Minh]], President vum Nordvietnam. * {{5. September}}: [[Émile Lux]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker a Gewerkschaftler. * [[23. September]]: [[Hans Deppe]], däitsche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller. * {{7. Oktober}}: [[Nikolaus Hein]], lëtzebuergesche Professer a Schrëftsteller * {{5. November}}: [[Marcel Leineweber]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * {{8. November}}. [[Vesto Melvin Slipher]], US-amerikaneschen Astronom. * [[29. November]]: [[Louis Emberger]], franséische Botaniker a Phytogeograph. * {{5. Dezember}}: [[Claudius Dornier]], däitsche Fligerconstructeur. * [[10. Dezember]]: [[Jean Friedrich]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[12. Dezember]]: [[Emile Kuborn]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[18. Dezember]]: [[Nicolas Entringer]], lëtzebuergesche Museker a Komponist. * [[22. Dezember]]: [[Josef von Sternberg]], éisträichesche Filmregisseur. * [[27. Dezember]]: [[Eugène Beck]], lëtzebuergesche Professer a Botaniker. * [[28. Dezember]]: [[Alphonse Greisch]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} qwwo6ckvkwsg5mn1h2je89b67xxqd2e Sarkoidos 0 5388 2682369 2675561 2026-06-21T20:55:01Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682369 wikitext text/x-wiki {{Medezin}} [[Fichier:Sarcoidosis signs and symptoms.png|thumb|Grafik mat den Unzeechen a Symptomer vu Sarkoidos (op Englesch).]] '''Sarkoidos''' (och: ''Morbus Boeck'' oder ''Morbus Schaumann-Besnier'' souwéi ''Morbus Besnier-Boeck-Schaumann (BBS)'' genannt, fr. ''sarcoïdose'', de. ''Sarkoidose'', en. ''sarcoidosis'') ass eng [[multisystemesch Krankheet]] vum [[Bindegeweebe]] déi [[Histologie|histologesch]] duerch Wuesse vu [[Granulom]]en opfält. Et bilde sech mikroskopesch kleng Kniet (Granulomen). D'Ursaach oder d'Ursaache sinn nach onbekannt, et gëtt a verschidde Richtunge gefuerscht, vun der [[Mutatioun]] bis hin zur Ëmweltbelaaschtung. Se ass als [[Autoimmunkrankheet]] oder och nach als [[Weesekrankheet]] (''maladie orpheline'') klasséiert. Et gëtt zwou Forme vun Erkrankung, woubäi déi éischt déi heefegst ass: # Déi chronesch Form (2/3 vun de Fäll) # Déi akut Form, och ''Löfgren-Syndrom'' genannt (meeschtens si jonk Frae betraff) Et ass eng rar Krankheet, déi meeschtens harmlos ass (fir ong. 80 % vun de Fäll). Bei ongeféier 20 % vun de Kranke kënnen awer bedrolech Komplikatiounen optrieden, woubäi déi akut Form déi bescht Chancen (95 %) op Heelung huet. == Wien ass betraff ? ''([[Epidemiologie]])'' == D'Krankheet trëtt meeschtens tëscht dem 20. an dem 40. Liewensjoer op. An [[Däitschland]] z.&nbsp;B. sinn ongeféier 20-30 Persounen op 100.000 betraff, a [[Frankräich]] dogéint manner wéi 10 op 100.000 (Tendenz no uewen - duerch besser medezinesch Versuergung). D'Krankheet fënnt een iwwerall op der Welt. Déi nërdlech Länner an [[Europa (Kontinent)|Europa]] sinn dobäi méi staark betraff wéi déi südlech. Statistike sinn awer net zouverlässeg, well d'Gesondheetswiesen a ville Länner ënnerschiddlech ass. == Wat ka betraff sinn? == Et handelt sech ëm eng Entzündung déi meeschtens d'[[Long]]en ugräift, awer och all déi aner Organer wéi [[Lymphkniet]], [[Häerz]], [[Liewer]], [[Bauchspeicheldrüs]], [[Haut]], [[A (Sënnesorgan)|Aen]], [[Schank]]en, an och de [[Nervesystem]] (hei gëtt et och keng zouverlässeg Statistiken). == Wéi mécht si sech bemierkbar? ''(Symptomer)'' == Well sou vill ënnerschiddlech Organer kënne betraff sinn, sinn och d'Symptomer deementspriechend verschidden. Hei sinn der e puer: * et fillt ee sech krank (grippech) * sech allgemeng onwuel fillen * [[Féiwer]] * eventuell och Gewiichtsverloscht * wéi, geschwolle Gelenker * Middegkeet * Houscht (dréchen, eng länger Zäit), Schwieregkeete mat der Ootmung * leider och dacks eng Entzündung vun den Aen (Uvéitis) * Al [[Läinzeechen|Läinzeeche]] kënnen e op eemol schwëllen * Och gëtt et Verännerungen am Bluttbild, z.&nbsp;B. ass d'Vitess vun der Bluttsenkung (''vitesse de sédimentation'') méi héich * oder et huet een en [[Erythema Nodosum]] (''Knotenrose – Erythème noueux'') (meeschtens un de Been, oder och un den Ärem), eng Entzündung (Granulomebildung) vun der Haut, dëst ass z.&nbsp;B. bei der akuter Form ëmmer de Fall an dofir och fir den Dokter méi einfach ze bestëmmen. Wéi dat ausgesäit kann een [http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/imagepages/2532.htm hei] kucken. == Wéi gëtt et erausfonnt? ''(Diagnostik)'' == Dacks gëtt se duerch Zoufall duerch e [[Rëntgebild]] vum Broschtkuerf (RX-Thorax) entdeckt. == Wat muss dann nach ënnerholl ginn? == * Longefunktiounstest * Bluttanalys * [[Bronchoskopie]], eventuell och nach eng [[Mediatinoskopie]] (dëst wéinst der [[Biopsie]]) * CT – [[Computer-Tomographie]] (Scanner) * Biopsie (déi ass ganz wichteg fir d'Diagnostik ze bestätegen. En zougängleche Granulome gëtt gesicht, entweeder an de Bronchien, de Lympkkniet, der Haut... * Kontroll beim Häerzdokter * Kontroll beim Aendokter :… an nach anerer jee nodeem wat fir een Organ betraff ass. == Ausschléisse vun anere Krankheeten ''(Differentialdiagnos)'' == Am Fall wou ugeholl gëtt, datt ee Sarkoidos huet, musse wéinst deene ville Symptomer aner Krankheete mat deene selwechte Symptomer ausgeschloss ginn. Dëst geschitt meeschtens duerch eng Tissusprouf (Biopsie). Sou Krankheete mat dee selwechte Symptomer sinn ënner anerem: [[Rheuma]], [[Gripp]], [[Tuberkulos]], [[Morbus Hodgkin]] … Bei der akuter Form, wou et just dräi bestëmmte Symptomer gëtt (Erythema nodosum, Gelenkpéng, a bihilär geschwolle Lymphkniet), ass dat net néideg. == Verlaf a Prognos == Meeschtens verleeft d'Krankheet ouni weider Problemer, vill Patiente mierke se dacks net, a se ka schonn no 2-3 Joer duerch Selbstheelung iwwerstane sinn. Bei 20 % vun de Fäll kann et awer virkommen, datt dem Patient säi Liewe komplett op d'Kopp gestallt gëtt, jee nodeem wat fir een Organ betraff ass. Sou e Patient huet et méi schwéier, Otemproblemer déi schlëmmer kënne ginn, do muss dann och direkt behandelt ginn oder z.&nbsp;B. bei den Aen, kann et virkommen, datt een net méi gutt gesäit oder sou guer blann ka ginn, wann net direkt eppes kann ënnerholl ginn. Och Nerveproblemer kënnen entstoen, och wann dëst relativ rar ass. Wa liewenswichteg Organer befall sinn, da kann och dës Krankheet déidlech verlafen, och wann dat net heefeg ass. Well all Fall anescht ass, ass och fir jiddwereen de Verlaf net d'selwecht. == Verschidde Stufe vun der Krankheet == Dës Krankheet gëtt a verschidde Stufen (''Stadien - stades'') agedeelt. Dëst geschitt nom Rëntgebild vun de Longen (well jo meeschtens déi betraff sinn). * St. 0: d'Rëntge vun de Longen ass normal, mä een oder méi aner [[Organ]]er si betraff * St. 1: Lymphdrüsen am [[Mediastinum]] si betraff (geschwollen) * St. 2: d'selwecht wéi bei 1, awer och an de Longen hu sech just dobäi, ugefaange Granulomen ze bilden. * St. 3: d'Longe si betraff * St. 4: [[Fibros]], dat heescht op der Long si Schied entstanen déi net méi réckgängeg ze maache sinn. == Therapie / Behandlung == Dacks ass keng Behandlung néideg, awer wa liewenswichteg Organer betraff sinn, da gëtt mat [[Kortison]] probéiert d'Krankheet an de Grëff ze kréien. Wéi laang a wéi vill, dat muss den Dokter bestëmmen. Och gëtt et nach aner Behandlungsmethoden, am Fall vu Péng gi Schmäerzmëttel verschriwwen. Och [[Kuer (Therapie)|Kuere]] kënnen dem Patient eng Hëllef sinn. Et ass wichteg, all Joer eng Kontroll beim Dokter ze maachen, souguer wann d'Krankheet iwwerstanen ass. == Geschichtleches == Et kann een den [[Jonathan Hutchinson]] ([[1828]]-[[1913]]) als den éischten ugesinn, deen d'Sarkoidos beschriwwen huet. Hien huet [[1863]] e Patient virgestallt deen d'[[Giicht (Krankheet)|Giicht]] hat, och hat hien zousätzlech nach Hautverännerungen. Deen ass du 4 Joer méi spéit un Niereversoe gestuerwen. Dëst huet den Hutchinson awer op d'Giicht zeréckgefouert – haut wësse mir, datt wéinst dem verännerte [[Kalzium|Kalziumgehalt]] deen d'Sarkoidos mat sech brénge kann, datt dat warscheinlech déi eigentlech Ursaach war. De franséischen Hautdokter [[Ernest Besnier]] ([[1831]]-[[1909]]) huet [[1889]] eng [[Symmetrie|symmetresch]] Hautverännerung vun den ieweschten Extremitéiten (Hänn, Fangeren) beschriwwen. De [[Schweden|schweedeschen]] Hautspezialist [[Cæsar Peter Møller Boeck]] ([[1845]]-[[1917]]) huet [[1899]] an enger wëssenschaftlecher Dissertatioun, ''"Multiple benign sarcoid of the skin"'', déi histologesch Hautverännerungen ernimmt an huet deemools schonn de Verdacht gehat, datt et sech géif ëm eng systematesch Erkankung handelen. Dofir ginn d'Hautverännerunge bei der Sarkoidos als ''Boeck'sche Sarkoidos'', no him genannt. Den [[Dänemark|däneschen]] Aendokter [[Christian Frederick Heerfordt]] ([[1871]]-[[1953]]) beschreift [[1909]] eng [[Uvéit]] (Bindehautentzündung) mat Nervebedeelegung a [[Parotidit]] (geschwollen Drüse wéi beim [[Mumps]]) souwéi och Féiwer a wéinst den Analyse schreift hien dat dem Mumps zou. Am Joer [[1924]] bestätegt de schweedeschen [[Dermatologie|Dermatolog]] [[Jörgen Nilsen Schaumann]] ([[1879]]-[[1953]]) dem Boeck seng Entdeckungen, datt et sech hei ëm eng systemesch Erkrankung vu verschiddenen Organer handelt an huet d'Sarkoidos als ''lymphogranulomatosis benigna'' bezeechent, fir se vum Hodgkin-Lymphom ofzegrenzen. De Schweed [[Sven Halvar Löfgren]] ([[1910]]–[[1978]]) huet [[1953]] déi akut Verlafsform beschriwwen: Trias: ''Erythema nodosum'', [[Arthritis]] a bihilär [[Lymphadenopathie]]. Obwuel scho grouss Fortschrëtter gemaach gi si wat d'Erfuerschung vun dëser Krankheet ubelaangt, bleift d'Ursaach nach ëmmer eng Fro déi d'Fuerscher nach net kënne beäntwerten, och weess kee wéi laang datt et déi Krankheet scho gëtt. Den englesche [[Rheumatologie|Rheumatolog]] [[Tom Palfermann]] huet [[1990]] en Artikel publizéiert iwwer seng intensiv Sich vun allem wat de [[Ludwig van Beethoven|Beethoven]] betrëfft. Hien ass praktesch iwwerzeegt, nodeem hien alles wat hien an der [[Literatur]], an de Bréiwer déi de Beethoven senger Famill a Frënn geschéckt huet, souwéi och an dem Beethoven säin Tagebuch an och de medezinesche Rapport vum Beethoven senger Autopsie, datt de Beethoven net u [[Liewerzyrhose]] wéinst ze vill Alkoholkonsum gestuerwen ass. D'Liewer soll net där vun enger duerch Alkohol zerstéierter gläichen. Vill éischter stellt hien de ''post-mortem diagnostic'', datt de Beethoven u Sarkoidos gestuerwe soll sinn. == Sarkoidos zu Lëtzebuerg == Wann een dovun ausgeet, dat 10-30 Persounen op 100.000 kéinte betraff sinn, dann hätte mir hei zu Lëtzebuerg tëscht 45 an 135 Leit mat där Krankheet. == Wichteg Vereenegungen (Selwerhëllefsgruppen) fir Sarkoidosepatienten am Ausland == Am Ausland si Veräiner vu Betraffene gegrënnt ginn, dorënner: * [[Belsch]]:{{nl}} [https://web.archive.org/web/20050206110046/http://www.kuleuven.ac.be/sarcoidose/ Vereniging voor sarcoïdosepatiënten] * [[Däitschland]]: [http://www.sarkoidose.de DSV - Deutsche Sarkoidose Vereinigung] * [[Frankräich]]: [https://web.archive.org/web/20070308050629/http://risms.medicalistes.org/ RISMS - Réseau International de Soutien des Malades de la Sarcoïdose] * [[Franséisch|Franséischsproocheg Länner]]: [http://www.sarcoidose-infos.com/ SARCOIDOSE-INFOS, en onofhängege Forum, vu Patiente fir Patienten] == Literatur zum Theema == * ''Sarcoidosis. A Medical Dictionary, Bibliography, and Annotated Research Guide to Internet Reference'', Icon Help Publications, San Diego CA, 2004, ISBN 597840725 (256 pp.) * ''The Official Patient's Sourcebook on Sarcoidosis'', Icon Help Publications, San Diego CA * Karl WURM, ''Sarkoidoseleitfaden'', Thieme Verlag, Stuttgart, 2000 ISBN 3-13-108012-4 * Sarkoidose. Up-Date 2000. von Detlef Kirsten, Helgo Magnussen BoD GmbH, Norderstedt (Februar 2001) ISBN 3-8311-1194-4 * Friedrich Wilhelm BETTINGER (Ersg.), ''Sarkoidose'' (Praxiswissen zu Klinik, Therapie und Prognose) 1997, Thieme Verlag, Stuttgart ISBN 3-13-108011-6 * R. HOPPE, ''Sarkoidose'' Schattauer Verlag, Stuttgart, 1965 === Wëssenschaftlech Artikelen === * J. HUTCHINSON, "On eruptions which occur in connection with gout. Mortimer's malady." in ''Archives of Surgery'', London, 1898, 9: 307, 315. * E. BESNIER, "Lupus pernio de la face; synovites fongueuses (scrofulo-tuberculeuses) symétriques des extrémités superieures.", in ''Annales de dermatologie et de syphilographie'', Paräis, 1889; 2. Oplo; 10: 333-336. * C. P. M. BOECK, "Multiple benign sarcoid of the skin." in ''Journal of Cutaneous and Genitourinary Diseases'', Chicago, 1899, 17: 543-550. * E. KUZNITSKY, A. BITTORF, "Boecksches Sarkoid mit Beteiligung innerer Organe." in ''Münchener medizinische Wochenschrift'', 1915, 62: 1349-1353. * J. SCHAUMANN, "Étude sur le lupus pernio et ses rapports avec les sarcoides et la tuberculose." in ''Annales de dermatologie et de syphilographie'', Paräis, 1916-1917; 6: 357-373. * F.R. SINGER, J.S. ADAMS, "Abnormal calcium homeostasis in sarcoidosis." in ''N Engl J Med.'', 1986 Sep 18;315(12):755-7 * T. SCHARKOFF, "Epidemiologie der Sarkoidose", in ''Pneumologie'', 1993 Okt;47(10):588-92. * L.S. NEWMAN, C.S. ROSE, L.A. MAIER, "Sarcoidosis." in ''N Engl J Med.'' 1997 Abr 24;336(17):1224-34. == Kuckt och == * [[Lëscht vu Krankheeten]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://generaliste.medimedia.tm.fr/gene/tl_fch/dossfmc/fmcsarcoid.pdf Le généraliste, eng gutt verständlech Erklärung fir jiddwereen!] * [https://web.archive.org/web/20050205194117/http://hallomausi.de/Sarkoidose/S-Sarko-Frame.htm Eng däitsch Sarkoidos-Patientin zielt iwwer hir Erfarung mat der Krankheet] * [https://web.archive.org/web/20050216020546/http://www.pathologie-online.de/ap/6/01.php Histologesch Biller vu Lymphkniet bei Sarkoidos] * [https://web.archive.org/web/20050307005012/http://www.arthrite.ca/programs%20and%20resources/news%20magazine/1991/beethoven/default.asp?s=1 Beethoven - U Sarkoidos gestuerwen ?] * [http://www.sarkoidose.ch/ Schwäizer ''Sarkoidose-Vereinigung'' ] * [https://web.archive.org/web/20170920075917/http://sarcoidosis.nl/ ''Sarcoidose Belangenvereniging Nederland SBN''] * [https://web.archive.org/web/20160110053640/http://www.sarcoidosis.org.uk/ Brittesch ''Sarcoidosis and Interstitial Lung Association S.I.L.A.'' ] * [http://www.sarcoidosisnetwork.org US-amerikanesch ''Sarcoid Networking Association'', USA] * [http://archiv.ub.uni-marburg.de/diss/z2004/0210/pdf/dmp.pdf Eng zimmlech détailléiert Säit vun der Universitéit vu Marburg an Däitschland] [[Kategorie:Pneumologie]] [[Kategorie:Autoimmunkrankheeten]] iebrp5uu01a7zkkunwxrm47p3a3wm3d 1844 0 6114 2682378 2676638 2026-06-21T22:24:52Z Zinneke 34 /* Gebuer */ 2682378 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == ==== Europa ==== * [[2. Mäerz]]: [[Griicheland]] kritt seng éischt Verfassung. *[[8. Mäerz]]: Nom Doud vum [[Karl XIV. Johan|Karl XIV. Johan vu Schweden]] gëtt säi Jong [[Oskar I. vu Schweden|Oskar I.]] Kinnek vu Schweden an Norwegen. ==== Afrika ==== * [[4. August]]: Ufank vum Franséisch-Marokkanesche Krich, dee Marokko de 14. August bei Isly verléiert. Marokko muss dopropshin ophalen, d'Rebellen a Franséisch-Algerien z'ënnerstëtzen. === Europa === === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== * Den [[James K. Polk]] gewënnt d'Presidentschaftswal an den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]. ==== Mëttel- a Südamerika ==== * [[27. Februar]]: D'[[Dominikanesch Republik]] gëtt vun [[Haiti]] onofhängeg; de [[Pedro Santana]] gëtt den 13. November President vun der neier Republik]]. * [[29. November]]: [[Salamanca (Chile)|Salamanca am Chile]] gëtt gegrënnt. === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Alexandre Dumas]], ''[[Les Trois Mousquetaires]]''. === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Gebuer == * [[26. Januar]]: [[Gustave Herr]], lëtzebuergeschen Dokter a Lokalpolitiker. * [[20. Februar]]: [[Mihály Munkácsy]], ungaresche Moler. * {{4. Mäerz}}: [[Pierre Schütz]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{7. Mäerz}}: [[Edmond Patzké]]: éisträicheschen Dirigent a Komponist. * [[14. Mäerz]]: [[Umberto I. vun Italien|Umberto I.]], Kinnek vun Italien. * [[18. Mäerz]]: [[Nikolai Andrejewitsch Rimski-Korsakow]], russesche Komponist. * [[21. Mee]]: [[Henri Rousseau]], franséische Moler. * [[11. Juni]]: [[William Robert Brooks]], engleschen Astronom. * [[24. Juni]]: [[Auguste Flesch]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[20. Juli]]: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{5. August}}: [[Ilja Efimowitsch Repin]], russesche Moler. * [[20. August]]: [[Alfred Lefort]], franséischen Historiker. * [[27. September]]: [[Jacques Meyers (Professer)|Jacques Meyers]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Professer. * {{3. Oktober}}: [[Arnould Schaack]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker. * [[11. Oktober]]: [[Jean-Pierre Kneip]], lëtzebuergesche Politiker. * [[15. Oktober]]: [[Friedrich Nietzsche]], däitsche Philosoph. * [[22. Oktober]]: [[Sarah Bernhardt]], franséisch Schauspillerin. * [[30. Oktober]]: [[Paul Godchaux]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * {{9. November}}: [[Jean-Baptiste Fallize]], lëtzebuergeschen Theolog, Journalist a Politiker. * [[14. November]]: [[Corneille Schroeder]], lëtzebuergeschen Apdikter. * 14. November: [[Alexander Reuss]], däitsche kathoulesche Geeschtlechen. * [[25. November]]: [[Carl Friedrich Benz]], däitschen Industriellen an Ingenieur. * [[28. November]]: [[Dominik Hengesch]], lëtzebuergesch Theolog. *[[26. Dezember]]: [[Jean Massard (Keel)|Jean Massard]], lëtzebuergeschen Industriellen a Lokalpolitiker. *[[30. Dezember]]: [[Victor Alesch]], lëtzebuergeschen Dokter. == Gestuerwen == * {{3. Januar}}: [[Michael Mees]], lëtzebuergesche Paschtouer a Lokalhistoriker. * [[10. Januar]]: [[Jacques Sturm]], lëtzebuergesche Moler. * {{2. Juni}}: [[Adolphe Marbot]], franséische Generol * [[27. Juli]]: [[John Dalton]], brittesche Wëssenschaftler a Cheemiker. * [[30. August]]: [[Francis Baily]], engleschen Astronom. * {{9. September}}: [[François Scheffer]], méimolege Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg. == Um Spaweck == {{Commonscat}} mmqubirmmpasp034xuxba0zldkozhqp Emmanuel Servais 0 6775 2682458 2662644 2026-06-22T10:25:45Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682458 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Servais-Emmanuel-Plakk CNL Miersch.jpg|thumb|Plack um [[Servais-Haus (Miersch)|Servais-Haus]] zu Miersch]] De '''Lambert Joseph Emmanuel Servais''', gebuer den [[11. Abrëll]] [[1811]] zu [[Miersch]], a gestuerwen de [[17. Juni]] [[1890]] zu [[Bad Nauheim]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] an Auteur<ref>[http://toutsurlagenealogie.blogspot.com/2012/03/emmanuel-servais-president-du.html Detailléierte Portrait vum Emmanuel Servais op der Websäit http://toutsurlagenealogie.blogspot.com]</ref>. == Liewen == Den Emmanuel Servais ass an enger wuelsituéierter Groussgrondbesëtzer- an Industriellefamill opgewuess. Säi Papp, den [[Antoine Servais]] (1778-1859), zäitweileg Buergermeeschter vu Miersch, war och an der nationaler Politik engagéiert. Den Emmanuel Servais hat sechs Geschwëster: de [[Philippe Servais|Philippe]], de Bernard, d'Caroline, d'Pauline, de [[Joseph Servais|Joseph]] an den Henry. 1841 huet hie seng Cousine Anne Justine Elisa Boch (1819–1860) bestuet. Se haten dräi Kanner: de Charles (1842-1934), de kuerzzäitege "President vun der Republik Lëtzebuerg" [[Émile Servais|Émile]] (1847-1928) an d'Marie (1853-1915). Nom Doud vu senger Fra huet seng Schwëster Caroline, déi mam Politiker [[Jean-Pierre André]] bestuet war, him de Stot gefouert. ==Berufflech a politesch Karriär== [[Fichier:Nous Guillaume III etc etc etc, Emmanuel Servais, Ernënnung zum Staatsminister, 1867.jpg|thumb|upright|D'Ernennung zum Staatsminister duerch de [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III]].<ref>Fir de Kinnek vun Holland ënnerschreift säi Brudder, de [[Henri vun Oranien-Nassau|Prënz Hari]], ''lieutenant représentant dans le Grand-Duché''.</ref>]] Nom Secondaire am [[Stater Kolléisch]], deen hien 1829 mat de [[Cours supérieurs]] ofgeschloss huet, goung hien op [[Gent]], [[Paräis]] a [[Léck]] [[Droit]] studéieren. 1833 huet hie sech zu [[Arel]] als Affekot etabléiert. Hien huet eng aktiv Roll bei der [[Geschicht vun der Belsch|Belscher Revolutioun]] gespillt a gouf Member vum [[Provënzialrot]]. A senger Areler Zäit huet hien zesumme mam [[Victor Tesch]] e liberaalt Blat, ''[[L'écho du Luxembourg]]'' gegrënnt an erausginn,. [[1839]] ass den Emmanuel Servais zeréck op Miersch komm an huet sech um [[Lëtzebuerg (Stad)|Stater]] Barreau ageschriwwen. Tëscht [[1841]] an [[1848]] war e Member vun der [[Versammlung vun de Stänn]], an 1848, als Vertrieder vum [[Kanton Miersch]], an der ''[[Assemblée constituante vun 1848 (Lëtzebuerg)|Assemblée constituante]]''. Hie war och vun 1848 bis 1849 Deputéierten an der [[Frankfurter Nationalversammlung]] Vun [[1853]] bis [[1857]] war hien ''Administrateur général'' vun de Finanzen - haut géif ee Minister soen - an der [[Regierung Simons]]. Vum 28. November 1857 bis den 3. Dezember [[1867]] war hie Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref name="Staatsrot">{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=22.07.2016 |Archiv-Datum=20.07.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref>. Den 3. Dezember 1867 gëtt hien zum Staatsminister a President vun der Regierung ernannt (bis de [[26. Dezember]] [[1874]], wéi en iwwerraschend säi Récktrëtt bekannt gëtt). Vum 27. Dezember [[1874]] bis den 8. November [[1887]] war hie President vum Staatsrot<ref>{{Citation|URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/composition/anciensmembres/presidentsdepuis1857/index.html |Titel=Lëscht vun de Presidente vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=21.01.2013 |Archiv-Datum=23.09.2015 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20150923210237/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/composition/anciensmembres/presidentsdepuis1857/index.html }}</ref>. Vun 1887 bis [[1890]] war hie President vun der [[Chamber]]. Vun [[1875]] bis 1890 war hie [[Buergermeeschter]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Den Emmanuel Servais huet véier [[Lëtzebuerger Constitutioun]]e mat ausgeschafft: déi vun [[1841]], [[1848]], [[1856]] an [[1868]], an huet mam [[Victor de Tornaco]] zesummen den [[Traité vu London (1867)|Traité vu London]] vun [[1867]] mat ënnerschriwwen. No där aussergewéinlecher politescher Carrière huet hie sech och als Auteur en Numm gemaach, z.&nbsp;B. iwwer déi [[Réimescht Räich|réimesch]] Institutioune vun der Zäit virum [[Punesch Kricher|Zweete Punesche Krich]]. Seng Autobiographie ass 1990 vun der [[Fondation Servais]] nees nei publizéiert ginn. Fir un hien z'erënneren ass 1925 um [[Lampertsbierg]] eng Strooss no him genannt ginn: de [[Boulevard Emmanuel-Servais|Boulevard Emmanuel Servais]]<ref>[https://web.archive.org/web/20210602214104/https://www.archives-vdl.findbuch.net/php/rech_print.php?ve_id=91826 Boulevard Emmanuel Servais] an den Archive vun der Stad Lëtzebuerg; gekuckt den 13. Abrëll 2020</ref>. ==Publikatiounen (Auswiel)== * Servais, E., 1895. ''Autobiographie''. Publications de la Section historique de l'Institut grand-ducal de Luxembourg, vol. 43. Imprimerie V. Buck. [1990 nei erausgi vun der Fondation Servais, Imprimerie Centrale. 211 S.]. == Gielercher == * {{OCCGC| (Promotioun 1867)}} * {{OL1GC| (Promotioun 1869)}} * Grand-Croix vum 'Lion néerlandais' (Promotioun 1855) * {{OMANGC| (Promotioun 1889)}} * {{LHC| (Promotioun 1868)}} * 2. classe Chevalier vum 'Aigle Rouge de Prusse' (Promotioun 1865) * Medail vun der 'Croix-Rouge française' (1870/71)<ref>[http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/getPdf1_2.pl?mode=page&id=21540 D'Gielercher vum Emmanuel servais op luxemburgensia.bnl.lu]</ref> * {{NHGLCH}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen]] * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren]] {{Trounfolleg|Titel= [[Lëscht vun de Buergermeeschtere vun der Stad Lëtzebuerg|Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg]]|virdrun= [[Charles Simonis]]|duerno= [[Dominique Brasseur|Dominique "Alexis" Brasseur]]|Joren= [[1875]] - [[1890]]}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Chamberpresidenten}} {{Navigatioun Premierministere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Servais Emanuel}} [[Kategorie:Gebuer 1811]] [[Kategorie:Gestuerwen 1890]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Chamberpresidenten]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Premierministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ausseministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Finanzministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vun der Stad Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Miersch]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert an der Frankfurter Nationalversammlung]] [[Kategorie:Membere vun der Assemblée constituante vun 1848 (Lëtzebuerg)]] [[Kategorie:Ritter vum Nassaueschen Hausuerde vum Gëllene Léiw]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Commandeur de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Grand Cordon vum Ordre de Léopold]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Famill Servais]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] 8agf26r1nozxlljrzu9e5689dm1n3fw Alex Bodry 0 6966 2682464 2605213 2026-06-22T10:44:29Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682464 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Alex Bodry''', gebuer den [[3. Oktober]] [[1958]] zu [[Diddeleng]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]). == Liewen a Karriär== No senger Première am [[Esch-Uelzecht|Escher]] [[Lycée de Garçons Esch-sur-Alzette|Jongelycée]] huet den Alex Bodry zu Paräis op der [[Université Paris-Sorbonne|Sorbonne]] [[Droit]] studéiert an dës Studien [[1981]] mat enger Maîtrise ofgeschloss. Hien huet sech doropshin als Affekot um [[Lëtzebuerg (Stad)|Stater]] Barreau ageschriwwen. Vun [[1982]] bis [[1989]] war hie Member vum [[Gemeng Diddeleng|Diddelenger]] Gemengerot. Hie gouf 1999 Éischte Schäffe vun Diddeleng, an 2004, nodeem de [[Mars Di Bartolomeo]] Minister gi war, Buergermeeschter vun där Stad. Hie gouf bei de Gemengewalen 2005 an 2011 a sengem Amt confirméiert. Am November 2014 ass hien aus perséinlechen a beruffleche Grënn zeréckgetrueden.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/581294.html "Alex Bodry trëtt zréck, Nofollger wuel Dan Biancalana."] rtl.lu, 07.11.2014, 15:19:11.</ref> [[1984]] gouf den Alex Bodry op der Lëscht vun der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] fir d'éischt Kéier an d'[[Chamber]] gewielt an zanterhier, fir d'lescht bei de [[Chamberwale vum 14. Oktober 2018]], allkéiers erëmgewielt<ref>[https://elections.public.lu/fr/elections-legislatives/2018/resultats/partis/lsap.html elections.lu].</ref>. Hie war vun 2013 bis 2018 President vun der LSAP-Chambersfraktioun. Tëscht 1989 an 1999 huet hien op säin Deputéiertemandat verzicht a war Minister an de Regierunge [[Regierung Santer-Poos II|Santer-Poos II]] an [[Regierung Santer-Poos III|III]], an och [[Regierung Juncker-Poos|Juncker-Poos]], zoustänneg fir d'éischt fir Landesplanung, Ëmwelt, Energie a Kommunikatioun, da fir Landesplanung, Turnen a Sport, Arméi a Jugend. Den 19. Dezember 2019 huet hie säin Deputéiertemandat néiergeluecht, fir den 21. Januar 2020 Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] ze ginn.<ref>[https://conseil-etat.public.lu/fr/actualites/2020/janvier2020/AssermentationAlexBodry.html "Assermentation de Monsieur Alex Bodry."] Communiqué, 21 Jan. 2020, op conseil-etat.public.lu.</ref> Hie war vun 2004 bis 2014 President vun der LSAP. Den Alex Bodry huet eng Rëtsch Publikatiounen iwwer juristesch a [[Lëtzebuerger Constitutioun|verfassungsrechtlech]] Theemen opweises. Vun 2001 bis 2010 war hie President vun der ''[[Fédération luxembourgeoise d'athlétisme]]''. Hien ass och Éierepresident vun der ''Association luxembourgeoise pour le droit de l'environnement''. Den 13. November 2015 gouf hien eestëmmeg vum Gemengerot zum Éierebuergermeeschter vun Diddeleng ernannt.<ref>[http://www.wort.lu/de/lokales/duedelingen-bodry-ist-ehrenbuergermeister-56461e900da165c55dc4d1f7 Bodry ist Ehrenbürgermeister] wort.lu, 13. November 2015.</ref> Hien ass bestuet a Papp vun 2 Kanner. == Gielercher == * {{OMANGO| (Promotioun 1999)<ref>[http://www.gouvernement.lu/1842921/BID_1999_3.pdf Bulletin d'information et de documentation Gouvernement du Grand-Duché de Luxembourg]: Les négociations de coalition et la formation du nouveau gouvernement</ref>}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Bodry Alex}} [[Kategorie:Gebuer 1958]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]] [[Kategorie:Ëmweltministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Energieministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Kommunikatiounsministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vun Diddeleng]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] hknhnki9im1ukvd8dc0rty2l65cb9gd Prix de la fondation Servais 0 9832 2682312 2676067 2026-06-21T14:01:03Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682312 wikitext text/x-wiki De '''Prix de la Fondation Servais''', och '''Prix Servais''' oder '''Servais-Präis''' genannt, ass e [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Literaturpräis]], deen zanter [[1992]] all Joer vun der [[Fondation Servais pour la littérature luxembourgeoise|Fondatioun Servais]], op Virschlag vun engem onofhängege Jury, vergi gëtt. De Präis zeechent dat bedeitendst Buch aus dem viregte Joer aus an ass mat 7.500 Euro dotéiert. == Reglement == Eligibel sinn déi Bicher 1. deenen hir Autor.innen déi lëtzebuergesch Nationalitéit hunn oder zu Lëtzebuerg wunnen; 2. déi op Däitsch, Englesch, Franséisch oder Lëtzebuergesch geschriwwe sinn; 3. déi bei engem Editeur oder am Eegeverlag verëffentlecht sinn<ref>{{Citation|URL=https://fondationservais.lu/pages/prix-litteraire/reglement.php|Titel=Fondation Servais - Le Règlement|Gekuckt=28.03.2023|Wierk=fondationservais.lu}}</ref>. D'Selektioun baséiert um [[Dépôt légal]]. ==Laureaten== * [[1992]]: [[Roger Manderscheid]] fir ''[[De Papagei um Käschtebam]]'' * [[1993]]: [[Pol Greisch]] fir ''[[Äddi Charel]]'' - ''[[Besuch]]'' - ''[[E Stéck Streisel]]'' * [[1994]]: [[Jean Portante]] fir ''[[Mrs Haroy, ou, La Mémoire de la baleine|Mrs Haroy ou la Mémoire de la baleine]]'' * [[1995]]: [[Joseph Kohnen]] fir seng Fuerschungsaarbechten * [[1996]]: [[Lex Jacoby]] fir ''[[Wasserzeichen]]'' * [[1997]]: [[Margret Steckel]] fir ''[[Der Letzte vom Bayrischen Platz]]'' * [[1998]]: [[José Ensch]] fir ''[[Dans les cages du vent]]'' * [[1999]]: [[Jhemp Hoscheit]] fir ''[[Perl oder Pica (Roman)]]'' * [[2000]]: [[Pol Schmoetten]] fir ''[[Der Tag des Igels]]'' * [[2001]]: [[Roland Harsch]] fir ''[[Laub und Nadel]]'' * [[2002]]: [[Guy Helminger]] fir ''[[Rost]]'' * [[2003]]: [[Jean Sorrente]] fir ''[[Et donc tout un roman]]'' * [[2004]]: [[Claudine Muno]] fir ''[[Frigo (Roman)|Frigo]]'' * [[2005]]: [[Jean-Paul Jacobs]] fir ''[[Jenes Gedicht & Mit nichts]]'' * [[2006]]: [[Guy Rewenig]] fir ''[[Passt die Maus ins Schneckenhaus?]] - Hundert messerscharfe Fragen (und ebenso viele glasklare Antworten)'' (Éditions Ultimomondo) * [[2007]]: [[Lambert Schlechter]] fir ''[[Le murmure du monde|Le Murmure du monde]]'' (Bordeaux: Le Castor Astral) * [[2008]]: [[Anise Koltz]] fir ''[[L'ailleurs des mots|L'Ailleurs des mots]]'' (Paräis: Éditions Arfuyen) * [[2009]]: [[Pol Sax]] fir ''U5'' (Berlin: Elfenbein Verlag) * [[2010]]: [[Tania Naskandy]] ([[Pseudonym]] vum [[Guy Rewenig]]) fir ''[[Sibiresch Eisebunn]]'' * [[2011]]: [[Jean Krier (Dichter)|Jean Krier]] fir säi Gedichtband ''[[Herzens Lust Spiele]]'' * [[2012]]: [[Gilles Ortlieb]] fir ''[[Tombeau des anges]]'' * [[2013]]: [[Pol Greisch]] fir ''[[De Monni aus Amerika]]'' * [[2014]]: [[Nico Helminger]] fir seng Gedichtersammlung ''[[Abrasch]]'' ([[Éditions Phi|Editions Phi]]) * [[2015]]: [[Roland Meyer]] fir säi Roman ''[[Roughmix]]'' ([[Op der Lay]]) * [[2016]]: Jean Portante fir ''[[L'Architecture des temps instables]]'' ([[Fichier:Commons-logo.svg|12px]] ''[[:commons:Category:2016 Prix de la fondation Servais|Biller]]'') ([[Éditions Phi|Editions Phi]]) * [[2017]]: [[Nora Wagener]] fir ''[[Larven (Kuerzgeschichten)|Larven]]'' ([[Hydre Éditions|Hydre Editions]]) * [[2018]]: Nico Helminger fir ''[[Kuerz Chronik vum Menn Malkowitsch sengen Deeg an der Loge]]'' ([[Éditions Guy Binsfeld|Editions Guy Binsfeld]]) * [[2019]]: [[Elise Schmit]] fir hir Kuerzgeschichten ''[[Stürze aus unterschiedlichen Fallhöhen]]'' ([[Hydre Éditions|Hydre Editions]]) * [[2020]]: [[Francis Kirps]] fir ''[[Die Mutationen. 7 Geschichten & 1 Gedicht]]'' ([[Hydre Éditions|Hydre Editions]]) * [[2021]]: [[Ulrike Bail]] fir de Gedichtsband ''[[wie viele faden tief]]'' (St. Ingbert: Conte Verlag) * [[2022]]: Guy Helminger fir de Roman ''[[Lärm]]'' ([[Capybara Books|capybarabooks]]) * [[2023]]: [[Jérôme Quiqueret]] fir ''[[Tout devait disparaître]]'' (capybarabooks)<ref>{{Citation|URL=https://fondationservais.lu/pages/accueil/actualite.php|Titel=Fondation Servais - Actualité|Gekuckt=05.05.2023|Wierk=fondationservais.lu}}</ref> * [[2024]]: [[Samuel Hamen]] fir ''[[Wie die Fliegen]]'' (Diaphanes). * [[2025]]: [[Anne-Marie Reuter]] fir ''[[M for Amnesia]]'' ([[Black Fountain Press]]). * [[2026]]: [[Ian De Toffoli]] fir ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]'' (Actes Sud). == Shortlëscht == Zanter 2018 verëffentlecht d'Fondation Servais eng Lëscht vu preselektionéierte Bicher fir de Servais-Präis<ref>Germaine Goetzinger a Nathalie Jacoby (Hg.), ''Drësseg Rieden. 30 Joer Prix Servais'', Fondation Servais a Centre national de littérature, 2022, S. 23.</ref>. * 2018: Pol Greisch, ''Tëscht Kaz a Kueder''; Georges Hausemer, ''Fuchs im Aufzug''; Nico Helminger, ''Kuerz Chronik vumm Menn Malkowitsch sengen Deeg an der Loge''; Roland Meyer, ''Tel Mo''; Tom Nisse, ''Une vérification de l'origine''. * 2019: Samuel Hamen, ''V wéi vreckt, W wéi Vitess''; Guy Helminger, ''Die Tagebücher der Tannen''; Jeff Schinker, ''Sabotage''; Lambert Schlechter, ''Une mite sous la semelle du Titien''; Elise Schmit, ''Stürze aus unterschiedlichen Fallhöhen''. * 2020: Pit Hoerold, ''in die augen, in die ferne, still ins ohr''; Francis Kirps, ''Die Mutationen''; Claudine Muno, ''Sou wéi et net war'', Jean Portante, ''Leonardo''; Lambert Schlechter, ''Je n'irai plus jamais à Feodossia<ref>[https://web.archive.org/web/20200427165138/https://www.wort.lu/de/kultur/prix-servais-2020-jury-veroeffentlicht-short-list-5ea6b168da2cc1784e35c871 Prix Servais 2020: Jury verëffentlecht Short-List] op wort.lu de 27. Abrëll 2020</ref>.'' * 2021: Ulrike Bail, ''wie viele faden tief;'' Guy Helminger, ''Die Lombardi-Affäre'', Robert Schofield, ''The Treasury of Tales;'' Jemp Schuster, ''Bluttsëffer''; Jean Sorrente, ''La Guerre du temps''. * 2022: Guy Helminger, ''Lärm''; Paul Mathieu, ''À bord''; Jean Portante, ''Frontalier''; Jeff Schinker, ''Ma vie sous les tentes;'' Nora Wagener, ''Was habe ich verpasst<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/kultur/news/a/1890479.html|Titel=Lëtzebuerger Literaturpräis: Fënnef Bicher si fir de Prix Servais 2022 nominéiert|Gekuckt=31.03.2022|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>''<ref>{{Citation|URL=https://www.culture.lu/blog/articles/communiques/oeuvres-preselectionnees-pour-le-prix-servais-2022|Titel=Œuvres présélectionnées pour le Prix Servais 2022|Gekuckt=05.06.2022|Wierk=culture|Sprooch=fr|archivedate=2022-06-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220624172841/https://culture.lu/blog/articles/communiques/oeuvres-preselectionnees-pour-le-prix-servais-2022}}</ref>. * 2023: [[Tomas Bjørnstad]], ''Von der schönen Erde''; James Leader, ''High Talk''; [[Carla Lucarelli]], ''Chantiers du désir''; Jérôme Quiqueret, ''Tout devait disparaître''; [[Guy Rewenig]], ''Schnatt''<ref>{{Citation|URL=https://fondationservais.lu/pages/accueil/actualite.php|Titel=Fondation Servais - Actualité|Gekuckt=28.03.2023|Wierk=fondationservais.lu}}</ref>. * 2024: Samuel Hamen, ''Wie die Fliegen''; Chris Lauer, ''Gut verräumte Sternschnuppen''; Isabelle Marinov, ''Boy Underground''; [[Jemp Schuster]], ''Béischten''; [[Margret Steckel]], ''Mutterrache''<ref>{{Citation|URL=https://www.tageblatt.lu/headlines/la-shortlist-des-cinq-finalistes-est-connue/|Titel=Prix Servais 2024 / La shortlist des cinq finalistes est connue|Gekuckt=25. Mäerz 2024|Auteur=Jérôme Quiqueret}}</ref>. * 2025: Tomas Bjørnstad, ''Die Verlorenen,'' Carla Lucarelli, ''Salztage + Zurück,'' [[Anne-Marie Reuter]], ''M for Amnesia,'' Guy Rewenig, ''Goss,'' Margret Steckel, ''Doswidanja, Genosse''<ref>{{Citation|URL=http://www.chronicle.lu/category/literature/54131-2025-servais-prize-shortlist-announced|Titel=2025 Servais Prize Shortlist Announced|Gekuckt=03.07.2025|Wierk=Chronicle.lu}}</ref>''.'' * 2026: [[Ian De Toffoli]], ''Léa ou la Théorie des systèmes complexes''; [[Tullio Forgiarini]], ''Vandalium''; Guy Helminger, ''Gebäude für Breitengrade''; Nico Helminger, ''Geckegen Hunneg''; Amélie Vrla, ''Enfanter une étoile qui danse''<ref>{{Citation|URL=https://fondationservais.lu/pages/prix-litteraire/short-listes.php|Titel=Fondation Servais - Short-Listes|Gekuckt=2026-04-19|Wierk=fondationservais.lu}}</ref>. == Jury == === Aktuelle Jury === 2026 besteet de Jury aus: [[Sébastian Thiltges]] (President), Fabienne Gilbertz, [[Danielle Igniti]], Ludivine Jehin, Henning Marmulla, Diane Neises, [[Jérôme Netgen]], Aimée Schultz an Tamara Sondag. === Fréier Jurysmemberen === [[Simone Beck]], [[Jul Christophory]], [[Claude Conter]], [[Claude Dario Conter|Claude D. Conter]], Alexandra Fixmer, Jeanne E. Glesener, [[Josée Hansen]], [[Maisy Hausemer]], [[Romain Kohn]], Odile Linden, Lise Linster, [[Claude Mangen (Journalist)|Claude Mangen]], [[Gaston Mannes|Gast Mannes]], [[Pierre Marson]], [[Caroline Mart]], Pierre Mergen, [[Philippe Noesen]], Jeanne Offermann, [[Marc Olinger]], [[Michel Raus]], Alex Reuter, [[Marie-Paule von Roesgen]], [[Danielle Roster]], Shari Schenten, [[Annette Schlechter]], Charles Simon, Gaby Stehres, Marie-Jeanne Wagner, Isabelle Weis, [[Jacques Wirion]]. == Kuckt och == * [[Prix d'encouragement de la fondation Servais]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://cnl.public.lu/fr/archives/prix-litteraire/prix-servais.html Websäit vum ''Centre national de littérature''] *[https://web.archive.org/web/20200428054122/https://fondationservais.lu/wbce/pages/prix-litteraires.php Websäit vun der ''Fondation Servais''] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Prix de la fondation Servais| ]] m1bc5pg71sqg71pc23p9y4hu2javc2k Léon Kauffman 0 9861 2682456 2601602 2026-06-22T10:21:37Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682456 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Nikloskierfecht, Famille Léon Kauffman-102.jpg|thumb|Graf um [[Nikloskierfecht]]]] De '''Léon Kauffman''', gebuer de [[16. August]] [[1869]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen de [[25. Mäerz]] [[1952]] och do, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]]. Hie war vun 1917-1918 [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]] vu Lëtzebuerg. == Säi Liewen == No sengem Studium vum Droit gouf de Léon Kauffman [[1893]] zum Attaché um [[Parquet (Lëtzebuerg)|Parquet général]] ernannt a war du vun [[1898]] bis [[1900]] [[Friddensriichter]] zu [[Iechternach]].<br>No senger Ernennung zum Riichter an der Stad war hie vun 1902 bis 1910 Regierungsrot. [[1910]] gouf hien Direkter vun der [[Administration des contributions directes|Steierverwaltung]] a President vun den [[Assurances sociales]]. [[1916]] gouf hie Generaldirekter (d.&nbsp;h. Minister) vun de Finanzen (bis [[1918]]). [[1917]] koum et zu enger Kris vun der [[Regierung Thorn]], ënner anerem, well d'[[Chamber]] dem Landwirtschaftsminister [[Michel Welter]] d'Vertrauen entzunn hat. Den [[19. Juni]] 1917 huet de Léon Kauffman eng [[Regierung Kauffman|Riets-Liberal Regierung]] zesummegestallt, an där hie Staatsminister, Aussen- a Finanzminister war. Ënner dëser Regierung gouf d'Ännerung vun der [[Lëtzebuerger Constitutioun]] an d'Weeër geleet, déi ënner anerem d'[[allgemengt Walrecht]] aféiere sollt. Dobäi koum et awer zu Reiwereien, well d'Regierung gezéckt huet, wéi vun der Chamber gewollt, d'Origine vun der souveräner Muecht "an der Natioun" z'etabléieren, amplaz, wéi bis dohin, "an der Persoun vum Grand-Duc". Wéi dann och nach bekannt gouf, datt de Staatsminister bei enger Privatvisitt vum däitsche Kanzler bei der Groussherzogin [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg|Marie-Adélaïde]] dobäi war, koum et zu enger Ëmbildung vun der Regierung. De Léon Kauffman ass den [[28. September]] 1918 als Chef vun der Regierung zeréckgetrueden. Hie war vun [[1915]] bis [[1945]] Member, a vun 1945 bis 1952 President vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Vun [[1923]] bis 1952 war de Léon Kauffman President vum Verwaltungsrot vun der [[Banque internationale à Luxembourg]]. Hien ass 1952 an der Stad Lëtzebuerg gestuerwen. Hien hat sech 1906 mat der Madeleine Joséphine Franck bestuet, an d'Koppel hat véier Kanner, [[Zwee|zwéi]] Jongen an zwee Meedercher. De [[Joseph Kauffman]] (1907-1988) war dat eelst Kand. == No him genannt == * Eng Strooss an der Stad Lëtzebuerg: ''rue Léon Kauffman'' (PLZ: 1853) um [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] tëscht dem ''boulevard Charles Simonis'' an der ''rue Robert Bruch''. * Eng Strooss an der Gemeng Suessem: ''rue Léon Kauffman'' (PLZ: 4405) zu [[Zolwer]]. * Eng Strooss an der Gemeng Déifferdeng: ''rue Léon Kauffman'' (PLZ: 4596) zu [[Uewerkuer]]. * Eng Cité an de Gemenge [[Gemeng Suessem|Suessem]] an [[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]: d'[[Cité Léon Kauffman]] zu Zolwer an Uewerkuer mat der Strooss ''rue Léon Kauffman''. == Gielercher == * {{OCCGC| (Promotioun 1949)<ref>{{Citation|URL=http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pp{{!}}issue:823114{{!}}article:DTL159{{!}}query:L%C3%A9on%20Kauffman|Titel=Communiqué vun der Cour grand-ducale vum 31. Oktober 1949|Gekuckt=08.01.2015 |Archiv-Datum=09.10.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pp{{!}}issue:823114{{!}}article:DTL159{{!}}query:L%C3%A9on%20Kauffman}}</ref>}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen]] * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren]] * [[Ausseministere vu Lëtzebuerg]] ==Um Spaweck== {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Premierministere vu Lëtzebuerg}} {{DEFAULTSORT:Kauffman Leon}} [[Kategorie:Premierministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ausseministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Finanzministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Gebuer 1869]] [[Kategorie:Gestuerwen 1952]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] ggjji61y2bat2s6emvmxocsc3noalcv Victor Thorn 0 9862 2682461 2634820 2026-06-22T10:36:23Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682461 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Nikloskierfecht, Victor Thorn-101.jpg|thumb|upright|De Victor Thorn ass um [[Nikloskierfecht]] begruewen.]] De '''Victor Thorn''', gebuer den [[31. Januar]] [[1844]] zu [[Esch-Uelzecht]], a gestuerwen de [[15. September]] [[1930]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]]. ==Säi Liewen== De Victor Thorn huet vun [[1863]] bis [[1866]] zu [[Gent]], [[Heidelberg]] an [[Dijon]] [[Droit]] studéiert. [[1867]] gouf hien Affekot an huet bis 1883 an der Magistratur geschafft. 1883 gouf hie Staatsprocureur. Tëscht [[1885]] an [[1888]] war e Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Vun 1888 bis 1892 war hie Generaldirekter (Minister) fir ëffentlech Bauten an der [[Regierung Eyschen]]. [[1899]] gouf de Victor Thorn [[Procureur général]]. [[1915]] war en an der [[Regierung Mongenast]] Minister fir Justiz an ëffentlech Bauten. [[1916]] huet d'[[Regierung Loutsch]], déi no där vum [[Regierung Mongenast|Mongenast]] um Rudder war, missen demissionéieren, well s'e de Vertrauensvott an der [[Chamber]] net iwwerstanen hat. E knappse Mount méi spéit konnt de Victor Thorn [[Regierung Thorn|eng nei Regierung]] presentéieren, an där déi dräi grouss Parteie vertruede waren. Et goung virun allem drëms, d'Versuergungskris am Land, déi duerch de [[Éischte Weltkrich|Krich]] ëmmer méi grouss gouf, meeschter ze ginn. D'Regierung huet d'Liewensmëttel rationéiere gelooss an Héchstpräisser festgeluecht, mä doduerch gouf just de Schwaarzmaart gestäerkt an d'Spannungen tëscht der Stad- an der Landbevëlkerung vergréissert. [[1917]] koum et am [[Minettsgéigend|Minett]] zu engem Streik, dee vun der däitscher Arméi opgeléist gouf. Schliisslech huet de Landwirtschaftsminister [[Michel Welter]] d'Vertraue vun der Chamber entzu kritt, a mat him ass déi ganz Regierung gefall. Vum [[19. Juni]] 1917 bis zu sengem Doud war de Victor Thorn President vum Staatsrot. Vun [[1921]] bis [[1927]] war hie permanente Member vun der Cour d'Arbitrage zu [[Den Haag]]. De Victor Thorn war e [[Fräimaurerei zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Fräimaurer]].<ref>{{Citation|URL=https://www.grande-loge.lu/?id=21&a=131|Titel=Quelques francs-maçons luxembourgeois célèbres {{!}} Grande Loge de Luxembourg|Gekuckt=11.04.2023|Wierk=www.grande-loge.lu}}</ref> Hien ass 1930 an der Stad gestuerwen. == No him benannt== Fir un de Victor Thorn z'erënneren huet de [[Lëtzebuerg (Stad)|Stater]] Schäfferot de [[14. Juni]] [[1962]] decidéiert eng Strooss no him ze benennen; de ''[[Boulevard Victor-Thorn|boulevard Victor Thorn]]'' verbënnt vun den [[Dräi Tierm]] aus de ''[[Boulevard Jean-Ulveling|boulevard Jean Ulveling]]'' mam [[montée de Clausen|Clausener Bierg]]. == Gielercher<ref>"[https://luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=fv&sid=luxbio&vol=17&page=105&zoom=3 Victor Thorn]". aus: 'Biographie nationale du pays de Luxembourg : Fascicule 17 - page 105 op luxemburgensia.bnl.lu</ref> == * {{OCCGC| (Promotioun 1920)<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1920/0008/a008.pdf |Titel=Odre de la Couronne de chêne Auszeechnungen 1920 Memorial A N° 8 vun 1920 |Gekuckt=06.01.2013|Archiv-Datum=03.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160303173444/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1920/0008/a008.pdf }}</ref>}} * {{OMANGC| (Promotioun 1927)}} * Grand'Croix vum [[Ordre de la Couronne|Ordre de la Couronne de Belgique]] (Promotioun 1922)<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/xqtxhw/pages/1/articles/DTL110?search=Thorn+couronne|Titel=Les Fêtes Belgo-Luxembourgeoises de Bruxelles - Remise de décorations|Gekuckt=17.04.2025|Datum=22.05.1922|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=1|Sprooch=fr}}</ref> * Grand'Croix vum Ordre de la couronne d'Italie (Promotioun 1916) * Grand'Croix vum Ordre de la couronne de Roumanie (Promotioun 1911) * Commandeur mat Plaquette vum Ordre du Lion néerlandais (Promotioun 1881) == Kuckt och == * [[Regierung Thorn]] * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen]] * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren]] * [[Ausseministere vu Lëtzebuerg]] ==Um Spaweck== {{Commonscat}} {{Navigatioun Premierministere vu Lëtzebuerg}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Thorn Victor}} [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]] [[Kategorie:Premierministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ausseministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Justizministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Magistraten]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Gebuer 1844]] [[Kategorie:Gestuerwen 1930]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Grand-Croix vum Ordre de la Couronne]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Fräimaurer]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] p8h3r0spvd5wr9tbcd25xhk9wmdlwc5 Archaeën 0 11077 2682481 2406443 2026-06-22T11:37:16Z Zinneke 34 2682481 wikitext text/x-wiki {{SkizzBio}} D''''Archaeën''' (Archaea) bilden ee vun den dräi [[Domän (Biologie)|Domäne]] vun de [[Liewewiesen]]. {| border="1" cellspacing="0" style="float:right;margin-left:0.5em" ! align="center" bgcolor="#e0d0b0" |Archaeën |- | align="center" | |- ! align="center" bgcolor="#e0d0b0" | '''{{Taxonomy}}''' |- | {| border="0" |- | ''Klassifikatioun:''|| [[Liewewiesen]] |- | ''Domän:'' || Archaeën |} |- ! align="center" bgcolor="#e0d0b0" | '''Divisiounen''' |- | * [[Euryarchaeota]] * [[Crenarchaeota]] * [[Korarchaeota]] |} [[File:Archaea.png|200px|thumb]] == Systematik == * [[Euryarchaeota]] ** Hypothermophile ** Thermoplasmatales ** Methanogene ** Extremhalophile * [[Crenarchaeota]] * [[Korarchaeota]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Archaea}} {{Navigatioun 3 Domäner}} [[Kategorie:Liewewiesen]] p70e09qq3akmmf6n91sgfwimoagtuiw Charles-Mathias Simons 0 11618 2682457 2603366 2026-06-22T10:23:48Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682457 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie |Liewenspartner = Josephine Winckell }} De '''Charles-Mathias Simons''', gebuer de [[27. Mäerz]] [[1802]] zu [[Béibreg]], a gestuerwen de [[5. Oktober]] [[1874]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], war e lëtzebuergesche [[Droit|Jurist]] a [[Politiker]]. Hie war vum [[23. September]] [[1853]] bis de [[26. September]] [[1860]] President vum Regierungsconseil (méi spéit: [[Ministère d'État|Staatsminister]]) an der [[Regierung Simons|no him genannter Regierung]]. == Berufflech a politesch Karriär == De Charles-Mathias Simons mécht [[1823]] en Doktorat am [[Droit]] op der [[Universitéit vu Léck|Universitéit zu Léck]]. D'Joer drop schreift hie sech um Barreau vum Bezierksgeriicht zu [[Dikrech]] an. [[1831]] ass hien Delegéierte beim belschen [[Congrès national (Belsch)|Nationalkongress]] zu [[Bréissel]], an hëlleft mat déi nei [[belsch Constitutioun]] auszeschaffen. [[1836]] – [[1837]] ass hie Member vum [[Provënzialrot]], a gëtt [[1841]] Member vun der ''Assemblée des États''. [[1843]] – [[1848]] ass hie Member vum [[Regierungsrot]] an [[1848]] vun der ''[[Assemblée constituante vun 1848 (Lëtzebuerg)|Assemblée constituante]]''. Vum [[1. August]] bis den [[2. Dezember]] [[1848]] ass hien ''Administrateur général'' fir Gemengenaffären an der [[Regierung de la Fontaine]]. Nodeem d'[[Regierung Willmar]] vum [[Henri vun Oranien-Nassau|Prënz Henri]], op Wonsch vum Kinnek-Groussherzog [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III.]] hin, ofgesat gi war, gouf de Charles-Mathias Simons den [[23. September]] [[1853]] zum Regierungspresident a Staatsminister ernannt. Am Simons seng Regierungszäit fält d'Revisioun vun der [[Lëtzebuerger Constitutioun]] vum Oktober [[1856]], déi de Kinnek-Groussherzog géint de Wëlle vum [[Parlament]] duerchgedréckt huet, an déi seng Pouvoire stäerkt. Dem Parlament seng Muecht gëtt doduerch zeréckgeschnidden a geschwächt; d'Parlament gëtt zu engem Ständerrot degradéiert a kritt de [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] als Kontrollorgan bäigesat. A seng Regierungszäit fält awer och d'Aweiung vun der éischter [[Eisebunn]]slinn zu Lëtzebuerg ([[4. Oktober]] [[1859]]) an d'Grënnung vun deenen éischte [[Banken]], der [[Banque internationale à Luxembourg]] an der [[Spuerkeess]]. De [[26. September]] [[1860]] trëtt de Simons zeréck, well d'Oppositioun géint seng "[[Putsch|Staatsstreech]]"-Regierung am Parlament no Neiwalen ze vill grouss ginn ass. Offiziell demissionéiert en aus gesondheetleche Grënn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1860/09/26/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 26 septembre 1860 accordant au Sieur Simons démission honorable de ses fonctions de Ministre d'État|Gekuckt=24.11.2023|Datum=26.09.1860|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Vun 1860 bis [[1874]] ass hie Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] a vum 5. Januar 1869 bis de 5. Januar 1870 säi President. Hie stierft de 5. Oktober 1874 an der Stad. == Privatliewen == De Charles-Mathias Simons huet sech den 3. Mäerz 1834 zu [[Nennig|Nenneg]] mat der Josephine Winckell (1815 – 1860) bestuet. D'Koppel krut dräi Kanner: Ernest Charles Damien (1835 – 1873), Joseph (1837 – 1911) a Carl Johann (1841 – 1912)<ref>{{Citation|URL=https://www.wikitree.com/wiki/Simons-2592|Titel=Mathias Simons (1802-1874) {{!}} WikiTree FREE Family Tree|Gekuckt=24.11.2023|Datum=27.03.1802|Wierk=www.wikitree.com|Sprooch=en}}</ref>. == Auszeechnungen<ref>[https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:3045653|article:DTL42|query:Simons Ukënnegung vum Doud vum (Charles-)Mathias Simons] an der Zeitung L'Indépendance luxembourgeoise vum 7. Oktober 1874</ref> == * {{OCCGC}} * {{OMANC}} * Commandeur vum Lion Néerlandais * {{OL1GO}} * Chevalier de deuxième Classe de l'Aigle Rouge de Prusse avec Etoile * {{LHC}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren]] * [[Regierung Simons]] ==Um Spaweck== {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Premierministere vu Lëtzebuerg}}{{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Simons Charles-Mathias}} [[Kategorie:Gebuer 1802]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]] [[Kategorie:Premierministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ausseministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Membere vum Congrès national]] [[Kategorie:Juristen]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Justizministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Commandeur de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Grand officier vum Ordre de Léopold]] [[Kategorie:Gestuerwen 1874]] [[Kategorie:Deputéiert vun der Provënz Lëtzebuerg (1815-1830)]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] n0uanqozcjr0ndcowuvkmzvrezmdm2h Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine 0 11640 2682447 2665352 2026-06-22T10:13:30Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682447 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine by Jean-Baptiste Fresez.jpg|thumb|Den Théodore de la Fontaine]]De '''Gaspard-Théodore-Ignace''' (genannt: '''Théodore''')'''<ref>Kuck z.&nbsp;B.: ''[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1842/06/08/n1/jo Arrêté royal grand-ducal, du 8 juin 1842, concernant la nomination du Gouverneur du Grand-Duché.]'' Mémorial législatif et administratif du Grand-Duché de Luxembourg 1842, N° 35, S. 393.</ref> de la Fontaine''', gebuer de [[6. Januar]] [[1787]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an do gestuerwen den [[11. Februar]] [[1871]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Droit|Jurist]] a [[Politiker]]. Vun [[1807]] bis [[1810]] huet den Théodore de la Fontaine [[Droit]] zu [[Paräis]] studéiert a gouf am selwechte Joer [[Affekot]] um Barreau an der Stad Lëtzebuerg. == Politesch Karriär == [[1816]] gouf hie Member vun den ''États provinciaux''. Wéi d'[[Geschicht vun der Belsch|Belsch Revolutioun]] ausgebrach ass, stoung hien op der Säit vum [[Wëllem I. vun Holland (1772)|Wëllem I. vun Holland]] a war an der Regierungskommissioun, déi d'Stad Lëtzebuerg kontrolléiert. Vun [[1841]]-[[1848]] war hie Gouverneur vum Grand-Duché. Den [[1. August]] 1848 gouf hien deen éischte Regierungspresident vu Lëtzebuerg, a war gläichzäiteg fir d'Aussebezéiungen, d'Justiz an de Kultus zoustänneg. Mä schonn den [[2. Dezember]] fält d'Regierung. Den de la Fontaine war vun [[1849]] bis [[1851]] am Gemengerot vun der Stad Lëtzebuerg. Den 28. November [[1857]] gouf hie President vum nei gegrënnte [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]], a blouf dat bis den 10. Abrëll 1868<ref>{{Citation|URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/composition/anciensmembres/presidentsdepuis1857/index.html |Titel=Lëscht vun de Presidente vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=21.01.2013 |Archiv-Datum=23.09.2015 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20150923210237/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/composition/anciensmembres/presidentsdepuis1857/index.html }}</ref>. 1871 ass den de la Fontaine an der Stad Lëtzebuerg a senger Wunneng um [[Knuedler]] gestuerwen. Hien ass um [[Nikloskierfecht]] um [[Lampertsbierg]] begruewen. == Soss == Hien huet sech de 25. Juni 1816 (net 1815, wéi een sou dacks liest) zu [[Déifferdang]] mat der Joséphine Francq bestuet. D'Hochzäitsmass war dee selwechten Dag an der Parkierch zu [[Uewerkuer]].<ref>A. Logelin-Simon: ''Le mariage des parents d'Edmond de la Fontaine.'' In: Galerie 27(2009), No 3, S. 427-433.</ref> Hien ass de Papp vum: * [[Prosper de la Fontaine]] (1817-1889), e Politiker; * [[Léon de la Fontaine]] (1819-1892), e Politiker a Botaniker. * [[Edmond de la Fontaine]] (1823-1891), dee sech ënner dem [[Pseudonym]] ''Dicks'' en Numm als Auteur a Komponist vun [[Operett]]e gemaach huet. * [[Alphonse de la Fontaine]] (1825-1896), deen déi éischt Fauna vun de [[Wierbeldéier]]e vu Lëtzebuerg publizéiert huet. {{Méi Info 1|De la Fontaine (Famill)}} Den Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine war e [[Fräimaurerei zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Fräimaurer]].<ref>{{Citation|URL=https://www.grande-loge.lu/?id=21&a=131|Titel=Quelques francs-maçons luxembourgeois célèbres {{!}} Grande Loge de Luxembourg|Gekuckt=11.04.2023|Wierk=www.grande-loge.lu}}</ref> == Gielercher == * Chevalier vum 'Lion néerlandais' (Promotioun 1814) * {{OCCGC| (Promotioun 1849)}} * {{OL1C| (Promotioun 1844)<ref>[http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=fv&sid=luxbio&vol=07&page=87 Dem Theodore Fontaine seng Auszeechnungen op luxemburgensia.bnl.lu]</ref>}} * {{NHGLCH}} == Éierung == Fir un den de la Fontaine z'erënneren, gouf eng Strooss um [[Lampertsbierg]] no him genannt: d'[[Rue Ignace-de-la-Fontaine|Rue Ignace de la Fontaine]]. == Literatur == * [[Jules Mersch (Publizist)|Mersch, Jules]], 1956. ''La famille de la Fontaine.'' Biographie nationale du pays de Luxembourg, fasc. 7, p.&nbsp;66-95 ([https://luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=fv&sid=luxbio&vol=07&page=66&zoom=3 Théodore de la Fontaine]). == Kuckt och == * [[Regierung de la Fontaine]] * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Chamberpresidenten}} {{Navigatioun Premierministere vu Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Fontaine Gaspard-Théodore-Ignace de la}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]] [[Kategorie:Premierministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ausseministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Justizministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Commandeur vum Ordre de Léopold]] [[Kategorie:Gebuer 1787]] [[Kategorie:Gestuerwen 1871]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ritter vum Nassaueschen Hausuerde vum Gëllene Léiw]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Chamberpresidenten]] [[Kategorie:Famill De la Fontaine]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Fräimaurer]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] tth189zbsxoz7h76og3b318ttykptdp Mathias Mongenast 0 11991 2682453 2659616 2026-06-22T10:20:33Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682453 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Mathias Mongenast''', gebuer den [[12. Juli]] [[1843]] zu [[Dikrech]], a gestuerwen den [[10. Januar]] [[1926]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] an Affekot<ref name = thewes>[[Guy Thewes|Thewes, G.]], 2008. ''Les Gouvernements du Grand-Duché de Luxembourg depuis 1848.'' Luxembourg, Service Information et Presse, S. 65</ref>. Hie war Generaldirekter vun de Finanze vum 12. Oktober 1882 bis de 6. November 1915. Tëscht dem [[12. Oktober]] an dem [[6. November]] [[1915]] war hien, nom Doud vum [[Paul Eyschen]] an ier den [[Hubert Loutsch]] d'Regierungsgeschäfter iwwerholl huet, och Staatsminister ''faisant fonction''. Duerno war hie vum [[1. Abrëll]] [[1916]] bis den [[19. Juni]] [[1917]] (soulaang wéi de [[Victor Thorn]] Premierminister war) President vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]].<ref name="thewes" /> == Gielercher == * {{OCCGC| (Promotioun 1912)<ref>[https://web.archive.org/web/20160303211458/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1912/0041/a041.pdf Publikatioun vun de Leit déi 1912 eng Auszeechnung am ''Ordre de la couronne de chêne'' kritt hunn (Memorial A N° 41 vun 1912)].</ref>}} * {{OMANGC|<ref name=":0">Doudesannonce vum Mathias Mongenast am [https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:446864|article:DTL246|query:Mongenast Escher Tageblatt vum 1. November 1926]</ref>}} * Grand-Croix vum hollänneschen [[Ordre d'Orange-Nassau]]<ref name=":0" /> * Grand-Croix vum italieeneschen Ordre des Saints Maurice et Lazare<ref name=":0" /> * Grand'Croix vum Ordre de la couronne d'Italie<ref name=":0" /> * {{OCGC|<ref name=":0" />}} * Chevalier 1. Klass vum Ordre de l'Aigle Rouge de Prusse<ref name=":0" /> * Chevalier 1. Klass vum Ordre de la Couronne de Prusse<ref name=":0" /> * {{LHC|<ref name=":0" />}} * Commandeur vum Ordre du Lion Néerlandais<ref name=":0" /> * {{OL1C|<ref name=":0" />}} * Commandeur vum portugiseschen Ordre de Notre dame de la Conception de Villa Viciosa<ref name=":0" /> * Commadeur vum portugiseschen Ordre de S. Tiago,<ref name=":0" /> * {{Officier de l'Instruction publique|<ref name=":0" />}} == Kuckt och == * [[Regierung Mongenast]] * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Premierministeren]] ==Um Spaweck== {{Commonscat}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Premierministere vu Lëtzebuerg}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Mongenast Mathias}} [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Premierministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Ausseministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Finanzministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Gebuer 1843]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Grand-Croix vum Ordre d'Orange-Nassau]] [[Kategorie:Grand-Croix vum Ordre de la Couronne]] [[Kategorie:Commandeur de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Commandeur vum Ordre de Léopold]] [[Kategorie:Officier de l'Instruction publique]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] bae78crrdj2q2lnhzwyymsglokpfz1j Louis-Charles-Auguste Fouquet de Belle-Isle 0 18543 2682410 2610060 2026-06-22T08:03:37Z Puscas 735 ..... 2682410 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Louis-Charles-Auguste Fouquet de Belle-Isle''', gebuer den [[22. September]] [[1684]] zu [[Villefranche-de-Rouergue]], a gestuerwen de [[26. Januar]] [[1761]] zu [[Versailles]], war e [[Frankräich|franséische]] Generol a [[Maréchal de France]]. De Grof a spéidere Marquis vu Belle-Isle war en Enkel vum [[Nicolas Fouquet|Intendant Fouquet]]. Hien huet fir éischt an [[Italien|Italie]] gekämpft, a krut [[1705]] en Dragonerregiment, mat deem e [[1706]] un der [[Schluecht vun Turin]] deelgeholl huet, konnt sech [[1708]] bei der Belagerung vu [[Lille]] auszeechnen, huet [[1714]] de [[Claude-Louis-Hector de Villars|Villars]] op [[Rastatt]] begleet, a krut duerno d'Gouvernement vun [[Huningue]]. Nom [[Spueneschen Ierffollegkrich]] huet den [[Philippe II. vun Orléans|Herzog vun Orléans]] hien an der [[Bastille]] aspäre gelooss, mä net fir laang, a wéi hien nees fräi koum, konnt hien d'Vertraue vum [[André-Hercule de Fleury|Fleury]] gewannen, a gouf [[1731]] [[Lieutenant-général (Frankräich)|Lieutenant-général]] a [[1733]] Gouverneur vu [[Metz]]. Am [[Polneschen Ierffollegkrich]] huet de Belle-Isle [[Tréier]] eruewert, [[Philippsbourg]] géint den [[Eugène vu Savoie-Carignan]] verdeedegt, an huet en Deel zum Fridde vu [[1735]] bäigedroen. Nodeem hie Maréchal de France gi war, war hien ee vun den Haaptgéigner vun der [[Pragmatesch Sanktioun (1713)|Pragmatescher Sanktioun (1713)]] an en huet sech däitlech fir e Krich géint [[Éisträich]] ausgeschwaat. Sou huet hien dann och d'Allianze mat [[Spuenien]], [[Bayern]], [[Preisen]], [[Kurpfalz]] a [[Köln]] erméiglecht, an huet Stëmme gesammelt vun de [[Kurfürst]]e vu Preisen a vu [[Kurfürstentum Sachsen|Sachsen]] ([[1741]]) fir de Kurfürst vu Bayern bei senger Wal zum däitsche Keeser z'ënnerstëtzen. Am [[Éisträicheschen Ierffollegkrich]] war hien un der Spëtzt vun enger franséischer Arméi duerch [[Däitschland]] ënnerwee, an huet de [[26. November]] [[1741]] [[Prag]] gestiermt. Am [[Januar]] [[1742]] war hien als Plenipotentiaire vu Frankräich zu [[Frankfurt am Main|Frankfurt]] dobäi, wéi de [[Karl VII. (HRR)|Karl Albrecht vu Bayern]] zum Keeser gekréint gouf. Problemer hunn hien a [[Béimen]] zeréckgeruff. Nodeem d'Sachsen an d'Preisen nees heemgaange waren, goufen de Belle-Isle an den [[François-Marie de Broglie|de Broglie]] vun Éisträich ugegraff, an hu schlussendlech Prag nees misse verloossen. Fir Preisen an d'Allianz géint Éisträich ze kréien, ass hien op [[Berlin]] gereest, gouf awer [[1744]] zu [[Elbingerode]] mat sengem Brudder vun engem Beamte vun Hannover verhaft, an an [[England]] transportéiert. [[1746]] gouf hien zum Uewerbefehlshaber an der [[Provence]] ernannt, an huet den éisträichesche [[Maximilian Ulysses Browne|General Browne]] gezwongen, d'Belagerung vun [[Antibes]] opzehiewen. Nom [[Traité vun Oochen (1748)|Traité vun Oochen]] gouf de Belle-Isle [[Pair vu Frankräich]], a krut eng Plaz an der [[Académie française]]. Als Feind vum éisträicheschen Haus huet hie [[1756]] probéiert d'Allianz tëscht Éisträich a Preisen ze verhënneren, wat him awer net geloung. Zanter [[1757]] Krichsminister, huet hie vill Zäit investéiert fir d'Militärschoulen z'erweideren an e gerecht Befërderungssystem anzeféieren. Kuerz viru sengem Doud huet hien d'Akademie vun de Wëssenschaften zu [[Metz]] gegrënnt. De Belle-Isle ass de [[26. Januar]] [[1761]] gestuerwen. Säi Brudder, de [[Louis-Charles-Armand Fouquet de Belle-Isle]], bekannt als ''Chevalier de Belle-Isle'', huet och eng militäresch an diplomatesch Karriär ageschloen. Hie ass den [[19. Juli]] [[1746]] bei der [[Schluecht vun Assietta]] gestuerwen. {{Navigatioun Successioun Académie française |virdrun = [[Jean-Jacques Amelot de Chaillou]] |Nummer =10 |Period =1749-1761 |duerno = [[Nicolas-Charles-Joseph Trublet]] }} == Um Spaweck == {{Commonscat|Charles Louis Auguste Fouquet, duc de Belle-Isle|{{PAGENAME}}}} {{DEFAULTSORT:Fouquet de Belle-Isle}} [[Kategorie:Maréchaux de France]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Membere vun der Académie française]] [[Kategorie:Gebuer 1684]] [[Kategorie:Gestuerwen 1761]] gtoh2c2gq05hf8osmicvhtarlrdtxi7 Sécherheetsrot vun de Vereenten Natiounen 0 21293 2682391 2601383 2026-06-22T04:03:49Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682391 wikitext text/x-wiki {{Infobox Verwaltung}} De '''(Welt-)Sécherheetsrot''' ([[Englesch Sprooch|Englesch]]: United Nations Security Council ; [[Arabesch Sprooch|Arabesch]]:مجلس الأمن الأمم المتحدة; [[Chineesesch Sprooch|Chineesesch]]: 联合国安全理事会; [[Franséisch Sprooch|Franséisch]]: Conseil de sécurité des Nations unies; [[Russesch Sprooch|Russesch]]: Совет Безопасности Организации Объединённых Наций; [[Spuenesch Sprache|Spuenesch]]: Consejo de Seguridad de Naciones Unidas) ass dat mächtegst Organ vun de [[Vereent Natiounen|Vereente Natiounen]]. == Geschicht == D'Sëtzung fir d'[[Konstitutioun]] vum Sécherheetsrot war de [[17. Januar]] [[1946]]. Déi an déi follgend Sëtzunge goufen am Londoner [[Church House]] ofgehalen. == Membere vum Sécherheetsrot == De Rot besteet aus fënnef permanenten an zéng net-permanente Membere vun de [[Vereent Natiounen|Vereente Natiounen]]. All Joer gëtt d'Hallschent vun den zéng Länner, déi wiesselen, duerch d'[[Generalversammlung Vereent Natiounen|UN-Generalversammlung]] op zwee Joer nei gewielt. Si gi vun der Generalversammlung confirméiert an no regionale Gruppen ausgesicht. Sou gëtt dorop geuecht, datt vun den zéng net-permanente Memberen der dräi aus [[Afrika]], zwéin aus [[Asien]], zwéin aus [[Latäinamerika]], een aus Osteuropa an zwéin aus Westeuropa oder der iwwereger [[Westlech Welt|westlecher Welt]] (wéi: [[Kanada]], [[Australien]] oder [[Neiséiland]]) kommen. Tëscht dem Ausscheeden an dem Erëmwiele vun engem Staat aus dem Sécherheetsrot muss op d'mannst ee Joer leien – datt e Land direkt erëmgewielt gëtt, ass also ausgeschloss. En net festgeschriwwent, awer praktizéiert Gesetz ass, datt bannent den uewe genannte Weltregiounen e rotéirende System herrscht, dat alle Länner erméiglecht, an engem festen Turnus e Sëtz am Sécherheetsrot ze hunn. De Representant vun engem Sécherheetsrot-Member muss zu all Zäit am UNO-Haaptquartéier erreechbar sinn, soudatt de Rot jiddwerzäit zesummentriede kann. === Permanent Memberen === * bis 1971 [[Taiwan|Republik China]] (och [[Taiwan]]), duerno [[China|Volleksrepublik China]] * [[Frankräich]] * [[Vereenegt Kinnekräich|Vereenegt Kinnekräich vu Groussbritannien an Nordirland]] * bis 1991 d'[[Sowjetunioun]], duerno [[Russland]] * [[Vereenegt Staate vun Amerika]] === Net-Permanent Memberen === '''Vun 1946 bis 1965 gouf et nëmme 6 net-permanent Memberen am Sécherheetsrot''' * ''nëmme fir 1946: [[Holland]], [[Mexiko]], [[Egypten]]'' * 1946 / 1947: [[Polen]], [[Brasilien]], [[Australien]] * 1947 / 1948: [[Belsch]], [[Kolumbien]], [[Syrien]] * 1948 / 1949: [[Ukrain]], [[Argentinien]], [[Kanada]] * 1949 / 1950: [[Norwegen]], [[Kuba]], [[Egypten]] * 1950 / 1951: [[Jugoslawien]], [[Ecuador]], [[Indien]] * 1951 / 1952: [[Holland]], [[Brasilien]], [[Tierkei]] * 1952 / 1953: [[Griicheland]], [[Chile]], [[Pakistan]] * 1953 / 1954: [[Dänemark]], [[Kolumbien]], [[Libanon]] * 1954 / 1955: [[Tierkei]], [[Brasilien]], [[Neiséiland]] * 1955 / 1956: [[Belsch]], [[Peru]], [[Iran]] * 1956 / 1957: [[Australien]], [[Kuba]], ''(1956 [[Jugoslawien]]) (1957 [[Philippinnen]])'' * 1957 / 1958: [[Schweden]], [[Kolumbien]], [[Irak]] * 1958 / 1959: [[Japan]], [[Panama]], [[Kanada]] * 1959 / 1960: [[Italien]], [[Argentinien]], [[Tunesien]] * 1960 / 1961: [[Ecuador]], [[Sri Lanka]], ''(1960 [[Polen]]) (1961 [[Tierkei]])'' * 1961 / 1962: [[Egypten]], [[Chile]], ''(1961 [[Liberia]]) (1962 [[Irland]])'' * 1962 / 1963: [[Venezuela]], [[Ghana]], ''(1962 [[Rumänien]]) (1963 [[Philippinnen]])'' * 1963 / 1964: [[Norwegen]], [[Brasilien]], [[Marokko]] * 1964 / 1965: [[Bolivien]], [[Côte d'Ivoire]], ''(1964 [[Tschechoslowakei]]) (1965 [[Malaysia]])'' * 1965 / 1966: [[Holland]], [[Uruguay]], [[Jordanien]] '''Zanter 1966 sinn 10 net-permanent Memberen am Sécherheetsrot''' * ''nëmme fir 1966: [[Neiséiland]], [[Uganda]]'' * 1966 / 1967: [[Bulgarien]], [[Argentinien]], [[Mali]], [[Nigeria]], [[Japan]] * 1967 / 1968: [[Dänemark]], [[Kanada]], [[Brasilien]], [[Ethiopien]], [[Indien]] * 1968 / 1969: [[Ungarn]], [[Paraguay]], [[Algerien]], [[Senegal]], [[Pakistan]] * 1969 / 1970: [[Finnland]], [[Spuenien]], [[Kolumbien]], [[Nepal]], [[Sambia]] * 1970 / 1971: [[Polen]], [[Nicaragua]], [[Burundi]], [[Sierra Leone]], [[Syrien]] * 1971 / 1972: [[Belsch]], [[Italien]], [[Argentinien]], [[Somalia]], [[Japan]] * 1972 / 1973: [[Jugoslawien]], [[Panama]], [[Sudan]], [[Guinea]], [[Indien]] * 1973 / 1974: [[Éisträich]], [[Australien]], [[Peru]], [[Kenia]], [[Indonesien]] * 1974 / 1975: [[Wäissrussland]], [[Costa Rica]], [[Mauretanien]], [[Kamerun]], [[Irak]] * 1975 / 1976: [[Italien]], [[Schweden]], [[Guyana]], [[Tansania]], [[Japan]] * 1976 / 1977: [[Rumänien]], [[Panama]], [[Libyen]], [[Benin]], [[Pakistan]] * 1977 / 1978: [[Däitschland|Bundesrepublik Däitschland]], [[Kanada]], [[Venezuela]], [[Mauritius]], [[Kamerun]] * 1978 / 1979: [[Tschechoslowakei]], [[Bolivien]], [[Gabun]], [[Nigeria]], [[Kuwait]] * 1979 / 1980: [[Norwegen]], [[Portugal]], [[Jamaika]], [[Sambia]], [[Bangla Desh]] * 1980 / 1981: [[Däitsch Demokratesch Republik|DDR]], [[Mexiko]], [[Tunesien]], [[Niger]], [[Philippinnen]] * 1981 / 1982: [[Irland]], [[Spuenien]], [[Panama]], [[Uganda]], [[Japan]] * 1982 / 1983: [[Polen]], [[Guyana]], [[Togo]], [[Zaire]], [[Jordanien]] * 1983 / 1984: [[Holland]], [[Malta]], [[Nicaragua]], [[Simbabwe]], [[Pakistan]] * 1984 / 1985: [[Ukrain]], [[Peru]], [[Egypten]], [[Burkina Faso]], [[Indien]] * 1985 / 1986: [[Dänemark]], [[Australien]], [[Trinidad & Tobago]], [[Madagaskar]], [[Thailand]] * 1986 / 1987: [[Bulgarien]], [[Venezuela]], [[Ghana]], [[Republik Kongo|Kongo]], [[Vereenegt Arabesch Emirater|VA Emirater]] * 1987 / 1988: [[Däitschland|Bundesrepublik Däitschland]], [[Italien]], [[Argentinien]], [[Sambia]], [[Japan]] * 1988 / 1989: [[Jugoslawien]], [[Brasilien]], [[Algerien]], [[Senegal]], [[Nepal]] * 1989 / 1990: [[Finnland]], [[Kanada]], [[Kolumbien]], [[Ethiopien]], [[Malaysia]] * 1990 / 1991: [[Rumänien]], [[Kuba]], [[Côte d'Ivoire]], [[Zaire]], [[Jemen]] * 1991 / 1992: [[Belsch]], [[Éisträich]], [[Ecuador]], [[Simbabwe]], [[Indien]] * 1992 / 1993: [[Ungarn]], [[Venezuela]], [[Marokko]], [[Kap Verde]], [[Japan]] * 1993 / 1994: [[Spuenien]], [[Neiséiland]], [[Brasilien]], [[Dschibuti]], [[Pakistan]] * 1994 / 1995: [[Tschechesch Republik]], [[Argentinien]], [[Rwanda]], [[Nigeria]], [[Oman]] * 1995 / 1996: [[Däitschland]], [[Italien]], [[Honduras]], [[Botswana]], [[Indonesien]] * 1996 / 1997: [[Polen]], [[Chile]], [[Egypten]], [[Guinea-Bissau]], [[Südkorea]] * 1997 / 1998: [[Schweden]], [[Portugal]], [[Costa Rica]], [[Kenia]], [[Japan]] * 1998 / 1999: [[Slowenien]], [[Brasilien]], [[Gambia]], [[Gabun]], [[Bahrain]] * 1999 / 2000: [[Holland]], [[Kanada]], [[Argentinien]], [[Namibia]], [[Malaysia]] * 2000 / 2001: [[Ukrain]], [[Jamaika]], [[Tunesien]], [[Mali]], [[Bangla Desh]] * 2001 / 2002: [[Kolumbien]], [[Irland]], [[Mauritius]], [[Norwegen]], [[Singapur]] * 2002 / 2003: [[Bulgarien]], [[Kamerun]], [[Guinea]], [[Mexiko]], [[Syrien]] * 2003 / 2004: [[Angola]], [[Chile]], [[Däitschland]], [[Pakistan]], [[Spuenien]] * 2004 / 2005: [[Algerien]], [[Benin]], [[Brasilien]], [[Philippinnen]], [[Rumänien]] * 2005 / 2006: [[Argentinien]], [[Dänemark]], [[Griicheland]], [[Japan]], [[Tansania]] * 2006 / 2007: [[Ghana]], [[Katar]], [[Republik Kongo]], [[Peru]], [[Slowakei]] * 2007 / 2008: [[Italien]], [[Belsch]], [[Südafrika]], [[Indonesien]], [[Panama]] * 2008 / 2009: [[Burkina Faso]], [[Costa Rica]], [[Kroatien]], [[Libyen]], [[Vietnam]] * 2009 / 2010: [[Uganda]], [[Japan]], [[Mexiko]], [[Tierkei]], [[Éisträich]] * 2010 / 2011: [[Gabun]], [[Brasilien]], [[Bosnien an Herzegowina]], [[Nigeria]], [[Libanon]] * 2011 / 2012: [[Däitschland]], [[Portugal]], [[Indien]], [[Kolumbien]], [[Südafrika]] * 2012 / 2013: [[Aserbaidjan]], [[Guatemala]], [[Marokko]], [[Pakistan]], [[Togo]] * 2013 / 2014: [[Argentinien]], [[Australien]], [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], [[Ruanda]], [[Südkorea]] ''eejäreg Amtszäite sinn a Kursivschrëft'' == Um Spaweck == * [http://www.un.org/Docs/sc/ United Nations Security Council] (englesch) * [http://www.un.org/Depts/german/sr/fs_sr_res.html Resolutioune vum Sécherheetsrot] (däitsch) * [https://web.archive.org/web/20120905005042/http://www.un.org/documents/scres.htm Resolutioune vum Sécherheetsrot] (englesch) {{Commonscat|United Nations Security Council}} [[Kategorie:Vereent Natiounen]] 4gjaok9j1v9np9d23kwsrobsk3n4e4n Centre pénitentiaire de Givenich 0 27372 2682346 2364024 2026-06-21T17:09:01Z Robby 393 + wéi den Terrain un de lëtzebuerger Staat koum 2682346 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} [[Fichier:Vue Prisong Giwenech-001.jpg|thumb|300px|De Prisong vu Giwenech.]] De '''Centre pénitentiaire de Givenich''' ass en hallef-oppene Prisong. E läit zu [[Giwenech]] an der [[Gemeng Rouspert-Mompech]].2 D'Kapazitéit läit bei 99 Eenzelzëmmeren. 1893 huet de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Staat 140 Hektar Terrainen zu Giwenech geschenkt mat der folgender Intentioun:<blockquote>"D’après les intentions du généreux donateur, le domaine doit ê're destiné à une fondation d’utilité publique et d’intérêt général, telle que création d’une colonie agricole, dans laquelle seraient admis les jeunes délinquants, des orphelins, des vieillards, ou à tout établissement similaire à créer dans un but d’humanité et de philantropie."<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/k65qcq/pages/2/articles/DTL65|Titel=Zeitungsartikel ouni Iwwerschrëft|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1893-05-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref></blockquote> == Kuckt och == * [[Prisong vu Schraasseg]] * [[Prisong vu Suessem]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.spse.etat.lu/givenich.htm Websäit vum "Centre Pénitentiaire de Givenich"], am Mäerz 2014 "Site sous construction", dofir dës [http://web.archive.org/web/20120424025317/http://www.spse.etat.lu/givenich.htm archivéiert Versioun] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Prisongen zu Lëtzebuerg|Givenich]] [[Kategorie:Gebaier an der Gemeng Rouspert-Mompech]] thopmnnqyip4xt8my9mhsbl946c1vgv 2682347 2682346 2026-06-21T17:11:22Z Robby 393 typo an der Citatioun 2682347 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} [[Fichier:Vue Prisong Giwenech-001.jpg|thumb|300px|De Prisong vu Giwenech.]] De '''Centre pénitentiaire de Givenich''' ass en hallef-oppene Prisong. E läit zu [[Giwenech]] an der [[Gemeng Rouspert-Mompech]].2 D'Kapazitéit läit bei 99 Eenzelzëmmeren. 1893 huet de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Staat 140 Hektar Terrainen zu Giwenech geschenkt mat der folgender Intentioun:<blockquote>"D'après les intentions du généreux donateur, le domaine doit être destiné à une fondation d'utilité publique et d'intérêt général, telle que création d'une colonie agricole, dans laquelle seraient admis les jeunes délinquants, des orphelins, des vieillards, ou à tout établissement similaire à créer dans un but d’humanité et de philantropie."<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/k65qcq/pages/2/articles/DTL65|Titel=Zeitungsartikel ouni Iwwerschrëft|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1893-05-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref></blockquote> == Kuckt och == * [[Prisong vu Schraasseg]] * [[Prisong vu Suessem]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.spse.etat.lu/givenich.htm Websäit vum "Centre Pénitentiaire de Givenich"], am Mäerz 2014 "Site sous construction", dofir dës [http://web.archive.org/web/20120424025317/http://www.spse.etat.lu/givenich.htm archivéiert Versioun] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Prisongen zu Lëtzebuerg|Givenich]] [[Kategorie:Gebaier an der Gemeng Rouspert-Mompech]] 4xi3j78r1t48lrxphm2prwdouku287i 2682357 2682347 2026-06-21T20:06:52Z GilPe 14980 Link aktualiséiert 2682357 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} [[Fichier:Vue Prisong Giwenech-001.jpg|thumb|300px|De Prisong vu Giwenech.]] De '''Centre pénitentiaire de Givenich''' ass en hallef-oppene Prisong. E läit zu [[Giwenech]] an der [[Gemeng Rouspert-Mompech]]. D'Kapazitéit läit bei 99 Eenzelzëmmeren. 1893 huet de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Staat 140 Hektar Terrainen zu Giwenech geschenkt mat der folgender Intentioun:<blockquote>"D'après les intentions du généreux donateur, le domaine doit être destiné à une fondation d'utilité publique et d'intérêt général, telle que création d'une colonie agricole, dans laquelle seraient admis les jeunes délinquants, des orphelins, des vieillards, ou à tout établissement similaire à créer dans un but d’humanité et de philantropie."<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/k65qcq/pages/2/articles/DTL65|Titel=Zeitungsartikel ouni Iwwerschrëft|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1893-05-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref></blockquote> == Kuckt och == * [[Prisong vu Schraasseg]] * [[Prisong vu Suessem]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://ap.public.lu/centre/givenich/ Websäit vum "Centre Pénitentiaire de Givenich"] ([http://web.archive.org/web/20120424025317/http://www.spse.etat.lu/givenich.htm archivéiert Versioun] vum 24. Mee 2013) {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Prisongen zu Lëtzebuerg|Givenich]] [[Kategorie:Gebaier an der Gemeng Rouspert-Mompech]] oaym5de5bw2tuoxhgfyhzdpr01oksig Jean Dupong 0 29452 2682452 2597867 2026-06-22T10:18:45Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682452 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Graf Jean Dupong, Märeler Kierfecht.jpg|thumb|upright|Säi Graf um Märeler Kierfecht.]] De '''Jean Dupong''', gebuer den [[18. Mee]] [[1922]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen de [[6. Dezember]] [[2007]], war e [[lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]] an Affekot. Als Member vun der [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] war hie vun [[1954]] bis [[1958]], [[1959]] bis [[1967]] an [[1974]] bis [[1979]] Deputéierten an der [[Chamber]]. Hie war President vun der CSV tëscht [[1965]] an [[1972]]. 1967-[[1969]] war hie Minister fir Justiz, Bildung, Famill, Jugend, Bevëlkerung a Sozial Solidaritéit an der [[Regierung Werner-Cravatte]] a vun 1969 bis [[1974]] Minister fir Bildung, Aarbecht a Sozial Sécherheet (tëscht 1972 an 1974 zousätzlech och nach fir Wäibau) an der [[Regierung Werner-Schaus II]]. Vun 1979 bis [[1994]] war hie Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]], wou hie vun 1988 bis 1991 Vizepresident a vun 1991 bis 1994 President war. De Jean Dupong war weiderhin ë.&nbsp;a. President vum Conseil d'administration vun der [[SES (Entreprise)|SES]], vun der [[Société de banque suisse]] a vu [[Shell]], Matgrënner vun der [[Lasel]] an 11 Joer laang President vun der [[Fédération luxembourgeoise d'escrime]]. An der Nuecht vum 5. op de 6. Dezember 2007, ass hien am Alter vu 85 Joer gestuerwen. De Jean Dupong war de Fils vum [[Pierre Dupong]] a Papp vu véier Kanner. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Dupong Jean}} [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ministeren]] [[Kategorie:Aarbechtsministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Educatiounsministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1922]] [[Kategorie:Gestuerwen 2007]] [[Kategorie:Justizministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] 0j6qigtvu6dohv70xq48yp9oqv0ag3j Venus (Planéit) 0 30394 2682441 2643376 2026-06-22T09:39:33Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682441 wikitext text/x-wiki {| class="toccolours" style="margin-left: 1em; float:right; width: 25em;" |+ style="font-size:larger;" | '''Venus''' |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #000000;"| [[Fichier:PIA23791-Venus-RealAndEnhancedContrastViews-20200608 (cropped).jpg|250px|center|D'Venus an den natierleche Faarwen, Foto opgeholl vum Mariner 10]] |- ! colspan="2" style="background: #ffc0c0; text-align:center;" | Eegenschafte vum [[Orbit]] ([[Epoch (Astronomie)|Epoch]] [[J2000.0]]) |- | Grouss Hallefachs | 0.723 |- |'''[[Exzentrizitéit (Astronomie)|Exzentrizitéit]]''' | 0,0068 |- |'''[[Perihel]]''' | 0,718 |- |'''[[Aphel]]''' | 0,728 |- |'''[[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]]''' | 3,395 Grad |- |'''Ëmlafdauer''' | 224,701 [[Dag|d]] |- |'''Oppositiounsintervall''' | 583,92 d |- |'''Ëmlafvitess''' | 35,02&nbsp;km/s |- |'''Klengsten Ofstand zur Äerd''' | 0,256 AE |- |'''Gréissten Ofstand zur Äerd''' | 1,744 AE |- ! colspan="2" style="background: #ffc0c0; text-align:center;" | Physikalesch Eegenschaften |- |'''Equatorduerchmiesser''' | 12.103,6 |- |&nbsp; |- |'''Polduerchmiesser''' | 12.103,6 |- |'''Mass''' | 4,869&nbsp;•&nbsp;10<sup>24</sup> |- |'''Dicht''' | 5,243 |- |'''Fluchtvitesse''' | 10,36 |- |'''Rotatiounsperiod''' | 243&nbsp;[[Dag|d]] 27 [[Minutt|min]] |- |'''Achseschréi''' | 177,36 |- |'''[[Albedo]]''' | 0,65 |- |'''Maximal Visuell Hellegkeet''' | −4,6&nbsp;mag |- |'''Drock''' | 92 |- |'''Temperatur''' | 710 [[Kelvin|K]]&nbsp;(+437 [[Grad Celsius|°C]])<br>737 K&nbsp;(+464&nbsp;°C)<br>770 K&nbsp;(+497&nbsp;°C) |- | [[Kuelendioxid]] || 96,5 % |- | [[Stéckstoff]] || 3,5 % |- |[[Schwieweldioxid]] || 0,015 % |- |[[Fichier:Venus Earth Comparison.png|thumb|300px|center|Verglach tëscht ''Venus'' an d'''Äerd'']] |} D''''Venus''' ([[Astronomesch Symboler|planetaresch Symbol]]: [[Fichier:Venus symbol (fixed width).svg|16px|♀]]) ass den Nopeschplanéit vun eiser [[Äerd]] a vun der Sonn aus gesinn, nom [[Merkur (Planéit)|Merkur]] den zweete Planéit an eisem [[Sonnesystem]]. D'Venus huet, genee wéi de Merkur, kee Mound. Si ëmkreest d'Sonn op enger Distanz vun 0,7 Astronomeschen Eenheeten an ass nëmmen e bëssche méi kleng wéi eis Äerd. Geneesou sinn d'Mëtteldicht an d'[[Gravitatioun]] op der Venus bal d'selwecht wéi dé vun der Äerd. Dofir gëtt d'Venus gär als Schwësterplanéit vun der Äerd bezeechent. D'Venus huet eng duerchschnëttlech Distanz vun 108 Millioune Kilometer zu eiser [[Sonn]] an ass mat engem Duerchmiesser vun zirka 12.100 Kilometer den drëttklengste [[Planéit]] am [[Sonnesystem]]. Si zielt zu de véier ''[[Äerdänleche Planéit]]en'', déi och ''terrestresch'' oder ''Gestengsplanéite'' genannt ginn. D'Venus ass dee Planéit, deen op senger [[Ëmlafbunn]] der [[Äerdbunn]] mat engem minimalen Ofstand vun 38 Millioune Kilometer am nooste kënnt. D'Venus brauch knapps 225 [[Sidereschen Dag|Äerd-Deeg]] fir en Ëmlaf ëm d'Sonn a rotéiert an 243 Deeg retrograd ëm hir eegen Achs. Se huet genee wéi d'Äerd eng [[Atmosphär]]. Allerdéngs sinn déi physikalesch a cheemesch Eckdate vun der Venusatmosphär ganz verschidde vun deene vun der Äerd. Zum Beispiel ass d'Venusatmosphär sou dicht, datt kee siichtbaart Liicht derduerch geet an et dofir onméiglech ass, e Bléck op d'Uewerfläch ze werfen. D'russesch Venera-Sond ass op der Venus gelant, an huet do e puer Biller vun enger dréchener, stengeger a rouder Uewerfläch gemaach. D'Magellan-Sond huet d'Uewerfläch mat Radarstralen ofgetaascht an och kartéiert. Radarstralen kënnen duerch d'Atmosphär dréngen. D'Venusuewerfläch ass zimmlech liewensfeindlech. Den héijen Atmosphärendrock erreecht 90 [[Bar (Eenheet)|Bar]]. D'Temperature leien, änlech wéi beim Merkur, bei 470&nbsp;°C. De ville Kuelendioxid an der Atmosphär suergt fir e kräftegen [[Zäreneffekt]], deen d'Temperaturen esouwäit erop dreift. Iwwer d'"Geologie" vun der Venus gëtt nach hefteg gestridden. Verschidden [[Astronom]]e mengen Unzeeche fir aktive Vulkanismus fonnt ze hunn. Op de [[Kartéierung]]e fënnt ee grouss Basengen, déi eisen Ozeane gläichen, awer ouni Waasser. Weider fënnt ee grouss verspreet Bierger a Verwerfungen, wéi se typesch fir ierdesch [[Plackentektonik]] sinn. Et ass ee sech allerdéngs eens, datt déi plackentektonesch Aktivitéiten op der Venus scho virun 500-1000 Millioune Joer waren. Nom [[Äerdmound]] ass si den hellsten natierlechen Objet an der Schummerecht an um Nuets[[stärenhimmel]]. Well d'Venus als ee vun den [[Ënneschten an ieweschte Planéit|ënneschte Planéite]] mueres oder owes am beschten ze gesinn ass an ni géint [[Hallefnuecht]], gëtt si och '''Mueresstär''' an '''Owesstär''' genannt. Si ass och um [[Daghimmel]] ze gesinn, deels mat klengen [[Teleskop]]en, deels och [[mat bloussem A]]. D'[[Astronomesch Symboler|astronomescht Symbol]] vum Planéit Venus ass eng stiliséiert Representatioun vum Handspigel vun der réimescher Gëttin vun der Léift [[Venus (Mythologie)|Venus]]: [[♀]]. == Himmelsmechanik == === Ëmlafbunn === Déi [[Hallefachs vun der Ellips|grouss Bunnhallefachs]] vun der Venus huet 108.208.930&nbsp;km; dat ass den Ofstand tëscht hirem [[Massemëttelpunkt|Schwéierpunkt]] an dem [[Baryzentrum|kollektive Schwéierpunkt]] mat der Sonn, dee wéinst der an dësem Verhältnes klenger Venusmass bal mat dem Sonnenzentrum zesummefält. Déi Distanz entsprécht ongeféier 72,3 % vum mëttleren Äerdbunnradius, also 0,723&nbsp;[[Astronomesch Eenheet|Astronomeschen Eenheeten]] (AE). De sonnenooste Punkt vun der Ëmlafbunn, dem [[Perihel]], läit bei 0,718&nbsp;AE an hire sonnewäiteste Punkt, dem [[Aphel]], bei 0,728&nbsp;AE. Doraus resultéiert eng mëttel Bunndistanz vu ronn 41&nbsp;Mio. Kilometer (Minimum 38,3&nbsp;Mio. km), soudatt d'Venus an d'Äerd déi zoueneen nächst Nopeschplanéiten am Sonnesystem sinn. D'Venus läit liicht baussenzeg vun der [[Habitabel Zon|habitabler Zon]], an ass fir d'Existenz vu flëssegem Waasser ze vill no bei der Sonn. De [[Orbitalplang|Bunnplang]] vun der Venus ass 3,39471° géint d'[[Ekliptik]] vun der Äerd gebéit. D'sideresch Ëmlafperiod&nbsp;– d'Dauer vun engem Venusjoer&nbsp;– mécht 224,701&nbsp;Deeg aus. D'Ëmlafbunn vun der Venus huet ënner alle Planéitebunnen déi mannst Exzentrizitéit. D'[[Exzentrizitéit (Astronomie)|Exzentrizitéit]] ass nëmmen 0,0068; dat heescht, datt d'Ofwäichung vun der Planéitebunn no bei enger idealer Kreesbunn ass. D'Venus huet also déi kreesfërmegst Bunn un alle Planéiten. Nach manner Ofwäichunge vun enger Kreesform hunn am Sonnesystem nëmmen d'Ëmlafbunne vu munneche Mounden. Dofir ass d'Schréi vun der Venusbunn géint de Bunneplang vun der Äerd mat ongeféier 3,4° no der [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]] vum [[Merkur (Planéit)|Merkur]] (7,0°) mat am gréissten. === Rotatioun === [[Fichier:NASA SP-3029 Figure 13-1.tiff|thumb|D'Dréirichtunge vun der Rotatioun an dem Venus-Ëmlaf am Zéng-Äerddag-Intervall, vun hirem Nordpol aus gesinn]] D'[[Rotatioun (Physik)|Rotatioun]] vun der Venus ass am Géigesaz zu der Ëmlafbeweegung vun de Planéiten an de meeschte Mounden an eisem Sonnesystem [[réckleefeg]]. Dat heescht, datt d'Venus vun hirem Nordpol aus gesinn am [[Auerzäresënn]] rotéiert. Der Definitioun vun der [[International Astronomesch Unioun|IAU]] no ass den [[Pol (Geographie)|Nordpol vun engem Planéit]] dee Pol, deen op der selwechter Säit vun der Ekliptik läit wéi den Nordpol vun der Äerd. Sou geet op der Venus d'Sonn am Westen op an am Osten ënner. D'Schréi vun der [[Rotatiounsachs]] gëtt dofir meeschtens net mat 2,64° mä mat 177,36° uginn, sou, wéi wann d'Achs bei ufanks progradem Dréisënn op d'Kopp gekippt gi wier. Ënner de Planéiten am Sonnesystem huet ausser der Venus nëmmen nach den [[Uranus (Planéit)|Uranus]] e retrograde Rotatiounssënn; ënner de bekannten [[Zwergplanéit]]en ass dat nëmme beim [[(134340) Pluto|Pluto]] de Fall. Duerch déi kleng Schréi vum Venus[[equator]] géint de Bunneplang gëtt et um Planéit keng [[Joreszäiten]]. Déi réckleefeg Eegendréiung vun der Venus ass och aussergewéinlech lues: Eng [[Sideresch Period|sideresch Rotatiounsperiod]] (dat heescht, relativ zu de [[Stär|Fixstär]]en) dauert 243,019&nbsp;Deeg, an domat souguer 8 % méi laang wéi d'Ëmlafperiod. Duerch de réckleefegen Dréisënn dauert déi op d'Sonn bezunne Rotatiounsperiod –&nbsp;also e Venusdag&nbsp;– awer "nëmmen" 116,751&nbsp;Äerddeeg; am rechtleefege Fall géif d'Verhältnes tëscht der Rotatiouns- an der Ëmlafvitess bal eng [[gebonne Rotatioun]] bedeiten, wéi am fäerdege Beispill vun eisem Äerdmound, deen doduerch der Äerd ëmmer déi selwecht Säit zoudréit. D'Ursaach vum retrograden Dréisënn an der besonnesch niddreger Vitess vun der Venusrotatioun ass net bekannt. No enger Hypothees kéint et d'Resultat vun enger Kollisioun mat engem groussen [[Asteroid]] sinn. Déi sideresch Rotatiounsperiod schéngt allerdéngs net ganz willkürlech, well si steet eegenaartegerweis an engem bal exakten 2:3-Verhältnes zu der Bunnperiod vun der Äerd (243,019:365,256 = 2:3,006). Déi [[Synodesch Period|synodesch]] Rotatiounsperiod vun der Venus (dat heescht relativ zu der Äerd) huet an der Moyenne 145,928&nbsp;Deeg. Méi genee gesot, ass dat déi Period, mat där e Venusmeridian parallel zu der [[heliozentresch]]er Längt vun der Äerd läit. Eng direkt Ausriichtung zu der Äerd ass nëmmen zu der ieweschter respektiv ënneschter Konjunktioun ginn, wa sech d'Venus vun der Äerd aus gesinn an enger Linn hanner respektiv virun der Sonn ophält. Well et sech am 2:3-Verhältnes ëm zwéin zueneen entgéintgesaten Dréisënner handelt, gëllt fir déi raimlech Verdeelung vun dëser Periodizitéit net d'Differenz, mä den Total vun de Verhältneszuelen. Dat entsprécht wärend bal genee zwéi Joer nees enger pentagrammaarteger Verdeelung op fënnef gläichméisseg verdeelte Bunnpositioune vun der Äerd (5:1,998). No neieste Miessunge vun der Raumsond [[Venus Express]] ass d'Rotatiounsdauer vun der Venus ongeféier 6,5&nbsp;Minutte méi laang wéi déi gemoosse Wäerter vun der Raumsond [[Magellan (Sond)|Magellan]].