Wikipedia lbwiki https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Media Spezial Diskussioun Benotzer Benotzer Diskussioun Wikipedia Wikipedia Diskussioun Fichier Fichier Diskussioun MediaWiki MediaWiki Diskussioun Schabloun Schabloun Diskussioun Hëllef Hëllef Diskussioun Kategorie Kategorie Diskussioun TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussioun Veranstaltung Veranstaltung Diskussion 0 1292 2686199 2685382 2026-07-16T19:23:56Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686199 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Esch-sur-Alzette | Numm (Däitsch) = Esch an der Alzette | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|29|49|N|05|58|50|O}} }} '''Esch-Uelzecht''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton mam selwechten Numm]]. Et gëtt keng aner Uertschaften an der Gemeng. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner ({{wikidata|qualifier|P1082|P585}}) ass Esch déi zweetgréisst Stad vum Land. Laang en einfacht Bauerendierfchen, am Dall vun der [[Uelzecht]], huet Esch mat der Entdeckung vun der [[Minett (Äerz)|Minett]] (ëm [[1870]]), an der domat verbonnener Entwécklung vun de [[Biergbau zu Lëtzebuerg|Minièren]], der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Eisen- a Stolindustrie]], bannent e puer Joerzéngte seng Populatioun verzéngfacht. D'Strukturkris an deem Secteur, déi Mëtt der [[1970]]er-Joren ausgebrach ass, huet et mat sech bruecht, datt no an no all Minièren an e groussen Deel vun de Schmelzen zougemaach hunn. Déi doduerch entstanen Industriebrooche sinn zum Deel am Gaang, nei bebaut ze ginn. Sou ginn a goufen zanter 2005 op [[Belval]] nei administrativ, kulturell an edukativ Gebaier, mä och Wunnengen, Büroen a Geschäfter gebaut. Zanter der Mëtt vun den 2020er-Jore gëtt um [[Rout Lëns|fréiere Site vun Terres-Rouges]] virun allem Wunnraum geschaf, an um Enn vun deem Joerzéngt soll och den Terrain vun der fréierer [[Metze Schmelz]] nei strukturéiert a bebaut ginn. 2022 war Esch, zesumme mam [[Litauen|litauesche]] [[Kaunas]], [[Europäesch Kulturhaaptstad]], bei där och déi 10 Gemenge vum [[Gemengesyndikat]] [[PRO-SUD]] an déi vum [[Pays-Haut Val d'Alzette]], déi Säit der Grenz, matgemaach hunn.<ref>[http://esch2022.lu esch2022.lu].</ref> ==Geographie == De Floss [[Uelzecht]], deen zu Esch vum franséischen [[Däitsch-Oth]] hier iwwer d'Grenz kënnt, leeft an nordëstlecher Richtung queesch duerch d'Gemeng (zur Halschecht an engem iwwerdeckelte Kanal), an deelt dës an zwee: de südlechen Deel besteet haaptsächlech aus Bëscher op den Hiwwelen an Häng vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]-Plateau, an dat zwéin Däller, d'Hiel, resp. den Ellergronn, a méi nërdlech d'Neiduerf, resp. de Buergronn, erageschnidde sinn, a wou bis an d'1970er-Joren iwwer an ënner dem Buedem Minett ofgebaut gouf. Den nërdlechen Deel ass, vun enger liichter Knupp ofgesinn (Al Esch, Uecht, Dellhéicht) éischter flaach a breet sech zum Dall vun der [[Dipbech]], enger Niewebaach vun der Uelzecht, hin aus. Dësen Deel ass mëttlerweil bal ganz bebaut. Fir nei Gebaier an Infrastrukture kënnen ze bauen, ginn d'Frichë vun den dräi Schmelzen, déi um Bord vun der Gemeng bis eriwwer an den Territoire vun den Nopeschgemenge goungen, no an no och urbaniséiert. ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen | ville = Esch-Uelzecht | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] | nord-est = | est = [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] | sud-est = [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]] | sud = (F) [[Däitsch-Oth]]<br>(Audun le Tiche) | sud-ouest = (F) [[Réisseng]]<br>(Russange) | ouest = [[Gemeng Suessem|Suessem]] }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 250 | Bild1 = Esch auf die Alset by Jean Bertels 1597.jpg | Text1 = Vue op Esch ëm 1600, vum [[Dipbech]]dall (Wobrécken) aus | Bild2 = Al Esch 1860 01.jpg | Text2 = Esch-Uelzecht, 1860. Déi al Kierch St. Jean stoung do, wou haut d'Groussgaassschoul ass | Bild3 = Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg | Text3 = De Krounprënz Wilhelm von Preußen, 1914, virun der Groussgaassschoul | Bild4 = Esch et ses usines (Esch-sur-Alzette ; Grand-Duché de Luxembourg) - plan-guide dressé d'après les plans géométriques de la ville et des usines - par J. Hansen - btv1b530649449.jpg | Text4= Esch a seng Schmelzen, 1925; Plang vum [[Jules-André-Arthur Hansen|Jules Hansen]]. }} [[Fichier:Esch-sur-Alzette Panorama avec train, Photo by J.M. Bellwald, N° 402.jpg|thumb|upright|Esch ~1900-1910.]] == Geschicht == === Fréizäit bis 19. Joerhonnert === Schonn zanter der [[Eisenzäit]], virun iwwer 2.500 Joer, gouf um Territoire vun der haiteger Gemeng Esch [[Bounäerz|Boun-]] a [[Wisenäerz]] verschafft; um Flouer 'Op der Gläicht', e Plateau tëscht Esch a [[Rëmeleng]], goufen 2003-2006 bei [[Lëscht vun den Ausgruewungen zu Lëtzebuerg|archeologeschen Ausgruewunge]] Reschter vun Iewen, [[Schlaken]], [[Nol (Technik)|Neel]] a soss paleometallurgesch Zeie fonnt.<ref>Camille Robert: "Le sous-sol nous parle. Les fouilles archéologiques à Esch-sur-Alzette." In: ''100 Joer Esch (1906-2006)''. Luxembourg 2006, S. 121-122 an 124.</ref> Och d'[[Kelten]] hu sou do Eise gemaach. Nom Enn vun der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] an der [[Vëlkerwanderung]] ass d'Wëssen dovu verluer gaangen. Den [[12. Abrëll]] [[1128]] ass Esch fir d'éischt Kéier, ënner dem Numm "Asch", an enger [[Peepstlech Bull|Bull]] vum [[Poopst]] [[Honorius II. (Poopst)|Honorius II.]] ernimmt ginn. De [[Jang de Blannen]] huet hir de [[16. Mee]] [[1328]] den Titel "Fräi Stad" iwwerdroen<ref>[https://eschfrankjost.jimdo.com/1-von-den-anf%C3%A4ngen-bis-zum-ende-des-ancien-r%C3%A9gime/1-6-die-herrschaft-von-berwart-und-die-mauern-von-esch/ Frank Jost: "1.6. Die Herrschaft von Berwart und die Mauern von Esch"]</ref>. Am Laf vun de Joerhonnerte gouf Esch ëmmer nees vu friemen Truppen iwwerfall, an dacks staark zerstéiert. [[1677]], op Uerder vum [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], hunn d'Stadmauere misse geschleeft ginn. Am [[Juli]] [[1830]] huet Esch dunn och nach säin Titel ''Stad'' verluer. Mä net laang duerno, den [[12. Oktober]] [[1841]], gouf se duerch eng kinneklech-groussherzoglech Veruerdnung zum [[Chef-lieu]] vum neie [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]] ernannt. An der zweeter Hallschent vum [[19. Joerhonnert]] ass et mat der industrieller Entwécklung ëmmer méi schëtzeg virugaangen. Fir d'éischt am [[Tagebau]], duerno och a [[Galerie (Biergbau)|Galerien]], gouf d'[[Minett (Äerz)|Minett]] ofgebaut, an an de [[Schmelz]]en, déi wéi Champignonen aus dem Buedem geschoss koumen, verschafft. Mat den neien Aarbechtsplazen ass och d'Populatioun vun Esch rasant an d'Luucht gaangen. D'Aarbechter koumen am Ufank aus anere Géigende vum Land, virun allem dem [[Éislek]], mä scho fréi hu missen Aarbechtskräfte vu soss hier erbäigeruff ginn, aus den Nopeschlänner, mä och aus [[Polen]] an [[Italien]]. Esch huet sech dunn och iwwer säin historesche Stadkär (den haitege Quartier [[Al Esch]]) eraus ausgebreet: ronderëm d'Schmelzen ([[Metze Schmelz]], [[Brasseurs Schmelz]]) sinn nei Stroossen a Wunnengen entstanen (Quartiere Grenz an Neiduerf 1872, Hiel 1894-1904). Den [[31. August]] [[1876]] gouf, duerch Gesetz vum [[6. Juli]] 1876, d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng Esch-Uelzecht ofgetrennt fir déi eegestänneg [[Gemeng Schëffleng]] ze schafen.<ref>* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange.'']</ref> ===Uganks 20. Joerhonnert === Den [[29. Mee]] [[1906]], huet de Grand-Duc [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Guillaume IV.]] fir d'zweet Kéier Esch-Uelzecht zur Stad ernannt.<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 29. Mee 1906 |Gekuckt=14.06.2012 |Archiv-Datum=22.07.