<ref>[http://www.astronews.com/news/artikel/2012/02/1202-016.shtml Stefan Deiters: ''VENUS EXPRESS, Die Venus rotiert langsamer'', in astronews.com], Datum: 10.&nbsp;Februar 2012, Abgerufen: 13.&nbsp;Februar 2012</ref> === Bunnstéierungen a Resonanzen === [[Fichier:Venus pentagramm.svg|thumb|hochkant=1.5|links|De '''Venus-Pentagramm.''' D'Positiounsverdeelung vun den [[Konjunktioun (Astronomie)|ënneschte Konjunktioune]] vun der Venus um Himmel an de Joren [[2020]] bis [[2028]].]] Zesumme mat der Bunnperiod vun der Äerd vun 365,256&nbsp;Deeg ergëtt sech als Zäitraum tëscht den zwéi gréisste Rendez-vousen déi hannerenee kommen eng Period vu 583,924&nbsp;Deeg respektiv 1,599 Joer, déi och als géigesäiteg [[Bunnstéierung]]speriod opgefaasst ka ginn. Vun der Äerd aus gesinn ass dat déi synodesch Ëmlafperiod vun der Venus. D'Ëmlafzäite vu Venus an Äerd sinn zoueneen an der ''Kommensurabilitéit'' 8:13 (genee 8:13,004); dat heescht, si stinn an engem Verhältnes, dat op enger kollektiver Mooss berout a sech deementspriechend bal exakt duerch kleng ganz Zuelen ausdrécke léisst. Aus der Differenz vun de béiden Zuelen (<math>13 - 8 = 5</math>) kann een an deem Fall vun engem iwwereneestëmmenden Dréisënn ofliesen, datt sech den noosten Ofstand am Idealfall vu genee kreesfërmege Bunnen op jee fënnef verschidde Bunnpunkten exakt gläichméisseg verdeele géifen. Déi raimlech Reiefolleg vun de Bunnpunkten no jee engem Ganzen an dräi Fënneftel vun engem Sonnenëmlaf ergëtt mat geduechte Verbindungslinnen de Venus-Pentagramm. Eventuell ass déi Eegenaart och mat e Grond fir déi kleng [[Exzentrizitéit (Astronomie)|Exzentrizitéit]] vun der Venusbunn. Kommensurabilitéite féieren duerch de [[Bunnresonanz|Resonanzeffet]] zu staarke Bunnstéierungen, déi ëmsou extreemer sinn, wat méi genee d'Verhältnes vun den Zuelen erreecht gëtt a wat d'Differenz tëscht hinne méi kleng ass. Dat bekanntst Beispill ass den Afloss vum [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] op d'Verdeelung vun den [[Asteroid]]en, deen duerch sou Resonanzeffeter bannenzeg der [[Haaptasteroidenceinture]] zu Kommensurabilitéitsplazen ([[Kirkwoodplazen]]) souwéi och -heefunge féiert. Änlech Auswierkungen hunn och d'Ëmlafbeweegungen ënner de Mounde vum [[Saturn (Planéit)|Saturn]] op d'Struktur vu sengem [[Saturnréng|Ranksystem]]. All Nopeschplanéiten a regulär Mounde beweege sech a kommensurablen Ëmlafverhältnesser an ënnersträichen domat déi gewësse Reegelméissegkeet vun de Bunnofstänn am [[Sonnesystem]] (''kuckt och: [[Titius-Bode-Rei]]''). De mëttlere Bunnenofstand zu dem [[Merkur (Planéit)|Merkur]], dem klengste Planéit a bannenzegen Noper vun der Venus, ass ronn 50,3&nbsp;Mio.&nbsp;km (0,336 Astronomesch Eenheeten). Dat ass nëmmen eppes manner wéi deem seng grouss Bunnenhallefachs (0,387 Astronomesch Eenheeten). Déi mëttel Bunnstéierungsperiod tëscht der Venus an dem Merkur ass 144,565&nbsp;Deeg. Hir Ëmlafzäiten hunn dat kommensurabelt Verhältnes 5:2 (genee 5:1,957). Am Idealfall géife sech déi noosten Noperschaften also op jee dräi Bunnpunkte gläichméisseg verdeelen, mä d'Ëmlafbunn vum Merkur ass bal sou exzentresch wéi déi vum Zwergplanéit Pluto. Déi zweejäreg Gesamtperiod vum Zesummespill vun der Venusrotatioun mat der Äerdbeweegung steet mat 729,64&nbsp;Deeg an engem Verhältnes 4:5 (4:4,998) zu der synodescher Ëmlafperiod vun der Venus. Dat synodescht Venusjoer huet mat 583,924&nbsp;Deeg véier mëttel synodesch Rotatiounen (1:4,001). Een Observer op der Venus géif&nbsp;– bei gudder Siicht&nbsp;– d'Äerd all 146&nbsp;Äerddeeg respektiv all 1,25&nbsp;Venusdeeg op der gläicher Positioun fannen. D'Venus weist der Äerd zum Beispill bei all ieweschter a jiddwer ënneschter Konjunktioun, souwéi, vun der Sonn aus gesinn, bei jiddwer 90°-Stellung (no Osten respektiv no Westen) praktesch ëmmer eng an déi selwecht Säit,&nbsp;– d'Säit vum Null-Meridian. Vun dëser Standplaz aus géif d'Äerd all 146&nbsp;Deeg ofwiesselnd zu der Mëttegzäit, géint Sonnenënnergank, ëm Hallefnuecht a géint Sonnenopgank hiren Héchststand hunn. Dat markant Beispill vun der Äerdausriichtung vun der Hemisphär vum Null-Meridian bezitt sech of déi gläich raimlech Äerdpositioune wéi déi eenzeg Folleg vun den ënneschte Konjunktiounen, nëmme mat der séierer Period qan an der ëmgekéierter Reiefolleg vum Pentagramm-Muster. Déi kleng Ofwäichung vun der Venusrotatioun bedeit nëmmen eng systematesch Verrécklung ëm jee gutt en hallwe Längegrad a Richtung Osten. Wärend aacht Ëmlafperiode vun der Äerd respektiv dräizéng Ëmlafperiode vun der Venus mat fënnef Konjunktiounsperioden zoueneen, rotéiert d'Venus, bal op den Dag genee, zwielefmol relativ zu de Stären, zwanzegmol relativ zu der Äerd a fënnefanzwanzegmol relativ zu der Sonn. Et gëtt ugeholl, datt et sech am Ganzen ëm e [[Bunnresonanz|Resonanz]]-Phenomeen handelt. :'''Verglach vun den Ofstänn Äerd, Venus a Merkur zu der Sonn:''' [[Fichier:Sun mercury venus earth.svg|thumb|zentriert|800px|Ofstänn vu (v.l.n.r.) Sonn, Merkur, Venus an Äerd mat de Beräicher vun hiren Ëmlafbunnen. D'Distanzen an den Duerchmiesser vun der Sonn sinn heibäi moossstabgetrei, den Duerchmiesser vun de Planéiten ass staark vergréissert.]] == Opbau == Mat hirer Gréisst an hirem allgemengen Opbau gläicht d'Venus eiser [[Äerd]] besonnesch. Sou huet si mat 12.103,6 Kilometer bal de selwechten Duerchmiesser wéi d'Aerd an huet och eng bal gläich grouss mëttel Dicht. Dacks ginn déi béid als "Planéiteschwësteren" oder och als "Zwillinge" bezeechent. - Sou staark si sech an der Mass an an der cheemescher Zesummesetzung ähnelen, sou ënnerscheede si sech awer bei den Uewerflächen a bei den Atmosphären. === Atmosphär === [[Fichier:AtmosphereofVenus-2.svg|thumb|Zesummesetzung vun der Atmosphär]] [[Fichier:Venusatmosphere de.svg|thumb|Drock- an Temperaturverlaf]] D'[[Atmosphär]] vun der Venus besteet haaptsächlech aus [[Kuelendioxid]]. De [[Stéckstoff]] mécht 3,5 % aus, de [[Schwieweldioxid]] (150 [[Parts per million|ppm]]), [[Argon]] (70 ppm) a [[Waasser]] (20 ppm) kommen a Spuere vir. Déi absolut Unheefung vu Stéckstoff entsprécht opgrond vun der grousser ganzer Mass vun der Atmosphär ongeféier dem Fënneffachen an der [[Atmosphär vun der Äerd|Äerdatmosphär]]. D'Mass vun der Venusatmosphär ass ronn dat 90-facht vum Äerdloftmantel a bewierkt um mëttlere Buedemniveau en Drock vun 92&nbsp;bar. Dat kënnt dem Drock an 910&nbsp;m Mieresdéift gläich. D'Dicht vun der Atmosphär ass op der Uewerfläch am Mëttel ongeféier 50-mol sou héich wéi op der Äerd. D'Haaptmass vun der Atmosphär mat ronn 90 Prozent reecht vun der Uewerfläch bis an eng Héicht vun 28&nbsp;Kilometer. D'Mass vun dësem Gasozean ass ongeféier een Drëttel vun der Mass vum ierdesche [[Weltmier]]. Dëser dichter [[Donscht (Atmosphär)|Donschtschicht]] wäit ënner de Wollekendecken si méiglecherweis och déi vu verschiddene Sonden registréiert elektromagnéitesch Impulsen zouzeschreiwen, déi fir heefeg Blëtzentluedunge spriechen. Bannent de Wolleken hätte vu Wiederen opliichtend [[Blëtz]]er bei Nuecht opfale missen, awer op der Nuechtsäit vun der Venus konnte keng Liichterscheinungen observéiert ginn. Iwwer de Wolleke reeche baussenzeg Donschtschichte bis an eng Héicht vu ronn 90&nbsp;Kilometer. Ronn 10&nbsp;km méi héich ent d'[[Troposphär]]. An der driwwerleiender, ongeféier 40&nbsp;km décker, [[Mesosphär]] erreecht d'[[Temperatur]] Déifstwäerter vu ronn −100&nbsp;°C. An der [[Thermosphär]], klëmmt d'Temperatur wéinst der [[Absorptioun (Physik)|Absorptioun]] vun der [[Sonnestralung]]. Minusgrade sinn am Ganzen nëmmen um Grond vun der Thermosphär bis erof an déi iewescht Wolleken. D'[[Exosphär]] als baussenzeg Atmosphäreschicht streckt sech an enger Héicht vu ronn 220 bis 250&nbsp;Kilometer. [[Fichier:Quater Venus phase.jpg|thumb|Déi strukturfräi Venussichel, opgeholl vun der [[Pioneer-Venus|Pioneer Venus 1]]]] D'Atmosphär vun der Venus ass vu bausse vëlleg onduerchsiichteg. Dat läit awer net sou vill un der Mass respektiv der héijer Dicht vun der Gasëmmantelung, mä haaptsächlech un enger stänneg zouener Wollekendecken. Dës ass mat hirer ënneschter Säit an enger Héicht vu ronn 50&nbsp;km an ass ronn 20&nbsp;km déck. Hiren Haaptbestanddeel sinn zu ronn 75&nbsp;[[Massprozent]] Drëpsen aus [[Schwiewelsaier]]. Donieft gëtt et och [[chlor]]- a [[phosphor]]halteg [[Aerosol]]en. An der ënneschter vun am Ganzen dräi Wollekeschichte gëtt et méiglecherweis och Zousätz vun elementarem [[Schwiewel]]. Gréisser Drëpse vun der Schwiewelsaier reenen of, awer n¨wmme bis onwäit vun der ënneschter Säit vun der Wollekendecken, wou si opgrond vun den héijen Temperature verdämpen a sech uschléissend a Schwieweldioxid, [[Waasserdamp]] a [[Sauerstoff]] zersetzen. Nodeem dës Gase bis an déi iewescht Wollekeberäicher opsteigen, reagéieren a kondenséiere si do nees zu Schwiewelsaier. De Schwiewel gouf am Ufank duerch Vulkane a Form vu Schwieweldioxid ausgestouss. Déi sphäresch [[Albedo]] vun der cremegieler a meeschtens strukturfräier Wollekenuewerfläch ass 0,75; dat heescht, si [[Streeung (Physik)|street]] 75 % d'Liicht vun der [[Sonn]] praktesch parallel zeréck. D'[[Äerd]] reflektéiert dogéint am Mëttel nëmmen 30,6 % zeréck. Déi vun der Venus net reflektéiert [[Stralung]] gëtt zu ronn zwee Drëttel vun der Wollekendecken absorbéiert. Dës [[Energie]] dreift déi iewescht equatorial Wollekeschichten zu enger Vitess vu ronn 100&nbsp;m/s respektiv 360&nbsp;km/h, mat där si sech ëmmer a Rotatiounsrichtung vun der Venus an nëmme véier Deeg eemol ëm de Planéit beweegen. D'Héichatmosphär rotéiert sou ronn 60-mol sou séier wéi d'Venus selwer. Dëst Ausgesinn gëtt "[[Differentiell Rotatioun|Superrotatioun]]" genannt. De Grond dofir, firwat d'Auswierkungen grad sou an net anescht oflafen, ass – op d'mannst am Fall vun der Venus – nach net befriddegend gekläert. De [[Phenomeen]] vun der Venusatmosphär ginn am Ament mat der Raumsond [[Venus Express]] detailléiert erfuerscht. Déi eenzeg aner Beispiller fir so eng séier Atmosphärenzirkulatioun sinn am Sonnesystem d'[[Jetstream|Stralstréim]] an der héijerer Atmosphär vun der Äerd an d'Wollekenuewergrenz vum Saturnmound [[Titan (Mound)|Titan]], deem seng Stéckstoff-Atmosphär um Buedem ëmmerhin den annerhalleffachen [[Drock (Physik)|Drock]] vun der ierdescher Loftëmmantelung huet. Eng Superrotatioun gëtt et also nëmme bei den dräi feste Weltkierper vum Sonnesystem, déi eng dicht Atmosphär hunn. Am Oktober [[2011]] hat d'ESA bekannt ginn, datt d'Raumsond Venus Express an enger Héicht vu ronn 100 Kilometer iwwer der Venus-Uewerfläch eng relativ dënn [[Ozonschicht]] entdeckt hat.<ref>Focus: [http://www.focus.de/wissen/wissenschaft/raumfahrt-auch-die-venus-besitzt-eine-ozonschicht_aid_672225.html Auch die Venus besitzt eine Ozonschicht]</ref> ==== Wieder ==== [[Fichier:Venuspioneeruv.jpg|thumb|Eng Foto vun der Venus, opgeholl vum [[Orbiter (Raumfaart)|Orbiter]] [[Pioneer-Venus|Pioneer-Venus&nbsp;1]] am ultraviolette Liicht (Falschfaarwen) weist däitlech Y-fërmeg Wollekestrukturen.]] Bal déi ganz [[Gas]]<nowiki>ëmmantelung</nowiki> vun der Venus formt grouss [[Konvektioun]]s- respektiv [[Hadley-Zelle]]n. Déi an der am intensivste bestraalten Equatorzon opklammende Gasmasse stréimen an d'[[Polargebitt|Polargebidder]] a falen do a méi déif Lagen, an deene si zum [[Equator]] zeréckfléissen. Déi am [[Ultraviolettstralung|ultravioletten Liicht]] siichtbare Strukture vun der Wollekendecken hunn dofir d'Form vun engem a Richtung vun der [[Rotatioun (Physik)|Rotatioun]] leienden [[Y]]. Déi éischt vum Venus Express geliwwerte Fotoen hate gewisen – besonnesch däitlich am [[infrarout|infraroudem]]– ee sech dementspriechend iwwer de gréissten Deel vun der observéierter Südhemisphär ausbreedend Wollekenwierbele mat Zentrum iwwer dem Pol. Méi genee Observatioune vum Südwierbel hate säin Zentrum als Duebelwierbel siichtbar gemaach. Biller vun der Sond vum September [[2010]] weisen amplaz vum mysteriösen Duebelwierbel en eenzelen eegenaartege Strudel. A Buedemhéicht goufe bis elo nëmme kleng [[Wandvitesse]]n vun 0,5 bis 2&nbsp;m/s gemooss. Duerch déi héich Gasdicht entsprécht dat op der Äerd ëmmerhin der [[Beaufortskala|Wandstäerkt]] 4, dat heescht, et kënnt enger schwaacher Bris gläich, déi [[Stëbs]] beweege kann. Vun deem op d'Venus afalende [[Sonnestralung|Sonneliicht]] erreechen nëmme zwéi Prozent d'Uewerfläch an erginn eng Beliichtungsstäerkt vu ronn 5000&nbsp;[[Lux (Eenheet)|Lux]]. D'Siichtwäit do ass wéi op engem dréiwen Nomëttag ronn dräi Kilometer. Déi net vun de Wolleke reflektéiert oder absorbéiert Stralung gëtt haaptsächlech vun der ënneschter, dichter Atmosphär absorbéiert an an thermesch Stralung vum [[Infraroutstralung|Infraroutberäich]] ëmgewandelt. An dësem [[Wellelängt]]eberäich ass d'Absorptiounsverméige vum [[Kuelendioxid]] ganz grouss an d'[[Wäermestralung]] gëtt sou gutt wéi vollstänneg vun der ënneschter Atmosphäreschicht opgeholl. De staarken [[Zäreneffekt]] ass haaptsächlech duerch d'Mass vu Kuelendioxid bedéngt, awer och déi wéineg Spuere vu [[Waasserdamp]] a [[Schwieweldioxid]] hunn dorun e wiesentlechen Undeel. Hie suergt um Buedem fir eng mëttel Temperatur vu 464&nbsp;°C. Dat läit ganz wäit iwwer der ouni Zäreneffekt berecheneter [[Gläichgewiichtstemperatur]] vun −41&nbsp;°C (232&nbsp;K) an och wäit iwwer de [[Schmëlztemperatur]]e vun [[Zënn]] (232&nbsp;°C) a [[Bläi]] (327&nbsp;°C) – an iwwertrëfft souguer d'Héchsttemperatur um [[Merkur (Planéit)|Merkur]] (427&nbsp;°C). D'Erwiermung vun der Uewerfläch ass doduerch sou gläichméisseg, datt d'Temperaturënnerscheeder trotz der lueser Rotatioun vun der Venus souwuel tëscht der Dag- an der Nuechtsäit wéi och tëscht der Equatorregioun an de Polgebidder ganz kleng sinn. E Minimum vu ronn 440&nbsp;°C gëtt a Buedemgéigend ni ënnerschridden. Ausgeholl sinn nëmmen héich Biergregiounen, sou sinn um héchste Punkt 380&nbsp;°C an en Drock vu 45000&nbsp;hPa. D'Maxima ass op den déifste Plazen 493&nbsp;°C an 119000&nbsp;hPa. Ouni d'Wollekendecke mat hiren héijen Reflexiounsverméige wier et op der Venus nach méi waarm. ==== Spekulatioun iwwer Liewen an der Atmosphär ==== Et gëtt eng Spekulatioun, datt et an der Venusatmosphär Liewe kéint ginn. Dat kéint ënner anerem d'Feele vu bestëmmte Gasen erklären. Doriwwer eraus hat Pioneer-Venus-Andauchkapsel an de Wolleken Partikelen a Bakteriegréisst fonnt. === Uewerfläch === {| {{Prettytable-R}} |- ! bgcolor="black" colspan="3" | [[Fichier:Venus-TwoSides.jpg|center|320px|Béid Säite vun der Venus]] |- | align="center" colspan="3" | {{small| Déi 180°- (lénks) an 0°-Hemisphär.<br>Radarkaart opgeholl vun der Raumsond [[Magellan (Sond)|Magellan]]. }} |- ! bgcolor=Linen align="center" colspan="3" style="font-size: 90%;" | D'Kategoriennimm vun der [[International Astronomesch Unioun|IAU]]-[[Nomenklatur]] |- style="font-size: 90%;" | '''Eenzel'''<br> '''(Méizuel)''' || '''Kuerzbeschreiwung''' || '''Reegel fir d'Individualnimm''' |- style="font-size: 90%;" | Chasma<br> (Chasmata) || stäilwandeg<br> begrenzent [[Dall]] | Juegdgëttinnen |- style="font-size: 90%;" | Collis<br> (Colles) || [[Hiwwel]] | [[Mier]]es<nowiki>gëttinnen</nowiki> |- style="font-size: 90%;" | [[Corona (Planetologie)|Corona]]<br> (Coronae) || Abrochkrater | Gëttinne vun der<br> Fruchtbarkeet |- style="font-size: 90%;" | [[Dorsum (Planetologie)|Dorsum]]<br> (Dorsa) || Héichteréck | Himmel- a<br> Liichtgëttinnen |- style="font-size: 90%;" | Farrum<br> (Farra) || [[Vulkanismus|vulkanesch]]<br> Quellkopp | [[Waasser]]<nowiki>gëttinnen</nowiki> an [[Nymph]]en |- style="font-size: 90%;" | Fluctus<br> (Fluctus) || Lavastroumfeld | Äerdgëttinnen |- style="font-size: 90%;" | Fossa<br> (Fossae) || laangt, schmuelt<br> a flaacht Dall | Krichsgëttinnen a [[Walküre]]n |- style="font-size: 90%;" | Krater || Aschlagkrater | bedeitend Fraen (Krater > 20&nbsp;km)<br> weiblech Virnimm (Krater < 20&nbsp;km) |- style="font-size: 90%;" | Linea<br> (Lineae) || lineare<br> Uewerflächeform | Krichsgëttinnen an [[Amazonen]] |- style="font-size: 90%;" | Mons<br> (Montes) || [[Bierg]]<br> (Bierger) | [[Gëttin]]nen |- style="font-size: 90%;" | Patera<br> (Paterae) || onreegelméissege, flaache [[Vulkankrater]] | Berüümt Fraen aus der [[Geschicht]] |- style="font-size: 90%;" | Planitia<br> (Planitiae) || Déiffläch mat Mareausgesinn | [[Mythologie|Mythologesch]] Heldinnen |- style="font-size: 90%;" | Planum<br> (Plana) || Plateau | Léift-<br> a Krichgëttin |- style="font-size: 90%;" | Regio<br> (Regiones) || Héichlag mat Kontinentalcharakter | [[Titanen|Titaninnen]] |- style="font-size: 90%;" | Rupes<br> (Rupes) || [[Bëschung]],<br> Stäilwand | Heem- an<br> Uewegëttinnen |- style="font-size: 90%;" | Terra<br> (Terrae) || grouss<br> Héichlandmass | Venus an<br> anere Sproochen |- style="font-size: 90%;" | Tessera<br> (Tesserae) || Héichlag<br> mat [[Parkett]]<nowiki>struktur</nowiki> | Schicksalsgëttinnen |- style="font-size: 90%;" | Tholus<br> (Tholi) || vulkanesch Kuppel | Gëttinnen |- style="font-size: 90%;" | Unda<br> (Undae) || wellege<br> Uewerflächeform | [[Wüst]]n<nowiki>gëttinnen</nowiki> |- style="font-size: 90%;" | Vallis<br> (Valles) || Dall | [[Floss]]<nowiki>gëttinnen</nowiki> |} De Buedem vun der Venus gloust stänneg donkelrout (kaum siichtbar fir Mënschen). Duerch déi héich Temperature gëtt et kee [[Waasser]]. De [[Relief (Geologie)|Relief]] huet haaptsächlech gewellte Flächen. Mat liichte Niveausënnerscheeder vu manner wéi dausend Meter entsprieche si dem globalen Duerchschnëttsniveau a bilden, relativ änlech dem [[Mieresspigel]] vun der Äerd, fir all Héichtendaten e praktesche Bezuchsniveau. Dësen [[Nullniveau]] vun der Venus entsprécht engem Kugelradius vu 6.051,84&nbsp;Kilometer. D'Flächen huelen iwwer 60 % vun der Uewerfläch an. Eppes manner wéi 20 % si bis zu 2&nbsp;km déif Däller. Déi aner 20 % sinn Hiwwelen a Bierger, awer nëmme ronn 8 % falen op ausgesprachen Héichlänner, déi sech méi wéi 1,5&nbsp;km iwwer den Nullniveau eraushiewen. Den [[hypsographesche Bou]] vun der Héichteverdeelung op der Venus weist also keen zweeten Haaptniveau wéi am Fall vun der Äerd, wou eng ëmfangräich iewescht Kuuscht a Form vun de [[Kontinent]]er nieft den [[Ozeanbuedem|Ozeanbiedem]] ronn en Drëttel vun der Uewerfläch vun der [[Äerdkuuscht]] formt. Den Héichtenënnerscheed tëscht dem niddregsten an dem héchste Punkt vun der Venusuewerfläch ass ongeféier 12.200&nbsp;Meter; dat si ronn zwéin Drëttel vum maximalen Héichtenënnerscheed vun der Äerdkuuscht mat ongeféier 19.880&nbsp;Meter. D'Héichtendaten am Eenzele si fir d'Venus dacks ganz ënnerschiddlech. All [[Formatioun (Geologie)|Formatiounen]] op der Venus hu geméiss enger Konventioun vun der [[International Astronomesch Unioun|Internationaler Astronomescher Unioun]] (IAU) weiblech Nimm, mat Ausnam vun Alpha Regio a Beta Regio&nbsp;– déi [[1963]] vun der Äerd aus fir d'éischt entdeckt Strukturen&nbsp;– an de Maxwell Montes. Si krute fir déi héchst Bierger vum Planéit hiren Numm zu Éiere vum [[James Clerk Maxwell]], dee mat sengen Equatioune vun [[Elektromagnéitesch Well|elektromagnéitesche Wellen]] ënner anerem och eng Grondlag fir d'[[Radar]]fuerschung vun der Venusuewerfläch geschaf hat. Aktuell Duerstellunge vum Relief baséieren haaptsächlech op de Radarmiessunge vum Venus-Orbiter [[Magellan (Sond)|Magellan]] vun der [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]], deen 98 % vun der Uewerfläch kartéiert hat, mat enger horizontaler [[Bildopléisung|Opléisung]] vun 120 bis 300 Meter an enger vertikaler Opléisung vun 30 Meter. Geleeëntlech ass awer och nach déi manner opgeléist global Kaart vu [[Pioneer-Venus|Pioneer-Venus&nbsp;1]] am Gebrauch. ==== Héichlänner ==== D'Héichte verdeele sech haaptsächlech op zwou gréisser Formatiounen. Déi ëmfangräichst vu béiden, [[Aphrodite Terra]], ass ongeféier sou grouss wéi [[Südamerika]] an huet d'Form vun engem Skorpioun a streckt sech laanscht een Drëttel vum Equator. Am westlechen Deel steet de Plateau Ovda Regio, am nërdlechen Zentrum ass den Thetis Regio an am Osten läit den Atla Regio. D'Land vun der Aphrodite besteet aus vu bannen opgewëlbten Terrain, deen a senger ëstlecher Hallschent – dem Schwanz vun der Skorpiounsform – vu grousse Griëf ënnergliddert ginn a mat grousse Vulkane besat sinn. D'Héichlandformatioun ass Bestanddeel vun der equatorialen Héichlandceinture, déi sech mat eenzele gréisseren Inselen bis ongeféier op 45° nërdlecher a südlecher Breet ausdeent. Ee grousst Stéck nordwestlech vun Aphrodite, tëscht dem 45. an dem 80.&nbsp;Breedegrad, läit [[Ishtar Terra]]. D'Ishtar-Land erënnert un en ierdesche [[Kontinent]]. Et ass zwar nëmmen ongeféier sou grouss wéi [[Australien (Kontinent)|Australien]], mä op him sinn ënner anerem d'Maxwell-Bierger, mat Héichte vu bis ongeféier 10.800&nbsp;Meter. De [[Mount Everest]] op der Äerd steet awer mat senger Héicht vun 8.848&nbsp;Meter iwwer dem Mieresspigel net hanner de Maxwell-Bierger zeréck, well, wann een d'Gréisst vum [[Himalaya]] op analog Weis un dem mëttlere Kuuschteniveau vun der Äerd méisst, huet den héchte Bierg op der Äerd eng Héicht vu ronn 11.280&nbsp;Meter. An de Maxwell-Bierger läit den Aschlagkrater Cleopatra, mat engem Duerchmiesser vun 104&nbsp;km déi aachtgréisst [[Impakt]]struktur op der Venus. Seng Natur als Aschlagskrater konnt eréischt duerch héichopléisent Radarvermiessunge geklärt ginn, well ufanks den Objet duerch seng Lag éischter als Vulkankrater agestuuft gouf. De Kär vun Ishtar formt op sengem Westdeel deen op der Venus eenzegaarteg, relativ flaachen Héichplateau Lakshmi Planum mat den zwee grousse vulkanesche Becke Colette Patera an Sacajawea Patera. Den Héichplateau läit ongeféier véier Kilometer iwwer dem Duerchschnëttsniveau a gëtt vun den héchste Kettebierger vum Planéit begrenzt. Am Süde vun den Danu Montes, am Weste vun den héijeren Akna Montes, am Nordweste vun de mat 6,5&nbsp;km nach héijere Freyja Montes a wäit am Oste vun de Maxwell Montes. Dës Bierger ähnelen ierdeschen, ëmfaassende Bierger wéi d'[[Anden]] oder dem Himalaya. D'Entwécklung vun de Venusbierger ass nach e Rätsel, well eng [[Plackentektonik]] wéi op der Äerd ass fir d'Venuskuuscht net nozeweisen. Diskutéiert ginn eng tektonesch Kompressioun vun der Kuuscht an als Alternativ eng besonnesch grouss vulkanesch Opwëlbung direkt ënner der Ishtar Terra. Op kengem weidere Kierper vum Sonnesystem gëtt et deraarteg Biergzich. Op ville Biergzich goufe radarhell "Schnéikappen" festgestallt, déi méiglecherweis aus enger dënner [[Nidderschlag]]schicht vun de Schwéiermetallsalzen [[Bläisulfid]] a [[Bismutsulfid]] bestinn. [[Fichier:Alpha Regio 3D.jpg|thumb|D'Alpha Regio]] [[Fichier:Venus map with labels.jpg|thumb|Éischt topographesch Weltkaart vun der Venus opgeholl vun der [[Pioneer-Venus|Pioneer-Venus&nbsp;1]] a [[Mercator-Projektioun]]. Mat enger [[Bildopléisung]] vun ongeféier 100&nbsp;km grousse Strukturen. Opfälleg Uewerflächenformatiounen sinn beschrëft. (Lénk: [[:Fichier:Map of Venus.png|Kaarteversioun mat Héichtendonnéeën]])]] D'Héichlage vun der ''Tesserae'' (nom griich. ''tessera'': "Kachel" oder „Mosaik“) gehéieren zu de Sonderforme vum Venusrelief. Si bestinn aus parkettmusteraarteg gebrachene Blëck mat all Kéier bis iwwer 20 Kilometer Breet, déi héchstwarscheinlech duerch tektonesch Spannungen deforméiert goufen. Si sinn gepräegt duerch parallel, linear [[Verwerfung (Geologie)|Verwerfungen]], déi sech op d'mannst an zwou Grondrichtunge bal rechtwénkleg schneiden an domat un e Kachelmuster erënneren. Dës vereenzelt och "Wierfellänner" genannt Héichlage bedecke grouss Deeler am Westen an am Norde vun Aphrodite souwéi och am Norden a virun allem am Oste vun Ishtar. Den Ostdeel vun Ishtar mat dem Numm Fortuna Tessera ass en hiwwelege Plateau mat enger Héicht vu bis zu 2,5&nbsp;km iwwer dem Nullniveau. En ettlech Tesserae strecke sech als Inselen aus den Déiflänner erop, wéi déi dräi gréisser Eenheeten Alpha Regio, mat engem Duerchmiesser vu ronn 1300&nbsp;km, souwéi den Phoebe Regio an den Tellus Tessera, déi all zu der equatorialer Héichlandceinture zielen. Dicht um westleche Südrand vun der Alpha-Regioun (kuckt d'Bild) läit d'Eve Corona. Si huet am Duerchmiesser eng ongeféier 330&nbsp;km grouss Struktur a gouf ufanks fir en Aschlagkrater gehalen. Hiren hellen zentrale Fleck déngt als Bezuchspunkt fir d'Festleeung vum Null-Meridian. ==== Aschlagkrateren ==== {| {{Prettytable-R}} |- ! bgcolor=Linen colspan="3" | Déi néng gréisst Krater op der Venus |- | align="center"| '''Numm''' | align="center"| '''Duerchmiesser'''<br> (km) | align="center"| '''Koordinaten'''<br> Breet (°); &nbsp;Längt (°) |- | Mead | align="center"| 270 | align="center"| 12,5 N; &nbsp;057,2 O |- | Isabella | align="center"| 175 | align="center"| 29,8 S; &nbsp;204,2 O |- | [[Meitner (Venuskrater)|Meitner]] | align="center"| 149 | align="center"| 55,6 S; &nbsp;321,6 O |- | Klenova | align="center"| 141 | align="center"| 78,1 N; &nbsp;104,5 O |- | Baker | align="center"| 109 | align="center"| 62,5 N; &nbsp;040,3 O |- | Stanton | align="center"| 107 | align="center"| 23,3 S; &nbsp;199,3 O |- | Cleopatra | align="center"| 105 | align="center"| 65,8 N; &nbsp;007,1 O |- | Rosa Bonheur | align="center"| 104 | align="center"| 09,7 N; &nbsp;288,8 O |- | Cochran | align="center"| 100 | align="center"| 51,9 N; &nbsp;143,4 O |} Op der Venus gëtt et 963 [[Aschlagkrater]]. Dat sinn der op d'mannst duebel sou vill wéi op der Landfläch vun der Äerd (''kuckt och:'' [[Lëscht vun den Aschlagkrater op der Äerd]]). D'Duerchmiessere vun de Venuskrater leien am Gréissteberäich tëscht engem an 300&nbsp;Kilometer. An dëser Gréisst gëtt et dogéint eleng op der véieranzwanzegmol méi klenger viischter Säit vum [[Äerdmound]], trotz de grousse glate Marebecken, ronn honnertmol sou vill [[Moundkrater]]en. Well de Mound keng Atmosphär huet, a seng Uewerfläch dofir kenger entspriechender [[Erosioun]] ausgesat ass, gëlle seng och mat nach vill méi klengen Aschlagstrukture praktesch vollstänneg besaten an nach ganz erhalenen Héichlänner op der Grondlag vun der cheemescher Altersbestëmmung vum Moundgestengs als de klassesche Vergläichsmoossstaf fir d'Altersofschätzung vun anere Planéiten- a Mounduewerflächen. Wann d'Kraterheefegkeet um Äerdmound deene vun der Venus entsprieche géif, dann hätt hien nëmme ronn 80 Krateren. D'Venuskratere sinn fir hir kleng Zuel bemierkenswäert gläichméisseg iwwer d'Uewerfläch verdeelt. Well nëmme gréisser [[Meteoroid]]e déi dicht Atmosphär duerchdréngen a sou Aschlagstrukture forme kënnen, gëtt et keng Kraterduerchmiesser ënner 2&nbsp;km. Méi kleng Kratere sinn dacks vun engem radardonkelen, also glaten, Terrain ëmginn, dee warscheinlech op d'Drockwell vum Aschlag zeréckzeféieren ass. A verschiddene vun dëse kreesfërmege Flächen ass awer keen Zentralkrater z'erkennen. [[Fichier:Mead crater (PIA00148).png|thumb|De Krater Mead ass mat engem Duerchmiesser vun 270&nbsp;km de gréissten Aschlagkrater vun der Venus.]] [[Fichier:Mgn p39146.png|thumb|Computergeneréiert schréi Siicht op déi dräi Krater Saskia (vir), [[Danilova (Venuskrater)|Danilova]] (lénks) an Aglaonice (riets)]] Dee mat Ofstand gréisste Venuskrater Mead huet en Duerchmiesser vu ronn 270 Kilometer. Him follegen an dem Gréissteberäich vun iwwer 100 Kilometer siwe weider Exemplare. Et feele Krater mat gréissere Moosse wéi um Äerdmound, dem Mars an och um [[Merkur (Planéit)|Merkur]], wou si an de jeeweilege markanteste Fäll souguer Duerchmiesser bis wäit iwwer 1000 respektiv 2000&nbsp;km erreechen. Dat kann zum Deel och op déi opreiwend Wierkung vun der besonnesch héijer Atmosphärendicht zeréckgefouert ginn, déi si fir aschloend [[Klengkierper (Astronomie)|Klengkierper]] huet; anerersäits gëtt et d'Usiicht, datt déi haiteg Venuskuuscht e relativ jonk ass, soudatt et keng Spuere vum sougenannte ''[[Grousst Bombardement|leschte grousse Bombardement]]'', aus der Fréizäit vum [[Planéitesystem]], gëtt. De Relief vun allen Aschlagkrateren op der Venus ass opfälleg flaach. Ongeféier 85 Prozent vun der Venusuewerfläch bestinn aus däitleche Spuere vun enger flächendeckender Magmafërderung. Déi meescht Krater sinn dovun awer net benodeelegt ginn, si sinn deemno eréischt spéider entstanen. Dat huet wéinst hirer gläichméisseger Verdeelung am Verglach mat der Äerdmounduewerfläch zu dem Schluss gefouert, datt déi aktuell Uewerfläch vun der Venus eréischt ronn 500 bis 800&nbsp;Millioune Joer al ass an aus relativ séiere Lavawellen entstanen ass, déi den ale Relief mat enger ee bis dräi Kilometer décker Magmaschicht iwwerdeckt hunn. En zweete Léisungsusaz nieft der Katastrophentheorie geet dovun aus, datt déi vulkanesch Tätegkeeten d'Uewerfläch bis viru 750 Millioune Joer stänneg erneiert an eréischt zanterhier staark nogelooss hunn, soudatt sech d'Aschlagkrater och eréischt zanter dëser Zäit usammele konnten. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Venus (planet)|Venus}} * [http://www.mentallandscape.com/V_Venus.htm The Soviet Exploration of Venus] * [http://www.mentallandscape.com/C_CatalogVenus.htm Catalog of Soviet Venus images] * [http://www.nineplanets.org/venus.html The Nine Planets: Venus] * [https://web.archive.org/web/20150308085025/http://heasarc.gsfc.nasa.gov/docs/heasarc/missions/venera1112.html NASA page about the Venera missions] * [http://www2.jpl.nasa.gov/magellan/ Magellan mission home page] * [https://web.archive.org/web/20150304095221/http://heasarc.gsfc.nasa.gov/docs/heasarc/missions/pvo.html Pioneer Venus information from NASA] * [https://web.archive.org/web/20080305133558/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/transit/venus0412.html Detailed information about transits of Venus] * [http://planetarynames.wr.usgs.gov/jsp/SystemSearch2.jsp?System=Venus USGS Gazetteer of Planetary Nomenclature: Venus] * [http://www.raumfahrer.net/astronomie/sonnensystem/venus.shtml Raumfahrer.net: Venus] {{Referenzen}} {{Navigatioun Sonnesystem}} [[Kategorie:Venus (Planéit)| ]] [[Kategorie:Astronomesch Objeten, déi zanter der Antiquitéit bekannt sinn]] obvcpl0y8mcghqbghdbbj8vovjfa06f Reynke de Vos 0 31140 2682345 2625886 2026-06-21T16:58:20Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682345 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Reineke Fuchs.jpg|thumb|350px|Reineke Fuchs (vum [[Wilhelm von Kaulbach|W.v.Kaulbach]])]] Den Déiereneepos '''Reynke de vos''', dee [[1498]] vum [[Hans van Ghetelen]] zu [[Lübeck]] gedréckt gouf, ass de bekanntsten nidderdäitschen Déieren[[eepos]] a [[Vers]]en. De [[satir]]eschen Eepos erzielt, wéi den Näischnotz Reineke sech duerch genial Ligegeschichte beim Léiw, dem Kinnek vun den Déieren, rengwäscht a sech aus allen Uklopunkten erauszitt, a sou géint seng Géigner gewënnt. De ''Reynke de vos'' gehéiert zu enger aler Traditioun vun der europäescher Déiereneepik, déi vun der laténgescher « ''[[Ecbasis captivi]]'' », dem « ''Isengrimus'' » an dem « ''Reinardus vulpes'' » vum [[Nivardus]], iwwer de franséische « ''Roman de Renard'' », den däitsche « ''Reinhardt Fuchs'' » vum [[Heinrich der Glîchezære|Heinrich dem Gleissner]] bis bei den hollännesche « ''Reinaert de Vos'' » féiert. D'Wierk war grad sou bekannt a verbreet wéi den « "[[Till Eulenspiegel|Eulenspiegel]]" » a gouf an en ettlech europäesch Sproochen iwwersat. De [[Martin Luther|Luther]] huet et eng "lebendige Contrafacur des Hoflebens" genannt an de [[Johann Wolfgang von Goethe|Goethe]] eng "unheilige Weltbibel". Am Héichdäitschen ass d'Wierk [[1544]] zu [[Frankfurt am Main]] erauskomm an enger Prosaiwwersetzung vum [[Johann Christoph Gottsched|Gottsched]], op där och dem Goethe säi ''[[Reineke Fuchs]]'' vu [[1752]] baséiert. == Literatur == * ''Reineke Fuchs: das niederdeutsche Epos "Reynke de vos" vu 1498.'' Übertragung und Nachwort vum Karl Langosch. Stuttgart: Reclam, 1967, Nodrock 1994 ISBN 3-15-008768-6 * Amand Berteloot / Loek Geeraedts (Hrsg.): ''Reynke de Vos - Lübeck 1498. Zur Geschichte und Rezeption eines deutsch-niederländischen Bestsellers''. Münster: Lit 1998 (Niederlande-Studien, Kleinere Schriften 5) ISBN 3-8258-3891-9 * Hubertus Menke / Ulrich Weber (Hrsg.): ''Die unheilige Weltbibel: der Lübecker Reynke de Vos (1498 - 1998)''. Ausstellung vun der Abteilung fir Nidderdäitsch Sprooch a Literatur vun der ''Christian-Albrechts-Universität'' zu Kiel an Zusammenaarbecht mat ''Bibliothek der Hansestadt Lübeck'' an der ''Herzog-August-Bibliothek Wolfenbüttel'' 1998. == Kuckt och == *[[Reenert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Reenert]] == Um Spaweck == *[https://web.archive.org/web/20060719085501/http://www.bis.uni-oldenburg.de/~havekost/needer/rey1-1.htm Reynke de vos] *[http://www.digibib.tu-bs.de/?docid=00000258 ''Reineke Vos. No der Lübecker Ausgab vom Joer 1498''], erausginn vum [[Hoffmann von Fallersleben]]. Breslau 1852 {{Commonscat|Reineke Fuchs}} [[Kategorie:Literatur am 15. Joerhonnert]] [[Kategorie:Däitsch Literatur]] [[Kategorie:Romaner - Eepik]] 1jwvx1bbd3henr7c4v753qi96d68j6y Henri Vannérus 0 32358 2682460 2603413 2026-06-22T10:35:47Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682460 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} Den '''Henri Vannérus''', gebuer den [[29. Juli]] [[1833]] zu [[Dikrech]], a gestuerwen de [[16. Mee]] [[1921]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],<ref>Massard, J.A., 2012. ''[http://massard.info/pdf/verschoenechternach.pdf Die Geschichte des Echternacher Verschönerungsvereins. 1880 wurde in Echternach Luxemburgs erster Verkehrsverein gegründet.]'' Echternach, S. 24-25.</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Droit|Jurist]] a [[Politiker]]. Hie war President vum [[Tribunal d'arrondissement (Lëtzebuerg)|Bezierksgeriicht Dikrech]]. Vun [[1864]] bis [[1866]] an der [[Regierung de Tornaco]] a vun [[1867]] bis [[1869]] an der [[Regierung Servais]] war e Generaldirekter (''Minister'') fir Justiz. Tëscht [[1874]] an 1921 war e Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Vun [[1888]] bis [[1889]], an dann nees vun [[1895]] bis [[1914]], war e President dovun. Hien huet sech aktiv fir Geschicht intresséiert, war Member vun der [[Section historique (Institut grand-ducal)|'Société archéologique']] a President dovun tëscht 1888 an [[1894]]. Den Henri Vannérus war de Jong vum [[Nottär]] an Dikrecher Buergermeeschter [[François-Julien Vannerus]] (1779-1850) an de Monni vum Historiker [[Jules Vannérus]]. Hie war de Schwoer vum [[Charles Metz]], dee seng Schwëster Justine (1808-1849) 1827 bestuet hat. == Gielercher<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/6bnh3jx6k/pages/6/articles/DTL228?search=Vannerus|Titel=Logements militaires à Luxembourg pendant la période de 1794 — 1814. (Suite.) Rue de Thérèse.|Gekuckt=01.08.2023|Datum=1. Abrëll 1921|Wierk=[[Hémecht]]|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=fr}}</ref> == * {{OCCGC| (Promotioun 1894)<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1894/0038/a038.pdf |Titel=Lëscht vu Leit déi 1894 mam ordre de la couronne de chêne ausgezeechent goufen |Gekuckt=07.01.2013|Archiv-Datum=03.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160303222833/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1894/0038/a038.pdf }}</ref><ref name=":0">{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/20cr1p/pages/2/articles/DTL272?search=Vannerus|Titel=Doudesannonce vum Henry Vannerus|Gekuckt=01.08.2023|Datum=18. Mee 1921|Wierk=[[L'Indépendance luxembourgeoise]]|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=fr}}</ref>}} * {{OMANGC| (Promotioun 1901)<ref name=":0" />}} * {{LHGO| (Promotioun 1912)<ref name=":0" />}} * Grand Cordon de l'[[Ordre de la Couronne|ordre de la Couronne de Belgique]] (Promotioun 1914)<ref name=":0" /> * {{OL1C| (Promotioun 1873)<ref name=":0" />}} * Commandeur (avec plaque) vum Ordre du Lion Néerlandais (Promotioun 1891)<ref name=":0" /> * Commandeur (avec plaque) de l'ordre Portugais de Notre-Dame de la Conception de Villa-Viciosa (Promotioun 1880) * Chevalier de 1ère classe de l'ordre de la Couronne de Prusse (Promotioun 1903) {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Vannerus Henri}} [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1833]] [[Kategorie:Gestuerwen 1921]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]] [[Kategorie:Justizministere vu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Membere vun der Section historique vum Institut grand-ducal]] [[Kategorie:Grand-croix de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Grand officier de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Commandeur vum Ordre de Léopold]] [[Kategorie:Grand-Croix vum Ordre de la Couronne]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] 00f8kt51dhedvxm1antjqmxi4xavp83 Tom Gehrels 0 32836 2682396 2536144 2026-06-22T06:37:47Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682396 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Tom Gehrels''', gebuer den [[21. Februar]] [[1925]] zu [[Haarlem]] an [[Holland]], a gestuerwen den [[11. Juli]] [[2011]] zu [[Tucson]], war en [[Holland|hollänneschen]] [[Astronom]], deen an den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] geschafft huet. Hie war den Initiateur vum [[Spacewatch]]-Programm fir [[Äerdnoen Asteroid|äerdno Asteroid]]en ze fannen. De Gehrels huet verschidde [[Koméit]]en entdeckt, dorënner de [[64P/Swift-Gehrels]], den [[78P/Gehrels]], den [[82P/Gehrels]], an den [[90P/Gehrels]]. Hien ass ausserdeem un der Entdeckung vun iwwer 3000 Asteroide bedeelegt, dorënner d'[[Apollo-Asteroid|Apolloasteroiden]] (1864) [[Daedalus (Asteroid)|Daedalus]] an (5011) [[Ptah (Asteroid)|Ptah]], den [[Amor-Asteroid|Amorasteroid]] (4587) [[Rees (Asteroid)|Rees]], souwéi vill Asteroiden aus der Grupp vun den [[Trojaner (Astronomie)|Trojaner]]. De gréissten Deel vu senge méi spéiden Entdeckungen huet hien zesumme mat der Astronomekoppel [[Cornelis Johannes van Houten]] an [[Ingrid van Houten-Groeneveld]] am Kader vum [[Palomar-Leiden-Survey]] gemaach. Dobäi huet de Gehrels vill Himmelsfotoe mam 48-Zoll [[Schmidt-Teleskop]] vum [[Palomar-Observatoire]] opgeholl. Déi fotografesch Placke goufen no Holland verschëfft an an der Universitéit vu [[Leiden]] fir d'Bestëmmung vun Asteroiden ausgewäert. Wärend dem [[Zweete Weltkrich]] war de Gehrels Member vun der hollännescher [[Resistenz (Politik)|Resistenz]]. Nom Krich huet hie mat den Iwwerliewenden, déi zur Mataarbecht um Bau vun den däitsche [[Rakéit]]e [[V1]] a [[A4 (Rakéit)|V2]] ënner dem [[Wernher von Braun]] gezwonge waren, geschwat. De Gehrels ass der Opfaassung, datt dem von Braun méi eng grouss Responsabilitéit zoukënnt (un den onmënschleche Behandlunge vun [[Zwangsaarbechter]]), wéi dat aus senger offizieller „gebotzter“ Biographie ervirgeet. [https://web.archive.org/web/20110818091035/http://www.time.com/time/columnist/jaroff/article/0,9565,220201,00.html] == Publikatiounen == *''Physical Studies of Minor Planets'', edited by Tom Gehrels (1971), NASA SP-267 *''Planets Stars and Nebulae Studied With Photopolarimetry'', edited by Tom Gehrels (1974), ISBN 0-81650-428-8 *''Jupiter: Studies of the Interior, Atmosphere, Magnetosphere, and Satellites'', edited by Tom Gehrels and Mildred Shapley Matthews (1976), ISBN 0-81650-530-6 *''Protostars & Planets: Studies of Star Formation and of the Origin of the Solar System'', edited by Tom Gehrels and Mildred Shapley Matthews (1978), ISBN 0-81650-674-4 *''Asteroids'', edited by Tom Gehrels and Mildred Shapley Matthews (1979), ISBN 0-81650-695-7 *''Saturn'', edited by Tom Gehrels and Mildred Shapley Matthews (1984), ISBN 0-81650-829-1 *''Asteroids II'', edited by Richard P. Binzel, Tom Gehrels, and Mildred Shapely Matthews (1989), ISBN 0-81651-123-3 *''Hazards Due to Comets and Asteroids'', edited by Tom Gehrels, Mildred Shapley Matthews, and A. M. Schumann (1994), ISBN 0-81651-505-0 *''On the Glassy Sea, in Search of a Worldview'', Tom Gehrels (2007, originally published in 1988), ISBN 1-4196-8247-4 *''Survival Through Evolution: From Multiverse to Modern Society'', Tom Gehrels (2007), ISBN 1-41967-055-7 == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Gehrels Tom}} [[Kategorie:Hollännesch Astronomen]] [[Kategorie:Gebuer 1925]] [[Kategorie:Gestuerwen 2011]] geo93owbnjkneh1wiz5i0x21g4bk6c6 Vendée militaire 0 39920 2682439 2523185 2026-06-22T09:37:08Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682439 wikitext text/x-wiki {{Haaptartikel|Krich an der Vendée}} D''''Vendée militaire''' war den Numm fir deen Deel vun der [[Departement Vendée|Vendée]], dee sech [[1793]] géint d'[[Franséisch Revolutioun]] erhuewen huet. == Organisatioun == [[Fichier:Carte de la Vendée militaire.svg|thumb|500px|Kaart vun der "Vendée militaire".]] Enn [[Mäerz]] [[1793]] waren d'Ëmrësser vun der « '''Vendée militaire''' » zum groussen Deel kloer: d'Departement vun der [[Departement Vendée|Vendée]] an d'südlechen Deeler vun der [[Departement Loire-Atlantique|Loire-Inférieure]] a vun der [[Departement Maine-et-Loire|Maine-et-Loire]]. De Norde vun den [[Departement Deux-Sèvres|Deux-Sèvres]] ass am Mee an d'Hänn vun den Opstännege gefall<ref>Roger Dupuy, "La République jacobine, Terreur, guerre et gouvernement révolutionnaire, 1792-1794", Band 2 vun ''Nouvelle histoire de la France contemporaine'', Éd. du Seuil, 2005, S. 104-106.</ref>. D'[[Kathoulesch a kinneklech Arméi|opstänneg Arméi]] war wéineg zentraliséiert, schlecht ekipéiert (3/4 vun de Männer haten net emol e Gewier virun der Attack op [[Chalonnes-sur-Loire|Chalonnes]], eng grouss Partie vun de Waffen a Munitioune koum vu republikaneschen Zaldoten, déi geplëmmt goufen) an net permanent, d'Bauere sinn soubal si konnten, nees op hir Lännereien zeréckgaangen. Et koumen awer och Beruffszaldoten derbäi, déi aus der republikanescher Arméi desertéiert waren, an déi hiert Wësse matbruecht hunn<ref>Jean-Clément Martin, « La Révolution a coupé la France en deux » in ''L'Histoire'', n°311.</ref>. Sou hat de [[François-Athanase Charette de La Contrie|Charette]] och wéineg Autoritéit iwwer seng Männer, déi him och net ganz iwwer de Wee getraut hunn, an d'Arméi hat wéineg Succès um Schluechtfeld; nodeem besser Elementer derbäi koumen, wéi d'republikanesch Zaldoten, an eng Elite-Kavalerie aus [[Adel]]egen a [[Bourgeoisie|Bierger]] op eege Käschten op d'Bee gestallt gouf, konnt hie sech duerchsetzen<ref>Vgl. d'Biographie vum [https://web.archive.org/web/20070926234836/http://www.royet.org/nea1789-1794/notes/acteurs/charette.htm Charette], ''Notes et archives 1789-1794''.</ref>. D'Vendée militaire hat dräi Arméien, déi sech zanter Mäerz zesummefonnt hunn: d'Arméi vum [[Anjou]], ëstlech vum Floss [[Sèvre nantaise]] (40.000 Männer), d'Arméi vum Zentrum, am Häerze vun der [[Departement Vendée|Vendée]] (10.000 Männer) an d'Arméi vum [[Marais breton|Marais]], tëscht der [[Sèvre nantaise]] an dem [[Atlantik]] (15.000 Männer). D'Haaptaufgab vun den Arméie war et, deen Territoire aus deem si komm sinn, ze behalen<ref>Roger Dupuy, op. cit., S. 106.</ref>. Als "populär" Arméi gouf si haaptsächlech vun de Baueren an de klenge Leit vum Land ënnerstëtzt, souwuel logistesch wéi militäresch. Déi berüümte « ''Moulins de Vendée'' » ([[Lëtzebuergesch|Lëtz.]]: Millen aus der Vendée) sinn e Beispill heifir, si goufe benotzt fir mat hire Fligelen d'Mouvementer vun den Truppe vum Gouvernement bekannt ze ginn. D'Strategie vun de Kämpf, déi dorop Belästegungsoperatiounen ausgeluecht war, huet sech ëm d'Virdeeler vum [[Bocage]] organiséiert: Hecken a kleng Weeër hunn en Hannerhalt méiglech gemaach, an d'Manöver vun de groussen Unitéite vun der revolutiounärer Arméi genéiert. Déi éischt Operatioune waren en däitleche Succès fir d<nowiki>'</nowiki>''Blancs''. No enger éischter [[Éischt Schluecht vu Fontenay-le-Comte|Néierlag]] de [[16. Mee]], ass d'Arméi vum Zentrum de [[25. Mee]] mam [[Henri de La Rochejaquelein|La Rochejaquelein]], [[Lescure]], [[Maurice-Louis-Joseph Gigot d'Elbée|D'Elbée]], [[Jacques Cathelineau|Cathelineau]], [[Jean-Nicolas Stofflet|Stofflet]] a [[Charles Melchior Artus de Bonchamps|Bonchamps]] zu [[Zweet Schluecht vu Fontenay-le-Comte|Fontenay-le-Comte]] agedrongen a konnt déi 7.000 Zaldote vum [[Alexis Chalbos|Generol Chalbos]] schloen, an huet sech duerno nees zeréckgezunn. D'Woch drop hunn d'Generalstäb vun den Arméie vum Zentrum a vun de [[Mauges]] decidéiert, [[Saumur]] unzegräifen; 1.500 Republikaner goufen de [[6. Juni]] zu [[Vihiers]] geschloen, an den [[8. Juni]] konnte Verstäerkungen, déi vun [[Schluecht vun Thouars|Thouars]] komm waren, zu [[Montreuil-Bellay]] geklappt ginn. D'''Blancs'' hunn den [[10. Juni]] [[Schluecht vu Saumur|Saumur]] mat ëm déi 15.000 Gewierer an iwwer 60 Kanounen ageholl. Véier Kavaléier konnten duerch d'Demoralisatioun vun de ''Bleus'' [[La Flèche]] anhuelen. De royalistesche Generalstab huet sech allerdéngs net direkt getraut, [[Nantes]] oder [[Paräis]] unzegräifen, a sech fir [[Niort]] entscheet, fir d'Arméi vum [[Armand Louis de Gontaut-Biron|Biron]] ze zerstéieren. Zanter dem [[12. Juni]] sinn allerdéngs 20.000 vun den 30.000 Baueren nees heemgaangen, wat d'Victoire vun den Deeg virdru ruinéiert huet. Ausserdeem koum et zu Rivalitéiten tëscht de villen Offizéier, déi vun de Leit gewielt gi waren. Fir dat Ganzt zesummenzehalen, hunn d'Cheffen - déi aus dem [[Adel|klengen Adel]] koumen - en net-adelege "Généralissime" gewielt, de [[Jacques Cathelineau|Cathelineau]]. == Den Ugrëff op Nantes == [[Fichier:Charette-1.jpg|thumb|left|170px|François de Charette]] Schonn zwéin Deeg virdrun, den [[10. Juni]], war et dem [[François-Athanase Charette de La Contrie|Charette]], dee sech vis-à-vis vun de Bande vum [[Marais breton|Marais]] endlech duerchsetze konnt, [[Machecoul]] ageholl, wat vun enger 1.300 Leit bewaacht war. De Charette stoung un der Spëtzt vu 15.000 Männer; d'Republikaner hunn 200 Doudeger zeréckgelooss an iwwer 10 Kanounen. Dës Victoire huet de Wee op [[Nantes]] opgemaach. Zur selwechter Zäit ass d'Arméi vum [[Louis Marie de Lescure|Lescure]], déi vu [[Saumur]] aus fortgaange war, laanscht d'[[Loire (Floss)|Loire]] erofgaangen, an den [[18. Juni]] zu [[Angers]] ukomm, wat vun de 5.000 Männer vun der Garnisoun zeréckgelooss gi war, an eng Mass gouf gefeiert. De [[François-Athanase Charette de La Contrie|Charette]] huet him geschriwwen, fir him virzeschloen [[Nantes]] anzehuelen, mat sengem Hafen a senge Räichtümer. Ouni ze waarden huet hien 20.000 Männer no fir geschéckt<ref>Roger Dupuy, op. cit., S. 134-137.</ref>. Zu [[Nantes]] hunn d'Awunner, obscho si an zwee gedeelt waren tëscht dem Vollek ([[Montagnards]]) an der Handelsbourgeoisie ([[Girondins]]) refuséiert, d'Stad z'evakuéieren, wéi et virgeschloe gi war, an hunn eng Resistenz organiséiert. Op der Säit vum Buergermeeschter [[René Gaston Baco de la Chapelle|Baco de la Chapelle]] huet de [[Jean Baptiste Camille Canclaux|Generol Canclaux]], Chef vun der [[Armée des côtes de Brest]] 3&nbsp;000 Männer a Kavaléier zesummegeruff, zu deenen nach 2.000 Fräiwëlleger, 5.000 Nationalgarden an 2.000 Aarbechter, déi fir d'Reparatur vun de Waffen zoustänneg waren, derbäikomm. Sou stoungen 12.000 Männer géint déi 15.000 vum [[François-Athanase Charette de La Contrie|Charette]] um lénksen Ufer vun der [[Loire (Floss)|Loire]] an déi 18.000 vum Lescure um rietsen Ufer. Duerch dës Resistenz an de Manktem u Koordinatioun vun de Royaliste war d'[[Schluecht vun Nantes|Attack op Nantes]] den [[28. Juni|28.]] an [[29. Juni]] eng Néierlag fir d'Royalisten. Den [[28. Juni]] gouf en Ugrëff vum [[François-Athanase Charette de La Contrie|Charette]] zeréckgedréckt, an hien huet d'Stad bombardéiere gelooss. Wéi vun [[Angers]] keng Verstäerkung komm ass, an de Charette iwwerzeegt war, hie wier verrode ginn, huet hie sech um Owend vum [[28. Juni]] zeréckgezunn. Den Dag drop sinn dräi Kolonne vun der zweeter Arméi ënner der Leedung vu [[Charles Melchior Artus de Bonchamps|Bonchamps]], [[Maurice-Louis-Joseph Gigot d'Elbée|D'Elbée]] a [[Jacques Cathelineau|Cathelineau]] iwwer déi respektiv Stroosse vu [[Paräis]], [[Rennes]] a [[Vannes]] ukomm. Iwwerrascht vun der Resistenze vun den Awunner vun Nantes, konnten d'''Blancs'' trotz alledem an d'Stad erakommen, mä hei huet de [[Jacques Cathelineau|Cathelineau]] säi Liewe gelooss, an déi demoraliséiert Baueren hu sech zeréckgezunn. Säin Nofollger gouf den [[Maurice-Louis-Joseph Gigot d'Elbée|D'Elbée]]. Am selwechte Moment huet de [[Armand Louis de Gontaut-Biron|Biron]], Chefgenerol vun der [[Armée des côtes de La Rochelle]] dem [[François-Joseph Westermann|Westermann]] den Uerder ginn, e Raid am Häerze vun der « Vendée militaire » duerchzeféieren. Un der Spëtzt vun 2.500 Männer ass dëse Richtung [[Parthenay]] gezunn a konnt den [[2. Juli]] [[Mauléon (Deux-Sèvres)|Châtillon]], Haaptstad vun den Opstännegen, anhuelen, an déi 10.000 Bauere klappen, déi d'Stad verdeedegt hunn. Hien huet 2.000 republikanesch Prisonéier befreit, d'Geschäfter vun den Opstännege geplëmmt an d'Archiver vum ''Conseil supérieur'' vun de ''Blancs'' matgeholl. Den Dag drop hu sech 25.000 Bauere virun der Stad versammelt, déi de [[François-Joseph Westermann|Westermann]] iwwerrascht hunn, dee mat knapps 500 Männer dovu komm ass, a seng Kanounen, vill doudeger an iwwer honnert Prisonéier zeréckgelooss huet. Dësen Ugrëff, dee schlecht duerchgefouert gi war, huet allerdéngs verhënnert, datt d'''Blancs'' eng zweet Kéier Nantes ugegraff hunn. Fir hiren Territoire ze schützen, sinn déi Opstänneg nees massiv op d'lénkst Ufer vun der Loire zeréckgaangen<ref>Roger Dupuy, op. cit., S. 134-140.</ref>. == Um Spaweck == * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20070927001649/http://www.loire-france.com/histoire/guerres-vendee/vendee-militaire.htm "Vendée militaire"] * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20060831061820/http://unionroyalistebvm.over-blog.com/liste-article-blog.php Union royaliste Bretagne-Vendée militaire] {{LinkPortalFrRev}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Krich an der Vendée]] 2a5f1wgitrfrpj0c6xyq9jh67gyrt5o Setmana Catalana de Ciclisme 0 41577 2682388 2634910 2026-06-22T00:05:40Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682388 wikitext text/x-wiki {{SkizzSport}} D''''Setmana Catalana de Ciclisme''' war eng Etappecourse mam Vëlo, déi a [[Spuenien|Spuenie]] gefuer gouf. == D'Gewënner == {{Cycling race/listofwinners|Q975531 | above row 1: '''Challenge Drink''' | above row 6: '''Setmana Catalana de Ciclisme''' | below row 18: 1980     ''Wéinst finanzielle Grënn, gouf et dat Joer keng Course.''                                                             }} == Um Spaweck == * {{fr}} [http://www.memoire-du-cyclisme.eu/etapes/eta_semaine_catalane.php D'''Setmana Catalana de Ciclisme'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''] * {{es}} [https://web.archive.org/web/20090824050212/http://personales.ya.com/ecbarcelonaweb/carteles.htm Historique vun der ''Setmana Catalana de Ciclisme'' op der Websäit vum ''Esport Ciclista Barcelona''] [[Kategorie:Vëlossport a Spuenien]] sb6k89a5ilgzcycb6ry1eyxtdib2dq8 Amaury vu Marchant an Aansebuerg (1849) 0 43705 2682320 2668015 2026-06-21T15:18:50Z Volvox 4050 /* */ + Komma [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]] 2682320 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Amaury vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit. Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet. ==== Kanner==== * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957), * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959), * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980), Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> {{Referenzen}} {{#DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] tsh37qd9t64l74is550i756s93iitu7 2682321 2682320 2026-06-21T15:20:24Z Volvox 4050 2682321 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Amaury vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit. Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra, der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet. Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> == Kanner == * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957) * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959) * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] 0070zyyinsj6im8muizplpxpiizsl1k 2682338 2682321 2026-06-21T16:39:15Z Puscas 735 .... 2682338 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Grof '''Amaury-Jules-Victor-Marie vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war e [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Diplomat a Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit. Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra, der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet. Nodeems hien en Droitsstudium zu [[Stroossbuerg]] an zu [[Nanzeg]] gemaach hat, koum hien an den diplomateschen Déngscht vun der Belsch, a seng éischt Plaz war an der belscher Ambassade zu [[Berlin]], wou déi Zäit de [[Jean-Baptiste Nothomb]] Ambasadeur war. Duerno war hien nach e Strapp zu [[Lissabon]], an huet dunn en onbegrenzte Congé ugefrot, well hie wollt op Lëtzebuerg goen, wou d'Famill hie gebraucht huet. 1877 huet hien dunn dem belschen diplomateschen Déngscht definitiv Äddi gesot an hie krut den Titel ''Attaché de légation honoraire''. Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]]<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>. == Kanner == * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957) * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959) * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] di1hemif8zji38mvxhbklq9jj8fra1f 2682375 2682338 2026-06-21T22:19:23Z Zinneke 34 2682375 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Amaury-Jules-Victor-Marie vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war e [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Diplomat a Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit. Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra, der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet. Nodeems hien en Droitsstudium zu [[Stroossbuerg]] an zu [[Nanzeg]] gemaach hat, koum hien an den diplomateschen Déngscht vun der Belsch, a seng éischt Plaz war an der belscher Ambassade zu [[Berlin]], wou déi Zäit de [[Jean-Baptiste Nothomb]] Ambasadeur war. Duerno war hien nach e Strapp zu [[Lissabon]], an huet dunn en onbegrenzte Congé ugefrot, well hie wollt op Lëtzebuerg goen, wou d'Famill hie gebraucht huet. 1877 huet hien dunn dem belschen diplomateschen Déngscht definitiv Äddi gesot an hie krut den Titel ''Attaché de légation honoraire''. Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]]<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>. == Kanner == * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957) * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959) * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] oudwhvk26brryeugl5ohqactsr4q1jq 2682381 2682375 2026-06-21T22:28:37Z Zinneke 34 Nosichen ass jo gutt, mee uginn, wou, ass besser. 2682381 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Amaury-Jules-Victor-Marie vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war e [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Diplomat a Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit.{{source?}} Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra, der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet.{source?}} Nodeems hien en Droitsstudium zu [[Stroossbuerg]] an zu [[Nanzeg]] gemaach hat, koum hien an den diplomateschen Déngscht vun der Belsch, a seng éischt Plaz war an der belscher Ambassade zu [[Berlin]], wou déi Zäit de [[Jean-Baptiste Nothomb]] Ambasadeur war. Duerno war hien nach e Strapp zu [[Lissabon]], an huet dunn en onbegrenzte Congé ugefrot, well hie wollt op Lëtzebuerg goen, wou d'Famill hie gebraucht huet. 1877 huet hien dunn dem belschen diplomateschen Déngscht definitiv Äddi gesot an hie krut den Titel ''Attaché de légation honoraire''. {source?}} Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]]<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>. == Kanner == * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957) * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959) * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] 2hqf5qggfe4hmhmv2y7ips6rrb8vsxe 2682382 2682381 2026-06-21T22:28:57Z Zinneke 34 2682382 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Amaury-Jules-Victor-Marie vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war e [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Diplomat a Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit.{{source?}} Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra, der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet.{{source?}} Nodeems hien en Droitsstudium zu [[Stroossbuerg]] an zu [[Nanzeg]] gemaach hat, koum hien an den diplomateschen Déngscht vun der Belsch, a seng éischt Plaz war an der belscher Ambassade zu [[Berlin]], wou déi Zäit de [[Jean-Baptiste Nothomb]] Ambasadeur war. Duerno war hien nach e Strapp zu [[Lissabon]], an huet dunn en onbegrenzte Congé ugefrot, well hie wollt op Lëtzebuerg goen, wou d'Famill hie gebraucht huet. 1877 huet hien dunn dem belschen diplomateschen Déngscht definitiv Äddi gesot an hie krut den Titel ''Attaché de légation honoraire''. {{source?}} Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]]<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>. == Kanner == * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957) * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959) * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] lfz7z309f5oex82msym89t1ci0fobpj 2682383 2682382 2026-06-21T22:30:48Z Zinneke 34 méi einfach esou 2682383 wikitext text/x-wiki {{Referenze feelen}}{{Infobox Biographie}} De Grof '''Amaury-Jules-Victor-Marie vu Marchant an Aansebuerg''', gebuer de [[16. August]] [[1849]] zu [[Sint-Josse-ten-Noode]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1926]] zu [[Bréissel]], war e [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Diplomat a Schlasshär zu [[Aansebuerg]]. De Grof Amaury krut duerch e Gesetz vum [[1. Mäerz]] [[1882]] d'lëtzebuergesch Nationalitéit. Hie war de Jong vum Grof [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg|Guillaume]] a senger Fra, der Baronne Juliette de Bagenrieux de Lanquesaintourg, an hie gouf den [[18. Januar]] [[1882]] zu [[Schaerbeek]] mat der Baronne Augusta d'Anethan (1863-1951), der Duechter vum Barong Auguste d'Anethan an der Isabelle Mosselman du Chenoy, bestuet. Nodeems hien en Droitsstudium zu [[Stroossbuerg]] an zu [[Nanzeg]] gemaach hat, koum hien an den diplomateschen Déngscht vun der Belsch, a seng éischt Plaz war an der belscher Ambassade zu [[Berlin]], wou déi Zäit de [[Jean-Baptiste Nothomb]] Ambasadeur war. Duerno war hien nach e Strapp zu [[Lissabon]], an huet dunn en onbegrenzte Congé ugefrot, well hie wollt op Lëtzebuerg goen, wou d'Famill hie gebraucht huet. 1877 huet hien dunn dem belschen diplomateschen Déngscht definitiv Äddi gesot an hie krut den Titel ''Attaché de légation honoraire''. Vun 1884 bis 1889 war hien Deputéierten an der [[Chamber]]<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>. == Kanner == * de Grof [[René vu Marchant an Aansebuerg|René]] (1883-1953) * d'Gräfin Juliette vu Marchant an Aansebuerg (1884-1971) * d'Gräfin Héléne vu Marchant an Aansebuerg (1885-1941) * d'Gräfin Gabrielle vu Marchant an Aansebuerg (1887-1979) * de Grof [[Gaston vu Marchant an Aasebuerg (1891)|Gaston]] (1891-1957) * de Grof [[Pol vu Marchant an Aansebuerg|Pol]] (1892-1893) * d'Gräfin Jeanne vu Marchant an Aansebuerg (1894-1895) * de Grof [[Raymond vu Marchant an Aansebuerg|Raymond]] (1897-1959) * de Grof [[Victor vu Marchant an Aansebuerg|Victor]] (1898-1980) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Marchant Amaury}} [[Kategorie:Haus Marchant an Aansebuerg]] [[Kategorie:Gebuer 1849]] [[Kategorie:Gestuerwen 1926]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] 4902mpqmw802xe244ckqcjrkbknshyq Rund um die Nürnberger Altstadt 0 44552 2682355 2669442 2026-06-21T19:40:02Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682355 wikitext text/x-wiki {{SkizzSport}} '''Rund um die Nürnberger Altstadt''' ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi an [[Däitschland]] gefuer gëtt. Vun [[1991]] bis [[1994]] war de ''Rund um die Nürnberger Altstadt'' eng Amateur-Course. Zanter [[2005]] gehéiert dës Course zum ''[[UCI Europe Tour]]'' an ass zanterhier an der Klass 1.1 agestuuft. == D'Gewënner == {| | [[1991]]: [[Stephan Gottschling]] || {{DEU}} |- | [[1992]]: [[Bert Dietz]] || {{DEU}} |- | [[1993]]: [[Steffen Rein]] || {{DEU}} |- | [[1994]]: [[Andreas Walzer]] || {{DEU}} |- | [[1995]]: [[Fabio Baldato]] || {{ITA}} |- | [[1996]]: [[Jan Schaffrath]] || {{DEU}} |- | [[1997]]: [[Mikael Holst-Kyneb]] || {{DNK}} |- | [[1998]]: [[Jan Ullrich]] || {{DEU}} |- | [[1999]]: [[Jens Zemke]] || {{DEU}} |- | [[2000]]: [[Raphael Schweda]] || {{DEU}} |- | [[2001]]: [[Olaf Pollack]] || {{DEU}} |- | [[2002]]: [[Erik Zabel]] || {{DEU}} |- | [[2003]]: [[Kai Hundertmarck]] || {{DEU}} |- | [[2004]]: [[Sebastian Siedler]] || {{DEU}} |- | [[2005]]: [[Ronny Scholz]] || {{DEU}} |- | [[2006]]: [[Gerald Ciolek]] || {{DEU}} |- | [[2007]]: [[Fabian Wegmann]] || {{DEU}} |- | [[2008]]: [[André Greipel]] || {{DEU}} |- | [[2009]]: [[Francesco Gavazzi]] || {{ITA}} |- | [[2010]]: [[Eric Baumann]] || {{DEU}} |- | [[2011]]: [[Helmut Trettwer]] || {{DEU}} |- | [[2012]]: [[Andreas Schillinger]] || {{DEU}} |} == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20100808092706/http://radrennen.de/ Websäit vu ''Rund um die Nürnberger Altstadt''] {{de}} * [https://web.archive.org/web/20160305043016/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/ligne/cla_nurnberger.php Resultater vu ''Rund um die Nürnberger Altstadt'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''] {{fr}} [[Kategorie:Vëlossport an Däitschland]] [[Kategorie:UCI Europe Tour]] 0nc3cxs767o55jrtgwijtx7vdag9ceg Haaptsäit/WDS-Spënnchen 0 45363 2682349 2682205 2026-06-21T17:20:46Z Robby 393 /* Wousst Dir schonn datt… */ [[:Mathias Theisen]] um Ursprong vum [[:Centre pénitentiaire de Givenich ]] 2682349 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * ... et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''Dubliners''? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? * ... de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] 1893 dem Lëtzebuerger Staat 140 Hektar Terrainen zu [[Giwenech]] geschenkt huet op dem duerno de <bdi>[[Centre pénitentiaire de Givenich]]</bdi> <bdi>entstanen ass.</bdi> ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 3oninby1qzn8jhx7ab25j0lsqq9y3ax 2682353 2682349 2026-06-21T18:59:36Z Puscas 735 .... 2682353 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * ... et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''Dubliners''? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? * ... de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] 1893 dem Lëtzebuerger Staat 140 Hektar Terrain zu [[Giwenech]] geschenkt huet op dem duerno de <bdi>[[Centre pénitentiaire de Givenich]]</bdi> <bdi>entstanen ass.</bdi> ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 79mooppmllx1na2gu7rpzqthycylq4a 2682359 2682353 2026-06-21T20:17:15Z Zinneke 34 2682359 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] owuuofiz308phbk64efqevfyt2hjuar 2682362 2682359 2026-06-21T20:29:42Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2682362 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisendieren oder Flijere mat véier Düsen? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] e0891lyufzbux49c7nnanipe1p3uwo9 2682374 2682362 2026-06-21T22:12:19Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 150 2682374 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Flijere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] lrx4of48jigfy1h1ifgxkq6y3gudfn2 2682386 2682374 2026-06-21T22:42:44Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2682386 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … vum Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf goufen, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Flijere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] ew6n7isjzviefvgjx2b097rghutwhza 2682393 2682386 2026-06-22T06:33:53Z Robby 393 2682393 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == *Sprooch… *Sprooch…Sproochvum Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf goufen, déi net gebaut gouf? === 150 === *Sprooch… [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? *Sprooch…Sproochvum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séierSproochmat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? *Sprooch…Sproochbei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? *Sprooch… de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? *Sprooch… d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? *Sprooch… et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? *Sprooch … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och SchleisepaartenSproochoder Flijere mat véier Düsen? *Sprooch…Sproochd'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? *Sprooch… de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]]Sproochdem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? *Sprooch… deSproochlaténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? *Sprooch… [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * …Sproochan der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]]Sproochgefuer ass, et awer, ier d'LinnSprooch2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * …Sproochd'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * …Sproochd'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … deSprooch[[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * …Sproochet vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * …Sproochd'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun derSprooch[[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een umSprooch"[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf,Sproochdéi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * …Sprooch[[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali,Sproochno enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]]Sproocherënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 2cli25963e2w6f4ddxiw4ceqsqsjxj0 2682394 2682393 2026-06-22T06:34:29Z Robby 393 Ännerung vum [[Special:Contributions/Robby|Robby]] ([[User talk:Robby|Diskussioun]]) zeréckgesat op déi lescht Versioun vum [[User:Zinneke|Zinneke]] 2682386 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … vum Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf goufen, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Flijere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] ew6n7isjzviefvgjx2b097rghutwhza 2682395 2682394 2026-06-22T06:36:32Z Robby 393 duebel Leerzeechen erausgeholl 2682395 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … vum Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf goufen, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Flijere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] e6intzcg3xjz2yvhodng59kpxhskjf9 2682399 2682395 2026-06-22T07:25:06Z Puscas 735 .... 2682399 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … den Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf hat, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Fligere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] l4n4pxqxl2t046vh9yfxllag1tx9zdl 2682400 2682399 2026-06-22T07:26:50Z Puscas 735 /* 150 */ .... 2682400 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … den Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf hat, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Fligere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt der 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 6x4leqtx0hvhm96k6kx14ea345to35v 2682401 2682400 2026-06-22T07:39:00Z Puscas 735 /* 150 */ .... 2682401 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … den Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf hat, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Fligere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt der 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto vum [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir den héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, op franséischen a belsche Kaarten den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] huet? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 den éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op de [[Lëtzebuerger Frang|Frang-Mënzen]] op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem [[Diddelenger Schmelz|Diddelenger Schmelzenaarbechter]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 53lxjemijhdey1pizuq0mk43v0a7omb 2682455 2682401 2026-06-22T10:20:54Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2682455 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … de [[Belval]] administrativ zu zwou Gemenge gehéiert, an op der Escher Säit Quartier ''Universitéit'' heescht? * … den Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf hat, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Fligere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt der 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto vum [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir den héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, op franséischen a belsche Kaarten den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] huet? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 den éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op de [[Lëtzebuerger Frang|Frang-Mënzen]] op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem [[Diddelenger Schmelz|Diddelenger Schmelzenaarbechter]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 3ppigx4exmxrn7fl68xckwsairq8w21 2682482 2682455 2026-06-22T11:41:24Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2682482 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi da [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … de [[Belval]] administrativ zu zwou Gemenge gehéiert, op der Suessemer Säit als Deel vu [[Bieles]], an op der Escher Säit als Quartier ''Universitéit''? * … den Architekt [[Jean-Pierre Koenig]] ë.&nbsp;a. Pläng vun enger Maarthal um [[Knuedler]] entworf hat, déi net gebaut gouf? === 150 === * … [[Bluttsëffer]] selwer kee [[Bluttkreeslaf]] hunn? * … vum [[Wuermwutz]] (Appendix) ugeholl gëtt, e Reservoir fir [[Daarmflora]] ze sinn, vu wou no enger [[Duerchfall]]erkrankung den [[Daarm]] séier mat Daarmbakteerien neibesidelt ka ginn? * … bei de Gemengewalen 1928 d'[[Action féminine]] zu Esch-Uelzecht eng reng Fraelëscht opgestallt hat, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gouf? * … de Keeser vu [[Japan]] als direkten Nofollger vun der [[Amaterasu]], der wichtegster weiblecher Gottheet am [[Shintō]], gëllt? * … d'[[Christine Lagarde]], zanter 2019 Direktesch vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]], emol Member vun der franséischer Nationalekipp am Synchronschwamme war? * … et vum Lidd ''[[Ech drénke gier mäi Pättchen]]'' iwwer 12 verschidden Opname ginn, dovun eng vun der irescher Band ''The Dubliners''? * … op de [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen|Wope vun de lëtzebuergesche Gemengen]] net nëmme Léiwen, Adler, Bieren, Wëllschwäin oder Fësch ze fanne sinn, ma och Schleisepaarten oder Fligere mat véier Düsen? * … d'[[Bibliothèque nationale de France]] scho 1537 als éischt Institutioun den Optrag fir den [[Dépôt légal]] krut? * … de [[Centre pénitentiaire de Givenich]] op engem Terrain vun 140 Hektar entstanen ass, deen de [[Mathias Theysen|Mathias Theisen]] dem Lëtzebuerger Staat 1893 geschenkt hat? * … de laténgeschen Numm vun der [[Krippchen]] (os coccygis) vum [[algriichesch]]e Wuert fir de [[Guckuck]] kënnt, wéinst engem Glach mat deem sengem Schniewel? * … de [[Oh My Darling, Clementine|Goldsicher ''Miner Forty-Niner'']] op lëtzebuergesch zum [[Un der Atert|Bauer ''Péitche Lauer'']] mutéiert ass? * … bis an d'Mëtt vun den 1950er Joren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … den [[Elbling]] viraals wéinst senger Saier net nëmme fir d'Wäiproduktioun, mä och fir d'Desinfektioun vun Drénkwaasser geholl gouf? * … [[Virus]]sen all Forme vum Liewen infizéiere kënnen, bis hin zu Mikroorganisme wéi [[Bakteerien]] an [[Archaeën]]? * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt der 2020er Joren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto vum [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir den héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, op franséischen a belsche Kaarten den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] huet? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 den éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op de [[Lëtzebuerger Frang|Frang-Mënzen]] op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem [[Diddelenger Schmelz|Diddelenger Schmelzenaarbechter]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * … de [[Naturschutzgebitt Pällembierg|Pällembierg]] duerch seng besonnesch klimatesch Bedingungen (wéineg Reen an héich Temperaturen), seng Südost-Lag a seng Buedembeschafenheet (dréchene Kallekbuedem, dee sech séier erhëtzt) charakteristesch Kennzeeche vun enger mediterraner Géigend opweist? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] krgc4ir9xy05bwyqm33w4yv5bby1ln6 Marcel Sauber 0 45485 2682459 2621077 2026-06-22T10:33:51Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682459 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Marcel Sauber''', gebuer den [[3. Mee]] [[1939]] zu [[Iechternach]], ass e lëtzebuergesche Jurist an [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[Politiker]]. Hie war vum 16. Februar 1995 bis den 31. Dezember 1999 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Walfer]]. Hie gouf den 28. Juni 1985 als Member vum Staatsrot nominéiert. De 6. Dezember 1999 gouf hie Vizepresident vum Staatsrot bis hie vum 15. Januar 2001 bis den 11. Mäerz 2003 President vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] war.<ref>{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref> Hien ass zanter dem 11. Mäerz 2003 als Deputéierte vum Walbezierk Zentrum an der [[Chamber]], wou hien den Nofollger vum [[Willy Bourg]] gouf deen den 21. Februar 2003 gestuerwe war. == Gielercher == * {{OCCC| (Promotioun 2000)<ref>[http://www.gouvernement.lu/publications/informations_gouvernementales/rapports_activite/rapports_activite_2000/2000ra_me/minetat.pdf Aktivitéitsrapport vum Staatsministère vum Joer 2000 wou op de Säite 77 ff déi Leit ernimmt sinn déi den 22. Juni 2000 eng Auszeechnung vum Premier iwwerreecht kritt hunn]</ref>}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Sauber Marcel}} [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Walfer]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Gebuer 1939]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] rxm3mngv4oevwh2v4gm96juqvupo6c7 Belval 0 45801 2682422 2679750 2026-06-22T08:31:06Z Corto lu 4182 /* Héichuewenterrass */ 2682422 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Site Belval tëscht Esch a Bieles|aner Uertschafte mat deem Numm|Belval (Homonymie)}} [[Fichier:Belval_Panorama_2019-12.jpg|thumb|500px|Belval vun Nordwesten aus (Wanter 2019-20)]] {| {{prettytable-R}} | background: #ffdead;" |[[Fichier:Belval aus der Loft.JPG|thumb|center|De Belval am Mee 2010.]] |- | [[Fichier:Belval 001.jpg|thumb|center|Am Verglach, de Belval am Abrëll 1991.]] |- |} Déi fréier '''Frichë vu Belval''' sinn 122,7 ha grouss a leien um Terrain vun de Gemengen [[Esch-Uelzecht]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]], laanscht d'[[Frankräich|franséisch]] Grenz, op de [[Flouernumm|Flouer]]e Belval a Laangwiss. Do war knapps ee Joerhonnert laang d'integréiert Schmelz/Stol- a Walzwierk vun [[Arbed]]-Esch-Belval, déi 1909-1913 als [[Adolf-Emil-Hütte]] gegrënnt gouf. D'[[ArcelorMittal]] (d'Nofollger-Gesellschaft) bedreift haut nach en [[Elektrostoluewen]] an e [[Walzwierk]] um ëstlechen Deel vun deem Terrain. Deen Terrain deen am Weste louch, war, nodeem do [[1996]] de leschten [[Héichuewen]] ausgemaach gouf, eng [[Industriebrooch]]. De 4. Abrëll 1996 hunn d'Lëtzebuerger Regierung an d'[[Arbed]] decidéiert, eng gemeinsam Struktur ze schafen, de ''Groupement d'intérêt économique pour l'étude de la reconversion des sites sidérurgiques'' (GIE-ERSID), fir der Arbed hire Frichen (am Ganze ronn 650 ha.) nei Funktiounen ze ginn. De GIE-ERSID huet 4 Sitten als prioritär definéiert: Belval, Éilereng, Lentille Terre Rouge a Rodange. Dorop gouf [[1999]] den Architektebüro Dewey & Muller beoptraagt, e Masterplang fir Belval auszeschaffen. Den [[1. August]] [[2001]] gouf duerch e Gesetz ''Agora'' gegrënnt, wou de Staat an d'Arbed dra waren. Agora huet 2001 en internationalen Urbanisteconcours ausgeruff, dee vum Jo Coenen & Co gewonne gouf. ==Fënnef nei Quartieren== *d'[[Terrass vun den Héichiewen]], *d'[[Square Mile]], * de [[Park Belval]] * [[Belval Nord]], e Wunnquartier * [[Belval Süd]] Et sollen 1,3 Millioune m² gebaut ginn, op enger Fläch vun 69.000 m² Terrainen, déi bebaut géife ginn. 7.000 Leit kéinten do wunnen an der 25.000 do schaffen. Geplangt si Wunnengen, Geschäfter, Erzéiungs- a Fuerschungsariichtungen, an och Sport-, Fräizäit- a Kulturariichtungen. Ëm d'Infrastrukturen, déi vum Staat opgeriicht ginn, bekëmmert sech en [[ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlecht Etablissement]], dat duerch e Gesetz vum 25. Juli 2002 gegrënnt gouf. Et ass den ''Établissement public pour la réalisation des équipements de l'État sur le site de Belval-Ouest'', [[Fonds Belval]] genannt, mat Sëtz zu [[Esch-Uelzecht]].<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2002/0079/a079.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 25. Juli 2009 |Gekuckt=22.09.2009|Archiv-Datum=05.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160305044248/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2002/0079/a079.pdf#page=2 }}</ref> Am Juli 2021, 17 Joer nom éischte Spuetstéch, hale sech am Laf vum Dag theoreetesch bis zu 19.300 Leit um Belval op: 3.600 Leit wunnen do (2014: 1.400; 2019: 3.000), 10.000 Leit schaffen do (2014: 4.000; 2019: 8.500) an iwwer 200 Entreprisen, Servicer oder Geschäfter (2014: 150), a 5.700 sinn op der Uni ageschriwwen oder ginn an de Lycée Bel-Val.<ref>Zuelen 2021: [https://download.rtl.lu/2021/07/26/04a132758d2152177b74edf187722572.pdf Pressecommuniqué vun Agora]. rtl.lu, 26.07.2021. - Zuelen 2019: [https://web.archive.org/web/20190830215328/https://www.belval.lu/fileadmin/BELVAL/user_upload/08-news/2019/19_07_04_Conference_de_Presse/19_07_04_CdP_AGORA_Belval_2018_2019_FR.pdf Pressecommuniqué] vun Agora, 4. Juli 2019. - Zuelen 2014: [http://www.rtl.lu/letzebuerg/545098.html "Belval: 1.400 Leit wunnen do, 4.000 Leit schaffen do, 150 Betriber."] rtl.lu, 18.06.2014.</ref> 1.700 Wunnege goufe bis Enn 2020 dohi gebaut, dovun 1.124 Appartementer, 668 Studentewunnegen an 120 Zëmmeren an engem Altersheem. Eng weider 1.000 Wunnenge sinn am Gaang, geplangt oder gebaut ze ginn, wouvunner der 337 bis Enn 2022 fäerdeg solle sinn.<ref>Pressecommuniqué vun Agora, 26.07.2021.</ref> 213.000 m² sti fir Bureauen zur Verfügung, a bis 2027 sollen nach eng Kéier ronn 200.000 m² derbeikommen.<ref>Pressecommuniqué vun Agora, 4. Juli 2019.</ref> ===Héichuewenterrass=== [[Fichier:Belval Campus - University of Luxembourg.jpg|thumb|500px|Belval (2015)]] D'Héichuewenterrass (''Terrasse des Hauts-Fourneaux'') huet 27,6 ha. Do stinn, als Reschter vun der fréierer industrieller Aktivitéit op där Plaz, déi iwwer 80 Meter héich [[Belval-Héichiewen|Héichiewen A a B]], d'[[Belval-Gebléishal|Gebléishal]] an d'[[Mëllerei]], westlech vun den Héichiewen. Si goufe sou an d'Rei gesat, datt ee ronderëm, resp. drënnererduech trëppele kann. Zu bestëmmten Zäite kann een och bis an d'Hallschecht op den Héichuewen A eropklammen. An engem Gebai niewendrun, [[Massenoire]] genannt, ass zënter 2012 eng permanent Ausstellung iwwer d'Geschicht vum Site a vun der [[Stolindustrie zu Lëtzebuerg]] am Allgemengen. Den [[2002]] gegrënnte [[Fonds Belval]] huet als Aufgab, bannent 15 Joer d'[[Cité des sciences, de la recherche et de l'innovation]] vun der [[Uni Lëtzebuerg]] do z'installéieren. Dës besteet aus enger Rëtsch Gebaier, an deenen d<nowiki>'</nowiki>''Faculté des sciences, de la technologie et de la communication'' an d'''Faculté des Lettres, des Sciences Humaines, des Arts et des Sciences de l'Education'' ënnerbruecht sinn, mat hirem markanten Zentralgebai, der [[Maison du savoir]]. 2016 koum d'Droits-Fakultéit no. Dozou gehéieren och de [[Centre de recherche public Gabriel-Lippmann|CRP Gabriel-Lippmann]], de [[Centre de recherche public Henri-Tudor|CRP Henri-Tudor]], de [[CRP-Santé]] an de [[Centre virtuel de la connaissance sur l'Europe]]. {{Méi Info 1|Cité des sciences, de la recherche et de l'innovation}} D'[[Rockhal]] war dat éischt neit Gebai, dat [[2005]] seng Dieren opgemaach huet. [[2007]] koum d'Verwaltungsgebai vun der [[RBC Dexia]] (haut RBC Investor Services) derbäi, wou eng 1.400 Leit schaffen, bei dat [[2009]] eng Extensioun derbäikoum, mat Plaz fir 400 Aarbechtsplazen. Weider steet op der Héichuewenterrass de [[Belval Plaza|Belval Plaza 1 an 2]], zwéi Komplexer vu Gebaier mat ë.&nbsp;a. dem [[Kinepolis Belval]], engem [[Multiplex-Kino]] mat siwe Säll, engem Akafszentrum, an uewenop Wunnengen. De Belval Plaza 1 huet am November-Dezember [[2008]] seng Dieren opgemaach, den 2. Komplex gouf am Laf vun 2011 fäerdeg gestallt. D'[[Gare Belval-Université]], där hiert neit Gebai och am September 2010 a Betrib geholl gouf, läit südlech dovun an ass mat enger [[Passerell (Architektur)|Passerell]] dermat verbonnen. E weidere privat bedriwwene Projet ass e Gebai, "[[Feierstëppeler]]" genannt, hallef [[Hotel]] an hallef fir Wunnengen oder Büroen, dat am Mee 2011 fäerdeg gouf, a wou 2016 en Ubau bäikoum. En [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|ëffentlecht Verwaltungsgebai]], wou ë.&nbsp;a. d'nationaalt [[Waasserwirtschaftsamt]], d'Ëmweltverwaltung an d'[[Commission nationale pour la protection des données|national Dateschutzkommissioun]] dran ënnerbruecht sinn, gouf am Dezember 2012 a Betrib geholl. En ''[[Inkubator]]'' fir ''Start-up''-Entreprisë konnt schonn am Juli 2012 ageweit ginn<ref>[http://www.fonds-belval.lu/telechargementstore/magazine_3_12.pdf "L'Incubateur d'entreprises: une double inauguration."] in: magazine - le périodique du Fonds Belval 3/2012, S.4-11.</ref>. 2019-2021 gouf den ''Omnia Tower'' gebaut, deen an der Achs vun der [[Porte de France]], op den Eck mat der [[Avenue du Rock'n'roll]] nieft de Belval Plaza. Et ass e 55 m héijen Tuerm, an deem, op 14 Stäck an enger Fläch vun 9.700 m², 106 Appartementer a Studioe gebaut ginn. Architekt ass de Bureau Moreno.<ref>[http://www.omnia-belval.lu/fr Presentatioun] op omnia-belval.lu.</ref><ref>[https://paperjam.lu/article/omnia-devoile-son-profil "La tour Omnia, future voisine de Belval Plaza."] paperjam.lu, 03.03.2019, édité Le 04.03.2019.</ref> Dëse kënnt an d'Plaz vun engem Tuerm a Form vun engem "L" op der Kopp, deen zesumme mam Belval Plaza hätt solle gebaut ginn, mee net realiséiert gouf. Als leschte privat bedriwwene Bau op der Héichuewenterrass gouf 2021-2023, tëscht der Porte de France an der [[Place de l'Académie]], respektiv tëscht d'Gebaier vun [[RBC Investor Services]] a BelvalPlaza 2, d'Gebai ''Icône'' opgeriicht, dat vum Architektebureau Foster + Partners, zesumme mat Beiler François Fritsch Architectes fir de Bedreiwer Besix Real Estate Development entworf gouf, an an deem eng 18.800 m² fir Bureauen disponibel sinn.<ref>[https://web.archive.org/web/20190901224004/https://www.belval.lu/fileadmin/BELVAL/user_upload/08-news/2019/19_01_24_Fin_THFX/20190124_Agora_Fin_THFX_Communique.pdf Pressecommuniqué] vun Agora, 24. Januar 2019.</ref><ref>[https://www.lessentiel.lu/fr/story/nouvelle-icone-architecturale-au-cur-de-belval-476211510556 "Nouvelle «Icône» architecturale au cœur de Belval."] lessentiel.lu, 29.01.2023.</ref> Am Mäerz 2022 gouf mam Bau vun engem neie Gebai fir d'[[Lëtzebuerger Nationalarchiven]] ugefaangen<ref>Diana Hoffmann. [https://web.archive.org/web/20200421135850/https://www.wort.lu/de/lokales/nationalarchiv-wird-in-belval-gebaut-5e6a5854da2cc1784e3583f9 "Nationalarchiv wird in Belval gebaut."] wort.lu, 12.03.2020.</ref>, dat am Juni 2026 seng Dieren opgemaach huet. Weider bestinn zanter Jore Pläng vun engem [[Centre national de la culture industrielle]], nieft den Héichiewen, dee bis ewell net realiséiert gouf. Wat de Stroossebau betrëfft, sou ass dee wichtegsten Deel déi sougenannt ''[[Liaison Micheville]]'', déi vun Norden no Süden duerch en Tunnel, tëscht der Square Mile an der Héichuewenterrass, ënnert der Avenue Porte de France erduerch geet, a sou engersäits e besseren Zougang zum Site erméiglecht, mä och den Duerchgangsverkéier fir op d'[[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]] aus Esch an [[Däitsch-Oth]] a [[Villerupt]] eraushale soll. Si goung am Dezember 2016 op. Den direkten Uschloss un d'A4 ass, nodeems en e puermol verréckelt gouf, fir Mëtt 2023 gemaach ginn. Eng weider Ënnerféierung ënnert der Eisebunn erduerch mécht en Uschloss no Süden un den [[CR168]]. Vun Norden hier ass de Belval iwwer d'[[Nationalstrooss 31|N31]] z'erreechen. Fir Foussgänger a Vëlosfuerer gouf Enn 2022 eng nei Verbindung tëscht der Héichuewenterrass an dem Quartier ''Uecht'' zu Esch geschafen, déi iwwer 1,1&nbsp;km iwwer de sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]] féiert. <gallery> Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|D'Rockhal (2007) Fichier:Belval illuminated blast furnaces 2014-07-04 --2.JPG|D'Héichiewen A a B (Juli 2014) Fichier:Gare Belval-Université 2010-10-17 B.JPG|Gare Belval-Université (Okt. 2010) Fichier:Dexia Belval.jpg|D'RBC-Investor-Services-Gebai (Feb. 2010) Fichier:Belval Place de l'Académie 2019-12.jpg|D'Place de l'Académie (Dez. 2019) Fichier:Ënnert den Héichiewen 2018-08 --5.jpg|Ënnert den Héichiewen, riets, de [[Luxembourg Learning Center]] Fichier:Belval 2016-11 --3.jpg|Ënnert den Héichiewen, an Direktioun Gare. </gallery> ===Square Mile=== ''Square Mile'' ass den Numm vun enger Fläch vun 20 ha, westlech vun der Héichuewenterrass. Do solle virun allem Büroen hikommen, 20&nbsp;% si fir Wunnenge geplangt, um Rez-de-chaussée si Geschäfter virgesinn. Si gëtt dominéiert vun den zwéi fréiere Zillen-[[Schaarschtech]]er vun der [[Aglomerat|Aglomeréierung]]. Déi hunn am Fréijoer 2010 misse gekierzt ginn, well gefaart gouf, datt se bei engem Stuerm hätte kënnen an e Koup falen.<ref>[http://www.belval.lu/fr/News/Demontage-partiel-des-anciennes-cheminees-de-l-agglomeration Démontage partiel des anciennes cheminées de l'agglomération.] belval.lu, 24.02.2010.</ref> Opfälleg ass och de fréiere [[Sinter-Baseng]] matzen um Terrain, deen als Zeie vu fréier erhale gëtt. Ronn 4.500 Mënsche solle bis 2029 op der Square Mile wunnen, een Drëttel dovun am mëttelsen Deel dovun dem ''Central Square''. Eng 12.000 solle bis dann op der Square Mile schaffen, wouvun och nees een Drëttel am Central Square.<ref name=ziehen>Mike Stebens: [https://www.wort.lu/luxemburg/sueden/2024-ziehen-erste-bewohner-des-square-mile-ein/2702013.html "2024 ziehen erste Bewohner des Square Mile ein."] wort.lu [w+], 26.09.2023.</ref> D'Bebauung vun der Square Mile ass zanter de fréien 2010er Joren am Gaang. D'[[Avenue du Swing]], am Süden, war als éischt vun zwou Säite bebaut: Op der südlech geleeëner Stroossesäit goufen tëscht 2013 an 2020 dräi bal identesch Gebaier, ''Southlane Tower'' 1 bis 3 genannt, gebaut, déi jee 9 Stäck hunn. Am éischten dovun ass den Haaptlocataire d'[[Institut luxembourgois de la normalisation, de l'accréditation, de la sécurité et qualité des produits et services|ILNAS]]. An deenen aneren zwee si Büroen a Wunnengen,<ref>{{Citation|URL=http://www.southlane.lu/ |Titel=southlane.lu|Gekuckt=15.12.2014 |Archiv-Datum=22.12.2014 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20141222035733/http://www.southlane.lu/ }}</ref>, sou wéi eng Maison médicale<ref>[https://web.archive.org/web/20211004193827/https://sante.public.lu/fr/urgences-gardes/services-garde/maisons-medicales/index.html "Maisons Médicales de garde."] sante.lu, gekuckt 23.09.2021.</ref>. Op hirer nërdlecher Säit steet d'Efesto-Gebai, mat der [[Inspection du travail et des mines]] an enger Agence vun der [[ADEM]] dran, déi am Summer 2012 erageplënnert sinn. Do donieft gouf bis Enn 2014 de Sëtz mat engem medezineschen Analyszenter vun engem private Fuerschungslabo gebaut,<ref>[https://web.archive.org/web/20120307162117/http://www.paperjam.lu/communique_de_presse/fr/ketterthill-belval-2013-une-nouvelle-adresse-pour-de-nouveaux-developpements "Ketterthill à Belval: 2013 une nouvelle adresse pour de nouveaux développements."] paperjam.lu, 5.3.2012.</ref> a bis dohi war och westlech dovun de Projet ''Square One'' vun 10.000 m² fäerdeg, wouvu 4.000 m² fir 175 Studentewunnenge reservéiert sinn.<ref>[https://web.archive.org/web/20120930023834/http://www.lessentiel.lu/fr/news/story/11378843 "L'Uni louera 175 chambres en plus à la rentrée 2014."] lessentiel.lu, Logement étudiant28 septembre 2012 07:19; Act: 27.09.2012 20:25.</ref> Déisäit vum westlech Wupp vun der Avenue du Swing stinn zwéin Tierm vu 15, respektiv 13 Stäck, 50 m héich a ''Capelli Towers'' genannt, mat 100 Wunnengen dran a mat op den éischte 5 Stäck Büroen an um Rez-de-Chaussée Geschäfter, déi uganks 2020 fäerdeg goufen.<ref name=hoch>[https://web.archive.org/web/20170507003238/http://www.wort.lu/de/lokales/hochhaeuser-in-bau-hoch-hinaus-in-belval-59020c8ca5e74263e13bd706 "Hoch hinaus in Belval."] wort.lu, 30. April 2017 um 11:30.</ref> Eng Strooss weider nërdlech, um [[Boulevard du Jazz]], gouf déi südlech Säit tëscht 2015 an 2024 bebaut: um Eck mat der [[Porte de France]], gouf 2019 e Büros- a Geschäftsgebai mam Numm ''Rouden Eck''<ref>[https://web.archive.org/web/20150706065434/http://www.roudeneck.lu/ roudeneck.lu], gekuckt 15.12.2014.</ref> fäerdeg. Westlech dovun ass zanter 2024 eng Annexe vum LCSB vun der Uni, an nach weider westlech steet zanter 2016 d'''Résidence du Jazz'', an deem Geschäftsraim, Büroen a Wunnenge sinn. D'Rei gëtt ofgeschloss mat engem néngstäckege Gebai fir d'Büroe vun enger Informatiksfirma, dat ''Naos'' heescht, an dat 2017<ref name=hoch/> bis 2019 gebaut gouf. Ronderëm d'Sinterbasenge gouf ufanks e grousse provisoresche Parking ugeluecht. Dee gëtt ewell bebaut, no engem Grondplang, dee ''Central Square'' genannt gëtt, an deen 2011 vu KCAP Architects&Planners (Rotterdam) ausgeschafft gi war. Am Juli 2017 goufen déi éischt Bauprojeten am südwestlechen Deel vun Tralux Immobilier/Petitdidierprioux Architectes, Soludec-Asars Development/[[Metaform|Metaform architects]] an Atenor/Steinmetzdemeyerdeen virgestallt.<ref>Céline Coubray: [https://web.archive.org/web/20170726042708/http://paperjam.lu/news/trois-nouveaux-projets-a-belval "Trois nouveaux projets à Belval."] paperjam.lu, 19 juillet 2017 23:15.</ref> Am Summer 2020 goungen d'Aarbechten um Rescht vun der Broochfläch un, déi ursprénglech bis 2024-25 dauere sollten<ref>Nicolas Anen: [https://web.archive.org/web/20200614155609/https://www.wort.lu/de/lokales/belval-neues-viertel-steht-in-den-startloechern-5ee3b622da2cc1784e35f8c9 "Belval: Neues Viertel steht in den Startlöchern."] wort.lu, 13.06.2020.</ref>; zanter 2023 gëtt awer dervun ausgaangen, datt d'Gebaier Stéck fir Stéck tëscht 2024 an 2029 fäerdeg solle ginn.<ref name=ziehen/> Op der nërdlecher Stroossesäit vum Boulevard du Jazz ass 2024 de [[Statec]] an en neigebautent Gebai, um Eck mam Boulevard de la Recherche, mam Numm ''Twist'', geplënnert. Weider nërdlech laanscht d'Ostsäit vum Boulevard de la Recherche sinn d'Projeten, haaptsächlech fir Wunnengen, ''Manhatten'' a ''Millenium'' genannt, och 2024 fäerdeg ginn. Um aneren Enn vum Boulevard du Jazz, um Eck mat der Porte de France, hunn d'Aarbechten dat Joer ugefaangen.<ref>Christophe Lemaire: [https://web.archive.org/web/20241207031618/https://www.virgule.lu/luxembourg/l-impressionnant-quartier-qui-pousse-a-belval-pres-du-nouveau-siege-du-statec/19682319.html "L’impressionnant quartier qui pousse à Belval, près du nouveau siège du Statec."] virgule.lu, 20.09.2024.</ref> Och d'Plaz ronderëm d'Basengen an d'Stroossen déi dohi féieren, goufen 2023-2025 ugeluecht. Laanscht d'Nordsäit vum [[Boulevard des Lumières]] sinn tëscht 2016 an 2024 weider Gebaier entstanen. 2016 goufen zwee Gebaier vis-à-vis vun der [[Maison des sciences humaines]], um Eck [[Porte de France]] a Boulevard des Lumières, fäerdeg, ''Uni-Val'' a ''Galileo'' genannt, alle béid mat Studentewunnengen, ma et gëtt do och eng Crèche, Horeca, Geschäfter an Apparthotels-Wunnengen. <gallery> Fichier:Tierm Belval gekierzt.jpg|Déi gekäppt Schaarschtecher (2012) File:Belval Central Square building site 2022-12 ---4.jpg|Bauplaz ronderëm d'Basengen (2022) File:Belval Central Square building site 2022-12 ---2.jpg|Vue op deen nach onbebauten deel vum ''central Square'' (2022) </gallery> === [[Park Belval]]=== Den ëffentleche Park gouf op enger 33 ha grousser Fläch, westlech vun der Square Mile, amenagéiert, fir déi verschidde Quartiere mateneen ze verbannen. E gouf am Hierscht 2014 ageweit. Am Juni 2012 war e 700 m2 grousse Skatepark fäerdeg, an am September 2011 huet do den neie [[Lycée Bel-Val]] säi Betrib opgeholl. Fir de Projet Kultuhaaptstad [[Esch 2022]] huet d'Gemeng Suessem ronderëm d'[[Mineralwaasserquell Bel-Val]] zwéi Pavillonen opgebaut, déi ë.&nbsp;a. iwwer d'Geschicht vun der Quell informéieren.<ref>[https://web.archive.org/web/20201204173056/https://www.wort.lu/de/lokales/pavillon-soll-an-quelle-bel-val-erinnern-5fc9032fde135b9236b0c89e "Pavillon soll an Quelle Bel-Val erinnern."] wort.lu, 3. Dez. 2020.</ref> Nieft dem Lycée Bel-Val ass nach e regionale Sportzentrum geplangt, mat ë.&nbsp;a. enger Hal mat 2.500 Plazen an zwou Schwämmen.<ref name="Belval: Sanem prend la main">[http://www.lequotidien.lu/le-pays/34899.html "Belval: Sanem prend la main"]. lequotidien.lu, 23.05.2012 19:59:00</ref> <gallery> Fichier:Parc Belval 2013-08 --2.JPG|De Park Belval, laanscht d'Waassertrap (2013). Belval from Parc Belval 2015-12 --3.JPG|Wanter 2015 File:Belval from Parc Belval 2024-08 ---2.jpg|Summer 2024 File:Pavilions Park Belval.jpg|d'Pavillonen (2022) File:Belval from Parc Belval 2022-12 ---10.jpg|Wanter 2022 File:Skatepark Belval 01.jpg|de Skatepark (2013) </gallery> ===Quartiere Belval Nord a Sud=== De Quartier [[Belval Nord]] ass e Wunnquartier, deen, op 25 ha, à terme 7.000 Leit soll en Ënnerdaach bidden. E soll sech an déi Strukturen, déi et schonn zu [[Bieles]] gëtt, integréieren. An enger éischter Phas goufen op enger 20 Hektar grousser Fläch 600 Logementer fir ronn 1.300 Awunner gebaut. Enn 2009 waren déi éischt 13 Appartementer a sechs Eefamilljenhaiser prett fir eranzeplënneren.<ref>[https://web.archive.org/web/20091009161358/http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/45759/wohnen-im-park.php „'Wohnen im Park'.“]<!-- (Archived by WebCite® at http://www.webcitation.org/5sHaIgwHA)--> ''wort.lu'' 21.09.2009 15:23, aktualiséiert 21.09.2009 16:40.</ref> 2012 goufe 4 weider Residenze fäerdeggestallt, an d'Bauaarbechten op 8 Parzellen, wourop 230 Wunnenge gebaut ginn, an Ugrëff geholl. 2014 sollen do 400 Leit wunnen, spéiderhin der am Ganzen 2.160.<ref name="Belval: Sanem prend la main"/> Ausserdeem huet d'Gemeng Suessem duer en neie [[Centre intégré pour personnes âgées]] (CIPA) baue gelooss, dee Plaz fir 120 eeler Leit huet, wouvun der 20-40 fir [[Demenz]]-Patienten.<ref>[http://sanem.egotecdemo.com/-p-192.html?rewrite_engine=id Projet CIPA]</ref> De CIPA gouf am November 2012 a Betrib geholl.<ref>[http://www.belval.lu/fr/actualite/actualite/maison-du-savoir-turm-im-januar-fertig/f20cad7e0a914b6371b13f45385e59eb/ "Le CIPA a ouvert ses portes à Belval Nord."] ''Actualités'' op belval.lu, 29.11.2012.</ref> Op Belval-Süd gi vun 2020/21 bis 2027 am Ganze 550 Wunnenge gebaut, dovun ongeféier 120 Eenzelhaiser. Eng 1200 Leit sollen herno do kënne wunnen.<ref>[http://www.lequotidien.lu/a-la-une/belval-sud-en-route-vers-550-logements/ "Belval Sud: en route vers 550 logements."] lequotidien.lu, 09/02/18 11:12 | Publié le 09/02/18 11:12.</ref> 2018 hunn d'Aarbechte fir de sougenannte ''Kanner-Campus'', 4 Schoulgebaier fir am Ganze bis zu 650 Kanner, ugefaangen. E gouf am September 2020 deelweis, an dann am Mee 2022 ganz a Betrib geholl<ref>[https://web.archive.org/web/20220502175457/https://www.wort.lu/de/lokales/das-herzstueck-von-belval-sued-626ffa3ade135b9236bede1f "Kannercampus: Das Herzstück von Belval-Süd.] wort.lu, 02.05.2022</ref> D'Stroossen op Belval-Süd droen all Nimm vu Kënschtler. <gallery> Fichier:Belval North.jpg|Hënnescht Vue op déi éischt Gebaier an der rue Waassertrap (2013) File:Avenue Michel-Majerus 2022-12 ---2.jpg|D'Avenue Michel-Majerus am Quartier Belval-Süd, nach praktesch ouni Bebauung. Enn 20230er soll do den Tram fueren... (2022) </gallery> ===Op franséischer Säit=== Den 8. Oktober 2009 huet de franséische President [[Nicolas Sarkozy]] ugekënnegt, datt bannent sechs Méint Pläng vun enger "Éco-cité" virgestallt géife ginn, déi südlech vum Site Belval, op franséischer Säit, gebaut sollt ginn.<ref>[https://web.archive.org/web/20091013053933/http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/49343/sarkozy-verspricht-eco-cite-fuer-esch-belval.php "Sarkozy verspricht 'Eco-cité' für Esch-Belval."] ''wort.lu'', 09.10.2009 10:38.</ref> Den Inneminister [[Jean-Marie Halsdorf]] huet de 26. Januar 2010 zu Paräis mam franséische Staatssekretär Pierre Lellouche eng Konventioun ënnerschriwwen, fir déi grenziwwerschreidend Zesummenaarbecht ze verbesseren.<ref>[http://news.rtl.lu/news/national/56667.html "Belval: Accord tëscht Lëtzebuerg a Frankräich".] ''rtl.lu'',27.01.2010, 06:58 - Fir d'lescht aktualiséiert: 27.01.2010, 09:30.</ref> Den 18. Abrëll 2011 goufen déi geplangten Aarbechten duerch en Décrét ministériel op d'Lëscht vun den "''opérations d'intétêt national''" gesat.<ref>[http://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do;jsessionid=?cidTexte=JORFTEXT000023877337&dateTexte=&oldAction=rechJO&categorieLien=id Décret n° 2011-414 du 18 avril 2011 inscrivant l'opération d'aménagement dite d'Alzette-Belval parmi les opérations d'intérêt national.]</ref> Den 8. Mäerz 2012 ass den ''Décret annonçant l'Établissement public d'aménagement (EPA) d'Alzette-Belval'' am franséische Journal Officiel publizéiert ginn.<ref name=répu>[http://www.republicain-lorrain.fr/moselle/2012/03/09/l-etablissement-public-enfin-cree "Alzette-Belval: l'établissement public enfin créé!"] Le Républicain Lorrain, publié le 09/03/2012 à 05:00.</ref> Domat steet d'gesetzlech Grondlag fir d'Infrastruktur, déi d'Aarbechten ausféiere soll. Enn 2016 hunn d'Planéierungsaarbechten op de Frichë vu Micheville ugefaangen. Et ass virgesinn, datt do op béide Säite vun der Route départementale D326 vun der Mëtt 2018 un bis zu 784 Wunnengen op der südlecher Säit, a vun 2019 un der 521 op der nërdlecher Säit gebaut ginn (dorënner der 100 fir Studenten an 52 Sozialwunnengen). Dobäi kommen administrativ Gebaier vum EPA Alzette-Belval, deen d'Aarbechte leet, an der [[Communauté de Communes du Pays-Haut Val d'Alzette]], souwéi eng 2500m² fir Büroen.<ref>[http://www.lequotidien.lu/grande-region/apres-belval-le-futur-est-en-marche-a-audun-le-tiche/ "Après Belval, le futur est en marche à Audun-le-Tiche."] lequotidien.lu, 27/09/16 15:46.</ref> == Literatur == *Denis Scuto, Christophe Knebeler: ''Belval. Passé, présent et avenir d'un site luxembourgeois exceptionnel (1911-2011)''. uni.lu, Agora, 2010. ISBN 9782879641201. == Kuckt och == * [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]] * [[Esch-Uelzecht]] * [[Belval-Gebléishal]] * [[Mineralwaasserquell Bel-Val]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Belval (Luxembourg)|Esch-Belval}} * [http://www.fonds-belval.lu/ Websäit vum Fonds Belval] * [http://www.agora.lu Websäit vun Agora] * Céline Coubray: [https://paperjam.lu/article/news-belval-annee-2019?index=2 "Belval, Année 2019."] Schantecher, déi 2019 am Gaang sinn oder ugefaangen hunn. paperjam.lu, 14.01.2019. {{Referenzen}} [[Kategorie:Frichen]] [[Kategorie:Urbanistesch Projeten zu Lëtzebuerg]] 0f7v3bmlvne94f6zsgqlgmp79heww61 Léandre Mignon 0 46317 2682425 2605055 2026-06-22T08:44:21Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] derbäigesat 2682425 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie |Bild=MIGNON Léandre.jpg}} De '''Léandre Mignon''', gebuer de [[5. Februar]] [[1945]] zu [[Péiteng]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] héichrangegen [[Offizéier]] (''Lieutenant-Colonel'') a [[Chambellan]] beim [[Jean vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Jean]]. Hien ass de Papp vum [[Laurent Mignon]]. == Formatioun == * 1957-1963: Kolléisch zu [[Esch-Uelzecht]] * 1963-1964: Cours Supérieur ([[Mathematik]]) * 1964-1966: 1. Kandidatur fir Ingenieur, (ULg) * 1966-1970: Ecole Royale Militaire (Licence en sciences sociales et militaires) ==Karriär== === Militäresche Rang === * Titular-Läitnant: 17.03.1970 * Läitnant: 12.01.1973 * Éischte Läitnant (ler Lieutenant): 01.01.1974 * Capitaine: 29.12.1976 * Majouer: 01.01.1982 * Lieutenant-Colonel: 01.11.1986 === Funktiounen === * 1981: Detachéiert op de Groussherzoglechen Haff * 1982: Nomminatioun: ''Aide de Camp, attaché au service de la Grande-Duchesse'' * 1988: Ernennung als ''Commandant des Palais'' * 1998: Ernennung als Chambellan (en service ordinaire) * 2001: Ernennung als Chambellan (en service ordinaire) beim [[Jean vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Jean]] == Diplomaarbechten == * ''Luxembourg, place financière internationale'' (Memoire fir d'Lizenz) * Aner Recherchen: ** ''Le processus d'intégration européenne'' ** ''Les origines de la langue luxembourgeoise'' == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20071104134050/http://www.monarchie.lu/fr/La_Monarchie/index.php Offiziell Säit vun der Cour grand-ducale] {{DEFAULTSORT:Mignon Leandre}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Offizéier]] [[Kategorie:Gebuer 1945]] [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] hvvuqlafz6dms4iqezpe26w6b6ygen6 Ernest Arendt (Affekot) 0 46573 2682449 2679881 2026-06-22T10:15:37Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682449 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Affekot Ernest Arendt|aner Leit mat dem selwechten Numm|Ernest Arendt}} {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Arendt Ernest 003.jpg|thumb|Den Affekot Ernest Arendt]] Den '''Ernest Arendt''', gebuer de [[6. August]] [[1916]] zu [[Rodange]], a gestuerwen den [[12. Februar]] [[2003]] zu Lëtzebuerg, war e lëtzebuergeschen Affekot, [[Auteur]] a Chargé de cours op der [[Université de Nancy|Universitéit]] vun [[Nanzeg]] an e Pionéier vun der Aviatioun. ==Karriär== * 1947-1948 President vun der ''[[Conférence du jeune barreau de Luxembourg]]'' * 1954-1974: Chargé de Cours op der Nanzeger Universitéit * 1973-1988: Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref> * 1976-1978: Bâtonnier vum ''Ordre des Avocats'' * 1981-1983: President vun der ''Union Internationale des Avocats'', hien huet 1981 hire Kongress zu Lëtzebuerg organiséiert * 1987-1988: President vum Staatsrot * 1988 huet den Ernest Arendt seng Etüd Arendt & Harles mat der Etüd Mersch & Medernach zur Etüd [[Arendt & Medernach]] verschmolt. Dës Etüd ass gläichzäiteg mat der Lëtzebuerger Finanzplaz staark gewuess, gouf zu enger vun de gréissten Etüden am Land mat, am Joer 2007, ronn 400 Mataarbechter. Den Ernest Arendt war Member vun der ''[[Section des sciences morales et politiques (Institut grand-ducal)|Section des sciences morales et politiques]]'' vum [[Institut grand-ducal]]. Hie war mat der [[Margot Ferres]] bestuet an hat zwee Kanner, d'[[Elisabeth Arendt|Elisabeth]] an de [[Jean-Jacques Arendt|Jean-Jacques]]. Hie selwer war eent vun dräi Kanner vum [[Max Arendt]] an der Marthe Wurth. Iwwer seng Groussmamm Jeanne-Marie, genannt [[Anette Collart|"Annette" Collart]], ass hien ee Nokomme vun der [[Collart (Famill)|Schmelzhären-Dynastie Collart]]. Hie war de Brudder vum Banquier [[Georges Arendt]], genannt "Bonzo". Direkt nom [[Zweete Weltkrich]] war den Ernest Arendt ee vun den eelef Lëtzebuerger déi op Initiativ vum Escher [[Fred Welter]] an d'Schwäiz gounge fir e Piloteschäin ze maachen. Duerno war e Kommiteesmember vun der ''Union des Pilotes Luxembourgeois'' wou e sech ëm d'Verdeele vun de Subside fir Piloteschüler bekëmmert huet.<ref>[http://www.aero100-lu.org/aeromembers/avmoteur/lsfv_airsport.html Airsport Lëtzebuerg]</ref> == Publikatiounen (Auswiel) == * ''Das luxemburgische Aktienrecht'' * zesumme mam Joseph Vezzani: ''Le barreau du Grand-Duché de Luxembourg'', Dréckerei Joseph Beffort, 1957 ==Gielercher== * [[Fichier:AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 7th Class BAR.png|60px]] ''Großes Silbernes Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich''<ref>[https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf Lëscht vun de Persounen déi tëscht 1952 an 2012 d'''Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich'' kruten]</ref>. == Noruff == * Harles, Guy: ''In memoriam Ernest Arendt'', S. 11-12, an Annales du Droit luxembourgeois, ISBN 2-8027-2026-0 D / 2004 / 0023 / 131, © 2004 Etablissements Emile Bruylant, S.A. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20070927213443/http://www.ce.etat.lu/Presiden.htm Presidente vum Staatsrot] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Arendt Ernest}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Gebuer 1916]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Gestuerwen 2003]] [[Kategorie:Membere vun der Section des sciences morales et politiques vum Institut grand-ducal]] [[Kategorie:Großes Silbernes Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]] [[Kategorie:Famill Collart]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] ec8ebqbk1yqeucfv14chfw2hrxjh4zv Sudan 0 47504 2682390 2625830 2026-06-22T03:12:53Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682390 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Land | Numm = Republic of Sudan (Englesch)<br>جمهورية السودان (Arabesch)<br>Dschumhūriyyat as-Sūdān (Arabesch)<br>{{small|Republik Sudan}} | Fändel = Flag of Sudan.svg | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vum Sudan | Wopen = Emblem of Sudan.svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vum Sudan | National Devise = "النصر لنا"<br>{{small|(D'Victoire ass eis)}} | Kaart = Location Sudan-N AU Africa.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Arabesch]], [[Englesch]] | Haaptstad = [[Khartum]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Bundesrepublik]] ënner enger [[Militärdiktatur]] | Landeschef Titel = President | Landeschef = [[Abdel Fattah al-Burhan]] | Regierungschef Titel = Premierminister | Regierungschef = [[Abdalla Hamdok]] | Total Fläch= 1.886.068 | Fläch Plaz = 16 | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 37.289.406 {{small|(2014)}} | Bevëlkerung Plaz = 35 | Bevëlkerungsdicht = 16,4 | Onofhängegkeet = [[1. Januar]] [[1956]] (Enn vum [[Vereenegt Kinnekräich|brittesch]]-[[Egypten|egyptesche]] [[Kondominium]]) | Nationalfeierdag = [[1. Januar]] | Nationalhymn = ''Nahnu dschund Allah dschund al-watan'' | Wärung = [[Sudaneesescht Pond]] (SDG) | Zäitzon = +3 | Internet TLD = [[.sd]] | Telefonsprefix = +249 | Notizen = | Extra Bild = Sudan_-_Location_Map_(2011)_-_SDN_-_UNOCHA.svg | Extra Bild2 = }} De '''Sudan''', offiziell '''Republik Sudan''' (op [[Arabesch]]: ''جمهورية السودان''), ass e Staat an Nordostafrika mat Zougank bei d'[[Rout Mier]]. == Geographie == De Sudan läit am Dall vum [[Nil]] an [[Nordafrika]] a grenzt un [[Egypten]] am Norden, un d'[[Rout Mier]], [[Eritrea]] an [[Ethiopien]] am Osten, un de [[Südsudan]] am Süden, un d'[[Zentralafrikanesch Republik]] am Südwesten, un den [[Tschad]] am Westen an u [[Libyen]] am Nordwesten. Mat iwwer 1,8 Millioune km2 ass den Sudan dat drëttgréisste Land an Afrika. == Geschicht == Vun 1955 bis 1972 an dunn nees vun 1983 bis 2005 war de Sudan stänneg am Biergerkrich, am Kader vun deem et 1989 ënner dem Generalleutnant [[Umar al-Baschir|Umar Hasan Ahmad al-Baschir]] zu engem Militärputsch koum. Obwuel hien zanterhier oncontestéiert iwwer d'Land herrscht, sou konnt en awer ni d'Regierungsgewalt iwwer de Süde gewannen. 2005 gouf dunn e Friddensofkommes tëscht der Regierung zu Khartum an der Sudaneesescher Volleksbefreiungsarméi (SPLA), där wichtegster südsudaneesescher Rebellegrupp, ënnerschriwwen. Et huet dem Süden Autonomie accordéiert an e Referendum iwwer d'Onofhängegkeet virgesinn, dat vum 9. bis de 15. Januar 2011 duerchgefouert gouf an den 9. Juli vum selwechte Joer zur Sezessioun vum [[Südsudan]] gefouert huet. == Politik == == Ekonomie == == Relioun == == Kultur == == Militär == == Literatur zum Theema == == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20121201103351/http://www.sudan.gov.sd/en/ Offiziell Regierungssäit] {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Arabesch Liga}} {{Navigatioun Länner an Afrika}} {{Navigatioun Memberstaaten AU}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Sudan| ]] aqbvkyxsdxvpdtspvx2ohm8naj63uk9 Alain Meyer 0 47775 2682454 2596014 2026-06-22T10:20:51Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682454 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Alain Meyer''', gebuer den [[21. November]] [[1949]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Professer a fréiere Member a President vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. == Formatioun a Karriär== No senge Secondairesstudien am [[Athénée de Luxembourg|Stater Kolléisch]] ([[1969]], A latine), huet den Alain Meyer franséisch Literatur op de [[Cours supérieurs]] an der Stad Lëtzebuerg an op der Universitéit vu [[Stroossbuerg]] studéiert. Am Kader vum ''Stage pédagogique'' fir Professer am Secondaire ze ginn, huet hien eng Thees iwwer den ''Albert Camus, journaliste face aux problèmes de l'Algérie'' geschriwwen an [[1975]] verdeedegt. Bis zu senger Pensioun am Joer [[2010]] huet hie [[Franséisch]] an ''Instruction civique'' am Stater Kolléisch enseignéiert. Vun [[1978]] bis [[1992]] huet hien och Franséisch-Coursen op der ''[[Miami University John E. Dolibois European Center]]'' ginn. [[1981]] gouf hie Member an der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewalen]] [[1993]] gouf hien an der Stad Lëtzebuerg an de Gemengerot gewielt, wou hien eng Rei Joren (vum [[1. Januar]] [[1994]] un) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseiller]] war. De [[15. November]] [[1991]] krut hien eng Nominatioun als Member vum Staatsrot, wou hien de [[Georges Thorn]] ersat huet. Den [[18. Dezember]] [[2006]] gouf hie Vizepresident an den [[1. Oktober]] [[2007]] President vum Staatsrot. Hien hat déi Funktioun bis de [[14. November]] [[2009]]. Den Alain Meyer war vun [[1983]] bis [[2004]] Vizepresident vum [[Israelitesche Consistoire|israelitesche Consistoire zu Lëtzebuerg]]. == Publikatiounen == * ''Les Grands rabbins du Luxembourg'' ; in: Ons Stad, 36/91, Ss. 20-23. [http://www.onsstad.lu/uploads/tx_newsflippingbook/ons_stad_36-1991_0-34.pdf] (id. in: GenAmi: l'association de la généalogie juive. [http://www.genami.org/pays-de-vos-origines/gds_rabbins_lux_fr.php] * ''La lente germination des institutions culturelles'' ; in: ''Le Conseil d'État face à l'évolution de la société luxembourgeoise'' ; Lëtzebuerg (Staatsrot), 2006; Ss. 407-435. * ''Réflexions sur quelques évolutions et dérives de l'enseignement secondaire'' ; in: ''annALes - d'annALe vum Staadter [sic] Kolléisch'', 04 / 2010-2011, Ss. 358-360; Lëtzebuerg. Dréckerei Saint-Paul, 2011; ISBN 978-99959-631-3-2 == Gielchen == * Grand-Officier de l'[[Ordre de la couronne de chêne]] (Promotioun 2010) * Commandeur vum [[Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] (Promotioun 2002)<ref>[https://gouvernement.lu/dam-assets/fr/publications/rapport-activite/minist-etat/2002-rapport-activite-etat/2002-rapport-activite-etat.pdf Rapport d'activité vum Ministère d'Etat vun 2002 op gouvernement.lu]</ref> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Meyer Alain}} [[Kategorie:Gebuer 1949]] [[Kategorie:Politiker (Lëtzebuerg)]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Enseignanten]] [[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] r18a27w03hnnc4ocujkb319u0411w0w Georges Thorn 0 51007 2682462 2659669 2026-06-22T10:36:58Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682462 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Georges Thorn''', gebuer den [[30. Oktober]] [[1919]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen den [[2. Juni]] [[2017]]<ref name=":0" />, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist, Affekot, Lokalpolitiker a fréiere President vum [[Société nationale des chemins de fer luxembourgeois|CFL]]-Verwaltungsrot a vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Vun 1949 bis 1951 war hie President vun der [[Conférence du jeune barreau de Luxembourg|Conférence du jeune barreau]] a vun 1976 bis 1982 Gemengeconseiller an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]].<ref>« Georges Thorn », ''in'' Alex Bodry et Ben Fayot (dir.), ''120 Jor - Sozialistesch Deputéiert an der Lëtzebuerger Chamber'', Luxembourg, Edition La Mémoire Socialiste, 2016, p. 230.</ref> 1967 gouf hie President vun de [[Luxexpo|Foires Internationales de Luxembourg]] (FIL) als Vertrieder vum ''Groupement des industries sidérurgiques''.<ref>« FIL 1967 », ''Revue'', 27 mai 1967, p. 16.</ref> An den 1980er Jore war hien och an der ''Commission administrative'' vum [[Centre hospitalier de Luxembourg]]. == Karriär am Staatsrot == Vum [[15. Dezember]] [[1976]] bis den [[1. Mäerz]] [[1979]] war hien eng éischt Kéier Member vum Staatsrot: hie war vun der [[LSAP]] virgeschloe ginn.<ref>« Der attraktive Staatsrat », ''Luxemburger Wort'', 23 novembre 1976, p. 19.</ref> Den [[12. November]] [[1985]] krut hien nees eng Nominatioun als Member vum Staatsrot, vun deem hien de [[6. Juli]] [[1987]] Vizepresident gouf. Hie krut de [[6. August]] [[1988]] eng Nominatioun als President vun deem Gremium an ass dat bis den 30. Oktober [[1991]] bliwwen, deem Dag, op deem hie wéinst dem Erreeche vun der Altersgrenz vun 72 Joer demissionéiert gouf.<ref name=":0">{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Thorn Georges}} [[Kategorie:Gebuer 1919]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gestuerwen 2017]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] bhyd5d8x1au9117gwors6dm7218t7ps Ancien Cinéma 0 51064 2682350 2493584 2026-06-21T18:35:39Z Puscas 735 .... 2682350 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Ancien cinema.jpg|Déi restauréiert Fassad vum ale Kino zu Veianen|thumb|400px]] [[Fichier:Anciencinema.jpg|Bannenusiicht vum ale Kino zu Veianen|thumb|400px]]Den '''ale Kino''' vu [[Veianen]] ass ee vun de jéngste Kinossäll zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Op der selwechter Adress war schonn emol e Kino mam Numm "Ciné Besseling", dee bis an d'70er Joren op war. ==Beschreiwung== Den Ancien Cinéma ass am Dezember 2007 vun der polnescher Koppel Maciej & Hanna Karczewski ënner engem neie Konzept nees opgemaach ginn. Den 22. Mee 2008 gouf de Veräin Ancien Cinéma a.s.b.l.<ref>Quell: Registre de commerce et des sociétés, https://www.lbr.lu, Matricule F7615.</ref> gegrënnt, deen déi kulturell Aktivitéiten am ale Kino programméiert. An ale Kino lafe virun allem al Filmer ([[Buster Keaton]], [[Charlie Chaplin]], [[Fritz Lang]], [[Sergej Eisenstein]], asw.). Regelméisseg gi speziell Seancë fir Kanner organiséiert. Donieft gi Liesungen a Concerte gehalen. Iwwer d'ganzt Joer gi Konscht- a Fotosausstellungen organiséiert. Zanter dem Hierscht 2010 ass den Ancien Cinéma och Partner an der Organisatioun vu cinÉast, dem Festival vum Film aus Zentral- an Osteuropa.<ref>Cf. http://www.cineast.lu</ref> Am viischte Beräich ass en Jazz-Café. A Bicherregaler fënnt ee Referenzwierker zum Kino an zum Jazz, an deene bei enger Taass [[Kaffi]] ka gebliedert ginn. De Kino ass ze fannen am Zentrum vu Veianen op der Haaptstrooss Nr. 23, direkt ënner der Post. * De Sall huet 50 Plazen; * de Projektiounsapparat ass e Beamer; * Toun: digital; * den Ecran ass 4,5 Meter breet a 2,5 Meter héich; * op enger grousser Bün kënne Liesungen, Cabaret a Concerte gehale ginn; * d'Miwwele sinn aus den 50er a 60er Joren. [[Fichier:Anciencinemalogo.jpg|De Logo vum Ancien Cinéma zu Veianen|thumb|400px]] == Literatur == * Dissi, Béatrice, 2012. Coffe, photos, jazz, art and movies. [[D'Lëtzebuerger Land]] vum 13. Januar 2012, Rubrik Stil, S. 20. {{fr}} == Kuckt och == * [[Veianen]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen]] == Um Spaweck == * [http://www.anciencinema.lu www.anciencinema.lu] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kinoen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Veianen]] 263szpl7rs02d1y6e7o5nt7onh8d8mn 2682351 2682350 2026-06-21T18:39:43Z Puscas 735 /* Beschreiwung */ ... 2682351 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Ancien cinema.jpg|Déi restauréiert Fassad vum ale Kino zu Veianen|thumb|400px]] [[Fichier:Anciencinema.jpg|Bannenusiicht vum ale Kino zu Veianen|thumb|400px]]Den '''ale Kino''' vu [[Veianen]] ass ee vun de jéngste Kinossäll zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Op der selwechter Adress war schonn emol e Kino mam Numm "Ciné Besseling", dee bis an d'70er Joren op war. ==Beschreiwung== Den Ancien Cinéma ass am Dezember 2007 vun der polnescher Koppel Maciej & Hanna Karczewski ënner engem neie Konzept nees opgemaach ginn. Den 22. Mee 2008 gouf de Veräin Ancien Cinéma a.s.b.l.<ref>Quell: Registre de commerce et des sociétés, https://www.lbr.lu, Matricule F7615.</ref> gegrënnt, deen déi kulturell Aktivitéiten am ale Kino programméiert. Am ale Kino lafe virun allem al Filmer ([[Buster Keaton]], [[Charlie Chaplin]], [[Fritz Lang]], [[Sergej Eisenstein]], asw.). Regelméisseg gi speziell Seancë fir Kanner organiséiert. Donieft gi Liesungen a Concerte gehalen. Iwwer d'ganzt Joer gi Konscht- a Fotosausstellungen organiséiert. Zanter dem Hierscht 2010 ass den Ancien Cinéma och Partner an der Organisatioun vu cinÉast, dem Festival vum Film aus Zentral- an Osteuropa.<ref>Cf. http://www.cineast.lu</ref> Am viischte Beräich ass en Jazz-Café. A Bicherregaler fënnt ee Referenzwierker zum Kino an zum Jazz, an deene bei enger Taass [[Kaffi]] ka gebliedert ginn. De Kino ass ze fannen am Zentrum vu Veianen op der Haaptstrooss Nr. 23, direkt ënner der Post. * De Sall huet 50 Plazen; * de Projektiounsapparat ass e Beamer; * Toun: digital; * den Ecran ass 4,5 Meter breet a 2,5 Meter héich; * op enger grousser Bün kënne Liesungen, Cabaret a Concerte gehale ginn; * d'Miwwele sinn aus den 50er a 60er Joren. [[Fichier:Anciencinemalogo.jpg|De Logo vum Ancien Cinéma zu Veianen|thumb|400px]] == Literatur == * Dissi, Béatrice, 2012. Coffe, photos, jazz, art and movies. [[D'Lëtzebuerger Land]] vum 13. Januar 2012, Rubrik Stil, S. 20. {{fr}} == Kuckt och == * [[Veianen]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen]] == Um Spaweck == * [http://www.anciencinema.lu www.anciencinema.lu] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kinoen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Veianen]] h3q172r85ocpyilkrijbsxb1olwrsvo 2682352 2682351 2026-06-21T18:40:45Z Puscas 735 /* Beschreiwung */ ..... 2682352 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Ancien cinema.jpg|Déi restauréiert Fassad vum ale Kino zu Veianen|thumb|400px]] [[Fichier:Anciencinema.jpg|Bannenusiicht vum ale Kino zu Veianen|thumb|400px]]Den '''ale Kino''' vu [[Veianen]] ass ee vun de jéngste Kinossäll zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Op der selwechter Adress war schonn emol e Kino mam Numm "Ciné Besseling", dee bis an d'70er Joren op war. ==Beschreiwung== Den Ancien Cinéma ass am Dezember 2007 vun der polnescher Koppel Maciej & Hanna Karczewski ënner engem neie Konzept nees opgemaach ginn. Den 22. Mee 2008 gouf de Veräin Ancien Cinéma a.s.b.l.<ref>Quell: Registre de commerce et des sociétés, https://www.lbr.lu, Matricule F7615.</ref> gegrënnt, deen déi kulturell Aktivitéiten am ale Kino programméiert. Am ale Kino lafe virun allem al Filmer ([[Buster Keaton]], [[Charlie Chaplin]], [[Fritz Lang]], [[Sergej Eisenstein]], asw.). Regelméisseg gi speziell Seancë fir Kanner organiséiert. Donieft gi Liesungen a Concerte gehalen. Iwwer d'ganzt Joer gi Konscht- a Fotosausstellungen organiséiert. Zanter dem Hierscht 2010 ass den Ancien Cinéma och Partner an der Organisatioun vu cinÉast, dem Festival vum Film aus Zentral- an Osteuropa.<ref>Cf. http://www.cineast.lu</ref> Am viischte Beräich ass en Jazz-Café. A Bicherregaler fënnt ee Referenzwierker zum Kino an zum Jazz, an deene bei enger Taass [[Kaffi]] ka gebliedert ginn. De Kino ass am Zentrum vu Veianen op der Haaptstrooss Nr. 23, direkt ënner der Post. * De Sall huet 50 Plazen; * de Projektiounsapparat ass e Beamer; * Toun: digital; * den Ecran ass 4,5 Meter breet a 2,5 Meter héich; * op enger grousser Bün kënne Liesungen, Cabaret a Concerte gehale ginn; * d'Miwwele sinn aus den 50er a 60er Joren. [[Fichier:Anciencinemalogo.jpg|De Logo vum Ancien Cinéma zu Veianen|thumb|400px]] == Literatur == * Dissi, Béatrice, 2012. Coffe, photos, jazz, art and movies. [[D'Lëtzebuerger Land]] vum 13. Januar 2012, Rubrik Stil, S. 20. {{fr}} == Kuckt och == * [[Veianen]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen]] == Um Spaweck == * [http://www.anciencinema.lu www.anciencinema.lu] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kinoen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Veianen]] szyrucueq80gfvkcyrsmkm2ue3s3vmn 2682361 2682352 2026-06-21T20:29:32Z GilPe 14980 Upassungen; +Infobox 2682361 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai}} [[Fichier:Anciencinema.jpg|Bannenusiicht…|thumb|260x260px]]Den '''Ale Kino''' (oder '''Ancien Cinéma''') vu [[Veianen]] ass ee vun de jéngste Kinossäll zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Op der selwechter Adress war schonn emol e Kino mam Numm "Ciné Besseling", dee bis an d'1970er Joren op war. ==Beschreiwung== Den Ancien Cinéma ass am Dezember 2007 vun der polnescher Koppel Maciej & Hanna Karczewski ënner engem neie Konzept nees opgemaach ginn. Den 22. Mee 2008 gouf de Veräin Ancien Cinéma a.s.b.l.<ref>Quell: Registre de commerce et des sociétés, https://www.lbr.lu, Matricule F7615.</ref> gegrënnt, deen déi kulturell Aktivitéiten am ale Kino programméiert. Am ale Kino lafe virun allem al Filmer ([[Buster Keaton]], [[Charlie Chaplin]], [[Fritz Lang]], [[Sergej Eisenstein]], asw.). Reegelméisseg gi speziell Seancë fir Kanner organiséiert. Donieft gi Liesungen a Concerten ofgehalen. Iwwer d'ganzt Joer gi Konscht- a Fotosausstellungen organiséiert. Zanter dem Hierscht 2010 ass den Ancien Cinéma och Partner an der Organisatioun vu [[cinEast]], dem Festival vum Film aus Zentral- an Osteuropa.<ref>Cf. http://www.cineast.lu</ref> Am viischte Beräich ass en Jazz-Café. A Bicherregaler fënnt ee Referenzwierker zum Kino an zum Jazz, an deene bei enger Taass [[Kaffi]] ka gebliedert ginn. De Kino ass am Zentrum vu Veianen op der Haaptstrooss Nr. 23, direkt ënner der Post. * De Sall huet 50 Plazen; * de Projektiounsapparat ass e Beamer; * Toun: digital; * den Ecran ass 4,5 Meter breet a 2,5 Meter héich; * op enger grousser Bün kënne Liesungen, Cabaret a Concerten ofgehale ginn; * d'Miwwele sinn aus den 1950er a 60er Joren. [[Fichier:Anciencinemalogo.jpg|… an de Logo vum Ancien Cinéma|thumb|260x260px]] == Literatur == * Dissi, Béatrice, 2012. Coffe, photos, jazz, art and movies. [[D'Lëtzebuerger Land]] vum 13. Januar 2012, Rubrik Stil, S. 20. {{fr}} == Kuckt och == * [[Veianen]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen]] == Um Spaweck == * [http://www.anciencinema.lu www.anciencinema.lu] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kinoen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Veianen]] 8sxu92k4uamjvnwbx1eapdad9cqr6y1 Jeannot Waringo 0 53385 2682438 2647166 2026-06-22T09:35:38Z Robby 393 /* Gielercher */ Referenz aktualiséiert funktionéiert elo nees 2682438 wikitext text/x-wiki {{skizz}}{{Infobox Biographie}} De '''Jeannot Waringo''', gebuer den [[11. Juli]] [[1952]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],<ref>[https://web.archive.org/web/20190827130019/http://www.etat.lu/memorial/2012/C/Html/2037/2012088741.html Société de l'Aéroport de Luxembourg S.A., Société Anonyme.]<br>[https://web.archive.org/web/20190827132154/http://www.etat.lu/memorial/2011/C/Html/2191/2011104477.html Société Electrique de l'Our, Société Anonyme.]</ref> ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Ekonomist a fréiere Staatsbeamten am [[Ministère des finances|Finanzministère]], wou en Direkter vun der ''[[Inspection générale des finances]]'' war. De Jeannot Waringo ass respektiv war do donieft President vum Verwaltungsrot vun der [[CFL]], vu [[Lux-Development]] an och Member vun de Verwaltungsréit vun ë.&nbsp;a. ArcelorMittal Luxembourg, dem [[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]], dem [[Mudam]], der [[Société électrique de l'Our|SEO]], dem [[Lux-Airport]] an dem [[Fonds pour le développement du logement et de l'habitat|Fonds du logement]]. Ausserdeem ass hie President vun der Asbl ''[[Musek am Syrdall]]''. Tëscht Juni 2019 a Januar 2020 huet hien am Optrag vun der Regierung eng Analys vun der Personalpolitik um [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzoglechen]] Haff gemaach. 2021 gouf en domat chargéiert, den Ëmgank mat der [[COVID-19-Pandemie zu Lëtzebuerg|Corona-Pandemie]] an den Alters- a Fleegeheemer an de Clusteren déi a verschiddenen Haiser opgetruede waren, z'ënnersichen. {{Méi Info 1|Waringo-Rapport}} == Gielercher == * {{OCCGO| (Promotioun 2012)<ref>[https://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/adm/memorial/2012/b103/fr/pdf/eli-etat-adm-memorial-2012-b103-fr-pdf.pdf Memorial B n° 103 vun 2012 mat der Lëscht vun de Leit déi 2012 eng national Auszeechnung kritt hunn]</ref>}} == Um Spaweck == * {{Citation|URL=https://www.rtl.lu/video/3228531|Titel=2020 op Distanz Episod 7: Jeannot Waringo|Gekuckt=31.12.2020|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Waringo Jeannot}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ekonomisten]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Gebuer 1952]] ber3cjnirlpgr1xdveocxcptwsqvjex Joseph Kinsch 0 53954 2682478 2659804 2026-06-22T11:14:22Z Robby 393 Referenzlink aktualiséiert 2682478 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Joseph Kinsch''', gebuer den [[2. Mee]] [[1933]] zu [[Esch-Uelzecht]], a gestuerwen den [[20. Oktober]] [[2022]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]<ref>Doudesannonce vum Joseph Kinsch op der Säit 32 vum Luxemburger Wort vum 22. Oktober 2022</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Industriellen. Hien huet wärend de schwieregste Jore vun der lëtzebuergescher [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Stolindustrie]] Schlësselplaze bei der [[Arbed]] besat, déi hien an e puer Etappen an de gréisste Stolkonzern vun der Welt abruecht huet. De "Jupp" Kinsch ass wuel ee vun de leschte Lëtzebuerger déi een als "Stolbarong" bezeechne kann. == Seng Karriär== De Joseph Kinsch huet zu [[Saarbrécken]] Ekonomie studéiert ier hien [[1961]] mat 28 Joer zu [[Burbacher Schmelz|Burbach]] an den Déngscht vun der Arbed getrueden ass. E Joer méi spéit ass hien dunn an de [[Arbedsgebai|Siège vun der Arbed]] an der [[Nei Avenue|Neier Avenue]] komm. Bei der Arbed huet hie sech haaptsächlech ëm d'Finanze gekëmmert. [[1980]] ass de Joseph Kinsch als Generaldirekter fir Finanzen an den Direktiounskommittee vun der Arbed komm. Et war keng einfach Zäit: vun 1980 bis [[1984]] ass d'Produktioun vun der Arbed Joer fir Joer zeréckgaangen. De Lëtzebuerger Staat huet der Arbed missen ënner d'Äerm gräifen a Kapital bäischéissen, soudatt de Staat Enn [[1986]] mat 42,9 % den Haaptaktionär vum Siderurgist ass. Den Héichpunkt vum Joseph Kinsch senger Karriär sollt [[1992]] seng Nominatioun als President vun der Generaldirektioun vun der Arbed sinn. Ënner senger Leedung huet de Grupp ugefaange staark z'expandéieren. D'Arbed huet sou 1992 d'[[Maxhütte Unterwellenborn]], déi a [[Stahlwerke Thüringen]] ëmbenannt gouf, an [[1994]] d'[[Klöckner Stahl]], déi a [[Stahlwerke Bremen]] ëmbenannt gouf, kaaft. A [[Brasilien]] huet d'Arbed seng Participatioun an der [[Belgo Mineira]] ausgebaut. An der [[Belsch]] gouf sech am Kapital vun der [[SIDMAR]] verstäerkt. Als grousse strategesche Schrëtt gëllt virun allem [[1997]] de Kaf vu 35 % vum Kapital vum [[Spuenien|spuenesche]] Stolproduzent [[Aceralia]] am Joer 1997, dee fir säin Deel 9,5 % vun der Arbed iwwerholl huet. D'Arbed gouf sou zu engem vun de gréisste Stolproduzente vun der Welt. Zu Lëtzebuerg wäert d'Zäit vum Jupp Kinsch un der Spëtzt vun der Generaldirektioun vun der Arbed virun allem wéinst der Decisioun vum "tout électrique" an Erënnerung bleiwen: Ënner senger Direktioun gouf [[1993]], 12 Joer nodeem déi lescht [[Minn]] am Land zougemaach gouf, decidéiert déi integréiert Schmelze mat hire Kockereien an Héichiewen zouzemaachen an duerch Elektrostoliewen z'ersetzen. Dëse Prozess gouf 1997 ofgeschloss. Am Joer [[1998]] huet de Joseph Kinsch d'Spëtzt vun der Generaldirektioun un de [[Fernand Wagner]] ofginn. D'Arbed war zu deem Moment e méi internationale Konzern wéi deen Dag wou hie sechs Joer virdrun u seng Spëtzt komm war. Zanter 1993 an dem onerwaarten Doud vum [[Georges Faber (Manager)|Georges Faber]], sengem Virgänger souwuel als President vun der Generaldirektioun wéi als President vum Verwaltungsrot, stoung de Joseph Kinsch och un der Spëtzt vum Verwaltungsrot. Et war déi eenzeg Kéier an der Geschicht vun der Arbed wou déi zwee wichtegst Posten an der Gesellschaft vun der selwechter Persoun besat waren. Als President vum Verwaltungsrot huet de Joseph Kinsch och an der nächster Etapp vun der Entwécklung vun der Arbed eng determinant Roll gespillt. [[2001]] hunn d'Arbed, hire Partner Aceralia an hiren historesche franséische Konkurrent [[Usinor]] hir Fusioun ugekënnegt. Den neie Grupp, de gréisste Stolproduzent vun der Welt, krut [[2002]] den Numm [[Arcelor]]. De Sëtz vun der Gesellschaft koum, dat hat de Joseph Kinsch mam Staat als [[Aktie|Aktionär]] am Réck ganz fréi kloer gemaach, op Lëtzebuerg. De Joseph Kinsch gouf, zesumme mam [[Francis Mer]] vun der Usinor, Kopresident vum Verwaltungsrot. Wéi de Francis Mer de [[7. Mee]] [[2002]] franséische Wirtschaftsminister gouf, war hien dunn eenzege President. Mä et sollt net säi leschten Optrëtt bleiwen. Ufank [[2006]] huet [[Mittal Steel Company]] eng sougenannte [[feindlech Offer]] fir d'Aktië vun der Arcelor gemaach. An enger éischter Phas huet virun allem de President vun der Generaldirektioun [[Guy Dollé]] d'Arcelor no bausse vertrueden. Wéi d'Verhandlungen tëscht den zwou Gruppen an hir kritesch Phas gaange sinn, goufe se allerdéngs fir d'Arcelor vum Joseph Kinsch gefouert. No der Fusioun am Summer [[2006]] ass de Joseph Kinsch President vum Verwaltungsrot vun [[ArcelorMittal]] ginn. Op Englesch krut hien den Titel "Chairman", wärend de [[Lakshmi Mittal]] den Titel "President" krut. Hien huet nees duerchgesat, datt de Sëtz op Lëtzebuerg kéim an datt Arcelor am Numm viru Mittal stoe kéim. Den [[13. Mee]] [[2008]] huet de Joseph Kinsch sech am Alter vu 75 Joer, nodeem hien eng lescht Kéier d'Aktionärsversammlung presidéiert hat, vun der Spëtzt vum Verwaltungsrot vun ArcelorMittal zeréck gezunn. Hien huet betount datt an de leschten zwee Joer aus him an dem Lakshmi Mittal Frënn gi waren. Hien ass mat der Firma verbonne bliwwen als President vun der [[Fondation ArcelorMittal]]. Wéi d'Traditioun et wollt, war de Joseph Kinsch als éischte Mann vun der Arbed och vun 1993 bis [[2004]] President vun der Lëtzebuerger [[Chambre de commerce du Grand-Duché de Luxembourg|Chambre de commerce]]. Vum Joer [[2000]] bis 2004 war hien och Grënnungspresident vun der [[Union des entreprises luxembourgeoises]] (UEL), dem Daachverband vum ganze Lëtzebuerger Patronat. Am Joer [[1983]], nom Doud vu sengem Brudder, dem Journalist [[Léon Kinsch (1926)|Léon Kinsch]], huet de Joseph Kinsch d'Presidence vum Verwaltungsrot vun der Wochenzeitung [[d'Lëtzebuerger Land]] iwwerholl. Hien huet déi Funktioun 25 Joer bis 2008 assuréiert. Hien ass am Verwaltungsrot vum [[Golf Club Grand-Ducal de Luxembourg|Golf Club Grand-Ducal]]. De Joseph Kinsch war mat der [[Ruth Lauxen]] bestuet a Papp vun zwee Kanner. == Gielercher an Éierungen == Hie war Éiereconsul vu [[Brasilien]] zu Lëtzebuerg a krut 2004 en Éierendoktertitel vun der [[Sacred Heart University]] Lëtzebuerg. * {{OMGLGC|(Promotioun 2010)<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2010/02-fevrier/25-juncker-kinsch.html|Titel=Jean-Claude Juncker remet les insignes de grand croix de l'ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg à Joseph Kinsch|Gekuckt=22.06.2024|Datum=24.02.2010|Wierk=me.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>}} == Quellen == * 2000, [[Gilbert Trausch|Trausch, G.]] ''L'Arbed dans la société luxembourgeoise''. Arbed S.A., Lëtzebuerg. * 2008, Arne Langner. ''Der Kapitän Geht von Bord''. Luxemburger Wort vum 13. Mee 2008, Säit 68. == Literatur == * 2022, [[Romain Hilgert|Hilgert, R.]] ''Der letzte Stahlbaron aus dem Hause Luxemburg. Joseph Kinsch.'' [[d'Lëtzebuerger Land]] vum 28. Oktober 202, S. 10-11 (Noruff). {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Kinsch Joseph}} [[Kategorie:Arbed]] [[Kategorie:Gebuer 1933]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Industrieller]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Persounen am Stolsecteur]] [[Kategorie:Manager (Wirtschaft)]] [[Kategorie:Gestuerwen 2022]] [[Kategorie:Grand'Croix de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] 2ou8tixft18ukgtmqmrp2iiy79juqm4 Juan Domingo de Zuñiga y Fonseca 0 55500 2682411 2581680 2026-06-22T08:09:41Z Puscas 735 ..... 2682411 wikitext text/x-wiki {{skizzGeschicht}} {{Infobox Biographie}} De '''Juan Domingo de Zuñiga y Fonseca, Grof vu Monterrey a vu Fuentes''', gebuer als '''Juan Domingo Méndez de Haro y Sotomayor''' de [[25. November]] [[1640]] zu [[Madrid]], a gestuerwen och do den [[2. Februar]] [[1716]], war e [[spuenien|spueneschen]] Adlegen an Offizéier. Hie war tëscht [[1670]] a [[1675]] Generalgouverneur vun de [[Spuenesch Nidderlanden|Spueneschen Nidderlanden]]. [[1671]] war hien an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Hien huet d'[[Festung Lëtzebuerg]] ausbaue gelooss. ë.&nbsp;a. huet hien och d'Stadmauer vun [[Esch-Uelzecht]] ofrappe gelooss. Zu Bréissel hat en de [[Fort de Monterey]] baue gelooss. [[1677]] gouf en zum Vizekinnek vu [[Katalounien]] ernannt. D'[[Avenue Monterey|Monterey-Avenue]] an der Stad Lëtzebuerg ass no him genannt ginn. {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Zuñiga y Fonseca Juan Domingo}} [[Kategorie:Gebuer 1640]] [[Kategorie:Gestuerwen 1716]] [[Kategorie:Gouverneure vun de spueneschen Nidderlanden]] [[Kategorie:Spuenesch Genereel]] [[Kategorie:Spuenesch Ministeren]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass|Fonseca]] ef3mq4qeyt6go2srnx57bmoepcujhw1 Alex Bonn 0 56424 2682432 2626845 2026-06-22T09:20:26Z Corto lu 4182 2682432 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} Den '''Alex Bonn''', gebuer den [[18. Juni]] [[1908]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen de [[27. Juni]] [[2008]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist. De [[17]] [[Juli]] [[1969]] gouf hien als Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] nominéiert. Den [[20. Juni]] [[1979]] gouf hie Vizepresident an den [[21. September]] [[1979]] President vun deem Gremium bis hien den [[18. Juni]] [[1980]] seng Demissioun aus dem Staatsrot ginn huet.<ref>{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref> Den Alex Bonn huet eng ganz Rëtsch juristesch Artikele geschriwwen, absënns iwwer d'[[Lëtzebuerger Constitutioun]] an d'Roll vum Staatsrot. == Auszeechnungen == * {{OCCGO| (Promotioun 1980)<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/bg14bx2ph/pages/6/articles/DIVL720?search=Ren%C3%A9%20Hengel Distinctions honorifiques à l'occasion de la Fête Nationale] op der Säit 6 vum Luxemburger Wort vum 25. Juni 1980 op eluxemburgensia.lu gekuckt den 22. Oktober 2022</ref>}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Bonn Alex}} [[Kategorie:Gebuer 1908]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Gestuerwen 2008]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]] ojfvdvqx9bkohuuzlgbvstvghyk9mqt Schabloun:Esch-Sauer 10 60307 2682336 2173420 2026-06-21T16:06:06Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682336 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Esch-Sauer]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Esch-Sauer]] 5edhhz54w97enxjtel73ucrq0t1zbau Schabloun:Eschweiler 10 60309 2682469 2173423 2026-06-22T10:57:23Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682469 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Eschweiler|Eschweiler]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Eschweiler]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Eschweiler]] oka0xya9kx6qnus9rg5y8rl6z6pqf21 Schabloun:Ettelbréck 10 60310 2682329 2173424 2026-06-21T16:04:17Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682329 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Ettelbreck]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Ettelbréck]] o3f5qw6kcm180gawwlsrmu3oqfhbkai Schabloun:Feelen 10 60311 2682418 2173425 2026-06-22T08:19:43Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682418 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|20px]] [[Gemeng Feelen|Feelen]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Feelen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Feelen]] [[Kategorie:Kanton Dikrech]] ieiwj6cace486vcigbog56385d6v088 2682475 2682418 2026-06-22T11:09:01Z GilPeBot 65660 nei (via JWB) 2682475 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Feelen|Feelen]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Feelen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Feelen]] [[Kategorie:Kanton Dikrech]] 4qbivm61itpdll6gf1mosqgworxaw5m Claude Hemmer 0 67233 2682436 2681981 2026-06-22T09:29:13Z Robby 393 /* Auszeechnungen */ Referenz aktualiséiert funktionéiert elo nees 2682436 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Claude Antoine Hemmer''', gebuer de [[24. Januar]] [[1951]] zu [[Péiteng]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Ekonomist a Staatsbeamten. Hien huet eng Licence an de Sciences économiques et sociales, an ass Éischte Conseiller am [[Gesondheetsministère]]. Vum [[25. November]] [[1993]] bis de [[25. November]] [[2011]] war hie Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Staatsrot]] an dat vum [[21. November]] [[2007]] un an der Funktioun vum Vizepresident.<ref>{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref> Am ''[[Lëtzebuerger Journal]]'' schreift hie reegelméisseg Kolumnen an zanter [[2009]] um [[Blog]] ''[[L for Liberty]]''. Am Juni 2015 huet hien [[Déi Liberal]] gegrënnt. ==Auszeechnungen== * {{OCCO|(Promotioun 1998)}} * {{OMGLGO|(Promotioun 2012)<ref>[https://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/adm/memorial/2012/b103/fr/pdf/eli-etat-adm-memorial-2012-b103-fr-pdf.pdf Memorial B n° 103 vun 2012 mat der Lëscht vun de Leit déi 2012 eng national Auszeechnung kritt hunn]</ref>}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Hemmer Claude}} [[Kategorie:Gebuer 1951]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Officier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Grand-Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] [[Kategorie:Blogger]] lrnzv63324dsvgruwsdgmai0mh9l76z Räuberinnen 0 68555 2682356 2531525 2026-06-21T19:49:54Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682356 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]<br>[[Schwäiz]] |Produktiounsjoer=2009 |Dauer=<ref>[http://www.swissfilms.ch/de/film_search/filmdetails/-/id_film/2146532415 ''Räuberinnen''] op swissfilms.ch</ref> |Originalsprooch= [[Alemannesch|Schwyzerdüütsch]]<br>[[Lëtzebuergesch]]<br>[[Däitsch]]<br>[[Englesch]]<br>[[Franséisch]] |Regie= [[Carla Lia Monti]] |Fotografie= [[Enzo Brandner]] |Produzent= [[Paul Thiltges Distributions]]<br>Dschoint Ventschr Filmproduktion |Dréibuch=Martin Muser<br>Thomas Hess |Musek= [[Heinz Rohrer]]<br>[[Anselme Pau]] |Haaptacteuren= [[Nina Buehlmann]] als Emily<br>[[Myriam Muller]] als Trizy<br>[[Mathias Künzler]] als Frida<br>[[Sabine Timoteo]] als Cindy<br>[[Antoine Monot jr.]] als Meinrad von Bock<br>[[Sascha Ley]] als Karla<br>[[Celine Wenger]] als Alice<br>[[Hans-Peter Ully]] als Bëschof<br>[[Thierry van Werveke]] }} '''''Räuberinnen''''' ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]]-[[schwäiz]]eresche Film vun der [[Carla Lia Monti]]. De Film hat am Januar [[2009]] seng Première an der Schwäiz an am August 2009 zu Lëtzebuerg am [[Utopolis]]. == Ëm wat geet et am Film? == Eng Band vu Raiberinne mécht de Bësch an d'Männerwelt onsécher... Et gëtt eng Kinosversioun, "Director's cut" genannt, an eng fir d'Schwäizer Tëlee, an där verschidden Zeenen erausgeschnidde sinn, well déi géint de Cahier de charges vum [[DRS]] verstouss hätten. ==Wat sot d'Press?== * "''La réalisatrice semble vouloir nous prouver que le féminisme n'est pas une alternative, que les femmes sont aussi connes que les hommes et que la nature humaine imposera toujours des relations de dominés à dominants. Tout cela passerait encore, mais cette philosophie à trois sous, elle nous la déballe en plus avec des images insupportablement kitsch et surchargées - sa marque de fabrique - par des scènes d'une bêtise affligeante.''" Josée Hansen, [https://web.archive.org/web/20100128112230/http://land.lu/html/dossiers/dossier_luxfilm/raeuberinnen_280809.html ''Lëtzebuerger Land'' 24.09.2009] * "''Zweifelsfrei ist jedenfalls der Beweis erbracht, dass auch Frauen strohdumme Filme machen können.''" Christoph Egger, ''Neue Zürcher Zeitung''. * "''Nicht nur strohdumm, sondern auch einfach sterbenslangweilig und wenig einfallsreich. Daher erübrigt sich auch die Diskussion, ob der Film seine Funktion als Trash-Satire erfüllt. Was nicht lustig ist, scheitert auch als Satire.''" Thomas Hunziker, [https://web.archive.org/web/20090717052918/http://www.cinemabuch.ch/p646.html ''Cinema'']. == Kuckt och == * [[Lëtzebuergesche Film]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20090803142719/http://www.raeuberinnen.ch/ De Site] * [https://web.archive.org/web/20160304235638/http://www.cna.public.lu/fr/film-tv/productions-nationales/filmographie/fictions-long/rauberinnen/index.html De Film op der Websäit vum CNA] {{fr}} * [http://www.imdb.com/title/tt1227790/ De Film op IMDb] {{en}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Filmer 2009]] [[Kategorie:Schwäizer Kaméidisfilmer]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Kaméidisfilmer]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]] q0m4daeac7oai77wpbdcjbp7ifo1061 Cité des sciences, de la recherche et de l'innovation 0 69269 2682479 2338968 2026-06-22T11:19:40Z Zinneke 34 /* */ [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]] 2682479 wikitext text/x-wiki D''''Cité des Sciences de la Recherche et de l'Innovation''' ass den Numm vun engem Ensembel vun ëffentlechen Infrastrukturen haaptsächlech aus dem Beräich [[Wëssenschaft]], [[Fuerschung]] an [[Innovatioun]], déi zënter den 2000er Jore bannent enger 15 bis 20 Joer op der sougenannter Héichuewenterrass op de fréiere [[Belval|Frichë vun Esch-Belval]] gebaut gëtt. De [[Regierungsrot]] huet de 5. Juli 2001 d'Konzept vun der Cité des sciences approuvéiert. Et ass virgesinn, datt do ronn 1 Milliard Euro soll investéiert ginn. No an no entstoungen an entstinn esou eng 25 eenzel Bauprojeten, mat enger Gesamtbaufläch vun ongeféier 475.000 m², op engem Terrain vu 27,34 Hektar. 7.000 Studenten an 3.000 Enseignanten a Fuerscher sollen am Endeffekt do schaffen. Bauhär vun deene meeschte Projeten ass de [[Fonds Belval]], eng [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlech Ariichtung]]. Zu der Cité des sciences gehéieren: * Zwou vun den dräi Fakultéite vun der [[Uni Lëtzebuerg]], nämlech d'Fakultéit fir Sprooch- a Geeschteswëssenschaften, Konscht- an Erzéiungswëssenschaften an d'Fakultéit vun den Naturwëssenschaften, der Technologie an der Kommunikatioun.<ref>Decisioun vum Regierungsrot vun Dezember 2005</ref> D'Decisioun, ob déi drëtt Fakultéit, déi fir Droit, Ekonomie a Finanzen och soll op Belval kommen, steet nach aus. Déi fir d'Sprooch-, Geeschtes- Konscht- an Erzéiungswëssenschaften ass am Summer 2015 vum Campus Walfer dohi geplënnert, déi fir Naturwëssenschaften, Technologie a Kommunikatioun soll een-zwee Joer drop nokommen. * d'ëffentlech Fuerschungsariichtunge vum [[Luxembourg Institute of Science and Technology]] (zanter 2015 zesummegeschloss aus de fréieren [[CRP Gabriel Lippmann]], [[CRP Henri Tudor]] an dem [[CEPS/INSTEAD]]). Ënnerbruecht sinn dës Etablissementer an enger Rëtsch neie Gebaier wourënner: * d'[[Maison du savoir]], d'Haaptgebai (2014); * d'[[Maison des sciences humaines]] (2014); * d'[[Maison du nombre]] (2017); * d'[[Maison des arts et des étudiants]] (2018); * d'[[Maison des matériaux]] 1 an 2 (2018); * d'[[Maison de l'innovation]] (2014); * d'Versuchsateliere fir Ingenieuren; * d'Haiser [[Luxembourg Centre for Systems Biomedicine|Biotech 1]] a [[Biotech 2]] (2011<ref>[http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/2011/09/162506/die-uni-ist-auf-belval-angekommen.php "Uni ist auf Belval angekommen ".] wort.lu, 27.09.2011 07:37, aktualiséiert 27.09.2011 09:18.</ref>, 2015); * d'[[Maison du livre]], d'Universitéitsbibliothéik; ''Luxembourg Learning Centre'' genannt (2018); * d'[[Maison de l'ingénieur]]; * d'[[Maison de la vie]]; * d'[[Maison de l'environnement]] I an II; * 2 Studentewunnheemer, Uni-Val 1 an 2 (2015, 2016). <!--{{small|''kursiv'': geplangt Joer, an deem et fäerdeg soll ginn.}}--> Zu de staatleche Kultur- a Fräizäitariichtungen, déi och derbäi gehéieren, zielen ë.&nbsp;a. d'[[Rockhal]] (2004) an dat neit Gebai fir d'[[Lëtzebuerger Nationalarchiven]] (2026). == Literatur == * Fonds Belval (ed.): ''La Cité des Sciences 2012''. Esch-sur-Alzette 2012, 254 S., ill. == Um Spaweck == * [http://www.fonds-belval.lu/ Fonds Belval] {{Referenzen}} [[Kategorie:Belval]] [[Kategorie:Fuerschungsariichtungen zu Lëtzebuerg]] fu3usauub6hx8mqkvo99lano2suy8hl Gemeng Eschweiler 0 72525 2682407 2619769 2026-06-22T08:01:38Z GilPe 14980 Update Geschicht + Wopen 2682407 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Eschweiler | Wopen = Coat of arms eschweiler luxbrg.png | Numm (Franséisch) = Eschweiler | Numm (Däitsch) = Eschweiler | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = [[Kanton Wolz|Wolz]] | Buergermeeschter = | Koordinaten = {{coor dms|49|59|50|N|05|56|53|O}} | Kaart = Map Eschweiler.PNG | Kaartentext = Déi fréier Gemeng Eschweiler (orange) am Kanton Wolz (rout) }} Déi fréier '''Gemeng Eschweiler''' (''Eeschwëller'' fir d'Awunner), war bis Enn 2014 eng eege Gemeng, ier se op den 1. Januar 2015 mat der [[Gemeng Wolz]] fusionéiert huet. == Geographie == D'Gemeng Eschweiler huet am Nordweste vum Land geleeën. Nopeschgemenge ware [[Gemeng Wolz|Wolz]] am Süden, [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] am Südwesten, [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] am Nordwesten an Norden, [[Gemeng Klierf|Klierf]] am Norden an Nordosten a [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] am Osten. D'Gemeng Eschweiler louch am [[Kanton Wolz]] an am [[Distrikt Dikrech]]. == Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == * '''Uertschaften''' ** [[Eschweiler (Wolz)|Eschweiler]] ** [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]] ** [[Knapphouschent]] ** [[Selschent]] * '''Lieu-diten''' ** [[Café Halte]] ** [[Klenghouschent]] == Geschicht == Eschweiler war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial2">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 99}}</ref>. De 24. Februar 2014 hunn d'Gemengeréit vu Wolz an Eschweiler zu enger Fusioun vun deenen zwou Gemenge gréng Luucht ginn.<ref>[http://www.wort.lu/de/lokales/eschweiler-und-wiltz-schmieden-eifrig-an-hochzeitsplaenen-530ba00de4b0b50317aaf4ad ''Eschweiler und Wiltz schmieden eifrig an Hochzeitsplänen''] wort.lu 24.2.2014 20:39</ref> De 25. Mee 2014 gouf an deenen zwou Gemengen e [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Gemengereferendum]] doriwwer ofgehalen. Zu Wolz hu sech ronn 77 Prozent vun de Leit fir eng Fusioun mat Eschweiler ausgeschwat, zu Eschweiler ware just eng 54&nbsp;% fir eng Fusioun.<ref>[https://web.archive.org/web/20200330094604/http://www.wort.lu/de/lokales/referenden-zu-fusionen-in-den-gemeinden-ja-aus-simmern-boewingen-tuentingen-eschweiler-und-wiltz-5381e91eb9b398870802ae9e ''Referenden zu Fusionen in den Gemeinden''] wort.lu, 25.5.2014 14:59</ref> De Gesetzesentworf fir d'Fusioun gouf de 17. Dezember 2014 eestëmmeg an der Chamber gestëmmt.<ref>[https://web.archive.org/web/20141217202639/http://www.wort.lu/de/politik/aus-dem-parlament-fusion-von-wiltz-und-eschweiler-ist-perfekt-549182790c88b46a8ce48d88 Fusion von Wiltz und Eschweiler ist perfekt] wort.lu 17.12.2014 13:36</ref> D'Gesetz ass den 19. Dezember gestëmmt ginn an den 1. Januar 2015 a Kraaft getrueden<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2014/12/19/n8|Titel=Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz|Gekuckt=22.06.2026|Datum=19.12.2014|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. <gallery> Fichier:Map_Eschweiler.PNG|Eschweiler... Fichier:Map Wiltz 2012-2014.png|... a Wolz Fichier:Map Wiltz.PNG|...fusionéieren zu Wolz </gallery> == Wopen == {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|110x110px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial2" />: ''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'''Baronie'' a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (''d'or au chef de gueules''), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'[[Probstei]] vu [[Baaschtnech]] (''d'or à quatre bandes de sable'') hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi [[franséisch Braque]] kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (''de …'' (warscheinlech ''d'or'') ''au chef de...'' (warscheinlech ''de gueules'') ''chargé d'un chien braque'' (oder ''d'un lévrier'') ''de …'' (warscheinlech ''d'argent'')), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |} == Politik == === Buergermeeschteren === *... * 1979 - 1987: Jean-Pierre Strotz *.... - 1999: * 1999 - 2005: * 2005 - 2014: François Rossler {{Referenzen}} [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Eschweiler]] [[Kategorie:Kanton Wolz]] [[Kategorie:Gemeng Eschweiler| ]] rljinrv9akn3m7erkyo69n866fdntax 2682466 2682407 2026-06-22T10:57:16Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682466 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Eschweiler | Wopen = Coat of arms eschweiler luxbrg.svg | Numm (Franséisch) = Eschweiler | Numm (Däitsch) = Eschweiler | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = [[Kanton Wolz|Wolz]] | Buergermeeschter = | Koordinaten = {{coor dms|49|59|50|N|05|56|53|O}} | Kaart = Map Eschweiler.PNG | Kaartentext = Déi fréier Gemeng Eschweiler (orange) am Kanton Wolz (rout) }} Déi fréier '''Gemeng Eschweiler''' (''Eeschwëller'' fir d'Awunner), war bis Enn 2014 eng eege Gemeng, ier se op den 1. Januar 2015 mat der [[Gemeng Wolz]] fusionéiert huet. == Geographie == D'Gemeng Eschweiler huet am Nordweste vum Land geleeën. Nopeschgemenge ware [[Gemeng Wolz|Wolz]] am Süden, [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] am Südwesten, [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] am Nordwesten an Norden, [[Gemeng Klierf|Klierf]] am Norden an Nordosten a [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] am Osten. D'Gemeng Eschweiler louch am [[Kanton Wolz]] an am [[Distrikt Dikrech]]. == Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == * '''Uertschaften''' ** [[Eschweiler (Wolz)|Eschweiler]] ** [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]] ** [[Knapphouschent]] ** [[Selschent]] * '''Lieu-diten''' ** [[Café Halte]] ** [[Klenghouschent]] == Geschicht == Eschweiler war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial2">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 99}}</ref>. De 24. Februar 2014 hunn d'Gemengeréit vu Wolz an Eschweiler zu enger Fusioun vun deenen zwou Gemenge gréng Luucht ginn.<ref>[http://www.wort.lu/de/lokales/eschweiler-und-wiltz-schmieden-eifrig-an-hochzeitsplaenen-530ba00de4b0b50317aaf4ad ''Eschweiler und Wiltz schmieden eifrig an Hochzeitsplänen''] wort.lu 24.2.2014 20:39</ref> De 25. Mee 2014 gouf an deenen zwou Gemengen e [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Gemengereferendum]] doriwwer ofgehalen. Zu Wolz hu sech ronn 77 Prozent vun de Leit fir eng Fusioun mat Eschweiler ausgeschwat, zu Eschweiler ware just eng 54&nbsp;% fir eng Fusioun.<ref>[https://web.archive.org/web/20200330094604/http://www.wort.lu/de/lokales/referenden-zu-fusionen-in-den-gemeinden-ja-aus-simmern-boewingen-tuentingen-eschweiler-und-wiltz-5381e91eb9b398870802ae9e ''Referenden zu Fusionen in den Gemeinden''] wort.lu, 25.5.2014 14:59</ref> De Gesetzesentworf fir d'Fusioun gouf de 17. Dezember 2014 eestëmmeg an der Chamber gestëmmt.<ref>[https://web.archive.org/web/20141217202639/http://www.wort.lu/de/politik/aus-dem-parlament-fusion-von-wiltz-und-eschweiler-ist-perfekt-549182790c88b46a8ce48d88 Fusion von Wiltz und Eschweiler ist perfekt] wort.lu 17.12.2014 13:36</ref> D'Gesetz ass den 19. Dezember gestëmmt ginn an den 1. Januar 2015 a Kraaft getrueden<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2014/12/19/n8|Titel=Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz|Gekuckt=22.06.2026|Datum=19.12.2014|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. <gallery> Fichier:Map_Eschweiler.PNG|Eschweiler... Fichier:Map Wiltz 2012-2014.png|... a Wolz Fichier:Map Wiltz.PNG|...fusionéieren zu Wolz </gallery> == Wopen == {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|110x110px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial2" />: ''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br> Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'''Baronie'' a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (''d'or au chef de gueules''), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'[[Probstei]] vu [[Baaschtnech]] (''d'or à quatre bandes de sable'') hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn. Déi [[franséisch Braque]] kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (''de …'' (warscheinlech ''d'or'') ''au chef de...'' (warscheinlech ''de gueules'') ''chargé d'un chien braque'' (oder ''d'un lévrier'') ''de …'' (warscheinlech ''d'argent'')), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz. |} == Politik == === Buergermeeschteren === *... * 1979 - 1987: Jean-Pierre Strotz *.... - 1999: * 1999 - 2005: * 2005 - 2014: François Rossler {{Referenzen}} [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Eschweiler]] [[Kategorie:Kanton Wolz]] [[Kategorie:Gemeng Eschweiler| ]] 1q5g7h32u26nm1r8b4trpsp54mhe8jw Gemeng Ettelbréck 0 72569 2682325 2681260 2026-06-21T16:04:05Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682325 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Ettelbruck | Numm (Däitsch) = Ettelbrück | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ettelbréck}} | Koordinaten = {{coor dms|49|50|47|N|06|05|57|O}} }} [[Fichier:Church in Ettelbruck Luxembourg.jpg|thumb|260px|Kierch]] D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]] an ass se no der [[Ettelbréck|Uertschaft mam selwechten Numm]] benannt. Ettelbréck bilt, zesumme mat de Gemenge [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]], [[Gemeng Dikrech|Dikrech]], [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]], [[Gemeng Schieren|Schieren]] a [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] den Zentrum vun der [[Nordstad]]. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== * [[Ettelbréck]] * [[Grenzen]] (''Grentzingen'') * [[Waarken]] == Geographie == Ettelbréck läit op enger Héicht vun 199 Meter ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Duerch d'Uertschaft Ettelbréck fléissen d'[[Uelzecht]] an d'[[Waark]]. Den déifste Punkt ass nieft ''Déifert'' am ''All'' op 191,5&nbsp;m do wou d'Uelzecht an d'[[Sauer]] leeft. Déi héchst Plaz ass um westlechsten Eck vun Ettelbréck am ''Wald'' nieft dem [[CR345]] op der Grenz mat der [[Gemeng Feelen]] tëscht dem ''Kräizwee'' an der ''Useldéngerfréin'' op enger Héicht vun 386&nbsp;m. ==Geschicht== Zu der Gemeng Ettelbréck hu bis den 30. Juni 1850 och nach follgend Uertschafte gehéiert: [[Schieren]], [[Biertreng]], [[Colmer Bréck]], [[Matgeshaff]], [[Schierenerhaff]], [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Angelduerf]] a [[Bierden]]. Den 1. Juli 1850 (Gesetz vum 22. Januar 1850) goufen d'Gemenge [[Gemeng Schieren|Schieren]] an [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] geschaaft. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:10000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1681 bar:1871 from:0 till:3401 bar:1910 from:0 till:4173 bar:1922 from:0 till:4019 bar:1935 from:0 till:4606 bar:1947 from:0 till:4452 bar:1960 from:0 till:5101 bar:1970 from:0 till:5990 bar:1981 from:0 till:6454 bar:1991 from:0 till:6552 bar:2001 from:0 till:7344 bar:2011 from:0 till:7837 bar:2021 from:0 till:9246 PlotData= bar:1821 at: 1681 fontsize:S text:1.681 shift:(-14,5) bar:1871 at: 3401 fontsize:S text:3.401 shift:(-14,5) bar:1910 at: 4173 fontsize:S text:4.173 shift:(-14,5) bar:1922 at: 4019 fontsize:S text:4.019 shift:(-14,5) bar:1935 at: 4606 fontsize:S text:4.606 shift:(-14,5) bar:1947 at: 4452 fontsize:S text:4.452 shift:(-14,5) bar:1960 at: 5101 fontsize:S text:5.101 shift:(-14,5) bar:1970 at: 5990 fontsize:S text:5.990 shift:(-14,5) bar:1981 at: 6454 fontsize:S text:6.454 shift:(-14,5) bar:1991 at: 6552 fontsize:S text:6.552 shift:(-14,5) bar:2001 at: 7344 fontsize:S text:7.344 shift:(-14,5) bar:2011 at: 7837 fontsize:S text:7.837 shift:(-14,5) bar:2021 at: 9246 fontsize:S text:9.246 shift:(-14,5) </timeline> <noinclude> {{small|Source: [https://statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableViewHTML.aspx?ReportId=12861&IF_Language=fra&MainTheme=2&FldrName=1&RFPath=16340#WDS_table_summary STATEC]}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 101}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1953/03/24/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 24 mars 1953 autorisant les changements à apporter aux armoiries de la Ville d'Ettelbruck|Gekuckt=09.06.2026|Datum=24.03.1953|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>:<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} ==Politik== De [[Gemengerot]] vun Ettelbréck gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 1999 || '''5''' || 3 || 1 || '''4''' |- | 2005 || '''6''' || 1 || 1 || '''5''' |- | 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''4''' |- | 2017 || '''5''' || 2 || 2 || '''4''' |- | 2023 || '''5''' || 2 || 1 || '''5''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === *1836 - 1841: [[Guillaume Herckmans]] *1845 - 1848: [[Pierre Schmit]] * 1851 - 1854: [[Jean-Pierre Salentiny]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160305044640/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1851/0011/a011.pdf Memorial N° 11 vun 1851] mam Arrêté royal grand-ducal du 21 janvier 1851, N° 59, portant nomination d'un bourgmestre.</ref> *1855 - 1874: Jean-Pierre Schmit *1874 - 1878: Théodore Mongenast * 1879 - 1888: [[Gustave de Marie]] * 1888 - 1905: [[Emil Salentiny]] * 1905<ref>[http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-1905-12-fr-pdf.pdf Memorial A - N° 12 / 15 mars 1905.]</ref> - 1914: Gustave de Marie * 1915: [[Nicolas Pierre Kunnen]] * 1915 - 1934: [[Lucien Salentiny]] *1935 - 1937: [[Michel Weber (Lokalpolitiker)|Michel Weber]] *1937 - 1939: Albert Cloos *1939 - 1941: [[Jean-Pierre Thill (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Thill]] *1945 - 1950: Jean-Pierre Thill *1950 - 1957: [[Marcel Wiser]] *1958 - 1967: [[Léon Mischo]] *1967 - 1975: [[Eugène Simon]] * 1976 - 1998: [[Edouard Juncker]] * 1998 - 2003: [[Pierre Kraus]] * 2003 - 2023: [[Jean-Paul Schaaf]] * ''zanter 2023: [[Bob Steichen]]''<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/bob-steichen-uebernimmt-in-ettelbrueck-das-buergermeisteramt-6486e7f1de135b9236d15886 Bob Steichen übernimmt in Ettelbrück das Bürgermeisteramt."] wort.lu [w+], 12.06.2023.</ref> == Literatur == * Flies, Joseph: ''Ettelbrück, die Geschichte einer Landschaft'', 2274 Säiten, 1970, Imprimerie Saint-Paul * ''100 Joer Ettelbréck'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] vum 6. Juni 2007, 36 S. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Ettelbréck ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[CM-Nord]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[Syndicat intercommunal des communes de Diekirch, Erpeldange et Ettelbruck pour la construction et l'exploitation d'un hall de tennis|SIT]] * [[SYVICOL]] == Kuckt och == * [[Ettelbréck]] * [[Stadhaus Ettelbréck]] * [[Gare Ettelbréck]] * [[Kierch Ettelbréck]] * [[Nordstad]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Ettelbruck|Ettelbréck}} * [http://www.ettelbruck.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Ettelbréck] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/ettelbruck D'Gemeng Ettelbréck op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.flickr.com/photos/10540/sets/72157602174917813/ Fotoe vun Ettelbréck] * [http://www.ettelbrecker-musek.lu/ Säit vun der Ettelbrécker Musek] * [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1850/0018/#1850A0165A Gesetz iwwer d'Enstoe vun de Gemenge Schieren an Ierpeldeng] ''Loi du 22 janvier 1850,qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange'' {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemeng Ettelbréck| ]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]] le9v5hbnbzk03up1o8txx3aup1z70ow 2682343 2682325 2026-06-21T16:50:07Z GilPe 14980 +Detailer Wopen 2682343 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Ettelbruck | Numm (Däitsch) = Ettelbrück | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ettelbréck}} | Koordinaten = {{coor dms|49|50|47|N|06|05|57|O}} }} [[Fichier:Church in Ettelbruck Luxembourg.jpg|thumb|260px|Kierch]] D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]] an ass se no der [[Ettelbréck|Uertschaft mam selwechten Numm]] benannt. Ettelbréck bilt, zesumme mat de Gemenge [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]], [[Gemeng Dikrech|Dikrech]], [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]], [[Gemeng Schieren|Schieren]] a [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] den Zentrum vun der [[Nordstad]]. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== * [[Ettelbréck]] * [[Grenzen]] (''Grentzingen'') * [[Waarken]] == Geographie == Ettelbréck läit op enger Héicht vun 199 Meter ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Duerch d'Uertschaft Ettelbréck fléissen d'[[Uelzecht]] an d'[[Waark]]. Den déifste Punkt ass nieft ''Déifert'' am ''All'' op 191,5&nbsp;m do wou d'Uelzecht an d'[[Sauer]] leeft. Déi héchst Plaz ass um westlechsten Eck vun Ettelbréck am ''Wald'' nieft dem [[CR345]] op der Grenz mat der [[Gemeng Feelen]] tëscht dem ''Kräizwee'' an der ''Useldéngerfréin'' op enger Héicht vun 386&nbsp;m. ==Geschicht== Ettelbréck ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial" />. Zur Gemeng Ettelbréck hu bis den 30. Juni 1850 och nach follgend Uertschafte gehéiert: [[Schieren]], [[Biertreng]], [[Colmer Bréck]], [[Matgeshaff]], [[Schierenerhaff]], [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Angelduerf]] a [[Bierden]]. Den 1. Juli 1850 (Gesetz vum 22. Januar 1850<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/22/n1|Titel=Loi du 22 janvier 1850, qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange|Gekuckt=21.06.2026|Datum=22.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>) goufen d'Gemenge [[Gemeng Schieren|Schieren]] an [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] geschaaft. Mam Gesetz vum 24. Dezember 1906 ass d'Sektioun [[Bierden]] vun Ettelbréck getrennt a bei d'Gemeng [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] geprafft ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1906/12/24/n2|Titel=Loi du 24 décembre 1906, concernant la distraction de la section de Burden de la commune d'Ettelbruck et sa réunion à celle d'Erpeldange|Gekuckt=21.06.2026|Datum=24.12.1906|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:10000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1681 bar:1871 from:0 till:3401 bar:1910 from:0 till:4173 bar:1922 from:0 till:4019 bar:1935 from:0 till:4606 bar:1947 from:0 till:4452 bar:1960 from:0 till:5101 bar:1970 from:0 till:5990 bar:1981 from:0 till:6454 bar:1991 from:0 till:6552 bar:2001 from:0 till:7344 bar:2011 from:0 till:7837 bar:2021 from:0 till:9246 PlotData= bar:1821 at: 1681 fontsize:S text:1.681 shift:(-14,5) bar:1871 at: 3401 fontsize:S text:3.401 shift:(-14,5) bar:1910 at: 4173 fontsize:S text:4.173 shift:(-14,5) bar:1922 at: 4019 fontsize:S text:4.019 shift:(-14,5) bar:1935 at: 4606 fontsize:S text:4.606 shift:(-14,5) bar:1947 at: 4452 fontsize:S text:4.452 shift:(-14,5) bar:1960 at: 5101 fontsize:S text:5.101 shift:(-14,5) bar:1970 at: 5990 fontsize:S text:5.990 shift:(-14,5) bar:1981 at: 6454 fontsize:S text:6.454 shift:(-14,5) bar:1991 at: 6552 fontsize:S text:6.552 shift:(-14,5) bar:2001 at: 7344 fontsize:S text:7.344 shift:(-14,5) bar:2011 at: 7837 fontsize:S text:7.837 shift:(-14,5) bar:2021 at: 9246 fontsize:S text:9.246 shift:(-14,5) </timeline> <noinclude> {{small|Source: [https://statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableViewHTML.aspx?ReportId=12861&IF_Language=fra&MainTheme=2&FldrName=1&RFPath=16340#WDS_table_summary STATEC]}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 101}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1953/03/24/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 24 mars 1953 autorisant les changements à apporter aux armoiries de la Ville d'Ettelbruck|Gekuckt=09.06.2026|Datum=24.03.1953|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>:<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.'' {{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} ==Politik== De [[Gemengerot]] vun Ettelbréck gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 1999 || '''5''' || 3 || 1 || '''4''' |- | 2005 || '''6''' || 1 || 1 || '''5''' |- | 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''4''' |- | 2017 || '''5''' || 2 || 2 || '''4''' |- | 2023 || '''5''' || 2 || 1 || '''5''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === *1836 - 1841: [[Guillaume Herckmans]] *1845 - 1848: [[Pierre Schmit]] * 1851 - 1854: [[Jean-Pierre Salentiny]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160305044640/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1851/0011/a011.pdf Memorial N° 11 vun 1851] mam Arrêté royal grand-ducal du 21 janvier 1851, N° 59, portant nomination d'un bourgmestre.</ref> *1855 - 1874: Jean-Pierre Schmit *1874 - 1878: Théodore Mongenast * 1879 - 1888: [[Gustave de Marie]] * 1888 - 1905: [[Emil Salentiny]] * 1905<ref>[http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-1905-12-fr-pdf.pdf Memorial A - N° 12 / 15 mars 1905.]</ref> - 1914: Gustave de Marie * 1915: [[Nicolas Pierre Kunnen]] * 1915 - 1934: [[Lucien Salentiny]] *1935 - 1937: [[Michel Weber (Lokalpolitiker)|Michel Weber]] *1937 - 1939: Albert Cloos *1939 - 1941: [[Jean-Pierre Thill (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Thill]] *1945 - 1950: Jean-Pierre Thill *1950 - 1957: [[Marcel Wiser]] *1958 - 1967: [[Léon Mischo]] *1967 - 1975: [[Eugène Simon]] * 1976 - 1998: [[Edouard Juncker]] * 1998 - 2003: [[Pierre Kraus]] * 2003 - 2023: [[Jean-Paul Schaaf]] * ''zanter 2023: [[Bob Steichen]]''<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/bob-steichen-uebernimmt-in-ettelbrueck-das-buergermeisteramt-6486e7f1de135b9236d15886 Bob Steichen übernimmt in Ettelbrück das Bürgermeisteramt."] wort.lu [w+], 12.06.2023.</ref> == Literatur == * Flies, Joseph: ''Ettelbrück, die Geschichte einer Landschaft'', 2274 Säiten, 1970, Imprimerie Saint-Paul * ''100 Joer Ettelbréck'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] vum 6. Juni 2007, 36 S. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Ettelbréck ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[CM-Nord]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[Syndicat intercommunal des communes de Diekirch, Erpeldange et Ettelbruck pour la construction et l'exploitation d'un hall de tennis|SIT]] * [[SYVICOL]] == Kuckt och == * [[Ettelbréck]] * [[Stadhaus Ettelbréck]] * [[Gare Ettelbréck]] * [[Kierch Ettelbréck]] * [[Nordstad]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Ettelbruck|Ettelbréck}} * [http://www.ettelbruck.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Ettelbréck] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/ettelbruck D'Gemeng Ettelbréck op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.flickr.com/photos/10540/sets/72157602174917813/ Fotoe vun Ettelbréck] * [http://www.ettelbrecker-musek.lu/ Säit vun der Ettelbrécker Musek] * [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1850/0018/#1850A0165A Gesetz iwwer d'Enstoe vun de Gemenge Schieren an Ierpeldeng] ''Loi du 22 janvier 1850,qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange'' {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemeng Ettelbréck| ]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]] t6th430whlog4uln7slusjq6rjm3719 Gemeng Feelen 0 72626 2682412 2665999 2026-06-22T08:17:03Z GilPe 14980 /* Wopen */ Update 2682412 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Feulen | Numm (Däitsch) = Feulen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Feelen}} | Koordinaten = {{coor dms|49|51|17|N|06|02|38|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]] am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] ass d'Uertschaft [[Nidderfeelen]]. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== *Nidderfeelen *[[Uewerfeelen]] Déi zwou Uertschafte sinn och identesch mat den zwou [[Kadastersektioun]]e vun der Gemeng.<!-- déi follgend Flächen hunn: *A de Nidderfeulen: 1437,4518 ha *B d'Oberfeulen: 837,2262 ha | d'Zomm vun de Fläche klappt net mat der Zuel (2276 ha) vum STATEC 2023 iwwereneen--> Zu der Gemeng Feelen gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en: * [[Feelenerhecken]] * [[Hierzhaff]] * [[Hubertushaff]] == Geschicht == Am Joer 963 huet den Ardennergrof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg|Siegfried]] Lännereien zu ''Viulna'' (Feelen) géint de [[Bockfiels]] getosch. Feelen ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 103}}</ref>. Mam Gesetz vum 20. Januar 1874 goufen op den 1. Januar 1875 d'Uertschaften [[Uewermäerzeg]] an [[Ënnermäerzeg]] vun der Gemeng Feelen ofgetrennt, fir déi selbstänneg [[Mäerzeg|Gemeng Mäerzeg]] ze bilden<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1874/11/20/n1|Titel=Loi du 20 novembre 1874, détachant de la commune de Feulen les deux sections de Mertzig-haut et Mertzig-bas et les érigeant en commune séparée sous le nom de Mertzig|Gekuckt=22.06.2026|Datum=20.11.1874|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2400 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:874 bar:1871 from:0 till:1100 bar:1910 from:0 till:932 bar:1922 from:0 till:928 bar:1935 from:0 till:861 bar:1947 from:0 till:827 bar:1960 from:0 till:729 bar:1970 from:0 till:723 bar:1981 from:0 till:1003 bar:1991 from:0 till:1169 bar:2001 from:0 till:1369 bar:2011 from:0 till:1574 bar:2021 from:0 till:2263 PlotData= bar:1821 at: 874 fontsize:S text:874 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1100 fontsize:S text:1.100 shift:(-14,5) bar:1910 at: 932 fontsize:S text:932 shift:(-8,5) bar:1922 at: 928 fontsize:S text:928 shift:(-8,5) bar:1935 at: 861 fontsize:S text:861 shift:(-8,5) bar:1947 at: 827 fontsize:S text:827 shift:(-8,5) bar:1960 at: 729 fontsize:S text:729 shift:(-8,5) bar:1970 at: 723 fontsize:S text:723 shift:(-8,5) bar:1981 at: 1003 fontsize:S text:1.003 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1169 fontsize:S text:1.169 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1369 fontsize:S text:1.369 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1574 fontsize:S text:1.574 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2263 fontsize:S text:2.263 shift:(-14,5) </timeline> <small>Source: [https://web.archive.org/web/20130731194158/http://www.statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=397&IF_Language=fra&MainTheme=2&FldrName=1 STATEC]</small> === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|100x100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />: ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''<ref>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules''</ref>.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent|Buerschenter]], déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |} ==Kommunal Gebaier== * De Sports- Kulturzenter « Centre Warkdall » krut 2020 de Bauhärepräius vum [[Ordre des architectes et des ingénieurs-conseils|OAI]]<ref>{{Citation|URL=https://bhp.lu/node/756|Titel=Centre Warkdall {{!}} Bauhärepräis|Gekuckt=17.05.2023|Wierk=bhp.lu|Sprooch=fr|Archiv-Datum=17.05.2023|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230517032804/https://bhp.lu/node/756}}</ref> * 2023 soll en neit Gebai fir d'Gemengeverwaltung fäerdeggestallt sinn; woufir knapps aacht Milliounen Euro budgetéiert goufen<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/rathaus-geschichten-feulen-60116b1cde135b923645d810 "Rathaus-Geschichten: Feulen."] wort.lu [w+], 28.01.2021.</ref>. == Buergermeeschteren == {{Kapitel Info feelt}} * ... - 1848: [[Jean Berns]]<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.</ref> * 1849: Jacques Heinen<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref> * ... * 1930 - 1963: [[Eugène Reiser]] * ... * Juli 1979 - 1993: Marcel Thill * ... * 1994 - 2013: [[Fernand Etgen]]<ref>Quell: http://www.gouvernement.lu/3305496/CV</ref> * ? - haut: [[Fernand Mergen]] == Gemengeblat == D'Gemengeblat heescht ''De Louschlëssel''. == Feelener Pompjeeën == Den 19. November 2004 gouf zu Nidderfeelen dat neit [[Pompjeeën|Pompjeesgebai]] ageweit. Datt et dozou koum, war der Fusioun ze verdanken, déi et erlaabt huet, d'Pompjeeswiesen ze zentraliséieren. Nodeem déi [[Nidderfeelen]]er Pompjeeën mat deene vun [[Uewerfeelen]] fusionéiert haten, konnt deen neie Corps ''Pompjeeën Feelen'' gegrënnt ginn. Fir bal annerhallef Millioun [[Euro]] gouf en neit Gebai opgeriicht mat véier Plaze fir Gefierer, e modernen Instruktiounssall, e Büro, eng kleng Kichen, en [[Otemschutzraum]] mat Fëllméiglechkeet fir d'Pressloftfläschen, en Depot fir Material a getrennt Sanitäranlagen. Fir datt de Corps soll uerdentlech ekipéiert sinn, krut en en neien [[TLF]]. Et ass en TLF 2000 STAA (Staffel-Allrad-Automatik), dee bis zu 2.000 Liter Waasser an 200 Liter Läschschaum gelueden huet. De Won weit 11.580 Kilo, huet Plaz fir sechs Persounen an enger Duebelekippekabinn. Vir ass en ausstafféiert mat enger [[Buedemsprutzanlag]]. E [[Liichtpotto]] fir nuets an eng Ariichtung fir Schnellugrëff an zwéin integréiert Otemschutzapparaten an der Kabinn huet en och. Well déi staatlech Instanzen an dësem Fall et net fir néideg fonnt haten, fir de Won (270.000 €) ze subventionéieren, huet d'Gemeng dat eleng gedroen. Den 22. Oktober 2005 krut de Corps en neien Asazwon, e [[Pick-Up]]. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Feelen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SICONA-Centre]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] == Literatur == * [[François Decker|Decker, François]], 1963. ''Feulen: 963-1963. Beitrag zur tausendjährigen Geschichte der Pfarrei und der Gemeinde.'', Sankt-Paulus-Druckerei, 1963, 436 S. == Kuckeswäertes == * 1961 gouf d'[[Parkierch Feelen|Parkierch]] mam [[Ale Kierfecht vu Feelen|ale Kierfecht]] niewendrun op d'[[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] gesat an als ''Nationalmonument'' klasséiert. * De Kulturzentrum [[Hennesbau]], an den 1820er Joren als Loumillen gebaut, ass zanter 2012 op der Lëscht vum Zousazinventaire vun de klasséierte Monumenter agedroen. == Kuckt och == * [[Hennesbau]] * [[Fanfare Feelen]] * [[US Feelen]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Feulen|Feelen}} * [http://www.feulen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Feelen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/feulen D'Gemeng Feelen op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.fanfarefeelen.lu Offiziell Säit vun der Feelener Musek] * [https://web.archive.org/web/20070930093409/http://www.usfeulen.lu/ Offiziell Säit vum Feelener Footballclub US Feelen] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Feelen]] [[Kategorie:Gemeng Feelen| ]] tpl07wk66butigldj9vo1117vonam38 2682471 2682412 2026-06-22T11:08:51Z GilPeBot 65660 nei (via JWB) 2682471 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Feulen | Numm (Däitsch) = Feulen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Feelen}} | Koordinaten = {{coor dms|49|51|17|N|06|02|38|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]] am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] ass d'Uertschaft [[Nidderfeelen]]. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== *Nidderfeelen *[[Uewerfeelen]] Déi zwou Uertschafte sinn och identesch mat den zwou [[Kadastersektioun]]e vun der Gemeng.<!