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120722060337/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 }}</ref>. Esch hat do 13.000 Awunner. Tëscht 1909 an 1913 gouf eng nei Schmelz am Westen opgeriicht: d'[[Adolf-Emil-Schmelz]] op Belval. Dofir hu missen 91 Hektar Bësch (Clair-Chêne) ëmgehae ginn. Nei Aarbechterwunnenge gi ronderëm gebaut: am Quartier Uecht an d'Cité Welter. Vun 1910 u gouf de Quartier Brill urbaniséiert. Vill Immigranten aus Italien hunn do hiert Doheem fonnt. D'Uelzecht gouf iwwerdeckelt, an d'[[Uelzechtstrooss]] mat hiren Niewestroosse gouf zum neie Mëttelpunkt vun der Stad. Am [[Éischte Weltkrich]] war zu Esch e knappse Mount d'Generalquartéier vum däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/21gh3gzdj/pages/6/articles/DIVL562 "Ein Alt-Escher erzählt... Aus dem Krieg 1914-18. Der deutsche Kronprinz in Esch."] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 235/236 (25.08.1962), p. 6 (Digitised by the National Library of Luxembourg).</ref>, a gouf souzesoen an e [[Lazarett|Krichslazarett]] transforméiert. D'Schmelzen hunn déi Zäit net oder net vill produzéiert. Vill auslännesch Aarbechter sinn nees an hir Heemecht geplënnert. Um Enn vum Éischte Krich ware 5.000 amerikanesch Zaldoten zu Esch stationéiert, ë. a. an der [[Brillschoul (ESch-Uelzecht)|Brillschoul]], déi dofir requisitionéiert war. === Tëschekrichszäit === [[1920]] koum duerch dat nei agefouert [[allgemengt Walrecht]] fir d'éischt eng sozialistesch Majoritéit an d'Gemeng, mam [[Victor Wilhelm]] als Buergermeeschter. Weidere Wunnraum gouf geschaaft duerch d'Gemeng, mä och d'[[Arbed]] an d'[[Société Métallurgique des Terres Rouges]], deenen d'Schmelze gehéiert hunn: laanscht d'[[Éilereng]]er Strooss, am Quartier Uecht an am Quartier Brouch. D'Gemeng huet sech vum [[Josef Stübben]] e Plang ausschaffe gelooss, wéi d'Stad no Norden hi wuesse kéint, fir bis zu 60.000 Awunner Plaz ze bidden. Tëscht [[1926]], dem Enn vun der däitscher Wirtschaftskris, an [[1929]], der [[Weltwirtschaftskris]], huet Esch nach eng Kéier ee Bauboom erlieft: am Quartier Dellhéicht gouf e [[Escher Spidol|Spidol]] gebaut, d'Spidol- an d'Emil-Mayrisch-Strooss sinn ugeluecht ginn. [[1930]] huet Esch 29.745 Awunner gezielt. 1937 gouf dat neit [[Stadhaus Esch-Uelzecht|Escher Stadhaus]] ageweit. === Däitsch Occupatioun 1940-1944 === Direkt nom däitschen Iwwerfall, den 10. Mee 1940, gouf Esch, wéi aner Uertschafte laanscht d'franséisch Grenz, komplett evakuéiert, well gefaart gouf, d'däitsch Arméi géif op der [[Maginot-Linn]] hänke bleiwen, an doduerch Esch an e Schluechtfeld verwandelt ginn. Déi meescht Leit koumen an Zentral- oder Südfrankräich ënner. Wéinst der séierer franséischer Defaite koume se no e puer Wochen nees zeréck. Bis op e puer Haiser, déi duerch eng Granat zerstéiert gi waren, gouf et keng gréisser Schied. Wéi iwwerall zu Lëtzebuerg goufen och zu Esch d'Verwaltungsstrukture vum [[Nationalsozialismus|Nazi]]-Okkupant agefouert. D'Escher [[Synagog Esch-Uelzecht|Synagog]] gouf, (wéi och déi an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]) zerstéiert. Vum September 1942 u goufen Honnerte vun Zwangsaarbechter, sougenannt ''[[Ostarbeiter]]'', déi virun allem aus dem vum [[Däitscht Räich vun 1933 bis 1945|Hitlerdäitschland]] besaten Deel vun der [[Sowjetunioun]] koumen, an de Schmelzen an an de Galerien agesat. Esch gouf den [[10. September]] [[1944]] vun den Amerikaneschen Truppe befreit. === Nokrichszäit 1945-1975 === Nom Krich huet Esch sech weider ausgebreet, an den 1950er-Jore si besonnesch zu Lalleng, am Brouch an zu Raemerech nei Quartieren entstanen. An den 1960er/70er-Jore war et besonnesch Wobrécken, dat bebaut gouf. === Stolkris 1975-1985 === Esch gouf, wéi aner Stied am Minett och, besonnesch haart vun der [[Stolkris]] getraff, virun allem sinn d'Recetten däitlech zeréckgaangen. Doduerch konnt d'Renovéierung vum ale Stadkär, deen zimmlech delabréiert war, eréischt an der Mëtt vun den [[1980|1980er]] Joren an Ugrëff geholl ginn. Vun den 1960er-Joren un ass d'Populatioun vun Esch no an no zeréckgaangen: Vu bal 30.000 am Joer 1960 op 25.000 am Joer [[1985]]. Vill jonk Stéit sinn an d'Schlofstied ronderëm d'Stad geplënnert. Eréischt vun den [[1990|1990er]] Joren un ass dësen Trend gestoppt a souguer ëmgekéiert ginn; 2010 huet d'Awunnerzuel vun Esch 30.000 Awunner iwwerschratt<ref>[http://news.rtl.lu/news/national/69651.html "D'Populatioun zu Esch läit elo offiziell bei 30.000 Awunner"] rtl.lu 03.06.2010, 07:59 - Fir d'lescht aktualiséiert: 03.06.2010, 10:03.</ref>. [[Fichier:Belval, Luxembourg, seen from the West 2013-08.JPG|thumb|Belval vu Weste gesinn (Summer 2013).]] === Nei Quartieren op de Frichen === Zanter dem Ufank vun den 2000er-Jore gëtt op der Industriebrooch vu [[Belval]] en neie Quartier opgeriicht, no engem Masterplang, dee vun Agora a vum [[Fonds Belval]] koordinéiert gëtt, a wou vun ëffentlecher Säit ë.&nbsp;a. d'[[Uni Lëtzebuerg]], Fuerschungsariichtungen, e [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen]] an en [[Lycée Bel-Val|neie Lycée]], vu privater Säit e Kino a Büros-, Wunn- a Geschäftsgebaier am Gaang sinn, gebaut ze ginn, oder scho fäerdeg sinn. {{Méi Info 1|Belval}} Och op den Terraine vun de fréiere Schmelze vun Esch-Schëffleng ("[[Quartier Metzeschmelz]]")<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/buergerbeteiligung-fuer-brache-arbed-schifflingen-in-startloechern-5c815bbdda2cc1784e33f45a "Bürgerbeteiligung für Brache Arbed/Schifflingen in Startlöchern."] wort.lu, 07.03.2019.</ref> an Terres-Rouges ("[[Rout Lëns]]")<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1316939.html " 'Rout Lëns' mat Liewe fëllen."] rtl.lu, 07.03.2019 20:00.</ref> soll vun der zweeter Hallschecht vun den 2020er-Joren u virun allem Wunnraum fir eng 10.000 Leit geschafe ginn. ==Symboler== === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Mee]] [[1871]] - Mémorial 1871, Säit 73}}<br>D'Gemeng féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |} ===Logo=== 2022 huet d'Escher Gemeng en neie Logo agefouert, an deem d'Haaptelementer vum Wopen – Tuerm a Waasser – op hir primär geometresch Forme vereinfacht sinn. Och d'Faarwe goufen op Schwaarz a Wäiss reduzéiert.<ref>[https://administration.esch.lu/2022/10/28/la-ville-desch-presente-sa-nouvelle-identite-visuelle/ La Ville d’Esch présente sa nouvelle identité visuelle.] Communiqué op esch.lu, 28.10.2022.</ref> == Populatioun == === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} === Zesummesetzung vun den Awunner no Nationalitéit === {| class="wikitable" |+ Bevëlkerung 2022 |- | Lëtzebuerger || 15.667 |- | Portugisen || 10.316 |- | Fransousen || 1.910 |- | Italieener || 1.409 |- | Montenegriner || 523 |- | Belsch || 404 |- | Däitscher || 325 |- | Aner Europäer || 950 |- | Capverdianer || 341 |- | Chineesen|| 339 |- | Aner Net-Europäer || 2.757 |- | Keng Donnéeën || 21 |- | '''Total''' || '''36.157''' |} {{small|Quell: ''[[Den Escher]]'' Nr.57, S.26.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vun Esch-Uelzecht gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. An den 1990er-Jore souz eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun am [[Schäfferot]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 10. Oktober 1999 koum et zu enger Pattsituatioun: béid Parteie krute 6 Sëtz, an de Spëtzekandidat vun der CSV, den [[Ady Jung]], huet den Usproch erhuewen, fir Buergermeeschter ze ginn. Wéi den CSV-Gemengerotsmember Jos Mischo kuerz drop aus der Partei ausgescheet ass, deemno d'LSAP nees 1 Sëtz méi hat, huet dës weider mat der CSV, déi op hirem Buergermeeschterposte bestanen huet, ouni Succès probéiert, eng Koalitioun op d'Been ze stellen. Och Verhandlungen tëscht LSAP an [[Demokratesch Partei|DP]] hate kee Succès. Sou koum et den 30. Abrëll 2000 zu Neiwalen, bei deenen d'LSAP 7 Sëtz krut, a sou eng Koalitioun mat [[Déi Gréng]] an [[Déi Lénk]] opgestallt huet.<ref>Jacques Ganser: [https://www.wort.lu/de/lokales/wahlgeschichte-n-wenn-das-der-josy-wuesste-59dc921656202b51b13c4ef9 "Wenn das der Josy wüsste."] wort.lu, 11. Oktober 2017 um 07:00.</ref> 2005 koum et zu enger Koalitioun vun LSAP-déi Gréng, déi och 2011 virugefouert gouf. Bei de Gemengewale vun 2017 huet d'LSAP 3 Sëtz verluer, iwwerdeems d'CSV der 2 gewonnen huet. Als Resultat hu sech d'CSV, d'DP an déi Gréng op eng Koalitioun gëeenegt, déi eng Majoritéit am Schäfferot huet. Buergermeeschter gouf de [[Georges Mischo]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1089626.html "CSV, Gréng an DP hu Koalitiounsaccord ënnerschriwwen."] rtl.lu, 24.10.2017, 22:15:36.</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2079699.html|Titel=Escher Koalitiounsaccord ofgeschloss: Changementer bei Ressorte Mobilitéit, Enseignement a Logement|Gekuckt=14.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>. Déi Konstellatioun ass och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen. Nodeems de Georges Mischo Minister gouf, gouf de [[Christian Weis]] neie Buergermeeschter. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]] !! BL !Liberal ![[Sozialdemokratesch Partei (1970)|SdP]] |- |1945 | - |4 |1 | - |6 | - |5 | - | - |1 | - |- |1949 | - |5 |1 | - |5 | - |6 | - | - | - | - |- |1951 | - |5 |1 | |4 | |7 | - | - | - | - |- |1957 | - |5 |2 | - |4 | - |6 | - | - | - | - |- |1963 | - |5 |2 | - |4 | - |8 | - | - | - | - |- |1969 | - |4 |3 | - |5 | - |7 | - | - | - | - |- |1970 | - |4 |2 | - |6 | - |4 | - | - | - |3 |- |1975 | - |5 |2 | - |5 | - |6 | - | - | - |1 |- | 1981 || - || 6 || 2 || - || '''3'''|| - || '''8'''|| - || - | - | - |- | 1987 || - || 7 || 1 || 1 ||'''2''' || - || '''8''' || - || - | - | - |- | 1993 || 1|| '''7'''|| 2|| 2|| 0|| -|| '''7'''|| - || - | - | - |- | 1999 || || || || || || || || - || - | - | - |- | 2000* || 1 || 5 || 2 || '''2''' || 0 || '''2''' || '''7''' || - || - | - | - |- | 2005 || 1 || 5 || 1 || '''2''' || 0 || 1 || '''9''' || - || - | - | - |- | 2011 || 0 || 4 || 1 || '''2''' || 1|| 2 || '''9''' || - || 0 | - | - |- | 2017 || 0 || '''6''' || '''2''' || '''3''' || 0 || 2 || 6 || 0 || - | - | - |- | 2023 || 1 || '''6'''|| '''2'''|| '''2''' / '''3''' {{small|**}}|| 0 || 1 || 6 || 1 / 0 {{small|**}} || - | - | - |} {{small|* No Neiwalen. BL: Biergerlëscht.<br>** Am Okt. 2024 ass d'Conseillère vun der Piratepartei bei déi Gréng iwwergetrueden.<br> '''Quell''': [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu; Luxemburger Wort vum 18. Oktober 1975 (fir d'Resultater vun 1945-1975)}}, ===Buergermeeschteren=== Den aktuelle Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}. Déi Persounen, déi virdrun dee Posten haten, sinn an dëser Lëscht opgezielt: {{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht}} == Quartiere vun Esch-Uelzecht == <!--Dës Iwwerschrëft wgl.. net änneren. Se gëtt als Link an aneren Artikele gebraucht--> Esch-Uelzecht besteet zur Zäit aus 18 Quartieren<ref>[http://www.topographie.esch.lu/ ''Plan interactif Esch'']</ref> an zwéin Industrieterrainen, vun deenen deen zu Belval (Arcelor-Mittal) nach a Betrib ass, wärend dee vum fréieren Arcelor-Mittal Wierk Esch-Schëffleng zanter 2012 net méi a Betrib ass an 2016 un de Staat verkaaft gouf. {| |valign="top"| * [[Al Esch]] * [[Belval]] * Brill * Brouch * Dellhéicht | valign="top"| * Fettmeth * [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]] * [[Lalleng]] * Lankhelz | * Neiduerf (''Neidierfchen'') * Park * Rämerech * Schlassgoart * Sommet | valign="top"| * Universitéit * Uecht * Wobrécken * Zäpert |} {{clearboth}} <DIV ALIGN="CENTER"> {{Panorama| légende=Panorama vun Esch (Quartieren Dellhéicht an Al Esch)| image=Panorama of Esch-sur-Alzette, Luxembourg.jpg| largeur=2500px }} </DIV> == Transport == Esch-Uelzecht läit um südlechen Enn vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], déi et mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an no Süden an der Verlängerung mat der [[Liaison Micheville|B40]], mat Däitsch-Oth verbënnt. Nërdlech vun Esch verleeft d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]], déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an do un déi däitsch [[Autobunn A8 (Däitschland)|A8]] ugebonnen ass. Och d'[[Nationalstrooss 4|Nationalstroossen N4]] an [[Nationalstrooss 31|N31]] ginn duerch Esch. Esch läit op den [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|CFL-Linne 6a]] a [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Péiteng|6f]]. Vun Esch aus féiert d'Ofzweigung [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Däitsch-Oth|6f]] op [[Däitsch-Oth]]. Et gëtt zwou Garen um Territoire vun der Gemeng: d'[[Gare Esch-Uelzecht]] an d'[[Gare Belval-Université]]. Marchandisegaren am Neidierfchen an an der Hiel sinn net méi am Betrib. De Bus-Syndikat [[TICE]] huet säi Sëtz zu Esch, d'Linnen [[TICE-Linn 1|1]], [[TICE-Linn 2|2]], [[TICE-Linn 3|3]], [[TICE-Linn 4|4]], [[TICE-Linn 5|5]], [[TICE-Linn 6|6]], [[TICE-Linn 7|7]], [[TICE-Linn 13|13]], [[TICE-Linn 14|14]] a [[TICE-Linn 15|15]] verbannen Esch a seng Quartiere mat den aneren Uertschafte vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton]]. Ausserdeem läit Esch op de Strecke vun den [[RGTR]]-Linne [[RGTR-Linn 551|551]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 642|642]], [[RGTR-Linn 643|643]], [[RGTR-Linn 650|650]] a [[RGTR-Linn 651|651]]. D'[[Nationale Vëlosreseau|National Vëlospisten]] [[Vëlospist PC6|Nr. 6 ("Dräikantonspist")]] an [[Vëlospist PC8|Nr. 8 ("Pist vum Roude Buedem")]] féieren duerch Esch. Déi leschtgenannt verbënnt d'Quartieren Uecht an Universitéit mam sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]], eng 1,3 km laang Bréck iwwer den Industrieterrain vun ArcelorMittal Esch-Belval. == Kulturariichtungen == [[Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|thumb|D'Rockhal op Esch-Belval]] {{div col}} * [[Ariston]] * [[Bridderhaus]] * [[Escher Bibliothéik]] * [[Escher Conservatoire]] * [[Escher Theater]] * ([[Kinosch]]) * [[Konschthal Esch]] * [[Kulturzentrum Kulturfabrik]] * [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht|Mousset-Haus]] * [[Nationale Resistenzmusée]] * [[Rockhal]] * [[Kinepolis Belval]] {{div col end}} == Schoulgebaier zu Esch == {| |valign="top"| * '''Primärschoulen''' * Ale Lycée * Brill * Brouch * Dellhéicht * Groussgaass * Lalleng | * '''Secondaire''' * [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]] * [[Lycée Hubert-Clément]] * [[Lycée Guillaume-Kroll]] * [[Lycée technique de Lallange]] * [[Lycée technique école privée Marie-Consolatrice]] * [[Lycée technique pour professions de santé]] |} [[Fichier:Esch1jousefkierch1.jpg|thumb|200px|D'Jousefskierch]] == Reliéis Gebaier == {| | * [[Grenzerkierch Esch-Uelzecht]] * [[Jousefskierch Esch-Uelzecht]] * [[Kapell Esch-Raemerech]] * [[Kierch Esch-Lalleng]] | * [[Moschee Esch-Uelzecht]] * [[Paterkierch Esch-Uelzecht]] * [[Protestantesch Kierch Esch-Uelzecht]] * [[Synagog Esch-Uelzecht]] |} == Bekannt Escher == {{Div col|cols=2}} * [[François Besch]] (* 1963), Fotograf, Journalist a Kënschtler * [[Jeannot Bewing]] (1931-2005), Sculpteur * [[François Biltgen]] (* 1958), Politiker, Minister * [[Raoul Biltgen]] (* 1974), Schauspiller * [[Taina Bofferding]] (* 1982), Politikerin ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]) * [[Paul Breisch]] (* 1974), Museker an Organist * [[Guillaume Capus]] (1857-1931), Entdeckungsreesenden a Fuerscher * [[Simone Decker]] (* 1968), Kënschtlerin * [[René Deltgen]] (1909–1979), Schauspiller * [[Bim Diederich]] (1922-2012), Vëlossportler * [[Romain Fehlen]] (* 1956) Radios-Speaker a Journalist * [[Camillo Felgen]] (1920–2005), Sänger, Radios-Speaker, Televisiouns-Animateur, Schlager-Textschreiwer a Schauspiller * [[David Fiegen]] (* 1984), Liichtathleet * [[Tom Flammang]] (* 1978), Vëlossportler * [[Fernand Franck]] (* 1934), Äerzbëschof * [[Luc Frieden]] (* 1963), Politiker a Manager * [[Suzie Godart]] (* 1962), Vëlossportlerin * [[Émile Hamilius]] (1897-1971), Politiker a Foussballspiller * [[Guy Helminger]] (* 