-- déi follgend Flächen hunn: *A de Nidderfeulen: 1437,4518 ha *B d'Oberfeulen: 837,2262 ha | d'Zomm vun de Fläche klappt net mat der Zuel (2276 ha) vum STATEC 2023 iwwereneen--> Zu der Gemeng Feelen gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en: * [[Feelenerhecken]] * [[Hierzhaff]] * [[Hubertushaff]] == Geschicht == Am Joer 963 huet den Ardennergrof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg|Siegfried]] Lännereien zu ''Viulna'' (Feelen) géint de [[Bockfiels]] getosch. Feelen ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 103}}</ref>. Mam Gesetz vum 20. Januar 1874 goufen op den 1. Januar 1875 d'Uertschaften [[Uewermäerzeg]] an [[Ënnermäerzeg]] vun der Gemeng Feelen ofgetrennt, fir déi selbstänneg [[Mäerzeg|Gemeng Mäerzeg]] ze bilden<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1874/11/20/n1|Titel=Loi du 20 novembre 1874, détachant de la commune de Feulen les deux sections de Mertzig-haut et Mertzig-bas et les érigeant en commune séparée sous le nom de Mertzig|Gekuckt=22.06.2026|Datum=20.11.1874|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2400 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:874 bar:1871 from:0 till:1100 bar:1910 from:0 till:932 bar:1922 from:0 till:928 bar:1935 from:0 till:861 bar:1947 from:0 till:827 bar:1960 from:0 till:729 bar:1970 from:0 till:723 bar:1981 from:0 till:1003 bar:1991 from:0 till:1169 bar:2001 from:0 till:1369 bar:2011 from:0 till:1574 bar:2021 from:0 till:2263 PlotData= bar:1821 at: 874 fontsize:S text:874 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1100 fontsize:S text:1.100 shift:(-14,5) bar:1910 at: 932 fontsize:S text:932 shift:(-8,5) bar:1922 at: 928 fontsize:S text:928 shift:(-8,5) bar:1935 at: 861 fontsize:S text:861 shift:(-8,5) bar:1947 at: 827 fontsize:S text:827 shift:(-8,5) bar:1960 at: 729 fontsize:S text:729 shift:(-8,5) bar:1970 at: 723 fontsize:S text:723 shift:(-8,5) bar:1981 at: 1003 fontsize:S text:1.003 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1169 fontsize:S text:1.169 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1369 fontsize:S text:1.369 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1574 fontsize:S text:1.574 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2263 fontsize:S text:2.263 shift:(-14,5) </timeline> <small>Source: [https://web.archive.org/web/20130731194158/http://www.statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=397&IF_Language=fra&MainTheme=2&FldrName=1 STATEC]</small> === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100x100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />: ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''<ref>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules''</ref>.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>Den [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent|Buerschenter]], déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |} ==Kommunal Gebaier== * De Sports- Kulturzenter « Centre Warkdall » krut 2020 de Bauhärepräius vum [[Ordre des architectes et des ingénieurs-conseils|OAI]]<ref>{{Citation|URL=https://bhp.lu/node/756|Titel=Centre Warkdall {{!}} Bauhärepräis|Gekuckt=17.05.2023|Wierk=bhp.lu|Sprooch=fr|Archiv-Datum=17.05.2023|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230517032804/https://bhp.lu/node/756}}</ref> * 2023 soll en neit Gebai fir d'Gemengeverwaltung fäerdeggestallt sinn; woufir knapps aacht Milliounen Euro budgetéiert goufen<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/rathaus-geschichten-feulen-60116b1cde135b923645d810 "Rathaus-Geschichten: Feulen."] wort.lu [w+], 28.01.2021.</ref>. == Buergermeeschteren == {{Kapitel Info feelt}} * ... - 1848: [[Jean Berns]]<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.</ref> * 1849: Jacques Heinen<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref> * ... * 1930 - 1963: [[Eugène Reiser]] * ... * Juli 1979 - 1993: Marcel Thill * ... * 1994 - 2013: [[Fernand Etgen]]<ref>Quell: http://www.gouvernement.lu/3305496/CV</ref> * ? - haut: [[Fernand Mergen]] == Gemengeblat == D'Gemengeblat heescht ''De Louschlëssel''. == Feelener Pompjeeën == Den 19. November 2004 gouf zu Nidderfeelen dat neit [[Pompjeeën|Pompjeesgebai]] ageweit. Datt et dozou koum, war der Fusioun ze verdanken, déi et erlaabt huet, d'Pompjeeswiesen ze zentraliséieren. Nodeem déi [[Nidderfeelen]]er Pompjeeën mat deene vun [[Uewerfeelen]] fusionéiert haten, konnt deen neie Corps ''Pompjeeën Feelen'' gegrënnt ginn. Fir bal annerhallef Millioun [[Euro]] gouf en neit Gebai opgeriicht mat véier Plaze fir Gefierer, e modernen Instruktiounssall, e Büro, eng kleng Kichen, en [[Otemschutzraum]] mat Fëllméiglechkeet fir d'Pressloftfläschen, en Depot fir Material a getrennt Sanitäranlagen. Fir datt de Corps soll uerdentlech ekipéiert sinn, krut en en neien [[TLF]]. Et ass en TLF 2000 STAA (Staffel-Allrad-Automatik), dee bis zu 2.000 Liter Waasser an 200 Liter Läschschaum gelueden huet. De Won weit 11.580 Kilo, huet Plaz fir sechs Persounen an enger Duebelekippekabinn. Vir ass en ausstafféiert mat enger [[Buedemsprutzanlag]]. E [[Liichtpotto]] fir nuets an eng Ariichtung fir Schnellugrëff an zwéin integréiert Otemschutzapparaten an der Kabinn huet en och. Well déi staatlech Instanzen an dësem Fall et net fir néideg fonnt haten, fir de Won (270.000 €) ze subventionéieren, huet d'Gemeng dat eleng gedroen. Den 22. Oktober 2005 krut de Corps en neien Asazwon, e [[Pick-Up]]. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Feelen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SICONA-Centre]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] == Literatur == * [[François Decker|Decker, François]], 1963. ''Feulen: 963-1963. Beitrag zur tausendjährigen Geschichte der Pfarrei und der Gemeinde.'', Sankt-Paulus-Druckerei, 1963, 436 S. == Kuckeswäertes == * 1961 gouf d'[[Parkierch Feelen|Parkierch]] mam [[Ale Kierfecht vu Feelen|ale Kierfecht]] niewendrun op d'[[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] gesat an als ''Nationalmonument'' klasséiert. * De Kulturzentrum [[Hennesbau]], an den 1820er Joren als Loumillen gebaut, ass zanter 2012 op der Lëscht vum Zousazinventaire vun de klasséierte Monumenter agedroen. == Kuckt och == * [[Hennesbau]] * [[Fanfare Feelen]] * [[US Feelen]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Feulen|Feelen}} * [http://www.feulen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Feelen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/feulen D'Gemeng Feelen op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.fanfarefeelen.lu Offiziell Säit vun der Feelener Musek] * [https://web.archive.org/web/20070930093409/http://www.usfeulen.lu/ Offiziell Säit vum Feelener Footballclub US Feelen] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Feelen]] [[Kategorie:Gemeng Feelen| ]] inbq6wr7yoiuyzdbi1jh6nwbmphks4r 2682477 2682471 2026-06-22T11:09:51Z GilPe 14980 /* Wopen */ 2682477 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Feulen | Numm (Däitsch) = Feulen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Feelen}} | Koordinaten = {{coor dms|49|51|17|N|06|02|38|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]] am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] ass d'Uertschaft [[Nidderfeelen]]. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== *Nidderfeelen *[[Uewerfeelen]] Déi zwou Uertschafte sinn och identesch mat den zwou [[Kadastersektioun]]e vun der Gemeng.<!-- déi follgend Flächen hunn: *A de Nidderfeulen: 1437,4518 ha *B d'Oberfeulen: 837,2262 ha | d'Zomm vun de Fläche klappt net mat der Zuel (2276 ha) vum STATEC 2023 iwwereneen--> Zu der Gemeng Feelen gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en: * [[Feelenerhecken]] * [[Hierzhaff]] * [[Hubertushaff]] == Geschicht == Am Joer 963 huet den Ardennergrof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg|Siegfried]] Lännereien zu ''Viulna'' (Feelen) géint de [[Bockfiels]] getosch. Feelen ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 103}}</ref>. Mam Gesetz vum 20. Januar 1874 goufen op den 1. Januar 1875 d'Uertschaften [[Uewermäerzeg]] an [[Ënnermäerzeg]] vun der Gemeng Feelen ofgetrennt, fir déi selbstänneg [[Mäerzeg|Gemeng Mäerzeg]] ze bilden<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1874/11/20/n1|Titel=Loi du 20 novembre 1874, détachant de la commune de Feulen les deux sections de Mertzig-haut et Mertzig-bas et les érigeant en commune séparée sous le nom de Mertzig|Gekuckt=22.06.2026|Datum=20.11.1874|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2400 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:874 bar:1871 from:0 till:1100 bar:1910 from:0 till:932 bar:1922 from:0 till:928 bar:1935 from:0 till:861 bar:1947 from:0 till:827 bar:1960 from:0 till:729 bar:1970 from:0 till:723 bar:1981 from:0 till:1003 bar:1991 from:0 till:1169 bar:2001 from:0 till:1369 bar:2011 from:0 till:1574 bar:2021 from:0 till:2263 PlotData= bar:1821 at: 874 fontsize:S text:874 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1100 fontsize:S text:1.100 shift:(-14,5) bar:1910 at: 932 fontsize:S text:932 shift:(-8,5) bar:1922 at: 928 fontsize:S text:928 shift:(-8,5) bar:1935 at: 861 fontsize:S text:861 shift:(-8,5) bar:1947 at: 827 fontsize:S text:827 shift:(-8,5) bar:1960 at: 729 fontsize:S text:729 shift:(-8,5) bar:1970 at: 723 fontsize:S text:723 shift:(-8,5) bar:1981 at: 1003 fontsize:S text:1.003 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1169 fontsize:S text:1.169 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1369 fontsize:S text:1.369 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1574 fontsize:S text:1.574 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2263 fontsize:S text:2.263 shift:(-14,5) </timeline> <small>Source: [https://web.archive.org/web/20130731194158/http://www.statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=397&IF_Language=fra&MainTheme=2&FldrName=1 STATEC]</small> === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100x100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />: ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''<ref>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules''</ref>.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent|Buerschenter]], déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |} ==Kommunal Gebaier== * De Sports- Kulturzenter « Centre Warkdall » krut 2020 de Bauhärepräius vum [[Ordre des architectes et des ingénieurs-conseils|OAI]]<ref>{{Citation|URL=https://bhp.lu/node/756|Titel=Centre Warkdall {{!}} Bauhärepräis|Gekuckt=17.05.2023|Wierk=bhp.lu|Sprooch=fr|Archiv-Datum=17.05.2023|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230517032804/https://bhp.lu/node/756}}</ref> * 2023 soll en neit Gebai fir d'Gemengeverwaltung fäerdeggestallt sinn; woufir knapps aacht Milliounen Euro budgetéiert goufen<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/rathaus-geschichten-feulen-60116b1cde135b923645d810 "Rathaus-Geschichten: Feulen."] wort.lu [w+], 28.01.2021.</ref>. == Buergermeeschteren == {{Kapitel Info feelt}} * ... - 1848: [[Jean Berns]]<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.</ref> * 1849: Jacques Heinen<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref> * ... * 1930 - 1963: [[Eugène Reiser]] * ... * Juli 1979 - 1993: Marcel Thill * ... * 1994 - 2013: [[Fernand Etgen]]<ref>Quell: http://www.gouvernement.lu/3305496/CV</ref> * ? - haut: [[Fernand Mergen]] == Gemengeblat == D'Gemengeblat heescht ''De Louschlëssel''. == Feelener Pompjeeën == Den 19. November 2004 gouf zu Nidderfeelen dat neit [[Pompjeeën|Pompjeesgebai]] ageweit. Datt et dozou koum, war der Fusioun ze verdanken, déi et erlaabt huet, d'Pompjeeswiesen ze zentraliséieren. Nodeem déi [[Nidderfeelen]]er Pompjeeën mat deene vun [[Uewerfeelen]] fusionéiert haten, konnt deen neie Corps ''Pompjeeën Feelen'' gegrënnt ginn. Fir bal annerhallef Millioun [[Euro]] gouf en neit Gebai opgeriicht mat véier Plaze fir Gefierer, e modernen Instruktiounssall, e Büro, eng kleng Kichen, en [[Otemschutzraum]] mat Fëllméiglechkeet fir d'Pressloftfläschen, en Depot fir Material a getrennt Sanitäranlagen. Fir datt de Corps soll uerdentlech ekipéiert sinn, krut en en neien [[TLF]]. Et ass en TLF 2000 STAA (Staffel-Allrad-Automatik), dee bis zu 2.000 Liter Waasser an 200 Liter Läschschaum gelueden huet. De Won weit 11.580 Kilo, huet Plaz fir sechs Persounen an enger Duebelekippekabinn. Vir ass en ausstafféiert mat enger [[Buedemsprutzanlag]]. E [[Liichtpotto]] fir nuets an eng Ariichtung fir Schnellugrëff an zwéin integréiert Otemschutzapparaten an der Kabinn huet en och. Well déi staatlech Instanzen an dësem Fall et net fir néideg fonnt haten, fir de Won (270.000 €) ze subventionéieren, huet d'Gemeng dat eleng gedroen. Den 22. Oktober 2005 krut de Corps en neien Asazwon, e [[Pick-Up]]. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Feelen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SICONA-Centre]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] == Literatur == * [[François Decker|Decker, François]], 1963. ''Feulen: 963-1963. Beitrag zur tausendjährigen Geschichte der Pfarrei und der Gemeinde.'', Sankt-Paulus-Druckerei, 1963, 436 S. == Kuckeswäertes == * 1961 gouf d'[[Parkierch Feelen|Parkierch]] mam [[Ale Kierfecht vu Feelen|ale Kierfecht]] niewendrun op d'[[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] gesat an als ''Nationalmonument'' klasséiert. * De Kulturzentrum [[Hennesbau]], an den 1820er Joren als Loumillen gebaut, ass zanter 2012 op der Lëscht vum Zousazinventaire vun de klasséierte Monumenter agedroen. == Kuckt och == * [[Hennesbau]] * [[Fanfare Feelen]] * [[US Feelen]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Feulen|Feelen}} * [http://www.feulen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Feelen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/feulen D'Gemeng Feelen op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.fanfarefeelen.lu Offiziell Säit vun der Feelener Musek] * [https://web.archive.org/web/20070930093409/http://www.usfeulen.lu/ Offiziell Säit vum Feelener Footballclub US Feelen] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Feelen]] [[Kategorie:Gemeng Feelen| ]] s89pttk9xs7kg6jm7p9jll70mqcaqps Joseph Kauffman 0 72720 2682470 2621060 2026-06-22T11:05:44Z Puscas 735 ... 2682470 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Joseph Kauffman''', gebuer den [[11. Juni]] [[1907]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen de [[5. Abrëll]] [[1988]] an der Eecher Klinick, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Jurist a Banquier. Vun [[1938]] bis [[1939]] war hie President vun der ''[[Conférence du jeune barreau de Luxembourg]]''. Hie gouf de 14. Juni [[1961]] Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Den 29. September 1978 gouf hie Vizepresident vun deem Gremium an ass dat bis zu senger Demissioun den 11. Juni 1979 - hien hat d'Alterslimit erreecht - bliwwen.<ref>{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun de Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref> De Joseph Kauffman war de Jong vum Politiker, Staatsminister a President vum Staatsrot [[Léon Kauffman]] (1869-1952). == Literatur == * [[Edouard Marc Kayser]], ''Joseph Kauffman (1907-1988)'' ; in: ''400 Joer Kolléisch'' - Band II: ''L'Athénée et ses Grands Anciens (1815-1993)''; Lëtzebuerg, Sankt-Paulus-Verlag, 2003; Ss. 407-408. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Kauffman Joseph}} [[Kategorie:Gebuer 1907]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gestuerwen 1988]] r2y08rj2o1obal62apbcreffbcv7rtg Gemeng Esch-Sauer 0 73153 2682332 2682282 2026-06-21T16:05:51Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682332 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Esch-sur-Sûre | Numm (Däitsch) = Esch-Sauer | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} | Koordinaten = {{coor dms|49|54|41|N|5|56|5|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. ==Geographie== D'Gemeng Esch-Sauer ass zanter 2012 mat 5.126 ha flächeméisseg déi gréisst am Kanton Wolz. == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == ====Uertschaften an der fréierer Gemeng Esch-Sauer==== * [[Esch-Sauer]] ====Uertschaften an der fréierer Gemeng Heischent==== {{div col|cols=2}} * [[Dierbech]] * [[Eschduerf]] * [[Heischent]] * [[Heischtergronn]] * [[Mëtscheed]] * [[Réngel]] * [[Toodler]] {{Div col end}} ====Uertschaften an der fréierer Gemeng Néngsen==== {{div col|cols=2}} * [[Bommel (Esch-Sauer)|Bommel]] * [[Ënsber]] * [[Lëlz]] * [[Néngsen]] {{Div col end}} ====Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Heischent==== * [[Hierheck]] ====Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Néngsen==== * [[Buerfelt]] ==Geschicht== Esch-Sauer ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 97}}</ref>. Zanter dem 1. Januar 2012 sinn d'Gemengen Esch-Sauer, [[Gemeng Heischent|Heischent]] an [[Gemeng Néngsen|Néngsen]] fusionéiert<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n8/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes d'Esch-sur-Sûre, de Heiderscheid et de Neunhausen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. De Sëtz vun der neier Gemeng ass zu [[Eschduerf]]. <gallery> Fichier:Map Esch-sur-Sûre old.png|Esch-Sauer,... Fichier:Map Heiderscheid.PNG|Heischent... Fichier:Map Neunhausen.PNG|an Néngsen... Fichier:Map Esch-sur-Sûre.PNG|fusionéieren zu Esch-Sauer. </gallery> === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />: ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |} ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== ''Stand virun der Fusioun'' <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:800 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:786 bar:1871 from:0 till:623 bar:1910 from:0 till:461 bar:1922 from:0 till:429 bar:1935 from:0 till:412 bar:1947 from:0 till:372 bar:1960 from:0 till:323 bar:1970 from:0 till:241 bar:1981 from:0 till:258 bar:1991 from:0 till:199 bar:2001 from:0 till:314 bar:2011 from:0 till:324 PlotData= bar:1821 at: 786 fontsize:S text:786 shift:(-8,5) bar:1871 at: 623 fontsize:S text:623 shift:(-8,5) bar:1910 at: 461 fontsize:S text:461 shift:(-8,5) bar:1922 at: 429 fontsize:S text:429 shift:(-8,5) bar:1935 at: 412 fontsize:S text:412 shift:(-8,5) bar:1947 at: 372 fontsize:S text:372 shift:(-8,5) bar:1960 at: 323 fontsize:S text:323 shift:(-8,5) bar:1970 at: 241 fontsize:S text:241 shift:(-8,5) bar:1981 at: 258 fontsize:S text:258 shift:(-8,5) bar:1991 at: 199 fontsize:S text:199 shift:(-8,5) bar:2001 at: 314 fontsize:S text:314 shift:(-8,5) bar:2011 at: 324 fontsize:S text:324 shift:(-8,5) </timeline> {{Statec Awunner}} ''Stand no der Fusioun'' <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:300 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:3500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:2021 text:2021 bar:2031 text: PlotData= color:bar width:20 align:left bar:2021 from:0 till:2982 bar:2031 from:0 till:0 PlotData= bar:2021 at: 2982 fontsize:S text:2.982 shift:(-8,5) bar:2031 at: 0 fontsize:S text:. shift:(-8,5) </timeline> ==Politik== ===Gemengewalen=== De Gemengerot, deen aus de Gemengewale vun 2011 erausgoung, setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen, an zwar * 7 aus der fréierer Gemeng Heischent; * 3 aus der fréierer Gemeng Esch-Sauer; * 3 aus der fréierer Gemeng Néngsen. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 8. Oktober [[2017]] gouf et keng Sektioune méi an der Gemeng. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot vun der Gemeng Esch-Sauer eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt. ===Resultater=== ====2011==== =====Sektioun Esch-Sauer===== gewielt: 1. Gilles Kintzelé (535 Stëmmen), 2. Myriam Goedert (bestuet Zoetaert) (497 Stëmmen), 3. [[Jeannot Sanavia]] (381 Stëmmen), net gewielt: 4. Silvia Jeanne Kirchens (bestuet De Brouwer) (331 Stëmmen), 5. Xavier Miller (328 Stëmmen). =====Sektioun Heischent===== gewielt: 1. Serge Zeien (648 Stëmmen), 2. Robert Everling (629 Stëmmen), 3. Christiane Ferber (bestuet Weiler) (558 Stëmmen), 4. Marc Binsfeld (529 Stëmmen), 5. Roger Origer (492 Stëmmen), 6. Yves Karier (488 Stëmmen), 7. John Sliepen (449 Stëmmen), net gewielt: 8. Georges Weyer (408 Stëmmen), 9. Romain Grethen (295 Stëmmen), 10. Nico Hottua (231 Stëmmen), 11. Peter Hundsrucker (187 Stëmmen), 12. Robert Schroeder (146 Stëmmen). Well de [[Robert Everling]] säi Mandat am Gemengerot vun der Gemeng Esch-Sauer net ugeholl huet, ass de Georges Weyer fir hien nogeréckelt. =====Sektioun Néngsen===== An der Sektioun Néngsen hate sech geneesou vill Kandidaten ageschriwwe wéi Plazen ze besetze waren an dofir waren déi dräi Kandidaten automatesch gewielt. Et sinn: Joël Feyerstein, Roger Lanners a Léon Rippinger. ====Schäfferot==== De Schäfferot huet follgendermoossen ausgesinn: * Buergermeeschter: Gilles Kintzelé; * 1. Schäffen: Christiane Ferber (bestuet Weiler) (bis zum 31. Dezember 2014); Serge Zeien (vum 1. Januar 2015 un); * 2. Schäffen: Marc Binsfeld (bis zum 31. Dezember 2014); Yves Karier (vum 1. Januar 2015 un); * 3. Schäffen: Léon Rippinger (bis zum 31. Dezember 2014); Roger Lanners (vum 1. Januar 2015 un). ====2017==== Follgend Leit sinn 2017 an de Gemengerot vun Esch-Sauer gewielt ginn: Marc Binsfeld, Romain Brimmeyer, Laurent Hilger, Annette Lutgen, Roger Origer, Franco Pereira Concalves, Jeannot Sanavia, Marco Schank a Mireille Welter (bestuet Missavage). De Marco Schank gouf zum Buergermeeschter ernannt, déi zwéi Schäffe goufen de Franco Pereira Concalves an de Jeannot Sanavia. ====2023==== 2023 gouf eng éischt Kéier nom Proporz-System gewielt. D'Biergerlëscht „Mat Iech“ hat 8 vun 11 Sëtz kritt a stellt domat den neie Schäfferot. Neie Buergermeeschter gouf den Éischtgewielte [[Laurent Hilger]], Éischt Schäffin gëtt déi Drëttgewielt Jenny Schank an Zweet Schäffin déi Fënneftgewielt [[Mireille Welter]]<ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Nodeems de Laurent Hilger säin Amt als Buergermeeschter aus Gesondheetsgrënn ofginn hat, huet d'Mireille Welter dëse Posten de 6. Februar 2026 iwwerholl<ref>[https://www.wort.lu/luxemburg/norden/mireille-welter-soll-neue-buergermeisterin-von-eschsauer-werden/122261584.html Nach Demission von Laurent Hilger: Mireille Welter soll neue Bürgermeisterin von Esch/Sauer werden."] wort.lu, 08.01.2026.</ref><ref name="Welter">{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin des communes de Bech, Bettembourg et Esch-sur-Sûre|Gekuckt=2026-02-09|Datum=2026-02-06|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {| class="wikitable" |- ! Joer !! Mat Iech!! Fräi Lëscht |- | 2023 || '''8''' || 3 |} ===Buergermeeschtere vun der Gemeng Esch-Sauer=== {{div col|cols=2}} * Peter Herman (1806 - 1807) * Joseph Herman (1808 - 1816) * Laurent-Jos Schoetter (1816 - 1825) * Nicolas Herman (1825 - 1836) * [[Henri Greisch]] (1836 - 1851) * Pierre Schloesser (1851 - 1859) * Jean-Nicolas Feider (1859 - 1861) * Henri Greisch (1861 - 1865) * André Eischen (1866 - 1878) * Henri Greisch (1879 - 1883) * Laurent-Jos Schoetter (1883 - 1901) * Guillaume Feider (1901 - 1913) * Nicolas Greisch (1913 - 1915) * Friederich Goedert (1915 - 1918) * Nicolas Greisch (1918 - 1928) * Guillaume Feidt (1929 - 1945) * Charles Huberty (1945 - 1952) * Ewald Demuth (1952 - 1969) * Jos Becker (1969 - 1980) * Christophe Goedert (1980 - 1982) * Guy Hansen (1982 - 1988) * Claude Thilges (1988 - 2006) * Gilles Kintzelé (2006 - 2017) * [[Marco Schank]] (2017 - 2023) * [[Laurent Hilger]] (Mat Iech) (2023 - 2026) * [[Mireille Welter]] (Mat Iech) (zanter 2026)<ref name="Welter"/><ref>{{Citation|URL=https://www.tageblatt.lu/Luxemburg/Mireille-Welter-wird-neue-Buergermeisterin-von-EschSauer-24235.html|Titel=Nachfolgerin von Laurent Hilger {{!}} Mireille Welter wird neue Bürgermeisterin von Esch/Sauer|Gekuckt=2026-02-09|Wierk=Tageblatt.lu|Sprooch=de}}</ref> {{Div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Esch-Sauer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Naturpark Uewersauer]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Veräiner == {{Div col|cols=3}} *''Chorale Ste. Cécile Heiderscheid'' *''Club des Jeunes Eschduerf-Metscheet'' *''Comité Heischtermaart'' *''Da Capo 96 a.s.b.l.'' *Scouten "St.Pirmin vum Séi" *''Dëschtennis Ënsber-Heischent'' *''F.C. Racing Heiderscheid-Eschdorf'' *''Fanfare Heiderscheid'' *''Fraën a Mammen'' *''Jongen a Medercher vun Heischent'' *''Konschthaus "a Frantzen"'' *''Les Amis du Renard'' *''Pool Billard Club Heiderscheid'' *''Sapeurs Pompiers Heiderscheid'' *''Jugendpompjeeën Gemeng Heischent'' *''Senioren Heischent'' *''Spuerveräin Önner Ons'' *''Syndicat d'Initiative Heiderscheid'' *''Tennisclub Fuussekaul Heiderscheid'' *''Turnveräin "Heischter Sprangmais"'' {{Div col end}} ==Kuckeswäertes== * [[Buerg Esch-Sauer]] * [[Kierch Esch-Sauer]] * [[Kräizkapell Esch-Sauer]] mam Kierfecht an de Wee dohi sinn op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''Nationalmonument'' klasséiert. * [[Muttergottesstatu vun Esch-Sauer]] * [[Barrage Esch-Sauer|Staudamm Esch-Sauer]] * [[Stauséi Uewersauer|Stauséi]] tëscht [[Lëlz]] an Esch-Sauer * D'[[Peschtkräizer]] * De [[Musée de la draperie|Musée vun der Duchfabrikatioun]] an der [[Maison du parc naturel de la Haute-Sûre]] zu Esch-Sauer [[Fichier:Heischent De Waassertuerm w.jpg|thumb|380px|De [[Waassertuerm]] zu Heischent.]] * Den Héichseelgaart an der Fuussekaul bei Heischent * D'[[Kapell Heischtergronn|Kapell am Heischtergronn]] == Kuckt och == * [[Naturpark Uewersauer]] * [[Stauséi-Uewersauer-Circuit]] * [[Bibliothéik Eschduerf]] {{LNM}} * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Esch-sur-Sûre|Esch-Sauer}} * [http://www.esch-sur-sure.lu/ Offiziell Websäit vun Esch-Sauer] * [https://web.archive.org/web/20160415100636/http://www.nuitdeslegendes.lu/amis-du-chateau/ D'Schlassfrënn Esch/Sauer] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/esch-sur-sure D'Gemeng Esch-Sauer op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Sauer]] [[Kategorie:Gemeng Esch-Sauer| ]] [[Kategorie:Kanton Wolz]] cq37ktgt99mr9h2v824fod4mgpdojm3 Gemeng Sandweiler 0 74433 2682304 2682295 2026-06-21T12:48:54Z GilPe 14980 /* Demographie iwwer d'Zäit */ Iwwerschrëft mécht sech selwer fett 2682304 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Sandweiler | Numm (Däitsch) = Sandweiler | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Sandweiler}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|00|N|06|13|13|0O|O}} |Awunner=3872|Awunnerdatum=1. Januar 2026}} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Sandweiler]] vun där se och hiren Numm huet. == Uertschaften an der Gemeng == * [[Sandweiler]] Follgend Häff a [[Lieu-dit]]en gehéieren zur Gemeng: {{div col|cols=3}} * [[Bireler Gronn]] * [[Bireler Barrière]] * [[Bireler Haff]] * [[Greiwelscheier]] * [[Neimillen (Sandweiler)|Neimillen]] * [[Findel]] {{div col end}} == Geographie == D'Gemeng Sandweiler stéisst am Westen un d'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Südwesten un d'[[Gemeng Hesper]], am Süden d'[[Gemeng Conter]], am Osten un d'[[Gemeng Schëtter]], an am Norden un d'[[Gemeng Nidderaanwen]]. == Geschicht == Den 1. Januar 1874<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1873/12/20/n1/jo|Titel=Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.12.1873|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ass aus der Sektioun Hamm (mat den Uertschaften [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Fetschebuer]], [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]], [[Scheedgronn]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an [[Tawioun]]<ref>Schreifweis am deemolege Gesetz: ''Hamm, Schleifmuhl, Fetschenbour, Haemmerstellgen, Scheidgrund, Scheidhof, Zens et Tavion (...) Pulfermuhl''</ref> an aus der Sektioun [[Polvermillen]], déi bis zu deem Zäitpunkt zwou Sektioune vun der Gemeng Sandweiler waren, d'[[Gemeng Hamm]] entstanen. Duerch Gesetz vum 5. Juli 1939<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1939/07/05/n1/jo|Titel=Loi du 5 juillet 1939, concernant le fusionnement de Kalkesbrück et de Steppchen avec la commune de Luxembourg|Gekuckt=18.07.2020|Datum=08.07.1939|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> goufen d'Uertschaft [[Kalchesbréck]] an de [[Lieu-dit]] ''Steppchen'', bei d'[[Gemeng Lëtzebuerg]] geprafft. == Awunner == === Demographie iwwer d'Zäit === <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:800 height:360 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:4500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2016 text:2016 bar:2017 text:2017 bar:2018 text:2018 bar:2019 text:2019 bar:2020 text:2020 bar:2021 text:2021 bar:2022 text:2022 bar:2023 text:2023 bar:2024 text:2024 bar:2025 text:2025 bar:2026 text:2026 PlotData= color:bar width:10 align:center bar:1821 from:0 till:468 bar:1871 from:0 till:937 bar:1910 from:0 till:849 bar:1922 from:0 till:881 bar:1935 from:0 till:939 bar:1947 from:0 till:895 bar:1960 from:0 till:1120 bar:1970 from:0 till:1927 bar:1981 from:0 till:2028 bar:1991 from:0 till:2020 bar:2001 from:0 till:2577 bar:2011 from:0 till:3194 bar:2016 from:0 till:3450 bar:2017 from:0 till:3592 bar:2018 from:0 till:3642 bar:2019 from:0 till:3676 bar:2020 from:0 till:3698 bar:2021 from:0 till:3659 bar:2022 from:0 till:3712 bar:2023 from:0 till:3751 bar:2024 from:0 till:3797 bar:2025 from:0 till:3874 bar:2026 from:0 till:3872 PlotData= align:center textcolor:black fontsize:S bar:1821 at:468 text:468 shift:(0,5) bar:1871 at:937 text:937 shift:(0,5) bar:1910 at:849 text:849 shift:(0,5) bar:1922 at:881 text:881 shift:(0,5) bar:1935 at:939 text:939 shift:(0,5) bar:1947 at:895 text:895 shift:(0,5) bar:1960 at:1120 text:1.120 shift:(0,5) bar:1970 at:1927 text:1.927 shift:(0,5) bar:1981 at:2028 text:2.028 shift:(0,5) bar:1991 at:2020 text:2.020 shift:(0,5) bar:2001 at:2577 text:2.577 shift:(0,5) bar:2011 at:3194 text:3.194 shift:(0,5) bar:2016 at:3450 text:3.450 shift:(0,5) bar:2017 at:3592 text:3.592 shift:(0,5) bar:2018 at:3642 text:3.642 shift:(0,5) bar:2019 at:3676 text:3.676 shift:(0,5) bar:2020 at:3698 text:3.698 shift:(0,5) bar:2021 at:3659 text:3.659 shift:(0,5) bar:2022 at:3712 text:3.712 shift:(0,5) bar:2023 at:3751 text:3.751 shift:(0,5) bar:2024 at:3797 text:3.797 shift:(0,5) bar:2025 at:3874 text:3.874 shift:(0,5) bar:2026 at:3872 text:3.872 shift:(0,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Nationalitéite vun den Awunner === Op den 05. Januar 2024 hunn zu Sandweiler 3797 Leit gewunnt. De Prozentsaz vun de Lëtzebuerger louch bei 52,62&nbsp;% géintiwwer 47,38&nbsp;% Auslänner<ref>{{Citation|URL=https://www.sandweiler.lu/fr/commune/sandweiler-en-chiffre|Titel=Sandweiler en chiffres|Gekuckt=21.06.2026|Wierk=www.sandweiler.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Sandweiler (05.01.2024) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |3797 |100,00 |- |1 |{{LUX}} |1998 |52,62 |- |2 |{{FRA}} |359 |9,45 |- |3 |{{PRT}} |290 |7,64 |- |4 |{{ITA}} |188 |4,95 |- |5 |{{DEU}} |114 |3,00 |- |6 |{{BEL}} |87 |2,29 |- |7 |{{ESP}} |79 |2,08 |- |8 |{{ROU}} |69 |1,82 |- |9 |{{GBR}} |58 |1,53 |- |10 |{{GRC}} |32 |0,84 |- | |Top 10 |3274 |86,22 |- | |Aner Nationalitéiten |523 |13,78 |} == Wopen == === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 207 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}<br> |} == Politik == === Gemengerot === De [[Gemengerot]] vu Sandweiler gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. ==== Zesummesetzung ==== {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2005 || 4 || - || 1 || 4 |- | 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''2''' |- | 2017 || '''4'''|| 2 || '''3'''|| 2 |- |2023 |3 |'''3''' |2 |'''3''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} De Gemengerot, deen aus de Wale vun 2005 ervirgoung, bestoung aus jee 4 CSV an LSAP-Gemengeréit, an engem Gréngen. Buergermeeschter war de Charles Unsen, LSAP (deen 2011 net méi kandidéiert huet). Säin Nofollger gouf am Oktober 2011 de [[John Breuskin]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]). No sengem Récktrëtt gouf deem seng Parteikolleegin Simone Massard-Stitz den 28. Januar 2015 vereedegt. Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 koum et zu enger neier LSAP-DP-Koalitioun, an d'[[Jacqueline Breuer]] (LSAP) gouf nei Buergermeeschtesch.<ref name="mint.gouvernement.lu">{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B18-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=19.07.2023|Datum=18.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Et war virgesinn, datt si Enn September 2025 de Buergermeeschterposte mam [[Claude Mousel]] (DP) géif tauschen; uganks Juli 2025 huet si aus gesondheetleche Grënn dunn awer scho méi fréi demissionéiert<ref name=":0" />. === Buergermeeschteren === {{div col}} * Michel Altmann (1830 – 1845)<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1843/12/29/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 29 décembre 1843, N° 2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché|Gekuckt=18.07.2020|Datum=19.01.1944|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> * [[Samson Godchaux]] (1846 – 1862) * Jean Weicker (1862 – 1872) * [[Paul Godchaux]] (1873) * Nicolas Mousel (1874 – 1888) * Mathias Mousel (1889) * Emile Fischer (1891 – 1902) * Jacques Mousel (1903 – 1907) * Jean Mousel (1907 – 1917) * Pierre Hentzen (1918 – 1926) * Nicolas Birkel (1927 – 1934) * Emile Hentzen (1935 – 1945) * Joseph Reichling (1946 – 1957) * Pierre Birkel (1957 – 1963) * Josy Gardulal (1964 – 1965) * Henri Majerus 1966 – 1978) * Pierre Schmitt (1979 – 1991) * Alphonse Massard (1991 – 1993) * [[Charles Unsen]] (1994 – 1999) * [[John Breuskin]] (2000 – 2009) * Charles Unsen (2009 – 2011) * John Breuskin (2011 - 2015) * [[Simone Massard-Stitz]] (2015 - 2023) * [[Jacqueline Breuer]] (2023 - 2025)<ref name="mint.gouvernement.lu"/><ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2318238.html|Titel=Gemeng Sandweiler: Buergermeeschtesch Jacqueline Breuer huet demissionéiert|Gekuckt=2025-07-03|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref> * [[Claude Mousel]] (zanter 2025)<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Sandweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[MINETT-KOMPOST]] * [[SIAS]] * [[SIDEST]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Biller == <gallery class=center> Image:Sandweiler and Findel.jpg|Sandweiler an de Findel Fichier:Sandw Kierch V.jpg|D'Kierch Sandweiler Fichier:ScheedhaffLannen01.jpg|Lannenallee tëscht Lëtzebuerg a Sandweiler </gallery> == Kuckeswäertes == * De [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafen um Findel]]; * Den Dauwentuerm um [[Bireler Haff]]; * Den [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler|däitschen Zaldotekierfecht]] mat de Griewer vun 10.913 gefalenen däitschen Zaldoten aus dem [[Zweete Weltkrich]] an engem aus dem [[Éischte Weltkrich]]; * De Quellepad am [[Naturschutzgebitt Bireler Gronn]]; * D'[[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler|Sandweiler Kierch]]; * Bemierkenswäert Beem um Scheedhaff: d'[[Lannenallee um Scheedhaff|Lannenallee]] an e [[Séisskäschtebam um Scheedhaff|Séisskäschtebam]]. == Bibliographie == * Sandweiler Notizen Nr 1 erausgi vu ''redaktioun sandweiler 1083 - 1983'',72 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1982) * Sandweiler Notizen Nr 2 erausgi vu ''redaktioun sandweiler'', 166 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1983) * Sandweiler Notizen Nr 3 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 197 Säiten, (Imprimerie Joseph Beffort, Lëtzebuerg, 1990) * Sandweiler Notizen Nr 4 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 212 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1992) * Sandweiler Biller, Sandweiler Notizen Nr 5 erausgi vun der ''Gemeng Sandweiler'', 237 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1999) * 250 Joer Porkierch Sandweiler, Sandweiler Notizen N°6 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler'', 288 Säiten + Fotoen an Dokumenter (Imprimerie Saint-Paul Lëtzebuerg, 2008) == Kuckt och == * {{LNM}} * [[Bireler Baach]] * [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler]] * [[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler]] * [[Fanfare Sandweiler]] * [[Kanner- & Jugendkouer Allegro Sandweiler]] * [[Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler]] * [[Schlass Saint-Hubert (Sandweiler)|Schlass Saint-Hubert]] * [[Sandweiler-Gare]] * [[Gare Sandweiler-Conter]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Sandweiler|{{PAGENAME}}}} * [http://www.sandweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Sandweiler] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/sandweiler D'Gemeng Sandweiler op der Websäit vum Syvicol] * [https://web.archive.org/web/20070315175104/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1873/0332012/0332012.pdf#page=2 Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Hamm] ''Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm'' {{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Sandweiler]] [[Kategorie:Gemeng Sandweiler| ]] 5sgauc757u2u9x1sa870y9vp7pnybj3 2682305 2682304 2026-06-21T12:50:15Z GilPe 14980 /* Demographie iwwer d'Zäit */ Eifeler 2682305 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Sandweiler | Numm (Däitsch) = Sandweiler | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Sandweiler}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|00|N|06|13|13|0O|O}} |Awunner=3872|Awunnerdatum=1. Januar 2026}} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Sandweiler]] vun där se och hiren Numm huet. == Uertschaften an der Gemeng == * [[Sandweiler]] Follgend Häff a [[Lieu-dit]]en gehéieren zur Gemeng: {{div col|cols=3}} * [[Bireler Gronn]] * [[Bireler Barrière]] * [[Bireler Haff]] * [[Greiwelscheier]] * [[Neimillen (Sandweiler)|Neimillen]] * [[Findel]] {{div col end}} == Geographie == D'Gemeng Sandweiler stéisst am Westen un d'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Südwesten un d'[[Gemeng Hesper]], am Süden d'[[Gemeng Conter]], am Osten un d'[[Gemeng Schëtter]], an am Norden un d'[[Gemeng Nidderaanwen]]. == Geschicht == Den 1. Januar 1874<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1873/12/20/n1/jo|Titel=Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.12.1873|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ass aus der Sektioun Hamm (mat den Uertschaften [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Fetschebuer]], [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]], [[Scheedgronn]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an [[Tawioun]]<ref>Schreifweis am deemolege Gesetz: ''Hamm, Schleifmuhl, Fetschenbour, Haemmerstellgen, Scheidgrund, Scheidhof, Zens et Tavion (...) Pulfermuhl''</ref> an aus der Sektioun [[Polvermillen]], déi bis zu deem Zäitpunkt zwou Sektioune vun der Gemeng Sandweiler waren, d'[[Gemeng Hamm]] entstanen. Duerch Gesetz vum 5. Juli 1939<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1939/07/05/n1/jo|Titel=Loi du 5 juillet 1939, concernant le fusionnement de Kalkesbrück et de Steppchen avec la commune de Luxembourg|Gekuckt=18.07.2020|Datum=08.07.1939|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> goufen d'Uertschaft [[Kalchesbréck]] an de [[Lieu-dit]] ''Steppchen'', bei d'[[Gemeng Lëtzebuerg]] geprafft. == Awunner == === Demographie iwwer d'Zäit === <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:800 height:360 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:4500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2016 text:2016 bar:2017 text:2017 bar:2018 text:2018 bar:2019 text:2019 bar:2020 text:2020 bar:2021 text:2021 bar:2022 text:2022 bar:2023 text:2023 bar:2024 text:2024 bar:2025 text:2025 bar:2026 text:2026 PlotData= color:bar width:10 align:center bar:1821 from:0 till:468 bar:1871 from:0 till:937 bar:1910 from:0 till:849 bar:1922 from:0 till:881 bar:1935 from:0 till:939 bar:1947 from:0 till:895 bar:1960 from:0 till:1120 bar:1970 from:0 till:1927 bar:1981 from:0 till:2028 bar:1991 from:0 till:2020 bar:2001 from:0 till:2577 bar:2011 from:0 till:3194 bar:2016 from:0 till:3450 bar:2017 from:0 till:3592 bar:2018 from:0 till:3642 bar:2019 from:0 till:3676 bar:2020 from:0 till:3698 bar:2021 from:0 till:3659 bar:2022 from:0 till:3712 bar:2023 from:0 till:3751 bar:2024 from:0 till:3797 bar:2025 from:0 till:3874 bar:2026 from:0 till:3872 PlotData= align:center textcolor:black fontsize:S bar:1821 at:468 text:468 shift:(0,5) bar:1871 at:937 text:937 shift:(0,5) bar:1910 at:849 text:849 shift:(0,5) bar:1922 at:881 text:881 shift:(0,5) bar:1935 at:939 text:939 shift:(0,5) bar:1947 at:895 text:895 shift:(0,5) bar:1960 at:1120 text:1.120 shift:(0,5) bar:1970 at:1927 text:1.927 shift:(0,5) bar:1981 at:2028 text:2.028 shift:(0,5) bar:1991 at:2020 text:2.020 shift:(0,5) bar:2001 at:2577 text:2.577 shift:(0,5) bar:2011 at:3194 text:3.194 shift:(0,5) bar:2016 at:3450 text:3.450 shift:(0,5) bar:2017 at:3592 text:3.592 shift:(0,5) bar:2018 at:3642 text:3.642 shift:(0,5) bar:2019 at:3676 text:3.676 shift:(0,5) bar:2020 at:3698 text:3.698 shift:(0,5) bar:2021 at:3659 text:3.659 shift:(0,5) bar:2022 at:3712 text:3.712 shift:(0,5) bar:2023 at:3751 text:3.751 shift:(0,5) bar:2024 at:3797 text:3.797 shift:(0,5) bar:2025 at:3874 text:3.874 shift:(0,5) bar:2026 at:3872 text:3.872 shift:(0,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Nationalitéite vun den Awunner === Op de 5. Januar 2024 hunn zu Sandweiler 3797 Leit gewunnt. De Prozentsaz vun de Lëtzebuerger louch bei 52,62&nbsp;% géintiwwer 47,38&nbsp;% Auslänner<ref>{{Citation|URL=https://www.sandweiler.lu/fr/commune/sandweiler-en-chiffre|Titel=Sandweiler en chiffres|Gekuckt=21.06.2026|Wierk=www.sandweiler.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Sandweiler (05.01.2024) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |3797 |100,00 |- |1 |{{LUX}} |1998 |52,62 |- |2 |{{FRA}} |359 |9,45 |- |3 |{{PRT}} |290 |7,64 |- |4 |{{ITA}} |188 |4,95 |- |5 |{{DEU}} |114 |3,00 |- |6 |{{BEL}} |87 |2,29 |- |7 |{{ESP}} |79 |2,08 |- |8 |{{ROU}} |69 |1,82 |- |9 |{{GBR}} |58 |1,53 |- |10 |{{GRC}} |32 |0,84 |- | |Top 10 |3274 |86,22 |- | |Aner Nationalitéiten |523 |13,78 |} == Wopen == === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 207 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}<br> |} == Politik == === Gemengerot === De [[Gemengerot]] vu Sandweiler gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. ==== Zesummesetzung ==== {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2005 || 4 || - || 1 || 4 |- | 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''2''' |- | 2017 || '''4'''|| 2 || '''3'''|| 2 |- |2023 |3 |'''3''' |2 |'''3''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} De Gemengerot, deen aus de Wale vun 2005 ervirgoung, bestoung aus jee 4 CSV an LSAP-Gemengeréit, an engem Gréngen. Buergermeeschter war de Charles Unsen, LSAP (deen 2011 net méi kandidéiert huet). Säin Nofollger gouf am Oktober 2011 de [[John Breuskin]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]). No sengem Récktrëtt gouf deem seng Parteikolleegin Simone Massard-Stitz den 28. Januar 2015 vereedegt. Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 koum et zu enger neier LSAP-DP-Koalitioun, an d'[[Jacqueline Breuer]] (LSAP) gouf nei Buergermeeschtesch.<ref name="mint.gouvernement.lu">{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B18-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=19.07.2023|Datum=18.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Et war virgesinn, datt si Enn September 2025 de Buergermeeschterposte mam [[Claude Mousel]] (DP) géif tauschen; uganks Juli 2025 huet si aus gesondheetleche Grënn dunn awer scho méi fréi demissionéiert<ref name=":0" />. === Buergermeeschteren === {{div col}} * Michel Altmann (1830 – 1845)<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1843/12/29/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 29 décembre 1843, N° 2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché|Gekuckt=18.07.2020|Datum=19.01.1944|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> * [[Samson Godchaux]] (1846 – 1862) * Jean Weicker (1862 – 1872) * [[Paul Godchaux]] (1873) * Nicolas Mousel (1874 – 1888) * Mathias Mousel (1889) * Emile Fischer (1891 – 1902) * Jacques Mousel (1903 – 1907) * Jean Mousel (1907 – 1917) * Pierre Hentzen (1918 – 1926) * Nicolas Birkel (1927 – 1934) * Emile Hentzen (1935 – 1945) * Joseph Reichling (1946 – 1957) * Pierre Birkel (1957 – 1963) * Josy Gardulal (1964 – 1965) * Henri Majerus 1966 – 1978) * Pierre Schmitt (1979 – 1991) * Alphonse Massard (1991 – 1993) * [[Charles Unsen]] (1994 – 1999) * [[John Breuskin]] (2000 – 2009) * Charles Unsen (2009 – 2011) * John Breuskin (2011 - 2015) * [[Simone Massard-Stitz]] (2015 - 2023) * [[Jacqueline Breuer]] (2023 - 2025)<ref name="mint.gouvernement.lu"/><ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2318238.html|Titel=Gemeng Sandweiler: Buergermeeschtesch Jacqueline Breuer huet demissionéiert|Gekuckt=2025-07-03|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref> * [[Claude Mousel]] (zanter 2025)<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Sandweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[MINETT-KOMPOST]] * [[SIAS]] * [[SIDEST]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Biller == <gallery class=center> Image:Sandweiler and Findel.jpg|Sandweiler an de Findel Fichier:Sandw Kierch V.jpg|D'Kierch Sandweiler Fichier:ScheedhaffLannen01.jpg|Lannenallee tëscht Lëtzebuerg a Sandweiler </gallery> == Kuckeswäertes == * De [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafen um Findel]]; * Den Dauwentuerm um [[Bireler Haff]]; * Den [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler|däitschen Zaldotekierfecht]] mat de Griewer vun 10.913 gefalenen däitschen Zaldoten aus dem [[Zweete Weltkrich]] an engem aus dem [[Éischte Weltkrich]]; * De Quellepad am [[Naturschutzgebitt Bireler Gronn]]; * D'[[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler|Sandweiler Kierch]]; * Bemierkenswäert Beem um Scheedhaff: d'[[Lannenallee um Scheedhaff|Lannenallee]] an e [[Séisskäschtebam um Scheedhaff|Séisskäschtebam]]. == Bibliographie == * Sandweiler Notizen Nr 1 erausgi vu ''redaktioun sandweiler 1083 - 1983'',72 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1982) * Sandweiler Notizen Nr 2 erausgi vu ''redaktioun sandweiler'', 166 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1983) * Sandweiler Notizen Nr 3 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 197 Säiten, (Imprimerie Joseph Beffort, Lëtzebuerg, 1990) * Sandweiler Notizen Nr 4 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 212 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1992) * Sandweiler Biller, Sandweiler Notizen Nr 5 erausgi vun der ''Gemeng Sandweiler'', 237 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1999) * 250 Joer Porkierch Sandweiler, Sandweiler Notizen N°6 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler'', 288 Säiten + Fotoen an Dokumenter (Imprimerie Saint-Paul Lëtzebuerg, 2008) == Kuckt och == * {{LNM}} * [[Bireler Baach]] * [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler]] * [[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler]] * [[Fanfare Sandweiler]] * [[Kanner- & Jugendkouer Allegro Sandweiler]] * [[Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler]] * [[Schlass Saint-Hubert (Sandweiler)|Schlass Saint-Hubert]] * [[Sandweiler-Gare]] * [[Gare Sandweiler-Conter]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Sandweiler|{{PAGENAME}}}} * [http://www.sandweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Sandweiler] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/sandweiler D'Gemeng Sandweiler op der Websäit vum Syvicol] * [https://web.archive.org/web/20070315175104/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1873/0332012/0332012.pdf#page=2 Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Hamm] ''Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm'' {{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Sandweiler]] [[Kategorie:Gemeng Sandweiler| ]] 4toijdnic90kl55563gpjn56k776a2g 2682315 2682305 2026-06-21T14:45:53Z Zinneke 34 /* Zesummesetzung */ steet am text 2682315 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Sandweiler | Numm (Däitsch) = Sandweiler | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Sandweiler}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|00|N|06|13|13|0O|O}} |Awunner=3872|Awunnerdatum=1. Januar 2026}} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Sandweiler]] vun där se och hiren Numm huet. == Uertschaften an der Gemeng == * [[Sandweiler]] Follgend Häff a [[Lieu-dit]]en gehéieren zur Gemeng: {{div col|cols=3}} * [[Bireler Gronn]] * [[Bireler Barrière]] * [[Bireler Haff]] * [[Greiwelscheier]] * [[Neimillen (Sandweiler)|Neimillen]] * [[Findel]] {{div col end}} == Geographie == D'Gemeng Sandweiler stéisst am Westen un d'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Südwesten un d'[[Gemeng Hesper]], am Süden d'[[Gemeng Conter]], am Osten un d'[[Gemeng Schëtter]], an am Norden un d'[[Gemeng Nidderaanwen]]. == Geschicht == Den 1. Januar 1874<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1873/12/20/n1/jo|Titel=Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.12.1873|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ass aus der Sektioun Hamm (mat den Uertschaften [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Fetschebuer]], [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]], [[Scheedgronn]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an [[Tawioun]]<ref>Schreifweis am deemolege Gesetz: ''Hamm, Schleifmuhl, Fetschenbour, Haemmerstellgen, Scheidgrund, Scheidhof, Zens et Tavion (...) Pulfermuhl''</ref> an aus der Sektioun [[Polvermillen]], déi bis zu deem Zäitpunkt zwou Sektioune vun der Gemeng Sandweiler waren, d'[[Gemeng Hamm]] entstanen. Duerch Gesetz vum 5. Juli 1939<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1939/07/05/n1/jo|Titel=Loi du 5 juillet 1939, concernant le fusionnement de Kalkesbrück et de Steppchen avec la commune de Luxembourg|Gekuckt=18.07.2020|Datum=08.07.1939|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> goufen d'Uertschaft [[Kalchesbréck]] an de [[Lieu-dit]] ''Steppchen'', bei d'[[Gemeng Lëtzebuerg]] geprafft. == Awunner == === Demographie iwwer d'Zäit === <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:800 height:360 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:4500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2016 text:2016 bar:2017 text:2017 bar:2018 text:2018 bar:2019 text:2019 bar:2020 text:2020 bar:2021 text:2021 bar:2022 text:2022 bar:2023 text:2023 bar:2024 text:2024 bar:2025 text:2025 bar:2026 text:2026 PlotData= color:bar width:10 align:center bar:1821 from:0 till:468 bar:1871 from:0 till:937 bar:1910 from:0 till:849 bar:1922 from:0 till:881 bar:1935 from:0 till:939 bar:1947 from:0 till:895 bar:1960 from:0 till:1120 bar:1970 from:0 till:1927 bar:1981 from:0 till:2028 bar:1991 from:0 till:2020 bar:2001 from:0 till:2577 bar:2011 from:0 till:3194 bar:2016 from:0 till:3450 bar:2017 from:0 till:3592 bar:2018 from:0 till:3642 bar:2019 from:0 till:3676 bar:2020 from:0 till:3698 bar:2021 from:0 till:3659 bar:2022 from:0 till:3712 bar:2023 from:0 till:3751 bar:2024 from:0 till:3797 bar:2025 from:0 till:3874 bar:2026 from:0 till:3872 PlotData= align:center textcolor:black fontsize:S bar:1821 at:468 text:468 shift:(0,5) bar:1871 at:937 text:937 shift:(0,5) bar:1910 at:849 text:849 shift:(0,5) bar:1922 at:881 text:881 shift:(0,5) bar:1935 at:939 text:939 shift:(0,5) bar:1947 at:895 text:895 shift:(0,5) bar:1960 at:1120 text:1.120 shift:(0,5) bar:1970 at:1927 text:1.927 shift:(0,5) bar:1981 at:2028 text:2.028 shift:(0,5) bar:1991 at:2020 text:2.020 shift:(0,5) bar:2001 at:2577 text:2.577 shift:(0,5) bar:2011 at:3194 text:3.194 shift:(0,5) bar:2016 at:3450 text:3.450 shift:(0,5) bar:2017 at:3592 text:3.592 shift:(0,5) bar:2018 at:3642 text:3.642 shift:(0,5) bar:2019 at:3676 text:3.676 shift:(0,5) bar:2020 at:3698 text:3.698 shift:(0,5) bar:2021 at:3659 text:3.659 shift:(0,5) bar:2022 at:3712 text:3.712 shift:(0,5) bar:2023 at:3751 text:3.751 shift:(0,5) bar:2024 at:3797 text:3.797 shift:(0,5) bar:2025 at:3874 text:3.874 shift:(0,5) bar:2026 at:3872 text:3.872 shift:(0,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Nationalitéite vun den Awunner === Op de 5. Januar 2024 hunn zu Sandweiler 3797 Leit gewunnt. De Prozentsaz vun de Lëtzebuerger louch bei 52,62&nbsp;% géintiwwer 47,38&nbsp;% Auslänner<ref>{{Citation|URL=https://www.sandweiler.lu/fr/commune/sandweiler-en-chiffre|Titel=Sandweiler en chiffres|Gekuckt=21.06.2026|Wierk=www.sandweiler.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {| class="wikitable" |+Nationalitéiten zu Sandweiler (05.01.2024) !Rang !Nationalitéit !Awunner !Prozent |- | |TOTAL |3797 |100,00 |- |1 |{{LUX}} |1998 |52,62 |- |2 |{{FRA}} |359 |9,45 |- |3 |{{PRT}} |290 |7,64 |- |4 |{{ITA}} |188 |4,95 |- |5 |{{DEU}} |114 |3,00 |- |6 |{{BEL}} |87 |2,29 |- |7 |{{ESP}} |79 |2,08 |- |8 |{{ROU}} |69 |1,82 |- |9 |{{GBR}} |58 |1,53 |- |10 |{{GRC}} |32 |0,84 |- | |Top 10 |3274 |86,22 |- | |Aner Nationalitéiten |523 |13,78 |} == Wopen == === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 207 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}<br> |} == Politik == === Gemengerot === De [[Gemengerot]] vu Sandweiler gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. ==== Zesummesetzung ==== {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2005 || '''4''' || - || 1 || '''4''' |- | 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''2''' |- | 2017 || '''4'''|| 2 || '''3'''|| 2 |- |2023 |3 |'''3''' |2 |'''3''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} De Gemengerot, deen aus de Wale vun 2005 ervirgoung, bestoung aus jee 4 CSV an LSAP-Gemengeréit, an engem Gréngen. Buergermeeschter war de Charles Unsen, LSAP (deen 2011 net méi kandidéiert huet). Säin Nofollger gouf am Oktober 2011 de [[John Breuskin]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]). No sengem Récktrëtt gouf deem seng Parteikolleegin Simone Massard-Stitz den 28. Januar 2015 vereedegt. Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 koum et zu enger neier LSAP-DP-Koalitioun, an d'[[Jacqueline Breuer]] (LSAP) gouf nei Buergermeeschtesch.<ref name="mint.gouvernement.lu">{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B18-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=19.07.2023|Datum=18.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Et war virgesinn, datt si Enn September 2025 de Buergermeeschterposte mam [[Claude Mousel]] (DP) géif tauschen; uganks Juli 2025 huet si aus gesondheetleche Grënn dunn awer scho méi fréi demissionéiert<ref name=":0" />. === Buergermeeschteren === {{div col}} * Michel Altmann (1830 – 1845)<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1843/12/29/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 29 décembre 1843, N° 2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché|Gekuckt=18.07.2020|Datum=19.01.1944|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> * [[Samson Godchaux]] (1846 – 1862) * Jean Weicker (1862 – 1872) * [[Paul Godchaux]] (1873) * Nicolas Mousel (1874 – 1888) * Mathias Mousel (1889) * Emile Fischer (1891 – 1902) * Jacques Mousel (1903 – 1907) * Jean Mousel (1907 – 1917) * Pierre Hentzen (1918 – 1926) * Nicolas Birkel (1927 – 1934) * Emile Hentzen (1935 – 1945) * Joseph Reichling (1946 – 1957) * Pierre Birkel (1957 – 1963) * Josy Gardulal (1964 – 1965) * Henri Majerus 1966 – 1978) * Pierre Schmitt (1979 – 1991) * Alphonse Massard (1991 – 1993) * [[Charles Unsen]] (1994 – 1999) * [[John Breuskin]] (2000 – 2009) * Charles Unsen (2009 – 2011) * John Breuskin (2011 - 2015) * [[Simone Massard-Stitz]] (2015 - 2023) * [[Jacqueline Breuer]] (2023 - 2025)<ref name="mint.gouvernement.lu"/><ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2318238.html|Titel=Gemeng Sandweiler: Buergermeeschtesch Jacqueline Breuer huet demissionéiert|Gekuckt=2025-07-03|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref> * [[Claude Mousel]] (zanter 2025)<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Sandweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[MINETT-KOMPOST]] * [[SIAS]] * [[SIDEST]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Biller == <gallery class=center> Image:Sandweiler and Findel.jpg|Sandweiler an de Findel Fichier:Sandw Kierch V.jpg|D'Kierch Sandweiler Fichier:ScheedhaffLannen01.jpg|Lannenallee tëscht Lëtzebuerg a Sandweiler </gallery> == Kuckeswäertes == * De [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafen um Findel]]; * Den Dauwentuerm um [[Bireler Haff]]; * Den [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler|däitschen Zaldotekierfecht]] mat de Griewer vun 10.913 gefalenen däitschen Zaldoten aus dem [[Zweete Weltkrich]] an engem aus dem [[Éischte Weltkrich]]; * De Quellepad am [[Naturschutzgebitt Bireler Gronn]]; * D'[[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler|Sandweiler Kierch]]; * Bemierkenswäert Beem um Scheedhaff: d'[[Lannenallee um Scheedhaff|Lannenallee]] an e [[Séisskäschtebam um Scheedhaff|Séisskäschtebam]]. == Bibliographie == * Sandweiler Notizen Nr 1 erausgi vu ''redaktioun sandweiler 1083 - 1983'',72 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1982) * Sandweiler Notizen Nr 2 erausgi vu ''redaktioun sandweiler'', 166 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1983) * Sandweiler Notizen Nr 3 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 197 Säiten, (Imprimerie Joseph Beffort, Lëtzebuerg, 1990) * Sandweiler Notizen Nr 4 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 212 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1992) * Sandweiler Biller, Sandweiler Notizen Nr 5 erausgi vun der ''Gemeng Sandweiler'', 237 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1999) * 250 Joer Porkierch Sandweiler, Sandweiler Notizen N°6 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler'', 288 Säiten + Fotoen an Dokumenter (Imprimerie Saint-Paul Lëtzebuerg, 2008) == Kuckt och == * {{LNM}} * [[Bireler Baach]] * [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler]] * [[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler]] * [[Fanfare Sandweiler]] * [[Kanner- & Jugendkouer Allegro Sandweiler]] * [[Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler]] * [[Schlass Saint-Hubert (Sandweiler)|Schlass Saint-Hubert]] * [[Sandweiler-Gare]] * [[Gare Sandweiler-Conter]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Sandweiler|{{PAGENAME}}}} * [http://www.sandweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Sandweiler] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/sandweiler D'Gemeng Sandweiler op der Websäit vum Syvicol] * [https://web.archive.org/web/20070315175104/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1873/0332012/0332012.pdf#page=2 Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Hamm] ''Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm'' {{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Sandweiler]] [[Kategorie:Gemeng Sandweiler| ]] 6c3acegxzseu3czjfdl0us4f75xpryn Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg 0 87790 2682328 2682236 2026-06-21T16:04:14Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682328 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] 3p2k45qepx0zwy59jpzn18lk2mf51cw 2682335 2682328 2026-06-21T16:06:02Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682335 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] fk7cjq5973xuhbj0pmeowr7vymvv7u1 2682417 2682335 2026-06-22T08:19:40Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682417 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Blason de la commune de Feulen.svg|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] o66gfpnffulusjkx35at0x8dsx7mowa 2682474 2682417 2026-06-22T11:08:57Z GilPeBot 65660 nei (via JWB) 2682474 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] jcu38sbp7hazbyiswuzchacgqztwzom Sinus Fidei 0 87931 2682389 2547236 2026-06-22T00:28:49Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682389 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Sinus-fidei-clem1.jpg|thumb|De Sinus Fidei, opgeholl vun der Raumsond [[Clementine (Sond)|Clementine]].]] De '''Sinus Fidei''' ([[Latäin|lat.]] fir ''Bucht vum Glawen'') ass eng kleng mareaarteg Formatioun beim [[Mare Vaporum]] op der äerdzougedréiter Säit vum [[Äerdmound]]. D'[[International Astronomesch Unioun]] hat am Joer [[1976]] d'Benennung virgeholl. Déi donkelgro [[Basalt]]fläch vum verstengerte [[Lavaséi]] huet e mëttleren Duerchmiesser vu 70 Kilometer. D'Mieresbucht läit um Nordrand vum Mare Vaporum bei de mëttlere [[Selenographesch Koordinaten|selenographesche Koordinaten]] 18,0° Nord an 2,0° Ost. Si grenzt nërdlech bis westlech un d'[[Montes Alpes|Moundalpen]]. An hirer ëstlecher Noperschaft läit de [[Lacus Felicitatis]]. {{Kuckt och Äerdmound}} == Um Spaweck == * [http://www.planetenkunde.de/p012/p01204/p01204040005.htm Planetenkunde.de: Sinus Fidei] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20101104111014/http://the-moon.wikispaces.com/Sinus%20Fidei The-moon.wikispaces.com: Sinus Fidei] {{Navigatioun Moundmierer}} [[Kategorie:Moundmierer]] [[Kategorie:LQ12 Véiereck]] 89rh5qpf7uobs5tx0l4pmof33zqsixk Ralph Copeland 0 89453 2682323 2536112 2026-06-21T15:22:43Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682323 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Ralph Copeland''', gebuer den [[3. September]] [[1837]] zu [[Woodplumpton]] ([[Lancashire]], a gestuerwen de [[27. Oktober]] [[1905]] zu [[Edinburgh]], war en [[England|engleschen]] [[Astronom]] an den drëtten [[Astronomer Royal for Scotland]]. De Copeland hat vun [[1865]] bis [[1867]] Astronomie op der [[Universitéit Göttingen|Georg-August-Universitéit Göttingen]] studéiert a war bis [[1869]] am Observatoire zu Göttingen bliwwen. [[1869]]/[[1870|70]] hat hien un der zweeter däitscher Nordpolexpeditioun ënner der Leedung vum Kapitän [[Carl Koldewey]] deelgeholl. Uschléissend huet de Copeland am privaten Observatoire vum [[William Parsons|William Parsons, 3. Earl of Rosse]] geschafft, op deem sengem Landsëtz zu [[Birr (Irland)|Parsonstown]]. De [[Venustransit]] vun [[1874]] huet hien op [[Mauritius]] observéiert an dee vun [[1882]] op [[Jamaika]]. Vum [[29. Januar]] [[1889]] bis [[1905]] war hien [[Astronomer Royal for Scotland]]. De Ralph Copeland huet 35 [[New General Catalogue|NGC]]-Objeten entdeckt, déi meescht dovu mam 72-Zoll-[[Spigelteleskop|Reflekter]] vum [[William Parsons]]. Siwen dovun am [[Stärebild]] [[Leo (Stärebild)|Leo]] ginn als ''Copeland-Septett'' bezeechent. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} {{Clearleft}} == Um Spaweck == * [http://www.klima-luft.de/steinicke/ngcic/persons/copeland.htm De Copeland beim Wolfgang Steinicke] * [https://web.archive.org/web/20250123053341/https://www.ericpercival.co.uk/Ralph%20Copeland.htm Familljngeschicht] {{DEFAULTSORT:Copeland Ralph}} [[Kategorie:Gebuer 1837]] [[Kategorie:Gestuerwen 1905]] [[Kategorie:Englesch Astronomen]] [[Kategorie:Astronomer Royal for Scotland]] [[Kategorie:New General Catalogue]] aiqiialzv8p5l37tj0upyojjc99ogjs Alphonse Leonard 0 89604 2682483 2660513 2026-06-22T11:48:20Z Robby 393 elo mam Doudesdatum inklusiv Quell 2682483 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} Den '''Alphonse Leonard''', gebuer den [[21. August]] [[1904]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]<ref name=":0" />, an do gestuerwen de [[17. November]] [[1974]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/9d80q4k8d/pages/12/articles/DIVL2209|Titel=Avis de décès|Gekuckt=2026-06-22|Datum=1974-11-23|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Säiten=Säit 12|Sprooch=fr}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Foussballspiller<ref>[http://www.worldfootball.net/spieler_profil/alphonse-leonard/ Den Alphonse Leonard op der Websäit vun der Football Database.eu]</ref>. Tëscht dem 13. Februar 1927 am 12. Abrëll 1931 huet den Alphonse Leonard véiermol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://eu-football.info/_player.php?id=24019|Titel=Alphonse Nicolas Léonard|Gekuckt=2026-06-22|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref>. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Leonard Alphonse}} [[Kategorie:Gebuer 1904]] [[Kategorie:Gestuerwen 1974]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] iuxpcm4bsw1t7d0heo9b3oprri1uy19 Arthur Ginter 0 89832 2682404 2681774 2026-06-22T07:53:23Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Colonellen]] ewechgeholl; [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] derbäigesat 2682404 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} Den '''Arthur Ginter''', gebuer als '''Arthur Theodor Ginter''' den [[20. Mee]] [[1898]] an der [[Fiels]]<ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3QS7-897V-P2QJ?wc=9RT1-4WB%3A129999101%2C129648901%26cc%3D1709358&cc=1709358&lang=de&i=38 Gebuertsakt ]Nr. 9 vum 20. Mee 1898 vun der Gemeng Fiels</ref>, a gestuerwen de [[15. September]] [[1961]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/c686k2pd4/pages/13/articles/DIVL1175?search=Arthur%2520Ginter Doudesannonce] am Luxemburger Wort vum 16. September 1961</ref><ref>[https://www.transfermarkt.co.uk/arthur-ginter/profil/spieler/1030189 Den Arthur Ginter op tranfermarkt.co], Tageblatt 18.9.1961.</ref>, war e lëtzebuergesche [[Foussball]]spiller<ref>[http://www.weltfussball.de/spieler_profil/arthur-ginter/ Den Arthur Ginter op der Websäit Weltfussball.de]</ref> an Offizéier. Tëscht dem 13. Januar am 11. Mee 1924 huet den Arthur Ginter dräimol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt.<ref>[http://www.eu-football.info/_player.php?id=24010 D'Lëscht vun de Lännermatcher vum Arthur Ginter op der Websäit vun European Football]</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Ginter Arthur}} [[Kategorie:Gebuer 1898]] [[Kategorie:Gestuerwen 1961]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Olympionicken]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Offizéier]] [[Kategorie:Gendaarmen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Resistenzler]] [[Kategorie:Nazi-Affer]] [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] [[Kategorie:Officier de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]] [[Kategorie:Officier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Officier de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Persounen, déi d'Croix de guerre 1939-1945 kruten]] [[Kategorie:Chevalier vum Ordre de la Couronne]] [[Kategorie:Bronze Star Medal]] 7g973lg7czcqnfhqzvzgnc0kkjuvf9v Universitéit vu Franeker 0 94121 2682431 2536673 2026-06-22T09:04:14Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682431 wikitext text/x-wiki {{Infobox Schoul}} [[Fichier:Franeker, de academia van Vrieslant.png|thumb|300px|De Stéch „De Academia van Vrieslant“ aus Winsemius, ''Chronique van Frieslant'', Franeker [[1622]]]] D''''Universitéit vu Franeker''' och nach '''Akademie vu Frisland''' (lat. ''Academiae Franekerensis'') war eng [[Holland|hollännesch]] Universitéit zu [[Franeker]] an der [[Provënz Frisland]]. Si bestoung vun [[1585]] bis [[1811]]. No der [[Universitéit Leiden]] war si déi zweeteelst Universitéit an Holland. == Geschicht == D'Universitéit vu Franeker gouf de [[15. Juli]] [[1585]] vun der frisescher Provënzregierung, de Provënzstaaten, gegrënnt, fir reforméiert Priedeger a Beamte fir den neie Staat auszebilden. D'Wal war op Franeker gefall, well do fréier Klouschtergebaier zur Dispositioun stoungen an d'Stad wärend dem [[Aachtzegjährege Krich|Krich géint Spuenien]] méi sécher war wéi d'frisesch Haaptstad [[Leeuwarden]]. D'Universitéit gouf aus agezunnenem [[Kierchebesëtz]] finanzéiert a krut als Opsiicht véier [[Kurator]]en, déi vun de Provënzstaaten ernannt goufen. Déi reforméiert Kierch hat keen direkten Afloss. Wärend dem [[Gëllenen Zäitalter (Holland)|Gëllenen Zäitalter]] am [[17. Joerhonnert]] erlieft d'Universitéit eng grouss Zäit. Si gouf vu villen auslännesche Studenten besicht, déi zäitweis d'Hallschent vun de Studenten ausgemaach haten. Si koumen virun allem aus reforméierte Gebidder aus [[Däitschland]] an [[Ungarn]]. Am [[18. Joerhonnert]] hat d'Bedeitung vun der Universitéit ofgeholl an hat nëmmen nach regional Bedeitung. Wéi Holland an dat Franséischt Keeserräich eingegliddert gouf, blouwen nëmmen dräi Universitéiten, Leiden, Utrecht a Groningen. D'Universitéit vu Franeker gouf zougemaach. Vun [[1813]] bis [[1843]] huet se nach als Akademie ouni Universitéitsstatus weiderfunktionéiert. An Däitschland gouf et mat der [[Héijer Schoul Herborn]] eng vergläichbar calvinistesch Bildungsariichtung, zu där och e grousse Kontakt bestoung. == Bekannt Professeren a Studenten == * [[Foppe van Aitzema]] (1580–1637), Student, gouf spéider Jurist an Diplomat * [[Balthasar Bekker]] (1634–1698), Student, gouf spéider Theolog * [[Johannes Coccejus]] (1603–1669), gouf Professer fir hebräesch Sprooch, vun [[1643]] fir Theologie * [[René Descartes]] (1596–1650), Student am Joer [[1629]] * [[Willem van Haren]] (1710–1768), Schrëftsteller a Politiker * [[Onno Zwier van Haren]] (1713–1779), Politiker an Dichter * [[Johann Gottlieb Heineccius]] (1681–1741), Professer vum Droit * [[Daniel Heinsius]] (1580–1655), Humanist * [[Tiberius Hemsterhuis]] (1685–1766), Professer fir Griichesch a Philosoph * [[Johann Ph. Holwarda]] (1618–1651), Astronom, Dokter, Professer vun der Philosophie * [[Johannes Maccovius]] (1588–1644), Professer fir Theologie aus Polen * [[Henricus Antonides Nerdenus]], Professer fir Theologie 1585 - 1614 * [[Murk van Phelsum]] (1730–1779), Dokter a Pharmakolog * [[Anna Maria von Schürmann]] (1607–1678), zu Köln gebuer, [[1639]] eent vun den éischte weibleche Studentinnen an Europa * [[Garlieb Sillem]], (1676-1732), Buergermeeschter vun [[Hamburg]] * [[Petrus Stuyvesant]] (1612–1672), Gouverneur vun [[Nieuw-Amsterdam]] == Literatur == * Jacob van Sluis: ''University of Franeker''. In: Wiep van Bunge (Hrsg.): ''The dictionary of seventeenth and eighteenth-century Dutch philosophers''. Vol. 1: A–J, Thoemmes Press, Bristol [[2003]], S. 314–317. * Willem Roelf Henderikus Koops: ''Academisch onderwijs in Franeker en Groningen, 1585–1843, ijver en wedijver''. Universiteitsmuseum, Groningen [[1985]]. * G. Th. Jensma und F. R. H. Smit (Hrsg.): ''Universiteit te Franeker, 1585–1811. Bijdraagen tot de geschiedenis van de Friese Hogeschool''. Fryske Akademy, Leeuwarden [[1985]]. == Um Spaweck == * {{nl}} [https://web.archive.org/web/20071122222215/http://www.xs4all.nl/~pvrooden/Peter/nrc/nrc17.htm Rezension zu G. Th. Jensmas ''Universiteit te Franeker'' von Peter van Rooden] * [https://web.archive.org/web/20120207030121/http://www.wumkes.nl/index.php?volg=2&order=1&zveld= Digitale historische Bibliothek Friesland]. Literatur zu der Geschicht vun der Universitéit. [[Kategorie:Universitéiten an Holland|Franeker]] [[Kategorie:Provënz Frisland]] c9pcq6zeotxwgyaqs0159o07028r6w1 Victor Gillen 0 95589 2682451 2621143 2026-06-22T10:17:39Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682451 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Victor Gillen''', gebuer de [[6. Januar]] [[1946]]<ref name=conseil>{{Citation |URL=http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html |Titel=Lëscht vun alle Membere vum Staatsrot op der Websäit vum Staatsrot |Gekuckt=2016-07-22 |archivedate=2016-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160720104801/http://www.conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html }}</ref>, ass e lëtzebuergesche Jurist an Affekot. Hien ass zanter dem 20. Dezember 1999 Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Den 18. Januar 2012 gouf hien zum Vizepresident an den 8. August 2012 zum President vun där Institutioun ernannt.<ref name=conseil /> Säi Mandat goung den 20. Dezember 2014 op en Enn, seng Nofollgerin gouf d'[[Viviane Ecker]]. == Gielchen == * {{OCCO| (Promotioun 2015)<ref>[https://web.archive.org/web/20170712120235/http://www.tageblatt.lu/lup/Dokumente/ME.doc Lëscht vun de Leit déi 2015 am Staatsministère mat engem nationalen Uerden dekoréiert goufen] publizéiert op www.tageblatt.lu</ref>}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Gillen Victor}} [[Kategorie:Gebuer 1946]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] c077if0zoj5hcu5xvfy6zbrfrwyl5di Agnès Durdu 0 95596 2682450 2602302 2026-06-22T10:16:58Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] derbäigesat 2682450 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} D''''Agnès''' ("'''Agny'''") '''Durdu''', gebuer de [[24. Mäerz]] [[1964]] zu [[Klierf]]<ref name="conseil">{{Citation|URL=http://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=18.08.2023|Datum=24.05.2023|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>, ass eng lëtzebuergesch Juristin, Affekotin a Politikerin ([[Demokratesch Partei|DP]]). Si war vun 1993 bis 2005 Buergermeeschtesch vun der [[Gemeng Wëntger]] a vun 1994 bis 2004 Deputéiert an der Chamber.<ref>{{Citation|URL=http://media.mywort.lu/media/file/12081790 |Titel=De Portrait vun der Agnès Durdu op engem Walplakat vun der DP op mywort.lu |Gekuckt=17.12.2012 |Archiv-Datum=05.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160305005913/http://media.mywort.lu/media/file/12081790 }}</ref> De 7. Abrëll 2006 gouf si zum Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] ernannt an den 19. Juni 2015 zur Vizepresidentin vun där Institutioun. Vum 1. Abrëll 2019 bis de 6. Abrëll 2021 war si Presidentin vum Staatsrot, op deem Dag koum och hiert Mandat als Member vum Staatsrot op en Enn.<ref name=conseil /> == Gielercher == * {{OMGLO| (Promotioun 2000)<ref>[https://gouvernement.lu/dam-assets/fr/publications/rapport-activite/minist-etat/2000-rapport-activite-etat/2000-rapport-activite-etat.pdf Aktivitéitsrapport vum Staatsministère vum Joer 2000 wou op de Säite 77 ff déi Leit ernimmt sinn déi den 22. Juni 2000 eng Auszeechnung vum Premier iwwerreecht kritt hunn]</ref>}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Durdu Agnes}} [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Wëntger]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Presidente vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Juristen]] [[Kategorie:Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] [[Kategorie:Gebuer 1964]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] 8yw6phmuy4dwjyh7ipg3l7fvwvy8p71 Seed to Tree 0 97419 2682387 2655361 2026-06-21T23:36:49Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682387 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = Seed to Tree |Bild = Seed to Tree mat "Unconcerned" an der Kufa.jpg |Bildbeschreiwung = ''D'Band 2017 an der [[Kulturfabrik]]'' |Genre = [[Indie-Pop]], [[Indie-Folk]] |Land = {{LUX}} |Grënnung = [[2009]] / [[2010]]<ref>lessentiel.lu: [https://www.lessentiel.lu/fr/story/nous-avons-un-peu-le-monopole-du-folk-286943392809 ''«Nous avons un peu le monopole du folk»''], Interview mam Cédric Botzung (27. September 2012)</ref><ref name=bold19>boldmagazine.lu: [https://boldmagazine.lu/georges-goerens-musicien-philosophe/ ''Georges Goerens, musicien philosophe''] vum Godefroy Gordet (28. mee 2019)</ref> |Trennung = |Websäit = [https://www.seedtotree.com www.seedtotree.com] |Aktuell Memberen = Georges Goerens (Gesank, [[Gittar|akustesch Gittar]])<br>Benjamin Heidrich (elektresch Gittar, [[Mandolinn]], Hannergrond-gesank)<br>Michi Mentgen ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<br>Benjamin Renz ([[Bass (Musek)|Bass]], zënter 2013) |Fréier Memberen = Jean-Marc Feltz (2013-18, [[Keyboard (Musek)|Keyboard]]) |Memberen = }} '''Seed to Tree''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Indie-Pop]]- an [[Indie-Folk]]-Band. Hir Texter sinn op [[Englesch]]. == Geschicht == === Ufanksjoren (2009-2012) === D'Grupp hat hiren Ufank 2009, wéi de Georges Goerens an de Benjamin Heidrich ugefaangen hunn zesummen ze sangen a Gittar ze spillen. De musikalesche Projet ass awer eréischt Ufank 2010 richteg an d'Rulle komm, wéi de Batteur Michi Mentgen derbäikomm ass. Eng Zäit laang ass och nach e Bassist derbäikomm, mä se hunn awer decidéiert, léiwer als Trio weiderzemaachen an eng méi akustesch Richtung anzeschloen.<ref name=karma13>Presentatioun op [http://magazine-karma.fr/media/seed-to-tree/ magazine-karma.fr] (22. Abrëll 2013)</ref> Si hunn den Numm „Seed to Tree“ ugeholl, en Hommage un d'Lidd ''Seed to a Tree'' aus dem Joer 1992 vun de [[Blind Melon]]. 2010 hate se hir éischt Optrëtter a Caféen an a Jugendzentren<ref>[https://web.archive.org/web/20130724171859/http://www.wort.lu/de/view/seed-to-tree-branching-out-with-folk-pop-music-50091780e4b0232d7ac05491 Seed to Tree: Branching out with folk-pop music] op wort.lu, 3. August 2012</ref> a se hunn e lokale Bandconcours gewonnen, wou se déi bescht vun 12 Gruppe gi sinn. 2011 si se an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]] op der [[Fête de la musique]] opgetrueden, am November 2012 an der [[Rockhal]] beim [[Sonic Visions|Sonic-Visions-Festival]]. Am September 2012 ass hir éischt [[Extended Play|EP]] ''Seed to Tree'' erauskomm. D'Singleauskopplung ''Broken Down'' war 16 Woche laang am Chartbreaker vun [[Eldoradio]] vertrueden.<ref name=karma13/> Am Ganzen hunn et véier vun de fënnef Lidder an d'Charts zu Lëtzebuerg gepackt.<ref>wortl.lu: [https://web.archive.org/web/20230203152606/https://www.wort.lu/fr/culture/seed-to-tree-monte-en-gamme-550593870c88b46a8ce55732 ''Seed To Tree monte en gamme''] (13. Mäerz 2015)</ref> === Nei Memberen a Concerten (2012-2015) === Nodeem d'Band 2013 duerch de Jean-Marc Feltz um Keyboard an de Benjamin Renz um Bass op fënnef Memberen erweidert gouf, si si op enger ganzer Rei lokale Festivallen opgetrueden, dorënner 2013 op der Haaptbün vum [[Rock-A-Field]] 2013.<ref>luxtimes.lu: [https://www.luxtimes.lu/en/luxembourg/seed-to-tree-release-single-ahead-of-rock-a-field-debut-602d4a39de135b92365cfbaa ''Seed to Tree release single ahead of Rock-A-Field debut''] (6. Juni 2013)</ref> D'Joer drop ware si d'[[Virband]] ënner anerem op dem Concert vun der irescher Band [[Kodaline]] am [[Den Atelier|Atelier]].<ref>luxtiumes.lu: [https://www.luxtimes.lu/en/luxembourg/kodaline-in-a-perfect-world-in-luxembourg-602d3c20de135b9236372c23 ''Kodaline "In a Perfect World" & in Luxembourg!''] (28. Mee 2014)</ref> 2015 ass d'Grupp op Tour duerch d'Belsch an Norddäitschland gaangen. Si hunn e puer Concerten zu [[Berlin]] gespillt a sinn um Hamburger Reeperbahn Festival opgetrueden. === Éischten Album ''Wandering'' (2015) === [[Fichier:Seed to Tree, EP Release "Wandering".jpg|thumb|D'Presentatioun vun der EP „Wandering“ an der Rockhal (2015).]] Seed to Tree hunn de 14. Mäerz 2015 viru ronn 700 Leit am Club vun der [[Rockhal]] hiren éischten Album ''Wandering'' presentéiert.<ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20150710063526/http://www.wort.lu/de/kultur/album-release-in-die-rockhal-junger-folkrock-mit-eleganz-55059b130c88b46a8ce55738 ''Junger Folkrock mit Eleganz''] vum Marc Clément (15. Mäerz 2015, 15:49)</ref> E gouf an de La Chapelle Studios an der Belsch opgeholl.<ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20230203152606/https://www.wort.lu/de/kultur/seed-to-tree-neues-album-neue-single-neuer-vertrag-54d888560c88b46a8ce532b6 ''Seed to Tree: Neues Album, neue Single, neuer Vertrag''] (9. Februar 2015)</ref> Fir d'Promotioun vum Wierk huet d'Grupp op hirer [[Facebook]]säit 10 kuerz Videoe mat enger Dauer vun enger Minutt presentéiert, déi déi éischt Reaktioune vu lëtzebuergesche Perséinlechkeeten op jee ee vun de Lidder vum Album gewisen hunn. D'Grupp hat e grousse Succès mat de Singelen ''Take My Hand'' an ''Until It Gets Better''. Fir déi éischt gouf e [[Museksvideo]] gedréint, deen op [[YouTube]] bal 40.000 Mol gekuckt gouf. Déi zweet gouf eleng op [[Spotify]] iwwer annerhallef Millioun Mol gestreamt.<ref name=spotify>[https://open.spotify.com/artist/5eTXENvednmXhr6r5lUWhY Seed to Tree op Spotify] (gekuckt den 1. Februar 2022)</ref> === ''Unconcerned'' (2017) a ''Proportions'' (2019) === An der Kulturfabrik huet d'Band am November 2017 hir EP ''Unconcerned'' presentéiert. D'Lidd mam selwechten Numm an och d'Lidd ''Mainly'' goufen als Single ausgekoppelt.<ref>luxtimes.lu: [https://www.luxtimes.lu/en/luxembourg/chat-with-seed-to-tree-as-they-flourish-with-new-ep-release-602d0c90de135b9236c0bc23 ''Chat with Seed to Tree as they flourish with new EP release''] vum Sam Steen (29. Oktober 2017)</ref> D'Lidder gi méi a Richtung "elektreschen Indie-Pop".<ref>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/culture/musique-seed-to-tree-pop-artisanale/ ''Seed to Tree : «Pop artisanale»''], Interview mam Pablo Chimienti (2. November 2017)</ref> [[Fichier:Seed to Tree bei der Leidelenger Kirmes.jpg|thumb|Optrëtt op der Leidelenger Kiermes (2019).]] Hiren zweeten Album, ''Proportions'', ass dunn 2019 erauskomm. D'Releaseparty war am Mäerz an der Rockhal,<ref>lequtodien.lu: [https://lequotidien.lu/culture/seed-to-tree-presente-son-deuxieme-album-a-la-rockhal/ ''Seed to Tree présente son deuxième album à la Rockhal''] vum Pablo Chimienti (22. Mäerz 2019)</ref> duerno si Seed to Tree op Concertstournée duerch Däitschland gaangen.<ref>rtl.lu: [https://today.rtl.lu/culture/music/a/1318402.html ''Luxembourg band teetering on the edge of going full on HUGE release sophomore record 'Proportions''] (20 Mäerz 2019)</ref> Den Album huet fënnef Singele produzéiert, vun deenen e Museksvideo fir ''I Wouldn't Mind'' a '' Within Me'' gedréint gouf.<ref>thepostie.de: [https://thepostie.de/news/videopremiere-seed-to-tree-zeigen-in-i-wouldnt-mind-die-last-eines-zeitungsboten/ ''Videopremiere: Seed To Tree zeigen in „I Wouldn’t Mind“ die Last eines Zeitungsboten''] vum Yannick Philippe (18. Oktober 2018)</ref><ref>vacarm.net: [https://web.archive.org/web/20230203152609/https://www.vacarm.net/actualites-news/clips-video/seed-to-tree-nouveau-clip-within-me/ ''Seed to Tree : nouveau clip « Within Me »''] (31. Januar 2019)</ref> Den Extrait ''Appart'' gouf op Spotify bal fënnef Millioune Mol gestreamt.<ref name=spotify/> === Weider Optrëtter an nei Lidder === Spéider hu Seed to Tree nach d'Lidder ''Car'' (2021) a ''Rip-Off Game'' (2022) erausbruecht, fir déi och Museksvideoe produzéiert goufen. D'Band ass och als Virgrupp vun ënner anerem dem [[James Bay]] an der Rockhal, [[Tears for Fears]] an der [[Abtei Neimënster]]<ref>rtl.lu: [https://today.rtl.lu/culture/music/a/1361900.html ''Seed To Tree open up for Tears for Fears ''] (14. Juni 2019)</ref> a [[Snow Patrol]] am Atelier<ref>Concertsinfo op [https://www.atelier.lu/shows/snow-patrol-2/ aterlier.lu]</ref> opgetrueden. Donieft hu si och hir eege Concerte gespillt a sinn op Festivallen opgetrueden, dorënner um Reeperbahn Festival 2019.<ref>culture.lu: [https://web.archive.org/web/20230203152607/https://culture.lu/fr/actualit%C3%A9s/nos-artistes-letranger-reeperbahn-festival ''Nos artistes à l'étranger - Reeperbahn Festival''] (6. September 2019)</ref> De Sänger Georges Goerens huet an där Zäit och säi Soloprojet [[Bartleby Delicate]] weiderentwéckelt. <ref name=bold19>boldmagazine.lu: [https://boldmagazine.lu/georges-goerens-musicien-philosophe/ ''Georges Goerens, musicien philosophe''] vum Godefroy Gordet (28. mee 2019)</ref> 2023 huet d'Grupp dräi Singelen erausbruecht, vun deenen ''A Little Life'' e Museksvideo krut, deen de Yann Gengler vun [[Tuys]] gedréint huet. Si kënnegen den Album mam selwechten Numm un, deen de 7. September op de Maart kënnt. Seed to Tree hunn och eng Rei Concerten am Oktober an November 2023 a sechs däitsche Stied annoncéiert, nom Albumreleaseconcert de 16. September am [[Den Atelier|Atelier]].<ref>[https://www.atelier.lu/shows/seed-to-tree/ Concertsfiche am Atelier]</ref> == Discographie == === Studiosalbumen === * 2015: ''Wandering'' * 2019: ''Proportions'' * 2023: ''A Little Life'' (ugekënnegt fir September 2023) === EPen === * 2012: ''Broken Down'' * 2017: ''Unconcerned'' === Singelen === {{div col|cols=2}} * 2012: ''Broken Down'' * 2013: ''Pine Cone'' * 2015: ''Take My Hand'' * 2015: ''Future Friends'' * 2016: ''Until It Gets Better'' * 2017: ''Kulturfabrik'' * 2017: ''Mainly'' * 2018: ''I Wouldn't Mind'' * 2019: ''Within Me'' * 2019: ''Lack of Proportion'' * 2019: ''Integrity (You Don't Owe Nothing to Me)'' * 2019: ''Apart'' * 2021: ''Car'' * 2022: ''Rip-Off Game'' * 2023: ''Major Lydian'' * 2023: ''A Little Life'' * 2023: ''Overhyped '' {{div col end}} == Fotoalbum == <gallery perrow="3" widths="200"> Seed to Tree an den virun der éischter Tournée.jpg|Virun der éischter Tournée (2014) Seed to Tree bei Rock um Knuedeler (mat musikalescher Verstärkung).jpg|Um [[Rock um Knuedeler]] (2015) Groussen Erfolleg vun Seed to Tree bei der EP Release "Proportions".jpg|EP Release vu Proportions an der Rockhal (2019) Seed to Tree.jpg|Optrëtt op der Leidelenger Kiermes (2019) </gallery> == Literatur == * [[Luxemburger Wort]] vum 15. September 2012: ''Qui sème le vent, récolte de tempo'' * [[Le Quotidien]] vum 4. Oktober 2012: ''Une graine qui commence à pousser'' == Um Spaweck == {{Commonscat}} * Seed to Tree op [https://www.facebook.com/seedtotreemusic Facebook], [https://www.instagram.com/seedtotreeband/ Instagram] a [http://www.reverbnation.com/seedtotree Reverbnation] * Discographie op [https://rateyourmusic.com/release/album/seed-to-tree/wandering/ Rate Your Music] * Videographie op [https://www.youtube.com/@Seedtotreemusic/videos Youtube] {{Referenzen}}{{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Museksgruppen zu Lëtzebuerg]] stssd63q80urq9igs9o5wqa4h8p6huo Lamoral de Villers 0 103981 2682342 2670382 2026-06-21T16:49:34Z Puscas 735 d'Memberen an enger Arméi si meeschtens Zaldoten, vu verschiddene Räng. 2682342 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Lamoral Edmund Heinrich de Villers''', gebuer den [[18. Mee]] [[1856]] zu [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]], a gestuerwen den [[18. Oktober]] [[1934]] um [[Grondhaff]], war e Lëtzebuerger [[Adel]]egen, [[Politiker]] an [[Industrie]]llen. Seng Karriär huet hien als Offizéier vun der [[Preisen|preisescher Arméi]] ugefaangen. 1912 gouf hie [[Chambellan]] um Groussherzoglechen Haff. De 15. Mee 1914 krut hien d'Lëtzebuerger Nationalitéit<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/pa/1914/05/18/n1/jo Memorial 31 vum 19.4.1914 S. 525] op Legilux.lu</ref>. Hie war vun 1914 bis 1925 an 1928 Deputéierte vun der [[Rietspartei]] am [[Kanton Iechternach]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.1a0.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> No senger Wal am Joer 1914 koum et an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] zu enger antidäitscher Manifestatioun, bei där eng Popp op der [[Plëss d'Arem]] verbrannt gouf, déi hie sollt duerchstellen<ref>[https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:1116523|article:DTL62|query:pupp ''Nachklänge zu den Walen''], Luxemburger Wort vum 18. Juni 1914, Säit 4</ref>. Hie war och laang Jore President vun der [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]<ref>{{Citation|URL=http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers |Titel=Luxemburger Wort, 19. Oktober 1934 |Gekuckt=12.03.2014 |Archiv-Datum=09.10.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers }}</ref>. De Lamoral de Villers huet 1905 d'[[Schlass Grondhaff]] nei baue gelooss. Hie war 1906 Aktionär a Matgrënner vun der ''[[Grandes Distilleries Réunies]] SA'', déi d'Marken "''La Bernardine''" a "''Mercier, Laroche et Cie''" exploitéiert huet<ref>[http://www.industrie.lu/deVillers.html Fiche vun der Famill de Villers] op Industrie.lu.</ref>. Hie war mat der Luise von Boch bestuet, der Duechter vum Eugen (von) Boch an der Octavie Villeroy, an [[Niess]] vun der [[Anna Boch]]<ref>[[Josiane Weber]]: ''Familien der Oberschicht in Luxemburg. Elitenbildung und Lebenswelten. 1850-1900.'' Luxemburg: Éditions Guy Binsfeld, 2013, S.189.</ref> == Gielercher == * {{OL2GO| (Promotioun 1922)<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/40xnw6/pages/2/articles/DTL45?search=Liesch|Titel=Die Festlichkeiten in Brüssel - Belgische Auszeichnungen|Gekuckt=08.08.2023|Datum=15. Mee 1922|Wierk=[[Luxemburger Wort]]|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=de}}</ref>}} == Um Spaweck == *[http://www.industrie.lu/deVillers.html D'industriell Aktivitéite vun der Famill de Villers op Industrie.lu] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Villers Lamoral}} [[Kategorie:Gebuer 1856]] [[Kategorie:Gestuerwen 1934]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Industrieller]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Membere vun der Assemblée constituante vun 1918]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de Léopold II]] mh3yco2cfiws252pl1sl0sscn03jvet 2682354 2682342 2026-06-21T19:27:49Z Puscas 735 .... 2682354 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Lamoral Edmund Heinrich de Villers''', gebuer den [[18. Mee]] [[1856]] zu [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]], a gestuerwen den [[18. Oktober]] [[1934]] um [[Grondhaff]], war e Lëtzebuerger [[Adel]]egen, [[Politiker]] an [[Industrie]]llen. Seng Karriär huet hien als Offizéier vun der [[Preisen|preisescher Arméi]] ugefaangen. 1912 gouf hie [[Chambellan]] um Groussherzoglechen Haff. De 15. Mee 1914 krut hien d'Lëtzebuerger Nationalitéit<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/pa/1914/05/18/n1/jo Memorial 31 vum 19.4.1914 S. 525] op Legilux.lu</ref>. Hie war vun 1914 bis 1925 an 1928 Deputéierte vun der [[Rietspartei]] am [[Kanton Iechternach]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.1a0.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> No senger Wal am Joer 1914 koum et an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] zu enger antidäitscher Manifestatioun, bei där eng Popp op der [[Plëss d'Arem]] verbrannt gouf, déi hie sollt duerstellen<ref>[https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:1116523|article:DTL62|query:pupp ''Nachklänge zu den Walen''], Luxemburger Wort vum 18. Juni 1914, Säit 4</ref>. Hie war och laang Jore President vun der [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]<ref>{{Citation|URL=http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers |Titel=Luxemburger Wort, 19. Oktober 1934 |Gekuckt=12.03.2014 |Archiv-Datum=09.10.