1963), Schrëftsteller * [[Paul Helminger]] (1940-2021), Politiker a Manager * [[Jhemp Hoscheit]] (* 1951), Schrëftsteller * [[Jean Kinsch]] (1886-1983), Deputéierten * [[Joseph Kinsch]], (* 1933), ArcelorMittal-Manager * [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]], (1870-1954), Escher Buergermeeschter * [[Nicolas Kinsch]] (1904-1973), Bëschof vu Kisangani * [[William J. Kroll|William Justin Kroll]] (1889–1973), Fuerscher, Metallurg an Erfinder * [[Wil Lofy]] (1937-2021), Sculpteur a Moler * [[Michel Majerus]] (1967–2002), Kënschtler * [[Robert Mancini (Sculpteur)|Robert Mancini]] (1950-2011), Sculpteur * [[Claude Michely]] (* 1959), Vëlossportler * [[Mandy Minella]] (* 1985), Tennisspillerin * [[Victor Neuens]] (1898-1975), Auteur, Editeur, Lokalpolitiker * [[Désirée Nosbusch]] (* 1965), Schauspillerin, Televisiounspresentatrice, Filmregisseurin a -produzentin * [[Jean Origer]] (1877-1942), Geeschtlechen, Deputéierten an Direkter vum ''Luxemburger Wort'' * [[Louis Pilot]] (1940-2016), Foussballspiller a Foussballtrainer * [[Marco Pütz]] (* 1958), Saxophonist a Komponist * [[Viviane Reding]] (* 1951), Journalistin a Politikerin * [[Gast Rollinger]] (1946-2024), Filmregisseur, Lyriker * [[Marco Serafini]] (* 1956), Regisseur * [[Victor Thorn]] (1844–1930), Politiker {{Div col end}} == Partnerschafte mat auslännesche Stied == [[Fichier:Esch-Strooss.jpg|250px|thumb|Esch-Strooss zu Léck]] {| | [[Bethnal Green]]|| {{GBR}} || [[Coimbra]] || {{POR}} |- | [[Köln]] || {{DEU}} || [[Léck]] || {{BEL}} |- | [[Lille]] || {{FRA}} || [[Mödling]] || {{AUT}} |- | [[Offenbach am Main]] || {{DEU}} || [[Puteaux]] || {{FRA}} |- | [[Rotterdam]] || {{NLD}} || [[Saint-Gilles / Sint-Gillis|Saint-Gilles]] || {{BEL}} |- | [[Turin]] || {{ITA}} || [[Velletri]] || {{ITA}} |- | [[Zemun]] || {{SRB}} || [[João Monlevade]] || {{BRA}} |} == Interkommunal Syndikater == * [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[TICE]] - [[ZARE]] == Kuriéises == [[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|thumb|Erënnerungsplack un den Escher Fluchhafen an der Rue de l'Aérodrome]] === Fluchhafen === Deen éischte Fluchhafen am Land war am Quartier Esch-"Lankelz" bei der haiteger ''rue de l'Aérodrome''. Déi Zäit gouf et ë.&nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-[[London]]. {{Méi Info 1|Fluchhafen Esch-Uelzecht}} [[Fichier:Jeunesse Esch vs. CS Fola Esch (2023).jpg|thumb|Derby Jenuesse-Fola (Abr. 2023).]] === Esch-Uelzecht am Sport === *Zwou Foussballekippen aus der [[Foussball Nationaldivisioun]] si vun Esch: Den [[CS Fola Esch]], eelste Foussballveräin am Land, an d'[[Jeunesse Esch]]. *[[1962]] an [[1968]] gouf zu Esch d'[[Weltmeeschterschaft am Cyclo-Cross]] gefuer. * De [[27. Juni]] 1968 koum déi éischt Etapp vum [[Tour de France 1968|Tour de France]] zu Esch un. * De 14. Mee 2002 war d'Arrivée vun der drëtter Etapp vum [[Giro d'Italia 2002|Giro d'Italia]] zu Esch, an deen Dag dono den Depart vun der véierter Etapp. *Den [[3. Juli]] [[2006]] ass déi [[Tour de France 2006/2. Etapp|zweet Etapp vum Tour de France]] do ukomm an deen [[4. Juli|Dag drop]] [[Tour de France 2006/3. Etapp|déi drëtt]] do lassgefuer. == Literatur == * ''Esch-sur-Alzette: Guide historique et architectural.'' [Textes: [[Georges Büchler]], [[Jean Goedert (Architekt)|Jean Goedert]], [[Antoinette Lorang]], [[Antoinette Reuter]], [[Denis Scuto]]: Photos: Christophe Weber]. Esch-sur-Alzette, Mersch: C2DH, Capybarabooks, 2020. ISBN 978-99959-43-27-1. * [[Willy Allamano]] a [[Gilbert Bernardini]]: ''Esch-sur-Alzette et ses rues - Esch an der Alzette und seine Straßen'', 2013, 256 S., ISBN 978-2-87964-136-2 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''100 Joer Esch - 1906-2006'', 2005, Éd. G. Binsfeld, 480 S., ISBN 2-87954-149-2 * [[Ed Maroldt]]: ''Mythos Esch - Fragmente 1950 - 1962'', 2004, Éditions Le Phare, 144 S., ISBN 2-87964-078-4 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''Esch-sur-Alzette, du village à la ville industrielle. Art et révolution industrielle au pays de la Terre Rouge.'' 13 octobre - 5 novembre 1989, Hôtel de Ville d'Esch-sur-Alzette. Catalogue de l'exposition organisée par la Ville d'Esch-sur-Alzette à l'occasion du 150e anniversaire de l'Indépendance du Grand-Duché de Luxembourg. * [[Joseph Flies]]: ''Das Andere Esch - An der Alzette - Ein Gang durch seine Geschichte''. Luxembourg 1979. * [[Norbert Ketter]]: ''esch 1970''. éditions claude diderich, 1970. (E Schwaarz-wäiss-Fotoband). == Kuckt och == {| |valign="top"| * [[Berwart-Schlass]] * [[Stadhaus Esch-Uelzecht]] * [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Esch-Uelzecht]] * [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]] * [[Henri Rabinger]] | {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.esch.lu Offiziell Säit vun der Escher Gemeng] * [http://www.topographie.esch.lu/ Geographesch Kaarte vun Esch] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/esch-sur-alzette D'Gemeng Esch-Uelzecht op der Websäit vum Syvicol] * C2DH: [https://www.c2dh.uni.lu/de/thinkering/decouvrir-guide-historique-et-architectural-esch-sur-alzette Guide historique et architectural d'Esch-sur-Alzette] 50 Videoen zu der Architektur a Geschicht vun Escher Gebaier (2020). <!-- futtisse Link: * [http://www.eschalzette.com Räichhalteg Privatsammlung vun Archivbiller an aktuelle Fotoen] --> {{Referenzen}} [[Kategorie:Esch-Uelzecht|*]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Universitéitsstied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]] c1mly70snwi3v6fr2sx7hvsteg66lnx 0 4267 2686182 2686121 2026-07-16T17:21:48Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686182 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Betzdorf | Numm (Däitsch) = Betzdorf | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Betzder}} | Fläch = 2.608 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|41|15|N|06|20|59|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Gréiwemaacher]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Betzder | nord = | nord-est =[[Gemeng Biwer|Biwer]] | est = [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] | sud-est= [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] | sud= [[Gemeng Schëtter|Schëtter]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] | nord-ouest = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === *[[Betzder]] (''de: Betzdorf'') *[[Bierg (Betzder)|Bierg]] (''de: Berg'') *[[Menster]] (''de: Mensdorf'') *[[Ouljen]] (''de: Olingen'') *[[Rued-Sir]] (''fr: Roodt/Syre'') === Häff a [[Lieu-dit]]en === *[[Banzelt]] *[[Haupeschhaff]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 49}}</ref>:<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am [[14. Joerhonnert]] eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu [[Pouilly-sur-Meuse]] iwwergaangen (als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee [[Gréiwemaacher]] symboliséiert. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vu Betzder gëtt zanter 2011 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. Als Folleg vun de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 baséiert de Schäfferot op enger [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-Koalitioun. Zanter 2023 ass de [[Marc Ries]] (CSV) Buergermeeschter vu Betzder. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] |- | 2011 || 4 || '''3''' || '''3''' || 1 || - |- | 2017 || '''3''' || 2 || 3 || '''3''' || - |- | 2023 || '''4'''|| 2 || 3 || '''2'''|| 0 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} [[Fichier:GemTur1.JPG|upright|thumb|D'Gemeng vu Betzder]] === Buergermeeschteren === {{div col|cols=3}} * 1800 - 1807: [[Jean Engel]] * 1808 - 1816: [[Jean Baptiste Weidert]] * 1816 - 1823: [[Peter Erpelding|Peter (Pierre) Erpelding]] * 1823 - 1843: [[Hubert Petry]] * 1844 - 1854: [[François Hoffmann]] * 1855 - 1870: [[Nicolas Erpelding]] * 1871 - 1888: [[Christophe Weber]] * 1889 - 1901: [[Nikolas Metzdorf]] * 1902 - 1908: [[François Hoffmann]] * 1909 - 1930: [[Johann-Peter Heinen]] * 1930 - 1941: [[Jean Barthel]] * 1944 - 1947: [[Jean Barthel]] * 1947 - 1954: [[Maurice Meyer]] * 1954 - 1963: [[Jean-Pierre Mangen]] * 1964 - 1975: [[Jean-Pierre Dondelinger]] * 1976 - 1981: [[Guy Engel]] * 1982 - 1987: [[René Muller]] * 1988 - 1999: [[Rhett Sinner]] * 2000 - 2011: [[Marie-Josée Frank]] (CSV) * 2011 - 2013: [[Rhett Sinner]] (DP) * 2014 - 2017: [[Edgard Arendt]] (déi gréng) * 2017 - 2023: [[Jean-François Wirtz]] * zanter 2023: [[Marc Ries]] {{div col end}} ==Rieder Bëschkierfecht== D'Gemeng Betzder huet als éischt am Land e [[Bëschkierfecht]] ageriicht. E steet allen Awunner vu Lëtzebuerg zur Dispositioun. {{Méi Info 1|Rieder Bëschkierfecht}} ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Betzder ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[CNI-Syrdall Schwemm]] * [[SIAEG]] * [[SICEC]] * [[SIDERE]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SIGRE]] * [[SITEG]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Betzder == * [[Nicolas Berger]] (1800-1883), Affekot, Banquier a Politiker, * Prënz [[Guillaume vu Lëtzebuerg (1963)|Guillaume Marie Louis Christian vu Lëtzebuerg]] (*1963), * [[Henri vu Lëtzebuerg|Groussherzog Henri vu Lëtzebuerg]] (*1955), * Prinzessin [[Margaretha vu Lëtzebuerg]] (*1957), * Prinzessin [[Marie-Astrid vu Lëtzebuerg]] (*1954), * [[Jean vu Lëtzebuerg (1957)|Jean Nassau]], gebuer als Prënz Jean-Félix-Marie-Guillaume vu Lëtzebuerg (*1957), * [[Bernard Molitor]] (1755-1833), Konschtschräiner. * [[Guy Diederich]] (*1957), Geeschtlechen an Éierebierger vun der Gemeng. == Literatur == * Feller, John: "Von Ortstafeln und Gemeindesektionen - Zur territorialen Gliederung der Gemeinde Betzdorf", in: "50 Jar Menster Quetschekiermes (1974-2024)", Amicale vun de Menster Duerfveräiner, 2026, S. 417-429. == Kuckt och == * [[Gare Betzder]] * [[Schlass Betzder]] * [[Widdebierg]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.betzdorf.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Betzder] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/betzdorf D'Gemeng Betzder op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Betzder]] [[Kategorie:Gemeng Betzder| ]] 0b0cb1rw4bgtx77axoxaozhdwab3q9o 0 4269 2686164 2685146 2026-07-16T15:40:28Z GilPe 14980 2686164 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Biwer | Numm (Däitsch) = Biwer | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biwer}} | Fläch = 2.314 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|42|26|N|06|22|25|O}} |Wopen=BIWER_wappen.png}} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Gréiwemaacher]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Biwer gehéiert zum [[Kanton Gréiwemaacher]] a läit am Oste vum Land, am Dall vun der [[Biwer Baach]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Biwer | nord = [[Gemeng Bech|Bech]] | nord-est = | est = [[Gemeng Manternach|Manternach]] | sud-est = [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] | sud= [[Gemeng Betzder|Betzder]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] | nord-ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{Div col|cols=3}} * [[Biwer]] * [[Biwerbaach]] * [[Breinert]] * [[Bruch (Biwer)|Bruch]] * [[Buddeler]] * [[Buddelerbaach]] * [[Haastert]] (''de: Hagelsdorf'') * [[Wecker (Biwer)|Wecker]] * [[Wecker Gare]] * [[Weydeg]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols=3}} * [[Breinertknupp]] * [[Buddelerbaach]] * [[Klosmillen]] * [[Marxmillen]] * [[Sirdall (Biwer)|Sirdall]] * [[Wecker Gronn]] {{Div col end}} ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:BIWER wappen.png|123x123px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 53}}</ref>:<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |iwwerschrëft= == Demographesch Entwécklung == }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} * 1843 - 1849: N. Mehlen<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/kszp2r/pages/4/articles/DTL59 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933]. In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 75 (30.03.1934), p. 4 [Digitised by the National Library of Luxembourg.</ref> * 1849 - 1879: M. Kermer * 1885 - 1897: P. Petesch * 1897 - 1902: [[André Duchscher]] * 1902 - 1904: Michel Meyers * 1904 - 1911: André Duchscher * 1911 - 1915: Mathias Mehlen * 1915 - 1920: [[Maurice Duchscher]] * 1920 - [≥1933]: Franz Penning<ref name=BMs/> *... - ≥ 1963: J.-P. Hubert * 1964 -1982: [[Georges Hurt]] * 1982 - 1993: Emile Kalmes<ref>[https://persist.lu/ark:70795/m9sbxtrfvt/pages/28/articles/DIVL2293 Nach 30-jähriger Tätigkeit im Gemeinderat: Emile Kalmes erhielt die Urkunde des Ehrenbürgermeisters.] In: Tageblatt, nº 15 (19.01.2000), p. 28 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1994 - 2017: [[Nicolas Soisson]] * zanter 2017: Marc Lentz == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Biwer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[SIAEG]] * [[SICEC]] * [[SIDERE]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SIGRE]] * [[SYVICOL]] == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Biwer == * [[Georges Hurt]] (1922-1997), Resistenzler, Staatsaarbechter a Politiker, * [[Victor Kirchen]] (1898-1970), Vëlossportler. == Kuckt och == * [[FC Jeunesse Biwer]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.biwer.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Biwer] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/biwer D'Gemeng Biwer op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.fcbiwer.lu/ Websäit vum FC Jeunesse Biwer] * [http://www.pompjeenbiwer.lu/ Pompjeeë Biwer] * [http://homepages.internet.lu/biwermusek/haapt/haapt.html Musek vu Biwer] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Biwer]] [[Kategorie:Gemeng Biwer| ]] 54ta1tcaoreh1eaf5byigq8nwwbjgsz 0 4272 2686185 2684987 2026-07-16T17:25:38Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686185 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bourscheid | Numm (Däitsch) = Burscheid | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Buerschent}} | Fläch = 3.686 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|54|33|N|06|03|46|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Buerschent | nord-ouest = [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]<br>[[Gemeng Géisdref|Géisdref]] | nord = [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] | nord-est = [[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]] | est = [[Gemeng Tandel|Tandel]] | sud-est = [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng op der Sauer]] | sud= [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] | sud-ouest = [[Gemeng Feelen|Feelen]] | ouest = [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] }} === Uertschaften an der Gemeng === {{Div col|cols = 3}} * [[Buerschent]] * [[Buerschter Millen]] * [[Buerschter Plage]] * [[Closdellt]] * [[Enteschbaach]] * [[Fléiber (Buerschent)|Fléiber]] * [[Fridbësch]] * [[Giewelsmillen]] * [[Kiemen]] * [[Lëpschent]] * [[Méchela]] * [[Scheedel]] * [[Schlënnermanescht]] * [[Welschent]] {{Div col end}} ===Häff a Lieu-diten=== {{Div col|cols = 3}} * [[Aasselbuer-Kiemen]] * [[Bamhaff]] * [[Bramillen]] * [[Buerschter Millen]] * [[Buerg Buerschent|Buerschter Schlass]] * [[Enteschbaach (Lieu-dit)|Enteschbaach]] * [[Féischterbierg]] * [[Féischterhaff]] * [[Lëpschter Dällt]] * [[Wandhaff (Buerschent)|Wandhaff]] * [[Wilspull]] {{Div col end}} ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} En Deel vum ''Lëpschter Bann'' ass 1929 vun der Gemeng Buerschent ewechgeholl a bei d'[[Gemeng Houschent]] geprafft ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1929/01/10/n1|Titel=Loi du 10 janvier 1929, ayant pour objet d'incorporer une partie du territoire de la section de Lipperscheid, commune de Bourscheid, dans la commune de Hoscheid|Gekuckt=08.06.2026|Datum=10.01.1929|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 