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers }}</ref>. De Lamoral de Villers huet 1905 d'[[Schlass Grondhaff]] nei baue gelooss. Hie war 1906 Aktionär a Matgrënner vun der ''[[Grandes Distilleries Réunies]] SA'', déi d'Marken "''La Bernardine''" a "''Mercier, Laroche et Cie''" exploitéiert huet<ref>[http://www.industrie.lu/deVillers.html Fiche vun der Famill de Villers] op Industrie.lu.</ref>. Hie war mat der Luise von Boch bestuet, der Duechter vum Eugen (von) Boch an der Octavie Villeroy, an [[Niess]] vun der [[Anna Boch]]<ref>[[Josiane Weber]]: ''Familien der Oberschicht in Luxemburg. Elitenbildung und Lebenswelten. 1850-1900.'' Luxemburg: Éditions Guy Binsfeld, 2013, S.189.</ref> == Gielercher == * {{OL2GO| (Promotioun 1922)<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/40xnw6/pages/2/articles/DTL45?search=Liesch|Titel=Die Festlichkeiten in Brüssel - Belgische Auszeichnungen|Gekuckt=08.08.2023|Datum=15. Mee 1922|Wierk=[[Luxemburger Wort]]|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=de}}</ref>}} == Um Spaweck == *[http://www.industrie.lu/deVillers.html D'industriell Aktivitéite vun der Famill de Villers op Industrie.lu] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Villers Lamoral}} [[Kategorie:Gebuer 1856]] [[Kategorie:Gestuerwen 1934]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Industrieller]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Membere vun der Assemblée constituante vun 1918]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de Léopold II]] 539jqunqrkframw5fgnwhb7d2tovj5b 2682402 2682354 2026-06-22T07:41:27Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] derbäigesat 2682402 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Lamoral Edmund Heinrich de Villers''', gebuer den [[18. Mee]] [[1856]] zu [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]], a gestuerwen den [[18. Oktober]] [[1934]] um [[Grondhaff]], war e Lëtzebuerger [[Adel]]egen, [[Politiker]] an [[Industrie]]llen. Seng Karriär huet hien als Offizéier vun der [[Preisen|preisescher Arméi]] ugefaangen. 1912 gouf hie [[Chambellan]] um Groussherzoglechen Haff. De 15. Mee 1914 krut hien d'Lëtzebuerger Nationalitéit<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/pa/1914/05/18/n1/jo Memorial 31 vum 19.4.1914 S. 525] op Legilux.lu</ref>. Hie war vun 1914 bis 1925 an 1928 Deputéierte vun der [[Rietspartei]] am [[Kanton Iechternach]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.1a0.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> No senger Wal am Joer 1914 koum et an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] zu enger antidäitscher Manifestatioun, bei där eng Popp op der [[Plëss d'Arem]] verbrannt gouf, déi hie sollt duerstellen<ref>[https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:1116523|article:DTL62|query:pupp ''Nachklänge zu den Walen''], Luxemburger Wort vum 18. Juni 1914, Säit 4</ref>. Hie war och laang Jore President vun der [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]<ref>{{Citation|URL=http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers |Titel=Luxemburger Wort, 19. Oktober 1934 |Gekuckt=12.03.2014 |Archiv-Datum=09.10.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers }}</ref>. De Lamoral de Villers huet 1905 d'[[Schlass Grondhaff]] nei baue gelooss. Hie war 1906 Aktionär a Matgrënner vun der ''[[Grandes Distilleries Réunies]] SA'', déi d'Marken "''La Bernardine''" a "''Mercier, Laroche et Cie''" exploitéiert huet<ref>[http://www.industrie.lu/deVillers.html Fiche vun der Famill de Villers] op Industrie.lu.</ref>. Hie war mat der Luise von Boch bestuet, der Duechter vum Eugen (von) Boch an der Octavie Villeroy, an [[Niess]] vun der [[Anna Boch]]<ref>[[Josiane Weber]]: ''Familien der Oberschicht in Luxemburg. Elitenbildung und Lebenswelten. 1850-1900.'' Luxemburg: Éditions Guy Binsfeld, 2013, S.189.</ref> == Gielercher == * {{OL2GO| (Promotioun 1922)<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/40xnw6/pages/2/articles/DTL45?search=Liesch|Titel=Die Festlichkeiten in Brüssel - Belgische Auszeichnungen|Gekuckt=08.08.2023|Datum=15. Mee 1922|Wierk=[[Luxemburger Wort]]|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=de}}</ref>}} == Um Spaweck == *[http://www.industrie.lu/deVillers.html D'industriell Aktivitéite vun der Famill de Villers op Industrie.lu] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Villers Lamoral}} [[Kategorie:Gebuer 1856]] [[Kategorie:Gestuerwen 1934]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Industrieller]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Membere vun der Assemblée constituante vun 1918]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de Léopold II]] [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] 99uaocv0e6ewnu50g1fxtuwbbh9ryo3 2682442 2682402 2026-06-22T09:39:52Z Puscas 735 .... 2682442 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Grof '''Lamoral Edmund Heinrich de Villers''', gebuer den [[18. Mee]] [[1856]] zu [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur op der Sauer]], a gestuerwen den [[18. Oktober]] [[1934]] um [[Grondhaff]], war e Lëtzebuerger [[Adel]]egen, [[Politiker]] an [[Industrie]]llen. Seng Karriär huet hien als Offizéier vun der [[Preisen|preisescher Arméi]] ugefaangen. 1912 gouf hie [[Chambellan]] um Groussherzoglechen Haff. De 15. Mee 1914 krut hien d'Lëtzebuerger Nationalitéit<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/pa/1914/05/18/n1/jo Memorial 31 vum 19.4.1914 S. 525] op Legilux.lu</ref>. Hie war vun 1914 bis 1925 an 1928 Deputéierte vun der [[Rietspartei]] am [[Kanton Iechternach]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.1a0.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> No senger Wal am Joer 1914 koum et an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] zu enger antidäitscher Manifestatioun, bei där eng Popp op der [[Plëss d'Arem]] verbrannt gouf, déi hie sollt duerstellen<ref>[https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:1116523|article:DTL62|query:pupp ''Nachklänge zu den Walen''], Luxemburger Wort vum 18. Juni 1914, Säit 4</ref>. Hie war och laang Jore President vun der [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]<ref>{{Citation|URL=http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers |Titel=Luxemburger Wort, 19. Oktober 1934 |Gekuckt=12.03.2014 |Archiv-Datum=09.10.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa{{!}}issue:1232545{{!}}article:DTL100{{!}}query:lamoral%20de%20villers }}</ref>. De Lamoral de Villers huet 1905 d'[[Schlass Grondhaff]] nei baue gelooss. Hie war 1906 Aktionär a Matgrënner vun der ''[[Grandes Distilleries Réunies]] SA'', déi d'Marken "''La Bernardine''" a "''Mercier, Laroche et Cie''" exploitéiert huet<ref>[http://www.industrie.lu/deVillers.html Fiche vun der Famill de Villers] op Industrie.lu.</ref>. Hie war mat der Luise von Boch bestuet, der Duechter vum Eugen (von) Boch an der Octavie Villeroy, an [[Niess]] vun der [[Anna Boch]]<ref>[[Josiane Weber]]: ''Familien der Oberschicht in Luxemburg. Elitenbildung und Lebenswelten. 1850-1900.'' Luxemburg: Éditions Guy Binsfeld, 2013, S.189.</ref> == Gielercher == * {{OL2GO| (Promotioun 1922)<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/40xnw6/pages/2/articles/DTL45?search=Liesch|Titel=Die Festlichkeiten in Brüssel - Belgische Auszeichnungen|Gekuckt=08.08.2023|Datum=15. Mee 1922|Wierk=[[Luxemburger Wort]]|Editeur=eluxemburgensia.lu|Sprooch=de}}</ref>}} == Um Spaweck == *[http://www.industrie.lu/deVillers.html D'industriell Aktivitéite vun der Famill de Villers op Industrie.lu] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Villers Lamoral}} [[Kategorie:Gebuer 1856]] [[Kategorie:Gestuerwen 1934]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Industrieller]] [[Kategorie:Grofen]] [[Kategorie:Membere vun der Assemblée constituante vun 1918]] [[Kategorie:Grand officier de l'ordre de Léopold II]] [[Kategorie:Lieutenant-colonellen]] ghopvnmixoiae7v2qxo6y1kuykhzqaq Raumfär 0 113813 2682324 2678524 2026-06-21T15:41:07Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682324 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Space Shuttle Columbia launching.jpg|thumb|Space Shuttle [[Columbia (Raumfär)|Columbia]] beim éischte Start ([[1981]])]] Eng '''Raumfär''' och ''Navette'' ass en Transportgefier fir d'[[Raumfaart]], dat no enger Weltraummissioun wéi e Fliger um Äerbuedem lande kann an nees fir eng weider Missioun ze gebrauchen ass. Raumfäre si well s'ëmmer erëm ze gebrauche sinn an am Fluch steierbar sinn, däitlech vu [[Raumschëff]]er mat Landekapselen (z.&nbsp;B. d'Kapsel vum [[Apollo-Programm]] oder d'[[Sojus (Raumschëff)|Sojus-Landekapselen]]) z'ënnerscheeden. Raumschëffer mat Landekapsele fir d'Réckrees op d'Äerd kënnen nëmmen eemol agesat ginn a losse sech beim Duerchfléie vun der Atmosphär net gutt steieren. == Geschicht == Wärend déi éischt Raumfaartpionéier fir de Wee an de Weltraum [[Rakéit]]e virgeschloen hunn, besonnesch den [[Hermann Oberth]] a sengem Buch ''Wege zur Raumschiffahrt'' ([[1929]]) <!--Verlag R. Oldenbourg, München und Berlin 1929-->, hat den éisträichesche Raumfaartpionéier [[Eugen Sänger]] Fligere mat Rakéitenundriff virgeschloen. Grondleeënd ass dat vum Sänger zesumme mat der Mathematikerin a Physikerin [[Irene Bredt]], senger spéiderer Fra, an Däitschland entworfe Konzept ''Über einen Raketenantrieb für Fernbomber''. Dee Virschlag vun engem transkontinentalen [[Amerika-Bomber]] hat zum Projet [[Silbervogel]] gefouert. == Dyna-Soar == [[Fichier:NASA Color Dyna Soar.jpg|thumb|Kënschtleresch Duerstellung vum Dyna-Soar beim Neesantrëtt an d'Atmosphär]] De Projet [[Dyna-Soar]] (''Dynamic Soaring'' fir ''Dynamesche Gläitfluch'') vun der [[United States Air Force|US Air Force]] war [[1957]] ugelaf an hat als Zil, e Raumgläiter z'entwéckelen, dee souwuel als Opklärer a Bomber wéi och fir Rettungsaktiounen am All, Satellitterevisioun a Sabotage vu feindleche Satellitte benotzt kéint ginn. Deen och als X-20 bezeechenten, 10,77 Meter laangen a 6,34 Meter breede Fluchkierper sollt eine Besatzung vun engem Mann hunn. Als Drorakéit fir orbital Flich war eng [[Titan (Rakéit)|Titan-III]] virgesinn. == Space Shuttle == [[Fichier:STS-112 Atlantis carrying S1 truss.jpg|thumb|De Space Shuttle ''Atlantis'' am Orbit]] Den [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] [[Space Shuttle]] ass bis elo den eenzege Raumfärtyp, deen tatsächlech fir bemannt Missiounen am [[Weltraum]] agesat gouf. Et goufen zanter den [[1970]]er-Jore fënnef raumfluchtauglech Exemplare gebaut, déi et zesummen op 135&nbsp;Starte bruecht haten. Zwee vun de fënnef Raumgefierer, d'[[Challenger (Raumfär)|''Challenger'']] an d'[[Columbia (Raumfär)|''Columbia'']], sinn an den 30 Déngschtjoer accidentéiert. == Spiral == [[Fichier:MiG-105-11a.JPG|right|thumb|Spiral-Eepos-Raumgleeder, Prototyp ''105-11'' fir Ënnerschall-Atmosphäreflich am [[Russesche Loftwaffe-Musée Monino]]]] D'[[Mikojan-Gurewitsch MiG-105]] „Spiral“ (Spëtznumm: ''Lapot'' ''Holzschung'' - wéinst senger Nueseform) gouf [[1965]] am Kader vum Spiral-Eepos-Programm vun der Sowjetunioun mat als Zil de Bau vun engem Raumgefier mat nees brauchbare Komponenten entwéckelt. Si war de Prototyp vun der Raumgfär (OS). Weider Komponente waren d'Hëllefsrakéit (RB) an den Iwwerschalldrofliger (GSR). Mat der Entwécklung vum Spiral-Eepos gouf [[1975]] schliisslech zu Gonschte vun der Entwécklung vun der Raumfär [[Buran (Raumfaartprogramm)|Buran]] opgehalen. == BOR == [[Fichier:BOR-4S.jpg|thumb|De BOR-4S]] [[BOR (Raumgleeder)|BOR]] war den Numm vun enger Rei vun Testfluchkierper, mat deenen Erfarunge fir d'Entwécklung vun der sowjetescher Raumfär Buran gesammelt sollte ginn. [[1973]] hat d'Russesch VPK e Weltraumprogramm fir d'Erfuersche vu Raumfären ugekënnegt. Zil vum BOR-Programm war d'Entwécklung vun Hëtztschëlter a vun de generellen aerodynamesche Strukture vun enger Raumfär. Mat de leschte véier vun deenen Testinstrumenter ([[Kosmos (Satellit)|Kosmos]] 1374, 1445, 1517 an 1614) goufen orbital Flich gemaach. == Raumfär Buran == [[Fichier:Buran on An-225 (Le Bourget 1989) (cropped).JPEG|thumb|De ''Buran'']] Déi sowjetesch Raumfär [[Buran (Raumfaartprogramm)|Buran]] ([[Russland|russesch]] ''Буран'' fir [[Buran (Wand)|Buran]] - Schnéistuerm) gouf [[1976]] akzeptéiert an zanter [[1980]] entwéckelt. Der [[Buran 1.01]] gouf de [[15. November]] [[1988]] vun enger [[Energija]]-Rakéit fir säin éischten an eenzege Fluch an den [[Ëmlafbunn|Orbit]] bruecht. Well de Buran keng Iwwerliewenssystemer hat, war de Fluch onbemannt. En hat ronn 3,5 Stonne gedauert. Mat der zweeter sowjetescher Raumfär ''[[Buran 1.02|Ptichka]]'' („klenge Vull“) sollt vun [[1991]] un, de reguläre Fluchbetrib opgeholl ginn. Nom Zerfall vun der [[Sowjetunioun]] [[1991]] gouf de Projet awer ze deier. Mam russesche Raumfärprogramm gouf [[1993]] offiziell opgehalen. == Hermes == Déi [[Europäesch Weltraumorganisatioun]] (ESA) hat mat der Raumfär [[Hermes (Raumfär)|Hermes]] en änlecht System geplangt, fir dat d'[[Ariane 5]] als Drorakéit virgesi war. Anescht wéi beim sowjetesche Buran-System sollt d'Hermes net um Hatzebockel vun der Drorakéit, mä op der Spëtzt sëtzen. Mat där Konfiguratioun wier de ganzen Drosystem manner ufälleg gewiescht, well Deeler déi beim Start eventuell eroffléie kënnen déi baussenzeg Wand vum Shuttle net beschiedege kéinten, wéi dat bei der [[STS-107|Columbia-Katastroph]] am Joer [[2003]] geschitt war. Wéinst den héije Käschte vun zirka sechs Milliarden Euro gouf d'Entwécklung [[1992]] gestoppt. == HOPE-X == Déi japanesch Raumfaartagentur [[Japan Aerospace Exploration Agency|JAXA]] entwéckelt am Ament e Projet, d'Raumfär [[Hope X|HOPE-X]]. Geplot vu finanzielle an technesche Problemer, ass bis elo awer nach keen Erfolleg ofzegesinn. == Sänger II == Den [[Eugen Sänger]] hat an den [[1960]]er-Joren e Raumgleeder konzipéiert, dee mam Numm [[Sänger II]] an de spéide [[1980]]er weiderentwéckelt, awer net gebaut gouf. == Hopper == Bei der ESA lafe Konzeptstudien an Avant-Projete fir en onbemannt Raumtransportsystem, den [[Hopper (Raumfaart)|Hopper]]. == Kliper == Déi russesch Weltraumagentur [[Roskosmos]] hat mam [[Kliper]] (jee no Iwwersetzung och Klipper oder Clipper) e Raumgleeder entwéckelt. Hie sollt 700&nbsp;kg [[Notzlaascht]] a sechs Astronaute Plaz bidde kënnen. Den [[Éischtfluch]] war fur zirka [[2012]] geplangt. Et gouf och iwwer eng Kooperatioun mat der ESA diskutéiert. [[2007]] gouf mam Programm wéinst ze héije Käschte opgehalen. == Castore == De [[24. Februar]] [[2007]] gouf an [[Italien]] de Prototyp vun der geplangter Raumfär ''Castore'' getest, e néng Meter laange, knapps véier Meter breede Fluchkierper mat engem Gewiicht vun 1250&nbsp;kg. D'Fluchgefier gouf mat engem onbemannten Héichteballon op eng Héicht vu 25&nbsp;km gezunn an ass vun do aus op de Buedem geflunn. Iwwer en ettlech Sensore gouf d'Verhale beim Antrëtt an d'Atmosphär gemooss, woubäi och d'[[Schallmauer]] duerchbrach gouf. De Castore war plangméisseg an d'Mëttelmier gefall a gouf uschléissend gebuergen. Fir d'Zukunft si weider wëssenschaftlech, perspektivesch awer och bemannt Flich virgesinn. == Dream Chaser == [[Fichier:NASA HL-20 Lifting Body - GPN-2000-001923.jpg|thumb|Modell vum Dream Chaser an Originalgréisst]] Déi [[2008]] vun der [[Sierra Nevada Corporation]] iwwerhollen, privat finanzéiert Raumfaartentreprise [[SpaceDev]] entwéckelt am Kader vum [[Commercial Crew Development]]-Programm vun der NASA de Raumgleeder [[Dream Chaser]]. Den Dream Chaser baséiert um Konzept vun engem [[Droromp|lifting body]]. == SpaceLiner == [[Fichier:SpaceLiner7-Aufstieg DLR.jpg|thumb|Kënschtleresch Duerstellung vum SpaceLiner 7 wärend der Opstigsphas]] De [[SpaceLiner]] ass e Konzept fir e suborbitale, hyperschallschnelle, gefligelte Passagéiertransporter, dat zanter [[2005]] beim [[Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt|Däitschen Zentrum fir Loft- a Raumfaart]] (DLR) a Fuerschung ass.<ref>M. Sippel, J. Klevanski, J. Steelant: ''Comparative study on options for high-speed intercontinental passenger transports: air-breathing- vs. rocket-propelled.'' IAC-05-D2.4.09, October 2005.</ref> Déi zweestufeg, vertikalstartend Konfiguratioun aus onbemanntem [[Booster (Rakéitenundriff)|Booster]] a bemannter Passagéierstuf ([[Orbiter (Raumfaart)|Orbiter]]) ass fir 50 Passagéier konzipéiert an huet eelef [[Flëssegkeetsrakéitendreiffwierk]]er (Booster 9, Orbiter 2), déi mat kryogenem Sauerstoff ([[Flëssegsauerstoff|LOX]]) a Waasserstoff ([[LH2]]) bedriwwe ginn. No [[Brennschluss]] vun den Dreifwierker kann d'Orbiterstuf am Gläitfluch grouss interkontinental Distanzen a kierzester Zäit zeréckleeën. Jee no Missioun kënnen dobäi Fluchhéichte vun 80&nbsp;Kilometer a [[Mach-Zuel]]e vun iwwer 20 erreecht ginn. Fluchzäite solle mam SpaceLiner op der Streck Australien-Europa nëmme 90&nbsp;Minutten oder op der Streck Europa-Kalifornien net méi wéi 60&nbsp;Minutten daueren. == Skylon == [[Fichie:Skylon.svg|thumb|De ''Skylon'']] Déi brittesch Konzeptstudie [[Skylon]] gesäit eng Raumfär vir, déi mat loftotmenden Dreifwierker horizontal start. An enger Héicht vu 26&nbsp;km, wann an der ieweschter Atmosphärschicht de Sauerstoff net méi fir de Betrib duergeet, gëtt op een interne Sauerstofftank ëmgeschalt, deen d'Erreeche vun der Äerdëmlafbunn erméiglecht. D'Skylon soll eng Notzlaascht vun 12&nbsp;t oder 24&nbsp;Passagéier transportéiere kënnen. == SHEFEX == Den däitschen Entwécklungsprojet [[SHEFEX]] '''Sharp Edge Flight Experiment''', steet fir e Projet vum [[Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt|Däitschen Zentrum fir Loft- a Raumfaart (DLR)]] fir d'Entwécklung vun neien, méi bëllegen a méi séchere Konstruktiounsprinzipie fir [[Raumkapsel]]en a [[Raumgefier]]er mat Neesantrëttsfäegkeet an d'Äerdatmosphär an hir Integratioun zu engem totale System. Den DLR huet dozou erkläert: ''Zil vun de Fuerschungsaarbechten ass e [[Raumgleeder]], deen vun [[2020]] un, fir réckféierbar [[Experiment]]er ënner [[Schwéiereloosegkeet]] zur Dispositioun stoe soll.''<ref>{{Citation|URL=http://www.dlr.de/desktopdefault.aspx/tabid-728/1208_read-30052 |Titel=Archive copy |Gekuckt=12.07.2014 |Archiv-Datum=14.03.2014 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20140314103336/http://www.dlr.de/desktopdefault.aspx/tabid-728/1208_read-30052 }}</ref> De Raumgleederprojet huet den Numm '''REX-Free Flyer''' kritt.<ref>[https://web.archive.org/web/20130102171328/http://www.dlr.de/bk/desktopdefault.aspx/tabid-6862/11316_read-26096/ Seite des Institut für Bauweisen- und Konstruktionsforschung der DLR über das Projekt REX-Free Flyer], ofgeruff den [[28. Juni]] [[2012]]</ref> == Literatur == * Klausdieter Kipke: ''Experimentelle Untersuchungen an Wellenreiter-Flügeln im Hyperschallbereich''; [[Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt|Deutsche Forschungsanstalt für Luft- und Raumfahrt]] (DFL) Juni [[1968]] * Peter Adamek, Fritz Mysliwetz: ''Aerodynamische Erwärmung im Hyperschallbereich und Flugeigenschaften von Raumflugkörpern – Teil I''; [[Junkers Flugzeug- und Motorenwerke|Junkers Flugzeug- und Motorenwerke GmbH]]; München [[1969]] * Fritz Mysliwetz, H. Przibilla: ''Aerodynamische Erwärmung im Hyperschallbereich und Flugeigenschaften von Raumkörpern - Teil II: Flugeigenschaften von Raumflugkörpern im niedrigen Unterschallbereich und im Hyperschallbereich''; Junkers Flugzeug- und Motorenwerke GmbH; München [[30. Abrëll]] [[1969]] == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Raumfliger]] * [[Geschicht vun der Raumfaart]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Reusable manned spacecraft|Bemannt Räumfären}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Raumfären| ]] gf9p0e532lydwmhenvvnkq14dc21lks STEREO 0 117314 2682358 2668237 2026-06-21T20:12:28Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682358 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|de STEREO Raumsonden|aner Bedeitunge vu "stereo"|Stereo}} [[Fichier:STEREO overlap.png|thumb|Dräidimensional Observatioun vu Sonneneruptiounen]] [[Fichier:STEREO's_orbits.gif|thumb|D'Fluchbunne vun de STEREO-Sonden]] [[Fichier:STEREO instruments.png|thumb|Opbau vun de STEREO-Raumsonden]] [[Fichier:Delta 2 7925-10L with STEREO.jpg|thumb|Start vun der Delta-Rakéit mat STEREO]] [[Fichier:Delta II 10L fairing installation around STEREO spacecraft.jpg|thumb|D'STEREO-Raumsonden an der [[Delta II|Delta-II]]-10L-Notzlaaschtverkleedung]] De Projet '''STEREO''' ('''S'''olar '''TE'''rrestrial '''RE'''lations '''O'''bservatory) vun der US-Raumfaartagentur [[NASA]] bestoung aus zwou bal identesche [[Raumsond]]en, déi d'[[Sonn]] an d'Interaktioun vun hiren Deelerchersausbréch a Felder mat der [[Magnéitosphär]] vun der Äerd fir d'éischt [[3D|dräidimensional]] observéiert hunn ([[Stereoskopie|Stereoeffet]]). De Start war de [[26. Oktober]] [[2006]]&nbsp;um 0:52 Auer [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]] mat enger [[Delta II|Delta II 7925-10L]] vu [[Cape Canaveral Air Force Station|Cape Canaveral]] zu [[Florida]]. D'Missioun gouf vum [[Applied Physics Laboratory]] (APL) vun der [[Johns Hopkins University]] geleet. D'Käschte vun der Missioun inklusiv all Entwécklungs- a Baukäschten (och international), vun der Drorakéit, a vun der Primärmissioun (zwee Joer) souwéi vun der Datenauswäertung (dräi Joer) hu ronn 550 Milliounen [[US-Dollar]] ausgemaach. == Wëssenschaftlech Ziler == * Verstoe vun den Ursaachen a vum Mechanissem vun de [[Koronale Massenausworf|koronale Massenauswërf]] (englesch: ''coronal mass ejections'', CME) * Beschreiwung vun der Ausbreedung vu koronale Massenauswërf an der [[Heliosphär]] * Entdeckung vun de Mechanissemen an den Acceleratiounsplaze vun de Partikelen an der ënneschter [[Korona (Sonn)|Korona]] an am interplanetare Raum. * Erfuersche vun der geneeër Struktur vum [[Sonnewand]] * Duerch déi héich Stabilitéit vun de Kamerae sinn déi gesammelt Daten och fir aner astronomesch Zwecker vun Notzen, sou goufen iwwer honnert [[Duebelstär]]en entdeckt.<ref>[http://www.astronomy.com/en/News-Observing/News/2011/04/STEREO%20turns%20its%20steady%20gaze%20on%20variable%20stars.aspx STEREO turns its steady gaze on variable stars], ''Astronomy'', [[19. Abrëll]] [[2011]]</ref> == Auswäertung == Bei der Auswäertung vun den Date setzen och vill Fräiwëlleger hir Zäit an, fir d'Biller vun der Sonn iwwer d'Websäit ''Solarstormwatch'' ze klasséieren.<ref>http://www.solarstormwatch.com</ref> == Missiounsverlaf == Déi béid Sonden, STEREO A an STEREO B, goufen openee montéiert a mat enger [[Delta II|Delta-II]]-Drorakéit an eng héichelliptesch Äerdëmlafbunn mat engem [[Apogeum]] vu ronn 400.000&nbsp;km Héicht transportéiert. Den Apogeum louch dobäi um Plang vun der Moundbunn a war eppes méi wäit vun der Äerd ewech wéi d'Moundbunn. Wärend en ettlechen Äerdëmleef hu sech d'Raumsonden vunenee getrennt. De [[15. Dezember]] [[2006]] haten de STEREO A (Ahead) an de B (Behind) e [[Swing-by]] beim Mound gemaach, woubäi de STEREO A de Mond op enger Distanz vu 7.322&nbsp;km passéiert hat an de STEREO B op enger Distanz vun 11.750&nbsp;km. De STEREO A hat doduerch d'[[Kosmesch Vitess|Fluchtvitess]] vum Äerd-Mound-System iwwerschratt an ass op hirer Ëmlafbunn virun der Äerd ëm d'Sonn geflunn. De STEREO A koum dobäi an eng Sonnenëmlafbunn, déi eppes méi bannenzeg vun der Äerdëmlafbunn läit an eng Ëmlafzäit vun 346 Deeg huet. D'STEREO A kreest doduerch méi séier wéi d'Äerd ëm d'Sonn a leeft all Joer ëm 22° méi wäit op hirer Ëmlafbunn no vir wéi eis Äerd. D'STEREO B gouf duerch de Swing-by op eng vill méi gouss Äerdëmlafbunn bruecht. Duerno hat si den [[21. Januar]] [[2007]] de Mound nees eng Kéier passéiert, déi Kéier awer iwwer der entgéintgesater Säit vun der Äerd. Bei deem zweete Swing-by an 8.800&nbsp;km Héicht gouf d'STEREO B op Fluchtvitess aktivéiert an ass géint d'Ëmlafrichtung vun der Äerd ëm d'Sonn fortgeflunn. Se koum doduerch op eng Sonnenëmlafbunn mat enger Ëmlafzäit vun 388 Deeg. D'STEREO B kreest doduerch méi lues ëm d'Sonn wéi eis Äerd a bleift ëm 22° pro Joer op hirer Ëmlafbunn hanner der Äerd zeréck. Dofir wäerten déi béid STEREO-Sonden viraussiichtlech [[2015]] hanner der Sonn sinn.<ref>SpaceflightNow: {{en}} [https://web.archive.org/web/20150320061406/http://spaceflightnow.com/delta/d319/ Spacecraft launched to see the sun in a new dimension] ([[25. Oktober]] [[2006]])</ref><ref>NASA: {{en}} [https://web.archive.org/web/20170209145012/https://www.nasa.gov/pdf/161314main_STEREOPressKit5.pdf STEREO-PressKit] (PDF-Datei; 1,3 MB)</ref> De [[6. Februar]] [[2011]] hunn d'Sonden hir géigesäiteg [[Oppositioun (Astronomie)|Oppositioun]] passéiert an den [[1. Juni]] [[2011]] goufe fir d'éischt Biller gemaach, aus deenen e komplett Bild vun der äerdofgedréiter Sonnesäit zesummegesat gouf.<ref>[https://web.archive.org/web/20150125075652/http://www.nasa.gov/mission_pages/stereo/news/farside-060111.html STEREO Sees Complete Far Side], Susan Hendrix, NASA</ref> Den [[1. Oktober]] [[2014]] ass de Kontakt mat der Sond STEREO B no engem geplangten Neistart vun der Software verluer gaangen. D'Grënn dofir sinn net bekannt.<ref>NASA: {{en}} [http://stereo-ssc.nascom.nasa.gov/new.shtml What's New] ([[10. Oktober]] [[2014]])</ref> == Opbau vun de Sonden == Déi béid Sonde goufe vum [[Applied Physics Laboratory|AP-Laboratoire]] gebaut, deen och d'Missioun iwwerwaacht. D'Raumsonde sinn 1,10&nbsp;m héich, 2,01&nbsp;m laang an 1,19&nbsp;m (mat oppene Solarkollekteren 6,49&nbsp;m) breet. D'Sonde sinn dräiachseg stabiliséiert an hate vollgetankt eng Mass vu jee 618,7&nbsp;kg. D'Leeschtung vun de Sonnepanéilen déi den Energieverbrauch ofdecke läit bei 475 [[Watt (Eenheet)|Watt]]<ref>http://stereo.gsfc.nasa.gov/status.shtml</ref>. D'Dateniwwerdroung op d'Äerd erfollegt mat enger Vitess vu 720&nbsp;[[Dateniwwerdroungsquot|Kbps]]; gläichzäiteg huet all Raumsond eng intern Späicherkapazitéit vun iwwer 1&nbsp;GByte. == Instrumenter == Déi zwou STEREO-Sonden hu jiddwereng déi selwecht véier Instrumenter resp. Instrumentesetten u Bord. *'''S'''un '''E'''arth '''C'''onnection '''C'''oronal and '''H'''eliospheric '''I'''nvestigation '''(SECCHI)''' :SECCHI ass en Instrumenteset, deen aus véier eenzelen Instrumenter besteet: enger [[Ultraviolettstralung|Ultraviolett]]kamera, zwéi [[Koronograph|Wäissliichtkoronographen]] an enger Kamera fir d'Observatioun vun der Heliosphär. Déi Instrumenter observéiere mat enger dräidimensionaler Opléisung, déi koronal Massenauswërf op hirer Rees vun der Sonnenuewerfläch, duerch d'Sonnekorona, an den interplanetare Raum bis zum Optreffen op der Äerd. De SECCHI gouf ënner der Leedung vum [[United States Naval Research Laboratory|Naval Research Laboratory]] zu [[Washington, D.C.|Washington (D.C.)]] entwéckelt. *'''S'''TEREO/'''WAVES''' ('''SWAVES''') :SWAVES verfollegt d'Radiostéierungen déi op hirem Wee vun der Sonn bis op d'Äerd vun der Sonn ervirgeruff ginn. D'Instrument gouf ënner der Leedung vum [[Observatoire vu Meudon]] an dem [[Goddard Space Flight Center]] entwéckelt. *'''I'''n-situ '''M'''easurements of '''PA'''rticles and '''C'''ME '''T'''ransients '''(IMPACT)''' :IMPACT ermëttelt déi dräidimensional Verdeelung an d'[[Plasma (Physik)|Plasmaeegeschafte]] vun den energieräiche Sonnenpartikelen a moosst dat lokaalt [[Magnéitfeld]]. Den IMPACT gouf ënner der Leedung vun der [[Universitéit vu Kalifornien]] vu [[Berkeley (Kalifornien)|Berkeley]] entwéckelt. *'''PLA'''sma and '''S'''upra'''T'''hermal '''I'''on '''C'''omposition '''(PLASTIC)''' :PLASTIC studéiert d'Plasmaeegeschafte vu [[Proton]]en, [[Alphadeelercher]] a schwéiere [[Ion]]en. D'Instrument ermëttelt d'Massen- an d'Transportverdeelung vun de schwéiere Ionen an d'Ënnerscheeder tëscht dem Plasma vun de koronale Massenauswërf an dem Plasma ronderëm. De PLASTIC gouf ënner der Leedung vun der [[Universitéit vun New Hampshire]] entwéckelt. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Lëscht vun onbemannte Raumfaartmissiounen]] == Um Spaweck == {{div col|cols=4}} {{Commonscat|STEREO (spacecraft)|STEREO}} * {{en}} [https://web.archive.org/web/20090416111549/http://stereo.gsfc.nasa.gov/ STEREO-Homepage] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20110217101119/http://secchi.nrl.navy.mil/ SECCHI Homepage beim US Naval Research Laberatory] * {{en}} [http://swaves.gsfc.nasa.gov/ SWAVES Homepage] * {{en}} [http://sprg.ssl.berkeley.edu/impact/ IMPACT Homepage] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20140810093547/http://stereo.sr.unh.edu./ PLASTIC Homepage] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20091115163131/http://www.space.unibe.ch/stereo/ STEREO Homepage vun der Universitéit Bern] * {{en}} [http://www.solarstormwatch.com/ Solar Storm Watch Homepage] {{Div col end}} {|{{prettytable}} |[[Fichier:STEREO in cleanroom.jpg|thumb|center|D'STEREO-Sonden an engem propere Raum vum Goddard Center]] |[[Fichier:Artist's concept showing CME sweeping past STEREO.jpg|thumb|center|Computerbild vum STEREO a [[Koronale Massenausworf|koronalem Massenausworf]].]] |} {{Referenzen}} [[Kategorie:Sonnesonden|Stereo]] [[Kategorie:Weltraumteleskopen]] [[Kategorie:NASA]] [[Kategorie:2006 an der Raumfaart]] go73vpv7dzlp31445r33926xwx4on17 Jean-Jacques Erasmy 0 122517 2682443 2667846 2026-06-22T09:43:59Z Robby 393 + Gielchen (mat Quell) + Kategorie 2682443 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Jean-Jacques Erasmy''', gebuer de [[16. September]] [[1952]] zu [[Klierf]], war Direkter vun der [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescher]] [[Administration des eaux et forêts|Forst-]] respektiv [[Natur- a Bëschverwaltung]].<ref name ="Wolter 2015">Wolter 2015, S. 181.</ref> De Jean-Jacques Erasmy gouf den 1. Oktober 2001 Direkter vun der Forstverwaltung, déi am Joer 2009 an Natur- a Bëschverwaltung (Administration de la nature et des forêts) ëmgedeeft ginn ass. Säin Nofollger war de [[Frank Wolter]], deen den 1. Oktober 2012 Direkter gouf.<ref name ="Wolter 2015"/> == Gielercher == * {{OMGLGO|(Promotioun 2012)<ref>[https://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/adm/memorial/2012/b103/fr/pdf/eli-etat-adm-memorial-2012-b103-fr-pdf.pdf Memorial B n° 103 vun 2012 mat der Lëscht vun de Leit déi 2012 eng national Auszeechnung kritt hunn]</ref>}} == Literatur == * [[Frank Wolter|Wolter, F.]], 2015. ''Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.'' In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.[http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Erasmy Jean-Jacques}} [[Kategorie:Gebuer 1952]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Ingenieuren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Staatsbeamten]] [[Kategorie:Grand-Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] 90ax53pgiq8d37d25o5j2eafp1abeym Tambow 0 125670 2682392 2626337 2026-06-22T04:23:16Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682392 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Russland | Lëtzebuergeschen Numm = Tambow | Numm an der Landessprooch = Тамбов | Fändel = Flag of Tambov (Tambov oblast).png{{!}}border | Wopen = Coat of Arms of Tambov (2008).svg |lat_deg= 52|lat_min= 43|lat_sec= 00 |lon_deg= 41|lon_min= 26|lon_sec= 00 | Federatiounskrees = Zentralrussland | Aart vun der Regioun = [[Oblast]] | Regioun = Tambow | Gegrënnt = 1636 | Fläch = 91 | Héicht = 130 | Zäitzon = 3 | Autoskennzeechen = 68 | Autoritéitsbezeechnung = Buergermeeschter | Buergermeeschter = Juri Rogatschjow | OKATO = 68401 }} '''Tambow''' (op [[Russesch]]: Тамбов, op [[Mokschanesch]]: Томбу) ass d'Haaptstad vum [[Oblast Tambow]] am [[Zentralrussland|Zentralrussesche Federatiounskrees]] a [[Russland]]. Si läit 419&nbsp;km südëstlech vu [[Moskau]] um do nach relativ klenge Floss [[Zna (Mokscha)|Zna]]. D'Stad huet eng 290.000 Awunner (Stand 2016)<ref>{{Citation|URL=http://tmb.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/tmb/resources/c995a58047da3e6da15da5ed3bc4492f/nas_.pdf |Titel=Archive copy |Gekuckt=25.06.2016 |Archiv-Datum=18.04.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160418145226/http://tmb.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/tmb/resources/c995a58047da3e6da15da5ed3bc4492f/nas_.pdf }}</ref> an eng Fläch vun 91&nbsp;km². == Geschicht == Tambow gouf de 27. Abrëll 1636 vum russesche [[Woiwod]] (Herzog) [[Roman Fjodorowitsch Boborykin|Roman Boborykin]] gegrënnt,<ref>http://rusplt.ru/wins/tambov--platsdarm-dlya-russkogo-nastuplenie-na-dikoe-pole-23784.html</ref> als Deel vun engem Festungsrank dee Moskau am Süden a Südoste virun Ugrëff vun den [[Gëllen Hord|"Tataren"]] (Gëllen Hord) schütze sollt. 1719 krut se de Status vun enger Stad. Wärend dem Biergerkrich koum et 1920-1921 zu engem grousse Bauerenopstand, deen als Widerstand géint d'Requisition vu Fruucht ugefaangen huet, mä deen awer vun der bolschewistescher [[Rout Arméi|Rouder Arméi]] bluddeg néiergeschloe gouf. === D'Lëtzebuerger am Gefaangenelager zu Tambow === Am [[Zweete Weltkrich]], vun 1943 un, goufen an d'Krichsgefaangenelager Tambow-Rada Nr.188 ronn 10.000 Krichsprisonnéier vun 13 Natioune bruecht, déi do ënner mënschenonwierdege Konditioune bis zur hirer Fräiloossung a Braken hanner [[Pickegen Drot|pickegem Drot]] agespaart waren. Dorënner vill [[Zwangsrekrutéierten|Zwangsrekrutéiert]] aus [[Loutrengen]], dem [[Elsass]] an och 1.004 Lëtzebuerger. [[Fichier:Graf Feller, Amicale Tambow, Märeler Kierfecht.jpg|thumb|Plack vun der ''Amicale Tambow'' um [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märeler]] Kierfecht]] {{Méi Info 1|Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)}} Si hunn do wéinst Keelt an Honger, Entbierungen a Krankheeten, schwéier gelidden. Dausende sinn ëmkomm an och 167 Lëtzebuerger hunn do hiert Liewe misse loossen, a goufen do begruewen. Nom Enn vum Krich goufen d'Lëtzebuerger an e puer Convoie vun Tambow heem bruecht: Den 3. August 1945 sinn 200 Kranker heembruecht ginn. Am September 1945 goufen aner 600 Lëtzebuerger aus dem Lager vun Tambow op Lëtzebuerg zeréckbruecht. Der deemoleger [[Lëtzebuerger Exilregierung|Lëtzebuerger Regierung]] gouf nom Krich staark Virwërf gemaach, datt si net genuch fir déi Tambower Jonge gemaach hätt. Eréischt am Mee 1945 war si eppes vun der Presenz vu Lëtzebuerger Krichsprisonnéier zu Tambow gewuer ginn. == Ekonomie == An der Mëtt vum [[18. Joerhonnert]] war Tambow den Handels- a Wirtschaftszentrum vum ganze landwirtschaftlechen Terrain ronderëm. De Wope mam Beiestack geet net nëmmen op dee viraals wéinst senger héijer Qualitéit faméisen Hunneg vum Tambower Land zeréck, mä steet symbolesch och fir haart Aarbecht a Fläiss déi der Stad Räichtum bruecht hunn. D'Industrie huet sech a gréisserem Ausmooss eréischt an der Zäit no der Oktoberrevolutioun 1917 entwéckelt. Hautesdaags ass Tambow awer héich industrialiséiert, mat als wichtegste Branchen d'Chimie- an Elektroindustrie. == Kuckeswäertes == D'Kasaner Klouschter aus dem [[17. Joerhonnert]] an d'Verklärungskathedral aus dem 18. Jh., sowéi aner Kierchen aus dem 18. an 19. Joerhonnert, weisen op d'Vergaangenheet vun Tambow als spirituellen Zentrum hin. Ernimme kann een och d'Oper an d'Konschtgalerie vun Tambow. Um Krichsgefaangenekierfecht Tambow-Rada leie 24.000 Gefaange begruewen. Zu Tambow gëtt et dräi Universitéiten a véier Instituter. == Fotosalbum vun der Stad == <gallery> Fichier:Дворянское собрание..JPG|Leninplaz, mat am Hannergrond d'Kasaner Klouschter Fichier:Колокольня Казанского монастыря.jpg|Klackentuerm vum Kasaner Klouschter Fichier:Tambov,Sobor.JPG|Verklärungskathedral Fichier:Памятник святителю Питириму Тамбовскому в Тамбове.jpg|Monument vum Hellege Pitirim vun Tambow, op der Kathedralsplaz Fichier:Tambov-022020.jpg|Eng Strooss </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat|Tambov|Tambow}} * [https://web.archive.org/web/20180513044437/http://city.tambov.gov.ru/ Offiziell Säit vun der Stad] {{Referenzen}} [[Kategorie:Universitéitsstied a Russland]] [[Kategorie:Oblast Tambow]] dwe22bh2chrs9rrc5fhicqvhqko0ars Projet Excelsior 0 143836 2682313 2477059 2026-06-21T14:03:03Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682313 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Excelsior NMUSAF Display.jpg|thumb|Dem Kittinger seng Gondel am ''[[National Museum of the United States Air Force]]'']] De '''Projet Excelsior''' war eng Serie vu [[Fallschierm]]spréng aus Héichte vun zirka 20 an 30&nbsp;Kilometer. D'Zil war fir en neiaartege Fallschiermsystem ze testen, deen och fir [[Schleidersëtz|Noutausstigen]] a groussen Héichte gëeegent war. De Programm bestoung aus dräi Spréng vum [[United States Air Force|Air-Force-Pilot]] [[Joseph Kittinger]]: * Excelsior I de [[16. November]] [[1959]] aus 23.300&nbsp;Meter * Excelsior II den [[11. Dezember]] [[1959]] aus 22.800&nbsp;Meter * Excelsior III de [[16. August]] [[1960]] aus 31.300&nbsp;Meter == Zil vum Projet == Den Noutausstig mat engem Fallschierm aus engem [[Düsejeeër]] a groussen Héichten an dee mat méifacher [[Schallvitess]] flitt, war problematesch an dacks liewensgeféierlech. De Projet Excelsior hat sech zum Zil gesat, e Fallschiermsystem z'entwerfen, datt och an 30&nbsp;Kilometer Héicht a soumat an der [[Stratosphär]] ze benotze wier a fir ze beweisen, datt Fallschiermspréng och aus sou Héichte méiglech sinn. == Technesch Detailer == Fir datt d'Kräften déi beim Noutausstig an 30&nbsp;Kilometer Héicht op de Pilot wierken net ze grouss ginn, däerf hie laang Zäit säi fräie Fall net ofbremsen, also de Fallschierm net opmaachen. Wärend deem Zäitraum kann de Pilot liicht an d'Trëndele geroden an ëmmer méi séier ëm seng eegen Achs dréien. Bei 120 Ëmdréiunge pro Minutt gëtt ee bewosstlos, méi wéi 200 Ëmdréiunge pro Minutt sinn déidlech. Als Léisung gouf e System aus en ettleche Fallschiermer entwéckelt. Als Éischt géif sech e [[Bremsschierm]] automatesch opmaachen, deen de Sprénger stabiliséiere soll. Eréischt a ronn 5.000&nbsp;Meter Héicht geet dann den Haaptfallschierm op. Dat ganzt Fallschiermsystem huet e Gewiicht vu 75&nbsp;Kilogramm. Den Opstig gouf mat engem mat [[Helium]] gefëllte [[Gasballon]] gemaach. Et gouf sech fir eng oppe Gondel entscheet, aus där de Pilot spréngt, amplaz vun enger zouener Kapsel. Well an 30&nbsp;Kilometer d'Loft ganz dënn ass an et bis zu −70&nbsp;°C kal ass, huet missen [[Drockgezei]] benotzt ginn. == Excelsior I == Dem Joseph Kittinger säin éischten Testsprong sollt aus 23.300&nbsp;Meter Héicht geschéien, well an där Héicht e Versoe vum Drockgezei nach net liewensgeféierlech ass. Zousätzlech hat de Kittinger virum Opstig renge Sauerstoff missen anotmen, fir datt de Stéckstoff a sengem Blutt, bei séierem Drockverloscht keng Gasbléisercher kéint produzéieren ([[Dekompressiounskrankheet]]). No 18 Méint Preparatioun ass de Kittinger Mueres fréi de 16.&nbsp;November 1959 mam Ballon an d'Luucht geflunn. Well hien d'Fallschiermautomatik irrtëmlech ze fréi aktivéiert hat, gouf wärend dem Sprong de Bremsschierm ze fréi ausgeléist, soudatt sech dës net korrekt entfale konnten an de Kittinger hat ugefaangen, sech ëmmer méi séier ëm seng eegen Achs ze dréien, bis hie schlisslech bewosstlos gouf. Well säin Haaptfallschierm sech awer wéi virgesinn automatesch entfaalt huet koum hien nees mat Zäiten zou sech a konnt onverletzt landen. == Excelsior II == Nodeem den éischten Test fir de Kittinger bal déidlech ausgaange war, gouf den 11.&nbsp;Dezember 1959 nach en Testsprong nees "nëmmen" aus 22.800&nbsp;Meter gemaach. Dee Sprong war erfollegräich an hat mat 16.800&nbsp;Meter en neie Rekord fir de längste fräie Fall opgestallt.<ref name="Centfl">[http://www.centennialofflight.gov/essay/Explorers_Record_Setters_and_Daredevils/Kittinger/EX31.htm U.S. Centennial of Flight Commission: Joseph Kittinger]</ref> == Excelsior III {{Anker|Excelsior III}} == [[Fichier:Kittinger-jump.jpg|thumb|Dem Kittinger säi Rekordsprong 1960]] Mueres, de 16.&nbsp;August 1960 ass dunn deen aus iwwer 30 Kilometer Héicht geplangte Sprong gemaach ginn: De Kittinger ass mam Ballon bis op eng Héicht vun 31.333 Meter geflunn an ass dunn ofgesprongen. Hien hat fir dee Sprong – nieft sengem Fallschierm an dem Drockgezei – en Helm mat Funk a Kamera souwéi en Instrument fir Datenopzeechnung. De Kittinger ass véier Minutten a 36 Sekonne gefall, bis a ronn 5.500 Meter Héicht den Haaptfallschierm opgoung. No weider néng an eng hallef Minutten ass hie sécher gelant. Ob hie bei deem Sprong d'[[Iwwerschallfluch|Schallmauer]] duerchbrach hat, ass ëmstridden. An engem Artikel fir d'[[National Geographic Society|National Geographic Magazine]] am Dezember [[1960]] hat de Kittinger geschriwwen: {{Zitat | Text=Obwuel sech mäi Stabiliséierungsschierm bei 96.000 [[Fouss (Eenheet)|Fouss]] (=&nbsp;29.261&nbsp;Meter) opgemaach hat, acceleréieren ech fir weider 6.000 Fouss (=&nbsp;1.829&nbsp;m) an erreechen an der Spëtzt 614 [[Meil]]en an der Stonn (=&nbsp;988&nbsp;km/h), néng Zéngtel vun der Schallvitess fir meng Héicht.<ref>''The Long, Loneley Leap'', Joseph Kittinger, in: ''National Geographic''. Dezember [[1960]], S. 856</ref>}} A verschiddene spéidere Publikatiounen ass allerdéngs vu 714&nbsp;mph (=&nbsp;1.149&nbsp;km/h) oder dem Erreeche respektiv Iwwerschreide vun der Schallvitess rieds, sou och bis op d'mannst Juli 2006 am Kittinger senger offizieller USAF-Biographie a bis Januar 2007 op der Informatiounssäit vum Projet Excelsior. An anere Beiträg aus jéngster Zäit ginn dem Kittinger seng Donneeë vun 1960 confirméiert, andeems nees vun enger Vitess ''bis zu 614 Meile pro Stonn'' a vun enger ''Ugläichung un d'Schallvitess''<ref name="Centfl" /> informéiert gëtt oder hien durchbrécht ''bal d'Schallmauer, wou hie fir kuerz Zäit 988&nbsp;km/h erreecht.''<ref name="GEO0704">Hans Kettwig: ''Der Mann, der aus dem Himmel stürzte''. In: ''GEO''. Juli 2004, S.&nbsp;54</ref> Och a senger aktueller USAF-Biographie ass d'Angab no Februar 2005 op 614&nbsp;mph korrigéiert ginn. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20121009012555/http://www.af.mil/information/heritage/person.asp?dec=&pid=123006518 Joseph Kittinger am USAF-Museum] * [https://web.archive.org/web/20210630075431/https://www.metacafe.com/watch/42263/the_speed_of_sound/?%20rd=5a4856ca25e46f6e394bda4e7c32dc3024b27a7743758fc%3Cbr%20/%3Eb The Speed of Sound (Video)] * [https://web.archive.org/web/20120609063217/http://www.centennialofflight.gov/essay/Dictionary/kittinger/DI29.htm Kittinger bei ''centennial of flight''] {{Referenzen}} [[Kategorie:Ballonfueren]] [[Kategorie:Stratosphärespréng]] [[Kategorie:Technesch Rekorder]] 3i02ucntguld7m44gn21de62ftoqjgq Marc Besch 0 147086 2682434 2681982 2026-06-22T09:23:12Z Robby 393 /* Gielercher */ méi genee referenz 2682434 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Marc Besch''', gebuer de [[5. November]] [[1964]] ass en héije Lëtzebuerger Beamten an Auteur vu juristesche Publikatiounen. No sengem Ofschloss an der [[École de commerce et de gestion - School of business and management|École de commerce et de gestion]] zu Lëtzebuerg huet hien zu [[Nanzeg]] an zu [[Metz]] studéiert an huet [[1988]] beim Staat, an der [[Administration des contributions directes|Steierverwaltung]] an duerno beim [[Fonds national de solidarité]] geschafft. Zënter [[1990]] ass hie Beamten am Sekretariat vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] an zanter [[1998]] Generalsekretär vun där Institutioun. Hien ass ''Chargé de cours associé'' op der [[Universitéit Lëtzebuerg|Uni Lëtzebuerg]] a ''Chargé de cours'' um [[Institut national d'administration publique]] (INAP). Donieft ass hien Auteur vun enger Rei vu juristesche Bicher a Member vum Redaktiounscomité vun der [[Revue luxembourgeoise de droit public.]] == Publikatiounen == * Marc Besch. (2026). ''Normes et légistique en droit public luxembourgeois''. 2e éd., Windhof: Larcier-Intersentia, ISBN 978-2-49675-020-1 * Marc Besch. (2019). ''Normes et légistique en droit public luxembourgeois''. Windhof: Promoculture-Larcier, ISBN 978-2-87998-279-3 * Pierre Majerus, Marcel Majerus, Jean-Mathias Goerens, Emmanuel Servais, Marc Besch, Max Agnès. (2009) ''Connaissances sur l'organisation, le fonctionnement et les structures de l'Etat luxembourgeois'' * Marc Besch. (2005). ''Traité de légistique formelle''. Luxembourg: Conseil d'État ISBN 2-495-29075-2 * Marc Besch. (1999). ''Guide pratique de la technique législative luxembourgeoise''. Luxembourg: Conseil d'État ISBN 2-495-16044-1 == Gielercher == * {{OMGLO|(Promotioun 2004)<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/9r73jqjk2s/pages/20/articles/DIVL1595?search=Polfer|Titel=Au ministere d'Etat Distinctions dans les ordres nationaux|Gekuckt=2026-06-18|Datum=2004-06-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 20|Sprooch=fr}}</ref>}} * {{OCCC| (Promotioun 2022)<ref>{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2022/06/02/b3606/jo|Titel=Ministère d'État - Promotion générale dans les Ordres nationaux - Nominations.|Gekuckt=24.02.2024|Wierk=legilux.public.lu|Sprooch=fr|Datum=2022-10-07|Editeur=[[:Mémorial]]}}</ref>}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Marc Besch|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen an Notten}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Besch, Marc}} [[Kategorie:Gebuer 1964]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Staatsbeamten]] [[Kategorie:Franséischsproocheg Auteuren]] [[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] tewyg6umwxg0ssdi7f8hclw8wiuanso Powerpuff Girls 0 149755 2682310 2641860 2026-06-21T13:39:30Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682310 wikitext text/x-wiki {{Infobox Televisiounsserie |Plakat= The Powerpuff Girls logo.svg |Produktiounsland= [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] |Éischt Folleg= [[18. November]] [[1998]] |Dauer=10-20 |Originalsprooch= [[Englesch]] |Follgen=78 |Iddi= [[Craig McCracken]] |Produzent= [[Hanna-Barbera Productions]] <small>(1998-2001)</small><br>[[Cartoon Network Studios]] <small>(2001-2005)</small> |Haaptacteuren=N/A }} '''Powerpuff Girls''' ass eng US-amerikanesch animéiert Televisiounsserie, déi vum [[Craig McCracken]] kreéiert gouf. Dës Serie ass am Ufank vun Hanna Barbera produzéiert ginn an ass 2001 dann vu [[Cartoon Network]] ofkaf ginn. D'Serie handelt ëm dräi kleng Meedercher, d'Blossom, d'Bubbles an d'Buttercup. Si hu speziell Stäerkten, déi s'uwende fir hir Stad Townsville virum Béisen ze beschützen. 1992 huet de [[Craig McCracken]] dës Serie als Cartoon erausbruecht, ënnert dem Numm ''Whoopass Stew''. Den Originalnumm huet awer ze vulgär fir déi jonk Audienz gewierkt. Dowéinst huet en den Numm ''Whoopass Stew'' op ''Powerpuff Girls'' ëmgeännert. Zanter 2001 ass d'Serie op Cartoon Network ausgestraalt ginn, am Programm ''What a Cartoon!'', an hat säitdeem grousse Succès. Op der Basis vu ''Powerpuff Girls'' sinn [[Anime]]ë, [[Museksalbum|CD Albumen]], [[Computerspill|Videospiller]] an e [[Film]] entstanen. 2016 gouf och e Reboot duerchgefouert{{onkloer}}. ==Handlung== An der Serie geet et ëm en Trio, vun dräi klenge jonke Schwësteren; d'Blossom, d'Bubbles an d'Buttercup. De Professer Utonium wollt eigentlech déi perfekt Meedercher produzéieren, déi aus Zocker, Gewierzer a lauter gudde Saache bestoe sollten (eng Uspillung op en englescht Gedicht ''What Are Little Boys Made Of?''), mä him ass d'Chemikalie X dragefall. Dat huet dozou gefouert, datt dräi kleng Meedercher mat spezielle Kräften entstane sinn. Well si déi Kräften hunn, maache si et sech zur Aufgab hir Stad Townsville virun de Béisen ze beschützen. An hirem Liewe geet et awer net nëmmen drëm, géint dat Béist ze kämpfen, mä och déi alldeeglech Aufgaben ze packen, wéi zum Beispill an d'Schoul ze goen.<ref>https://www.imdb.com/title/tt0175058/plotsummary?ref_=tturv_ql_stry_2|titel: Handlung</ref> ==Charakteren== *'''Blossom''': D'Blossom ass d'Leaderin an ass dat wat d'Decisiounen hëlt. Hatt ass staark, intelligent an determinéiert. Wann et géint déi Béis kämpft, stellt hatt d'Methoden op wéi déi dräi solle virgoen, hatt ass nämlech extreemst strateegesch. Hatt geet all Schrëtt duerch an 't ass alles duerchduecht. Seng Emotiounen huet et ënner Kontroll a léisst sech net vun hinne beaflossen. Seng Stäerkten sinn d'Fléien an et kann duerch säin Otem Saache veräisen. D'Blossom huet laang rout-orange Hoer an hell rosa Aen. Et dréit e rosae [[Putsch]], e rosat Kleed mat schwaarzen horizontale Sträife ronderëm d'Taille, an e wäisse Collant mat schwaarze Mary-Janes-Schong. *'''Bubbles''': D'Bubbles ass dat schwächst, mee awer och dat séisst a léifst vun de Powerpuff Girls. Duerch seng blond Wutzen a säi Laache wierkt et onschëlleg. Ma hatt ass och extreem staark a kann och déi Béis bekämpfen. Et ka souguer vill Sprooche schwätzen a verstoen, an et ka mat Déieren kommunizéieren. D'Bubbles gëtt duerch blo Faarwe representéiert. Hatt huet zwee blond Wutzen, grouss hellblo Aen, an deet ëmmer en hellbloe Rack un, deen eng schwaarz Sträif ronderëm der Taille huet. Zu sengem Outfit gehéiert weiderhin e wäisse [[Collant]] a schwaarz [[Mary-Janes-Schong]]. *'''Buttercup''':D'Buttercup ass ganz staark, a gëtt séier rosen. Hatt ass seriö, stuer, temperamentvoll a léisst sech séier duerch seng Emotioune leeden. Hatt brauch keng Pläng fir déi Béis ze bekämpfen, et wëll am léifste spontan handelen. Et haasst et, wann ee sech him an de Wee stellt. Hatt ass dat eenzegt, dat keng speziell Fäegkeeten huet, ausser seng Zong kënnen ze knieden.* D'Buttercup gëtt duerch déi gréng Faarwen duergestallt. Hatt huet kuerz schwaarz Hoer mat enger Chienne, gréng Aen an et huet e gréngt Kleed un, dat eng schwaarz Sträif ronderëm d'Taille huet. Dozou dréit et och e wäisse Collant a schwaarz Mary-Janes-Schong. *'''Buergermeeschter''':De [[Buergermeeschter]] ass net immens intelligent, mee duerfir extrem gutthäerzeg. Hie wëll seng Stad ëm all Präis beschützen. Hien ass éischter kleng gewuess, ma huet eng iwwerproportional grouss Nues. En huet e faarwege Costume un, e [[Monokel]] an en [[Zylinder (Hutt)|Zylinder]]. Dobäi huet en nach e wäisse Schnurres a wäiss Hoer. *'''Sara Bellum''': D'Sara Bellum ass déi schéin Assistentin vum Buergermeeschter. Et gesäit een, dass et voluminéis Hoer huet, mee säi Gesiicht ass ni ze gesinn. Et huet eng rout enk Veste un, mat enger rouder enker Jupe a rout [[Tallekeschong|héich Talleken]]. Et hëlt seng Aarbecht als Assistentin vum Buergermeeschter ganz Eescht. *'''Hien''': ''Hien'' ass ee vun de Béisen, déi an de Powerpuff Girls virkommen. Hien ass esou diabolesch a grausam, datt säin Numm net ernimmt gëtt, well dee soss Angscht bei de Leit ausléise géif. Hien ass rout, grouss an dënn. Hien huet schwaarz kuerz Hoer an e schwaarze Baart. En dréit laang schwaarz Stiwwele mat engem roude Kleed, dat eppes ewéi e rosat Fell huet{{onkloer}}. Amplaz vun Hänn huet hie rout Zaangen. *'''Mojo Jojo''':De Mojo Jojo ass ee vun de bekanntste Béisen zu Townsville. Hie war mol dem Professer Utonium säin Assistent, mä ass bei engem Accident an en Af verwandelt ginn. Et ass e gréngen Af duer, mat schwaarzem Pelz{{onkloer}}. Säi Kostüm ass blo a wäiss. Hien dréit och en Helm, dee wäiss ass a mof Sträifen huet.<ref>https://web.archive.org/web/20140218034614/http://www.cartoonnetwork.com/tv_shows/ppg/characters/index.html</ref> ==Zeechestil== D'Powerpuff Girls si relativ kleng an hunn en iwwerproportional grousse Kapp an iwwerproportional grouss faarweg Aen. Déi Detailer sollen dat Feminiint, dat Onschëllegt an dat Frëndlecht ausdrécken. Déi dräi Hoerfaarwen an déi dräi Frisuren, déi d'Blossom, d'Bubbles an d'Buttercup hunn, solle fir eng bestëmmten Individualitéit a Perséinlechkeet stoen. Et ginn dräi Frisure gedroen, déi als typesch universell Frisuren ugesinn ginn: Laang Hoer, Wutzen oder kuerz Hoer. Déi laang rout Hoer déi d'Blossom huet, sollen en neutrale Charakter duerstellen, mee awer och e staarke Wëllen an dKontroll iwwer d'Entscheedungen. Meeschtens gi rout Hoer mat Temperament verbonnen. Déi blond Hoer am Wutz, déi d'Bubbles huet, solle fir Naivitéit an dat Feminiint stoen. Dacks ginn déi blond Hoer als Schéinheetsideal ugesinn. Déi kuerz schwaarz Hoer, déi d'Buttercup huet, sollen d'Temperament, d'Stäerkt an d'Aggressivitéit representéieren. Den Zeechestil gouf och ganz bewosst ausgewielt am Hibléck op den neie [[Feminismus]], deen an de spéiden 80er bis ufanks 90er opkoum. Deemools goufe vill Saachen typesch meederchershaft duergestallt, an de [[Craig McCracken]] wollt unhand vu klenge jonke Meedercher, déi séiss, onschëlleg a frëndlech ausgesinn, weisen, datt och déi staark a couragéiert kënne sinn, an dofir zoustänneg sinn, ze kämpfen an hir Stad ze retten.<ref>Knight, Gladys L., Female Action Heroes: A Guide to Women in Comics, Video Games, Film, and Television (Greenwood Press, 2010)</ref> ==Synchronisatioun== {| class="wikitable" |- class="hintergrundfarbe5" ! Rolle ! Original ! Däitsch Versioun |- |'''Bubbles''' |Tara Strong |Cathlen Gawlich |- |'''Buttercup''' |Elizabeth Daily |Ilona Brokowski |- |'''Blossom''' |Cathy Cavadini |Ghadah Al-Akel |- |'''Professor Utonium''' | Tom Kane | Norbert Langer |- | '''Mojo Jojo''' | Roger L. Jackson | Michael Pan |- | '''Hien''' | Tom Kane | Stefan Gossler |- | '''De Buergermeeschter''' | Tom Kenny | Friedrich Georg Beckhaus |}<ref>{{Citation|URL=http://www.tv.com/shows/the-powerpuff-girls/cast/ |Titel=Archive copy |Gekuckt=23.12.2019 |Archiv-Datum=23.12.2019 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20191223163354/http://www.tv.com/shows/the-powerpuff-girls/cast/ }}</ref> ==Episoden== Et gëtt sechs Staffele vun den originale Powerpuff Girls, déi zanter 2001 op [[Cartoon Network]] ausgestraalt goufen. Déi éischt Episod ass den 18. November 1998 diffuséiert ginn an d'Serie koum de 25. Mäerz 2005 op en Enn. Am Ganze ware bis 2005 78 Episode publizéiert ginn.<ref>https://www.imdb.com/title/tt0175058/episodes?year=1999</ref> ==An anere Medien== ===Anime=== D'Powerpuff Girls sinn an der Tëschenzäit och a [[Japan]] adaptéiert ginn. Se heeschen do ''Powerpuff Girls Z''. Vill Aspekter vun der originaler Serie goufe bäibehalen. Si sinn och do duerch d'Chemikalie X entstanen a kämpfen nach ëmmer géint de Mojo Jojo. Wat awer geännert huet, ass, datt si erwuesse goufen, an datt se Waffe bei sech hunn.<ref name="archive.ph">{{Citation |URL=http://blog.sfgate.com/culture/2006/07/10/powerpuff-girls-re-anime-ted/ |Titel=Archive copy |Gekuckt=2012-09-11 |archivedate=2012-11-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121106034100/http://blog.sfgate.com/culture/2006/07/10/powerpuff-girls-re-anime-ted/ }}</ref> D'Blossom heescht do Momoko Akadutsumi, d'Bubbles heescht Miyako Gotokuji an d'Buttercup heescht Kaoru Matsubara. Se hunn änlech Eegenschafte wéi fréier a gläiche sech och vum Ausgesinn.<ref>https://web.archive.org/web/20140116101146/http://www.cartoonnetworkasia.com/minisite/ppgz/characters.php</ref> Den Anime ''Powerpuff Girls Z'' ass duerch eng Kollaboratioun vu [[Cartoon Network]], [[Toei Animation]], [[Aniplex]] an [[TV Tokyo]] entstanen.<ref name="archive.ph"/> ===Film=== 2002 ass, op eng Iddi vum Craig McCracken hin, bei [[Warner Bros.|Warner Bros. Pictures]] e Film iwwer d'Powerpuff Girls erauskomm. En dauert eng an eng Véierel Stonn a gëtt zu de Genren Aktioun, Aventure, Animatioun, Kanner a Famill a [[Comedie (Film)|Comedie]] gerechent. De Film huet 11 Milliounen Dollar kascht.<ref>{{Citation |URL=http://www.rottentomatoes.com/m/powerpuff_girls_movie/ |Titel=Archive copy |Gekuckt=2012-09-13 |archivedate=2012-11-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121105132936/http://www.rottentomatoes.com/m/powerpuff_girls_movie/ }}</ref> ===Comics=== An de fréien 2000er Joren, bis 2006, hunn [[DC Comics]] och [[Comics]] iwwer d'Powerpuff Girls erausbruecht. Zanter 2004 publizéiert de [[Victor Ngo]] e [[Webcomic]] iwwer d'Powerpuff Girls Doujinishi op Snafu Comics{{onkloer}}. D'Blossom, d'Bubbles an d'Buttercup hunn nach ëmmer déi selwecht Charakteren, mä si lo erwuessen. An deem Webcomic kommen och vill aner Figuren aus anere Comics vir. De Comic geet a Richtung vun engem [[Manga]], an d'Säite si komplett faarweg. Et gëtt mat Spannung an Humor erzielt, wéi d'Haaptfigure géint dat Béist kämpfen, awer och déi Erfarungen, déi s'als Jugendlech gemaach hunn. Mat deem Webcomic huet de Victor Ngo 2005 bei de ''Web Cartoonist's Choice Awards'' an der Kategorie ''Outstanding Character Art'' an ''Outstanding Superhero Comic'' gewonnen.<ref>https://web.archive.org/web/20120910031221/http://www.comicbooked.com/webcomic-review-powerpuff-girls-doujinshi/</ref> ===Videospiller=== Et goufe vill verschidde Videospiller zu der Serie Powerpuff Girls erausbruecht. Dat éischt ass de 14. November 2000 op de Marché komm. Et ass d'Spill ''The Powerpuff Girls: Bad Mojo Jojo Tech Info''. Dëst Spill hat net vill Erfolleg an huet extreem schlecht Kriticke kritt.<ref>https://web.archive.org/web/20121109061346/http://www.gamespot.com/the-powerpuff-girls-bad-mojo-jojo/techinfo/platform/gbc/</ref> Dono sinn nach weider Spiller erauskomm, wou ëmmer eent vun de Powerpuff Girls am Fokus steet a géint ee bestëmmte Béise kämpft, wéi zum Beispill ''The Powerpuff Girls: Paint the Townsville green''<ref>https://www.ign.com/games/the-powerpuff-girls-paint-the-townsville-green</ref> oder ''The Powerpuff Girls: Battle Him''<ref>https://web.archive.org/web/20121109092537/http://www.gamespot.com/the-powerpuff-girls-battle-him/platform/gbc/</ref>. Méi spéit sinn nach vill weider Spiller erauskomm, an deenen et ëm déi dräi Powerpuff Girls geet, déi zesumme géint déi Béis kämpfen. D'Bewäertunge vun deene Spiller ware mol negativ, mol positiv. Ee Beispill dofir wär ''The Powerpuff Girls: Mojo Jojo A-Go-Go.''<ref>https://www.gamespot.com/the-powerpuff-girls-mojo-jojo-a-go-go/reviews/powerpuff-girls-mojo-jojo-a-go-go-review-2837304/</ref> Dat Spill mat de beschte Bewäertunge war ''The Powerpuff Girls: HIM and Seek'', dat2002 erauskoum. Dora geet et drëms, géint déi Béis vun Townsville ze kämpfen.<ref>https://m.ign.com/articles/2002/12/09/powerpuff-girls-him-and-seek</ref> Méi spéit sinn och Spiller fir de Computer erauskomm. Dozou ziele ''Powerpuff Girls: Mojo Jojo Clone Zone''<ref>{{Citation|URL=https://www.pcworld.idg.com.au/review/the_learning_company/the_powerpuff_girls_mojo_jojo_s_clone_zone/218756/ |Titel=Archive copy |Gekuckt=23.12.2019 |Archiv-Datum=28.10.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20121028184026/http://www.pcworld.idg.com.au/review/software_and_services/the_learning_company/the_powerpuff_girls_mojo_jojo_s_clone_zone/218756 }}</ref>, ''The Powerpuff Girls: Princess Snorebucks''<ref>https://www.ign.com/games/the-powerpuff-girls-learning-challenge-2-princess-snorebucks</ref>, ''The Powerpuff Girls: Mojo Jojo's Pet Project''<ref>https://web.archive.org/web/20110424110216/http://allgame.com/game.php?id=36826</ref>, an ''The Powerpuff Girls: Gamesville''<ref>https://www.ign.com/games/the-powerpuff-girls-gamesville</ref>. ==Auszeechnungen== D'Powerpuff Girls goufen e puermol fir d'[[Emmy Awards]] an d'[[Annie Awards]] nominéiert an hunn der och e puer gewonnen: 2000 an 2005 huet d'Serie den Emmy-Award fir ''Outstanding Individual Achievement in Animation'' gewonnen.<ref>https://web.archive.org/web/20121013011916/http://www.emmys.com/shows/powerpuff-girls</ref> 2001 huet s'och dräi Annie-Awards, fir ''Outstanding Individual Achievement for Production Design in an Animated Television Production'', fir ''Outstanding Individual Achievement for Music Score'' a fir ''Animated Television Production'' gewonnen.<ref>https://web.archive.org/web/20130102052242/http://annieawards.org/29th-annie-awards</ref> ==Literatur== Knight, Gladys L., Female Action Heroes: A Guide to Women in Comics, Video Games, Film, and Television (Greenwood Press, 2010) ==Um Spaweck== *[https://web.archive.org/web/20180721103102/https://www.cartoonnetwork.com/tv_shows/ppg/index.html Offiziell Säit] ==Referenzen== <references /> [[Kategorie:US-amerikanesch Televisiounsserien]] [[Kategorie:Televisiounsserien am 20. Joerhonnert]] [[Kategorie:Televisiounsserien am 21. Joerhonnert]] f13e05ywfk9eb2qivv9k773cczq0jqf Vis-à-Vis (Film) 0 158353 2682463 2613458 2026-06-22T10:40:58Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682463 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film nei |Numm=vis-a-vis |Plakat= |Musek=Bloodhype, Mamas Gun, Mad Fox }} '''Vis-à-Vis''' ass e [[Kuerzfilm]] vum [[Émile V. Schlesser]] aus dem Joer 2021, mam [[Tommy Schlesser]], [[Sophie Mousel]] a [[Monique Reuter]] an den Haaptrollen. Déi dramatesch Comedie iwwer d'Situatioun wärend der [[COVID-19-Pandemie zu Lëtzebuerg|Corona-Pandemie]] war 2021 fir de [[Lëtzebuerger Filmpräis 2021|Letzebuerger Filmpräis]] an der Kategorie "beschte Kuerzfilm" nominéiert.<ref>{{Citation|URL=https://filmprais.lu/film/1b58c1bbf6aaff7454791b9b4adf6f7df7154a3f|Titel=Lëtzebuerger Filmpräis|Gekuckt=21.03.2022|Wierk=filmprais.lu|Archiv-Datum=22.03.2022|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20220322055056/https://filmprais.lu/film/1b58c1bbf6aaff7454791b9b4adf6f7df7154a3f}}</ref> == Synopsis == E jonke Mann (Tommy Schlesser) feiert mat Frënn bei sech doheem, obwuel COVID-Mesuren dat strengstens verbidden. Mä op eemol kënnt him de Verdacht op, datt der Madamm vu vis-à-vis eppes geschitt ass, fir dat hie verantwortlech kéint sinn. == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20220322055056/https://filmprais.lu/film/1b58c1bbf6aaff7454791b9b4adf6f7df7154a3f Fiche] vum [[Lëtzebuerger Filmpräis 2021|Letzebuerger Filmpräis]] * [https://web.archive.org/web/20220404015321/https://culture.lu/blog/articles/actualite/cest-comme-ca-quon-fait-les-meilleurs-films Artikel] op Culture.lu * [https://static1.squarespace.com/static/55a8e91ae4b092dbd50b0466/t/60d4a38a3d1cc26d166c481c/1624548236270/25+Vis-a%CC%80-vis.pdf Artikel] vun der Revue {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Kuerzfilmer]] [[Kategorie:Filmer 2021]] [[Kategorie:Filmer vum Émile V. Schlesser]] 62yo8u56a7q87ohpvu4hzt2n7u24xb9 Tun Tonnar 0 159003 2682409 2645886 2026-06-22T08:02:54Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682409 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Tun Tonnar''', gebuer 1994<ref>[https://soundcloud.com/tun-tonnar Profil op Soundcloud]</ref> an och bekannt als '''Turnup Tun''', ass e lëtzebuergesche [[Rap]]per an [[Hip-Hop]]-Produzent. Hie gehéiert zesumme mam [[Tommek]] an anere Rapper zum Kollektiv Stayfou.<ref>100komma7.lu: [https://www.100komma7.lu/article/aktualiteit/authentiziteit-ass-ganz-wichteg ''"Authentizitéit ass ganz wichteg"''] (19. Oktober 2019)</ref> == Liewen == Dem Tun Tonnar säi Papp ass de Museker [[Serge Tonnar]] a säi Monni de Filmmécher [[Yann Tonnar]]. Och säi Brudder [[Luka Tonnar]] ass ënnert dem Numm ''luk.'' als Rapper aktiv. Den Tun Tonnar ass am [[Lycée Ermesinde]] an d'Schoul gaangen. Zu där Zäit war hien och Gittarist an der Schülerband ''Impact Hour''.<ref>rtl.lu: [https://download.rtl.lu/2012/02/22/9534f577ba17a769161c8e731362cdd4.pdf ''Dossier de presse février 2012''] vun de CarréRotondes</ref><!--Kuck och: https://www.facebook.com/screamingfieldsrockhal/photos/impact-hourlyc%C3%A9e-ermesindeee-grousse-merci-fir-%C3%A4r-st%C3%ABmmen-d%C3%ABse-m%C3%ABttwoch-g%C3%ABtt-op-/233615250071159/ an https://www.flickr.com/photos/8241900@N08/15350638769/ an https://www.pressreader.com/luxembourg/luxemburger-wort/20130712/282677569888314--> 2012 an 2013 huet Impact Hour beim [[Screaming Fields]] an huet béid Kéiere Präisser gewonnen. D'Band huet sech 2014 getrennt.<ref name=cultreal>culture.lu: [https://web.archive.org/web/20231005010520/https://culture.lu/blog/articles/en-immersion/turnup-tun-realtalk ''TurnupTun - Realtalk''] vum Godefroy Gordet (26. Juni 2023)</ref> 2016 huet hien als Deel vum Kollektiv ''Räpzodi'', an deem och säi Brudder Luka an den [[Tommek]] aktiv waren, een Album mam selwechten Numm verëffentlecht.<ref>wiltz.lu: [https://web.archive.org/web/20220704031829/https://www.wiltz.lu/fr/agenda/evenement/2020/09/19/garden-sounds-rapzodi ''Garden Sounds - Räpzodi''] (2020)</ref> Dee gouf vum Serge Tonnar produzéiert. A senger Ufankszäit als Rapper huet den Turnup Tun vill mam Rapper [[Skinny J]] kollaboréiert. Zesummen hu si zwéin Albumen erausbruecht, ''Frësche Wand'' (2018) an ''All Aen op eis'' (2020). Fir e puer vun dem Duo senge Lidder war hien och de [[Regisseur]] vun de [[Museksvideo]]en, wéi zum Beispill bei de Summerhitten ''Karibik'' (mam [[Bandana (Rapper)|Bandana]]) a ''Cuba Libre'' (mam [[Tommek]]). Déi zwéi Videoen hunn op [[YouTube]] iwwer 40.000, respektiv iwwer 75.000 Vuen.<ref>YouTube: [https://www.youtube.com/watch?v=esiRRNBQu7o ''Skinny J & Turnup Tun - Karibik (feat. Bandana)'']</ref><ref>YouTube: [https://www.youtube.com/watch?v=2s9QXw3iQTo ''Skinny J & Turnup Tun - Cuba Libre (feat. Tommek)'']</ref> Elleng op [[Spotify]] goufen déi zwee Lidder ronn 150.000, respektiv iwwer 190.000-mol gelauschtert.<ref name=spotify>Streaming-Statiskik vum Tun Tonnar op [https://open.spotify.com/artist/6jaPkL4pNfa4aEDCIEYNP0 Spotify]</ref> Am Oktober 2018 huet hien d'Lidd ''FCK LXB'' verëffentlech, an deem hie Perséinlechkeeten aus dem rietspopulistesche Milieu zu Lëtzebuerg karikaturéiert, wéi de [[Wee2050]] an [[Déi Konservativ]]. E puer vun de Persounen, déi hien an deem Lidd viséiert, hunn hie wéinst Beleidegung viru Geriicht bruecht, dorënner de [[Fred Keup]], de [[Joe Thein]] an den [[Dan Schmitz]].<ref>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/a-la-une/le-parti-pirate-apporte-son-soutien-a-turnup-tun-au-nom-de-la-liberte-dexpression/ ''Soutien des Pirates à Turnup Tun au nom de la liberté d’expression''] (11. Mäerz 2019)</ref> Am Mee 2019 gouf hie fräi geschwat,<ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20220715102617/https://www.wort.lu/de/lokales/freispruch-fuer-turnup-tun-5cd2d767da2cc1784e343b2b ''Freispruch für Turnup Tun''] (8. Mee 2019)</ref> wat vun der Cour d'Appel am Abrëll 2020 bestätegt gouf.<ref>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/police-justice/rap-ou-derapage-lacquittement-de-tun-tonnar-confirme/ ''Rap ou dérapage ? L’acquittement de Tun Tonnar confirmé''] (1. Abrëll 2020)</ref> Als Reaktioun op säin éischte Fräisproch huet hien d'Lidd ''freeturnup'' verëffentlecht.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/de/kultur/turnup-tun-reagiert-mit-neuem-rap-auf-freispruch-5cd2de7ada2cc1784e343b35 ''Turnup Tun reagiert mit neuem Rap auf Freispruch''] (8. Mee 2019)</ref> Am Hierscht 2019 huet hie mam [[Nosi]] um Partylidd ''Schëdden'' kollaboréiert. Et handelt iwwer exzessiven Alkoholkonsum. Et gouf iwwer 330.000-mol gestreamt gouf.<ref name=spotify/> E gréissere Succès hat hien am Summer 2020 als Produzent vum [[Maale Gars]] sengem Lidd ''Alles versicht''. Den Tun Tonnar huet och déi meescht vum Maale Gars sengen anere Lidder ëm déi Zäit gemëscht a [[Mastering (Audio)|gemastert]]. Am August 2021 huet den Turnup Tun säi Soloalbum ''Schlëmme Summer'' erausbruecht,<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/headlines/turnup-tuns-poppiger-luxemburgisch-rap-hat-entwicklungspotenzial/ '' Neues Album / Turnup Tuns poppiger Luxemburgisch-Rap hat Entwicklungspotenzial ''] vum Nora Schloesser (12. August 2021)</ref> nodeems am Abrëll schonn d'Kollaboratioun ''Marrakesch'' mam [[Nosi]] presentéiert gi war. Nodeem en 2020 säin eegene Release ''Level Up'' verëffentlecht an der Sängerin [[Irem (Sängerin)|Irem]] hir EP ''Look at Me'' produzéiert huet, koum säin Album ''Realtalk'' ass am Abrëll 2023 op de Maart. An deem verschafft hien ënner anerem d'Trennung vu senger laangjäreger Frëndin.<ref name=cultreal/> Déi éischt Singleauskoppling ''Nach e Kuss'' hat Succès op de Streamingplatformen <!--ouTube: +13.500; Spotify: +67.000-->. Aner Extraiten waren ''Hook'' mat [[Skinny J]] an dat méi rockeg ''Du kanns mer wéidoen''. Schonn e puer Méint drop koum d'EP ''Schlëmme Summer 2'' eraus, als Norfollgerin vum éischten Deel, dee bal genee zwee Joer éischter erauskomm war.<ref>eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/news/a/125285.html ''Turnup Tun: Schlëmme Summer 2''] (4. August 2023)</ref> Fir den 13. Oktober 2023 ass d'Verëffentlechung vum sechste Studioalbum ''Nuit Blanche'' an der [[Kulturfabrik|Escher Kufa]] ugekënnegt.<ref>kulturfabrik.lu: [https://kulturfabrik.lu/event/turnup-tun-album-release ''TURNUP TUN - ALBUM RELEASE : "NUIT BLANCHE"'']</ref> == Discographie == === Studiosalbumen === * 2018: ''Frësche Wand'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]])}} * 2020: ''All Aen op eis'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]])}} * 2021: ''Schlëmme Summer'' * 2022: ''Level Up'' * 2023: ''RealTalk'' * 2023: ''Nuit Blanche'' === EP === * 2023: ''Schlëmme Summer 2'' === Lidder (Auswiel) === {{div col|cols=2}} * 2017: ''Grand-Duc'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]])}} * 2018: ''Karibik'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]] a [[Bandana (Rapper)|Bandana]])}} * 2018: ''Cuba Libre'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]] an [[Tommek]])}} * 2018: ''FCK LXB'' * 2018: ''100K'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]])}} * 2019: ''12 Joer'' * 2019: ''Pogo'' * 2019: ''freeturnup'' * 2019: ''Lloret'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]])}} * 2019: ''Schëdden'' {{small|(zesumme mam [[Nosi]])}} * 2020: ''Krank'' * 2020: ''Kee Rassist'' * 2020: ''Alles versicht'' {{small|(zesumme mam [[Maale Gars]])}} * 2020: ''De Kapp dämpt'' {{small|(zesumme mam [[Skibi]])}} * 2020: ''Heartbreaker'' {{small|(zesumme mam Jast)}} * 2021: ''Moonrocks'' {{small|(zesumme mam Big T a [[Maale Gars]])}} * 2021: ''Marrakesch'' {{small|(zesumme mam [[Nosi]])}} * 2021: ''De Gudden'' {{small|(zesumme mam Lilou)}} * 2022: ''Léiwer alleng'' * 2022: ''Mamacita'' * 2022: ''Camouflage'' * 2023: ''Nach e Kuss'' * 2023: ''Hook'' {{small|(zesumme mam [[Skinny J]])}} * 2023: ''Du kanns mer wéidoen'' * 2023: ''iLove'' * 2024: ''112'' {{div col end}} == Um Spaweck == * Den Turnup Tun op [https://soundcloud.com/turnuptun Soundcloud], [https://www.facebook.com/turnuptun Facebook] * Dem Turnup Tun seng [https://rateyourmusic.com/artist/turnup-tun Discographie] op [[Rate Your Music]] * Stayfou op [https://www.youtube.com/user/tontu094 Youtube] {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Rapper]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Museksproduzenten]] [[Kategorie:Gebuer 1994]] h17e6rwbhyqbeqfddo3orjw2yvcwbwu Schabloun:WDS 27. Juni B 10 159685 2682330 2400518 2026-06-21T16:04:21Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682330 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|right|100px]] * ... d''''[[Gemeng Ettelbréck]]''' 1850 an dräi gespléckt gouf, an esou d'[[Gemeng Schieren]] an d'[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Gemeng Ierpeldeng]] entstane sinn? * ... [[Kiewerlekszopp]] ee vun de wéinege Platen an Europa ass, an deenen Insekte verschafft ginn? * ... de [[Sireenereseau zu Lëtzebuerg]] aus ronn 160 [[Sireen (Apparat)|Sireene]] besteet, déi uechter d'Land am ëffentleche Raum installéiert si fir am Fall vun enger Katastroph kënnen ze warnen? * ... just nach op enger vun de fréier 20 [[Fontaine Montefiore]] d'Skulptur vun enger Waasserdréiesch erhalen ass? * ... am Kader vum [[Near Earth Asteroid Tracking]], deen [[Asteroid]]en iwwerwaacht, déi der Äerd (ze) no kéinte kommen, och ëmmer nees nei [[Koméit]]en entdeckt ginn? <noinclude>[[Kategorie:Schablounen:WDS Juni|27 B]]</noinclude> mkvjo94mrxlaqvquqx03odz7umopulb Schabloun:Referenze feelen 10 160046 2682427 2636373 2026-06-22T08:55:17Z Puscas 735 eng Rumm gesat 2682427 wikitext text/x-wiki <includeonly>{| cellspacing="8" cellpadding="0" class="hintergrundfarbe1 rahmenfarbe3" style="width: 100%; font-size: 95%; border-style: solid; border-width: 2px; clear: both" | [[File:Qsicon Quelle.svg|25px]] {{0}}{{0}}Bei dësem Artikel oder Kapitel '''feelen''' nach '''Referenzen''', déi eenzel Aussoe beleeën. Hëlleft wgl. mat, fir dës Quellen nozesichen oder derbäizesetzen. Net beluecht Aussoe riskéiere soss, ewechgeholl ze ginn. |}</includeonly> <noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> 8adpe0rzho707tr7lp7higvd43won8d W. (Webserie) 0 161597 2682480 2655534 2026-06-22T11:30:39Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682480 wikitext text/x-wiki {{Infobox Televisiounsserie |Plakat = |Originaltitel = W. |Produktiounsland = {{LUX}} |Produktiounsjoer = 2020, 2022 |Première = 6. Januar 2020 |Dauer = Staffel 1: 43 min. |Faarf = |Faarftechnik = |Format = |Filmformat = |Originalsprooch = Lëtzebuergesch |Follgen = |Éischt Folleg = "C" |Staffelen = 2 |Eischt Staffel = 2020 |Episoden = Staffel 1: 6<br>Staffel 2: 8 |Iddi = [[Frédéric Zeimet]] |Regie = [[Frédéric Zeimet]] |Dréibuch = [[Frédéric Zeimet]] |Fotografie = Rae Lyn Lee |Musek = [[Daniel Balthasar]] |Schnëtt = Staffel 1: [[Loïc Tanson]]<br>Staffel 2: Jean-Luc Simon |Dekoren = |Costumedesign = |Produzent = [[Frédéric Zeimet]] |Produktiounsgesellschaft = Six Letters |Distributioun = online |Haaptacteuren = [[Catherine Elsen]]: W.<br>[[Jerome Burelbach]]: Tom<br>[[Fränk Grotz]]: Greg<br>[[Claude Faber]]: John (Fotograf)<br>[[Frédérique Colling]]: Corinne }} '''''W.''''' ass eng lëtzebuergesch [[Webserie]]. Déi éischt Staffel koum 2020 an déi zweet 2022 eraus. Den Titel ''W.'', wéi och d'Haaptprotagonistin genannt gëtt, kënnt vum Wuert "Wëssen"<ref name=cineuropa210412/>. == Ëm wat geet et an der Serie? == === Éischt Staffel === D'Iechternacher Police fënnt eng Fra ([[Catherine Elsen]]) am Bësch zu [[Bech]]. Si weess net méi, wie si ass, vu wou si kënnt a wat si do mécht. An trotzdeem weess si ganz vill aner Saachen. Wien ass déi Fra? A firwat gëtt si an enger Affär mat vermësste Kanner verdächtegt? Déi zwéi Polizisten Tom (Jérôme Burelbach) a Greg (Fränk Grotz) probéieren dat erauszefannen. === Zweet Staffel === Lëtzebuerg ass d'Affer vun enger Cyberhacking-Attack. Eng grouss Zomm Suen a vill perséinlech Date goufe geklaut an déi staatlech Informatiksystemer si blockéiert. Déi puer Polizisten, déi sech ëm Cyberkriminalitéit këmmeren, brauchen dem W. seng Hëllef. Zousätzlech schéngt et e Lien ze gi mat dem Verschwanne vun der Famill Bech. == Produktioun == === Éischt Staffel === W ass dat éischt grousst Wierk vum Regisseur [[Frédéric Zeimet]], dee virdru schonn d'[[Dréibuch|Dréibicher]] vun der Sitcom ''[[Comeback (Sitcom)|Comeback]]'' a vum Spillfilm ''[[Doudege Wénkel (Film)|Doudege Wénkel]]'' geschriwwen hat. D'Produktiounsfirma Six Letters krut 2018 e Subsid am Kader vum Programm "Carte Blanche" vum [[Lëtzebuerger Filmfong]] an Héicht vun 30.000 Euro fir d'Serie<ref name=FilmFongRapAn18>[https://www.filmfund.lu/t/documents/annual-reports-balance-sheets Rapport Annuel 2018 vum Lëtzebuerger Filmfong], Säit 12</ref>. Déi éischt Staffel gouf iwwer véier Deeg am Mee 2019 zu [[Bech]] an zu [[Hesper]] gedréint<ref name=cineuropa210412>cineuropa.org: [https://cineuropa.org/fr/interview/399573/ ''Frédéric Zeimet • Créateur de W.''] vum Guilhem Caillard (12. Abrëll 2021)</ref><ref name=lequot200106>lequotidien: [https://lequotidien.lu/culture/luxembourg-w-une-web-serie-reussie-sur-loubli/?fbclid=IwAR1wK_leCp91J34KwUxVIjPWvuZVK_ol15Cqi51QOYiIVh2vsNZnFlDhM1k ''«W», une web-série réussie sur l’oubli''] vum Pablo Chiementi (6. Januar 2020)</ref>. Well ee vun de Personnagen eng Form vun [[Autismus]] huet, huet de Regisseur Frédéric Zeimet zesumme mat der Associatioun Autisme Luxembourg geschafft<!--an den Artikele gëtt vun autisme.lu geschwat, mee dat schéngt net den offiziellen Numm vun der Associatioun ze sinn.--><ref name=lequot200106/><ref name=lessentiel>lessentiel.lu: [https://www.lessentiel.lu/fr/story/une-web-serie-en-plein-cur-du-grand-duche-689218811829 ''Une web-série en plein cœur du Grand-Duché''] (6. Januar 2020)</ref>. Als Titelmusek am Generique gëtt dem [[Daniel Balthasar]] säi Lidd ''Brave & Bold'' aus dem Joer 2015 benotzt. === Spezialepisode wärend dem Confinement === Am Mee 2020, wéi Lëtzebuerg wéinst der [[Coronaviruspandemie]] nach an der Confinementsphas war, goufen dräi Spezialepisode verëffentlecht. Do spillen déi zwéi Personnagen Tom a Greg mat, mee d'Geschicht huet net direkt eppes mat der éischter Staffel ze dinn. Si sinn an engem Videokonferenzgespréich, an diskutéieren de Fall vun enger Fra, déi vun enger Policepatrull ugehale gouf, a bei där et e Verdacht op Gewalt am Stot gëtt. === Zweet Staffel === D'Produktioun vun der zweeter Staffel gouf 2020 vum Lëtzebuerger Filmfong mat engem Subsid vun 148.707 Euro ënnerstëtzt<ref name=FilmFongRapAn21>[https://www.filmfund.lu/t/documents/annual-reports-balance-sheets Rapport Annuel 2021 vum Lëtzebuerger Filmfong], Säit 15</ref>. D'Dréiaarbechte waren ënner anerem zu [[Iechternach]]<ref name=cineuropa210412/> Et ginn zwou Episode méi wéi an der éischter Staffel, a si sinn duerchschnëttlech och e bësse méi laang.<ref name=culture220915>[https://web.archive.org/web/20230203145127/https://www.culture.lu/blog/articles/interviews/interview-frederic-zeimet ''Interview Frédéric Zeimet''] vum Pablo Chimienti (15. September 2022)</ref>. == Distributioun == ''W.'' ass dat éischt lëtzebuergeschsproochegt Filmfiktiounswierk, dat nëmmen iwwer den Internet verdeelt gouf, iwwer d'Plattforme [[YouTube]], [[Facebook]] an [[Instagram]]. Et gouf zwar scho virdrun aner Webserien, déi awer [[Sketch]]-Serië waren, wéi zum Beispill ''[[Duck Féiss]]''<ref name=cineuropa210412/>. Déi éischt Episod koum de 6. Januar 2020 eraus, déi weider Follgen allkéiers e puer Deeg drop. D'Episode sinn an dräi Versiounen disponibel: op Lëtzebuergesch, an op Lëtzebuergesch mat franséischen, respektiv mat engleschen Ënnertitelen. "W." gouf am Abrëll 2020 mam Gold Award, dem Präis fir déi bescht international Web-Serie um DC Web Fest zu [[Washington D.C.]] ausgezeechent<ref>rtl.lu: [https://www.rtl.lu/kultur/news/a/1497733.html ''Produktioun kritt de Präis fir déi bescht international Webserie''] vum Christiane Kremer an David Winter (13. Abrëll 2020)</ref><ref>listennotes.com: [https://www.listennotes.com/de/podcasts/kultur/w-d%C3%A9i-%C3%A9ischt-l%C3%ABtzebuergesch-iSYRL6ExnFZ/ ''"W" - Déi éischt Lëtzebuergesch Webserie''] (21. Abrëll 2020)</ref>. Um Festival Die Seriale am däitsche [[Giessen]] krut de Frédéric Zeimet de Präis fir dat bescht Dréibuch, an d'Catherine Elsen war als bescht Schauspillerin nominéiert<ref>die-seriale.de: [https://die-seriale.de/post/the-web-series-w-presents-autism-as-a-superpower/ ''The web series W. presents autism as a superpower''] vum Justin Döpp (7. Juni 2020)</ref>. Och op dem kolumbianesche [[Bogota]] Web Fest an dem italieeneschen Apulia Webfest, zwéi weider Festivaller fir Webserien, ass d'Serie gelaf<ref>lesindelebiles.fr: [https://web.archive.org/web/20230203145127/http://lesindelebiles.fr/2020/02/05/w-la-webserie-est-en-ligne/ ''W. la websérie est en ligne !''] (5. Februar 2020)</ref>. Wärend dem Confinement an der [[Coronaviruspandemie]] 2020 goufen d'Episode vun der éischter Staffel an d'Bonusepisoden och op rtl.lu héichgelueden.<ref name=rtl>{{Citation |URL=https://5minutes.rtl.lu/photos-et-videos/w-webserie |Titel=D'Serie op op rtl.lu |Gekuckt=2023-02-03 |archivedate=2023-02-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230203145128/https://5minutes.rtl.lu/photos-et-videos/w-webserie }}</ref> D'Episode vun der zweeter Staffel goufen erëm op der Plattformen Instagram, Facebook a YouTube, mat Ënnertitelen, diffuséiert. Och op [[Vimeo]] si se disponibel. E bësse méi spéit goufe se och op RTL gesent<ref name=culture220915/>. De Regisseur Frédéric Zeimet bezeechent d'Serie als e Kulturprodukt, mat deem keng Suen ze maache sinn.<!--"Il y a plusieurs business model à l’international, mais en ce qui nous concerne, c’est à fond perdu. C’est un produit culturel, un projet soutenu par le Film Fund, donc par l’État luxembourgeois, sans volonté de retour sur investissement direct."--><ref name=culture220915/> == Episoden == {| class="wikitable" ! rowspan="2"|Staffel ! colspan="4"|Episoden |- !Nr. !Titel !Längt !Verëffentlechungsdatum |- |rowspan="6"|Kapitel I |align="center"|1 |"C" |5"52 |6. Januar 2020 |- |align="center"|2 |"H" |6"57 |10. Januar 2020 |- |align="center"|3 |"A" |5"45 |15. Januar 2020 |- |align="center"|4 |"R" |6"50 |20. Januar 2020 |- |align="center"|5 |"L" |8"21 |24. Januar 2020 |- |align="center"|6 |"Y" |10"56 |30. Januar 2020 |- |rowspan="3"|Tom & Greg |align="center"|1 |"Episod 1" |5:29 |7. Mee 2020 |- |align="center"|2 |"Episod 2" |5:40 |8. Mee 2020 |- |align="center"|3 |"Episod 3" |7:14 |9. Mee 2020 |- |rowspan="8"|Kapitel II |align="center"|1 |"H" |12:22 |15. September 2022 |- |align="center"|2 |"I" |11:01 |21. September 2022 |- |align="center"|3 |"P" |9:12 |29. September 2022 |- |align="center"|4 |"P" |8:16 |5. Oktober 2022 |- |align="center"|5 |"A" |7:19 |12. Oktober 2022 |- |align="center"|6 |"S" |9:29 |19 Oktober 2022 |- |align="center"|7 |"U" |7:49 |24. Oktober 2022 |- |align="center"|8 |"S" |10:11 |28. Oktober 2022 |- |} == Acceuil == === Éischt Staffel: Kapitel I === Déi éischt Staffel gouf an der Lëtzebuerger Press generell gutt opgeholl. D'Isabel Spigarelli vu [[Woxx]] schreift, déi éischt Episod géif virwëtzeg maachen<!--"Die erste Folge macht neugierig."--><ref name=woxx>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/schon-gestreamt-w-eng-letzebuergesch-webserie/ ''Schon gestreamt? W. – eng lëtzebuergesch Webserie''] vum Isabel Spigarelli (7. Januar 2020)</ref>, an de Pablo Chiementi schreift am [[Le Quotidien]], d'Serie wier "de qualité" a géif eng interessant Geschicht, fesselnd a komplex Personnagen an eng Evolutioun an den ënnerschiddleche Relatioune bidden<!--"Le résultat est de qualité. [...] W propose une intrigue intéressante, des personnages attachants et complexes, une évolution dans les différentes relations[...]"--><ref name=lequot200106/>. D'Episode vun der éischter Staffel goufen op de verschiddene Plattformen iwwer honnertdausendmol gestreamt<ref name=culture220915/><ref name=land220930>land.lu: [https://www.land.lu/page/article/663/339663/DEU/index.html ''W. face à la cybercriminalité''] vum Pablo Chimienti (30. September 2022)</ref>. De Marc Trappendreher vum [[d'Lëtzebuerger Land|Lëtzebuerger Land]] fënnt d'Personnagë vun de Policebeamte wieren ze konventionnell, an d'Serie wier keng déifgrënneg Reflexioun iwwer Kontrollverloscht, Identitéit a Verhalt, a vill méi en elegant Gedankespill, dat op der Iwwerfläch vun den Apparence bleift<!--"Obschon eine standardisierte Darstellung der einzelnen Charaktere nicht angestrebt wurde, so ist doch erkennbar, dass diese Polizeibeamten nach feststehenden, filmisch tradierten Mustern gestrickt sind. Unter diesem Aspekt geht die Serie mithin in die Falle der Konvention, gegen die sie sich ja explizit richtet. W ist keine tiefgründige Reflexion über Kontrollverlust, Identität und Gedächtnis, vielmehr ein elegantes Gedankenspiel, das bewusst oder unbewusst an der Oberfläche der Erscheinungen bleibt. Bei aller konsensstiftenden Initiative zur Bewusstseinsbildung für missverstandene Bewusstseinszustände – etwas mehr an Tiefgang muss man einer so komplexen Krankheit schon zugestehen."--><ref name=land>land.lu: [https://www.land.lu/page/article/351/336351/FRE/index.html ''Wissen, Wahrheit, Wahrnehmung''] vum Marc Trappendreher (31. Januar 2020)</ref>. === Zweet Staffel === De Pablo Chimienti schreift am [[d'Lëtzebuerger Land|Lëtzebuerger Land]], datt déi zweet Staffel eréischt mat der véierter Episod esou richteg ufänkt. Hie bedauert och, datt den audiovisuellen Aspekt dacks vernoléissegt géif ginn<ref name=culture220915/>. == Quellen == * ''W.'' op [https://www.youtube.com/c/Wwebserie/videos YouTube], [https://www.facebook.com/luxwebserie Facebook] an [https://www.instagram.com/w._webserie Instagram] * ''W.'' an der [https://www.imdb.com/title/tt12421690/?ref_=nm_flmg_wr_4 Internet Movie Database (IMDb)] * ''W.'' um [https://web.archive.org/web/20230102120450/https://www.filmfund.lu/film-catalogue/films/w2 Site vum Filmfong] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Webserien]] ff45lgnbzoqxs8w10hpcb9xp88ucrnz Claude Mousel 0 162761 2682307 2661020 2026-06-21T13:27:01Z Mobby 12 60927 /* Lokalpolitiker */ k 2682307 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Claude Mousel''', gebuer den [[1. Abrëll]] [[1959]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],<ref name="Kugener2005etc>[[Henri Kugener|Kugener, H.]], 2005. ''Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg.'' Band 2/3 (H-R). Eigenverlag, Luxemburg, S. 1108.<br>Kugener, H., 2021. ''Ärzte und Apotheker in Luxemburg, 1261-2014. Bio-bibliographisches Lexikon''. ISBN-13 978-2-9599882-1-9 (Gesamtausgabe, PDF), S. 1859.</ref> ass e [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Zänndokter]] a Lokalpolitiker ([[Demokratesch Partei|DP]]). == Zänndokter == De Claude Mousel huet sech am Januar 1985 als Zänndokter zu [[Sandweiler]] niddergelooss.<ref name="Kugener2005etc/> Hien ass zënter 2025 – als Nofollger vum [[Robert Wagener]] – de President vum [[Collège médical (Lëtzebuerg)|Collège médical]]. == Lokalpolitiker == Hien ass zanter dem 19. September 2025 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Sandweiler]]<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}</ref>. Dëst geet zeréck op e [[Koalitioun (Politik)|Koalitiounsaccord]] tëscht der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an der DP, no de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023. Dësen huet virgesinn, dass d'Sozialistin [[Jacqueline Breuer]] déi éischt zwee Joer de Buergermeeschterposten iwwerhuele géif, iwwerdeems den Éischtgewielte Claude Mousel fir déi lescht 4 Joer Buergermeeschter vu Sandweiler géif ginn<ref>[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2076743.html "Sandweiler: DP an LSAP fannen en Accord."] rtl.lu, 19.06.2023.</ref>. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Mousel Claude}} [[Kategorie:Gebuer 1959]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Sandweiler]] [[Kategorie:Zänndokteren]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] 976wbvnkxsf1jidnuuy2j2sfv6ditdt 2682308 2682307 2026-06-21T13:27:33Z Mobby 12 60927 /* Lokalpolitiker */ k 2682308 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Claude Mousel''', gebuer den [[1. Abrëll]] [[1959]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],<ref name="Kugener2005etc>[[Henri Kugener|Kugener, H.]], 2005. ''Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg.'' Band 2/3 (H-R). Eigenverlag, Luxemburg, S. 1108.<br>Kugener, H., 2021. ''Ärzte und Apotheker in Luxemburg, 1261-2014. Bio-bibliographisches Lexikon''. ISBN-13 978-2-9599882-1-9 (Gesamtausgabe, PDF), S. 1859.</ref> ass e [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Zänndokter]] a Lokalpolitiker ([[Demokratesch Partei|DP]]). == Zänndokter == De Claude Mousel huet sech am Januar 1985 als Zänndokter zu [[Sandweiler]] niddergelooss.<ref name="Kugener2005etc/> Hien ass zënter 2025 – als Nofollger vum [[Robert Wagener]] – de President vum [[Collège médical (Lëtzebuerg)|Collège médical]]. == Lokalpolitiker == Hien ass zanter dem 19. September 2025 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Sandweiler]].<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}</ref> Dëst geet zeréck op e [[Koalitioun (Politik)|Koalitiounsaccord]] tëscht der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an der DP, no de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023. Dësen huet virgesinn, dass d'Sozialistin [[Jacqueline Breuer]] déi éischt zwee Joer de Buergermeeschterposten iwwerhuele géif, iwwerdeems den Éischtgewielte Claude Mousel fir déi lescht 4 Joer Buergermeeschter vu Sandweiler géif ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2076743.html "Sandweiler: DP an LSAP fannen en Accord."] rtl.lu, 19.06.2023.</ref>. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Mousel Claude}} [[Kategorie:Gebuer 1959]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Sandweiler]] [[Kategorie:Zänndokteren]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] 8ouds3uj8c08dy7e3kldcf0l5dh2yk8 2682309 2682308 2026-06-21T13:27:45Z Mobby 12 60927 /* Lokalpolitiker */ 2682309 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Claude Mousel''', gebuer den [[1. Abrëll]] [[1959]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],<ref name="Kugener2005etc>[[Henri Kugener|Kugener, H.]], 2005. ''Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg.'' Band 2/3 (H-R). Eigenverlag, Luxemburg, S. 1108.<br>Kugener, H., 2021. ''Ärzte und Apotheker in Luxemburg, 1261-2014. Bio-bibliographisches Lexikon''. ISBN-13 978-2-9599882-1-9 (Gesamtausgabe, PDF), S. 1859.</ref> ass e [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Zänndokter]] a Lokalpolitiker ([[Demokratesch Partei|DP]]). == Zänndokter == De Claude Mousel huet sech am Januar 1985 als Zänndokter zu [[Sandweiler]] niddergelooss.<ref name="Kugener2005etc/> Hien ass zënter 2025 – als Nofollger vum [[Robert Wagener]] – de President vum [[Collège médical (Lëtzebuerg)|Collège médical]]. == Lokalpolitiker == Hien ass zanter dem 19. September 2025 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Sandweiler]].<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}</ref> Dëst geet zeréck op e [[Koalitioun (Politik)|Koalitiounsaccord]] tëscht der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an der DP, no de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023. Dësen huet virgesinn, dass d'Sozialistin [[Jacqueline Breuer]] déi éischt zwee Joer de Buergermeeschterposten iwwerhuele géif, iwwerdeems den Éischtgewielte Claude Mousel fir déi lescht 4 Joer Buergermeeschter vu Sandweiler géif ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2076743.html "Sandweiler: DP an LSAP fannen en Accord."] rtl.lu, 19.06.2023.