59}}</ref>:<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br> |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} * ... * 1964-1993: [[Nicolas Leyder]]<ref>{{Citation|URL=https://bourscheid.lu/wp-content/uploads/2021/10/De-Buurschter-2021.02.pdf|Titel=De Buurschter 02.2021|Gekuckt=20 Dezember 2021|Auteur=Gemeng Buerschent|Datum=Dezember 2021}}</ref> *1994<ref>[https://persist.lu/ark:70795/sx44n6dtnd/pages/19/articles/DIVL1979 Ehrung der neuen Gemeinderäte Ein Dorf feierte seine Vertreter.] In: Tageblatt, nº 5 (07.01.1994), p. Seite 19 [Digitised by the National Library of Luxembourg]</ref> - 2005<ref>[https://persist.lu/ark:70795/46gn1f/pages/38/articles/DTL373 Norden: Ende des Sonderwegs.] In: d'Lëtzebuerger Land, 52. Jg., nº 41 (14.10.2005), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>: Jean Schockmel *zanter 2006: [[Annie Nickels-Theis]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Buerschent ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=5}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Jumelage == * [[Burscheid]] an {{DEU}} == Kuckeswäertes == * D'[[Buerg Buerschent]], och nach ''Buerschter Schlass'' genannt. *Den Napoléonsknäppche mat senger Aussiichtsplattform, 700m westlech vun der Zentralschoul Buerschent *Den Aussiichtspunkt [[Gringlee]], ëstlech vu Lëpschent *D'[[c:Category:Saint Donatus statue Michelau|Donatusmonument]] zu Méchela *D'[[Méchelskapell an der Ieweschter Schlënner]] == Literatur == * Rasqué, Fritz: ''Bourscheid - Geschichte einer alten Pfarrei'', 1944, Bourg-Bourger, Lëtzebuerg, 430 S. == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} * [[Bourscheid (Moselle)|Bourscheid]] am [[Departement Moselle]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.bourscheid.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Buerschent] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/bourscheid D'Gemeng Buerschent op der Websäit vum Syvicol] {{Autoritéitskontroll}}{{Clearboth}} [[Fichier:Buerschent.jpg|thumb|center|750px|Buerschent vum ''Béchel'' aus gesinn]] {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Buerschent]] [[Kategorie:Gemeng Buerschent| ]] 17jrxxix537bs21ra1ery0nq0lrrtrn 0 4289 2686192 2685428 2026-07-16T18:57:37Z GilPe 14980 Upassungen 2686192 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Dudelange | Numm (Däitsch) = Düdelingen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Diddeleng}} | Fläch = 2.138 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|28|56|N|06|05|04|O}} }} [[Fichier:Diddeleng Quartier Italien.jpg|thumb|De [[Quartier Italien]].]] [[Fichier:Kierch Diddeleng.jpg|thumb|upright|D'[[Kierch Diddeleng]].]] D''''Gemeng Diddeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Se läit am Kanton [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Diddeleng]] vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Diddeleng läit am Nordoste vum [[Loutrengen|loutrengesche]] [[Minettsgéigend|Minettsbaséng]] um Bord vun der [[Cuesta]] vum [[Bajocium]] am Dall vun der [[Diddelengerbaach]]. De Süde vum Dall, wou grouss Industrieanlage stinn, ass vun Osten hier vun den Héichte vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]plateau begrenzt an no Norden an Nordoste geet en op an den Dall vun der [[Gander]] an der [[Uelzecht]]. === Topographie === Am Nordweste steet eng eenzel Kopp de [[Gehaansbierg]], ee sougenannten [[Ëmlafbierg]], mat enger Héicht vu 405&nbsp;m, op deem Reschter vun enger Buergruin a réimescher Festung ze fanne sinn. Den héchste Punkt ass op der Grenz vun [[Téiteng]] um ''[[Kalebierg]]'' op 435&nbsp;m. Eng besser bekannt héich Plaz ass de ''[[Ginzebierg]]'' deen eng Héicht vu 424&nbsp;m ([[NG-L]]) huet, an ënner deem op engem Plateau op enger Héicht vu 417,5 Meter den [[Sender vun Diddeleng|RTLs-Sender]] steet, deen e bei klorem Wieder op méi wéi 20&nbsp;km gesi kann. Den déifste Punkt ass am ''Thilleweier'' op der franséischer Grenz op 256&nbsp;m. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville =Diddeleng | nord = [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] | nord-est =[[Gemeng Réiser|Réiser]] | est = | sud-est = [[Zoufftgen]] | sud= [[Wuelmereng]] (F) - [[Kanfen]] (F) | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Keel|Keel]] | nord-ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === Déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng ass d'Stad [[Diddeleng]]. === Quartieren a Sektiounen === {{Div col|cols = 3}} * [[Balzeng]] * [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]] * [[Brill (Diddeleng)|Brill]] * [[Butschebuerg]] * [[Gafelt]] * [[Italien (Diddeleng)]] * [[Op der Schmelz]] * [[Um Däich]] * [[Boltebierg]] * [[Ribbeschpont]] * [[Tattebierg]] * [[Wolkeschdall]] {{Div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Duerch d'Gesetz vum [[4. August]] [[1907]] krut Diddeleng den Titel "Stad". Mat deem Gesetz ginn déi zwee fréier Dierfer [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]] a [[Butschebuerg]] an d'Stad mat iwwerholl a sinn haut Quartiere vun Diddeleng. D'Geschicht vun Diddeleng ass staark markéiert vun der industrieller Entwécklung am Minett. Gläich an der zweeter Hallschent vum 19. Joerhonnert war Diddeleng eng Héichbuerg vun der Stolfabrikatioun. Et war eng grouss Schmelz mat [[Héichuewen|Héichiewen]], engem [[Stolwierk]] an engem [[Walzwierk]] opgeriicht ginn, mat spéider niewendrun enger [[Galvan]]iséierungsanlag, enger Sauerstoffanlag, a mat der [[Gare Diddeleng-Schmelz]] fir déi fäerdeg Produkter op Zich ze verlueden. De Schinnequai ass haut nach ee Begrëff fir all Diddelenger. Ëm 1882 hunn d'Patrone vun der [[Diddelenger Schmelz]] den Optrag ginn fir eng [[Zillebäckerei]] opzeriichten, well si Zille gebraucht hu fir hir Hangaren, Atelieren a Kamäiner ze bauen, an awer och fir d'Aarbechterhaiser an de Kolonië wéi am Brill an der ''Hondsgaass'' (rue du Travail), an an der ''Lachegaass'' (rue de Zoufftgen). Déi Fabrick gouf vun engem belschen Industriellen dem Victor Tassin opgeriicht op der Plaz déi haut de Quartier ''Wolkeschdall'' ass. No der Restrukturéierung vun der [[Arbed]] an den 1980er Joren ass nëmme méi ee kaalt Walzwierk an eng Beschichtungsanlag iwwreg bliwwen. Duerno hu sech zu Diddeleng a ronderëm kleng, mëttel an och e puer méi grouss Industrien niddergelooss sou wéi ''Ewald Giebel'', ''Husky'', a ''Luxguard''. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]<br><br>''falsche Wopen'':[[Fichier:LUX Dudelange incorrect COA.svg|100px|falsch]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 83}}</ref>:<br>''D'or au lion de sable.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}} De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. Eng änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op | breet=650}} <br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vun Diddeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 19 (bis 2011: 17, bis 1999: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[DP]] |- | 1999 || 1 || 2 || 1 || - || '''11''' || - |- | 2005 || 0 || 4 || 2 || - || '''11''' || - |- | 2011 || 1 || 3 || 2 || 1 || '''10 ''' || - |- | 2017 || 1 || 5 || 2 || 1 || '''10''' || - |- | 2023 || 1 || 4 || 2 || 1 || '''10''' || 1 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Div col|cols = 3}} * 1797–1798: [[Jean Magnette]] * 1798–1799: [[Michel Krips]] * 1799–1801: [[Jean Michel Philippart]] * 1801–1804: [[Michel Weber (Buergermeeschter)|Michel Weber]] * 1804–1805: [[Max Boland]] * 1805–1807: [[Orphée Bernard]] * 1807–1814: [[Frantz Plutot]] * 1815–1821: [[Jean Baptiste Schmitt]] * 1822–1836: [[Jean Pierre Gérard]] * 1836–1844: [[Pierre Theis (Politiker I)|Pierre Theis]] * 1844–1849: [[Michel Berwick]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1849–1854: [[Jean Antoine Philippart]] * 1854–1861: [[Michel Landtgen]] * 1861–1863: [[Henri Steichen]] * 1864–1882: [[Franz Theis]] * 1882–1893: [[Michel Adolphe