</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Mousel Claude}} [[Kategorie:Gebuer 1959]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Sandweiler]] [[Kategorie:Zänndokteren]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] hnu1szg4xz5nwb96d3klbz7to1on4co Pleasing 0 163738 2682306 2655193 2026-06-21T12:55:10Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682306 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = Pleasing |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = Math Rock, Post Rock |Land = {{LUX}} |Grënnung = 2018 |Trennung = |Websäit = [https://www.facebook.com/Pleasingofficial/ Facebook], [https://www.instagram.com/pleasingsome Instagram] |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = Patrick Miranda (Gesank, Gittar)<br>Xavier Hofmann (Bass), Sacha Ewen (Batterie) }} '''Pleasing''' ass e lëtzebuergesche [[Math Rock|Math-Rock]]-Trio ëm de Sänger Patrick Miranda. == Geschicht == 2016 huet de Patrick Miranda an der Metalcoreband Awakening the Seasons gespillt, déi sech 2017 getrennt huet.<ref name=rtltoday/> De Projet Pleasing gouf 2018 vum Patrick Miranda als Soloprojet an d'Liewe geruff. Och wann de Projet an Tëschenzäit zu engem Trio ausgewuess ass gëtt de Patrick Miranda nach ëmmer als "de" Pleasing bezeechent.<ref name=kulturpur22>[https://web.archive.org/web/20231004132746/https://culture.lu/blog/podcasts/kulturpur-am-gespreich-mam-pleasing Podcast Kulturpur - Am Gespréich mam Pleasing] (September 2022)</ref> Déi éischt [[Extended Play|EP]] vu Pleasing mam Titel ''Polara'' an d'Singleauskopplung mam selwechten Numm koumen 2018 eraus. Am selwechte Joer huet Pleasing och beim [[Screaming Fields]] matgemaach a gouf do fir e Concert am Stater Café De Gudde Wëllen gebucht. Déi zweet EP ''1&2'' gouf d'Joer drop am selwechte Café presentéiert. [[The Choppy Bumpy Peaches]] a [[Rat October]] waren als [[Virgrupp|Support Acts]] mat dobäi. Op där EP hunn de Bassist Xavier Hofmann an de Batteur Sascha Ewen, déi de Patrick Miranda virdru just live begleet hunn, hir Musek schonn deels selwer geschriwwen.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/kultur/stur-bleiben-patrick-miranda-veroeffentlicht-die-zweite-ep-seines-soloprojekts-pleasing/?fbclid=IwAR2JE37RmQcpfOH51fMNVjB6ZAwJE2cQBi0K6chVZC0znhcUOHjpd83hWds ''Stur bleiben: Patrick Miranda veröffentlicht die zweite EP seines Soloprojekts Pleasing''] vum Jeff Schinker (16. Oktober 2019)</ref> Wéi schonn déi éischt EP ass och ''1&2'' en instrumentaalt Wierk, also ouni Gesank.<ref name=quotidienOct21/> Am selwechte Joer si Pleasing och op der [[Fête de la Musique]] an der Stad Lëtzebuerg, de Congés annulés an de [[Rotonden]], um Festival [[On Stéitsch]] an a Caféën opgetrueden.<!--Quell: Officiziell Facebooksäit--> Am Februar 2020 war den Trio den Opener vu [[Mutiny on the Bounty (Museksgrupp)|Mutiny on the Bounty]] an de Rotonden. Donieft hu Pleasing och d'Lidd ''Coma'' mam Rapper [[Maz]] opgeholl. Am Mäerz 2021 koum d'Lidd ''Spill Yourself'' eraus, deen d'Bezéieung tëscht dem Patrick Miranda a senger Mamm behandelt<ref name=eldo120421>eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/concerts/a/109191.html ''Neie Projet aus Lëtzebuerg: Pleasing!''] (13. Abrëll 2021)</ref> a fir dat de Shade Cumini e Museksclip gedréint huet. Am selwechte Mount hu Pleasing en Theaterstéck iwwer mental Gesondheet an de Rotonden geschriwwen an opgefouert, dat iwwer de [[Kulturkanal]] live iwwerdroe gouf.<ref name=eldo120421/> Den éischten Album ''In the Mood for Super Dark Times'' koum am Oktober 2021 op de Maart. Iwwer d'Single an de Video ''Sundays Are Supposed to Feel Lonely'' huet dat däitscht Onlineportal kulturnews.de geschriwwen:<ref>kulturnews.de: [https://kulturnews.de/pleasing-sundays-are-supposed-to-feel-lonely-video/?fbclid=IwAR32__prFk4bYo8DavAfMupa8ogcsTem47I_aisLzuAXHr_0_gRu0AEK_T0 ''Pleasing: „sundays are supposed to feel lonely“ – Leben in der Warteschleife''] (1. Oktober 2021)</ref> <blockquote> ''Der Song handelt von dem Gefühl, in einer Endlosschleife gefangen zu sein, in der kein Fortschritt zu machen ist – und das Musikvideo von Rares Matei fängt dieses Gefühl mit seinen heimsuchenden Aufnahmen von verlassenen Übergangsräumen perfekt ein.'' </blockquote> Op der EP ''For Us to Escape'' (2023) hu Pleasing - nieft dräi Lidder op Englesch - mat ''Viver'' fir d'éischt Kéier och en Titel op Portugisesch verëffentlecht.<ref>culture.lu: [https://web.archive.org/web/20231005022545/https://culture.lu/blog/articles/actualite/pleasing-un-groupe-part ''Pleasing, un groupe à part''] vum Pablo Chimienti (11. April 2023)</ref><ref>eldo.lu: [https://www.eldo.lu/aktuell/reportagen/a/123200.html ''Pleasing zeréck mat neier EP "for us to escape"''] (18. Abrëll 2023)</ref> Si gouf vum Jan Kerscher produzéiert a vum [[Tom Gatti]] gemastered. 2023 ass de Projet ënner anerem op der Diddelenger [[Fête de la Musique]], de [[Francofolies]] zu [[La Rochelle]] an zu [[Esch-Uelzecht]] an dem Motocultur Festival Open Air an der [[Bretagne]] opgetrueden. == Numm == De Kënschtlernumm Pleasing kënnt vum englesche Saz ''It’s oddly beautiful how lonely we all are'', deen de Patrick Miranda virun 2018 opgeschriwwen hat. Hie wollt doraus e méi kuerze Kënschtlernumm maachen.<ref name=rtltoday>today.rtl.lu: [https://today.rtl.lu/culture/music/a/1399173.html '''Pleasing' to perform at 'De Gudde Wëllen’''] (20. September 2019)</ref> Seng Frëndin huet "Oddly Pleasing" proposéiert, an de Patrick Miranda ass bei "Pleasing" hänke bliwwen. "Pleasing" kann een als "erfreelech" oder "agreabel" iwwersetzen. == Musek == D'Texter an d'Musek vu Pleasing zielen zum Genre Math Rock a si generell däischter. En Haaptthema an de Lidder vu Pleasing ass mental Gesondheet.<ref name=kulturpur22/><ref name=quotidienOct21>lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/culture/pleasing-evacue-ses-tourments-dans-son-premier-album/ ''« Pleasing » évacue ses tourments dans son premier album''] vum (9. Oktober 2021)</ref><ref>eldo.lu: [https://www.eldo.lu/aktuell/reportagen/a/119722.html ''Artists for Mental Health''] (13. Oktober 2022)</ref> De Patrick Miranda war am Alter vu 16 Joer fir d'éischt Kéier wéinst Suizidversuch an der Psychatrie. 2019 war hien eng zweet Kéier do. D'Texter, déi hien an där Zäit an en Notizblock geschriwwen huet, waren d'Basis fir säin Album ''In the Mood for Super Dark Times'' (2021). == Diskografie == === Album === * 2021: ''In the Mood for Super Dark Times'' === EPen === * 2018: ''Polara'' * 2019: ''1 & 2'' * 2023: ''For Us to Escape'' === Singlen === * 2018: ''Polara'' * 2019: ''1'' * 2020: ''Coma'' {{small|(mam [[Maz]])}} * 2021: ''Spill Yourself'' * 2021: ''bplr'' * 2021: ''Oddly'' * 2021: ''Sundays Are Supposed to Feel Lonely'' * 2022: ''Y in You'' * 2022: ''The Structure's Above'' * 2023: ''Feed Me to Those I Envy the Most'' == Extern Linken == * Diskografie op [https://open.spotify.com/artist/2a0XmIPRGETkR80Ec8FIa7 Spotify] a [https://rateyourmusic.com/artist/pleasing Rate Your Music] * Videografie op [https://www.youtube.com/channel/UCx-EvYajJgLNbUPwH8dPRBg YouTube] {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Rockgruppen]] ezo1d3qw02osa0258y3uzui20uncth6 Feminismus zu Lëtzebuerg 0 164831 2682373 2649950 2026-06-21T21:46:43Z Zinneke 34 2682373 wikitext text/x-wiki [[Fichier:MargueriteClement.JPG|thumb|upright|D'[[Marguerite Thomas-Clement]] war tëscht 1919 an 1931 Deputéiert an domat déi éischt Fra an der Chamber]] [[Fichier:Astrid-Lulling-Luxembourg-MIP-Europaparlament-by-Leila-Paul-2.jpg|thumb|upright|D'[[Astrid Lulling]] gouf eréischt 1965 als zweet Fra insgesamt an als éischt Fra zënter dem [[Zweete Weltkrich]] an d'Chamber gewielt]] [[Fichier:Colette Flesch 09-2022.jpg|thumb|upright|D'[[Colette Flesch]] war tëscht 1969 an 1980 déi éischt Buergermeeschtesch vun der [[Stad Lëtzebuerg]]]] De '''[[Feminismus]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' huet säin Ufank am fréien [[20. Joerhonnert]]. Follgend Evenementer zielen zu de wichtegen Etappe vun de feministesche Beweegungen an der Evolutioun vun de Fraerechter zu Lëtzebuerg: * 1905 reecht d'[[Sozialdemokratesch Aarbechterpartei]] déi éischt Petitioun fir d'Fraestëmmrecht an der [[Chamber]] an. * 1906 ginn déi éischt lëtzebuergesch Fraeveräiner gegrënnt: de [[Verein für die Interessen der Frau]] an de [[Luxemburger katholischer Frauenbund]]. * 1909 kréien d'[[Anne Beffort]] an d'[[Marie Speyer]] als éischt Lëtzebuergerinnen en Doktertitel. * 1918 gëtt op Initiativ vun der Jeanne Meyer-Heucké, Marguerite Hey-Fink a [[Marguerite Mongenast-Servais]] eng Petitioun fir d'Fraewalrecht an der Chamber agereecht. * Am Mee 1919 hëlt d'Chamber d'[[Allgemengt Walrecht]] un, dat et och de Fraen erlaabt, wielen ze goen. * Bei de [[Chamberwale vum 26. Oktober 1919]] stelle sech véier Kandidatinnen op. D'[[Marguerite Thomas-Clement]] gëtt als eenzeg Kandidatin gewielt a gëtt domat déi éischt weiblech Deputéiert an der Chamber. Si hält dat Amt bis 1931. Eréischt 1965 gouf mat der [[Astrid Lulling]] déi zweet Fra an d'Chamber gewielt. * 1924 gëtt de feministesche Veräin [[Action féminine]] gegrënnt, deen tëscht 1927 an 1940 d'Zäitschrëft ''[[L'Action féminine]]'' publizéiert. * 1927 grënnt d'Schoulmeeschtesch [[Henriette Clement-Bessling]] d'Fraenorganisatioun [[Le Foyer de la femme]], déi sech op sozial a familiär Froe fokusséiert. * Bei de Gemengewalen 1928 stellt d'Action féminine zu [[Esch-Uelzecht]] eng reng Fraelëscht op, op där d'[[Catherine Schleimer-Kill]] gewielt gëtt. * Dem sozialisteschen Deputéierte [[Jean-Pierre Mockel]] säi Gesetzesvirschlag fir d'Emanzipatioun vun de bestuete Fraen aus dem Joer 1931 kënnt eréischt 1937 zur Ofstëmmung, mee scheitert un der Oppositioun vun der [[Rietspartei]]. * Op Initiativ vu kommunistesche Frae gëtt 1945 d'[[Union des femmes luxembourgeoises]] gegrënnt. * 1947 geet aus dem Foyer de la femme de Veräi vun de [[Femmes socialistes luxembourgeoises]] ervir. * 1953 ginn d'[[Chrëschtlech-sozial Fraen|Chrëschtlech-sozial Frae]] gegrënnt. * 1962 gëtt d'[[Fédération nationale des femmes luxembourgeoises]] (FNFL) gegrënnt. * 1963 schafft d'Commission d'études législatives am Optrag vun der Regierung e Gesetzesentworf iwwer d'Rechter an de Flichte vun der bestueter Koppel aus. De feministeschen Organisatioune geet dee Virschlag net wäit genuch, an op Drock vun de Fraenorganisatioune stellt de Justizminister [[Eugène Schaus]] 1969 en neie Gesetzesentworf vir, deen de Gläichheetsprinzip unerkennt. Déi Reform gëtt schlussendlech awer eréischt 1974 vun der Chamber ugeholl. * 1967 gëtt d'[[Madeleine Frieden-Kinnen]] Staatssekretärin an der [[Regierung Werner-Cravatte]] an domat déi éischt Fra an enger lëtzebuergescher Regierung. * 1969 gëtt d'[[Association des femmes libérales]] gegrënnt. * 1969 gëtt d'[[Colette Flesch]] déi éischt Buergermeeschtesch vun der [[Stad Lëtzebuerg]]. * 1972 gëtt de [[Mouvement de libération des femmes]] gegrënnt, dee sech aktiv fir den uewe genannte Reformprojet (1974) asetzt. * 1978 leet d'[[Regierung Thorn-Vouel-Berg|Regierung Thorn-Berg]] e Gesetzesprojet iwwer d'[[Ofdreiwung]] vir. An deem Kader gëtt den [[Internationale Fraendag]] zu Lëtzebuerg zu engem Aktiounsdag ënnert dem Motto "Entkriminaliséierung vun der Ofdreiwung" mat enger Manifestatioun op der [[Plëss]]. D'Gesetz gëtt am Oktober 1978 ugeholl. * Den Internationale Fraendag 1983 gëtt vun de lëtzebuergesche Fraenorganisatioun gemeinsam gefeiert. * 1989 gëtt de Service de la promotion et de la condition féminine am [[Ministère de la Famille, des Solidarités, du Vivre ensemble et de l'Accueil|Familljeministère]] gegrënnt. * Den 2. Februar 1989 ratifizéiert Lëtzebuerg d'[[Vereent Natiounen|UN]]-Konventioun fir d'Eliminéierung vun all Form vun Diskriminatioun géint Fraen, déi et schonn de 17. Juli 1980 ënnerschriwwen hat.<ref>[https://treaties.un.org/pages/ViewDetails.aspx?src=IND&mtdsg_no=IV-8&chapter=4&clang=_fr '' Convention sur l'élimination de toutes les formes de discrimination à l'égard des femmes'']</ref> * 1992 gëtt de Centre d'information et de documentation des femmes [[Thers Bodé]] gegrënnt, den haitege [[CID/Fraen an Gender]], e Kompetenzzentrum fir d'Theema Feminismus. * 1995 gëtt de Ministère fir d'Promotioun vun der Fra an d'Liewe geruff, mat der [[Marie-Josée Jacobs]] als Ministesch. * 1996 gëtt an der Chamber d'Kommissioun fir "Chancëgläichheet tëscht Fraen a Männer a vun der Fraefërderung" geschaf. Si existéiert bis 2004 a geet duerno an der Familljekommissioun op. * 2002 gëtt de Ministère fir d'Promotioun vun der Fra zum Ministère fir Chancëgläichheet. * 2005 ginn an de Ministèrë Genderkompetenzsstellen ageriicht, deenen hir Aufgaben et sinn, d'politesch Aktioun vun de jeeweilege Ministère op hiren Impakt op Männer a Fraen ze ënnersichen. * 2006 gëtt de Gläichheetsprinzip tëscht Männer a Fraen explizitt an der [[Lëtzebuerger Verfassung]] festgehalen. * 2018 kritt de responsabele Ministère den Numm [[Ministère de l'Égalité entre les femmes et les hommes]] * 2020 gouf um Weltfraendag den éischte [[Fraestreik]] zu Lëtzebuerg organiséiert. * 2023 gouf de Ministère zum [[Ministère de l'Égalité des genres et de la Diversité|Ministère fir Gläichstellung an Diversitéit]] * 2025 huet de [[Gérard Schockmel#Causa Schockmel|Gérard Schockmel]] eng hefteg politesch a gesellschaftlech Debatt iwwer de [[Feminismus]] provozéiert. Am Dezember goufen awer 30 Joer Gläichstellungspolitik gefeiert.<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/ee-reckbleck-op-3-joerzengte-glaichstellungspolitik-964593827|Titel=30. Anniversaire vum MEGA, Ee Réckbléck op dräi Joerzéngte Gläichstellungspolitik|Gekuckt=17.12.2025|Familljennumm=Chris Meisch|Datum=16.12.2024|Editeur=rtl.lu}}</ref> Nieft den uewe genannten Aktivistinnen a Politikerinne kann een och nach follgend lëtzebuergesch Pionéierinnen ernimmen: * 1912 gëtt d'[[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg|Marie-Adélaïde]] déi éischt Groussherzogin vum Land Lëtzebuerg a senger haiteger Form. Schonn 1196 bis 1247 war d'[[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] déi éischt [[Lëscht vun den Herrscher vu Lëtzebuerg|Gräfin vu Lëtzebuerg]]. * An den 1920er war d'[[Katrin C. Martin]] eng vun den éischte lëtzebuergesche [[Journalist]]innen. * 1922 war d'[[Marcelle Dauphin]] déi éischt lëtzebuergesch Zänndoktesch. * 1923 war d'[[Louise Welter]] déi éischt lëtzebuergesch Generalistin. * 1924 war d'[[Laure Koster]] déi éischt lëtzebuergesch Sportlerin bei enger Olympiad ([[Olympesch Summerspiller 1924]] zu Paräis). * 1927 war d'[[Netty Probst]] déi éischt lëtzebuergesch Affekotin. * 1958 huet d'[[Elsy Jacobs]] d'Weltmeeschterschaft fir Fraen am Stroossevëlossport gewonnen. * 1987 huet d'[[Léa Linster]] als éischt Fra de renomméierte Kachconcours [[Bocuse d'Or]] gewonnen. * 1999 gëtt d'[[Viviane Reding]] den éischte weibleche [[Lëtzebuergesch Membere vun der Europäescher Kommissioun|lëtzebuergesche Member vun der Europäescher Kommissioun]] a bleift dat bis 2014. * 2003 huet d'[[Su-Mei Tse]] als éischt Fra de Gëllene Léiw op der [[Biennale di Venezia]] gewonnen. == Quellen == * D'Informatiounen aus dem Kapitel "Feminismus zu Lëtzebuerg" komme vun der Websäit [https://web.archive.org/web/20231217185156/https://fraendag.lu/ fraendag.lu] (fir d'Period 1911 bis 2018). {{Referenzen}} [[Kategorie:Feminismus|Letzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerg]] th10tck3qcngyotb2trn9dvybt6oszg Samuel Hamen 0 166345 2682363 2625137 2026-06-21T20:36:41Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682363 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Samuel Hamen''', gebuer [[1988]] an der [[Stad Lëtzebuerg]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Schrëftsteller]], [[Kritiker]] a [[Literaturwëssenschaftler]]. == Liewen == De Samuel Hamen ass zu [[Dikrech]] opgewuess an huet op der [[Universitéit Heidelberg]] Däitsch a Geschicht studéiert. Hie schreift Prosa, Lyrik an Theatertexter op [[Lëtzebuergesch]] an [[Däitsch]]. Als Kritiker beschäftegt hie sech ë. a. fir den [[Deutschlandfunk]] mat däitschsproocheger Géigewaartsliteratur,<ref>[https://www.zeit.de/autoren/H/Samuel_Hamen/index Samuel Hamen] op zeit.de, 2017-06-08 (nogekuckt 08.05.2024</ref> als Literaturwëssenschaftler mat Auteure wéi dem [[Thomas Kling]]<ref>{{Citation |URL=https://culture.lu/fr/actualit%25C3%25A9s/samuel-hamen-auteur-en-residence-au-literarisches-colloquium-berlin |Titel=Archive copy |Gekuckt=2024-05-08 |archivedate=2024-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240508091124/https://culture.lu/fr/actualit%25C3%25A9s/samuel-hamen-auteur-en-residence-au-literarisches-colloquium-berlin }}</ref> a mat der lëtzebuergescher Literaturgeschicht.<ref>https://shop.literaturarchiv.lu/fr/accueil/199-leopold-hoffmann-ausgewaehlte-werke.html</ref> Hie war vun 2020 bis 2023 Grënnungspresident vum lëtzebuergesche Schrëftstellerverband [[A:LL Schrëftsteller*innen]].<ref>https://www.woxx.lu/associatioun-letzebuerger-literatur-neuer-autorinnen-verband-gegruendet/</ref> 2024 bis 2027 ass hien ''Artiste-Associé·e en résidence'' an der [[Kulturfabrik|Escher Kulturfabrik]].<ref>[https://www.kulturfabrik.lu/news/le-nouvel-artiste-associe-en-residence-de-la-kulturfabrik-est "Samuel Hamen est notre nouveau artiste-associé en résidence." Notre actu] op kulturfabrik.lu, 12.03.2024.</ref> == Wierker (Auswiel) == '''Prosa''' * ''LTZBG'' (Éditions Guy Binsfeld, 2025) * ''Wie die Fliegen'', Roman (Diaphanes, 2023) * ''Quallen''. ''Ein Portrait'' (Matthes & Seitz Berlin, 2022) * ''Zeeechen'', Erzählungen (Éditions Guy Binsfeld, 2020) * ''V wéi vreckt, w wéi Vitess'', Erzählung (Editions Guy Binsfeld, 2018) '''Theater''' * ''Ech sinn um Enn vun deem, wat ass'' ([[Théâtre national du Luxembourg]], 2024) * ''De Geescht oder D'Mumm Séis'' ([[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater an der Stad]], 2023) * ''False Sun. Scenes from Anna Kavan's Literature'' (Théâtre national du Luxembourg, 2023)<ref>[https://web.archive.org/web/20230709133037/https://www.tnl.lu/falsche-sonne Falsche Sonne] op tnl.lu (nogekuckt 08.05.2024).</ref> * ''Was heißt hier Liebe?'' ([[Escher Theater]], Esch, 2020)<ref>https://theatre.esch.lu/en/event/was-heist-hier-liebe-2/</ref> * ''ëm-'' ([[MASKéNADA]], Woltz, 2019) '''Soss''' * [[Léopold Hoffmann]]. ''Ausgewählte Werke, vorgestellt und kommentiert von Samuel Hamen'', ([[Centre national de littérature]], 2020) == Auszeechnungen == * 2024–27 Auteur a Residenz an der Escher [[Kulturfabrik]] * 2024: [[Prix Servais]] * 2022/23 Auteur a Residenz am [[Théâtre national du Luxembourg]] * 2022 Stipendiat vun der Roger-Willemsen-Stiftung * 2021 Stipendiat vun der Kunststiftung Baden-Württemberg * 2020 [[Lëtzebuerger Buchpräis]] * 2020 Bourse Bicherfrënn (Literarisches Colloquium Berlin) * 2019 1. Präis am [[Nationale Literaturconcours]] * 2018 3. Präis am Nationale Literaturconcours * 2016 Hans-Bernhard-Schiff-Literaturpreis (Saarbrécken; ënner dem Pseudonym ''Linus I. Molitor'') == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Hamen Samuel}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]] [[Kategorie:Gebuer 1988]] [[Kategorie:Gewënner vum Concours littéraire national]] [[Kategorie:Prix de la fondation Servais]] [[Kategorie:Literaturkritiker]] [[Kategorie:Membere vun der A:LL Schrëftsteller*innen]] 0c31ybbgz8dft59iuwz7uwo45az68ij Keir Starmer 0 166715 2682426 2682164 2026-06-22T08:46:46Z GilPe 14980 Récktrëtt 2682426 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Sir '''Keir Rodney Starmer''', [[KCB]], [[KC]], [[Privy Council|PC]], gebuer den [[2. September]] [[1962]], ass e [[Vereenegt Kinnekräich|brittesche]] [[Politiker]] ([[Labour Party]]). Hie war vum 5. Juli 2024 bis zu sengem Récktrëtt, den 22. Juni 2026<ref>{{Citation|URL=https://www.bbc.com/news/live/ckger03mrl0t|Titel=Keir Starmer announces his resignation as prime minister and leader of Labour Party|Gekuckt=2026-06-22|Auteur=Caitlin Doherty, Tinshui Yeung, with Henry Zeffman reporting from Downing Street|Datum=2026-06-22|Wierk=BBC News|Sprooch=en-GB}}</ref> [[Premierministere vum Vereenegte Kinnekräich|Premierminister vum Vereenegte Kinnekräich]]. Hie gouf 2015 als Deputéierte fir Holborn and St Pancras an d'[[House of Commons]] gewielt, wou hie vun 2020 bis d'Parlamentswale vum 4. Juli 2024 Oppositiousleader war. Zanter 2020 ass hien och de Leader vun der Labour Party. Vun 2008 bis 2013 war hie [[Procureur général]]. == Um Spaweck== {{commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun brittesch Premierministeren}} {{DEFAULTSORT:Starmer Keir}} [[Kategorie:Gebuer 1962]] [[Kategorie:Brittesch Deputéiert]] [[Kategorie:Brittesch Premierministeren]] [[Kategorie:Brittesch Juristen]] 6uskrn9mb65zi7rreidoi8d2nsaauzy 2682429 2682426 2026-06-22T08:57:21Z Puscas 735 ... 2682429 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister}} De Sir '''Keir Rodney Starmer''', [[KCB]], [[KC]], [[Privy Council|PC]], gebuer den [[2. September]] [[1962]], ass e [[Vereenegt Kinnekräich|brittesche]] [[Politiker]] ([[Labour Party]]). Hie war vum 5. Juli 2024 bis zu sengem Récktrëtt, den 22. Juni 2026<ref>{{Citation|URL=https://www.bbc.com/news/live/ckger03mrl0t|Titel=Keir Starmer announces his resignation as prime minister and leader of Labour Party|Gekuckt=2026-06-22|Auteur=Caitlin Doherty, Tinshui Yeung, with Henry Zeffman reporting from Downing Street|Datum=2026-06-22|Wierk=BBC News|Sprooch=en-GB}}</ref> [[Premierministere vum Vereenegte Kinnekräich|Premierminister vum Vereenegte Kinnekräich]]. Hie gouf 2015 als Deputéierte fir Holborn and St Pancras an d'[[House of Commons]] gewielt, wou hie vun 2020 bis d'Parlamentswale vum 4. Juli 2024 Oppositiousleader war. Zanter 2020 ass hien och de Leader vun der Labour Party. Vun 2008 bis 2013 war hie [[Procureur général]]. == Um Spaweck== {{commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun brittesch Premierministeren}} {{DEFAULTSORT:Starmer Keir}} [[Kategorie:Gebuer 1962]] [[Kategorie:Brittesch Deputéiert]] [[Kategorie:Brittesch Premierministeren]] [[Kategorie:Brittesch Juristen]] kboi7mj212t41gc9jtnrm7xqz0tjkcy 2682440 2682429 2026-06-22T09:38:06Z Puscas 735 ... 2682440 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister}} De Sir '''Keir Rodney Starmer''', [[KCB]], [[KC]], [[Privy Council|PC]], gebuer den [[2. September]] [[1962]], ass e [[Vereenegt Kinnekräich|brittesche]] [[Politiker]] ([[Labour Party]]). Hie war vum 5. Juli 2024 bis zu sengem Récktrëtt, den 22. Juni 2026<ref>{{Citation|URL=https://www.bbc.com/news/live/ckger03mrl0t|Titel=Keir Starmer announces his resignation as prime minister and leader of Labour Party|Gekuckt=2026-06-22|Auteur=Caitlin Doherty, Tinshui Yeung, with Henry Zeffman reporting from Downing Street|Datum=2026-06-22|Wierk=BBC News|Sprooch=en-GB}}</ref> [[Premierministere vum Vereenegte Kinnekräich|Premierminister vum Vereenegte Kinnekräich]]. Hie gouf 2015 als Deputéierte vun [[Holborn and St Pancras]] an d'[[House of Commons]] gewielt, wou hie vun 2020 bis d'Parlamentswale vum 4. Juli 2024 Oppositiousleader war. Zanter 2020 ass hien och de Leader vun der Labour Party. Vun 2008 bis 2013 war hie [[Procureur général]]. == Um Spaweck== {{commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun brittesch Premierministeren}} {{DEFAULTSORT:Starmer Keir}} [[Kategorie:Gebuer 1962]] [[Kategorie:Brittesch Deputéiert]] [[Kategorie:Brittesch Premierministeren]] [[Kategorie:Brittesch Juristen]] lc0u3bv99inbo9dkfbbjwkklf9e5byz Ngozi Okonjo-Iweala 0 167359 2682372 2655067 2026-06-21T21:26:00Z Zinneke 34 2682372 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Ngozi Okonjo-Iweala''', gebuer den [[13. Juni]] [[1954]] zu [[Ogwashi-Uku]], ass eng [[nigeria]]nesch Ekonomistin, déi zënter Mäerz 2021 Generaldirektesch vun der [[Welthandelsorganisatioun]] ass. Si ass déi éischt Fra an déi éischt Persoun aus Afrika an där Funktioun.<ref name=forbes>forbes.com: [https://www.forbes.com/profile/ngozi-okonjo-iweala/ ''Ngozi Okonjo-Iweala'']</ref> Am Joer 2019 krut si och déi US-amerikanesch Nationalitéit.<ref name= Britannica>britannica.com: [https://www.britannica.com/money/Ngozi-Okonjo-Iweala ''Ngozi Okonjo-Iweala''] (gekuckt den 19. August 2024)</ref> == Liewen a Karriär == D'Eltere vun der Ngozi Okonjo-Iweala waren allebéid Professeren.<ref name=vanguardngr>vanguardngr.com: [https://www.vanguardngr.com/2012/12/how-kidnappers-got-okonjo-iwealas-mother/ ''How kidnappers got Okonjo-Iweala’s mother''] (11. Dezember 2012)</ref><ref>premiumtimesng.com: [https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/352181-just-in-okonjo-iwealas-father-chukuka-okonjo-is-dead.html ''Okonjo-Iweala’s father, Chukuka Okonjo, is dead''] vum Bassey Udo (13. September 2019)</ref> Hir Famill zielt zur Bevëlkerungsgrupp vun den [[Igbo]]. D'Ngozi Okonjo-Iweala huet op den US-amerikaneschen Universitéiten [[Harvard University|Harvard]] a [[Massachusetts Institute of Technology]] studéiert. Si huet tëscht 1982 an 2003 als Entwécklungsekonomistin bei der [[Weltbank]] geschafft, wou se zum Schluss Vizepresidentin a Sekretärin vum Weltbankgrupp war.<ref name= Britannica/> Am Juli 2003 gouf si vum nigerianesche President [[Olusegun Obasanjo]] an d'Amt vun der Finanz- a Wirtschaftsministesch beruff. Déi Funktioun hat si bis am Juni 2006, éier si fir eng kuerz Period vun zwéi Méint Ausseministesch war. Vum 1. Dezember 2007 un huet si dunn nees als ''Managing Director'' bei der Weltbank geschafft. An där Roll war si verantwortlech fir de Portfolio vun der Bank an Héicht vun 81 Milliarden US-Dollar an Afrika, Südasien, Europa an Zentralasien. Si stoung un der Spëtzt vun e puer Initiativen vun der Weltbank, déi akommesschwaach Länner wärend der Liewensmëttelkris 2008-2009 a spéider wärend der [[Finanzkris 2007/2008|Finanzkris 2007-2008]] ënnerstëtzt hunn. 2010 war si Presidentin vun den erfollegräiche Beméiung vun der Institution, for iwwer 49 Milliarden US-Dollar u Subsiden a Kreditter fir déi äermste Länner op der Welt zesummen ze kréien.<ref name=WTOBio>refwto.org: [https://www.wto.org/english/thewto_e/dg_e/dg_e.htm ''WTO Director-General: Ngozi Okonjo-Iweala''] (gekuckt den 19. August 2024)</ref> 2011 gouf si erëm, an der Regierung ënnert dem President [[Goodluck Jonathan]], Finanzministesch vun Nigeria. Kuerz virun hirer Vereedegung huet [[WikiLeaks]] Dokumenter verëffentlecht, an deene steet datt si 2004 engem Brudder mam Numm Jon-Jon e Vertrag iwwer 50 Milliounen US-Dollar widderrechtlech hätt zoukomme gelooss. D'Ngozi Okonjo-Iweala huet déi Virwërf zréckgewisen an d'Existenz vun engem Brudder mam deem Numm bestridden.<ref>taz.de: [https://taz.de/Neue-WTO-Chefin-Okonjo-Iweala/!5752027&s=Ngozi+Okonjo+Iweala+wikileaks/ ''Wunderwaffe und Hoffnungsträgerin''] vum Katrin Gänsler (15. Februar 2021)</ref><ref>vanguardngr.com: [https://www.vanguardngr.com/2011/09/okonjo-iweala-faults-%E2%80%98wikileaks%E2%80%99-story/ ''Okonjo-Iweala faults ‘WikiLeaks’ story''] vum Foluso Ajibulu (11. September 2011)</ref> E Joer méi spéit gouf bekannt, datt si fir d'Nofolleg vum Weltbankpresident [[Robert Zoellick]] kandidéiert huet. Si konnt sech awer net géint den US-amerikanesche Gesondheetsexpert [[Jim Yong Kim]] duerchsetzen. Am Dezember 2012 hu Krimineller hir 83-järeg Mamm entfouert an no fënnef Deeg nees fräigelooss.<ref name=vanguardngr/><ref>bbc.com: [https://www.bbc.com/news/world-africa-20725677 ''Nigeria's Ngozi Okonjo-Iweala's mother freed by kidnappers''] (14. Dezember 2012)</ref> An hirer Roll als Ministesch huet d'Ngozi Okonjo-Iweala eng Rei Reformen an Nigeria duerchgesat, déi vun der Makroekonomie bis hin zu Handels-, Finanz- a Realsecteurfroe reechen. Si huet d'Verhandlunge geleet, déi derzou gefouert hunn, datt Nigeria 30 Milliarden US-Dollar Scholden erlooss goufen. Si huet och eng Rei Moossname geholl fir d'Transparenz vun de Regierungskonten ze erhéijen an déi national Institutioune géint Korruptioun ze stäerken.<ref name=rockefeller>rockefellerfoundation.org: [https://www.rockefellerfoundation.org/profile/ngozi-okonjo-iweala/ ''Ngozi Okonjo-Iweala'']</ref><ref name=WTOBio/> Hir Erfarungen huet si 2018 am Buch ''Fighting Corruption Is Dangerous: The Story Behind the Headlines'' ("Korruptioun bekämpfen ass geféierlech: D'Geschicht hannert de Schlagzeilen") néiergeschriwwen.<ref>thepoint.gm: [https://thepoint.gm/africa/gambia/article/book-review-fighting-corruption-is-dangerous-by-ngozi-okonjo-iweala ''Book Review: Fighting corruption is dangerous by Ngozi Okonjo-Iweala''] (22. November 2018)</ref> Den nigerianesche President [[Muhammadu Buhari]] huet d'Ngozi Okonjo-Iweala 2020 als Generaldirektesch vun der [[Welthandelsorganisatioun]] nominéiert. Obwuel déi Kandidatur vu ville Länner aus alle Regiounen ënnerstëtzt gouf, gouf se vum US-amerikanesche President [[Donald Trump]] blockéiert, deen eng Preferenz fir déi südkoreanesch Kandidatin [[Yoo Myung-Hee]] hat. Mat der Ënnerstëtzung vum neie President [[Joe Biden]] am Februar 2021 konnt si sech schlussendlech eestëmmeg duerchsetzen, nodeems d'Yoo Myung-Hee hir Kandidatur zréckgezunn hat. D'Ngozi Okonjo-Iweala huet hire Posten wärend enger schwéierer Kris bannent der Welthandelsorganisatioun iwwerholl, déi duerch Differenzen tëscht den USA, China an der [[EU]] ausgeléist gi war.<ref>cbsnews.com: [https://www.cbsnews.com/news/world-trade-organization-wto-ngozi-okonjo-iweala-us-ties-covid-vaccine-economies-trade/ ''New World Trade Organization chief on reviving U.S. ties and addressing the COVID crisis''] vum Hailey Ott (12. Mäerz 2021)</ref><ref>faz.net: [https://www.faz.net/aktuell/wirtschaft/welthandelskonferenz-in-der-krise-die-enttaeuschung-ist-gross-19560639.html ''Welthandelsorganisation steckt in einer tiefen Krise''] vum Johannes Ritter (3. Mäerz 2024)</ref> Hiert Mandat gouf 2024 ëm weider dräi Joer verlängert. == Weideres == D'Ngozi Okonjo-Iweala ass mat engem nigerianeschen Neurochirurg bestuet an huet véier Kanner.<ref name=bbc21>bbc.com: [https://www.bbc.com/news/world-africa-54903788 ''Ngozi Okonjo-Iweala makes history at WTO''] vum Kunle Falayi (1. Mäerz 2021)</ref> Si souz an e puer Verwaltungsréit, dorënner deem vun [[Twitter]], vun der Global Alliance for Vaccines and Immunization (GAVI), an vun der brittescher Bank Standard Chartered.<ref name=bbc21/> 2019 gouf si an d'[[American Academy of Arts and Sciences]] gewielt.<ref name= Britannica/> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Okonjo-Iweala Ngozi}} [[Kategorie:Gebuer 1954]] [[Kategorie:Nigerianesch Ekonomisten]] [[Kategorie:Politiker (Nigeria)]] [[Kategorie:Membere vun der American Academy of Arts and Sciences]] n4a2fhc6q4utttj42kelb0beymjej0n Sënn (Physiologie) 0 167834 2682371 2546888 2026-06-21T21:08:57Z Zinneke 34 der rei no 2682371 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der physiologescher Perceptioun|aner Bedeitungen|Sënn}} [[Fichier:Makart Fuenf Sinne.jpg|thumb|Bild ''Die fünf Sinne'' vum éisträichesche Moler [[Hans Makart]] (1840-1884): Taaschten, Héieren, Kucken, Richen, a Schmaachen.]] Als '''Sënn''' bezeechent ee bei engem [[Liewewiesen]] déi physiologesche Perceptioun vun der Ëmwelt mat engem [[Sënnesorgan]]. Obwuel an e puer Kulturen traditionell fënnef mënschlech Sënner identifizéiert goufen (nämlech [[Kucken]], [[Richen]], [[Taaschten]], [[Schmaachen]] an [[Héieren]]), ginn der haut vill weider unerkannt, wéi zum Beispill de Gläichgewiichtssënn oder d'Empfanne vu [[Péng]]. Déi vun net-mënschlechen Organismusse gebraucht Sënner sinn an hirer Diversitéit an Zuel souguer nach méi grouss. Beim Empfanne vun de Sënner huelen d'Sënnesorganer verschidde Reizer, wéi zum Beispill e Geräisch oder e Geroch op, a wandele s'an eng Form ëm, déi vum [[Gehier]] verstane ka ginn. Dat ass fir bal all Aspekt vun der Perceptioun, dem Behuelen an dem Denke vun engem Organismus vu grondleeënder Bedeitung. ==Um Spaweck== {{Commonscat|Senses|Sënner}} [[Kategorie:Physiologie| ]] 3fbw8053do4xkksjr808wkhii4ox67l Guillaume vu Marchant an Aansebuerg 0 168120 2682405 2569252 2026-06-22T07:56:21Z Puscas 735 ... 2682405 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Guillaume-Louis-Eugène-Marie Comte de Marchand d'Ansembourg''', gebuer de [[16. September]] [[1809]] zu [[Amstenraede]] ([[Herzogtum Limburg]]), a gestuerwen den [[10. Februar]] [[1882]] zu [[Aansebuerg]], war e Grof a Proprietär zu Aansebuerg. Hie krut den 9. Dezember 1853 duerch [[Naturalisatioun]] déi [[Lëtzebuerger Nationalitéit]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/12/09/n6/jo|Titel=Loi du 9 décembre 1853, qui accorde la naturalisation au sieur Guillaume-Louis-Eugène-Marie comte de Marchand d'Ansembourg, demeurant à Ansembourg|Gekuckt=08.10.2024|Datum=09.12.1853|Sprooch=fr}}</ref>. De Guillaume d'Ansembourg war vum 28. November 1857 bis zu sengem Doud Conseiller am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation|URL=https://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=11.10.2024|Datum=09.10.2024|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Ansembourg Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1809]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] np1gip565vjyxc1aoibjr02m21kzdvy 2682406 2682405 2026-06-22T08:00:22Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Grofen]] derbäigesat 2682406 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Guillaume-Louis-Eugène-Marie Comte de Marchand d'Ansembourg''', gebuer de [[16. September]] [[1809]] zu [[Amstenraede]] ([[Herzogtum Limburg]]), a gestuerwen den [[10. Februar]] [[1882]] zu [[Aansebuerg]], war e Grof a Proprietär zu Aansebuerg. Hie krut den 9. Dezember 1853 duerch [[Naturalisatioun]] déi [[Lëtzebuerger Nationalitéit]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/12/09/n6/jo|Titel=Loi du 9 décembre 1853, qui accorde la naturalisation au sieur Guillaume-Louis-Eugène-Marie comte de Marchand d'Ansembourg, demeurant à Ansembourg|Gekuckt=08.10.2024|Datum=09.12.1853|Sprooch=fr}}</ref>. De Guillaume d'Ansembourg war vum 28. November 1857 bis zu sengem Doud Conseiller am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation|URL=https://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=11.10.2024|Datum=09.10.2024|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Ansembourg Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1809]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grofen]] 06v02glqjqiv9mrk47teucs0rlr7s40 2682414 2682406 2026-06-22T08:18:46Z Puscas 735 gouf et net méi, de klenge Fransous war deemools do Meeschter 2682414 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Guillaume-Louis-Eugène-Marie Comte de Marchand d'Ansembourg''', gebuer de [[16. September]] [[1809]] zu [[Amstenraede]] deemools am [[Departement Meuse-Inférieure]], a gestuerwen den [[10. Februar]] [[1882]] zu [[Aansebuerg]], war e Grof a Proprietär zu Aansebuerg. Hie krut den 9. Dezember 1853 duerch [[Naturalisatioun]] d'[[Lëtzebuerger Nationalitéit]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/12/09/n6/jo|Titel=Loi du 9 décembre 1853, qui accorde la naturalisation au sieur Guillaume-Louis-Eugène-Marie comte de Marchand d'Ansembourg, demeurant à Ansembourg|Gekuckt=08.10.2024|Datum=09.12.1853|Sprooch=fr}}</ref>. De Guillaume d'Ansembourg war vum 28. November 1857 bis zu sengem Doud Conseiller am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation|URL=https://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=11.10.2024|Datum=09.10.2024|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Ansembourg Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1809]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grofen]] oqoriqxw36nlr5epy75xt5a9cp2h9ku 2682419 2682414 2026-06-22T08:28:39Z Puscas 735 De(n) Puscas huet d'Säit [[Guillaume d'Ansembourg]] op [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg]] geréckelt an dobäi gouf eng Viruleedung iwwerschriwwen: sou wéi déi aner 2682414 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Guillaume-Louis-Eugène-Marie Comte de Marchand d'Ansembourg''', gebuer de [[16. September]] [[1809]] zu [[Amstenraede]] deemools am [[Departement Meuse-Inférieure]], a gestuerwen den [[10. Februar]] [[1882]] zu [[Aansebuerg]], war e Grof a Proprietär zu Aansebuerg. Hie krut den 9. Dezember 1853 duerch [[Naturalisatioun]] d'[[Lëtzebuerger Nationalitéit]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/12/09/n6/jo|Titel=Loi du 9 décembre 1853, qui accorde la naturalisation au sieur Guillaume-Louis-Eugène-Marie comte de Marchand d'Ansembourg, demeurant à Ansembourg|Gekuckt=08.10.2024|Datum=09.12.1853|Sprooch=fr}}</ref>. De Guillaume d'Ansembourg war vum 28. November 1857 bis zu sengem Doud Conseiller am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation|URL=https://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=11.10.2024|Datum=09.10.2024|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Ansembourg Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1809]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grofen]] oqoriqxw36nlr5epy75xt5a9cp2h9ku 2682421 2682419 2026-06-22T08:29:18Z Puscas 735 .... 2682421 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Guillaume-Louis-Eugène-Marie Comte de Marchand d'Ansembourg''', gebuer de [[16. September]] [[1809]] zu [[Amstenraede]] deemools am [[Departement Meuse-Inférieure]], a gestuerwen den [[10. Februar]] [[1882]] zu [[Aansebuerg]], war e Grof a Proprietär zu Aansebuerg. Hie krut den 9. Dezember 1853 duerch [[Naturalisatioun]] d'[[Lëtzebuerger Nationalitéit]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/12/09/n6/jo|Titel=Loi du 9 décembre 1853, qui accorde la naturalisation au sieur Guillaume-Louis-Eugène-Marie comte de Marchand d'Ansembourg, demeurant à Ansembourg|Gekuckt=08.10.2024|Datum=09.12.1853|Sprooch=fr}}</ref>. De Guillaume d'Ansembourg war vum 28. November 1857 bis zu sengem Doud Conseiller am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation|URL=https://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=11.10.2024|Datum=09.10.2024|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Marchant an Aansebuerg Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1809]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grofen]] 3zpelad2nveyrpjxyvnbhkv1qj5qv0q 2682435 2682421 2026-06-22T09:28:21Z Puscas 735 .... 2682435 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Biographie}} De '''Guillaume-Louis-Eugène-Marie Comte de Marchand d'Ansembourg''', gebuer de [[16. September]] [[1809]] zu [[Amstenrade]] deemools am [[Departement Meuse-Inférieure]], a gestuerwen den [[10. Februar]] [[1882]] zu [[Aansebuerg]], war e Grof a Proprietär zu Aansebuerg. Hie krut den 9. Dezember 1853 duerch [[Naturalisatioun]] d'[[Lëtzebuerger Nationalitéit]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/12/09/n6/jo|Titel=Loi du 9 décembre 1853, qui accorde la naturalisation au sieur Guillaume-Louis-Eugène-Marie comte de Marchand d'Ansembourg, demeurant à Ansembourg|Gekuckt=08.10.2024|Datum=09.12.1853|Sprooch=fr}}</ref>. De Guillaume d'Ansembourg war vum 28. November 1857 bis zu sengem Doud Conseiller am [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]<ref>{{Citation|URL=https://conseil-etat.public.lu/fr/conseil-d-etat/historique/membresdepuis1857.html|Titel=Membres depuis 1857|Gekuckt=11.10.2024|Datum=09.10.2024|Wierk=conseil-etat.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Marchant an Aansebuerg Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1809]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grofen]] qs1hxjavi7wtfz7c3z3p4r3r13efi5r André Hausmann 0 168365 2682303 2682302 2026-06-21T12:04:46Z Puscas 735 /* De Schoulmeeschter */ ... 2682303 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie|Bestuet mat=Catherine Bouchart}} Den '''André Servais Hausmann''', gebuer de [[14. Februar]] [[1920]] zu [[Esch-Uelzecht]], a gestuerwen den [[20. Juni]] [[2015]] zu [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], war e lëtzebuergesche [[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzler]], Schoulmeeschter, Auteur a Lokalhistoriker<ref>Acte de naissance no. 87/1920 des registres de l'état civil de la ville d'Esch-sur-Alzette</ref><ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.autorenlexikon.lu/page/author/728/728/FRE/index.html|Titel=Dictionnaire des auteurs luxembourgeois|Gekuckt=01.11.2024|Wierk=Dictionnaire des auteurs luxembourgeois|Sprooch=fr}}</ref>. Hien huet Wierker an Artikelen iwwer d'Geschicht vun den Uertschaften [[Ouljen]], [[Beefort]], [[Déiljen]], [[Näerden]], [[Äischen]] an [[Habscht]] verëffentlecht, genee sou wéi iwwer seng perséinlech Erfarungen am [[Zweete Weltkrich]], seng Bezéiung zum Foussball, déi traditionell lëtzebuergesch Kultur a Geschichten aus sengem private Liewen. Säi Wierk dréit zur Dokumentatioun an zur Valoriséierung vum kulturellen, sproochlechen an historesche Patrimoine vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] bäi. == Kanner- a Jugendzäit == Nom fréizäitegen Doud vu sengem Papp Enn 1920 war den André Hausmann déi éischt véier Joer vu senger Kandheet bei senger Groussmamm op der Näerdener Millen, wärenddeem seng Mamm a Frankräich goung, fir eng Léier als [[Bitzen|Néiesch]] ze maachen. Nodeems seng Mamm sech nees bestuet hat, ass d'Famill, 1925, op Ouljen an d'Heenzenhaus geplënnert, wou s'e klenge Bauerenhaff an e Bitzatelier bedriwwen huet. No der Primärschoul zu Ouljen, goung den André Hausmann an den [[Lycée classique d'Echternach|Iechternacher Kolléisch]] (Sektioun Latäin), wou hien am Pensionat Saint-Joseph war. <!--Am Juni 1936 entscheed hien sech fir d'lëtzebuergesch Nationalitéit<ref>Certificat de nationalité (Heimatschein), délivré le 26 juin 1936 par la Direction Générale de la Justice</ref>.--> Nom Passageexamen<ref>Certificat d<nowiki>''</nowiki>examen de passage (Ûbergangsprüfung) délivré à André Hausmann le 16 juillet 1937</ref> gouf hien 1937 an d'Normalschoul (''institut pédagogique'') an der Stad opgeholl wou hie vun 1937 bis 1941 seng Ausbildung als Schoulmeeschter gemaach huet. An där Zäit huet hien och seng Passioun fir de [[Foussball]] entwéckelt, an huet an der Sportsekipp vun der Normalschoul gespillt<ref name=":2" />. D'[[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich#Militäresch Occupatioun|Besetzung vu Lëtzebuerg]] am Mee 1940 huet seng Ausbildung ënnerbrach. <!-- (Ausgeklamert well do stëmmt chronologesch eppes net. De Konvikt gouf eréischt am September 1941 requisitionéiert cf:Lexikon der Wehrmacht, an de [[Convict épiscopal de Luxembourg|Konvikt]] gouf als Lazarett vum Besatzer requisitionéiert an an d'''Reservelazarett Luxemburg'' integréiert.--> Seng Ausbildung ass dunn an der nei etabléierter an ëmbenannter ''Lehrerbildungsanstalt'' (LBA) als ''Lehramtskandidat'' virugaangen, fir d'éischt an der [[École privée Notre-Dame Sainte-Sophie|Sainte-Sophie]] an duerno an der [[École privée Sainte-Anne Ettelbruck|Sainte-Anne]] zu [[Ettelbréck]], wou en an der Promotioun vun 1941 säin Ofschloos gemaach huet. == De Schoulmeeschter == Den André Hausmann huet den 13. Oktober 1941<ref name=":4">[https://query.an.etat.lu/Query/detail.aspx?ID=477519 Personalunterlagen des Lehrers Andreas Hausmann], Dossier CdZ-A-5598-15, Archives Nationales du Luxembourg, consulté le 12 janvier 2021.</ref>, am [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich#Militäresch Occupatioun|besate Lëtzebuerg]], als ''alleinstehender Volksschullehrer'' an [[Déiljen]] an der [[Gemeng Beefort]] ugefaangen, wou hie bis Juni 1943 war, bis hien an de [[Reichsarbeitsdienst]] huet misse goen a kuerz duerno an d'[[Wehrmacht]] [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|zwangsrekrutéiert]] gouf an dowéinst dunn als Réfractaire an den Ënnergrond goung. Nom Krich war hie kuerz Schoulmeeschter zu [[Klengbetten]], ier hien am September 1945 op [[Äischen|Äische]] versat gouf, wou hie bis zu senger Pensioun war. Den André Hausmann huet den ëffentlechen Déngscht als ''Instituteur principal'' den 1. September 1980, no 38 Joer Déngschtzäit, verlooss. Am Laf vu senger Karriär als Schoulmeeschter huet hie sech och als Personaldelegéierten agesat, war Matgrënner vun der [[Ligue des associations sportives de l'enseignement fondamental|LASEP-Sektioun]] zu Äischen an huet, nieft sengen Aktivitéiten als Katechet a Jugendbegleeder an der [[Kierch Äischen#Geschichtleches|Par Äischen]], d'Scolaires-Foussballekipp vum [[FC Olympique Äischen]] betreit. == D'Krichsjoren == No der Besetzung vu Lëtzebuerg duerch Däitschland am Mee 1940 muss den André Hausmann an senger Funktioun als ''Lehramtskandidat'' op der ''Lehrerbildungsanstalt'' (LBA) un alle grousse Versammlungen (''Grosskundgebungen'') deelzehuelen, déi vun der däitscher Besatzung organiséiert ginn<ref name=":5" />. Hien muss och de politeschen Organisatioune vum Besatzer beitrieden, wéi der ''[[Volksdeutsche Bewegung]]'' (VdB) an der ''Nationalsozialistische Volkswohlfahrt'' (NSV)<ref name=":4" />. Parallel dozou huet den André Hausmann allerdéngs Verbindungen zur lokaler Resistenz vun der ''[[Letzeburger Vollekslegio'n|Lëtzebuerger Vollekslegioun]]'' (LVL) zu Ouljen<ref>André Hausmann et al., 100 Joer Ouljer Musek 1904-2004, 2004 (ISBN 978-2-879-96816-2)</ref><ref name=":6" />. Hien hëlleft do bei Aktiounen zur Verdeelung vu Fluchblieder géint d'Germaniséierungspolitik<ref name=":5" />. 1942 nodeems hien d'Catherine, seng zukünfteg Fra, kennegeléiert huet, gëtt hien am Oktober vum ''Wehrbezirkskommando'' zu Lëtzebuerg als krichsdéngschtfäeg erkläert a fir den ''Reichsarbeitsdienst'' (RAD) zwangsrekrutéiert. Trotz schrëftlechen Ufroen vun de Buergermeeschtere vu Beefort an Iechternach an dem zoustännege Landrat, déi op de Manktem u qualifizéierte Schoulmeeschtere verweisen fir eng ''Unabkömmlichkeitsstellung'' (UK) fir hien z'erwiirken, gëtt seng Anzéiung nëmme kuerzfristeg verluecht<ref name=":4" />. Den 21. Juni 1943 trëtt den André Hausmann an de ''Reichsarbeitsdienst'' (RAD) an, a schafft an engem Aarbechtslager nieft der Sprengstofffabréck ''Dynamit Nobel AG'' an de Bëscher vu Bydgoszcz a [[Polen]]. De 25. September 1943 kënnt hien zréck op Déiljen, wou hien bis Dezember 1943 als Schoulmeeschter ré-intégréiert gëtt<ref name=":5" />. Am Dezember 1943 kritt den André Hausmann den ''Einberufungsbefehl A'' zougestallt fir an d'Wehrmacht. Hien entscheet sech doropshin, dësem Befeel net nozekommen a geet an den Ënnergrond bei säi Cousin. Hie lieft duerno wärend 10 Méint an diversen Stoppen bei Leit aus der Gemeng Näerden, do wou seng zukünfteg Fra Catherine wunnt. Am Januar 1944 gëtt hien aus dem Register vun den Schoulmeeschter gestrach an d'Militärgeriicht vun der 172. Divisioun vun der [[Wehrmacht]] zu Koblenz-Ehrenbreitstein enquétéiert géint hien wéinst Desertioun<ref name=":4" />. Mat Geschéck a Gléck gëtt hien net vu Kollaborateure verroden a mat der Arrivée vun den éischten amerikanesche Panzer op den Héichten ëm Näerden am September 1944 verléisst hien seng lescht Stopp a geet zréck op Ouljen. Hien ass zu deem Moment Member vun der Resistenzorganisatioun ''Unio’n'' a bedeelegt sech duerno u bewaffneten Patrullen a Sécherheetsdéngschter vun der [[Unio'n vun de Fräiheetsorganisatiounen|Unio'n]]-Miliz zu Ouljen a Klengbetten<ref name=":7" />. == De Futtball == Wärend senger pedagogescher Ausbildung an der Normalschoul trainéiert hien zesumme mat der Sportsekipp vum [[Institut Saint-Jean]] um Terrain vum [[Vëlodrom Belair|ale Velodrom zu Märel]] a spillt vun 1937<ref name=":2" /> un, an de Kompetitioune vun der ''Ligue nationale des étudiants-athlètes'' (LNEA), dem Virleefer vun der LASEL. Als jonke Schoulmeeschter zu Déiljen huet den André Hausmann tëscht 1941 an 1943 am [[FC Syra Menster]] gespillt. Als Schoulmeeschter zu Äischen entdeckt hien seng Léift fir de Schoulsport, a speziell fir de Futtball, erëm. Am Joer 1964<ref name=":2" /> grënnt hien zesumme mat anere Schoulmeeschteren déi éischt lokal Sektioun vun der ''[[Ligue des associations sportives de l'enseignement fondamental|Ligue des associations sportives de l'enseignement primaire]]'' (LASEP) zu Äischen. Well et u Sportsinfrastrukture gefeelt huet, hu sech d'Aktivitéite vun der LASEP Äischen haaptsächlech op de Futtball an op d'Liichtathletik konzentéiert. Vum September 1964 un, huet sech den André Hausmann am FC Olympique Äischen engagéiert, wou hien d'Roll vum Jugendleeder iwwerhëlt. Zesumme mam Schoulmeeschterkolleeg François Frank hëlleft hien, eng Schoulekipp fir de Veräin ze bilden, a gëtt Trainer a Begleeder bis 1978. Duerch seng Aarbecht entsteet eng enk Verbindung tëscht der LASEP Äischen an dem FC Olympique Äischen, eng Zesummenaarbecht, déi den André Hausmann als wichteg fir d'Zukunft vum Veräin betruecht. Dës Partnerschaft tëscht der LASEP an dem FCO bewäert sech an de Joren duerno. 1978 gëtt den André Hausmann President vum FC Olympique Äischen gewielt a féiert de Veräin zesumme mat villen talentéierten Trainer zu bedeitende Succèsen. Den Héichpunkt vum FCO Äischen gëtt erreecht wéi de Club an d'Finall vun der [[Coupe de Luxembourg (Foussball)|Coupe de Luxembourg]] géint d'Jeunesse Esch<ref>[https://persist.lu/ark:70795/9mc72j7x9k/pages/22/articles/DIVL258?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22 Euphorie in Eischen,] an: Revue 20/1980</ref> kënnt, déi de 6. Juni 1981<ref>[https://persist.lu/ark:70795/jd81vsb7nk/pages/61/articles/DIVL1052?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22 FC Olympique Eischen 1985/86], an: Revue 1/1986</ref> am [[Josy Barthel]] Stadion gespillt gëtt. 1987 trëtt den André Hausmann als President vum Veräin zréck.<ref name=":2" /> == D'Haaptwierker == === Krieg… Liebe… Untergrund (2013) === ''Krieg… Liebe… Untergrund'' ass eng autobiographesch Erzielung op Däitsch, déi den André Hausmann wärend senger Zäit als Refractaire geschriwwen huet, wou hie sech vun Dezember 1943 bis September 1944 verstoppt huet. An dësem Wierk erzielt hien d'Geschicht wéi hie seng zukünfteg Fra d'Cathriny an de Wirren vum Zweete Weltkrich kenne geléiert huet. D'Buch ass net nëmme e perséinleche Journal an eng grouss Libesgeschicht, mä och en historeschen Temoignage aus der Zäit vun der däitscher Besatzung vu Lëtzebuerg.<ref name=":5">{{Citation|URL=https://shop.revue.lu/index.php?route=product/product&product_id=157|Titel=Krieg... Liebe... Untergrund|Gekuckt=01.11.2024|Wierk=shop.revue.lu}}</ref> === ''Fussball ohne Grenzen (2010)'' === Den FCO Eischen ass 85 Joer al ginn. An dësem Buch erzielt den André Hausmann d'Geschicht vum Äischener Futtball an den legendären Opstig vum FC Olympique Äischen bis an d'Coupe-Finall géint d'Jeunesse, eng Leeschtung déi sengesgläichen am Lëtzebuerger Fussball sicht.<ref name=":2">{{Citation|URL=https://shop.revue.lu/index.php?route=product/product&product_id=19&tag=&sort=p.model&order=ASC|Titel=Fussball ohne Grenzen|Gekuckt=01.11.2024|Wierk=shop.revue.lu|archivedate=2019-02-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190205094735/https://shop.revue.lu/index.php?route=product/product&tag=&sort=p.model&order=ASC&product_id=19}}</ref> === Aus aler Zäit - Erënnerungen aus de Virkrichsjoeren an dem 2. Weltkrich (1997) === Mat dësem autobiographesche Roman, mat Biller vum [[Franz Gelhausen]], beschreift den André Hausmann seng Entwécklung vum klenge "Menn" zum Duerfjong voller Iddien a Spiichten, a méi spéit och säi beruffleche Wee zum Schoulmeeschter, an enger Zäit voller Problemer, Suergen a Geforen.<ref name=":7">{{Citation|URL=https://luxembook.lu/products/aus-aler-zait-erennerungen-aus-de-virkrichsjoeren-an-dem-ii-weltkrich-1|Titel=Aus aler Zäit - Erënnerungen aus de Virkrichsjoeren an dem II. Weltkrich|Gekuckt=01.11.2024|Wierk=Luxembook|Sprooch=de}}</ref> == Engagementer, Funktiounen a Posten == * [[Schäffen]] am Gemengerot vun Habscht, vun 1981 bis 1988<ref name=":0" /> * Matgrënner vun der Amiperas, Sektioun Äischen, 1982 * President vum [[GERO – Kompetenzzenter fir den Alter|RBS]] - Zenter fir Altersfroen, haut GERO, 1988<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/smtq2h1kpc/pages/16/articles/DIVL511?search=RBS+Hausmann|Titel=Die Liebe meines Lebens, an der Zäitschrëft Revue 6/2010|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=Tina Noroschadt|Datum=2010|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/mq59p7f9ds/pages/145/articles/DIVL6183?search=RBS+Hausmann|Titel=BnL Viewer|Gekuckt=01.11.2024|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref><ref name=":3">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/4jm6k50wv2/pages/50/articles/DIVL1126?search=lasep+eischen|Titel=Altern ohne älter zu werden, an der Zäitschrëft Revue 34/1989|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=Roland Baumann}}</ref> * Member vum conseil supérieur pour personnes âgées (vun 1999 un)<ref name=":0" /> * Matgrënner vun der LASEP, Sektioun Äischen, a Member vum Comité vun 1964 bis 1987<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/v3fpskw20s/pages/16/articles/DIVL264?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22|Titel=Ein Sechzigjähriger steht sich gut, an: Revue 42/1982|Gekuckt=01.11.2024|Datum=1982|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref> * Member vum Nationalcomité vun der LASEP (Datumer onbekannt)<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/vd2kvfd1x/pages/12/articles/DIVL1297?search=LAsep+Nationalkongress+hausmann|Titel=Die Lasep zog Bilanz|Gekuckt=01.11.2024|Auteur=Luxemburger Wort|Datum=14. Juli 1970|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/7ms7b3jn3/pages/17/articles/DIVL2346?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22|Titel=Die Lasep sucht Dirigenten|Gekuckt=01.11.2024|Auteur=Luxemburger Wort|Datum=20. Oktober 1980|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref> * ''Jugendleiter'' vum FCO Äischen vun 1964 bis 1978<ref name=":3" /> * President vum FCO Äischen vun 1978 bis 1987<ref name=":2" /><ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/9mc72j7x9k/pages/22/articles/DIVL258?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22|Titel=Euphorie in Eischen, an: Revue 20/1980|Gekuckt=01.11.2024|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref> * Zënter 1960 Member vun der Associatioun vun den "Enrôlés de Force", Sektioun Äischen<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/t106hg3d7/pages/6/articles/DIVL669?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22|Titel=Die Zwangsrekrutierten der Sektion Eischen hielten Rückschau|Gekuckt=01.11.2024|Auteur=Luxemburger Wort|Datum=12. März 1980|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref> * Member vum Verwaltungsrot vun den Œuvres paroissiales de Eischen vun 1978 bis 1989<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/h9p7dkq8w/pages/10/articles/DIVL769?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22|Titel=100 Jahre Pfarrei Eischen|Gekuckt=01.11.2024|Auteur=Luxemburger Wort|Datum=16. November 1965|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref> * Member vum Comité vun der Amicale "LVL 1940–1946" (Datumer onbekannt)<ref name=":6">{{Citation|URL=https://beaufort.lu/wp-content/uploads/2020/09/De-Beeforter-27.pdf|Titel=Kongress Amicale LVL 1940-1946, Dans: De Beeforter 27/2002|Gekuckt=30 octobre 2024}}</ref> * Personaldelegéierte fir d’Léierpersonal zu Äischen (Datumer onbekannt)<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/rhkbgcsn2/pages/7/articles/DIVL669?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22|Titel=Doppelfeier in Eischen|Gekuckt=01.11.2024|Auteur=Luxemburger Wort|Datum=23. Februar 1967|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu}}</ref> * Organisatiounsmember vum Poopstbesuch 1985 (Verantwortlechkeetsberäich Transport)<ref name=":3" /> == Titelen an Auszeechnungen == * Chevalier de l'Ordre du Mérite du Grand-Duché de Luxembourg (1975)<ref>Ordre de Jean, Grand-Duc de Luxembourg, Duc de Nassau, etc, donné au Palais de Luxembourg le 19 juin 1975.</ref> * Instituteur principal honoraire de la commune de Hobscheid (1980)<ref name=":1">Décision du conseil communal de Hobscheid, séance du 17 juillet 1980</ref> * Médaille de mérite FLF en or pour services éminents rendus (1994) * Titre de Résistant par arrêté ministériel, carte no. 1937<ref>Arrêté ministériel du 24 octobre 1997 octroyant les Titre, Carte et Insigne de Résistant à Monsieur André Hausmann, Eischen.</ref> * Ruban en argent des enrôlés de force 1968<ref>FNEF LUX Fiche de renseignement 1969</ref> == Literarescht Wierk == === Bicher === * ''Aus aler Zäit. Erënnerungen aus de Virkrichsjoeren an dem II. Weltkrich''., Itzig, Service de Formation Socio-Familiale R.B.S., 1997, 212 p. (<nowiki>ISBN 9782919999866</nowiki>) * ''Krieg… Liebe… Untergrund'', Luxembourg, Revue (éditions), 2013, 128 p. (<nowiki>ISBN 978-2-919999-86-6</nowiki>) * ''Fussball ohne Grenzen und die Geschichte des erstaunlichen F.C. Olympique Eischen'', Luxembourg, Revue (Editions), 2010, 83 p. (<nowiki>ISBN 978-2-919999-66-8</nowiki>) === Bicher-Kollaboratiounen an aner Texter === * André Hausmann zesumme mam [[Emil Angel]], am Buch: ''Déi Gefiller sinn nët ze beschreiwen! Erënnerungen un d'Liberatioun 1944/45'', Itzig, Editioun service RBS - Groupe Biographique, 2005, 400 p. (<nowiki>ISBN 2-9599796-7-2</nowiki>), p.&nbsp;34, 80, 124, 131, 145, 156, 234, 236, 245, 248, 251 et 285 * André Hausmann et al., am Buch: ''60 Jahre FC Olympique Eischen: 1922-1982'', Imprimerie Reka, 1982, 187p. * André Hausmann ''et al.'', am Buch: ''Et war een deemols nët méisseg, Itzig'', Editions Servic RBS, 2009, 240 p. (<nowiki>ISBN 978-2-9599721-5-7</nowiki>), p.&nbsp;27, 77, 82, 101 à 106, 139, 175, 184 à 185, 196, 216, 225 à 228 * ''D'Entwécklung vum Schoulwiesen'', am Buch: 200 Joer Par Äischen, Bicentenaire de la paroisse d'Eischen, Petange, Imprimerie Heintz, 2008, 368 p., p.&nbsp;227 à 244 * ''Kannerspiller aus aler Zäit'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek 1904-2004, Luxembourg, Imprimerie Watgen, 2004, 319 p. (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;201 à 203, ill. 201 * ''Markant Biller an Zeenen vum II. Weltkrich aus Ouljer Siicht'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;257 à 265, ill. 257 * ''Hobby Beschäftigungen, wéi se fréier um Duerf bestanen hun'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;197 à 199 * ''Hoffmann Paul (de Pittse Pol)'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;235 à 236 * ''Leonardy Jos (Fils. Jos.) seng Erliefnesser am II. Weltkrich'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;245 à 256 * ''D'Zwangsrekrutéierung a "Kriegshilfsdienst" am II. Weltkric''h, am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;229 à 232 * ''D'Ouljer Meedercher am II. Weltkrich'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;243 * ''Die herrschaftliche Bannmühle von Olingen a.d.Syr'', am Buch: 100 Joer Ouljer Musek: 1904 - 2004, 2004 (<nowiki>ISBN 978-2-879-96816-2</nowiki>), p.&nbsp;145 à 149 * ''Schoulmeeschter zu Déiljen am 2. Weltkrich'', am Buch: Beaufort im Wandel der Zeit, Band 2, Beaufort, Imprimerie Saint Paul, 1993, 351 p. (<nowiki>ISBN 2919985019</nowiki>, lire en ligne), p.&nbsp;315 à 323 * ''Vun den 30er zu den 80er Joeren'', am Buch: 50 Joer Âischener Scouten, Petange, 1984, p.&nbsp;29 à 45 * ''Nördingen'', an der Zäitschrëft: Heimat und Mission 11/1978, Clairefontaine, 1978, p.&nbsp;238 à 240 * ''Das Jahr 1898 in Eischen'', am Buch: 1898-1973: Festivités du 75e anniversaire / Harmonie Eischen, Esch-sur-Alzette, 1973, p.&nbsp;35 à 48 * ''Kleinbettingen,'' an der Zäitschrëft: Revue 20/1970, 1970, p.&nbsp;46 à 57 * ''Von Hobscheid und seiner Geschichte'', am Buch: 1919-1969: Cinquantième anniversaire de l'Harmonie Hobscheid, 1969, p.&nbsp;23 à 32 * ''Hobscheid'', an der Zäitschrëft: Revue 12/1969, Luxembourg, Editions Revue, 1969, p.&nbsp;38 à 43 * ''Steinfort in voller Blüte'', an der Zäitschrëft: Revue 29, 30/1968, 1968, Nr. 29, p.&nbsp;13-18 ; Nr. 30, p.&nbsp;23-29 * ''Nördingen gestern und heute'', an der Zäitschrëft: Revue 47, 48, 49/1967, Editions Revue, 1967, Nr. 47, p.&nbsp;22-25 ; Nr. 48, p.&nbsp;24-27 ; Nr. 49, p.&nbsp;24-26 * ''Eischen im Wandel der Zeit'', am Buch: Le livre du centenaire de l'église paroissiale d'Eischen, Luxembourg, Imprimerie St. Paulus, 1965, 200 p. (lire en ligne), p.&nbsp;17 à 63 * ''Eischen, Dorf an der Grenze'' (article d'histoire locale), an der Zäitschrëft: Revue 30/1963, Luxembourg, Editions Revue, 1963 (lire en ligne), p.&nbsp;10 à 22 * ''Der Fussballsport in Eischen...'', am Dokument: Inauguration du nouveau drapeau et du terrain des sports le 19 juin 1960: (Programme officiel), 1960 === Konferenzen a Virliesungen === * André Hausmann, Vortrag über die Geschichte der Renterter Kapelle zum Anlass des Bischofstreffens, Eischen, 2 septembre 1978<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/92n5q9fc5/pages/5/articles/DIVL478?search=Bischofstreffen+hausmann|Titel=Bischofstreffen in Eischen|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=Luxemburger Wort|Datum=5. September 1978}}</ref> * André Hausmann ''et al.'', Conférence "Besatzungszeit in Luxemburg" dans le cadre de l'exposition "Vernichtungskrieg. Verbrechen der Wehrmacht, CNFPC, Esch Raemerich, 2002<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/n9hm1gh1wr/pages/58/articles/DIVL1451?search=CNFPC,+Esch+Raemerich|Titel=Vortrag und Lesung "Besatzungszeit in Luxemburg"|Gekuckt=1. November 2024|Datum=4. Dezember 2002}}</ref> * Syndicat d'Initiative Eischen, Promenade culturelle à Eischen-Clairefontaine avec explications historiques et anecdotiques par André Hausmann., Eischen, 6 octobre 1984 === Ernimmungen a Kommentarer === * Michel Schroeder, ''Des auteurs de chez nous. Leurs livres méritent notre attention'', an: Zeitung vum Lëtzebuerger Vollek, 06.08.2013, Luxembourg, 2013<ref>{{Citation|URL=https://www.zlv.lu/db/1/1413053858389/0|Titel=Des auteurs de chez nous. Leurs livres méritent notre attention, dans: Zeitung vum Lëtzebuerger Vollek, 06.08.2013|Gekuckt=1. November 2024|Datum=2013}}</ref> * Gabrielle Seil, ''Ewige Liebe & Ewige Treue'', an der Zäitschrëft: Revue. 60 (2005) 37, p.&nbsp;86-90, Revue (Editions), 2005<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/bn1dsvq432/pages/87/articles/DIVL1184?search=%22gabrielle+seil%22+Hausmann|Titel=Ewige Liebe & Ewige Treue, dans: Revue. 60 (2005) 37, p. 86-90|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=Garielle Seil|Datum=2005}}</ref> * Henri Koch-Kent, ''Sie boten Trotz. Luxemburger im Freiheitskampf 1939-1945'', Luxembourg, 1974, 416 p., p.&nbsp;20<ref>{{Citation|URL=https://www.autorenlexikon.lu/page/author/728/728/FRE/index.html|Titel=André Hausmann|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=Sandra Schmit|Datum=14. Juni 2022|Editeur=https://www.autorenlexikon.lu/}}</ref> * e.f., ''Zeitgenössische Geschichtsschreibung,'' an der Zäitschrëft: Revue, vol. 21, Editions Revue, 1973, p.&nbsp;68<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/w3c3b0hf9z/pages/68/articles/DIVL739?search=henri+koch-kent+hausmann|Titel=Zeitgenössische Geschichtsschreibung, dans: Revue 21/1973|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=e.f.}}</ref> * Roby Zenner, ''A la mémoire d'André Hausman d'Eischen'', an der Zäitschrëft: école et vie, vol. 6, 2015, p.&nbsp;43-45 * Lëtzebuerger Bicherediteuren, Bestseller 2011 - Numéro 10 sur les listes des meilleures ventes, 2011<ref>{{Citation|URL=http://www.bicherhaischen.lu/uploads/4/1/0/9/4109185/bestseller_feb.pdf|Titel=Bestseller 2011 - Numéro 10 sur les listes des meilleures ventes|Gekuckt=1. November 2024|Auteur=Lëtzebuerger Bicherediteuren|Datum=2011}}</ref> == Um Spaweck == * Historesch Ressourcen: [http://www.ons-jongen-a-meedercher.lu/archives/personnes/hausmann-andre/videos ons-jongen-a-meedercher.lu]; [https://query.an.etat.lu/Query/detail.aspx?ID=477519 ANLUX, CdZ-A-5598-15]; [https://eluxemburgensia.lu/search?query=%22Andr%C3%A9%20Hausmann%22&rows=20&start=0&contains=true&exact=false eluxemburgensia.lu]; [https://www.a-z.lu/discovery/search?query=creator,exact,Hausmann,%20Andr%C3%A9,AND&tab=DiscoveryNetwork_UCV&search_scope=DN_and_CI_UCV&vid=352LUX_PUB:BIBNET_UNION&facet=creator,exact,Hausmann,%20Andr%C3%A9&facet=creator,include,Hausmann%20Andr%C3%A9&mode=advanced&offset=0 BNL] * Roland Baumann, [https://persist.lu/ark:70795/4jm6k50wv2/pages/50/articles/DIVL1117?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22 Altern ohne älter zu werden. Ein Porträt von André Hausmann], Revue 34/1989 * [https://persist.lu/ark:70795/v3fpskw20s/pages/16/articles/DIVL264?search=%22andr%C3%A9+hausmann%22 Ein sechzigjähriger steht sich gut], Revue 42/1982 * Tina Noroschadt, [https://persist.lu/ark:70795/smtq2h1kpc/pages/16/articles/DIVL511?search=RBS+Hausmann Die Liebe meines Lebens], Revue 6/2010. * Generell Ressource: Dem André Hausmann seng Wierker * Notizzen an Dictionnairen oder Enzyklopedien: [https://www.autorenlexikon.lu/page/author/728/728/FRE/index.html Luxemburger Autorenlexikon], [https://dokumen.pub/deutsches-literatur-lexikon-das-20-jahrhundert-band-15-hauptmann-heinemann-9783110236910-9783110231618.html Deutsches Literatur-Lexikon] * Notizzen an Nationalbibliothéiken: [https://d-nb.info/1036724166 DNB], [https://www.a-z.lu/discovery/search?query=creator,exact,Hausmann,%20Andr%C3%A9,AND&tab=DiscoveryNetwork_UCV&search_scope=DN_and_CI_UCV&vid=352LUX_PUB:BIBNET_UNION&facet=creator,exact,Hausmann,%20Andr%C3%A9&facet=creator,include,Hausmann%20Andr%C3%A9&mode=advanced&offset=0 BNL] {{Commonscat|André Hausmann}}{{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gebuer 1920]] [[Kategorie:Gestuerwen 2015]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Schoulmeeschteren]] fptbd23cewdpy1v5ec6kikjhwluhisy Schabloun:WDS Joer 1 10 168916 2682331 2675469 2026-06-21T16:04:23Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2682331 wikitext text/x-wiki {{#switch: {{{1}}} | 1-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Joan Fontaine and Gary Cooper.jpg|right|100px|d'Joan Fontaine (mam Gary Cooper)]] | Text = d''''[[Joan Fontaine]]''' an d''''[[Olivia de Havilland]]''' déi eenzeg Sëschtere sinn, déi allebéid en [[Academy Awards|Oscar]] fir dat bescht Schauspill an enger Haaptroll kruten? }} | 1-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = déi éischt '''[[Päerdscourse]] zu Lëtzebuerg''' am Joer [[1895]] zu [[Dikrech]] geridde gouf? }} | 1-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Yaohnanen Tribesmen Show Pictures of 2007 Visit with Prince Philip.jpg|right|130px]] | Text = d'Adepte vun der '''[[Prënz-Philip-Beweegung]]''' op [[Vanuatu]] iwwerzeegt sinn, datt de [[Philip, Duke of Edinburgh|Prënz Philip]], de verstuerwene Mann vun der brittescher Kinnigin [[Elizabeth II. vu Groussbritannien|Elizabeth II.]], eng Gottheet war? }} | 1-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = dem '''[[Johann Philipp Bettendorf]]''' (1625-1698) seng Chronik vun de Jesuittemissiounen am [[Amazonas]]gebitt als eng Fondgrouf net nëmme fir Kiercherechtler a Missiounstheologen, mä och fir Ethnologen, Biologen, Historiker a Soziologen ugesi gëtt? }} | 1-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Château de Malbrouck01.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Manderen]]''' virun der Franséischer Revolutioun eng [[Herzogtum Lëtzebuerg|lëtzebuergesch]] Enklav a Loutrenge war? }} | 1-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Autun chapiteau 1.jpg|right|110px]] | Text = d''''[[Dräi Kinneken]]''', déi heirëmer ''Balthazar, Caspar a Melchior'' genannt ginn, bei de syresche Chrëschten ''Larvandad, Hormisdas a Gushnasaph'', bei den Ethiopier ''Tanisuram, Mika, Sisisba'' oder ''Awnison, Libtar a Kasäd'', a bei den Armeenier ''Kagba a Badadilma'' heeschen, an deemno och alt just zu zwéi sinn? }} | 1-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dikrech (Monument Befreiung 44).jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Befreiungsmonument Dikrech|Monument fir d'Befreiung duerch d'US-Arméi]]''' zu [[Dikrech]] un zwou Befreiungen erënnert, déi am September 1944 an déi am Januar 1945? }} | 1-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Ginkgo biloba Larousse Extracted.png|right|100px|Ginko]] | Text = de '''[[Ginkgo]]''' sech zanter 300 Millioune Joer kaum verännert huet an dofir als e ''liewegt Fossil'' gëllt? }} | 1-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''''Grëmmeleschter''''' fréier Reesbengele genannt goufen, déi zu [[Grëmmelescht]] fabrizéiert goufen? }} | 1-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Impact site of fragment G.png|130px|right]] | Text = de [[Koméit]] '''[[Shoemaker-Levy 9]]''', deen 1993 entdeckt gouf, am Summer 1994 op de Planéit [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] opgeschloen ass? }} | 1-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, chapelle Christ-Roi (2).jpg|130px|right|bannenan]] | Text = d''''[[Christ Roi-Kapell]]''' um Belair 1931 dat éischt Kierchegebai zu Lëtzebuerg war, dat net am traditionellen neo-romaneschen oder neo-gotesche Stil gebaut gouf? }} | 1-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Le Voyage dans la lune.jpg|right|110px]] | Text = dem [[Georges Méliès]] säin '''''Le Voyage dans la Lune''''' (1902, nom Roman vum [[Jules Verne]]) als deen éischte [[Science-Fiction]]-Film gëllt? }} | 1-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Arbed Diddeleng, 1912.jpg|right|130px]] | Text = Lëtzebuerg kuerz virum Éischte Weltkrich de weltwäit [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|'''sechstgréisste Produzent vu Goss an aachtgréisste vu Stol''']] war? }} | 1-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Rhaphigaster.nebulosa.6903.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Gro Gaardewanz]]''' ''(Rhaphigaster nebulosa)'' am 20. Joerhonnert éischter seelen zu Lëtzebuerg war, zanter ongeféier 2010 do besonnesch opfälleg am Hierscht ass, wa s'en Masse versicht, an Haiser anzedrénge fir z'iwwerwanteren? }} | 1-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bivels Gesamtansicht.jpg|right|130px]] | Text = ufanks vun den 1960er Jore beim Uleeë vum '''[[Our-Stauséi]]''' en Deel vun der Uertschaft '''[[Biwels]]''' huet missen op e kënschtleche Plateau verluecht ginn? }} | 1-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:DunedinBaldwinStreet Parked Car.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Baldwin Street]]''' an Neiséiland, mat engem Gefäll vu bis zu 35&nbsp;%, als déi géist Strooss op der Welt gëllt? }} | 1-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Halonodon luxembourgensis MnhnL-BR998-1.jpg|right|100px]] | Text = d'Existenz vum '''''[[Halonodon luxembourgensis]]''''' bis ewell just duerch en Zant attestéiert ass? }} | 1-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Streisand Estate edit.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Streisand-Effekt]]''' no der Schauspillerin a Sängerin [[Barbra Streisand]] genannt gouf, déi eng Foto am Internet läsche loosse wollt, well dodrop (ë.&nbsp;a.) hiert Haus ze gesi war? }} | 1-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:L-Belair.JPG|right|130px]] | Text = de Quartier '''[[Belair]]''' an der Stad Lëtzebuerg bis den Ufank vum 20. Joerhonnert ''Dauwefeld'', an dono ''Neimäerel'' genannt gouf, ier en 1957 säin haitegen Numm krut? }} | 1-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Bodil-Präis]]''' deen eelsten dänesche Filmpräis ass? }} | 1-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Méchelstuerm.jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Méchelstuerm (Miersch)|Méchelstuerm zu Miersch]]''' net, wéi de Rescht vun der aler Kierch, am 19. Joerhonnert ofgerappt gouf, well en dem Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] seng Fra Anna Pawlowna un d'Kierchtierm aus hirer Heemecht erënnert soll hunn, an doropshin d'Gemengeconseillere gebiede goufen, e stoen ze loossen? }} | 1-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Erinaceus europaeus (Linnaeus, 1758).jpg|right|130px]] | Text = en '''[[Europäeschen Igel]]''' 5.000 bis alt 7.500 Stachelen huet, déi iwwer de ganze Kapp a Réck verdeelt sinn? }} | 1-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxemburg Refugium St. Maximin.JPG|right|100px]] | Text = vun 1880 un all Servicer vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Regierung]] an engem Gebai ënnerbruecht waren, dem '''[[Refuge Sankt Maximin|Hotel Sankt-Maximäin]]''', deen dofir dacks just ''d'Regierung'' genannt gouf? }} | 1-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Berlin Kongresshalle BW 1.jpg|right|140px]] | Text = d''''[[Kongresshal vu Berlin]]''' an der Zäit vum [[Kale Krich]] e prominent Symbol fir déi däitsch-amerikanesch Allianz war an deementspriechend politesch instrumentaliséiert gouf? }} | 1-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''''[[Vollekshaus (Stad Lëtzebuerg)|Versoffene Rousekranz]]''''' duerch e ''Carrefour'' ersat gouf? }} | 1-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gold-crystals.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Gold]]''' als E175 op der [[Lëscht vun de Liewensmëttelzousätz]] ze fannen ass? }} | 1-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bundesarchiv Bild 102-08649, Ehepaar Zoubkoff.jpg|100px|right]] | Text = den '''[[Alexander Zoubkoff|éischte Fallschiermsprénger zu Lëtzebuerg]]''' Garçon an engem Stater Restaurant a Schwoer vum Keeser [[Wilhelm II. vun Däitschland|Wilhelm II.]] war? }} | 1-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Sunset at Uluru on July 30, 2005.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Uluru]]''', am [[Uluru-Kata Tjuta Nationalpark]], mat enger Längt vu 4 ½&nbsp;km, enger Breet vun 2 ½&nbsp;km an enger Héicht vun 349&nbsp;m, dee gréisste [[Monolith]] op der Äerd ass? }} | 1-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg, Seminairesbierg (105).jpg|130px|right]] | Text = zwee Joer, nodeem d''''[[Fort Parkhöhe]]''' vun der [[Festung Lëtzebuerg]] fäerdeg gebaut war, feststoung, datt et nees misst ofgerappt ginn? }} | 1-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Amanhecer no Hercules --.jpg|130px|right]] | Text = een am '''[[Nationalpark Serra dos Órgãos]]''' ''dem Härgott säi Fanger'' bewonnere kann? }} | 1-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Time zones of Europe.svg|110px|right]] | Text = den 1. Juni 1904 zu Lëtzebuerg d'Aueren 35 bis 37 Minutten no vir geréckelt goufen, wéi vun der [[Sonnenzäit|Lokalzäit]] op déi '''[[Mëtteleuropäesch Zäit]]''' ëmgestallt gouf? }} | 2-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Holy Trinity Column in Olomouc blue hour 2015-08.jpg|right|100px]] | Text = déi 35 Meter héich '''[[Dräifaltegkeetssail vun Olomouc]]''' am 18. Joerhonnert opgeriicht gouf, fir d'Enn vun enger [[Pescht]]epidemie ze éieren? }} | 2-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Tawioun (101).jpg|right|130px]] | Text = den Numm '''„[[Tawioun]]“''', eng Strooss an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], op e Bouf vum [[Péiter Ernest I. vu Mansfeld|Péiter Ernest vu Mansfeld]] zeréckgeet, deen Octavian housch, an no deem eng Paart genannt gi war? }} | 2-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Tornado vu Péiteng]]''' vun 2019 Wandspëtzte vun 241&nbsp;km/h erreecht huet? }} | 2-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Tunnel vun Herstal]]''' ee vun de wéinegen Eisebunnstunnellen an der Belsch ass, duerch deen haut Autoe fueren? }} | 2-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''[[Laure Koster|Laure ('Lory') Koster]]''' déi éischt Lëtzebuergerin war, déi op den Olympesche Spiller ugetrueden ass, nämlech als [[Schwammen (Sport)|Schwëmmerin]] 1924 [[Olympesch Summerspiller 1924|bei deene vu Paräis]]? }} | 2-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Lac Kivu 2.jpg|right|130px]] | Text = wat een am '''[[Kiwuséi]]''' méi déif geet, wat d'Temperatur an de Salzgehalt méi eropginn? }} | 2-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg Centre géographique 2014 a.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[geographeschen Zentrum vu Lëtzebuerg]]''' am Nordweste vu Pëtten, am [[Naturschutzgebitt Pëttenerbësch]] läit? }} | 2-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Red and Black land crab.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Halloweenkrabb]]''' hiren Numm huet wéinst hirem Glach mat enger [[Halloween]]-[[Kalbass]]? }} | 2-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Saar (1947–1956).svg|right|130px]] | Text = am [[Traité vu Lëtzebuerg]] 1956 festgehale gouf, datt d''''[[Saarland]]''', dunn e franséischt Protektorat, der Bundesrepublik Däitschland bäitriede kéint? }} | 2-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Tomatoes-on-the-bush.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Tomat]]en''' am 16. a 17. Joerhonnert an Europa eng Raritéit waren, a vu räiche Leit gezillt goufe fir schéin ze maachen, well gemengt gouf, d'Fruucht wier gëfteg? }} | 2-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg-Bock, plaque commémorative en mémoire de J.W. von Goethe (102).jpg|right|100px]] | Text = de [[Johann Wolfgang von Goethe|Goethe]] bei '''[[Openthalt vum Johann Wolfgang von Goethe an der Stad Lëtzebuerg (1792)|sengem Openthalt zu Lëtzebuerg]]''' net am sougenannte Goethe-Haus am Pafendall iwwernuecht huet, wou op enger Plack steet, dat wier de Fall gewiescht? }} | 2-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Camptochaeta luxemburgensis holotype specimen MNHNL32517-2.jpg|right|110px]] | Text = d<nowiki>'</nowiki>'''''[[Camptochaeta luxemburgensis]]''''' en Troglobiont ass, an dowéinst seng Pigmentatioun verluer huet? }} | 2-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Quino (13331254273) (cropped).jpg|right|110px]] | Text = d'Mafalda, e Comicpersonnage vum argentineschen Zeechner '''[[Quino]]''', 2014 als éischt BDs-Figur mat der '''[[Légion d'honneur]]''' ausgezeechent gouf? }} | 2-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Iechternach Basilika II w.jpg|right|100px]] | Text = d''''Willibrord-Klack an der [[Iechternacher Basilika]]''' mat knapps 7 Tonne Gewiicht déi schwéierst Klack am Land ass? }} | 2-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:MJK54509 Mathilde of Belgium (Frankfurt Book Fair 2017) (cropped).jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Mathilde d'Udekem d'Acoz|Mathilde]]''' zanter dem Bestoe vun der Belsch déi éischt Kinnigin ass, déi do am Land gebuer gouf? }} | 2-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Albert Biever]]''' aus dem Rollengergronn 1904 zu New Orleans eng Universitéit gegrënnt huet? }} | 2-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Echternach place du Marché vers abbaye.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Iechternach]]''' 1886 als éischt Stad zu Lëtzebuerg eng elektresch Beliichtung krut? }} | 2-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Posta Romana - 1959 - Laika 120 B.jpg|right|130px]] | Text = dat éischt Liewewiesen, dat vun der Äerd an de Weltall geschéckt gouf, wuertwiertlech eent war, '''[[Laika|„dat billt“]]'''? }} | 2-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mobilité gratuite au Luxembourg.jpg|right|130px]] | Text = 2024, 4 Joer no der Aféierung vum '''[[gratis ëffentlechen Transport zu Lëtzebuerg]]''', d'[[CFL]] 520.000 Euro an d'Kees krut, nämlech duerch de Verkaf vun 1.-Klass-Ticketen (déi net gratis ass)? }} | 2-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kirche Ehnen 01.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Rochuskierch zu Éinen]]''' déi eenzeg Kierch am Land ass mat engem ronne Kiercheraum? }} | 2-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Crispy veal sweetbreads.jpg|right|130px]] | Text = de [[Ry de Vaux]] näischt mat '''[[Ris de veau]]''' ze dinn huet? }} | 2-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, cimetière Bons-Malades, monument Communards (103).jpg|right|130px]] | Text = um [[Kierfecht um Sichenhaff]] e '''Grafmonument''' als Undenken un zwéi '''[[Commune vu Paräis|Kommunarde vu Paräis]]''' steet, déi am Exil zu Lëtzebuerg gestuerwe sinn? }} | 2-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Buste Alexander Rüdell Gare Luxembourg.jpg|right|110px]] | Text = d'Pläng vum Gebai vun der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] op e '''''[[Alexander Rüdell|Wirklicher Geheimer Oberbaurat]]''''' zeréckginn? }} | 2-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Quierzy (Aisne) mairie-école.JPG|right|130px]] | Text = '''[[Quierzy]]''' am [[Departement Aisne]] ënnert de [[Merowenger]] eng Kinneksstad war, an ënnert de [[Karolenger]] eng Keeserpfalz, haut awer just nach e rouegt Dierfche vun eppes iwwer 400 Awunner ass? }} | 2-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''''[[Wochenblatt für Bürger und Landleute]]''''' 1837 déi éischt „Provënz“-Zeitung zu Lëtzebuerg, an och déi éischt mat engem Feuilleton war? }} | 2-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kaiserin Maria Theresia (HRR).jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Maria Theresia vun Éisträich]]''' de 25. Juni 1741 zum ''Kinnek'' vun Ungarn gekréint gouf, well et dofir kee weiblechen Titel gouf? }} | 2-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Biergerkräiz, Kopstal (108).jpg|right|110px]] | Text = vun den ursprénglech '''[[Limes Luxemburgensis|94 stenge Maarken]]''', déi 1772 ënnert der [[Maria Theresia vun Éisträich|Maria Theresia]] opgeriicht goufen, fir d'Limitte vun der Stad Lëtzebuerg ze markéieren, der haut nach 63 bestinn? }} | 2-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Johnny Weissmuller at Olympics (cropped).jpg|right|100px]] | Text = den '''[[Johnny Weissmuller]]''', deen tëscht 1932 an 1948 a Filmer den [[Tarzan]] gespillt huet, virdrun olympesche Champion am [[Schwammen (Sport)|Schwamme]] war, an eng Goldmedail am [[Waasserball]] gewonnen hat? }} | 2-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = / }} | 3-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = dee '''Mann, [[Charles Bernard du Bost-Moulin|dee 1707 zu Lëtzebuerg d'Gromper agefouert]]''' soll hunn, bei engem Duell ëm d'Liewe koum? }} | 3-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kehlen tower.jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Kanounentiermche vu Kielen]]''' wéinst engem Noperschaftssträit entstane soll sinn? }} | 3-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Le Patron-red.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Le Patron]]''' mat dräi oder véier Rieder ënnerwee ka sinn? }} | 3-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = zu Lëtzebuerg tëscht 1880 an 1900 net manner wéi '''20 [[Lëscht vun Zeitungen an Zäitschrëften zu Lëtzebuerg|nei Zeitunge gerënnt]]''' goufen? }} | 3-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fabiola, queen of Belgium.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Fabiola de Mora y Aragón]]''', vun 1960 bis 1993 den Titel ''Kinnigin vun'' de ''Belsch'' hat, an dono ''Kinnigin vun'' der ''Belsch''? }} | 3-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Ruines au centre de la ville - Dormans - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APTH002150.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Dormans]]''', an der Marne, 1920 vun der Stad Lëtzebuerg fir 1 Frang op de Kapp vun hirer Bevëlkerung 'adoptéiert' gouf? }} | 3-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Haerdcheslee detail.jpg|right|100px]] | Text = et bei Allënster, dem [[Victor Hugo]] no, '''''„[[Häerdcheslee|une femme qui a une tête et un homme qui n'en a pas]]“''''' gëtt? }} | 3-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Strozzapreti Pasta.JPG|right|130px]] | Text = '''[[Nuddel]]en''' a [[Kniddel]]en net nëmme vun der Matière-première hier, ma och [[etymologie|etymologesch]] dee selwechten Urspronk hunn? }} | 3-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Icones imperatorvm romanorvm, ex priscis numismatibus ad viuum delineatae, and breui narratione historicâ (1645) (14746714695).jpg|right|110px]] | Text = de '''[[Louis II. vu Frankräich|Louis den Tuddeler]]''' deen eenzege Jong vum '''[[Charles de Plakkapp|Charel dem Plakkapp]]''' war, deen iwwerlieft hat? }} | 3-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg dent creuse Huelen Zant tower.jpg|right|130px]] | Text = den '''''[[Huelen Zant]]''''' um Bockfiels net e Rescht vum Siegfried senger Buerg ass, mä vum lénksen Tuerm vun der zweeter Paart vun der Festung, deen 1874, wéi d'Festung geschleeft gouf, an eng 'Pseudo-Ruin' ëmgebaut gouf? }} | 3-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fliegenfaenger.jpg|right|50px]] | Text = dem Theodor Kaiser säi '''[[Méckefänkert]]''' nach haut milliounefach zum Asaz kënnt? }} | 3-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Remerschen Choleraepidemie.jpg|right|100px]] | Text = bei der '''[[Cholera]]-Epidemie zu Lëtzebuerg''', [[1865]]-[[1866]], tëscht 8.000 bis 10.000 Leit dorun erkrankt, a ronn 3.500 gestuerwe sinn, 1,83&nbsp;% vun der Gesamtpopulatioun? }} | 3-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Cassini3.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Cassini-Huygens]]''', eng Weltraummissioun mat zwou Raumsonde fir de Planéit [[Saturn (Planéit)|Saturn]] a [[Saturnmounden|seng Mounden]] z'erfuerschen, bannent knapps 20 Joer spektakulär nei Erkenntnesser bruecht huet? }} | 3-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = bei der '''Explosioun vum Polvertuerm''' um [[Verluerekascht (Stad Lëtzebuerg)|Verluerekascht]], de 26. Juni 1807, 32 Persoune ëm d'Liewen koumen an der 120 schwéier blesséiert goufen, dorënner vill Kanner? }} | 3-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Koiluoto-fr.svg|right|130px]] | Text = d'Insel '''[[Koiluoto]]''', déi just 3 Hektar grouss ass, tëscht Russland a Finland gedeelt ass? }} | 3-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:WeidendCossé.JPG|right|130px]] | Text = d'[[Mercier (Champagner)|Champagnerfabréck Mercier]] am '''[[Weidendall]]''' bei Koplescht virum 1. Weltkrich op bis zu 40 Hektar [[Weiden|Weide]] gezillt huet, deenen hir Rudde vu bis zu 100 Leit zu Kierf geflecht goufen? }} | 3-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Lockheed F-5 Lightning with invasion stripes (cropped).jpg|right|130px]] | Text = '''[[Invasiounsträifen]]''' géint ''friendly fire'' schütze sollten? }} | 3-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:LUX Malakoff-Turm KSG 1550 pK.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Malakoff-Tuerm (Lëtzebuerg)|Malakoff-Tuerm]]''' a [[Clausen]] nom [[Malakoff-Tuerm (Sewastopol)|Malakoff-Tuerm]], engem Deel vun der Festung [[Sewastopol]], genannt gouf, deen am [[Krimkrich]] (1853-1856) eng wichteg Roll gespillt hat? }} | 3-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:CavernClub.JPG|right|115px]] | Text = d'[[The Beatles|Beatles]] 1961, no hirer Tournée zu Hamburg, hiren éischten Optrëtt am [[Liverpool]]er '''''[[Cavern Club]]''''' haten, a bis 1963 292-mol do opgetruede sinn? }} | 3-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kierch Cité Kauffmann, Zolwer.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Kapell Cité Léon Kauffman|Kapell vun der Cité Léon Kauffman]]''' zu [[Zolwer]] tëscht 1962 an hirer Entweiung, 2017, an engem Trakt vun aacht Garagen amenagéiert war? }} | 3-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Cadel Evans with the bothers Schleck (cropped).jpg|right|130px]] | Text = beim '''[[Tour de France 2011]]''' fir d'éischt Kéier an der Geschicht vum [[Tour de France|Tour]], net nëmmen zwéi Lëtzebuerger, ma och zwéi Bridder mat um Podium stoungen? }} | 3-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kockelscheuer, château (112).jpg|right|130px]] | Text = d''''stenge Mauer''' ronderëm den Domän vum '''[[Schlass Kockelscheier]]''' vun engem eenzege Mann, engem gewësse Welter, bannent 15 Joer – vun 1880 bis 1895 – gebaut gouf? }} | 3-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Lesincroyables.jpg|right|100px]] | Text = zu Paräis, an der Zäit vum [[Directoire]], et Moud war, sech zu den '''''Incroyables''''' oder de '''''Merveilleuses''''' ze zielen? }} | 3-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Steinsel, Grünewald, Geeschterhaischen (103).jpg|right|130px]] | Text = de Lieu-dit '''''[[Geeschterhaischen]]''''' am [[Gréngewald]] op e Juegdhaus zeréckgeet, dat fréier op där Plaz stoung? }} | 3-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Walferdange, Grünewald, Raschpëtzer (Puits 01)B.jpg|right|130px]] | Text = de Sënn an Zweck vun de '''[[Raschpëtzer]]''' am [[Gréngewald]] eréischt an de leschte Jorzéngte vum 20. Joerhonnert erausfonnt gouf? }} | 3-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Steinsel, Grünewald, Chênes des princesses (101).jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Prinzessinnen-Eechen]]''' am [[Gréngewald]] sechs [[Eechen|Eeche]] sinn, déi tëscht 1894 an 1906 am ''Réngelsgronn'' zu Éiere vun den Duechtere vum [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Wëllem IV.]] geplanzt goufen? }} | 3-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Schetzelhiel.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Schetzel]]''' e Klausener war, deen am 12. Joerhonnert bis zu sengem Doud 14 Joer laang an enger Klaus am [[Gréngewald]] bei der Stad Lëtzebuerg gelieft huet? }} | 3-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''''[[D'Vulleparlament am Gréngewald]]''''' e satirescht-politescht Gedicht war, dat den [[Dicks]] 1848 anonym publizéiert huet? }} | 3-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dartagnan-musketeers.jpg|right|110px]] | Text = '''''[[Les Trois Mousquetaires]]''''' vum [[Alexandre Dumas]] ursprénglech als [[Feuilleton]] an der Zeitung ''Le Siècle'' publizéiert gouf? }} | 3-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ketty Thull Kachbuch.jpg|right|100px]] | Text = der '''[[Ketty Thull]]''' hiert [[Kachbicher|Kachbuch]] an 10 Oploen méi wéi 50 Joer laang erauskomm ass? }} | 3-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:King Michael I of Romania by Emanuel Stoica.jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Mihai I. vu Rumänien|leschte Kinnek vu Rumänien]]''' no sengem Règne an der Schwäiz als Ziichter vu Gefligel, Testpilot a Makler op der Bourse säin Ënnerhalt verdingt huet? }} | 4-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Osbourg-Haus route de Trëves Grevenmacher 01.jpg|right|120px]] | Text = d''''[[Osbourg-Haus]]''' zu Gréiwemaacher am 15. Joerhonnert als Zivilhospiz gebaut gouf, an dono als Wunnplaz fir Schoulschwësteren, Schoul, Stadbibliothéik a Museksschoul benotzt gouf? }} | 4-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ibn Al-Haytham portrait.jpg|right|100px]] | Text = den '''[[Alhazen|Abu Ali al-Hasan Ibn Al-Haitham]]''' (~965 - 1039) als Erfinder vun der [[Lupp]] gëllt? }} | 4-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MNHNL 02 Luxembourg.jpg|right|100px]] | Text = d''''Wopen iwwer dem Portal vum [[Hospice Saint-Jean]]''' am Gronn déi vum Kinnek [[Karel II. vu Spuenien]], vum [[Herzogtum Lëtzebuerg]] a vum deemoleger Gouverneur vu Lëtzebuerg [[Philipp de Croy]], sinn? }} | 4-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bfherbesthal.