Sinner]] * 1894–1896: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]] * 1897–1902: [[Jean Nieles]] * 1903–1914: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]] * 1914–1920: [[Jean Berchem]] * 1920–1925: [[Michel Gindt]] * 1925–1928: [[François Scholer]] * 1929–1935: [[Emile Ludwig]] * 1935–1946: [[Théodore Thiel]] * 1946–1965: [[Jean Fohrmann]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> * 1965–1973: [[René Hartmann]] * 1973–1984: [[Nicolas Birtz]] * 1985–1993: [[Louis Rech]] * 1994–2004: [[Mars Di Bartolomeo]] * 2004-2014: [[Alex Bodry]] *zanter 2014: [[Dan Biancalana]] {{Div col end}} == Kuckeswäertes == * [[Naturschutzgebitt Haard|Naturpark Haard]] * [[Gehaansbierg]] ** Buergruinen ** Aussiichtstuerm mat Plattform op 16 Meter Héicht ** [[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Gehaanskapell)|Gehaanskapell]] * D'[[Kierch Diddeleng|Kierch St. Martin]] an déi restauréiert [[Uergel an der Kierch vun Diddeleng|Stahlhut Uergel]] vun 1912 * D'[[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Lukaskapell)|Lukaskapell vu Butschebuerg]] * D'[[Kapell Diddeleng-Biereng|Jousefskapell vu Biereng]] * D'[[Eligiuskapell Diddeleng|Eligiuskapell vun Diddeleng]] * Den 285 Meter héijen [[Sender vun Diddeleng|Antennepotto vun RTL]] um Ginzebierg * De [[Regionalmusée vun den Zwangsrekrutéierten]] * [[Waassertuerm + Pomhouse]], fréier Infrastrukture vun der Schmelz, déi zu engem Fotosmusée ëmgebaut goufen == Billergalerie == <gallery mode="packed" heights="150" perrow=3> An der Niddeschgaass-101.jpg|D'Niddeschgaass am Zentrum Gehaansbierg schmuel.jpg|De [[Gehaansbierg]] Wasserturm und Pumpenhaus Dudelange 01.jpg|Waassertuerm + Pomhouse </gallery> <gallery mode="packed" heights="150" perrow=3> CNA--Gebai--w.jpg|[[Kulturzentrum Opderschmelz]] Diddeleng Galerie Dominique Lang-001.jpg|D'[[Galerie Dominique Lang]] am Quartier Brill Butschebuerg Vue iwwer.jpg|Vue iwwer Butschebuerg op den [[Sender vun Diddeleng|RTL-Antennepotto]] </gallery> == Bekannt Diddelenger == {{div col|col=2}} * [[Andy Bausch]], Filmregisseur * [[Benny Berg]], Politiker * [[Nic Biever]], Politiker * [[Alex Bodry]], Politiker * [[Roland Bombardella]], Liichtathleetik-Sportler an Offizéier * [[Mars Di Bartolomeo]], Politiker * [[Pierre Cao]], Komponist an Dirigent * [[Colette Flesch]], Politikerin a Fechterin * [[Jean Fohrmann]], Buergermeeschter, Papp vun der [[Marthe Bigelbach-Fohrmann]] a Grousspapp vum [[Alex Bodry]] * [[Roger Gilson]], Vëlossportler * [[Germaine Goetzinger]], Literaturwëssenschaftlerin * [[Jean Hengen]], Äerzbeschof * [[Erna Hennicot-Schoepges]], Politikerin * [[Nic Hoffmann]], Geschäftsmann a Gemengerot, bekannt als den Zockernicki * [[Dominique Lang]], Moler * [[Fleur Maxwell]], Äiskonschtleeferin * [[Ernest Mengel]], Foussballspiller an Olympionik * [[Florian Mengel]], Foussballspiller * [[Wenzel Profant]], Resistenzler, Moler a Sculpteur * [[Jos Romersa]], Turner * [[Etienne Schneider]], Politiker * [[Edy Schütz]], Vëlossportler * [[Andrée Viénot]], franséisch Politikerin (Duechter vum [[Émile Mayrisch]]) {{div col end}} == Partnerschafte mat auslännesche Stied == * [[Lauenburg/Elbe]] an {{DEU}}, zanter 1958, ([http://www.lauenburg.de]) * [[Manom]] a {{FRA}}, zanter 1958, ([http://www.mairie-manom.com]) * [[Lebork]] a {{POL}}, zanter dem 29. September 2001, ([http://www.lebork.pl]) * [[Feltre]] an {{ITA}} * [[Arganil]] a {{POR}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Diddeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols = 2}} * [[MINETT-KOMPOST]] * [[PRO-SUD]] * [[SEBES]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[STEP (Beetebuerg)|STEP]] * [[SYVICOL]] * [[TICE]] {{Div col end}} == Literatur zum Theema == * ''100 Joer Diddeleng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 286 vum 8. Dezember 2007, 24 S. == Kuckt och == {{LNM}} * [[F91 Diddeleng]] * [[Centre de documentation sur les migrations humaines]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.dudelange.lu/ Offiziell Säit vun der Stad Diddeleng] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/dudelange D'Gemeng Diddeleng op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.hmd.lu/ Offiziell Säit vun der Diddelenger Stadmusek] * [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE] * [http://www.f91.lu Den F91 Diddeleng] * [http://www.ecoles-dudelange.lu Diddelenger Schoulen] * [http://www.ced.lu Diddelenger Schachclub] {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemeng Diddeleng| ]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Diddeleng]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Diddeleng]] [[Kategorie:Kanton Esch-Uelzecht]] 85wfb4jks4icu8ucjsqy89mjlmjirco 0 4887 2686230 2682274 2026-07-16T22:47:45Z ~2026-37652-50 72214 /* Geschicht */ 2686230 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} D''''RTL Group''' ass déi gréisst europäesch Entreprise, déi privat [[Radio]]s- an [[Televisioun]]sprogrammer bedreift. Si ënnerhält 57 Televisiounssenderen an 31 Radiosstatiounen. Och an der Produktioun vun Televisiounsprogrammer (8.000 Programmstonnen am Joer) an am Handel mat Programmrechter (19.000 Programmstonne fir 150 Länner) ass si aktiv. D'RTL Group ass [[2000]] aus der Fusioun vun der '''CLT-UFA''' mat der brittescher Gesellschaft [[Pearson TV]] entstanen. [[Bertelsmann]] huet déi grouss Majoritéit vun de Parten. D'RTL Group huet hire Sëtz an der Stad Lëtzebuerg, um [[Kierchbierg]]. ==Geschicht== D'''Urgroussmamm'' vum RTL Group ass d''''Compagnie Luxembourgeoise de Radiodiffusion''' (CLR), déi [[1931]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gegrënnt gi war. Déi krut eng Konzessioun vum Lëtzebuerger Staat, fir Radiosemissiounen auszestralen, an huet dat ënner dem Numm "Radio Luxembourg" gemaach. Am [[Dezember]] [[1933]] huet Radio Lëtzebuerg mat engem [[englesch]]sproochege Service ugefaangen, an dat mat dem stäerkste [[Laangwell]]e-Sender an Europa. Den Englänner [[Stephen Williams]] huet d'Emissioune moderéiert gradewéi administréiert. Sonndes, wa vun der [[BBC]] méi eescht a reliéis Sendungen ausgestraalt goufen, huet ronn d'Hallschent vun den engleschen Auditeuren dann op Radio Lëtzebuerg ëmgeschalt. Well et der BBC net erlaabt war Reklammen ze senden, gouf dëst vu Radio Lëtzebuerg gemaacht, soudatt RTL ee vun den éischten „kommerzielle Radiosenderen“ war<ref name=":0">Quell vun dësem Abschnitt: John Marshall, 2018, #LuxUKLinks: Luxembourg - United Kingdom Links; LuxUKLinks 7; British Embassy & Les Amis de l'Histoire, erausgi vum Jean-Claude Muller, ISBN 978-2-919884-56-8</ref>. Wéi den [[Zweete Weltkrich]] ausgebrach ass, huet Radio Lëtzebuerg zougemaach. Am Krich ([[1940]]-[[1944]]/[[1945|45]]) war de [[Radiosender]] mat deene vun [[Nazi]]-Däitschland gläichgeschalt, mä soubal d'Besatzer fort waren, gouf de Sender vun den Alliéierte benotzt, fir, an däitscher Sprooch, dem "Reichsfunk" eng Géigestëmm entgéint ze setzen.<!-- Misst unhand vu folgender Referenz ausgebaut ginn:--><ref>[[Marc Limpach]]: "Der 'Sender Luxemburg' während der NS-Besatzung (1940-1944." ''[[Les cahiers luxembourgeois]]'' Nr. 2/2020, S.-.