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Gare Herbesthal|Gare vun Herbesthal]]''', déi 1843 opgoung, déi eelst europäesch Grenzgare war? }} | 4-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:University of Luxembourg - Kirchberg Campus.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Avenue John-F.-Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue Kennedy]]''' um [[Kierchbierg]] ursprénglech als [[Autobunn]] gebaut gi war, dann awer tëscht dem Enn vun den 1990er Joren an dem Ufank vun den 2010er Jore als Stadboulevard zeréckgebaut gouf? }} | 4-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Skorpionkönig.png|right|110px]] | Text = de '''[[Skorpioun I.]]''' en alegyptesche Kinnek aus der Virdynastescher Zäit, ëm 3200 v. Chr., war? }} | 4-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Blummendall0b2.JPG|right|130px]] | Text = den Numm vun der Uertschaft '''[[Blummendall]]''' näischt mat Blummen ze dinn huet, ma éischter op eng keltesch Gottheet zeréckgeet? }} | 4-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:196R05180890 Blick vom Donauturm, Donauinsel, Handelskai.jpg|right|130px]] | Text = déi iwwer 21&nbsp;km laang '''[[Donauinsel]]''' zu [[Wien]] tëscht der [[Donau]] an der Neier Donau an den 1970er/1980er Joren ugeluecht gouf, fir Héichwaasser ze reguléieren? }} | 4-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Superjhemp retörns, emilewibbel (102).jpg|right|130px]] | Text = als Reklamm fir d'Première vum Film '''''[[De Superjhemp retörns]]''''' verschidde Firmen d'Opschrëfte mat hiren Nimm (op Gefierer, Butteker oder Produkter) deelweis duerch déi parodistesch Versioun ersat hunn, déi s'am [[Superjhemp]] kritt haten? }} | 4-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Däitsch Bréck.jpg|right|130px]] | Text = déi '''[[Däitsch Bréck zu Visé]]''' (''Pont des Allemands''), eng Eisebunnsbréck iwwer d'[[Meuse (Floss)|Meuse]], am [[Éischte Weltkrich]] vun der däitscher Arméi mat haaptsächlech russesche Gefaange gebaut gouf? }} | 4-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fondation Pescatore Luxembourg City 2012-04 --2.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Fondation Pescatore]]''' dat éischt Gebai zu Lëtzebuerg war, dat aus arméiertem Bëtong gebaut gouf? }} | 4-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Naturraumkarte_Hunsrueck.png|right|130px]] | Text = '''[[Honsréck]]''', wéi och '''[[Hondséislek|Hon(d)séislek]]''', sproochlech op dat algermanescht Wuert ''hun'' fir „grouss“ zeréckgoe kéinten, eng Kultbezeechnung fir de [[Bronge Bier]]? }} | 4-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bim Diederich (1952).jpg|right|100px]] | Text = de Vëlossportler '''[[Bim Diederich]]''' de Spëtznumm ''Duc de Grammont'' krut, nodeems e beim [[Tour de France 1951]] am ''[[Mur de Grammont]]'', seng 3 Matfuerer ofgehaangen hat? }} | 4-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Tower of London viewed from the River Thames.jpg|right|130px]] | Text = déi lescht Persoun, déi am '''[[Tower of London]]''' higeriicht gouf, een [[Josef Jakobs|zu Lëtzebuerg gebiertegen däitsche Spioun]] war? }} | 4-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:London traffic-lights.JPG|right|100px]] | Text = den '''[[Traffic Light Tree]]''' zu London, sengem Kënschtler no, d'Zesummespill vun de Finanzaktivitéiten an dem Verkéier zu London, déi ni zur Rou kommen, mat de Beem an der Natur ronderëm symboliséiere soll? }} | 4-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Made in Luxembourg logo.jpg|right|120px]] | Text = iwwer 1.500 Entreprisen de Label '''''[[Made in Luxembourg]]''''' benotzen dierfen? }} | 4-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MJK33168 Viceroy's House (Berlinale 2017).jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Internationale Filmfestspiele Berlin]]''' 1951 op Initiativ vum US-amerikanesche Militär als eng „Vitrinn vun der fräier Welt“ an d'Liewe geruff goufen, mam [[Alfred Hitchcock]] sengem ''[[Rebecca (Film 1940)|Rebecca]]'' als éischte Film? }} | 4-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:BernhoeftSanssouci.JPG|right|110px]] | Text = de '''''Bernhoeft's Blitzlichtapparat Sanssouci''''', deen de lëtzebuergesche Fotograf [[Charles Bernhoeft]] erfonnt a patentéiere gelooss hat, Präisser doruechter gewonnen huet? }} | 4-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = [[Christi Himmelfaart]] am Joer 2024 op den [[Europadag]], an 2160 op den [[Éischte Mee]] fällt, an deemno zwéi '''[[gesetzlech Feierdeeg zu Lëtzebuerg|gesetzlech Feierdeeg]]''' dee selwechten Dag sinn? }} | 4-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = dem [[Mathias Erasmy]] säi '''''Guide du voyageur dans le Grand-Duché de Luxembourg''''' vun 1861 deen éischte lëtzebuergeschen Touristeguide war? }} | 4-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Water sports composite.jpg|right|140px]] | Text = Sportaarten, déi ''um, am'' oder ''ënner'' [[Waasser]] ausgeüübt ginn, zu de '''[[Waassersport]]aarte''' gezielt ginn, där um Äis (soss näischt wéi gefruerent Waasser) awer net? }} | 4-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jeans.jpg|right|100px]] | Text = bis an d'1980er Joren an der [[Fiels]] '''Jeans''' produzéiert goufen? }} | 4-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxemburger Wochenblatt 1821 logo.jpg|right|180px]] | Text = 1821 am '''''[[Luxemburger Wochenblatt]]''''' fir d'éischt iwwerhaapt en Text op Lëtzebuergesch publizéiert gouf? }} | 4-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pomelo fruit.jpg|right|130px]] | Text = déi „'''[[Pampelmousse|gréisst Zitroun]]'''“ bis zu 30&nbsp;cm am Duerchmiesser grouss ka ginn? }} | 4-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''[[Gemeng Hollerech]]''' ëm 1905 vun der Awunnerzuel hier déi zweetgréisst Gemeng am Land war? }} | 4-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:The new old amphitheater in Pula Istria (19629095974).jpg|right|130px]] | Text = am réimeschen '''[[Amphitheater vu Pula]]''' schonn [[Äishockey]]smatcher organiséiert goufen? }} | 4-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = am Wanter 1813/1814 am haitege Lëtzebuerg all 40. Awunner un der '''[[Typhus|Fleckeféiwer]]'''-Pandemie gestuerwen ass? }} | 4-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Zimmermannsches Caffeehaus.jpg|right|90px]] | Text = ''[[Schweigt stille, plaudert nicht]]'' vum [[Johann Sebastian Bach|Bach]] och als '''''Kaffeekantate''''' bekannt ass? }} | 4-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Clinique Saint-François (101).jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Clinique Saint-François]]''' um Fëschmaart déi éischt Aeklinik am Land war? }} | 4-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bremen Wappen(Mittel).svg|right|100px]] | Text = d''''[[Fräi Hansestad Bremen]]''' dat klengst [[Land (Däitschland)|Bundesland]] vun Däitschland ass an aus zwou Stied besteet? }} | 5-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Telefonskabinn an der Uelzechtstrooss.jpg|right|100px]] | Text = 2021 déi lescht 20 '''[[Telefonskabinn]]en''' zu Lëtzebuerg ewechgeholl goufen? }} | 5-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg-Clausen, cimetière Malakoff (108).jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Kierfecht Malakoff]]''' a [[Clausen]] deen eelste [[Juddentum zu Lëtzebuerg#Jiddesch Kierfechter zu Lëtzebuerg|jiddesche Kierfecht zu Lëtzebuerg]] ass? }} | 5-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bubo bubo sibiricus - 01.JPG|right|100px]] | Text = '''[[Uhu]]en''' a Gefaangenschaft bis zu 60 Joer al kënne ginn? }} | 5-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:CFL5519Offenburg.jpg|right|130px]] | Text = d'Lokomotiv '''[[CFL 5519]]''' déi eenzeg Dampmaschinn vun den [[CFL]] ass, déi nach besteet? }} | 5-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Sacramenta Argentariae (pars brevis).jpg|right|120px]] | Text = d''''[[Stroossbuerger Eeden]]''' déi eelst Charte ass, déi d'Trennung vum haitege frankophonen a germanophone Sproochraum bezeit? }} | 5-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Koffergrouf--bannenan--w.jpg|right|100px]] | Text = obwuel an der '''[[Koffergrouf vu Stolzebuerg]]''' an der Zäit alt bis zu 5000 Tonne Kofferäerz am Joer ofgebaut goufen, dës ni richteg rentabel war, an dofir ëmmer nees de Proprietär gewiesselt huet? }} | 5-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Batman_(20th_Century_Fox_Television)_text_logo.svg|right|130px]] | Text = de '''[[Batman]]''', anescht wéi aner Superhelden, keng iwwernatierlech Kräften huet? }} | 5-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Tribüne Stadion Thillenberg Differdange 01.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Stade du Thillenberg|Stadion um Thillebierg]]''' tëscht 1921 an 1922 vun de Memberen, Supporteren a Spiller vun de [[FA Red Boys Déifferdeng|Red Boys]] gebaut gouf? }} | 5-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mount Ararat and the Yerevan skyline.jpg|right|130px]] | Text = de Bierg '''[[Ararat]]''', deen d'Nationalsymbol vun den [[Armeenier]] ass an um Wope vun [[Armenien]] drop ass, haut an der [[Tierkei]] läit? }} | 5-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Hôtel des Terres Rouges (109).jpg|right|130px]] | Text = am Sëtzungssall vum '''[[Hôtel des Terres Rouges]]''' (haut de Sëtz vum [[Kulturministère]]) véier Medaillone mat Zeenen aus der Stolindustrie an de Boiserien integréiert sinn? }} | 5-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Reichenbach.JPG|right|100px]] | Text = d''''[[Reichenbach-Waasserfäll]]''' am Kanton Bern, duerch den [[Arthur Conan Doyle]] international bekannt goufen, well do deem seng Romanfigur Sherlock Holmes an ''The Adventure of the Final Problem'' zesumme mat sengem Feind, dem Professer Moriarty, erofgefall ass? }} | 5-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Vue op Mutfert-101.jpg|right|130px]] | Text = am August 1792, wärend dem [[Koalitiounskricher|éischte Koalitiounskrich]] d'Haaptarméi vun den Alliéierten mat enger 40.000 Mann,''' zu [[Mutfert]] hiren Haaptquartéier''' opgeschloen huet? }} | 5-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:CurtvonFrancois.jpg|right|90px]] | Text = * … [[Curt von François|de Grënner]] vun der [[Namibia|namibescher]] Haaptstad [[Windhoek]] zu Lëtzebuerg gebuer gouf? }} | 5-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Gare Kautebaach.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Gare Kautebaach]]''' vun 1888 zwéi verschidden Architekturstiler vereent - Schwäizer Chalet an italieenescht Landhaus - wat den éischte Bauhären no e Symbol fir d'Frëndschaft an d'Begéinung vun de Vëlker duerstelle soll? }} | 5-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Het Zinneke (DSCF5238) Brussels, BE.jpg|right|130px]] | Text = '''''[[Het Zinneke]]''''' zu Bréissel als eng Zort kanine Pendant zum Jeanneke a [[Manneken Pis]] betruecht ka ginn? }} | 5-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = Lëtzebuerg 1997 fir d'éischt Kéier mat ''[[Elles]]'' e '''[[Lëscht vun de lëtzebuergesche Filmer déi fir eng Oscar-Nominatioun virgeschloe waren|Kandidat fir eng Nominéierung fir den Oscar]]''' agereecht huet? }} | 5-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Villa Vauban Luxembourg 01.jpg|right|130px]] | Text = de '''Geriichtshaff vun der [[CECA]]''' an den 1950er Jore säi Sëtz an der Stater [[Villa Vauban]] hat? }} | 5-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pigmentfabréck zu Falu w.jpg|right|130px]] | Text = d'Fabréck vum Faarfpigment '''[[Falunrout]]''', dat a Schweede wäitleefeg fir den Ustrach vu ländleche Gebaier gebraucht gëtt, 2001 vun der UNESCO op d'[[Weltierwen|Weltierwelëscht]] gesat gouf? }} | 5-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fédération Luxembourgeoise de Football, Logo.svg|right|100px]] | Text = deen éischte Gol fir déi '''[[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]]''' an engem offizielle Lännermatch den 29. Oktober 1911 vum [[Albert Elter]] geschoss gouf? }} | 5-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Chile location map (+claims).svg|right|80px]] | Text = den '''[[Chile]]''' vun Norden no Süde 4.200&nbsp;km laang ass, ma op der schmuelster Plaz just 90&nbsp;km breet? }} | 5-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:07 frauentag plakat1 VGA (7534320756).jpg|right|95px]] | Text = den '''[[Internationale Fraendag]]''' zu Lëtzebuerg eng éischt Kéier den 23. Mäerz 1929 gefeiert gouf? }} | 5-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:LtGilbertMilneRCNVR2June1944.jpg|right|110px]] | Text = de '''[[Fairchild K-20 Loftbildfotoapparat]]''' dee wichtegste Fotoapparat vun der US Air Force am Zweete Weltkrich war? }} | 5-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:SaueMusBr.JPG|right|130px]] | Text = am '''[[Traité vun Iechternach]]''' Lëtzebuerg an d'Bundesland Rheinland-Pflaz 1974 d'Bewirtschaftung vum Waasser am Grenzgebitt vun deenen zwee Länner festgeluecht hunn? }} | 5-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Was die Heimat erzählt (Störzner) 063a.jpg|right|85px]] | Text = den '''[[Zwak (Mythologie)|Zwergen- oder Zwakemythos]]''' op bronzezäitlech Biergleit zeréckgeet, déi sief et duerch hir Originnen, sief et duerch hir Aarbecht, méi kleng waren? }} | 5-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Blumenuhr Parc Gerlache Differdange 01.jpg|right|130px]] | Text = den Zwerg bei der '''Blummenauer am [[Parc de Gerlache]]''' d'Klack eng éischt Kéier beim Begriefnes vum Déifferdenger Buergermeeschter [[Emile Mark|Mark]] gelaut huet? }} | 5-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Sun920607.jpg|right|110px]] | Text = d'[[Sonn]] e '''[[Gielen Zwerg]]''' ass? }} | 5-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Zwergmammut]]''' (''Mammuthus exilis'') eng ausgestuerwen Aart aus der Famill vun den Elefanten, seng Kierpergréisst am Laf vun de Jore reduzéiert huet, well op der Insel wou e gelieft huet, de Kascht limitéiert war? }} | 5-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:European microstates map.svg|right|110px]] | Text = '''[[Zwergstaat]]en''' an der Reegel eng Landfläch vun ënner 1.000&nbsp;km² hunn? }} | 5-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pluto by LORRI and Ralph, 13 July 2015.jpg|right|110px]] | Text = vum '''[[Pluto (Zwergplanéit)|Zwergplanéit Pluto]]''' ugeholl gouf, et wier e fréiere Mount vum [[Neptun (Planéit)|Neptun]], ier 1978 entdeckt gouf, datt de Pluto selwer 5 Mounden huet? }} | 5-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Litore2.jpg|right|130px]] | Text = '''''[[Li Tore]]''''', eng Skulptur vun 1880, nach haut am Folklor vun de [[Universitéit Léck|Lécker Studenten]] eng wichteg Roll spill? }} | 5-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Tire Plant Colmer-Bierg Topo 1964.png|right|130px]] | Text = déi 1949 gegrënnte '''[[Goodyear-Dunlop Colmar-Berg|Goodyear S.A.]] zu [[Colmer-Bierg]]''' dat éischt Goodyear Wierk am kontinentalen Europa war an 1951 mat 300 Mataarbechter ugefaangen huet? }} | 6-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Lateran Baptisterium.jpg|right|110px]] | Text = de '''[[Battistero lateranense]]''' zu Roum de Modell vu bal allen Dafkierche vum Chrëschtentum am héije Mëttelalter war? }} | 6-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Begin CEST.svg|right|110px]] | Text = et de Summer 1976 duerch a Frankräich '''[[Summerzäit|eng Stonn méi spéit]]''' war wéi zu Lëtzebuerg? }} | 6-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = am '''[[Club des Cent Cols]]''' netprofessionell Vëlossportler opgeholl ginn, déi op d'mannst honnert Colle gefuer sinn? }} | 6-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = et souwuel 1956 wéi 1973 de [[25. November]] zu Lëtzebuerg '''verbuede war, mam Auto ze fueren'''? }} | 6-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ortsschild fraeulein steinfort.jpg|right|130px]] | Text = ee mam Auto duerch '''[[Fräulein Steinfort]]''' fuere kann? }} | 6-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fort-Dumoulin-Kasematt-Bëtong.jpg|right|100px]] | Text = eng Kasematt vum [[Fort Dumoulin]] wärend dem Bau vum Institut National des Sports (INS) iertemlech '''mat Bëtong zougeschott''' gouf? }} | 6-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bird pellet.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Eilekatz]]''' aus onverdaulechen Iessreschter (Schanken, Fiederen, …) besteet, deen [[Eilen]] oder aner [[Gräifvullen]] erauswiergen? }} | 6-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = et am 13./14. Joerhonnert am '''[[Mëttelalterlech Schmelz am Jeneeserbësch|Jeneeserbësch eng Schmelz]]''' gouf, déi gréisst bis ewell entdeckt Plaz vun Eisegewënnung aus dem Mëttelalter a Mëtteleuropa? }} | 6-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''''[[Feltgeniomyces luxemburgensis]]''''', eng Ascomycota-Pilzenaart, déi 1990 zu Lëtzebuerg entdeckt a beschriwwe gouf, déi éischt bekannt Aart vun der Gattung ass? }} | 6-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = et scho wärend der [[Éisträichesch Nidderlanden|éisträichescher Zäit]] am [[Herzogtum Lëtzebuerg]] an duerno och am [[Département des Forêts]] eng '''[[Hondssteier]]''' gouf? }} | 6-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''[[Foussball am No Mans Land]]''' 1914 e Frëndschaftsmatch tëscht engleschen an däitschen Truppe war, déi sech an den Tranchéen op der Front a Frankräich wärend dem [[Éischte Weltkrich]] bekricht hunn? }} | 6-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = am schweedesche Kuerzfilm '''''[[Radio Luxemburg (Film)|Radio Luxembourg]]''''' dës Radiostatioun d'Verlaangere vun de Jugendlechen no Modernitéit, an engem Duerf uganks vun den 1960er Joren, symboliséiert? }} | 6-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Meitschibei.jpg|right|120px]] | Text = zu [[Bern]] d<nowiki>'</nowiki>'''''[[Meitschibei|Meederchersbeen]]''''' mat gemuelenen Nëss gefëllt ginn? }} | 6-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ënnert de stäiler Luxembourg City 2012-04 A.jpg|right|100px]] | Text = um Haus '''[[Ënnert de Stäiler]]''' eng [[Anna selbdritt]] ze gesinn ass? }} | 6-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''[[Helminthologie|Helminthologen]]''' et mat parasitäre Wierm hunn? }} | 6-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de [[Putty Stein]] och alt emol '''[[Makkaronesch Dichtung]]''' geschriwwen huet? }} | 6-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Vivekananda Memorial Kanyakumari.jpg|right|150px]] | Text = d''''[[Kap Komorin]]''' dee südlechste Punkt vum indeschen Ënnerkontinent ass? }} | 6-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Beaver pho34.jpg|right|120px]] | Text = den '''[[Europäesche Biber]]''' (''Castor fiber'') zu Lëtzebuerg eng zwee Joerhonnerte laang ausgestuerwe war, ier e sech zanter dem Ufank vun den 2010er Joren nees laanscht Sauer, Uelzecht, Äisch an Atert ausgebreet huet? }} | 6-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Swiss-Commemorative-Coin-2012b-CHF-20-obverse.png|110px|right]] | Text = de Schwäizer Comicpersonnage '''[[Globi]]''' als Maskottche vun enger Buttekschaîne erfonnt gouf? }} | 6-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Logo-notruf-112-europaweit.svg|right|110px]] | Text = am Mee 1966 déi éischt '''[[112 (Europäeschen Noutruff)#Geschicht vun der lëtzebuergescher Noutruffzentral|Noutruffzentral zu Lëtzebuerg]]''' a Betrib geholl gouf, déi deemools nach ënner der Nummer 012 z'erreeche war? }} | 6-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Organ pipe cactus.jpg|right|100px]] | Text = den '''[[Uergelpäifekaktus]]''' direkt iwwer dem Buedem vill eenzel Äscht mécht, déi da praktesch am Senkel eropwuessen, wat dann ausgesäit wéi eng Rei [[Uergelpäif]]en? }} | 6-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Friedhof Zuchthaus Sonnenberg.jpg|right|100px]] | Text = den 30. Januar 1945 iwwer 800 Prisonéier vum '''[[KZ Sonnenburg]]''', dorënner 91 Lëtzebuerger, vun der SS duerch Genéckschoss ëmbruecht goufen? }} | 6-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = am Kader vum '''[[Near Earth Asteroid Tracking]]''', deen [[Asteroid]]en iwwerwaacht, déi der Äerd (ze) no kéinte kommen, och ëmmer nees nei [[Koméit]]en entdeckt ginn? }} | 6-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fontaine Montefiore Neuvice, Liège.jpg|right|100px]] | Text = just nach op enger vun de fréier 20 '''[[Fontaine Montefiore]]''' d'Skulptur vun enger Waasserdréiesch erhalen ass? }} | 6-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Sonnenburg Sirene -1000-180.jpg|right|55px]] | Text = de '''[[Sireenereseau zu Lëtzebuerg]]''' aus ronn 160 [[Sireen (Apparat)|Sireene]] besteet, déi uechter d'Land am ëffentleche Raum installéiert si fir am Fall vun enger Katastroph kënnen ze warnen? }} | 6-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Feldmaikäfer (Melolontha melolontha) w 3.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Kiewerlekszopp]]''' ee vun de wéinege Platen an Europa ass, an deenen Insekte verschafft ginn? }} | 6-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|right|100px]] | Text = d''''[[Gemeng Ettelbréck]]''' 1850 an dräi gespléckt gouf, an esou d'[[Gemeng Schieren]] an d'[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Gemeng Ierpeldeng]] entstane sinn? }} | 6-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Tangram set 00.jpg|right|110px]] | Text = en '''[[Tangram]]''' aus fënnef Dräiecken, engem Carré an engem Parallelogramm besteet? }} | 6-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pellicola Cinematografica Sotto.png|right|140px]] | Text = de Film ''[[Congé fir e Mord]]'' vun [[Paul Scheuer]] 35 Joer laang de Rekord gehalen huet vum '''[[lëtzebuergesch Filmer|lëtzebuergesche Film]] mat deene meeschte Spectateuren''', ier e vum ''[[De Superjhemp retörns|Superjhemp retörns]]'' vum [[Félix Koch]] iwwerholl gouf? }} | 6-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Cape Canaveral ICBM Park with Mercury-Redstone and Mercury-Atlas Rockets (10531699515).jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Kap Canaveral]]''' a [[Florida]] no de [[Lëtschen|Lëtschefelder]] genannt gouf, déi do waren, an haut eng [[Metonymie]] fir d'[[Rakéitestartplaz]]en do an der Géigend ass? }} | 7-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Junglinster, RTL transmitter.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Lëtzebuerg-Effekt]]''', deen dora besteet, datt de Radiosprogramm vun engem Laang- oder Mëttelwellesender schwaach am Hannergrond vun engem anere Sender ze héieren ass, eng éischt Kéier uganks den 1930er Jore bei [[RTL Group|Radio Lëtzebuerg]] observéiert gouf? }} | 7-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Johann Gottfried Auerbach 004.jpg|right|100px]] | Text = d'[[Pragmatesch Sanktioun (1713)|Pragmatesch Sanktioun]] vum Keeser '''[[Karl VI. (HRR)|Karl VI.]]''' opgesat gouf, fir d'Ierffolleg no sengem Doud festzeleeën? }} | 7-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:CAPITANI Logo.png|right|200px]] | Text = d'Serie '''''[[Capitani]]''''' op Netflix an alle Sproochen esou heescht, bis op Portugisesch, wou den Titel ''Os Segredos de Manscheid'' ass, an op Ongresch, wou e mat ''Gyilkosság Manscheidben'' iwwersat ass? }} | 7-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Karte der Moselstaustufen.png|right|100px]] | Text = d''''[[Kanaliséierung vun der Musel]]''' schonns 1794 eng éischt Kéier proposéiert gouf, et awer bis 1956 gedauert huet, bis et zu engem Staatsvertrag tëscht Frankräich, Lëtzebuerg an Däitschland koum, deen den Ausbau vu Koblenz bis op Diddenuewen festgehalen huet? }} | 7-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Grégoire Schouppe]]''', Abt vun der [[Abtei Iechternach]], fir déi sëllege Bauaarbechte bekannt ass, déi e fir d'Abtei maache gelooss huet? }} | 7-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:EUROP éischte Stol.jpg|right|130px]] | Text = den „'''[[Éischten Europäesche Stol]]'''“ am Fong kee [[Stol]], mee [[Goss]] war? }} | 7-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kammmolchmaennchen.jpg|right|130px]] | Text = vun deene véier Molchaarten, déi et zu Lëtzebuerg gëtt, den '''[[Triturus cristatus|nërdleche Kammmolch]]''' (''Triturus cristatus'') déi seelenst ass? }} | 7-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bouillon - Château-fort et cité (1).jpg|right|130px]] | Text = '''[[Herzogtum Bouillon|Bouillon]]''' [[1794]] fir e puer Méint eng Republik war? }} | 7-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Sockel Héichuewen C Belval 2018-08.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Belval-Héichiewen|Héichuewen C vun Esch-Belval]]''' 1996 ënner der Opsiicht vu chineeseschen Ingenieuren demontéiert, a Këschte verpaakt, a China bruecht an do nees opgeriicht gouf, wou e vun 1998 bis 2021 weider 36 Milliounen Tonnen Eise produzéiert huet? }} | 7-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:JPDV.jpg|right|100px]] | Text = d'[[Valletta|Haaptstad vu Malta]] no [[Jean Parisot de La Valette|engem '''Groussmeeschter vum Souveräne Malteeseruerde''']] genannt ass? }} | 7-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = déi lëtzebuergesch Electropopband '''[[Hal Flavin]]''' et am Summer 2013 mam Lidd ''Trigger'' bis op d'Plaz 61 an de spuenesche Singlecharts gepackt huet? }} | 7-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Münster, Domplatz, Wochenmarkt -- 2019 -- 2651.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Tulpen]]''' hir Wuerzele sproochlech an [[Turban|enger Kappbedeckung]] hunn? }} | 7-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:1535 °C.jpg|right|160px]] | Text = den Déifferdenger ''Creative Hub'' '''[[1535°]]''' no der Schmëlztemperatur vum [[Eisen|Eise]] genannt gouf? }} | 7-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gott ist mein König Originaldruck 1708 Titelseite.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Gott ist mein König|Rotswiesselkantat]]''' dat éischt Wierk vum [[Johann Sebastian Bach|Bach]] ass, dat gedréckt gouf? }} | 7-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Nico Helminger 2015.jpg|right|110px]] | Text = d'Schrëftesteller-Bridder '''[[Nico Helminger|Nico]] a [[Guy Helminger]]''' allebéid schonns zweemol de [[Prix de la fondation Servais|Servais-Präis]] kruten<!-- Stand 2022 -->? }} | 7-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Picasso Musee w.jpg|right|130px]] | Text = een zu Paräis Wierker vum [[Pablo Picasso|Picasso]] an egem '''[[Musée national Picasso (Paräis)|„salzegen Hotel“]]''' bewonnere kann? }} | 7-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Hotel de ville Ettelbruck Luxembourg.jpg|right|100px]] | Text = am '''[[Stadhaus Ettelbréck|Ettelbrécker Stadhaus]]''' op Glasmolereien Zeenen aus der Geschicht vun der Stad ze gesi sinn, wéi d'Feierkatastroph vu 1778, d'Ernennug zu enger Stad 1907, oder déi éischt Opféierung vun der Lëtzebuerger Nationalhymn ''[[Ons Heemecht]]''? }} | 7-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Tajines in a pottery shop in Morocco.jpg|right|130px]] | Text = eng '''[[Tajine]]''' souwuel e Kichegeschier wéi och, duerch [[Metonymie]], d'Iesse selwer, wat dra gebrutscht gëtt, ass? }} | 7-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg, Roude Pëtz - nom de rue.jpg|right|140px]] | Text = den Numm vum '''[[Roude Pëtz]]''' op e klengen Tiermchen aus rouden Zillen zeréckgeet, deen zu Festungszäite ronderëm de Pëtz stoung? }} | 7-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Buerg Guttenberg.jpg|right|130px]] | Text = et am Musée vun der '''[[Buerg Guttenberg]]''' eng Holzbibliothéik aus dem Joer 1790 gëtt, an där ronn 100 Bam- an Trauschzorte versuergt ginn? }} | 7-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Klemm L25d VIIR front Luxembourg.jpg|right|130px]] | Text = eng '''[[Klemm L25d VIIR LX-MAF|Klemm L25]]''' am Joer 1946 deen éischte Fliger war, deen zu Lëtzebuerg offiziell immatrikuléiert gouf? }} | 7-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ganymede g1 true.jpg|right|110px]] | Text = de '''[[Ganymed (Mound)|Ganymed]]''', dee Gréisste vun de [[Lëscht vun de Jupitermounden|Jupitermounden]], méi grouss ass wéi de Planéit [[Merkur (Planéit)|Merkur]]? }} | 7-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Roud Bréck.jpg|right|130px]] | Text = déi karminrout Faarf vun der '''[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rouder Bréck]]''' erausgesicht gouf, fir déi ''harmonesch Linne vun der Bréck ervirzesträichen, absënns och bei schlechtem Wieder''? }} | 7-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:《虎皮武士》抄本.jpg|right|130px]] | Text = et am georgeschen Nationalepos '''''[[Vep'his Tqaosani]]''''' vum [[Šot'a Rust'aveli]] net kloer ass, ob de ''Wepchi''-Pelz vun engem Tiger oder engem Panther ass? }} | 7-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, fontaine Hämmelsmarsch (101).jpg|130px|right|Wierk ënner Copyright, dofir onschaarf]] | Text = [[Wil Lofy|de Sculpteur]] vum '''[[Hämmelsmarsch-Buer]]''' sech selwer an enger vun de Figure portraitéiert huet? }} | 7-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de geographeschen Zentrum vun der Belsch um '''[[Nil (Baach)|Nil]]''' läit? }} | 7-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Logo L'Arlequin (Luxembourg, 1848).jpg|180px|right]] | Text = '''''[[L'Arlequin (Zäitschrëft 1848)|L'Arlequin]]''''', 1848 vum [[Charles Munchen]] gegrënnt, déi éischt satiresch Zäitschrëft zu Lëtzebuerg war? }} | 7-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Sergei-Prokudin-Gorski-Larg.jpg|right|110px]] | Text = de '''[[Sergei Michailowitsch Prokudin-Gorski]]''' (Сергей Михайлович Прокудин-Горский) en aussergewéinlech wichtege Pionéier vun der Faarffotografie war? }} | 7-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Netflix 2015 logo.svg|right|140px]] | Text = ''[[Sawah]]'' vum [[Adolf El Assal]] deen éischte Lëtzebuerger Film war, deen op '''[[Netflix]]''' ze gesi war? }} | 7-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Konter a Matt - top trumps - IMG 7918.jpg|right|130px]] | Text = ee bei '''[[Konter a Matt]]''' bekennen oder trompe muss? }} | 7-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Auderghem, StJulien3.JPG|right|100px]] | Text = d'Mauere vun der '''[[Kierch Saint-Julien vun Auderghem]]''' mat Hasteng aus der ''Wäisser Kaul'' vu [[Rëmeleng]] gebaut goufen? }} | 8-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, rue de Hollerich, Parc Heintz (107).jpg|right|130px]] | Text = d''''Arkade vun der Haaptwuecht''', engem Gebai aus der Festungszäit dat op der [[Plëss]] stoung, wéi et 1902 ofgerappt gouf, an de [[Parc Heintz (rue de Hollerich)|Parc Heintz]] zu Hollerech geplënnert goufen? }} | 8-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Seal of the District of Columbia.svg|right|110px]] | Text = de Vertrieder vu '''[[Washington D.C.]]''' am [[Kongress vun de Vereenegte Staaten|US-amerikanesche Representantenhaus]] kee Recht huet, do matzewielen? }} | 8-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:1965 Eurovision Song Contest - France Gall.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[France Gall]]''' vun hirem [[Eurovision Song Contest 1965|Eurovisioun-Gewënner-Lidd]] ''[[Poupée de cire, poupée de son]]'' och eng [[japanesch]] Versioun mam Titel ''Yume Miru Shanson Ningyō'' opgeholl huet? }} | 8-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = als Folleg vun der méi lueser [[Äerdrotatioun]] d''''[[Koordinéiert Weltzäit]]''' (UTC) géigeniwwer der [[International Atomzäit|Internationaler Atomzäit]] (TAI) bal 40 Sekonnen no geet? }} | 8-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Vases, meubles et instrumens. 1-7. Tentes de mamlouk; 8. Boiserie de fenêtre; 8. Berceau; 10. Chassemouche; 11.12. Planchers en mosaïque; 13.14. Carreaux en fayence; 15.16. Coffret en nacre; (NYPL b14212718-1268866).jpg|right|100px]] | Text = de Moler '''[[Henri-Joseph Redouté]]''' aus dem deemolegen [[Herzogtum Lëtzebuerg]] als Member vun der ''Commission des sciences et des arts'' um [[Napoléon Bonaparte]] senger Campagne an Egypten deelgeholl an doropshin 11 Tafelen an 100 eenzel Zeechnungen zum monumentale Wierk ''La Description de l'Égypte'' bäigedroen huet? }} | 8-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kaiser Karls Bettstatt.jpg|right|130px]] | Text = '''''[[Kaiser Karls Bettstatt]]''''' net grad dee komfortabelste Leeër vum [[Karel de Groussen|Karel dem Grousse]] gewiescht dierft sinn? }} | 8-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Eaux minérales de Bel-Val, étiquette-101.jpg|right|130px]] | Text = d'Waasser vun der '''[[Mineralwaasserquell Bel-Val]]''' net nëmmen zu Lëtzebuerg verkaaft gouf, mä och soss an Europa, Amerika, Afrika an a China exportéiert gouf? }} | 8-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Midnatsol TITEL.jpg|right|110px]] | Text = '''''[[Hurtigruten]]''''' eng norwegesch Postschëffslinn ass, déi Fracht- Passagéier- a Kräizfahrtpassagéier laanscht d'Küstlinn tëscht [[Bergen (Norwegen)|Bergen]] a [[Kirkenes]] transportéiert? }} | 8-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Saarburgansicht.JPG|right|130px]] | Text = op de Grof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg]] net nëmmen d'Grënnung vun der [[Bockfiels|Buerg Lëtzebuerg]], ma och vun där vu '''[[Saarburg]]''' zeréckgeet? }} | 8-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:London Eye night view-269128.jpg|right|130px]] | Text = d''''''[[London Eye]]''''' als ''Millennium Wheel'' a Betrib goung? }} | 8-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bissen former train station 2013-08 --1.JPG|right|130px]] | Text = d'Gebai vun der fréierer '''[[Gare Biissen|Gare vu Biissen]]''' identesch mat deem vun där vun Useldeng ass? }} | 8-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Cidade Velha Pelourinho square b 2011.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Cidade Velha|Ribeira Grande]]''', déi éischt Siidlung um [[Cap Vert]], och déi éischt permanent europäesch Siidlung an den Trope war? }} | 8-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Vëlodrom Belair|Vëlodrom um Belair]]''' mat sengem Terrain an der Mëtt, ufanks deen eenzegen Sportstadion an der Stad Lëtzebeurg war? }} | 8-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Library of Plantin-Moretus Museum in Antwerp.jpg|right|130px]] | Text = d'Archive vun der'''''[[Officina Plantiniana]]''''' et erméiglechen, iwwer 300 Joer Verlags- a Buchdrocksgeschicht ze verstoen? }} | 8-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:RAC MIL 3077.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Rackés Millen]]''' zu Äischer déi eenzeg Waassermillen zu Lëtzebuerg ass, déi nach voll funktionéiert? }} | 8-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Deslandres - LROC - WAC.JPG|right|110px]] | Text = et um Mound e '''[[Ball (Moundkrater)|Ball]]''' vu 40&nbsp;km Duerchméisser gëtt? }} | 8-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg Casemates (4).JPG|right|130px]] | Text = de [[Kasemattentheater]] zwar no enger vu sengen éischte Spillplazen, de '''[[Kasematte vun der Stad Lëtzebuerg|Kasematten]]''', genannt gouf, awer zanter Joerzéngte praktesch net méi do spillt? }} | 8-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Strépy-Thieu boat lift 2017-04 --4.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Schëffslift vu Strépy-Thieu]]''' um [[Canal du Centre (Belsch)|Canal du Centre]] an der Belsch en Héichtenënnerscheed vun 73 Meter iwwerwënnt a [[Schëffslifter vum Canal du Centre|véier historesch hydraulesch Lifter]] ersetzt? }} | 8-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Embassy of the United States (5).jpg|right|130px]] | Text = am Gebai vun der '''[[Villa Lefèvre|amerikanescher Ambassade an der Stad]]''' bis am Zweete Weltkrich déi däitsch Ambassade war? }} | 8-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg, Hair Ice (104).jpg|right|130px]] | Text = een am Wanter geleeëntlech '''[[Hoeräis]]''' op muuschtegem Holz fanne kann? }} | 8-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Léon Mart]]''' (1914-1984) dee Spiller vun der [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] ass, dee bis ewell <!--Stand: 2022-->déi meescht Goler fir si geschoss uet, nämlech 16 Stéck? }} | 8-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:'Zur steinernen Glocke ' Altstädter Ring.jpg|right|100px]] | Text = d'Haus '''''Bei der Stengener Klack''''' op der [[Alstad-Plaz (Prag)|Prager Alstad-Plaz]] dem Kinnek vu Béimen, [[Jang de Blannen]], säi Stadpalais war? }} | 8-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = „[[Handy]]“ an „[[Oldtimer]]“ zu de '''[[Schäinanglizismus|Schäinanglizisme]]''' gezielt ginn? }} | 8-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Schuerels Castle Eschette Luxembourg 03.jpg|right|130px]] | Text = et vun der '''[[Schuerelsser Schlass|Schuerelsser Buerg]]''' keng bekannt Dokumenter gëtt, déi eppes iwwer d'Geschicht aussoe kéinten, grad wéi och d'Originne vum Numm net gekläert ass? }} | 8-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Porsche 356 No. 1 Roadster IMG 0814.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Porsche 356 Nr.1 Roadster]]''' deen éischten Auto war, deen den Numm ''Porsche'' gedroen huet? }} | 8-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bous, station d'épuration SIDEST (101).jpg|130px|right]] | Text = 2019 nach ëmmer 1&nbsp;% vun der Lëtzebuerger Bevëlkerung net un en '''[[Waasserwirtschaft zu Lëtzebuerg|Ofwaassersystem]]''' ugeschloss war? }} | 8-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:ISO 639 Icon sv.svg|right|130px]] | Text = '''[[Schweedesch]]''' eréischt zanter 2009 [[offiziell Sprooch]] vu [[Schweden]] ass? }} | 8-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Codex Manesse 160v Wachsmut von Künzingen.jpg|right|100px]] | Text = dem Minnsänger '''[[Wachsmut vu Kënzeg]]''' seng Lidder der Traditioun vum reflektéierende Minnesang zougeuerdnet ginn? }} | 8-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Caspian Sea from orbit.jpg|right|100px]] | Text = d''''[[Kaspescht Mier]]''' am Fong kee Mier, ma e Séi ass? }} | 8-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:HS20 Philippe II American Building.jpg|right|100px]] | Text = den '''[[American Building (Stad Lëtzebuerg)|American Building]]''' an der Stad Lëtzebeurg säin Numm dohir huet, well do d'Reesagence Derulle-Wigreux hire Sëtz hat, duerch déi bannent 40 Joer iwwer 16.000 Leit an d'USA ausgewandert sinn? }} | 8-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Red billed oxpecker close.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Uessepickert mat roudem Schniewel]]''' op Kisuaheli (iwwersat) „Wiechter vum Nashorn“ genannt gëtt? }} | 9-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Deutsch- Luxemburgisches Schengenlyzeum, Perl 2024.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Deutsch-Luxemburgisches Schengen-Lyzeum Perl]]''' zesumme vum Saarlännesche ''Ministerium für Bildung, Kultur und Wissenschaft'' an dem lëtzebuergesche ''[[Ministère de l'Éducation nationale, de l'Enfance et de la Jeunesse|Ministère de l'Éducation nationale et de la Formation professionnelle]]'' entworf gouf a bedriwwe gëtt? }} | 9-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jersey kale 1836.jpg|right|130px]] | Text = den Jersey-Kabes, eng '''[[Bam-Kabes]]'''-Zort, déi op op de Kanalinsele gezillt gouf, 2 bis 3 Meter héich gëtt? }} | 9-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bildchen Stackeger Besch 2.jpg|right|80px]] | Text = d''''[[Kierch Léiweng#D'Bildche vun der Stackeger Muttergottes|Bildche vun der ''Stackeger Muttergottes'']]''' an der Léiwenger Kierch, eng Figur aus gebranntem Leem aus dem 17. Jorhonnert, am Laf vun der Zäit fënnefmol nei bemoolt gouf, ë.&nbsp;a. fir se der Moud vun deemools unzepassen? }} | 9-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''''[[Le Petit Prince]]''''' als éischt op Englesch erauskoum, an eréischt dono an enger franséischer Editioun? }} | 9-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Birtrange Castle front 05.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Schlass Biertreng]]''' an der Zäit am Familljebesëtz vun souwuel engem lëtzebuergesche wéi och engem belsche Premierminister war? }} | 9-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Giant causway.JPG|right|130px]] | Text = den '''[[Giant's Causeway]]''', eng [[Basalt]]saileformatioun an Nordirland, der Legend no Reschter vun enger Strooss aus [[Pavé]] ass, déi e Ris gebaut hat? }} | 9-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Friedrich Stummel.jpg|right|90px]] | Text = de '''[[Friedrich Stummel]]''' op enger vu senge Molereien an der [[Kathedral Notre-Dame vu Lëtzebuerg|Stater Kathedral]] säin Numm am Buch vun engem Schrëftegléierten, an och e Portrait vu sech selwer, hannerlooss huet? }} | 9-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Rolling Stones bow post-show 22 May 2018 in London (41437870275).jpg|right|140px]] | Text = den Optrëtt vun de '''[[The Rolling Stones|Rolling Stones]]''', am August 1995 um Kierchbierg, mat méi wéi 60.000 Zuschauer dee gréisste [[Concert]] ass, dee bis ewell<!-- Stand 2022--> zu Lëtzebuerg organiséiert gouf? }} | 9-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, lod.lu (101).jpg|right|130px]] | Text = am '''[[Lëtzebuerger Online Dictionnaire]]''' déi 4.000 heefegst Wierder och a Gebäerdesprooch iwwersat sinn? }} | 9-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Bourges, Cathédrale Saint-Étienne PM 37455.jpg|right|65px]] | Text = an der '''[[Kathedral Saint-Étienne vu Bourges]]''' déi eelst astronomesch Auer vu Frankräich ass (si ass vu 1424)? }} | 9-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Laurel & Hardy in Flying Deuces 1 edited.png|right|110px]] | Text = '''[[den Décken an den Dënnen]]''' an der [[Gemeng Suessem]] mat jee enger Strooss geéiert goufen? }} | 9-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mine Walert (Agank Kierchbierg).jpg|right|130px]] | Text = d''''Mine [[Walert]]''' zu Rëmeleng de Spëtznumm ''Mausfal'' krut, well do net manner wéi 46 Biergleit hiert Liewe gelooss hunn, dorënner och den Deputéierte [[Jean-Pierre Bausch]]? }} | 9-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:P1300735 Paris V chapelle La Sorbonne rwk.jpg|right|90px]] | Text = e Studentequartier zu [[Köln]] (Neustadt-Süd), als Uspillung un de Paräisser '''[[Quartier Latin]]''', ''Kwartier Latäng'' genannt gëtt? }} | 9-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:07. Camel Profile, near Silverton, NSW, 07.07.2007.jpg|right|100px]] | Text = bei [[Mamer]] an engem Pëtz aus der Réimerzäit Skelettdeeler vun engem '''[[Dromedar]]''' fonnt goufen? }} | 9-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Buerschent Hl Fiakrius.jpg|right|90px]] | Text = den '''[[hellege Fiakrius]]''' Patréiner vun de Gäertner, den Taxichaufferen an de Koloproktologen ass? }} | 9-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:James Joyce by Alex Ehrenzweig, 1915 cropped.jpg|right|85px]] | Text = de Fait, dass am ''Finnegan's Wake'' vum '''[[James Joyce]]''' „''that Luxuumburgher evec cettehis Alzette'' (…)“ ernimmt gëtt, op dem Auteur säi Besuch am Land als Tourist, am August 1934, zeréckzeféieren dierft sinn? }} | 9-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Vorfrühling am Bodensee.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Bodensee]]''' näischt mat Buedem ze dinn huet, ma op eng fréier Uertschaft an Herzogtum ''Bodamon'' (haut eng Uertschaft an der Gemeng [[Bodman-Ludwigshafen]]), zeréckgeet? }} | 9-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg (city) - view from Metz square.jpg|right|130px]] | Text = Enn vum 19. Joerhonnert an der '''[[Péitruss-Kasematten|Paschtéitche]]''' Champignone gezillt goufen? }} | 9-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dagen_H.svg|right|110px]] | Text = den [[3. September]] [[1967]] a Schwede vun engem Dag op deen anere op der Strooss vu '''[[riets a lénks|Lénks- op Rietsverkéier]]''' ëmgestallt gouf? }} | 9-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dutreux.jpg|right|100px]] | Text = den '''[[Auguste Dutreux]]''' (1808-1890) e lëtzebuergesche Jurist a Lepidopterolog war? }} | 9-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kiwi (Actinidia chinensis) 1 Luc Viatour.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Kiwi (Fruucht)|Kiwi]]''' no engem Vull aus [[Neiséiland]] genannt gouf, opwuel d'Fruucht ursprénglech aus [[China]] kënnt? }} | 9-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:D'Wäschfra 1868-06-28 p1.jpg|right|120px]] | Text = déi satiresch Zeitung '''''[[D'Wäschfra (1868)|D'Wäschfra]]''''' an hirem 16-järege Bestoen e puermol den Titel huet misse wiesselen (''Thill Eulenspiegel, Der neutrale Pulcinell, D'Uoreg Zongen)'', well et ëmmer nees Prozesser géint si gouf? }} | 9-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:NPG 94 48 Temple (cropped).jpg|right|90px]] | Text = d''''[[Shirley Temple]]''' mat 6 Joer déi bis ewell jéngst Persoun war, déi en [[Academy Awards|Oscar]] krut? }} | 9-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Monopteros at Gaalgebierg Luxenborg.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Belvédère um Escher Gaalgebierg]]''' e [[Monopteros]] ass? }} | 9-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Sahara satellite hires.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Sahara]]''', entgéint dem Klischee, just zu 20&nbsp;% aus Sandwüst besteet? }} | 9-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de Film ''[[Eng nei Zäit]]'' en tatsächleche Muerdfall, de '''[[fënneffache Muerd um Wandhaff]]''' am Joer 1945, als Grondlag fir seng Intrig huet? }} | 9-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Milky Way 2005.jpg|right|110px]] | Text = d'Liicht an eiser '''[[Mëllechstrooss]]''' ronn 100.000 Joer braucht, fir vun engem Enn bei dat aner ze kommen? }} | 9-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, former Villa Leclerc (2).JPG|right|130px]] | Text = de [[William J. Kroll|Guillaume Kroll]] an den 1920er-1930er Joren an der Stad um Belair an der '''[[Villa Leclerc]]''' e Laboratoire opgeriicht huet, fir metallurgesch Fuerschungen ze bedreiwen, ier en 1940 an d'USA ausgewandert ass? }} | 9-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Signal de Botrange (4).jpg|right|90px]] | Text = d''''[[Signal de Botrange]]''', deen héchste Punkt vun der Belsch, eréischt 1925 (mat den [[Cantons de l'Est (Belsch)|Ostkantonen]]) belsch gouf? }} | 9-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Tour de France]]''' 1947 eng éischt Kéier '''zu Lëtzebuerg''' eng Etapp ageluecht huet, nämlech de 27. Juni am [[Vëlodrom Belair|Vëlodrom um Belair]]? }} | 10-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Venus-real color.jpg|right|110px]] | Text = op der '''[[Venus (Planéit)|Venus]]''', anescht wéi bei den anere Planéite vu eisem Sonnesystem, d'[[Sonn]] am Westen opgeet an am Osten ënner? }} | 10-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Richard Brookins memorial plate Wiltz.JPG|right|130px]] | Text = zu [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] eng '''[[Richard Brookins Gedenkplack Wolz|Plack un deen US-Zaldot erënnert]]''', deen am Wanter 1944 als [[Kleeschen|Kleesche]] verkleet, de Kanner kleng Kaddoe gemaach huet? }} | 10-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bradypus.jpg|right|100px]] | Text = de '''''[[Bradypus variegatus]]''''' aus der [[Famill (Biologie)|Familll]] vun den Dräifanger-Lidderhanessen (Bradypodidae), 15 bis 18 Stonnen am Dag mat schlofe verbréngt, a just all 8 Deeg vun de Beem erofklëmmt, dat, fir säin Daarm eidel ze maachen? }} | 10-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Charles the Bold 1460.jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Charel de Kéngen]]''', Herzog vu Burgund, sech 1475 eng zwou Woche laang an der [[Zolwerknapp|Buerg Zolwer]] opgehalen huet? }} | 10-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kix aerial photo.jpg|right|120px]] | Text = de '''[[Fluchhafe Kansai]]''' op enger kënschtlecher Insel an der Bucht vun Osaka gebaut gouf? }} | 10-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Nouveau Château d'Ansembourg - 33893708888.jpg|right|120px]] | Text = d''''[[Schlass Aansebuerg|Aansebuerger Schlass]]''' op d'Wunnhaus vum Schmelzenhär [[Thomas Bidart]] zeréckgeet, deen an de 1620er Joren ë.&nbsp;a. [[Simmerschmelz|zu Simmer en Héichuewe]] bedriwwen huet, fir Waffen ze produzéieren? }} | 10-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Líneas de Nazca, Nazca, Perú, 2015-07-29, DD 52.JPG|right|130px]] | Text = de Sënn an Zweck vun den '''[[Nazca-Linnen]]''' am Peru, honnerte vu schnouerriichte Linnen am Wüstebuedem, awer och Representatioune vun Déieren a Planzen, bis ewell net eendeiteg bestëmmt konnt ginn? }} | 10-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Steinsel Gallo-Roman Temple in Luxembourg - 51128903081.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Gallo-réimeschen Tempel Steesel|Gallo-réimeschen Tempel zu Steesel]]''' fir eng Gottheet mam Numm ''Cerunincus'' opgeriicht gi war, iwwer déi soss näischt gewosst ass? }} | 10-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Kansallisteatteri - Marit Henriksson.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Finneschen Nationaltheater]]''' (''Suomen Kansallisteatteri'') deen eelsten Theater a Finnland ass, an deem Stécker op Finnesch gespillt ginn? }} | 10-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bancomat.JPG|right|100px]] | Text = deen éischte '''[[Bankomat|Geldautomat]]''' zu Lëtzebuerg am Mee 1982 op der Post, op der Stater Gare, a Betrib geholl gouf? }} | 10-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Roque Cinchado.jpg|right|100px]] | Text = de '''''[[Roque Cinchado]]''','' e 27 Meter héije [[Basalt]]-Monolith um Bierg [[Teide]], op [[Teneriffa]], a Spuenien wäit bekannt ass, well en ë.&nbsp;a. um fréieren 1000-[[Spuenesch Peseta|Pesete]]-Schäin ze gesi war? }} | 10-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Diekirch, Recette communale (103).jpg|right|130px]] | Text = „'''[[Parva Domus Magna Quies (Dikrech)|Klengt Haus, Grouss Rou]]'''“ de Sëtz vun der Dikrecher Gemengekeess ass? }} | 10-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Circuit de Monaco, April 1, 2018 SkySat.jpg|right|100px]] | Text = '''[[Monaco]]''', mat bal 16.000 Awunner pro&nbsp;km², deen am dichtste besidelte Staat op der Welt ass? }} | 10-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:King of Holland, from the Rulers, Flags, and Coats of Arms series (N126-2) issued by W. Duke, Sons & Co. MET DPB873883.jpg|right|130px]] | Text = de Kinnek '''[[Wëllem III. vun Holland]]''' a Groussherzog vu Lëtzebuerg de Spëtznumm ''Koning Gorilla'' kritt hat? }} | 10-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Guggenheim museum Bilbao HDR-image.jpg|right|130px]] | Text = de ''Guggenheim-Effekt'' nom '''[[Guggenheim-Musée Bilbao|Guggenheim-Musée]] vu [[Bilbao]]''' genannt ass, an ausdréckt, wéi en ikonescht Gebai d'Zuel vu Visiteuren an enger Stad signifikant vergréissert? }} | 10-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Buff Publicitéit.jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Maagbitter Buff]]''' op Basis vun engem Rezept aus dem 18. Joerhonnert vum [[Herman Boerhaave]] fabrizéiert gëtt? }} | 10-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dettifoss 2012-07.JPG|right|130px]] | Text = den '''[[Dettifoss]]''' am Norde vun [[Island]], der Waasserquantitéit no, dee gréisste Waasserfall an Europa ass? }} | 10-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxtram_arrêt_et_AT.svg|right|50px]] | Text = d''''[[Verkéiersluucht#Speziell Luuchte fir den ëffentlechen Transport|Verkéiersluuchte]] fir de [[Stater Tram#Fueren a Signalisatioun|Stater Tram]]''' déi selwecht sinn, wéi déi fir d'Busser, mat zousätzleche Signaler, déi fir däitsch Trammen entwéckelt goufen? }} | 10-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Nandu Rhea americana Tierpark Hellabrunn-1.jpg|right|130px]] | Text = bei den '''[[Nandu]]en''' ee Männchen d'Eeër vu bis zu 12 Weibercher mateneen ausbréit an sech dann ëm d'Opzuucht vun deene Jonke këmmert? }} | 10-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Former Cinema Capitole in Luxembourg City.jpg|right|100px]] | Text = an der Fassad vum fréiere '''[[Kino Capitole]]''' an der Stad Wellen a Blëtzer mat de Wierder ''Vox'' a ''Lux'' ze gesi sinn, déi drop higewisen hunn, datt am Kino Tounfilmer gewise goufen? }} | 10-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Beaux-Arts de Carcassonne - Buste d'Eugène Poubelle - Denys Puech.jpg|right|90px]] | Text = d'[[Dreckskëscht]]en a Frankräich nach haut nom '''[[Eugène Poubelle]]''' genannt ginn, deen se 1884 zu [[Paräis]] agefouert hat? }} | 10-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Gare Luerenzweiler 2007.jpg|right|130px]] | Text = deen éischte [[Catenaire]]spotto, deen den 18. Abrëll 1988 am Kader vun der [[Elektrifizéierung vun der Eisebunn zu Lëtzebuerg|Elektrifizéirung vun der Nordstreck]] opgeriicht gouf, an der '''[[Gare Luerenzweiler|Gare vu Luerenzweiler]]''' steet? }} | 10-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Arbre-Museum-Niamey.jpg|right|130px]] | Text = an engem '''Pavillon vum [[Nationalmusée vum Niger]]''' den originalen [[Arbre du Ténéré]] ausgestallt gëtt? }} | 10-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Immendingen Donauversickerung 20080714 1.jpg|right|130px]] | Text = d'[[Donau]] an hirem Uewerlaf plazeweis '''[[Donauversickerung|am Buedem verschwënnt]]''', fir 12&nbsp;km méi wäit nees opzedauchen? }} | 10-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|right|130px]] | Text = deen '''[[Fluchhafen Esch-Uelzecht|éischte Fluchhafen zu Lëtzebuerg]]''' zu Esch-Uelzecht um Flouer „Lankelz“ war, an et do ë.&nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-London gouf? }} | 10-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:ChateauChambordArialView01.jpg|right|130px]] | Text = d'Mauer ronderëm den Domän vum '''[[Schlass vu Chambord]]''' mat 32&nbsp;km Längt déi längst a Frankräich ass? }} | 10-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Edward Hopper, New York artist LCCN2016871478 (cropped).jpg|right|100px]] | Text = den '''[[Edward Hopper]]''' sech selwer als Modell fir déi dräi männlech Personagen op sengem Tableau ''[[Nighthawks (Bild)|Nighthawks]]'' geholl huet? }} | 10-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mariedeluxemburgo.jpg|right|90px]] | Text = d''''[[Marie vu Lëtzebuerg]]''' Kinnigin vu Frankräich war? }} | 10-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kartegroningerdialekte.GIF|right|100px]] | Text = Kollumerpompsters an Hoogelandsters zwou vun den aacht Variante vum '''[[Gronengesch]]''' sinn? }} | 10-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Betzdorf, Mensdorf Widdebierg (102).jpg|right|130px]] | Text = um '''[[Widdebierg]]''' vun ufanks vum 19. Joerhonnert bis an d'1960er Jore souwuel Bau- a Paweesteng wéi och Sand ofgebaut gouf? }} | 10-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Japan.svg|right|130px]] | Text = '''[[Japan]]''' dat eenzegt Land op der Welt ass, dat nach e Keeser als Staatschef huet? }} | 11-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Antimon G.jpg|right|110px]] | Text = an der [[Géisdrëffer Antimongrouf]] 1935 e Block '''[[Antimon]]äerz''' vun 52&nbsp;kg fonnt gouf, wat bis dohin dee gréisste vun der Welt war? }} | 11-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Sydney Opera House Sails.jpg|right|130px]] | Text = de Bau vum '''[[Sydney Opera House]]''' 14,3-mol méi kascht huet wéi ufanks geplangt? }} | 11-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Heeschdref Park01.jpg|right|130px]] | Text = um Kierfecht am '''[[Park zu Heeschdref|Heeschdrëffer Park]]''' zanter 1919 iwwer 700 Schwëstere vun der ''Doctrine chrétienne'' begruewe sinn? }} | 11-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kilimanjaro PIA03355.jpg|right|140px]] | Text = de '''[[Kilimanjaro]]''' aus dräi Vulkane besteet? }} | 11-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Barend Cornelis Koekkoek - Larochette.jpg|right|140px]] | Text = vun den aacht grousse '''Landschaftsbiller vu Lëtzebuerger Buergen''', déi de [[Barend Cornelis Koekkoek]] fir de Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] gemoolt buet, der bis haut just nach véier erhale sinn? }} | 11-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Uranus2.jpg|right|110px]] | Text = d'[[Lëscht vun den Uranusmounden|Mounde vum Planéit '''Uranus''']] no Personnagen aus de Wierker vum [[William Shakespeare]] a vum [[Alexander Pope]] genannt goufen? }} | 11-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Parc Klosegrëndchen (3).jpg|right|140px]] | Text = et am '''[[Arboretum Kierchbierg]]''', op dräi Parke verdeelt, eng Sammlung vu ronn 500 wanterfeste Bam- an Trauschaarten aus Europa an aus senge Grenzgebidder gëtt? }} | 11-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Psy 2012.jpg|right|100px]] | Text = de Videoclip ''[[Gangnam Style]]'' vum [[südkorea]]nesche [[Rap]]per '''[[Psy (Rapper)|Psy]]''' als éischten op der Plattform [[YouTube]] iwwer eng Milliardmol opgeruff gouf? }} | 11-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de Film '''''[[Irina Palm]]''''', deen 2007 den [[3. Lëtzebuerger Filmpräis 2007|3. Lëtzebuerger Filmpräis]] an der Kategorie „Bescht Koproduktioun“ krut, a Groussbritannien Ausléiser an Inspiratioun war vun der ''Irina Palm d'Or'', enger ironescher Auszeechnung fir déi schlechtst brittesch Produktioun vun deem Joer? }} | 11-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Andean condor (Vultur gryphus) at Colca Canyon.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Anden-Kondor]]''' op de Wope vu [[Bolivien]], [[Chile]], [[Ecuador]] a [[Kolumbien]] ze fannen ass? }} | 11-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Stade Achille Hammerel, Luxembourg, 2014, Aerial View 2.JPG|right|130px]] | Text = den éischte [[Rock]]-Open-Air-Concert zu Lëtzebuerg de 6. Juni 1971 am '''[[Stade Achille-Hammerel]],''' dunn dem Stadion vun der [[Union Lëtzebuerg]], ofgehale gouf? }} | 11-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Franz Kafka, 1923.jpg|right|100px]] | Text = dem '''[[Franz Kafka]]''' seng net verëffentlecht Wierker net, wéi hien et a sengem Testament gewollt huet, verbrannt goufen, ma awer publizéiert goufen? }} | 11-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Lyuksemburg (Sokuluk) skyline.jpg|right|130px]] | Text = „'''[[Ljuksemburg]]'''“ (Люксембург) souwuel eng [[Ljuksemburg (Kirgisistan)|Uertschaft a Kirgisistan]], wéi och [[Ljuksemburg (Russland)|eng an der russescher Republik Dagestan]] heeschen? }} | 11-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pluto by LORRI and Ralph, 13 July 2015.jpg|right|110px]] | Text = Äsche vum [[Clyde William Tombaugh|Entdecker]] vum Zwergplanéit '''[[(134340) Pluto|Pluto]]''' 2015 mat der [[Raumsond]] ''New Horizons'' just 12.500&nbsp;km laanscht deen Himmelskierper geflu sinn? }} | 11-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Patates.jpg|right|130px]] | Text = d'Produktioun vu '''[[Gromper]]en zu Lëtzebuerg''' bannent 50 Joer, tëscht 1960 an 2010, ëm 80&nbsp;% gefall ass? }} | 11-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:IMG-89595a4e304480974accb0a7f2b52ca5-V.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Lemuren]]''', wouvun et der eng 20 [[Aart (Biologie)|Aarte]] gëtt, [[Endemismus|endeemesch]] op [[Madagaskar]] sinn? }} | 11-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:The Maréchal-Duke of Richelieu after Jean Marc Nattier (The Wallace Collection).jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Louis François Armand de Vignerot du Plessis]]''' sech virun allem en Numm duerch seng amouréis Aventuren a seng Dueller gemaach huet? }} | 11-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fréiere Kino Empire Esch-Uelzecht.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Kino Empire]]''' (1958 bis 1978) zu Esch-Uelzecht, mat zäitweis 940 Sëtzplazen, zu senger Zäit dee bei wäitem gréisste Kino am Land war? }} | 11-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''[[Bayajidda-Legend]]''' déi wichtegst Ursprongslegend vum [[Hausa (Vollek)|Hausa-Vollek]] ass? }} | 11-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Frell Reeboufrell.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Reeboufrell]]''' (''Oncorhynchus mykiss''), déi ursprénglech aus Nordamerika kënnt a géint 1855 an Europa agefouert gouf, zu Lëtzebuerg fir d'éischt 1887 ausgesat gouf? }} | 11-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Offizierskreuz.jpg|right|100px]] | Text = déi éischt Iwwerreechung vun der '''[[Légion d'honneur]]''' de 15. Juli 1804 an der Kapell vum [[Hôtel des Invalides]] duerch den [[Napoléon Bonaparte|Napoleon]] u seng Offizéier war? }} | 11-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:AVL ancien signal arrêt bus 13.jpg|right|130px]] | Text = de ''[[Heinrich Brändli|Brändli-Plang]]'' uganks vun den 1990er Joren de '''[[Autobus de la Ville de Luxembourg|Stater Busreseau]]''' duerchgerëselt huet? }} | 11-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Edinburgh Scottish Parliament01crop2 2006-04-29.jpg|right|130px]] | Text = dat '''[[Schottescht Parlament]]''' och nach ''Holyrood'' genannt gëtt, nom Quartier vun der Haaptstad [[Edinburgh]], an deem et läit? }} | 11-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Logo Schnëssen App.png|right|110px]] | Text = d''''[[Schnëssen-App]]''' et dem [[Institut de linguistique et de littératures luxembourgeoises]] vun der [[Uni Lëtzebuerg]] erméiglecht, Toundokumenter ze sammelen iwwer de Vokabular an d'Aussprooch vum [[Lëtzebuergesch]]en, andeems jidderee fräiwëlleg matmaachen an ophuele kann, wéi ee fir eppes seet? }} | 11-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Vallée de Viñales-Mogote (1).jpg|right|130px]] | Text = '''''Mogotes''''' Kalleksbierger am [[Valle de Viñales]] op [[Kuba]] sinn, déi sech aus der rouder Äerd ervirdinn a vun ënnerierdeschem Waasser ausgehielegt goufen? }} | 11-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:DicksScholtschäin.jpg|right|100px]] | Text = wéi '''''[[De Scholdschäin]]''''', déi éischt Operett op Lëtzebuergesch, 1855 fir d'éischt opgefouert gouf, Männer d'Fraerolle gespillt hunn, well et „sech net gepasst“ huet, datt Frae géifen Theater spillen? }} | 11-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Lithuania.svg|right|130px]] | Text = beim '''[[Fändel vu Litauen]]''' an deem vum [[Myanmar]] e Stär den Ënnerscheed mécht? }} | 11-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Channel Houfelt.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Houfelter Kanal]]''' en Iwwerrescht ass vum geplangte [[Meuse-Musel-Kanal]], engem Projet aus den 1820er Joren? }} | 11-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Ratel90mm2.PNG|right|130px]] | Text = d''''[[Schluecht vu Cuito Cuanavale]]''' (1988) déi gréisst Schluecht um afrikanesche Kontinent nom Zweete Weltkrich war, an, wann och keng Säit s'eendeiteg gewonnen hat, se dach den Ufank vun enger Léisung vum [[Südafrikanesche Grenzkrich]] war? }} | 11-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Plakat za predstavo Grof Luksenburški v Narodnem gledališču v Mariboru 1. januarja 1931.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Der Graf von Luxemburg|Grof René vu Lëtzebuerg]]''', wann et dem [[Franz Lehár]] no geet, e veraarmte Bon-vivant war? }} | 12-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Amazona amazonica -Kuala Lumpur Bird Park, Malaysia -eating-8a.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Papageien]]''' déi eenzeg [[Vullen]]-[[Uerdnung (Biologie)|Uerdnung]] ass, déi hiert Friesse mat de Féiss festhalen? }} | 12-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bess Truman, Perle Mesta and Harry S. Truman.jpg|right|100px]] | Text = déi '''[[Perle Mesta|éischt amerikanesch Abassadrice zu Lëtzebuerg]]''' d'Inspiratioun fir e Musical an e Film war? }} | 12-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = als '''[[Seriemäerder]]''' gewéinlech eng Persoun bezeechent gëtt, déi mat zäitlechem Ofstand vu méi wéi 30 Deeg dräi oder méi Mënschen ëmbréngt? }} | 12-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Schleissen 2.jpg|right|130px]] | Text = den Héichpunkt vun de '''[[Louhecken]] zu Lëtzebuerg''' an der Mëtt vum 19. Joerhonnert louch, wéi wéinst der grousser Nofro no [[Stilleech|Eecheschuelen]] fir d'[[Gierwereien zu Lëtzebuerg|Gierwereien]] vill Bichebëscher duerch Louhecken ersat goufen? }} | 12-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Lanzarote's Lunar-Like Landscape.jpg|right|110px]] | Text = '''[[Lanzarote]]''' déi éischt Insel war, déi 1993 vun der [[UNESCO]] ganz als Biosphärereservat erkläert gouf? }} | 12-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg Rambrouch Jardin Napoléon front 04.jpg|right|150px]] | Text = den '''Tuerm um [[Napoleonsgaart]]''', Belvédère genannt, 1928 vum [[Kadaster]] fir [[Triangulatioun]]sberechnungen opgeriicht gouf? }} | 12-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Lamgods open.jpg|right|140px]] | Text = ee Panneau vum '''[[Genter Altor]]''', deen 1934 gestuel gouf a bis haut net nees opgedaucht ass, an engem Roman vum [[Albert Camus]] eng net onwichteg Roll spillt? }} | 12-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Damage after 1912 strike in Differdange.png|right|140px]] | Text = Ausléiser vum '''[[Streik op der Déifferdenger Schmelz 1912]]''' d'Aféierung vun enger obligatorescher Kotisatioun an d'Renten- an Invalidekeess war, déi vum Loun ofgehale gouf? }} | 12-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pangaea continents.svg|right|100px]] | Text = eng 100 Millioune Joer laang bal dat ganzt Festland vun der Äerd an enger eenzeger Landmass vereent war, déi '''[[Pangea]]''' genannt gëtt? }} | 12-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Nuancier Pantone.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Pantone]]''' 032C an 299C zwéin Drëttel vum [[Lëtzebuerger Fändel]] ausmaachen? }} | 12-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = een am '''[[Spuenescht Duerf|Spueneschen Duerf]]''' (''Poble Espanyol'') zu [[Barcelona]], dat 1929 fir d'Weltausstellung um Montjuïc gebaut gouf, déi charakteristesch Bauforme vun deenen eenzele spuenesche Regiounen am Detail nogestallt fënnt? }} | 12-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Gare Kirchberg-Pfaffenthal 02.jpg|right|130px]] | Text = d'Garë vu [[Gare Belval-Université|Belval-Université]] a '''[[Gare Pafendall-Kierchbierg|Pafendall-Kierchbierg]]''' Suedelgarë sinn? }} | 12-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Laacher Séi w.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Laacher-Séi-Ausbroch]]''' viru ronn 13.000 Joer an der [[Äifel]], mat an enger 40 Kilometer héijer Eruptiounssail, dee rezentste Vulkanausbroch a Mëtteleuropa war? }} | 12-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Koerich, Halifax Memorial (102).jpg|right|130px]] | Text = déi 7 Mann Besatzung, déi ëm d'Liewe koumen, wéi hiren ugeschossene Fliger am Abrëll 1943 bei Käerch erofgefall ass, an '''un déi [[Stirling-Monument bei Käerch|e Monument erënnert]]''', eréischt 10 Joer méi spéit un Hand vun enger Kap identifizéiert konnte ginn? }} | 12-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MJK33168 Viceroy's House (Berlinale 2017).jpg|right|90px]] | Text = den [[Jack Lemmon]], de [[Sean Penn]], d'[[Juliette Binoche]] an d'[[Julianne Moore]] déi eenzeg Schauspiller sinn, déi de Präis fir dee beschte Schauspiller op den '''dräi Filmfestivalle''' vu [[Filmfestival vu Cannes|Cannes]], [[Filmfestival vu Venedeg|Venedeg]] a [[Internationale Filmfestspiele Berlin|Berlin]] gewonnen hunn?<!-- Stand 2022 --> }} | 12-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Belgique - Bruxelles - Monument à John Cockerill - 11.jpg|right|100px]] | Text = d''''Figure ronderëm de Sockel''' vum [[John-Cockerill Monument (Bréissel)|John-Cockerill Monument]] op der [[Place du Luxembourg]] zu [[Ixelles - Elsene]] mat déi éischt realistesch Skulpture vun Aarbechter aus der Eisenindustrie an der Belsch sinn? }} | 12-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''''[[Ljuksemburh, Ljuksemburh]]''''' den Titel vun engem Spillfilm vum ukrainesche Regsseur [[Antonio Lukich]] ass? }} | 12-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Monument Valley, Utah (15394637267).jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Monument Valley]]''' tëscht Utah an Arizona keen Nationalpark ass, ma Deel vun der Navajo Nation Reservation? }} | 12-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:BigBaach12.JPG|right|130px]] | Text = engem [[Spréchwuert]] no zu '''[[Bigelbaach]]''' d'Mëtt vun der Welt wier? }} | 12-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Gare Nord Paris 3.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Gare du Nord (Paräis)|Gare du Nord]]''' zu [[Paräis]] déi Gare an Europa ass mat de meeschte Passagéier pro Dag? }} | 12-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Wormeldange, Deisermillen (1).jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Deisermillen]]''' aus engem System vu véier Mille bestanen huet, déi 1964 duerch en Äerdrutsch zerstéiert goufen? }} | 12-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:C-54 landing at Tempelhof.jpg|right|110px]] | Text = wärend der '''[[Berliner Blockad]]''' 1948 iwwer eng Loftbréck deeglech eng 5.000 Tonne Liewensmëttel ageflu goufen? }} | 12-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Casemates Redoute Marie Luxembourg 2015-07 --1.jpg|right|130px]] | Text = et an de Kasematte vun der Redoute Marie en (zougespaarten) '''Zougank an d'[[Fondation Pescatore]]''' gëtt? }} | 12-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:TITANIC-Attrappe des Titanic-Museums in Branson Missouri USA.jpg|right|110px]] | Text = '''''[[Titanic (Film 1997)|Titanic]]''''' vum [[James Cameron]] deen éischte Film war, dee méi wéi eng Milliard Dollar an de Kinoen abruecht huet? }} | 12-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Steiwer Joseph II. Lëtzebuerg 1786.jpg|right|150px]] | Text = de Stroossennumm ''[[Leschte Steiwer]]'' op den Numm vun enger Wiertschaft zeréckgeet, wou d'Baueren aus den Nopeschgemengen um Heemwee hire leschte '''Su ([[Steiwer]])''' fir e Patt ausginn hunn? }} | 12-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Dijon ours de Pompom.jpg|right|130px]] | Text = [[Échelen|Échel]] an '''[[Äisbier]]''' bekannt Symboler vun [[Dijon]] sinn? }} | 12-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Troisvierges, Tunnel Wilwerdange (104).jpg|right|130px]] | Text = wéi de '''[[Wilwerdanger Tunnel]]''' 1889 a Betrib geholl gouf, eng Persoun agestallt gouf, där hir Aufgab et war, déi ronn 90 Kenkien Dag an Nuecht um liichten ze halen? }} | 12-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Oceans Sudoku17 Puzzle-39451.svg|right|110px]] | Text = d''''[[Sudoku]]'''-Spill schonns am 18. Joerhonnert ënner dem Numm ''Carré latin'' vum Mathematiker [[Leonhard Euler]] erfonnt gouf, ma eréischt am 21. Joerhonnert ënnert senger japanescher Bezeechnung weltwäit Succès krut? }} | 12-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxemburger Abkommen 1952.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Lëtzebuerger Ofkommes]]''' vun 1952 deen éischten internationale Vertrag ass, mat deem d'Bundesrepublik Däitschland d'Verantwortung fir de Vëlkermuerd un den europäesche Judden duerch dat nationalsozialistescht Däitschtland iwwerholl huet? }} | 12-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:DBPSL 1957 409 Theodor Heuss II.jpg|right|110px]] | Text = am [[Saarland]] zweeanenhalleft Joer nom [[Traité vu Lëtzebuerg|Bäitrëtt zu der Bundesrepublik]] weider mat '''[[Franséische Frang]]e''' bezuelt gouf? }} | 12-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kasär Härebierg-001.jpg|130px|right]] | Text = et 1949 eng ''Herrenberg-Lift-Gesellschaft'' gouf, fir zu [[Dikrech]] eng Seelbunn op den '''[[Härebierg]]''' ze bauen, mee schonn 1950 decidéiert gouf, amplaz vun engem Ausfluchszil duer [[Kasär Grand-Duc Jean|eng Kasär]] hin ze bauen? }} }}<noinclude> {{Dokumentatioun}} [[Kategorie:Schablounen:WDS]]</noinclude> a62cfe3h3p2ns2n8et84jgmuy2x2s8d Lëscht vun de Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg 0 169332 2682365 2679465 2026-06-21T20:43:14Z Zinneke 34 /* Aktiv Supermarchéschaînen */ 2682365 wikitext text/x-wiki Dës Lëscht vu '''[[Supermarché|Supermarchéschaînen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. == Aktiv Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg ugefaangen huet.</ref> ! Zuel<br>Filialen ! Bemierkung |- | [[Alavita]] | {{LUX}} | 2018 | 4 {{small|(2025)}} | Alavita ass eng Bio-Supermarchéschaîne, déi 2018 vum Anne Harles gegrënnt gouf. |- | [[Aldi]] | {{DEU}} | 1991 | 18 {{small|(2025)}}<ref>[https://www.aldi.lu/de/information/supermaerkte.html ''ALDI-Filialen und Öffnungszeiten''] op aldi.lu (nogekuckt:22.101.2025).</ref> | Den éischten Aldi zu Lëtzebuerg huet den 19. Dezember 1991 seng Dieren zu [[Diddeleng]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deja-30-ans-au-grand-duche-bon ''Déjà 30 ans au Grand-Duché! Bon anniversaire ALDI Luxembourg''] (3. Dezember 2021)</ref> |- | [[Auchan]] | {{FRA}} | 1996 | 18 {{small|(2023)}} | Mam Akafszentrum um Stater Kierchbierg ass 1996 den éischten Auchan zu Lëtzebuerg opgaangen. 2023 war Auchan mat zwee Hypermarchéen, engem Supermarché a 15 kleng Butteker "MyAuchan" op Tankstellen zu Lëtzebuerg present.<ref name=deja/> |- | [[Bio-Planet]] | {{BEL}} | 2024 | 1 {{small|(2024)}} | Am Februar 2024 huet den éischte Bio-Planet seng Dieren nieft dem [[Colruyt]] op der [[Cloche d'or]] opgemaach. Et gëtt nëmmen eng Filial zu Lëtzebuerg, mee Bio-Planet ass eng belsch Supermarchésketten a gehéiert dem selwechte Grupp wéi Colruyt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/bio-planet-enseigne-bio-colruy ''Bio-Planet, l’enseigne bio de Colruyt Group, s’attaque au Luxembourg''] vum Pierre Théobald (20. Februar 2024)</ref> |- | [[Cactus]] | {{LUX}} | 1967 | 67 {{small|(2023)}} | Den éischte Cactus-Supermarché gouf 1967 zu [[Bäreldeng]] opgemaach. Cactus war 2023 mat 67 Verkafsplazen déi gréisst Supermarchésketten am Land.<ref name=deja>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/e-leclerc-n3-marche-au-luxembo ''E.Leclerc, déjà n°3 derrière Cactus et Delhaize''] vum Catherine Kurzawa (24. Juli 2023)</ref> |- | [[Colruyt (supermarket)|Colruyt]] | {{BEL}} | 2008 | 5 {{small|(2024)}}<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/108-milliards-euros-chiffre-af ''Le bénéfice de Colruyt s’établit à plus d’un milliard.''] vum Rebeca Suay (31.07.2024)</ref> | Den éischte Colruyt war deen zu [[Miersch]]. Zum selwechte Grupp zielt och d'Kette Bio-Planet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/6e-colruyt-au-luxembourg-avant ''Un 6e Colruyt au Luxembourg avant Bio-Planet''] vum Catherine Kurzawa (4. Oktober 2022)</ref> |- | [[Delhaize]] | {{BEL}} | 1922 | 60 {{small|(2024)}}<ref>{{Citation | URL = https://press.delhaize.be/delhaize-continue-a-densifier-sa-presence-au-grand-duche-du-luxembourg-et-fete-son-60eme-magasin-avec-le-proxy-bettborn# | Titel = Delhaize continue à densifier sa présence au Grand-Duché du Luxembourg et fête son 60ème magasin avec le Proxy Bettborn | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Datum = 16 Juni 2024 | Editeur = delhaize.be | Sprooch = fr }}</ref> | Kuerz éier d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] am Dezember 1922 a Kraaft getrueden ass hunn déi belsch "Établissements Delhaize frères et Cie" de Supermarché "Le Lion" an der Stad Lëtzebuerg opgemaach.<ref>delhaize.be: [https://press.delhaize.be/delhaize-celebre-ses-100-ans-de-proximite-avec-les-luxembourgeois# ''Delhaize célèbre ses 100 ans de proximité avec les Luxembourgeois''] (21. Abrëll 2022)</ref><ref>chronicle.lu: [https://chronicle.lu/category/shopping-1/41709-interview-cedric-gonnet-on-100-years-of-delhaize-in-luxembourg ''Interview: Cédric Gonnet on 100 Years of Delhaize in Luxembourg''] (12. Juli 2022)</ref> Zu Lëtzebuerg schaffe si och ënnert dem Numm "Delhaize Proxy" an "Delhaize Shop&Go". |- | [[E.Leclerc]] | {{FRA}} | 2023 | 27 {{small|(2023)}}<ref name=deja/> | D'franséisch Chaîne huet sech 2023 zu Lëtzebuerg etabléiert, andeems si déi lëtzebuergesch Aktivitéite vun de belsche Ketten [[Cora (Supermarché)|Cora]] (2 Filialen), [[Match (Supermarché)|Match]] (12 Filialen) a [[Smatch]] (13 Filialen) iwwerholl huet.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/> |- | [[Grand Frais]] | {{FRA}} | 2020 | 3 {{small|(2025)}} | Nodeems 2020 en éischte Grand Frais zu [[Contern]] seng Dieren opgemaach huet, koumen dräi Joer méi spéit zwéi weiderer zu [[Miersch]] an zu [[Wickreng]] dobäi.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/double-ouverture-grand-frais-a ''Grand Frais ouvre deux nouveaux magasins au Luxembourg''] vum Catherine Kurzawa (7. November 2022)</ref> |- | [[Lidl]] | {{DEU}} | 2001 | 13 {{small|(2021)}}<ref>{{Citation | URL = https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html | Titel = Aldi-Lidl: faut-il faire ses courses au Luxembourg, en France ou en Belgique? | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Auteur = Julien Carette | Datum = | Editeur = virgule.lu | Sprooch = fr | archivedate = 2024-12-28 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20241228184006/https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html }}</ref> | Den éischte Lidl gouf 2001 zu [[Déifferdéng]] ageweit.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/wirtschaft/seit-20-jahren-in-luxemburg-lidl-feiert-geburtstag/ ''Supermärkte: Seit 20 Jahren in Luxemburg – Lidl feiert Geburtstag''] vum Christian Muller (1. Oktober 2021)</ref> |- | [[Monoprix]] | {{FRA}} | 2014 | 5 {{small|(2025)}} | Den éischte Monoprix ass am Februar 2014 op der [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier an der Stad Lëtzebuerg]] opgaangen.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/luxemburg/startschuss-fuer-monoprix-in-drei-wochen/695906.html ''Startschuss für Monoprix in drei Wochen''] (3. Februar 2014)</ref> |- | [[Naturalia]] | {{FRA}} | 2017 | 2 {{small|(2025)}} | De Bio-Supermarché, deen zum selwechte Grupp wéi de [[Monoprix]] gehéiert, huet sech 2018 mat enger éischter Filial an der [[Rue Joseph-Junck]] am Stater Garer Quartier néiergelooss, éier eng zweete Fillial zwee Joer drop an der [[Philippsgaass]] opgemaach gouf.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-un-naturalia-et-un-monop-a-la-gare-en-septembre ''Un Naturalia et un Monop’ à la gare en septembre''] vum Céline Coubray (13. Juli 2017)</ref><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deuxieme-point-vente-naturalia ''Un deuxième point de vente Naturalia à Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (24. September 2019)</ref> |- | [[Naturata]] | {{LUX}} | 1989 | 10 {{small|(2025)}} | Den Naturata am [[Rollengergronn]] an der Stad Lëtzebuerg gouf 1989 als Verkafsplaz vun der [[Bio-Bauere-Genossenschaft Lëtzebuerg]] (BIOG) gegrënnt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/naturata-bio-marches-garants-1 ''Les Naturata Bio Marchés, garants du 100% bio''] vum Naturata (27. Oktober 2023)</ref><ref>naturata.lu: [https://www.naturata.lu/de/naturata/ueber-uns ''Über uns''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> |- | [[Pall (Supermarché)|Pall]] | {{LUX}} | 1982 | 6 {{small|(2025)}} | De Pallcenter gouf 1982 zu [[Uewerpallen]] opgemaach.<ref>pallcenter.lu: [https://www.pallcenter.lu/lesprit-pall/ ''L'esprit Pall''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> Duerno gouf op verschiddenen anere Plazen am Land weider Supermarchéë mam Numm "Pall" opgemaach. |- | [[Primavera (Supermarché)|Primavera]] | {{LUX}} | 1974 | 4 {{small|(2025)}} | Primavera gouf 1974 als kleng portugisesch [[Epicerie]] an der Stater [[Rue Joseph-Junck|Joseph-Junck-Strooss]] gegrënnt.<ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20240512041937/https://www.virgule.lu/luxembourg/rui-manuel-le-patron-des-supermarches-primavera-souhaite-se-lancer-dans-une-nouvelle-formule/11714828.html ''Rui Manuel, le patron des supermarchés Primavera, souhaite se lancer dans une nouvelle formule''] vum Tiago Rodrigues (16. Abrëll 2024)</ref><ref>contacto.lu: [https://www.contacto.lu/economia/primavera-vai-abrir-centro-comercial-em-gasperich/352808.html ''Primavera vai abrir centro comercial em Gasperich''] (18. September 2013)</ref> |- | [[Rewe]] | {{DEU}} | 2017 | 1 {{small|(2025)}} | Rewe ass eng däitsch Chaîne, vun där et just eng Filial am Nonnemillen-Center zu [[Iechternach]] gëtt. Si leeft ënnert dem Numm "REWE:XL Hundertmark" als [[Franchise]].<ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/rewe-se-lance-lassaut-du-luxembourg ''Rewe se lance à l’assaut du Luxembourg''] (24. August 2017)</ref> |} == Fréier Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start/> ! Schlussjoer<ref>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg opgehalen huet.</ref> ! Bemierkung |- | [[Alima]] | {{LUX}} | 1951 | 2025 | D'Chaîne war just an der Stad Lëtzebuerg aktiv an hat zu hire beschten Zäite véier Filialen. |- |[[Big Star (Supermarché)|Big Star]] |{{LUX}} |≈1975 |≈2005 |Chaîne vun 3 Supermarchéen zu Beggen, Esch-Uelzecht a Péiteng<!--kuckt RCS: B13275, A325772, B23439, B21370)--> |- | [[Cora (Supermarché)|Cora]] | {{BEL}} | 2002 | 2024 | Cora huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Smatch zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Den Hypermarché Cora zu Féiz gouf 2002 ageweit, deen am Akafszentrum [[City Concorde]] am huet e puer Joer méi spéit de grousse Match ersat.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-trois-hypers-et-un-marche ''Trois hypers et un marché''] vum Vincent Ruck (9. Juli 2002)</ref> Zum Schluss hate si ronn 470 Beschäftegter.<ref name=LDelquitte>retaildetail.be: [https://www.retaildetail.be/fr/news/food/louis-delhaize-quitte-egalement-le-luxembourg/ ''Louis Delhaize quitte également le Luxembourg''] vum Maarten Reul (24. Juli 2023)</ref><ref name=CMSjetzt>wort.lu: [https://www.wort.lu/wirtschaft/cora-match-und-smatch-gehoren-jetzt-zu-e.leclerc/4813665.html ''Cora, Match und Smatch gehören jetzt zu E.Leclerc''] vum Uwe Hentschel (17. November 2023)</ref><ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250122123529/https://www.virgule.lu/luxembourg/le-cora-concorde-est-le-premier-a-passer-sous-l-enseigne-e.-leclerc/9274087.html ''Le Cora Concorde est le premier à passer sous l’enseigne E. Leclerc''] vum Mélodie Mouzon (13. Mäerz 2024)</ref> |- | [[Match (Supermarché)|Match]] | {{BEL}} | 1974 | 2023 | Match huet genee wéi d'Kette Smatch a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250419063425/https://www.virgule.lu/luxembourg/apres-cora-match-entame-a-son-tour-la-bascule-vers-leclerc/9585458.html ''Après Cora, Match entame à son tour la bascule vers Leclerc''] vum Christophe Lemaire (23. Mäerz 2024)</ref> Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum [[City Concorde]] ageweit.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-commerce-belle-de-match-capellen ''Commerce : Belle de Match à Capellen''] vum Alain Ducat (24. Mäerz 2006)</ref> |- | [[Smatch]] | {{BEL}} | ? | 2023 | Smatch huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et dräizéng Smatch-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch/> Smatch-Butteker hunn no 2001 déi fréier Profi-Butteker iwwerholl.<ref>lalibre.be: [https://www.lalibre.be/economie/entreprises-startup/2001/09/28/match-le-retour-PYXNZLD6J5DULB33VY57MCR7M4/ ''Match: le retour''] vum Sandrine Vandendooren (28. September 2001)</ref> |- |} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Lescht vu Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg}} [[Kategorie:Handel]] [[Kategorie:Lëschten (Ekonomie)|Molkereien]] 0ua8m9z238uy5itw4nm9swyv4isr9am 2682366 2682365 2026-06-21T20:50:44Z Zinneke 34 /* Fréier Supermarchéschaînen */ carrefour 2682366 wikitext text/x-wiki Dës Lëscht vu '''[[Supermarché|Supermarchéschaînen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. == Aktiv Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg ugefaangen huet.</ref> ! Zuel<br>Filialen ! Bemierkung |- | [[Alavita]] | {{LUX}} | 2018 | 4 {{small|(2025)}} | Alavita ass eng Bio-Supermarchéschaîne, déi 2018 vum Anne Harles gegrënnt gouf. |- | [[Aldi]] | {{DEU}} | 1991 | 18 {{small|(2025)}}<ref>[https://www.aldi.lu/de/information/supermaerkte.html ''ALDI-Filialen und Öffnungszeiten''] op aldi.lu (nogekuckt:22.101.2025).</ref> | Den éischten Aldi zu Lëtzebuerg huet den 19. Dezember 1991 seng Dieren zu [[Diddeleng]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deja-30-ans-au-grand-duche-bon ''Déjà 30 ans au Grand-Duché! Bon anniversaire ALDI Luxembourg''] (3. Dezember 2021)</ref> |- | [[Auchan]] | {{FRA}} | 1996 | 18 {{small|(2023)}} | Mam Akafszentrum um Stater Kierchbierg ass 1996 den éischten Auchan zu Lëtzebuerg opgaangen. 2023 war Auchan mat zwee Hypermarchéen, engem Supermarché a 15 kleng Butteker "MyAuchan" op Tankstellen zu Lëtzebuerg present.<ref name=deja/> |- | [[Bio-Planet]] | {{BEL}} | 2024 | 1 {{small|(2024)}} | Am Februar 2024 huet den éischte Bio-Planet seng Dieren nieft dem [[Colruyt]] op der [[Cloche d'or]] opgemaach. Et gëtt nëmmen eng Filial zu Lëtzebuerg, mee Bio-Planet ass eng belsch Supermarchésketten a gehéiert dem selwechte Grupp wéi Colruyt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/bio-planet-enseigne-bio-colruy ''Bio-Planet, l’enseigne bio de Colruyt Group, s’attaque au Luxembourg''] vum Pierre Théobald (20. Februar 2024)</ref> |- | [[Cactus]] | {{LUX}} | 1967 | 67 {{small|(2023)}} | Den éischte Cactus-Supermarché gouf 1967 zu [[Bäreldeng]] opgemaach. Cactus war 2023 mat 67 Verkafsplazen déi gréisst Supermarchésketten am Land.<ref name=deja>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/e-leclerc-n3-marche-au-luxembo ''E.Leclerc, déjà n°3 derrière Cactus et Delhaize''] vum Catherine Kurzawa (24. Juli 2023)</ref> |- | [[Colruyt (supermarket)|Colruyt]] | {{BEL}} | 2008 | 5 {{small|(2024)}}<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/108-milliards-euros-chiffre-af ''Le bénéfice de Colruyt s’établit à plus d’un milliard.''] vum Rebeca Suay (31.07.2024)</ref> | Den éischte Colruyt war deen zu [[Miersch]]. Zum selwechte Grupp zielt och d'Kette Bio-Planet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/6e-colruyt-au-luxembourg-avant ''Un 6e Colruyt au Luxembourg avant Bio-Planet''] vum Catherine Kurzawa (4. Oktober 2022)</ref> |- | [[Delhaize]] | {{BEL}} | 1922 | 60 {{small|(2024)}}<ref>{{Citation | URL = https://press.delhaize.be/delhaize-continue-a-densifier-sa-presence-au-grand-duche-du-luxembourg-et-fete-son-60eme-magasin-avec-le-proxy-bettborn# | Titel = Delhaize continue à densifier sa présence au Grand-Duché du Luxembourg et fête son 60ème magasin avec le Proxy Bettborn | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Datum = 16 Juni 2024 | Editeur = delhaize.be | Sprooch = fr }}</ref> | Kuerz éier d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] am Dezember 1922 a Kraaft getrueden ass hunn déi belsch "Établissements Delhaize frères et Cie" de Supermarché "Le Lion" an der Stad Lëtzebuerg opgemaach.<ref>delhaize.be: [https://press.delhaize.be/delhaize-celebre-ses-100-ans-de-proximite-avec-les-luxembourgeois# ''Delhaize célèbre ses 100 ans de proximité avec les Luxembourgeois''] (21. Abrëll 2022)</ref><ref>chronicle.lu: [https://chronicle.lu/category/shopping-1/41709-interview-cedric-gonnet-on-100-years-of-delhaize-in-luxembourg ''Interview: Cédric Gonnet on 100 Years of Delhaize in Luxembourg''] (12. Juli 2022)</ref> Zu Lëtzebuerg schaffe si och ënnert dem Numm "Delhaize Proxy" an "Delhaize Shop&Go". |- | [[E.Leclerc]] | {{FRA}} | 2023 | 27 {{small|(2023)}}<ref name=deja/> | D'franséisch Chaîne huet sech 2023 zu Lëtzebuerg etabléiert, andeems si déi lëtzebuergesch Aktivitéite vun de belsche Ketten [[Cora (Supermarché)|Cora]] (2 Filialen), [[Match (Supermarché)|Match]] (12 Filialen) a [[Smatch]] (13 Filialen) iwwerholl huet.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/> |- | [[Grand Frais]] | {{FRA}} | 2020 | 3 {{small|(2025)}} | Nodeems 2020 en éischte Grand Frais zu [[Contern]] seng Dieren opgemaach huet, koumen dräi Joer méi spéit zwéi weiderer zu [[Miersch]] an zu [[Wickreng]] dobäi.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/double-ouverture-grand-frais-a ''Grand Frais ouvre deux nouveaux magasins au Luxembourg''] vum Catherine Kurzawa (7. November 2022)</ref> |- | [[Lidl]] | {{DEU}} | 2001 | 13 {{small|(2021)}}<ref>{{Citation | URL = https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html | Titel = Aldi-Lidl: faut-il faire ses courses au Luxembourg, en France ou en Belgique? | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Auteur = Julien Carette | Datum = | Editeur = virgule.lu | Sprooch = fr | archivedate = 2024-12-28 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20241228184006/https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html }}</ref> | Den éischte Lidl gouf 2001 zu [[Déifferdéng]] ageweit.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/wirtschaft/seit-20-jahren-in-luxemburg-lidl-feiert-geburtstag/ ''Supermärkte: Seit 20 Jahren in Luxemburg – Lidl feiert Geburtstag''] vum Christian Muller (1. Oktober 2021)</ref> |- | [[Monoprix]] | {{FRA}} | 2014 | 5 {{small|(2025)}} | Den éischte Monoprix ass am Februar 2014 op der [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier an der Stad Lëtzebuerg]] opgaangen.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/luxemburg/startschuss-fuer-monoprix-in-drei-wochen/695906.html ''Startschuss für Monoprix in drei Wochen''] (3. Februar 2014)</ref> |- | [[Naturalia]] | {{FRA}} | 2017 | 2 {{small|(2025)}} | De Bio-Supermarché, deen zum selwechte Grupp wéi de [[Monoprix]] gehéiert, huet sech 2018 mat enger éischter Filial an der [[Rue Joseph-Junck]] am Stater Garer Quartier néiergelooss, éier eng zweete Fillial zwee Joer drop an der [[Philippsgaass]] opgemaach gouf.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-un-naturalia-et-un-monop-a-la-gare-en-septembre ''Un Naturalia et un Monop’ à la gare en septembre''] vum Céline Coubray (13. Juli 2017)</ref><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deuxieme-point-vente-naturalia ''Un deuxième point de vente Naturalia à Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (24. September 2019)</ref> |- | [[Naturata]] | {{LUX}} | 1989 | 10 {{small|(2025)}} | Den Naturata am [[Rollengergronn]] an der Stad Lëtzebuerg gouf 1989 als Verkafsplaz vun der [[Bio-Bauere-Genossenschaft Lëtzebuerg]] (BIOG) gegrënnt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/naturata-bio-marches-garants-1 ''Les Naturata Bio Marchés, garants du 100% bio''] vum Naturata (27. Oktober 2023)</ref><ref>naturata.lu: [https://www.naturata.lu/de/naturata/ueber-uns ''Über uns''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> |- | [[Pall (Supermarché)|Pall]] | {{LUX}} | 1982 | 6 {{small|(2025)}} | De Pallcenter gouf 1982 zu [[Uewerpallen]] opgemaach.<ref>pallcenter.lu: [https://www.pallcenter.lu/lesprit-pall/ ''L'esprit Pall''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> Duerno gouf op verschiddenen anere Plazen am Land weider Supermarchéë mam Numm "Pall" opgemaach. |- | [[Primavera (Supermarché)|Primavera]] | {{LUX}} | 1974 | 4 {{small|(2025)}} | Primavera gouf 1974 als kleng portugisesch [[Epicerie]] an der Stater [[Rue Joseph-Junck|Joseph-Junck-Strooss]] gegrënnt.<ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20240512041937/https://www.virgule.lu/luxembourg/rui-manuel-le-patron-des-supermarches-primavera-souhaite-se-lancer-dans-une-nouvelle-formule/11714828.html ''Rui Manuel, le patron des supermarchés Primavera, souhaite se lancer dans une nouvelle formule''] vum Tiago Rodrigues (16. Abrëll 2024)</ref><ref>contacto.lu: [https://www.contacto.lu/economia/primavera-vai-abrir-centro-comercial-em-gasperich/352808.html ''Primavera vai abrir centro comercial em Gasperich''] (18. September 2013)</ref> |- | [[Rewe]] | {{DEU}} | 2017 | 1 {{small|(2025)}} | Rewe ass eng däitsch Chaîne, vun där et just eng Filial am Nonnemillen-Center zu [[Iechternach]] gëtt. Si leeft ënnert dem Numm "REWE:XL Hundertmark" als [[Franchise]].<ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/rewe-se-lance-lassaut-du-luxembourg ''Rewe se lance à l’assaut du Luxembourg''] (24. August 2017)</ref> |} == Fréier Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start/> ! Schlussjoer<ref>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg opgehalen huet.</ref> ! Bemierkung |- | [[Alima]] | {{LUX}} | 1951 | 2025 | D'Chaîne war just an der Stad Lëtzebuerg aktiv an hat zu hire beschten Zäite véier Filialen. |- |[[Big Star (Supermarché)|Big Star]] |{{LUX}} |≈1975 |≈2005 |Chaîne vun 3 Supermarchéen zu Beggen, Esch-Uelzecht a Péiteng<!--kuckt RCS: B13275, A325772, B23439, B21370)--> |- | [[Carrefour (Supermarché)|Carrefour]] | {{FRA}} | 1999 oder 2000 | 2026 | Carrefour Belgique huet 2014 en éischte Carrefour Express an der [[Al Avenue|Aler Avenue]] an der Stad Lëtzebuerg opgemaach. 15 Joer virdru gouf schonn e Carrefour Market zu [[Maarnech]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-carrefour-cherche-a-setendre-au-luxembourg ''Carrefour cherche à s’étendre au Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (1. Abrëll 2015)</ref><ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/le-premier-carrefour-express-luxembourg-ville ''Le premier Carrefour Express à Luxembourg ville''] (29. Oktober 2014)</ref> Tescht Februar a Juni 2026 huet Carrefour seng Geschäfter zu Lëtzebuerg zougemaach.<ref>Antony Speciale: [https://www.virgule.lu/economie/le-dernier-magasin-carrefour-du-luxembourg-va-devenir-un-delhaize-sa-date-de-reouverture-devoilee/157391730.html "Le dernier magasin Carrefour du Luxembourg va devenir un Delhaize: sa date de réouverture dévoilée."] virgule.lu, 18.06.2026.</ref> |- | [[Cora (Supermarché)|Cora]] | {{BEL}} | 2002 | 2024 | Cora huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Smatch zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Den Hypermarché Cora zu Féiz gouf 2002 ageweit, deen am Akafszentrum [[City Concorde]] am huet e puer Joer méi spéit de grousse Match ersat.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-trois-hypers-et-un-marche ''Trois hypers et un marché''] vum Vincent Ruck (9. Juli 2002)</ref> Zum Schluss hate si ronn 470 Beschäftegter.<ref name=LDelquitte>retaildetail.be: [https://www.retaildetail.be/fr/news/food/louis-delhaize-quitte-egalement-le-luxembourg/ ''Louis Delhaize quitte également le Luxembourg''] vum Maarten Reul (24. Juli 2023)</ref><ref name=CMSjetzt>wort.lu: [https://www.wort.lu/wirtschaft/cora-match-und-smatch-gehoren-jetzt-zu-e.leclerc/4813665.html ''Cora, Match und Smatch gehören jetzt zu E.Leclerc''] vum Uwe Hentschel (17. November 2023)</ref><ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250122123529/https://www.virgule.lu/luxembourg/le-cora-concorde-est-le-premier-a-passer-sous-l-enseigne-e.-leclerc/9274087.html ''Le Cora Concorde est le premier à passer sous l’enseigne E. Leclerc''] vum Mélodie Mouzon (13. Mäerz 2024)</ref> |- | [[Match (Supermarché)|Match]] | {{BEL}} | 1974 | 2023 | Match huet genee wéi d'Kette Smatch a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250419063425/https://www.virgule.lu/luxembourg/apres-cora-match-entame-a-son-tour-la-bascule-vers-leclerc/9585458.html ''Après Cora, Match entame à son tour la bascule vers Leclerc''] vum Christophe Lemaire (23. Mäerz 2024)</ref> Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum [[City Concorde]] ageweit.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-commerce-belle-de-match-capellen ''Commerce : Belle de Match à Capellen''] vum Alain Ducat (24. Mäerz 2006)</ref> |- | [[Smatch]] | {{BEL}} | ? | 2023 | Smatch huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et dräizéng Smatch-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch/> Smatch-Butteker hunn no 2001 déi fréier Profi-Butteker iwwerholl.<ref>lalibre.be: [https://www.lalibre.be/economie/entreprises-startup/2001/09/28/match-le-retour-PYXNZLD6J5DULB33VY57MCR7M4/ ''Match: le retour''] vum Sandrine Vandendooren (28. September 2001)</ref> |- |} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Lescht vu Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg}} [[Kategorie:Handel]] [[Kategorie:Lëschten (Ekonomie)|Molkereien]] 7ttbo7i7e530m45460uqu376tack8ii 2682367 2682366 2026-06-21T20:54:05Z Zinneke 34 2682367 wikitext text/x-wiki Dës Lëscht vu '''[[Supermarché|Supermarchéschaînen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. == Aktiv Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg ugefaangen huet.</ref> ! Zuel<br>Filialen ! Bemierkung |- | [[Alavita]] | {{LUX}} | 2018 | 4 {{small|(2025)}} | Alavita ass eng Bio-Supermarchéschaîne, déi 2018 vum Anne Harles gegrënnt gouf. |- | [[Aldi]] | {{DEU}} | 1991 | 18 {{small|(2025)}}<ref>[https://www.aldi.lu/de/information/supermaerkte.html ''ALDI-Filialen und Öffnungszeiten''] op aldi.lu (nogekuckt:22.101.2025).</ref> | Den éischten Aldi zu Lëtzebuerg huet den 19. Dezember 1991 seng Dieren zu [[Diddeleng]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deja-30-ans-au-grand-duche-bon ''Déjà 30 ans au Grand-Duché! Bon anniversaire ALDI Luxembourg''] (3. Dezember 2021)</ref> |- | [[Auchan]] | {{FRA}} | 1996 | 18 {{small|(2023)}} | Mam Akafszentrum um Stater Kierchbierg ass 1996 den éischten Auchan zu Lëtzebuerg opgaangen. 2023 war Auchan mat zwee Hypermarchéen, engem Supermarché a 15 kleng Butteker "MyAuchan" op Tankstellen zu Lëtzebuerg present.<ref name=deja/> |- | [[Bio-Planet]] | {{BEL}} | 2024 | 1 {{small|(2024)}} | Am Februar 2024 huet den éischte Bio-Planet seng Dieren nieft dem [[Colruyt]] op der [[Cloche d'or]] opgemaach. Et gëtt nëmmen eng Filial zu Lëtzebuerg, mee Bio-Planet ass eng belsch Supermarchésketten a gehéiert dem selwechte Grupp wéi Colruyt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/bio-planet-enseigne-bio-colruy ''Bio-Planet, l’enseigne bio de Colruyt Group, s’attaque au Luxembourg''] vum Pierre Théobald (20. Februar 2024)</ref> |- | [[Cactus]] | {{LUX}} | 1967 | 67 {{small|(2023)}} | Den éischte Cactus-Supermarché gouf 1967 zu [[Bäreldeng]] opgemaach. Cactus war 2023 mat 67 Verkafsplazen déi gréisst Supermarchésketten am Land.<ref name=deja>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/e-leclerc-n3-marche-au-luxembo ''E.Leclerc, déjà n°3 derrière Cactus et Delhaize''] vum Catherine Kurzawa (24. Juli 2023)</ref> |- | [[Colruyt (supermarket)|Colruyt]] | {{BEL}} | 2008 | 5 {{small|(2024)}}<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/108-milliards-euros-chiffre-af ''Le bénéfice de Colruyt s’établit à plus d’un milliard.''] vum Rebeca Suay (31.07.2024)</ref> | Den éischte Colruyt war deen zu [[Miersch]]. Zum selwechte Grupp zielt och d'Kette Bio-Planet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/6e-colruyt-au-luxembourg-avant ''Un 6e Colruyt au Luxembourg avant Bio-Planet''] vum Catherine Kurzawa (4. Oktober 2022)</ref> |- | [[Delhaize]] | {{BEL}} | 1922 | 67 {{small|(2026)}}<ref name=car> | Kuerz éier d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] am Dezember 1922 a Kraaft getrueden ass hunn déi belsch "Établissements Delhaize frères et Cie" de Supermarché "Le Lion" an der Stad Lëtzebuerg opgemaach.<ref>delhaize.be: [https://press.delhaize.be/delhaize-celebre-ses-100-ans-de-proximite-avec-les-luxembourgeois# ''Delhaize célèbre ses 100 ans de proximité avec les Luxembourgeois''] (21. Abrëll 2022)</ref><ref>chronicle.lu: [https://chronicle.lu/category/shopping-1/41709-interview-cedric-gonnet-on-100-years-of-delhaize-in-luxembourg ''Interview: Cédric Gonnet on 100 Years of Delhaize in Luxembourg''] (12. Juli 2022)</ref> Zu Lëtzebuerg schaffe si och ënnert dem Numm "Delhaize Proxy" an "Delhaize Shop&Go". |- | [[E.Leclerc]] | {{FRA}} | 2023 | 27 {{small|(2023)}}<ref name=deja/> | D'franséisch Chaîne huet sech 2023 zu Lëtzebuerg etabléiert, andeems si déi lëtzebuergesch Aktivitéite vun de belsche Ketten [[Cora (Supermarché)|Cora]] (2 Filialen), [[Match (Supermarché)|Match]] (12 Filialen) a [[Smatch]] (13 Filialen) iwwerholl huet.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/> |- | [[Grand Frais]] | {{FRA}} | 2020 | 3 {{small|(2025)}} | Nodeems 2020 en éischte Grand Frais zu [[Contern]] seng Dieren opgemaach huet, koumen dräi Joer méi spéit zwéi weiderer zu [[Miersch]] an zu [[Wickreng]] dobäi.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/double-ouverture-grand-frais-a ''Grand Frais ouvre deux nouveaux magasins au Luxembourg''] vum Catherine Kurzawa (7. November 2022)</ref> |- | [[Lidl]] | {{DEU}} | 2001 | 13 {{small|(2021)}}<ref>{{Citation | URL = https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html | Titel = Aldi-Lidl: faut-il faire ses courses au Luxembourg, en France ou en Belgique? | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Auteur = Julien Carette | Datum = | Editeur = virgule.lu | Sprooch = fr | archivedate = 2024-12-28 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20241228184006/https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html }}</ref> | Den éischte Lidl gouf 2001 zu [[Déifferdéng]] ageweit.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/wirtschaft/seit-20-jahren-in-luxemburg-lidl-feiert-geburtstag/ ''Supermärkte: Seit 20 Jahren in Luxemburg – Lidl feiert Geburtstag''] vum Christian Muller (1. Oktober 2021)</ref> |- | [[Monoprix]] | {{FRA}} | 2014 | 5 {{small|(2025)}} | Den éischte Monoprix ass am Februar 2014 op der [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier an der Stad Lëtzebuerg]] opgaangen.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/luxemburg/startschuss-fuer-monoprix-in-drei-wochen/695906.html ''Startschuss für Monoprix in drei Wochen''] (3. Februar 2014)</ref> |- | [[Naturalia]] | {{FRA}} | 2017 | 2 {{small|(2025)}} | De Bio-Supermarché, deen zum selwechte Grupp wéi de [[Monoprix]] gehéiert, huet sech 2018 mat enger éischter Filial an der [[Rue Joseph-Junck]] am Stater Garer Quartier néiergelooss, éier eng zweete Fillial zwee Joer drop an der [[Philippsgaass]] opgemaach gouf.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-un-naturalia-et-un-monop-a-la-gare-en-septembre ''Un Naturalia et un Monop’ à la gare en septembre''] vum Céline Coubray (13. Juli 2017)</ref><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deuxieme-point-vente-naturalia ''Un deuxième point de vente Naturalia à Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (24. September 2019)</ref> |- | [[Naturata]] | {{LUX}} | 1989 | 10 {{small|(2025)}} | Den Naturata am [[Rollengergronn]] an der Stad Lëtzebuerg gouf 1989 als Verkafsplaz vun der [[Bio-Bauere-Genossenschaft Lëtzebuerg]] (BIOG) gegrënnt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/naturata-bio-marches-garants-1 ''Les Naturata Bio Marchés, garants du 100% bio''] vum Naturata (27. Oktober 2023)</ref><ref>naturata.lu: [https://www.naturata.lu/de/naturata/ueber-uns ''Über uns''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> |- | [[Pall (Supermarché)|Pall]] | {{LUX}} | 1982 | 6 {{small|(2025)}} | De Pallcenter gouf 1982 zu [[Uewerpallen]] opgemaach.<ref>pallcenter.lu: [https://www.pallcenter.lu/lesprit-pall/ ''L'esprit Pall''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> Duerno gouf op verschiddenen anere Plazen am Land weider Supermarchéë mam Numm "Pall" opgemaach. |- | [[Primavera (Supermarché)|Primavera]] | {{LUX}} | 1974 | 4 {{small|(2025)}} | Primavera gouf 1974 als kleng portugisesch [[Epicerie]] an der Stater [[Rue Joseph-Junck|Joseph-Junck-Strooss]] gegrënnt.<ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20240512041937/https://www.virgule.lu/luxembourg/rui-manuel-le-patron-des-supermarches-primavera-souhaite-se-lancer-dans-une-nouvelle-formule/11714828.html ''Rui Manuel, le patron des supermarchés Primavera, souhaite se lancer dans une nouvelle formule''] vum Tiago Rodrigues (16. Abrëll 2024)</ref><ref>contacto.lu: [https://www.contacto.lu/economia/primavera-vai-abrir-centro-comercial-em-gasperich/352808.html ''Primavera vai abrir centro comercial em Gasperich''] (18. September 2013)</ref> |- | [[Rewe]] | {{DEU}} | 2017 | 1 {{small|(2025)}} | Rewe ass eng däitsch Chaîne, vun där et just eng Filial am Nonnemillen-Center zu [[Iechternach]] gëtt. Si leeft ënnert dem Numm "REWE:XL Hundertmark" als [[Franchise]].<ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/rewe-se-lance-lassaut-du-luxembourg ''Rewe se lance à l’assaut du Luxembourg''] (24. August 2017)</ref> |} == Fréier Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start/> ! Schlussjoer<ref>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg opgehalen huet.</ref> ! Bemierkung |- | [[Alima]] | {{LUX}} | 1951 | 2025 | D'Chaîne war just an der Stad Lëtzebuerg aktiv an hat zu hire beschten Zäite véier Filialen. |- |[[Big Star (Supermarché)|Big Star]] |{{LUX}} |≈1975 |≈2005 |Chaîne vun 3 Supermarchéen zu Beggen, Esch-Uelzecht a Péiteng<!--kuckt RCS: B13275, A325772, B23439, B21370)--> |- | [[Carrefour (Supermarché)|Carrefour]] | {{FRA}} | 1999 oder 2000 | 2026 | Carrefour Belgique huet 2014 en éischte Carrefour Express an der [[Al Avenue|Aler Avenue]] an der Stad Lëtzebuerg opgemaach. 15 Joer virdru gouf schonn e Carrefour Market zu [[Maarnech]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-carrefour-cherche-a-setendre-au-luxembourg ''Carrefour cherche à s’étendre au Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (1. Abrëll 2015)</ref><ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/le-premier-carrefour-express-luxembourg-ville ''Le premier Carrefour Express à Luxembourg ville''] (29. Oktober 2014)</ref> Tëscht Februar a Juni 2026 huet Carrefour seng Geschäfter zu Lëtzebuerg zougemaach.<ref name=car>Antony Speciale: [https://www.virgule.lu/economie/le-dernier-magasin-carrefour-du-luxembourg-va-devenir-un-delhaize-sa-date-de-reouverture-devoilee/157391730.html "Le dernier magasin Carrefour du Luxembourg va devenir un Delhaize: sa date de réouverture dévoilée."] virgule.lu, 18.06.2026.</ref> |- | [[Cora (Supermarché)|Cora]] | {{BEL}} | 2002 | 2024 | Cora huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Smatch zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Den Hypermarché Cora zu Féiz gouf 2002 ageweit, deen am Akafszentrum [[City Concorde]] am huet e puer Joer méi spéit de grousse Match ersat.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-trois-hypers-et-un-marche ''Trois hypers et un marché''] vum Vincent Ruck (9. Juli 2002)</ref> Zum Schluss hate si ronn 470 Beschäftegter.<ref name=LDelquitte>retaildetail.be: [https://www.retaildetail.be/fr/news/food/louis-delhaize-quitte-egalement-le-luxembourg/ ''Louis Delhaize quitte également le Luxembourg''] vum Maarten Reul (24. Juli 2023)</ref><ref name=CMSjetzt>wort.lu: [https://www.wort.lu/wirtschaft/cora-match-und-smatch-gehoren-jetzt-zu-e.leclerc/4813665.html ''Cora, Match und Smatch gehören jetzt zu E.Leclerc''] vum Uwe Hentschel (17. November 2023)</ref><ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250122123529/https://www.virgule.lu/luxembourg/le-cora-concorde-est-le-premier-a-passer-sous-l-enseigne-e.-leclerc/9274087.html ''Le Cora Concorde est le premier à passer sous l’enseigne E. Leclerc''] vum Mélodie Mouzon (13. Mäerz 2024)</ref> |- | [[Match (Supermarché)|Match]] | {{BEL}} | 1974 | 2023 | Match huet genee wéi d'Kette Smatch a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250419063425/https://www.virgule.lu/luxembourg/apres-cora-match-entame-a-son-tour-la-bascule-vers-leclerc/9585458.html ''Après Cora, Match entame à son tour la bascule vers Leclerc''] vum Christophe Lemaire (23. Mäerz 2024)</ref> Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum [[City Concorde]] ageweit.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-commerce-belle-de-match-capellen ''Commerce : Belle de Match à Capellen''] vum Alain Ducat (24. Mäerz 2006)</ref> |- | [[Smatch]] | {{BEL}} | ? | 2023 | Smatch huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et dräizéng Smatch-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch/> Smatch-Butteker hunn no 2001 déi fréier Profi-Butteker iwwerholl.<ref>lalibre.be: [https://www.lalibre.be/economie/entreprises-startup/2001/09/28/match-le-retour-PYXNZLD6J5DULB33VY57MCR7M4/ ''Match: le retour''] vum Sandrine Vandendooren (28. September 2001)</ref> |- |} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Lescht vu Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg}} [[Kategorie:Handel]] [[Kategorie:Lëschten (Ekonomie)|Molkereien]] 460ltbgvlni76316s93pjc02szsmh4h 2682368 2682367 2026-06-21T20:54:49Z Zinneke 34 /* Aktiv Supermarchéschaînen */ 2682368 wikitext text/x-wiki Dës Lëscht vu '''[[Supermarché|Supermarchéschaînen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. == Aktiv Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg ugefaangen huet.</ref> ! Zuel<br>Filialen ! Bemierkung |- | [[Alavita]] | {{LUX}} | 2018 | 4 {{small|(2025)}} | Alavita ass eng Bio-Supermarchéschaîne, déi 2018 vum Anne Harles gegrënnt gouf. |- | [[Aldi]] | {{DEU}} | 1991 | 18 {{small|(2025)}}<ref>[https://www.aldi.lu/de/information/supermaerkte.html ''ALDI-Filialen und Öffnungszeiten''] op aldi.lu (nogekuckt:22.101.2025).</ref> | Den éischten Aldi zu Lëtzebuerg huet den 19. Dezember 1991 seng Dieren zu [[Diddeleng]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deja-30-ans-au-grand-duche-bon ''Déjà 30 ans au Grand-Duché! Bon anniversaire ALDI Luxembourg''] (3. Dezember 2021)</ref> |- | [[Auchan]] | {{FRA}} | 1996 | 18 {{small|(2023)}} | Mam Akafszentrum um Stater Kierchbierg ass 1996 den éischten Auchan zu Lëtzebuerg opgaangen. 2023 war Auchan mat zwee Hypermarchéen, engem Supermarché a 15 kleng Butteker "MyAuchan" op Tankstellen zu Lëtzebuerg present.<ref name=deja/> |- | [[Bio-Planet]] | {{BEL}} | 2024 | 1 {{small|(2024)}} | Am Februar 2024 huet den éischte Bio-Planet seng Dieren nieft dem [[Colruyt]] op der [[Cloche d'or]] opgemaach. Et gëtt nëmmen eng Filial zu Lëtzebuerg, mee Bio-Planet ass eng belsch Supermarchésketten a gehéiert dem selwechte Grupp wéi Colruyt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/bio-planet-enseigne-bio-colruy ''Bio-Planet, l’enseigne bio de Colruyt Group, s’attaque au Luxembourg''] vum Pierre Théobald (20. Februar 2024)</ref> |- | [[Cactus]] | {{LUX}} | 1967 | 67 {{small|(2023)}} | Den éischte Cactus-Supermarché gouf 1967 zu [[Bäreldeng]] opgemaach. Cactus war 2023 mat 67 Verkafsplazen déi gréisst Supermarchésketten am Land.<ref name=deja>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/e-leclerc-n3-marche-au-luxembo ''E.Leclerc, déjà n°3 derrière Cactus et Delhaize''] vum Catherine Kurzawa (24. Juli 2023)</ref> |- | [[Colruyt (supermarket)|Colruyt]] | {{BEL}} | 2008 | 5 {{small|(2024)}}<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/108-milliards-euros-chiffre-af ''Le bénéfice de Colruyt s’établit à plus d’un milliard.''] vum Rebeca Suay (31.07.2024)</ref> | Den éischte Colruyt war deen zu [[Miersch]]. Zum selwechte Grupp zielt och d'Kette Bio-Planet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/6e-colruyt-au-luxembourg-avant ''Un 6e Colruyt au Luxembourg avant Bio-Planet''] vum Catherine Kurzawa (4. Oktober 2022)</ref> |- | [[Delhaize]] | {{BEL}} | 1922 | 67 {{small|(2026)}}<ref name=car> | Kuerz éier d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] am Dezember 1922 a Kraaft getrueden ass hunn déi belsch "Établissements Delhaize frères et Cie" de Supermarché "Le Lion" an der Stad Lëtzebuerg opgemaach.<ref>delhaize.be: [https://press.delhaize.be/delhaize-celebre-ses-100-ans-de-proximite-avec-les-luxembourgeois# ''Delhaize célèbre ses 100 ans de proximité avec les Luxembourgeois''] (21. Abrëll 2022)</ref><ref>chronicle.lu: [https://chronicle.lu/category/shopping-1/41709-interview-cedric-gonnet-on-100-years-of-delhaize-in-luxembourg ''Interview: Cédric Gonnet on 100 Years of Delhaize in Luxembourg''] (12. Juli 2022)</ref> |Zu Lëtzebuerg schaffe si och ënnert dem Numm "Delhaize Proxy" an "Delhaize Shop&Go". |- | [[E.Leclerc]] | {{FRA}} | 2023 | 27 {{small|(2023)}}<ref name=deja/> | D'franséisch Chaîne huet sech 2023 zu Lëtzebuerg etabléiert, andeems si déi lëtzebuergesch Aktivitéite vun de belsche Ketten [[Cora (Supermarché)|Cora]] (2 Filialen), [[Match (Supermarché)|Match]] (12 Filialen) a [[Smatch]] (13 Filialen) iwwerholl huet.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/> |- | [[Grand Frais]] | {{FRA}} | 2020 | 3 {{small|(2025)}} | Nodeems 2020 en éischte Grand Frais zu [[Contern]] seng Dieren opgemaach huet, koumen dräi Joer méi spéit zwéi weiderer zu [[Miersch]] an zu [[Wickreng]] dobäi.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/double-ouverture-grand-frais-a ''Grand Frais ouvre deux nouveaux magasins au Luxembourg''] vum Catherine Kurzawa (7. November 2022)</ref> |- | [[Lidl]] | {{DEU}} | 2001 | 13 {{small|(2021)}}<ref>{{Citation | URL = https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html | Titel = Aldi-Lidl: faut-il faire ses courses au Luxembourg, en France ou en Belgique? | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Auteur = Julien Carette | Datum = | Editeur = virgule.lu | Sprooch = fr | archivedate = 2024-12-28 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20241228184006/https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html }}</ref> | Den éischte Lidl gouf 2001 zu [[Déifferdéng]] ageweit.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/wirtschaft/seit-20-jahren-in-luxemburg-lidl-feiert-geburtstag/ ''Supermärkte: Seit 20 Jahren in Luxemburg – Lidl feiert Geburtstag''] vum Christian Muller (1. Oktober 2021)</ref> |- | [[Monoprix]] | {{FRA}} | 2014 | 5 {{small|(2025)}} | Den éischte Monoprix ass am Februar 2014 op der [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier an der Stad Lëtzebuerg]] opgaangen.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/luxemburg/startschuss-fuer-monoprix-in-drei-wochen/695906.html ''Startschuss für Monoprix in drei Wochen''] (3. Februar 2014)</ref> |- | [[Naturalia]] | {{FRA}} | 2017 | 2 {{small|(2025)}} | De Bio-Supermarché, deen zum selwechte Grupp wéi de [[Monoprix]] gehéiert, huet sech 2018 mat enger éischter Filial an der [[Rue Joseph-Junck]] am Stater Garer Quartier néiergelooss, éier eng zweete Fillial zwee Joer drop an der [[Philippsgaass]] opgemaach gouf.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-un-naturalia-et-un-monop-a-la-gare-en-septembre ''Un Naturalia et un Monop’ à la gare en septembre''] vum Céline Coubray (13. Juli 2017)</ref><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deuxieme-point-vente-naturalia ''Un deuxième point de vente Naturalia à Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (24. September 2019)</ref> |- | [[Naturata]] | {{LUX}} | 1989 | 10 {{small|(2025)}} | Den Naturata am [[Rollengergronn]] an der Stad Lëtzebuerg gouf 1989 als Verkafsplaz vun der [[Bio-Bauere-Genossenschaft Lëtzebuerg]] (BIOG) gegrënnt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/naturata-bio-marches-garants-1 ''Les Naturata Bio Marchés, garants du 100% bio''] vum Naturata (27. Oktober 2023)</ref><ref>naturata.lu: [https://www.naturata.lu/de/naturata/ueber-uns ''Über uns''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> |- | [[Pall (Supermarché)|Pall]] | {{LUX}} | 1982 | 6 {{small|(2025)}} | De Pallcenter gouf 1982 zu [[Uewerpallen]] opgemaach.<ref>pallcenter.lu: [https://www.pallcenter.lu/lesprit-pall/ ''L'esprit Pall''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> Duerno gouf op verschiddenen anere Plazen am Land weider Supermarchéë mam Numm "Pall" opgemaach. |- | [[Primavera (Supermarché)|Primavera]] | {{LUX}} | 1974 | 4 {{small|(2025)}} | Primavera gouf 1974 als kleng portugisesch [[Epicerie]] an der Stater [[Rue Joseph-Junck|Joseph-Junck-Strooss]] gegrënnt.<ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20240512041937/https://www.virgule.lu/luxembourg/rui-manuel-le-patron-des-supermarches-primavera-souhaite-se-lancer-dans-une-nouvelle-formule/11714828.html ''Rui Manuel, le patron des supermarchés Primavera, souhaite se lancer dans une nouvelle formule''] vum Tiago Rodrigues (16. Abrëll 2024)</ref><ref>contacto.lu: [https://www.contacto.lu/economia/primavera-vai-abrir-centro-comercial-em-gasperich/352808.html ''Primavera vai abrir centro comercial em Gasperich''] (18. September 2013)</ref> |- | [[Rewe]] | {{DEU}} | 2017 | 1 {{small|(2025)}} | Rewe ass eng däitsch Chaîne, vun där et just eng Filial am Nonnemillen-Center zu [[Iechternach]] gëtt. Si leeft ënnert dem Numm "REWE:XL Hundertmark" als [[Franchise]].<ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/rewe-se-lance-lassaut-du-luxembourg ''Rewe se lance à l’assaut du Luxembourg''] (24. August 2017)</ref> |} == Fréier Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start/> ! Schlussjoer<ref>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg opgehalen huet.</ref> ! Bemierkung |- | [[Alima]] | {{LUX}} | 1951 | 2025 | D'Chaîne war just an der Stad Lëtzebuerg aktiv an hat zu hire beschten Zäite véier Filialen. |- |[[Big Star (Supermarché)|Big Star]] |{{LUX}} |≈1975 |≈2005 |Chaîne vun 3 Supermarchéen zu Beggen, Esch-Uelzecht a Péiteng<!--kuckt RCS: B13275, A325772, B23439, B21370)--> |- | [[Carrefour (Supermarché)|Carrefour]] | {{FRA}} | 1999 oder 2000 | 2026 | Carrefour Belgique huet 2014 en éischte Carrefour Express an der [[Al Avenue|Aler Avenue]] an der Stad Lëtzebuerg opgemaach. 15 Joer virdru gouf schonn e Carrefour Market zu [[Maarnech]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-carrefour-cherche-a-setendre-au-luxembourg ''Carrefour cherche à s’étendre au Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (1. Abrëll 2015)</ref><ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/le-premier-carrefour-express-luxembourg-ville ''Le premier Carrefour Express à Luxembourg ville''] (29. Oktober 2014)</ref> Tëscht Februar a Juni 2026 huet Carrefour seng Geschäfter zu Lëtzebuerg zougemaach.<ref name=car>Antony Speciale: [https://www.virgule.lu/economie/le-dernier-magasin-carrefour-du-luxembourg-va-devenir-un-delhaize-sa-date-de-reouverture-devoilee/157391730.html "Le dernier magasin Carrefour du Luxembourg va devenir un Delhaize: sa date de réouverture dévoilée."] virgule.lu, 18.06.2026.</ref> |- | [[Cora (Supermarché)|Cora]] | {{BEL}} | 2002 | 2024 | Cora huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Smatch zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Den Hypermarché Cora zu Féiz gouf 2002 ageweit, deen am Akafszentrum [[City Concorde]] am huet e puer Joer méi spéit de grousse Match ersat.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-trois-hypers-et-un-marche ''Trois hypers et un marché''] vum Vincent Ruck (9. Juli 2002)</ref> Zum Schluss hate si ronn 470 Beschäftegter.<ref name=LDelquitte>retaildetail.be: [https://www.retaildetail.be/fr/news/food/louis-delhaize-quitte-egalement-le-luxembourg/ ''Louis Delhaize quitte également le Luxembourg''] vum Maarten Reul (24. Juli 2023)</ref><ref name=CMSjetzt>wort.lu: [https://www.wort.lu/wirtschaft/cora-match-und-smatch-gehoren-jetzt-zu-e.leclerc/4813665.html ''Cora, Match und Smatch gehören jetzt zu E.Leclerc''] vum Uwe Hentschel (17. November 2023)</ref><ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250122123529/https://www.virgule.lu/luxembourg/le-cora-concorde-est-le-premier-a-passer-sous-l-enseigne-e.-leclerc/9274087.html ''Le Cora Concorde est le premier à passer sous l’enseigne E. Leclerc''] vum Mélodie Mouzon (13. Mäerz 2024)</ref> |- | [[Match (Supermarché)|Match]] | {{BEL}} | 1974 | 2023 | Match huet genee wéi d'Kette Smatch a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250419063425/https://www.virgule.lu/luxembourg/apres-cora-match-entame-a-son-tour-la-bascule-vers-leclerc/9585458.html ''Après Cora, Match entame à son tour la bascule vers Leclerc''] vum Christophe Lemaire (23. Mäerz 2024)</ref> Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum [[City Concorde]] ageweit.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-commerce-belle-de-match-capellen ''Commerce : Belle de Match à Capellen''] vum Alain Ducat (24. Mäerz 2006)</ref> |- | [[Smatch]] | {{BEL}} | ? | 2023 | Smatch huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et dräizéng Smatch-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch/> Smatch-Butteker hunn no 2001 déi fréier Profi-Butteker iwwerholl.<ref>lalibre.be: [https://www.lalibre.be/economie/entreprises-startup/2001/09/28/match-le-retour-PYXNZLD6J5DULB33VY57MCR7M4/ ''Match: le retour''] vum Sandrine Vandendooren (28. September 2001)</ref> |- |} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Lescht vu Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg}} [[Kategorie:Handel]] [[Kategorie:Lëschten (Ekonomie)|Molkereien]] 8c3ngzy7xjo3j722r2s7wme5staeug2 2682370 2682368 2026-06-21T20:56:26Z Zinneke 34 /* Aktiv Supermarchéschaînen */ 2682370 wikitext text/x-wiki Dës Lëscht vu '''[[Supermarché|Supermarchéschaînen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. == Aktiv Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg ugefaangen huet.</ref> ! Zuel<br>Filialen ! Bemierkung |- | [[Alavita]] | {{LUX}} | 2018 | 4 {{small|(2025)}} | Alavita ass eng Bio-Supermarchéschaîne, déi 2018 vum Anne Harles gegrënnt gouf. |- | [[Aldi]] | {{DEU}} | 1991 | 18 {{small|(2025)}}<ref>[https://www.aldi.lu/de/information/supermaerkte.html ''ALDI-Filialen und Öffnungszeiten''] op aldi.lu (nogekuckt:22.101.2025).</ref> | Den éischten Aldi zu Lëtzebuerg huet den 19. Dezember 1991 seng Dieren zu [[Diddeleng]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deja-30-ans-au-grand-duche-bon ''Déjà 30 ans au Grand-Duché! Bon anniversaire ALDI Luxembourg''] (3. Dezember 2021)</ref> |- | [[Auchan]] | {{FRA}} | 1996 | 18 {{small|(2023)}} | Mam Akafszentrum um Stater Kierchbierg ass 1996 den éischten Auchan zu Lëtzebuerg opgaangen. 2023 war Auchan mat zwee Hypermarchéen, engem Supermarché a 15 kleng Butteker "MyAuchan" op Tankstellen zu Lëtzebuerg present.<ref name=deja/> |- | [[Bio-Planet]] | {{BEL}} | 2024 | 1 {{small|(2024)}} | Am Februar 2024 huet den éischte Bio-Planet seng Dieren nieft dem [[Colruyt]] op der [[Cloche d'or]] opgemaach. Et gëtt nëmmen eng Filial zu Lëtzebuerg, mee Bio-Planet ass eng belsch Supermarchésketten a gehéiert dem selwechte Grupp wéi Colruyt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/bio-planet-enseigne-bio-colruy ''Bio-Planet, l’enseigne bio de Colruyt Group, s’attaque au Luxembourg''] vum Pierre Théobald (20. Februar 2024)</ref> |- | [[Cactus]] | {{LUX}} | 1967 | 67 {{small|(2023)}} | Den éischte Cactus-Supermarché gouf 1967 zu [[Bäreldeng]] opgemaach. Cactus war 2023 mat 67 Verkafsplazen déi gréisst Supermarchésketten am Land.<ref name=deja>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/e-leclerc-n3-marche-au-luxembo ''E.Leclerc, déjà n°3 derrière Cactus et Delhaize''] vum Catherine Kurzawa (24. Juli 2023)</ref> |- | [[Colruyt (supermarket)|Colruyt]] | {{BEL}} | 2008 | 5 {{small|(2024)}}<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/108-milliards-euros-chiffre-af ''Le bénéfice de Colruyt s’établit à plus d’un milliard.''] vum Rebeca Suay (31.07.2024)</ref> | Den éischte Colruyt war deen zu [[Miersch]]. Zum selwechte Grupp zielt och d'Kette Bio-Planet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/6e-colruyt-au-luxembourg-avant ''Un 6e Colruyt au Luxembourg avant Bio-Planet''] vum Catherine Kurzawa (4. Oktober 2022)</ref> |- | [[Delhaize]] | {{BEL}} | 1922 | 67 {{small|(2026)}}<ref name=car/> | Kuerz éier d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] am Dezember 1922 a Kraaft getrueden ass hunn déi belsch "Établissements Delhaize frères et Cie" de Supermarché "Le Lion" an der Stad Lëtzebuerg opgemaach.<ref>delhaize.be: [https://press.delhaize.be/delhaize-celebre-ses-100-ans-de-proximite-avec-les-luxembourgeois# ''Delhaize célèbre ses 100 ans de proximité avec les Luxembourgeois''] (21. Abrëll 2022)</ref><ref>chronicle.lu: [https://chronicle.lu/category/shopping-1/41709-interview-cedric-gonnet-on-100-years-of-delhaize-in-luxembourg ''Interview: Cédric Gonnet on 100 Years of Delhaize in Luxembourg''] (12. Juli 2022)</ref> |Zu Lëtzebuerg schaffe si och ënnert dem Numm "Delhaize Proxy" an "Delhaize Shop&Go". |- | [[E.Leclerc]] | {{FRA}} | 2023 | 27 {{small|(2023)}}<ref name=deja/> | D'franséisch Chaîne huet sech 2023 zu Lëtzebuerg etabléiert, andeems si déi lëtzebuergesch Aktivitéite vun de belsche Ketten [[Cora (Supermarché)|Cora]] (2 Filialen), [[Match (Supermarché)|Match]] (12 Filialen) a [[Smatch]] (13 Filialen) iwwerholl huet.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/> |- | [[Grand Frais]] | {{FRA}} | 2020 | 3 {{small|(2025)}} | Nodeems 2020 en éischte Grand Frais zu [[Contern]] seng Dieren opgemaach huet, koumen dräi Joer méi spéit zwéi weiderer zu [[Miersch]] an zu [[Wickreng]] dobäi.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/double-ouverture-grand-frais-a ''Grand Frais ouvre deux nouveaux magasins au Luxembourg''] vum Catherine Kurzawa (7. November 2022)</ref> |- | [[Lidl]] | {{DEU}} | 2001 | 13 {{small|(2021)}}<ref>{{Citation | URL = https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html | Titel = Aldi-Lidl: faut-il faire ses courses au Luxembourg, en France ou en Belgique? | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Auteur = Julien Carette | Datum = | Editeur = virgule.lu | Sprooch = fr | archivedate = 2024-12-28 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20241228184006/https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html }}</ref> | Den éischte Lidl gouf 2001 zu [[Déifferdéng]] ageweit.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/wirtschaft/seit-20-jahren-in-luxemburg-lidl-feiert-geburtstag/ ''Supermärkte: Seit 20 Jahren in Luxemburg – Lidl feiert Geburtstag''] vum Christian Muller (1. Oktober 2021)</ref> |- | [[Monoprix]] | {{FRA}} | 2014 | 5 {{small|(2025)}} | Den éischte Monoprix ass am Februar 2014 op der [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier an der Stad Lëtzebuerg]] opgaangen.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/luxemburg/startschuss-fuer-monoprix-in-drei-wochen/695906.html ''Startschuss für Monoprix in drei Wochen''] (3. Februar 2014)</ref> |- | [[Naturalia]] | {{FRA}} | 2017 | 2 {{small|(2025)}} | De Bio-Supermarché, deen zum selwechte Grupp wéi de [[Monoprix]] gehéiert, huet sech 2018 mat enger éischter Filial an der [[Rue Joseph-Junck]] am Stater Garer Quartier néiergelooss, éier eng zweete Fillial zwee Joer drop an der [[Philippsgaass]] opgemaach gouf.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-un-naturalia-et-un-monop-a-la-gare-en-septembre ''Un Naturalia et un Monop’ à la gare en septembre''] vum Céline Coubray (13. Juli 2017)</ref><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deuxieme-point-vente-naturalia ''Un deuxième point de vente Naturalia à Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (24. September 2019)</ref> |- | [[Naturata]] | {{LUX}} | 1989 | 10 {{small|(2025)}} | Den Naturata am [[Rollengergronn]] an der Stad Lëtzebuerg gouf 1989 als Verkafsplaz vun der [[Bio-Bauere-Genossenschaft Lëtzebuerg]] (BIOG) gegrënnt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/naturata-bio-marches-garants-1 ''Les Naturata Bio Marchés, garants du 100% bio''] vum Naturata (27. Oktober 2023)</ref><ref>naturata.lu: [https://www.naturata.lu/de/naturata/ueber-uns ''Über uns''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> |- | [[Pall (Supermarché)|Pall]] | {{LUX}} | 1982 | 6 {{small|(2025)}} | De Pallcenter gouf 1982 zu [[Uewerpallen]] opgemaach.<ref>pallcenter.lu: [https://www.pallcenter.lu/lesprit-pall/ ''L'esprit Pall''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> Duerno gouf op verschiddenen anere Plazen am Land weider Supermarchéë mam Numm "Pall" opgemaach. |- | [[Primavera (Supermarché)|Primavera]] | {{LUX}} | 1974 | 4 {{small|(2025)}} | Primavera gouf 1974 als kleng portugisesch [[Epicerie]] an der Stater [[Rue Joseph-Junck|Joseph-Junck-Strooss]] gegrënnt.<ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20240512041937/https://www.virgule.lu/luxembourg/rui-manuel-le-patron-des-supermarches-primavera-souhaite-se-lancer-dans-une-nouvelle-formule/11714828.html ''Rui Manuel, le patron des supermarchés Primavera, souhaite se lancer dans une nouvelle formule''] vum Tiago Rodrigues (16. Abrëll 2024)</ref><ref>contacto.lu: [https://www.contacto.lu/economia/primavera-vai-abrir-centro-comercial-em-gasperich/352808.html ''Primavera vai abrir centro comercial em Gasperich''] (18. September 2013)</ref> |- | [[Rewe]] | {{DEU}} | 2017 | 1 {{small|(2025)}} | Rewe ass eng däitsch Chaîne, vun där et just eng Filial am Nonnemillen-Center zu [[Iechternach]] gëtt. Si leeft ënnert dem Numm "REWE:XL Hundertmark" als [[Franchise]].<ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/rewe-se-lance-lassaut-du-luxembourg ''Rewe se lance à l’assaut du Luxembourg''] (24. August 2017)</ref> |} == Fréier Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start/> ! Schlussjoer<ref>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg opgehalen huet.</ref> ! Bemierkung |- | [[Alima]] | {{LUX}} | 1951 | 2025 | D'Chaîne war just an der Stad Lëtzebuerg aktiv an hat zu hire beschten Zäite véier Filialen. |- |[[Big Star (Supermarché)|Big Star]] |{{LUX}} |≈1975 |≈2005 |Chaîne vun 3 Supermarchéen zu Beggen, Esch-Uelzecht a Péiteng<!--kuckt RCS: B13275, A325772, B23439, B21370)--> |- | [[Carrefour (Supermarché)|Carrefour]] | {{FRA}} | 1999 oder 2000 | 2026 | Carrefour Belgique huet 2014 en éischte Carrefour Express an der [[Al Avenue|Aler Avenue]] an der Stad Lëtzebuerg opgemaach. 15 Joer virdru gouf schonn e Carrefour Market zu [[Maarnech]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-carrefour-cherche-a-setendre-au-luxembourg ''Carrefour cherche à s’étendre au Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (1. Abrëll 2015)</ref><ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/le-premier-carrefour-express-luxembourg-ville ''Le premier Carrefour Express à Luxembourg ville''] (29. Oktober 2014)</ref> Tëscht Februar a Juni 2026 huet Carrefour seng Geschäfter zu Lëtzebuerg zougemaach.<ref name=car>Antony Speciale: [https://www.virgule.lu/economie/le-dernier-magasin-carrefour-du-luxembourg-va-devenir-un-delhaize-sa-date-de-reouverture-devoilee/157391730.html "Le dernier magasin Carrefour du Luxembourg va devenir un Delhaize: sa date de réouverture dévoilée."] virgule.lu, 18.06.2026.</ref> |- | [[Cora (Supermarché)|Cora]] | {{BEL}} | 2002 | 2024 | Cora huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Smatch zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Den Hypermarché Cora zu Féiz gouf 2002 ageweit, deen am Akafszentrum [[City Concorde]] am huet e puer Joer méi spéit de grousse Match ersat.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-trois-hypers-et-un-marche ''Trois hypers et un marché''] vum Vincent Ruck (9. Juli 2002)</ref> Zum Schluss hate si ronn 470 Beschäftegter.<ref name=LDelquitte>retaildetail.be: [https://www.retaildetail.be/fr/news/food/louis-delhaize-quitte-egalement-le-luxembourg/ ''Louis Delhaize quitte également le Luxembourg''] vum Maarten Reul (24. Juli 2023)</ref><ref name=CMSjetzt>wort.lu: [https://www.wort.lu/wirtschaft/cora-match-und-smatch-gehoren-jetzt-zu-e.leclerc/4813665.html ''Cora, Match und Smatch gehören jetzt zu E.Leclerc''] vum Uwe Hentschel (17. November 2023)</ref><ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250122123529/https://www.virgule.lu/luxembourg/le-cora-concorde-est-le-premier-a-passer-sous-l-enseigne-e.-leclerc/9274087.html ''Le Cora Concorde est le premier à passer sous l’enseigne E. Leclerc''] vum Mélodie Mouzon (13. Mäerz 2024)</ref> |- | [[Match (Supermarché)|Match]] | {{BEL}} | 1974 | 2023 | Match huet genee wéi d'Kette Smatch a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250419063425/https://www.virgule.lu/luxembourg/apres-cora-match-entame-a-son-tour-la-bascule-vers-leclerc/9585458.html ''Après Cora, Match entame à son tour la bascule vers Leclerc''] vum Christophe Lemaire (23. Mäerz 2024)</ref> Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum [[City Concorde]] ageweit.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-commerce-belle-de-match-capellen ''Commerce : Belle de Match à Capellen''] vum Alain Ducat (24. Mäerz 2006)</ref> |- | [[Smatch]] | {{BEL}} | ? | 2023 | Smatch huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et dräizéng Smatch-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch/> Smatch-Butteker hunn no 2001 déi fréier Profi-Butteker iwwerholl.<ref>lalibre.be: [https://www.lalibre.be/economie/entreprises-startup/2001/09/28/match-le-retour-PYXNZLD6J5DULB33VY57MCR7M4/ ''Match: le retour''] vum Sandrine Vandendooren (28. September 2001)</ref> |- |} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Lescht vu Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg}} [[Kategorie:Handel]] [[Kategorie:Lëschten (Ekonomie)|Molkereien]] laglil3f5w5xc3wzw3bi1ss1bqy2rxj 2682423 2682370 2026-06-22T08:34:24Z Puscas 735 ... 2682423 wikitext text/x-wiki Dës Lëscht vu '''[[Supermarché|Supermarchéschaînen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. == Aktiv Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg ugefaangen huet.</ref> ! Zuel<br>Filialen ! Bemierkung |- | [[Alavita]] | {{LUX}} | 2018 | 4 {{small|(2025)}} | Alavita ass eng Bio-Supermarchéschaîne, déi 2018 vun der Anne Harles gegrënnt gouf. |- | [[Aldi]] | {{DEU}} | 1991 | 18 {{small|(2025)}}<ref>[https://www.aldi.lu/de/information/supermaerkte.html ''ALDI-Filialen und Öffnungszeiten''] op aldi.lu (nogekuckt:22.101.2025).</ref> | Den éischten Aldi zu Lëtzebuerg huet den 19. Dezember 1991 seng Dieren zu [[Diddeleng]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deja-30-ans-au-grand-duche-bon ''Déjà 30 ans au Grand-Duché! Bon anniversaire ALDI Luxembourg''] (3. Dezember 2021)</ref> |- | [[Auchan]] | {{FRA}} | 1996 | 18 {{small|(2023)}} | Mam Akafszentrum um Stater Kierchbierg ass 1996 den éischten Auchan zu Lëtzebuerg opgaangen. 2023 war Auchan mat zwee Hypermarchéen, engem Supermarché a 15 kleng Butteker "MyAuchan" op Tankstellen zu Lëtzebuerg present.<ref name=deja/> |- | [[Bio-Planet]] | {{BEL}} | 2024 | 1 {{small|(2024)}} | Am Februar 2024 huet den éischte Bio-Planet seng Dieren nieft dem [[Colruyt]] op der [[Cloche d'or]] opgemaach. Et gëtt nëmmen eng Filial zu Lëtzebuerg, mee Bio-Planet ass eng belsch Supermarchésketten a gehéiert dem selwechte Grupp wéi Colruyt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/bio-planet-enseigne-bio-colruy ''Bio-Planet, l’enseigne bio de Colruyt Group, s’attaque au Luxembourg''] vum Pierre Théobald (20. Februar 2024)</ref> |- | [[Cactus]] | {{LUX}} | 1967 | 67 {{small|(2023)}} | Den éischte Cactus-Supermarché gouf 1967 zu [[Bäreldeng]] opgemaach. Cactus war 2023 mat 67 Verkafsplazen déi gréisst Supermarchésketten am Land.<ref name=deja>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/e-leclerc-n3-marche-au-luxembo ''E.Leclerc, déjà n°3 derrière Cactus et Delhaize''] vum Catherine Kurzawa (24. Juli 2023)</ref> |- | [[Colruyt (supermarket)|Colruyt]] | {{BEL}} | 2008 | 5 {{small|(2024)}}<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/108-milliards-euros-chiffre-af ''Le bénéfice de Colruyt s’établit à plus d’un milliard.''] vum Rebeca Suay (31.07.2024)</ref> | Den éischte Colruyt war deen zu [[Miersch]]. Zum selwechte Grupp zielt och d'Kette Bio-Planet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/6e-colruyt-au-luxembourg-avant ''Un 6e Colruyt au Luxembourg avant Bio-Planet''] vum Catherine Kurzawa (4. Oktober 2022)</ref> |- | [[Delhaize]] | {{BEL}} | 1922 | 67 {{small|(2026)}}<ref name=car/> | Kuerz éier d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] am Dezember 1922 a Kraaft getrueden ass hunn déi belsch "Établissements Delhaize frères et Cie" de Supermarché "Le Lion" an der Stad Lëtzebuerg opgemaach.<ref>delhaize.be: [https://press.delhaize.be/delhaize-celebre-ses-100-ans-de-proximite-avec-les-luxembourgeois# ''Delhaize célèbre ses 100 ans de proximité avec les Luxembourgeois''] (21. Abrëll 2022)</ref><ref>chronicle.lu: [https://chronicle.lu/category/shopping-1/41709-interview-cedric-gonnet-on-100-years-of-delhaize-in-luxembourg ''Interview: Cédric Gonnet on 100 Years of Delhaize in Luxembourg''] (12. Juli 2022)</ref> |Zu Lëtzebuerg schaffe si och ënnert dem Numm "Delhaize Proxy" an "Delhaize Shop&Go". |- | [[E.Leclerc]] | {{FRA}} | 2023 | 27 {{small|(2023)}}<ref name=deja/> | D'franséisch Chaîne huet sech 2023 zu Lëtzebuerg etabléiert, andeems si déi lëtzebuergesch Aktivitéite vun de belsche Ketten [[Cora (Supermarché)|Cora]] (2 Filialen), [[Match (Supermarché)|Match]] (12 Filialen) a [[Smatch]] (13 Filialen) iwwerholl huet.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/> |- | [[Grand Frais]] | {{FRA}} | 2020 | 3 {{small|(2025)}} | Nodeems 2020 en éischte Grand Frais zu [[Contern]] seng Dieren opgemaach huet, koumen dräi Joer méi spéit zwéi weiderer zu [[Miersch]] an zu [[Wickreng]] dobäi.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/double-ouverture-grand-frais-a ''Grand Frais ouvre deux nouveaux magasins au Luxembourg''] vum Catherine Kurzawa (7. November 2022)</ref> |- | [[Lidl]] | {{DEU}} | 2001 | 13 {{small|(2021)}}<ref>{{Citation | URL = https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html | Titel = Aldi-Lidl: faut-il faire ses courses au Luxembourg, en France ou en Belgique? | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Auteur = Julien Carette | Datum = | Editeur = virgule.lu | Sprooch = fr | archivedate = 2024-12-28 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20241228184006/https://www.virgule.lu/luxembourg/aldi-lidl-faut-il-faire-ses-courses-au-luxembourg-en-france-ou-en-belgique/12459447.html }}</ref> | Den éischte Lidl gouf 2001 zu [[Déifferdéng]] ageweit.<ref>tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/wirtschaft/seit-20-jahren-in-luxemburg-lidl-feiert-geburtstag/ ''Supermärkte: Seit 20 Jahren in Luxemburg – Lidl feiert Geburtstag''] vum Christian Muller (1. Oktober 2021)</ref> |- | [[Monoprix]] | {{FRA}} | 2014 | 5 {{small|(2025)}} | Den éischte Monoprix ass am Februar 2014 op der [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier an der Stad Lëtzebuerg]] opgaangen.<ref>wort.lu: [https://www.wort.lu/luxemburg/startschuss-fuer-monoprix-in-drei-wochen/695906.html ''Startschuss für Monoprix in drei Wochen''] (3. Februar 2014)</ref> |- | [[Naturalia]] | {{FRA}} | 2017 | 2 {{small|(2025)}} | De Bio-Supermarché, deen zum selwechte Grupp wéi de [[Monoprix]] gehéiert, huet sech 2018 mat enger éischter Filial an der [[Rue Joseph-Junck]] am Stater Garer Quartier néiergelooss, éier eng zweete Fillial zwee Joer drop an der [[Philippsgaass]] opgemaach gouf.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-un-naturalia-et-un-monop-a-la-gare-en-septembre ''Un Naturalia et un Monop’ à la gare en septembre''] vum Céline Coubray (13. Juli 2017)</ref><ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/deuxieme-point-vente-naturalia ''Un deuxième point de vente Naturalia à Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (24. September 2019)</ref> |- | [[Naturata]] | {{LUX}} | 1989 | 10 {{small|(2025)}} | Den Naturata am [[Rollengergronn]] an der Stad Lëtzebuerg gouf 1989 als Verkafsplaz vun der [[Bio-Bauere-Genossenschaft Lëtzebuerg]] (BIOG) gegrënnt.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/naturata-bio-marches-garants-1 ''Les Naturata Bio Marchés, garants du 100% bio''] vum Naturata (27. Oktober 2023)</ref><ref>naturata.lu: [https://www.naturata.lu/de/naturata/ueber-uns ''Über uns''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> |- | [[Pall (Supermarché)|Pall]] | {{LUX}} | 1982 | 6 {{small|(2025)}} | De Pallcenter gouf 1982 zu [[Uewerpallen]] opgemaach.<ref>pallcenter.lu: [https://www.pallcenter.lu/lesprit-pall/ ''L'esprit Pall''] (nogekuckt den 21. Januar 2025)</ref> Duerno gouf op verschiddenen anere Plazen am Land weider Supermarchéë mam Numm "Pall" opgemaach. |- | [[Primavera (Supermarché)|Primavera]] | {{LUX}} | 1974 | 4 {{small|(2025)}} | Primavera gouf 1974 als kleng portugisesch [[Epicerie]] an der Stater [[Rue Joseph-Junck|Joseph-Junck-Strooss]] gegrënnt.<ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20240512041937/https://www.virgule.lu/luxembourg/rui-manuel-le-patron-des-supermarches-primavera-souhaite-se-lancer-dans-une-nouvelle-formule/11714828.html ''Rui Manuel, le patron des supermarchés Primavera, souhaite se lancer dans une nouvelle formule''] vum Tiago Rodrigues (16. Abrëll 2024)</ref><ref>contacto.lu: [https://www.contacto.lu/economia/primavera-vai-abrir-centro-comercial-em-gasperich/352808.html ''Primavera vai abrir centro comercial em Gasperich''] (18. September 2013)</ref> |- | [[Rewe]] | {{DEU}} | 2017 | 1 {{small|(2025)}} | Rewe ass eng däitsch Chaîne, vun där et just eng Filial am Nonnemillen-Center zu [[Iechternach]] gëtt. Si leeft ënnert dem Numm "REWE:XL Hundertmark" als [[Franchise]].<ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/rewe-se-lance-lassaut-du-luxembourg ''Rewe se lance à l’assaut du Luxembourg''] (24. August 2017)</ref> |} == Fréier Supermarchéschaînen == {|class="wikitable sortable" |- ! Numm ! Ursprongsland ! Startjoer<ref name=Start/> ! Schlussjoer<ref>Joer, an deem d'Aktivitéit zu Lëtzebuerg opgehalen huet.</ref> ! Bemierkung |- | [[Alima]] | {{LUX}} | 1951 | 2025 | D'Chaîne war just an der Stad Lëtzebuerg aktiv an hat zu hire beschten Zäite véier Filialen. |- |[[Big Star (Supermarché)|Big Star]] |{{LUX}} |≈1975 |≈2005 |Chaîne vun 3 Supermarchéen zu Beggen, Esch-Uelzecht a Péiteng<!--kuckt RCS: B13275, A325772, B23439, B21370)--> |- | [[Carrefour (Supermarché)|Carrefour]] | {{FRA}} | 1999 oder 2000 | 2026 | Carrefour Belgique huet 2014 en éischte Carrefour Express an der [[Al Avenue|Aler Avenue]] an der Stad Lëtzebuerg opgemaach. 15 Joer virdru gouf schonn e Carrefour Market zu [[Maarnech]] opgemaach.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-carrefour-cherche-a-setendre-au-luxembourg ''Carrefour cherche à s’étendre au Luxembourg''] vum Jean-Michel Lalieu (1. Abrëll 2015)</ref><ref>gondola.be: [https://www.gondola.be/fr/news/le-premier-carrefour-express-luxembourg-ville ''Le premier Carrefour Express à Luxembourg ville''] (29. Oktober 2014)</ref> Tëscht Februar a Juni 2026 huet Carrefour seng Geschäfter zu Lëtzebuerg zougemaach.<ref name=car>Antony Speciale: [https://www.virgule.lu/economie/le-dernier-magasin-carrefour-du-luxembourg-va-devenir-un-delhaize-sa-date-de-reouverture-devoilee/157391730.html "Le dernier magasin Carrefour du Luxembourg va devenir un Delhaize: sa date de réouverture dévoilée."] virgule.lu, 18.06.2026.</ref> |- | [[Cora (Supermarché)|Cora]] | {{BEL}} | 2002 | 2024 | Cora huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Smatch zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Den Hypermarché Cora zu Féiz gouf 2002 ageweit, deen am Akafszentrum [[City Concorde]] am huet e puer Joer méi spéit de grousse Match ersat.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-trois-hypers-et-un-marche ''Trois hypers et un marché''] vum Vincent Ruck (9. Juli 2002)</ref> Zum Schluss hate si ronn 470 Beschäftegter.<ref name=LDelquitte>retaildetail.be: [https://www.retaildetail.be/fr/news/food/louis-delhaize-quitte-egalement-le-luxembourg/ ''Louis Delhaize quitte également le Luxembourg''] vum Maarten Reul (24. Juli 2023)</ref><ref name=CMSjetzt>wort.lu: [https://www.wort.lu/wirtschaft/cora-match-und-smatch-gehoren-jetzt-zu-e.leclerc/4813665.html ''Cora, Match und Smatch gehören jetzt zu E.Leclerc''] vum Uwe Hentschel (17. November 2023)</ref><ref>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250122123529/https://www.virgule.lu/luxembourg/le-cora-concorde-est-le-premier-a-passer-sous-l-enseigne-e.-leclerc/9274087.html ''Le Cora Concorde est le premier à passer sous l’enseigne E. Leclerc''] vum Mélodie Mouzon (13. Mäerz 2024)</ref> |- | [[Match (Supermarché)|Match]] | {{BEL}} | 1974 | 2023 | Match huet genee wéi d'Kette Smatch a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch>virgule.lu: [https://web.archive.org/web/20250419063425/https://www.virgule.lu/luxembourg/apres-cora-match-entame-a-son-tour-la-bascule-vers-leclerc/9585458.html ''Après Cora, Match entame à son tour la bascule vers Leclerc''] vum Christophe Lemaire (23. Mäerz 2024)</ref> Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum [[City Concorde]] ageweit.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-commerce-belle-de-match-capellen ''Commerce : Belle de Match à Capellen''] vum Alain Ducat (24. Mäerz 2006)</ref> |- | [[Smatch]] | {{BEL}} | ? | 2023 | Smatch huet genee wéi d'Kette [[Match (Supermarché)|Match]] a Cora zum belsche [[Grupp Louis Delhaize]] gezielt, dee seng Aktivitéiten zu Lëtzebuerg 2023 un de franséische Grupp [[E.Leclerc]] verkaaft huet. Zum Schluss gouf et dräizéng Smatch-Filialen.<ref name=LDelquitte/><ref name=CMSjetzt/><ref name=tourMatch/> Smatch-Butteker hunn no 2001 déi fréier Profi-Butteker iwwerholl.<ref>lalibre.be: [https://www.lalibre.be/economie/entreprises-startup/2001/09/28/match-le-retour-PYXNZLD6J5DULB33VY57MCR7M4/ ''Match: le retour''] vum Sandrine Vandendooren (28. September 2001)</ref> |- |} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Lescht vu Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg}} [[Kategorie:Handel]] [[Kategorie:Lëschten (Ekonomie)|Molkereien]] 4vypokkqbsx9b0vvtdk959px21gxujc Alavita 0 169347 2682424 2646979 2026-06-22T08:34:53Z Puscas 735 ... 2682424 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise | Numm = Alavita | Logo = Alavita Logo.png | Typ = [[Société à responsabilité limitée (Lëtzebuerg)|S.à.r.l.]] | Slogan = | Grënnungsdatum = 1999<!--Quell: Registre de commerce--> | Sëtz = 7, rue Nicolas Glesener<br>L-6131 [[Jonglënster]]<br>{{LUX}}<!--Quell: Registre de commerce--> | Leedung = Anne Harles | Mataarbechter = 45 {{small|(2024)}}<ref name=faitfemme>{{Citation | URL = https://paperjam.lu/article/anneharles-fait-etre-femme-m-a | Titel = Anne Harles: «Le fait d'être femme m’a très rarement porté défaut» | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Datum = 8. Mäerz 2024 | Editeur = paperjam.lu | Sprooch =fr}}</ref> | Produit = [[Supermarché]] | Ëmsaz = | RCS = B71230<!--Quell: Registre de commerce--> | Homepage = [https://www.alavita.lu www.alavita.lu] }} '''Alavita''' ass eng lëtzebuergesch [[Supermarché]]schaîne, déi op biologesch Produite spezialiséiert ass. == Geschicht == Den éischten Alavita gouf 1999 zu Jonglënster als Familljenentreprise gegrënnt. 2018 huet d'Anne Harles d'Leedung iwwerholl. Si huet kuerz drop mam Julien Bretnacher en Associé fonnt, mat deem si d'Entreprise opgebaut huet.<ref name=femmesmagazine>{{Citation | URL = https://www.femmesmagazine.lu/anne-harles-il-faut-aussi-etre-disponible-tous-les-jours-de-lannee-ou-presque/ | Titel = Anne Harles: « Il faut être disponible tous les jours de l’année ou presque » | Gekuckt = 22.01.2025 | Datum = 18.08.2022 | Editeur = [[Femmes Magazine|femmesmagazine.lu]]| Sprooch =fr}}</ref> 2019 hu si de Buttek "Mullebutz" zu [[Bouneweg]] an der Stad opkaaft an ëmbenannt, an zwee Joer méi spéit en drëtten Alavita um [[Lampertsbierg]] opgemaach. Am selwechte Joer hu si dunn nieft hirem Bouneweger Supermarché de Restaurant "Alavita Kitchen" lancéiert.<ref name=galon21>{{Citation | URL = https://paperjam.lu/article/alavita-prends-gallon | Titel = Alavita prend du galon | Gekuckt = 22.01.2025 | Auteur = Fabien Rodrigues | Datum = 18.03.2021 | Editeur = [[Paperjam|paperjam.lu]] | Sprooch =fr}}</ref> Den 29 November 2022 dunn huet de véierten Alavita-Supermarché mat enger Verkafsfläch vun 300 Quadratmeter seng Dieren am [[Miersch]]er Akafszentrum [[Topaze]] opgemaach.<ref name=4groc>{{Citation | URL = https://delano.lu/article/alavita-opens-its-4th-grocery- | Titel = Alavita opens its 4th grocery shop in Mersch| Gekuckt = 22.01.2025 | Auteur = Catherine Kurzawa | Datum = 30.08.2022 | Editeur = | Sprooch =fr}}</ref> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Supermarchéschaînen zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Entreprisen]] [[Kategorie:Gemeng Jonglënster]] lo9b8u0m5125nfna2vtikqpsdh79dpj Les vierges 0 170104 2682322 2675336 2026-06-21T15:20:46Z Volvox 4050 2682322 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer= |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[ Jean-Pierre Mocky]] |Dréibuch=Jean-Pierre Mocky<br>[[ Alain Moury]]<br>[[ Catherine Claude]]<br>[[Geneviève Dormann]]<br>[[Monique Lange]] |Fotografie=[[Eugen Schüfftan]] |Format= |Faarf=[[Schwaarz-Wäiss]] |Faarftechnik= |Musek=[[Paul Mauriat]]<br>[[Raymond Lefevre]] |Schnëtt=[[Pierre Tyberghein]] |Dekoren=[[Jean Abribat]] |Produzent=[[Gérard Beytout]] |Produktiounsgesellschaft=Balzac Films<br> Boréal Films<br> Stella Films |Haaptacteuren=[[Charles Aznavour]] als Berthet<br>[[Gérard Blain]] als Xavier de Brétevielle<br>[[Jean Poiret]] als Marchaix<br>[[Johnny Monteilhet]] als Mickey<br>[[Francis Blanche]] als de Brétevielle<br>[[Charles Belmont]] als François<br>[[Stefania Sandrelli]] als Marie-Claude<br>[[Catherine Derlac]] als Nora<br>[[Catherine Diamant]] als Geneviève<br>[[Josiane Rivarolla]] als Sophie<br>[[Anne-Marie Sauty]] als Christine<br>[[Jean-Pierre Honoré]] als Robert<br>[[Patrice Laffont]] als Rémy<br>[[Paul Mercey]] als Affekot<br>[[Jean Galland]] als Paschtouer<br>[[David Gerson]] als l'homme de la fête<br>[[Nathalie Pascoe|Nathalie Pascaud]] als Huguette<br>[[Jean Tissier]] als Conférencier<br>[[Paula Dehelly]]<br>[[Robert Secq]]<br>[[Pierre Palau (Schauspiller)|Pierre Palau]] <br>[[Albert Michel]]<br>[[Yves Rénier]]<br>[[Paul Pavel]]<br>[[Dominique Zardi]]<br>[[Henri Attal]]<br>[[Jean-Pierre Zola]]<br>[[Jean-Claude Bercq]]<br>[[Henri Poirier]]<br>[[Rudy Lenoir]]<br>[[Claire Olivier]]<br>[[Jacques Hilling]]<br>[[Claude Mansard]]<br>[[Michel Peyrelon]]<br>[[Michel Mardore]]}} ''' Les vierges''' ass e franséisch-italieenesche Film vum [[Jean-Pierre Mocky]] aus dem Joer 1963 mam [[Charles Aznavour]] a mam [[Gérard Blain]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == {{Kapitel Info feelt}} == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Vierges}} [[Kategorie:Franséisch Filmer]] [[Kategorie:Franséisch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie: Italieenesch Schwaarz-Wäiss-Filmer]] [[Kategorie:Filmer 1963]] [[Kategorie:Filmer vum Jean-Pierre Mocky]] qbdr3o3qqnme023smznahbnivlg31pa Presidententrick 0 170703 2682311 2650231 2026-06-21T13:48:52Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2682311 wikitext text/x-wiki '''Presidententrick''' oder '''Presidentebedruch''' ([[Franséisch|fr.]]: ''fraude'' oder ''escroquerie au président'', [[Englesch|en.]]: ''CEO fraud'') ass eng kriminell Bedruchsmethod déi dora besteet, Organisatiounen oder Firmaen dozou ze bréngen, ënner dem Virspille vu falschen Tatsaache Suen op auslännesch Konten z'iwwerweisen, vu wou se da séier duerch weider Virementen, déi schwéier nozevollzéie sinn, bei den Täter landen. De "Pitch" vum Trick ass deen, dass eng Persoun an enger Organisatioun oder Firma, déi berechtegt ass, Finanztransaktiounen ze maachen oder unzeuerdnen, ënner falscher Identitéit (meeschtens per E-mail) kontaktéiert gëtt. Hir gëtt virgespillt, si stéing am Kontakt mam President vun där Firma/Organisatioun, an dëse wier am Gaang eng Operatioun z'organiséieren, (z.&nbsp;B. eng Acquisitioun), vun där am Moment nach keen eppes dierft gewuer ginn, a fir déi séier, vill Sue gebraucht géife ginn<ref>[https://web.archive.org/web/20250630143659/https://www.spuerkeess.lu/fileadmin/mediatheque/Blog_documents/Brochure-escroquerie-fraude-au-president-spuerkeess-11.23.pdf ''L’escroquerie au Président.''] Brochure op spuerkeess.lu, November 2023 (nogekuckt: 22.04.2025).</ref>. D'Zil ass et, d'Affer dozou ze bréngen, Iwwerweisungen aus der Firma eraus ze maache fir dës vermeintlech Aktioun ze finanzéieren, ouni datt si oder aner Persounen an der Firma – an éischter Linn dee richtege President – Verdacht schëpfen. Wann d'Sue bis fort sinn, ass et extreem schwéier, wann iwwerhaapt, se nees erëmzekréien. Den Trick funktionéiert ëmmer nees, well d'Täter am Virfeld Informatiounen iwwer hir d'Zil-Organsiatioun/Firma an hir Mataarbechter (absënns och iwwer hir Zilpersoun) sammelen, fir e méiglechst realisteschen Zenario opzesetzen an eventuell Schwaachstellen erauszefannen; a well d'Affer duerch objektiven (d'hierarchesch Struktur) a subjektiven Drock (dat vermeintlecht "Geheimnis" an dat een "ageweit" ass, vermeintlech Unerkennung oder och Menacë vum Chef, asw.) dozou bruecht ginn, dat ze maachen, wat s'ugestallt ginn. Dacks gëtt och vun enger aussergewéinlecher Situatioun profitéiert (de Chef ass net do, Personalmangel, Congésperiod, Neierungen, Ëmstrukturéierungen, déi am Gaang sinn, …). Dës Bedruchsmasch ass an den 2020er Joren am Gaang zouzehuelen, weltwäit, an och zu Lëtzebuerg. == Zu Lëtzebuerg == Och zu Lëtzebuerg hëlt dës Bedruchsmasch zou: eleng 2024 huet de [[Parquet (Lëtzebuerg)|Parquet]] an 13 esou Fäll enquêtéiert<ref>Dan Wiroth: [https://web.archive.org/web/20250101064707/https://infos.rtl.lu/actu/luxembourg/a/2258973.html "13 cas de 'fraude au président' traités par le parquet de Luxembourg depuis janvier 2024."]info.rtl.lu, 12.12.2024.</ref>. Déi bis ewell spektakuläerst Affär an deem Beräich ass d'[[Caritas-Affär]], woubäi der [[ Netregierungsorganisatioun|ONG]] [[Caritas Lëtzebuerg]] tëscht Februar a Juli 2024, warscheinlech duerch deen Trick, 61 Milliounen Euro geklaut goufen<ref>Thomas Klein: [https://www.wort.lu/politik/was-ist-der-aktuelle-stand-in-der-caritas-affaere/26739516.html "Was ist der aktuelle Stand in der Caritas-Affäre?"] wort.lu, 19.11.2024.</ref>. {{Méi Info 1|Caritas-Affär}} D'Wuert "Presidententrick" gouf doropshin zum Lëtzebuerger [[Wuert vum Joer]] 2024 erausgesicht. {{Referenzen}} [[Kategorie:Verbriechen]] rqxfhdea8rx41su8emrd6nd82fqc4wb Kategorie:Filmer vum Gianfranco Mingozzi 14 173727 2682337 2652555 2026-06-21T16:33:37Z Volvox 4050 - Commons 2682337 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|Filmer vum [[Gianfranco Mingozzi]]}} {{DEFAULTSORT:Mingozzi Gianfranco}} [[Kategorie:Filmer vun italieenesche Regisseuren]] psj3qz10zqr0si237tytt54ezpzjk46 Maurice Barrier 0 173741 2682319 2659276 2026-06-21T15:18:25Z Volvox 4050 /* Um Spaweck */ Klammeren zougemaach 2682319 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}} De '''Maurice Barrier''', gebuer als ''Maurice Jean Ernest Barrier'' den [[8. Juni]] [[1932]] zu [[Malicorne-sur-Sarthe]], a gestuerwen den [[12. Abrëll]] [[2020]] zu [[Montbard]], war e [[Frankräich|franséische]] [[Schauspiller]]. == Filmographie == === Kino === * 1971: ''[[Raphaël ou le débauché]]'' - Regie: [[Michel Deville]] - Haaptacteuren: [[Françoise Fabian]], [[Maurice Ronet]], - (als Lasalle) * 1971: ''Les mariés de l'an II'' - Regie: [[Jean-Paul Rappeneau]] - Haaptacteuren: [[Jean-Paul Belmondo]], [[Marlène Jobert]] * 1972: ''[[Le grand blond avec une chaussure noire]]'' - Regie: [[Yves Robert]] - Haaptacteuren: [[Pierre Richard]], [[Bernard Blier]] - (als Chaperon) * 1973: ''Le gang des otages'' - Regie: [[Édouard Molinaro]] - Haaptacteuren: [[Daniel Cauchy]], [[Bulle Ogier]] - (als Jo Franck) * 1973: ''[[L'histoire très bonne et très joyeuse de Colinot Trousse-Chemise]]'' - Regie: [[Nina Companeez]] - Haaptacteuren: [[Francis Huster]], [[Brigitte Bardot]] * 1973: ''[[Deux hommes dans la ville]]'' - Regie: [[José Giovanni]] - Haaptacteuren: [[Jean Gabin]], [[Alain Delon]] * 1973: ''Salut l'artiste'' - Regie: Yves Robert - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], [[Jean Rochefort]] * 1975: ''[[Flic Story]]'' - Regie: [[Jacques Deray]] - Haaptacteuren: Alain Delon, [[Jean-Louis Trintignant]] - (als René Bollec) * 1975: ''[[Le gitan (Film)|Le gitan]]'' - Regie: José Giovanni - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], [[Paul Meurisse]] - (als Jacques Helman) * 1976: ''La victoire en chantant'' - Regie: [[Jean-Jacques Annaud]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Jacques Dufilho]] - (als Caprice) * 1977: ''[[Le gang (Film)|Le gang]]'' - Regie: Jacques Deray - Haaptacteuren: Alain Delon, [[Nicole Calfan]] - (als Lucien) * 1979: ''[[Coup de tête (Film 1979)|Coup de tête]]'' - Regie: Jean-Jacques Annaud - Haaptacteuren: [[Patrick Dewaere]], [[France Dougnac]] - (als Berri) * 1982: ''[[Le Retour de Martin Guerre]]'' - Regie: [[Daniel Vigne]] - Haaptacteuren: [[Gérard Depardieu]], [[Nathalie Baye]] - (als Pierre Guerre) * 1983: ''La politesse des rois'' - Regie: [[Philippe Setbon]] - (Kuerzfilm) * 1983: ''E la nave va'' - Regie: [[Federico Fellini]] - Haaptacteuren: [[Freddie Jones]], [[Barbara Jefford]] - (als Ziloev) * 1983: ''Le marginal'' - Regie: Jacques Deray - Haaptacteuren: Jean-Paul Belmondo, [[Henry Silva]] - (als Tonton) * 1983: ''Les compères'' - Regie: [[Francis Veber]] - Haaptacteuren: [[Pierre Richard]], [[Anny Duperey]] - (als Raffart) * 1984: ''La nuit de Santa-Claus'' - Regie: [[Vincent de Brus]] - (Kuerzfilm) * 1985: ''Les spécialistes'' - Regie: [[Patrice Leconte]] - Haaptacteuren: [[Bernard Giraudeau]], [[Gérard Lanvin]] - (als Kovacs) * 1985: ''[[On ne meurt que deux fois]]'' - Regie: Jacques Deray - Haaptacteuren: [[Michel Serrault]], [[Charlotte Rampling]] - (als Arthur Chalon) * 1985: ''Une femme ou deux'' - Regie: [[Daniel Vigne]] - Haaptacteuren: Gérard Depardieu, [[Sigourney Weaver]] * 1985: ''Scout toujours...'' - Regie: [[Gérard Jugnot]] - Haaptacteuren: Gérard Jugnot, [[Jean Rougerie]] - (als Marek) * 1986: ''Rue du départ'' - Regie: [[Tony Gatlif]] - Haaptacteuren: [[François Cluzet]], [[Christine Boisson]] * 1986: ''[[Les fugitifs (Film 1986)|Les fugitifs]]'' - Regie: Francis Veber - Haaptacteuren: Pierre Richard, Gérard Depardieu - (als Duroc) * 1987: ''Charlie Dingo'' - Regie: [[Gilles Béhat]] - Haaptacteuren: [[Guy Marchand]], [[Caroline Cellier]] - (als Chinaski) * 1989: ''[[La vie et rien d'autre]]'' - Regie: [[Bertrand Tavernier]] - Haaptacteuren: [[Philippe Noiret]], [[Sabine Azéma]], - (als Mercadot) * 1989: ''Rouget le braconnier'' - Regie: [[Gilles Cousin]] - Haaptacteuren: [[Jean-Michel Noirey]], [[Nicolas Silberg]] - (als Javelle) * 1993: ''Louis, enfant roi'' - Regie: [[Roger Planchon]] - Haaptacteuren: [[Maxime Mansion]], [[Jocelyn Quivrin]] - (als Guitaud) * 1993: ''Justinien Trouvé ou le Bâtard de Dieu'' - Regie: [[Christian Fechner]] - Haaptacteuren: [[Pierre-Olivier Mornas]], [[Bernard-Pierre Donnadieu]] - (als Vitou Calamar) * 1999: ''Le plus beau pays du monde'' - Regie: [[Marcel Bluwal]] - Haaptacteuren: [[Claude Brasseur]], [[Marianne Denicourt]] - (als Charrier) * 2008: ''Marié(s) ou presque'' - Regie: [[Franck Llopis]] - Haaptacteuren: [[Bernard Le Coq]], [[Catherine Alric]] - (als Charles) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Barrier Maurice}} [[Kategorie:Franséisch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Franséisch Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Franséisch Televisiounsschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1932]] [[Kategorie:Gestuerwen 2020]] [[Kategorie:Molière fir e Schauspiller an enger Nieweroll]] nepz9g8don5z8vdmmund74jzvljp4oa Les Milles (Film) 0 174076 2682339 2658335 2026-06-21T16:40:30Z Volvox 4050 2682339 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer= |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Sébastien Grall]] |Dréibuch=Sébastien Grall<br>[[Jean-Claude Grumberg]] |Fotografie=[[Andrzej Jaroszewicz]] |Format={{1,85:1}} |Faarf=Faarweg |Faarftechnik= |Musek=[[Alexandre Desplat]] |Schnëtt=[[Joële van Effenterre]] |Dekoren=[[Wladyslaw Bielski]]<br>[[Valérie Grall]] |Produzent=[[Raymond Blumenthal]]<br>[[Lew Rywin]] |Produktiounsgesellschaft= Blue Films<br>Re Production<br>Heritage Films<br>Studio Babelsberg<br>France 2 Cinéma<br> Canal+ |Haaptacteuren=[[Jean-Pierre Marielle]] als Charles Perrochon<br>[[Philippe Noiret]] als Generol<br>[[Kristin Scott Thomas]] als Mary-Jane Cooper<br>[[Rüdiger Vogler]] als Feuchtwanger<br>[[Ticky Holgado]] als Moinard<br>[[François Berléand]] als Boisset<br>[[François Perrot (Schauspiller)|François Perrot]] als Maurice Charvet<br>[[Jean-Marie Winling]] als Dokter Garraud<br>[[Jean-Yves Tual]] <br>[[Hubert Saint-Macary]]<br>[[Michel Caccia]]<br>[[Bonnafet Tarbouriech]] als Bordier<br>[[Bruno Raffaelli]] als Jean Poinblanc<br>[[Władysław Kowalski]] als Max Ernst<br>[[Luc Palun]] <br>[[Arnaud Bedouët]]<br>[[Janusz Olejniczak]] als Pianist<br>[[Joe Sheridan]] als Edgar Foster<br>[[Henryk Bista]] als Otto von Offenberg<br>[[Jan Peszek]] als Alexander Hazenfoeder<br>[[Rafał Walentowicz]] als Franck Wolf<br>[[Marek Walczewski]] als Professer Pick<br>[[Andrzej Mastalerz]] als Erik von Offenberg<br>[[Eugeniusz Priwieziencew]] als Bauer<br>[[Tadeusz Borowski]] als Bernard Zippert<br>[[Tomasz Dedek]]<br>[[Fedele Papalia]]<br>[[Michał Breitenwald]]<br>[[Eugenia Herman]]}} '''Les Milles''' ass e [[Frankräich|franséische]] Film vum [[Sébastien Grall]] aus dem Joer 1995 mam [[Jean-Pierre Marielle]] a mam [[Philippe Noiret]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == {{Kapitel Info feelt}} == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Milles}} [[Kategorie:Franséisch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Polnesch Filmer]] [[Kategorie: Franséisch Filmdramen]] [[Kategorie:Däitsch Filmdramen]] [[Kategorie:Polnesch Filmdramen]] [[Kategorie:Filmer 1995]] [[Kategorie:Filmer vum Sébastien Grall]] d12jg9rduvcgo72go5wakldjsldhlq4 Mathias Theysen 0 174991 2682340 2668486 2026-06-21T16:40:43Z Robby 393 elo mam Doudesdatum a Gielchen inklusiv Quellen (och fir déi 2 Verioune vum Numm Theisen resp Theysen 2682340 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Mathias Theysen''' <ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/cz1xj8/pages/3/articles/DTL42?search=Theysen|Titel=Echos de la Chambre.|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1878-07-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:La Gazette du Grand-Duché de Luxembourg]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref>oder '''Theisen'''<ref name=":1">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/c65pmk/pages/2/articles/DTL42?search=Theisen|Titel=CHAMBRE DES DÉPUTÉS. Session extraordinaire. — Séance du 16 juillet.|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1878-07-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref>, gebuer ..., a gestuerwen de [[5. Mee|5 Mee]] [[1896]] zu [[Giwenech|Giwenich]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/7s086m/pages/3/articles/DTL47?search=Mathias+Theisen|Titel=Lokal-Neuigkeiten. - Giwenich|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1896-05-06|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]]. Vun 1878<ref name=":0" /><ref name=":1" /> bis 1884 war hien [[Deputéierten]] fir de [[Kanton Iechternach]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> 1893 huet de Mathias Theisen dem Staat 140 Hektar Terrainen zu Giwenech geschenkt mat der folgender Intentioun:<blockquote>"D’après les intentions du généreux donateur, le domaine doit ê're destiné à une fondation d’utilité publique et d’intérêt général, telle que création d’une colonie agricole, dans laquelle seraient admis les jeunes délinquants, des orphelins, des vieillards, ou à tout établissement similaire à créer dans un but d’humanité et de philantropie."<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/k65qcq/pages/2/articles/DTL65|Titel=Zeitungsartikel ouni Iwwerschrëft|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1893-05-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref></blockquote> == Gielercher == * {{OCCCH|(Promotioun 1894)}}<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/sh2fg9tjhm/pages/3/articles/DIVL160?search=Mathias+Theisen|Titel=Avis. — Ordre de la Couronne de chêne e) le grade de chevalier:|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1894-07-23|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Säiten=Säit 3 (numeréiert 511)|Sprooch=fr}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Theysen Mathias}} [[Kategorie:Gebuer ?]] [[Kategorie:Gestuerwen 1896]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] [[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]] ggrhge0vdlolcthynu9ks07hp9bmo85 2682348 2682340 2026-06-21T17:12:39Z Robby 393 typo an der Citatioun 2682348 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Mathias Theysen''' <ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/cz1xj8/pages/3/articles/DTL42?search=Theysen|Titel=Echos de la Chambre.|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1878-07-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:La Gazette du Grand-Duché de Luxembourg]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref>oder '''Theisen'''<ref name=":1">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/c65pmk/pages/2/articles/DTL42?search=Theisen|Titel=CHAMBRE DES DÉPUTÉS. Session extraordinaire. — Séance du 16 juillet.|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1878-07-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref>, gebuer ..., a gestuerwen de [[5. Mee|5 Mee]] [[1896]] zu [[Giwenech|Giwenich]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/7s086m/pages/3/articles/DTL47?search=Mathias+Theisen|Titel=Lokal-Neuigkeiten. - Giwenich|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1896-05-06|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]]. Vun 1878<ref name=":0" /><ref name=":1" /> bis 1884 war hien [[Deputéierten]] fir de [[Kanton Iechternach]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> 1893 huet de Mathias Theisen dem Staat 140 Hektar Terrainen zu Giwenech geschenkt mat der folgender Intentioun:<blockquote>"D'après les intentions du généreux donateur, le domaine doit être destiné à une fondation d'utilité publique et d'intérêt général, telle que création d'une colonie agricole, dans laquelle seraient admis les jeunes délinquants, des orphelins, des vieillards, ou à tout établissement similaire à créer dans un but d'humanité et de philantropie."<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/k65qcq/pages/2/articles/DTL65|Titel=Zeitungsartikel ouni Iwwerschrëft|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1893-05-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref></blockquote> == Gielercher == * {{OCCCH|(Promotioun 1894)}}<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/sh2fg9tjhm/pages/3/articles/DIVL160?search=Mathias+Theisen|Titel=Avis. — Ordre de la Couronne de chêne e) le grade de chevalier:|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1894-07-23|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Säiten=Säit 3 (numeréiert 511)|Sprooch=fr}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Theysen Mathias}} [[Kategorie:Gebuer ?]] [[Kategorie:Gestuerwen 1896]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] [[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]] cn6d34xk77zzfneqwpfwu1jvgfd3puh 2682360 2682348 2026-06-21T20:19:37Z GilPe 14980 Centre pénitentiaire de Givenich 2682360 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Mathias Theysen'''<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/cz1xj8/pages/3/articles/DTL42?search=Theysen|Titel=Echos de la Chambre.|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1878-07-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:La Gazette du Grand-Duché de Luxembourg]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref> oder '''Theisen'''<ref name=":1">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/c65pmk/pages/2/articles/DTL42?search=Theisen|Titel=CHAMBRE DES DÉPUTÉS. Session extraordinaire. — Séance du 16 juillet.|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1878-07-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref>, gebuer ..., a gestuerwen de [[5. Mee|5 Mee]] [[1896]] zu [[Giwenech|Giwenich]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/7s086m/pages/3/articles/DTL47?search=Mathias+Theisen|Titel=Lokal-Neuigkeiten. - Giwenich|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1896-05-06|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]]. Vun 1878<ref name=":0" /><ref name=":1" /> bis 1884 war hien [[Deputéierten|Deputéierte]] fir de [[Kanton Iechternach]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> 1893 huet de Mathias Theisen dem Staat 140 Hektar Terrainen zu Giwenech geschenkt mat der folgender Intentioun:<blockquote>"D'après les intentions du généreux donateur, le domaine doit être destiné à une fondation d'utilité publique et d'intérêt général, telle que création d'une colonie agricole, dans laquelle seraient admis les jeunes délinquants, des orphelins, des vieillards, ou à tout établissement similaire à créer dans un but d'humanité et de philantropie."<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/k65qcq/pages/2/articles/DTL65|Titel=Zeitungsartikel ouni Iwwerschrëft|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1893-05-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=fr}}</ref></blockquote>Nodeems 1938 déi éischt Essaie gemaach goufe fir Prisonéier um Theisen sengem Terrain zu Giwenech ze placéieren, funktionéiert do haut de [[Centre pénitentiaire de Givenich]]. == Gielercher == * {{OCCCH|(Promotioun 1894)}}<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/sh2fg9tjhm/pages/3/articles/DIVL160?search=Mathias+Theisen|Titel=Avis. — Ordre de la Couronne de chêne e) le grade de chevalier:|Gekuckt=2026-06-21|Datum=1894-07-23|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Säiten=Säit 3 (numeréiert 511)|Sprooch=fr}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Theysen Mathias}} [[Kategorie:Gebuer ?]] [[Kategorie:Gestuerwen 1896]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] [[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]] ovy13jzivx6v9rntyxeqmlg7r1f6s54 Kategorie:Filmer vum Erich Engel 14 175484 2682318 2673959 2026-06-21T15:17:41Z Volvox 4050 2682318 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|Filmer vum [[Erich Engel]]}} [[Kategorie:Filmer vun däitsche Regisseuren]] {{DEFAULTSORT:Engel Erich}} sri0u4ndsefalepoqvg2kc3wh6qeif6 Kategorie:Filmer vum Franco Giraldi 14 175933 2682316 2680496 2026-06-21T15:15:04Z Volvox 4050 - Commons 2682316 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|Filmer vum [[Franco Giraldi]]}} {{DEFAULTSORT:Giraldi Franco}} [[Kategorie:Filmer vun italieenesche Regisseuren]] l54j69h71af4q3eatmymc56608qczl0 Kategorie:Filmer vum Valentino Orsini 14 176023 2682317 2682138 2026-06-21T15:16:34Z Volvox 4050 2682317 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|Filmer vum [[Valentino Orsini]]}} {{DEFAULTSORT:Orsini Valentino}} [[Kategorie:Filmer vun italieenesche Regisseuren]] lr2p6f7blpmhjt2ss3mo72km24d8j2a Mathias Theisen 0 176031 2682341 2026-06-21T16:46:02Z Robby 393 Viruleedung vun enger Variant vun der Schreifweis vum Familjennumm 2682341 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Mathias Theysen]] tv9715zyzufdw9ybemekcies6kxbu7l Kategorie:Lieutenant-colonellen 14 176033 2682403 2026-06-22T07:49:22Z Puscas 735 N 2682403 wikitext text/x-wiki {{Kategorie|Lieutenant-colonel|Lieutenant-colonellen}} {{Commonscat|Lieutenant colonels|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Militärgeschicht]] [[Kategorie:Offizéier]] gocgtx0uo2ka1wbtpzwi0d1yw3ajiqf Guillaume d'Ansembourg 0 176034 2682420 2026-06-22T08:28:40Z Puscas 735 De(n) Puscas huet d'Säit [[Guillaume d'Ansembourg]] op [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg]] geréckelt an dobäi gouf eng Viruleedung iwwerschriwwen: sou wéi déi aner 2682420 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Guillaume vu Marchant an Aansebuerg]] fclcanz8e4fd3yy7ik62bb4d6nldjja Paul Meyers 0 176035 2682433 2026-06-22T09:22:11Z Corto lu 4182 Säit ugeluecht mat: '{{SkizzEkonomie}} De '''Paul Meyers''', gebuer de 12. Mäerz 1937 zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der Liederfabrick Ideal.<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, schafft fir dréi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]], ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|BGL]] gewiesselt. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 M…' 2682433 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} De '''Paul Meyers''', gebuer de 12. Mäerz 1937 zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der Liederfabrick Ideal.<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, schafft fir dréi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]], ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|BGL]] gewiesselt. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 administrateur délégué. An de 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vu 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]]. Hie souz och a verschiddenen Verwaltungsreit e.a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. 2000 gouf hie responsabel fir groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung, als Nofollger vum Edmond Schumacher.<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref> == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] py9gt2ljgdeaabjjjc0859weunujhew 2682437 2682433 2026-06-22T09:32:42Z Puscas 735 Sazbau an Titel vum Responsabelen 2682437 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} De '''Paul Meyers''', gebuer de 12. Mäerz 1937 zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der Liederfabrick Ideal.<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, schafft fir dréi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]], ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|BGL]] gewiesselt. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 administrateur délégué. An de 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vu 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]]. Hie souz och a verschiddenen Verwaltungsreit e.a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. 2000 gouf hien, als Nofollger vum Edmond Schumacher, President vun der groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung, .<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref> == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] eqzem9qj0agwhb4se2l18f4uuxbsr8f 2682444 2682437 2026-06-22T09:57:24Z Puscas 735 .... 2682444 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} De '''Paul Meyers''', gebuer de 12. Mäerz 1937 zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der Liederfabrick Ideal.<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, schafft fir dréi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]], ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|BGL]] gewiesselt. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 administrateur délégué. An den 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vu 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]]. Hie souz och a verschiddenen Verwaltungsreit e.a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. 2000 gouf hien, als Nofollger vum Edmond Schumacher, President vun der groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref>, a war an där Fonctioun och e vun den Administrateure vun der ''Fondation du Grand-duc Henri et de la Grande-duchesse Maria Teresa'' == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] e7ajyk6ybovo4efy35b1xcdzotkdioo 2682445 2682444 2026-06-22T10:04:11Z Puscas 735 ..... 2682445 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} De '''Paul Meyers''', gebuer de 12. Mäerz 1937 zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der Liederfabrick Ideal.<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, schafft fir dréi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]], ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|BGL]] gewiesselt. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 administrateur délégué. An den 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vu 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]]. Hie souz och a verschiddenen Verwaltungsreit e.a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. Vun 2000 bis 2008 war hien, als Nofollger vum Edmond Schumacher, President vun der groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref>, a war an där Fonctioun och e vun den Administrateure vun der ''Fondation du Grand-duc Henri et de la Grande-duchesse Maria Teresa''. Säin Nofollger op där Plaz gouf den [[Albert Wiltgen]]. == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] bdnhve5ug6tazzxz0bcuehwwxb7fth3 2682446 2682445 2026-06-22T10:13:20Z Zinneke 34 2682446 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Biographie}} De '''Paul Meyers''', gebuer den [[12. Mäerz]] [[1937]] zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der [[Ideal (Gierwerei)|Liederfabrick Ideal]].<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, huet hie fir dräi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]] geschafft, ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|Banque générale du Luxembourg]] gewiesselt ass. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 Administrateur délégué. An den 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vun 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, LuxembourgL]]. Hie souz och a verschiddenen Verwaltungsreit e.a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. Vun 2000 bis 2008 war hien, als Nofollger vum Edmond Schumacher, President vun der groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung<ref>"Paul Meyers", ''d'Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref>, a war an där Fonctioun och e vun den Administrateure vun der ''Fondation du Grand-duc Henri et de la Grande-duchesse Maria Teresa''. Säin Nofollger op där Plaz gouf den [[Albert Wiltgen]]. == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] 6gnssfbcnxh18ofvz4htpjxigw698zu 2682448 2682446 2026-06-22T10:14:22Z Zinneke 34 2682448 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Biographie}} De '''Paul Meyers''', gebuer den [[12. Mäerz]] [[1937]] zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche Banquier an Affekot. Säi Papp war Aarbechter an der [[Ideal (Gierwerei)|Liederfabrick Ideal]].<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, huet hie fir dräi Joer an der Etude vum Affekot [[Alex Bonn]] geschafft, ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|Banque générale du Luxembourg]] gewiesselt ass. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 Administrateur délégué. An den 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vun 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL). Hie souz och a verschiddenen Verwaltungsreit e.a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. Vun 2000 bis 2008 war hien, als Nofollger vum Edmond Schumacher, President vun der groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung<ref>"Paul Meyers", ''d'Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref>, a war an där Fonctioun och e vun den Administrateure vun der ''Fondation du Grand-duc Henri et de la Grande-duchesse Maria Teresa''. Säin Nofollger op där Plaz gouf den [[Albert Wiltgen]]. == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] igxdhk62ctxuoncgq5shj6kh5k9p2j5