</ref> {{Méi Info 1|Sender 1212}} Nom Krich gouf no an no den normale Betrib an [[däitsch]]er, [[franséisch]]er an englescher Sprooch erëm opgeholl an ausgebaut. Um englesche Sender war och de Stephen Williams nees derbäi, bis hien de Sender [[1948]] verlooss huet<ref name=":0" />. Den [[23. Januar]] [[1955]] gouf domat ugefaangen, en Televisounsprogramm a franséischer Sprooch auszestralen (ufanks [[Télé Luxembourg]] genannt), nodeem d'CLR sech [[1954]] an CLT ('''Compagnie Luxembourgeoise de Télédiffusion''') ëmbenannt hat. [[1958]] gouf op [[UKW]] och eng Radiosemissioun op [[Lëtzebuergesch]] ausgestraalt, am Ufank just zu den Haaptnolauschterzäite moies, mëttes a fréi owes. An de Joren duerno ass se no an no zu engem Vollprogramm ausgebaut ginn, deen haut ënner dem Numm [[RTL Radio Lëtzebuerg]] leeft. D'1960er an 1970er Jore waren den Héichpunkt vun de Radiosprogrammer vun der CLT: ''Radio Luxembourg'' op Englesch (iwwer [[Mëttelwell|Mëttel-]] a [[Kuerzwell]]) hat Millioune vun Nolauschterer a Groussbritannien an an der ganzer Welt. De franséische Radiosprogramm ''RTL'' (bis an d'1980er Joren ausschliisslech vu Lëtzebuerg aus iwwer [[Laangwell]] ausgestraalt) ass bis haut dee meeschtgelauschterte Radio a Frankräich. An Däitschland haten d'''[[Radio Luxemburg (Die vier fröhlichen Wellen)|Fröhliche Wellen von Radio Luxemburg]]'' Milliounen trei Nolauschterer. Ee Grond vun hirem Succès war, datt d'Programmer vun RTL net dréche vum Blat ofgelies goufen, mä d'Speaker fräi konnte schwätzen. Den Nolauschterer ass mat agebonne ginn; et konnt een uruffen, fir bei Spiller eppes ze gewannen, et gouf sprëtzeg Jinglen, asw. Haut huet een dat iwwerall, mä deemools war RTL ee vun den eenzegen, déi dat gemaach hunn. An den 1980er Jore goufen an Europa déi audiovisuell Mäert dereguléiert, Privatprogrammer goufen zougelooss. Dat huet et der CLT erlaabt, nei Marchéen an Däitschland, Frankräich, der Belsch, Holland, Groussbritannien, Schweden, Polen, Ungarn, an Éisträich ze fannen. Dat huet awer och mat sech bruecht, datt d'Programmer net méi hu misse vu Lëtzebuerg aus ausgestraalt ginn. Och huet sech, wat den Ëmsaz betrëfft, d'Gewiicht ëmmer méi vun de Radios- op d'Televisiounsprogrammer verlagert. 1991 war [[RTL Television]] (déi als ''RTL plus'' den [[2. Januar]] [[1984]] zu Lëtzebuerg ugefaangen hat an ë.&nbsp;a. vum [[Gust Graas]] gegrënnt gi war) fir d'éischt Leader um däitschen Televisiounsmaart. Den [[30. Dezember]] [[1991]] huet den engleschsproochege Service opgehalen op Mëttelwell ze senden an e Joer duerno, em Hallefnuecht den 30. Dezember [[1992]] gouf och de Satellitten- a Kuerzwelleservice zougemaach<ref name=":0" />. [[1997]] huet d'CLT mat der [[UFA]], enger Duechtergesellschaft vun der Bertelsmann Grupp, déi virun allem an Däitschland mat der Produktioun vun Televisounsprogrammer an dem Handel mat audiovisuelle Rechter aktiv war, zu der [[CLT-UFA]] fusionéiert. 2000 huet d'CLT-UFA mat der brittescher Pearson TV fusionéiert an nennt sech zanterhier RTL Group. Am Februar 2001 huet d'Bertelsmann AG duerch en Aktientausch mat der belscher [[Group Bruxelles-Lambert]] (GBL) d'Majoritéit vu 67 Prozent Bedeelegung un der RTL Group iwwerholl. 2002 koumen 22 Prozent vu Pearson no. Bertelsmann huet haut 90,2 % vun de Parten (dovu si 37 % am Besëtz vu [[BW TV]], enger [[Holding]], déi zu 80 % Bertelsmann an zu 20 % der [[WAZ]] gehéiert). 2021 huet a Frankräich d'Televisiounschaîne [[M6]] mat [[TF1]] fusionnéiert, an an der Belsch goufen d'Undeeler vun RTL Belgium (déi d'Teleesprogrammer [[RTL-TVI]], Plug RTL a Club RTL, an och d'Radiosendere Bel RTL, Radio Contact a Mint bedreift) fir 250 Milliounen Euro un DPG Media an de [[Groupe Rossel]] verkaaft.<ref>[http://www.lessentiel.lu/fr/economie/dossier/ecolux/news/story/rtl-group-vend-son-activite-en-belgique-12120184 "RTL Group vend son activité en Belgique."] lessentiel.lu, 28 juin 2021.</ref> Enn 2023 huet d'RTL Group bekannt gemaach, am Laf vun 2025 RTL Nederland mat senge sëllege Senderen ([[RTL4]], [[RTL5]], RTL7, RTL8, RTLZ, sou wéi och d'Pay-TV-Senderen RTL Lounge, RTL Crime an RTL Telekids) fir 1,1&nbsp;Milliard Euro un DPG Media ze verkafen. Déi zwéi Gruppe behalen awer weiderhin eng strateegesch Partnerschaft, wat d'Technologie, Publicitéitsmarketing a Content betrëfft. Ausserdeem soll DPG Media bis op d'mannst 2034 d'Mark "RTL" an Holland viru benotze kënnen.<ref name="wort.lu">[https://www.wort.lu/wirtschaft/rtl-gruppe-verkauft-niederlaendisches-geschaeft/5426837.html "RTL-Gruppe verkauft niederländisches Geschäft."] wort.lu, 15.12.2023.</ref> De [[Jean-Louis Schiltz]] ass President vum Verwaltungsrot vun der [[CLT-UFA]].<ref>http://www.rtlgroup.com/www/htm/operationsothers_E80A749F1ECA4B1B932D0DA748F31E0C.aspx</ref> De [[Claude Schmit (Manager)|Claude Schmit]] ass Generaldirekter vu [[Super RTL]]. ==Haaptdonnéeën== {{update}} * '''Siège'''<br>RTL Group SA<br>43, bd. Pierre Frieden<br>L-1543 Lëtzebuerg *'''Mataarbechter:''' 9.191 (Stand: 31.12.2008) *'''EBITA:''' 1,152 Milliard € (Geschäftsjoer 2013) * '''Nettogewënn:''' 948 Milliounen € (Geschäftsjoer 2013) *'''Ëmsaz no Aktivitéiten (2003):''' **Televisioun: 70,7 % **''Content'': 22,9 % **Radio: 5,5 % **Nei Medien/Soss 0,9 % *'''Ëmsaz no Regiounen:''' **Däitschland: 45,6 % **soss Europa: 48,6 %, **USA: 3,8 % **aner Länner: 2,0 % *'''Leedung:''' **Guillaume de Posch (Co-''Chief Executive Officer'') **Anke Schäferkordt (Co-''Chief Executive Officer'') **Elmar Heggen (''Chief Financial Officer'') ==Bedeelegunge vun der RTL Group== (2016, Auswiel) === Televisioun === ==== Däitschland==== * [[RTL Television]] ([[Köln]], 99,7 %) mat den Duechtergesellschaften ** [[RTL Regional|Regional Fënsterprogrammer vun RTL Television]] *** RTL Hessen (Bad Vilbel, 60 %, 30 % [[Hit Radio FFH]] an 10 % [[Frankfurter Allgemeine Zeitung]]) *** RTL Nord (Hamburg, 100 %) *** RTL West (Köln, 75 %, 25 % [[Jörg Zajonc]]) ** [[GEO Television]] (Pay-TV, Köln, 100 %) ** [[RTL Crime]] (Pay-TV, Köln, 100 %) ** [[RTL Living]] (Pay-TV, Köln, 100 %) ** [[RTL Passion]] (Pay-TV, Köln, 100 %) ** [[RTL International]] (Auslands Pay-TV, Köln 100 %) * [[VOX]] (Köln, 99,7 %) * [[n-tv]] (Köln, 100 %) * [[RTL Nitro]] (Köln, 100 %) * [[RTLplus (2016)|RTLplus]], (zanter 4. Juni 2016) * [[Toggo plus]] * [[RTL II]] ([[Grünwald]] bei [[München]], 35,9 %, mat der [[Bauer Verlagsgruppe]], [[Tele München Gruppe]], [[The Walt Disney Company]], [[Hubert Burda Media]]) * [[Super RTL]] (Köln) * [[RTL interactive]] (Nei Medien/Diversifikatioun, Köln, 100 %) * [[info Network]] (Nachrichtenproduktion, Köln) * [[IP Deutschland]] (Publicitéitsagence, Köln, 100 %) * [[RTL Technology]] (Produktioun, Technik, IT, Köln) ==== Frankräich ==== * [[M6 (Televisiounssender)|M6]] ([[Neuilly-sur-Seine]], 48,8 %) * [[W9]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[RTL 9]] (Lëtzebuerg/Metz, 35 %) * [[Paris Première]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[Téva]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[Fun TV]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[TF6]] (Neuilly-sur-Seine, 24,4 %) * [[Série Club]] (Neuilly-sur-Seine, 24,4 %) * [[M6 Music Hits]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[M6 Music Rock]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[M6 Music Black]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) * [[M6 Boutique]] (Neuilly-sur-Seine, 48,8 %) ==== Belsch ==== * [[RTL-TVI]] ([[Bréissel]], 66 %, lëtzebuergesch Lizenz) * [[Club RTL]] (Bréissel, 66 %, lëtzebuergesch Lizenz) * [[Plug RTL]] (Bréissel, 66 %, lëtzebuergesch Lizenz) ==== Holland ==== Bis 2024 hu follgend Senderen, via eng 73 % Bedeelegung an RTL Nederland, zu der RTL Group gehéiert. Si ginn am Laf vum Joer un DPG Media verkaaft.<ref name="wort.lu"/> * [[RTL4]] ([[Hilversum]], 100 %, lëtzebuergesch-däitsch Lizenz) * [[RTL5]] (Hilversum, 100 %, lëtzebuergesch Lizenz) * [[RTL7 (Holland)|RTL 7]] (Hilversum, 100 %, lëtzebuergesch Lizenz) * [[RTL8]] (Hilversum, 100 %, lëtzebuergesch Lizenz) * [[RTL 24]] (Hilversum) * [[RTL Lounge]] (lëtzebuergesch Lizenz) * [[RTL Crime (Holland)]] (lëtzebuergesch Lizenz) * [[RTL Telekids]] (lëtzebuergesch Lizenz) ==== Lëtzebuerg ==== * [[RTL Télé Lëtzebuerg]] (Lëtzebuerg, 100 %) * [[RTL Zwee]] (Lëtzebuerg, 100 %) ==== Spuenien ==== * [[Antena 3 (Spuenien)|Antena 3]] ([[Madrid]], 19,0 %) * [[Neox]] (Madrid, 19,0 %) * [[Nova (Spuenien)|Nova]] (Madrid, 19,0 %) * [[Nitro (Spuenien)|Nitro]] (Madrid, 19,0 %) * [[laSexta]] (Madrid, 19,0 %) * [[Xplora]] (Madrid, 19,0 %) * [[laSexta3]] (Madrid, 19,0 %) ==== Ungarn ==== * [[RTL Klub]] ([[Budapest]], 80 %) * [[RTL II (Ungarn)|RTL II]] (Budapest, 100 %) * [[RTL+]] (Budapest, 100 %) * [[Cool]] (Budapest, 100 %) * [[Film+]] (Budapest, 100 %) * [[Film+2]] (Budapest, 100 %) * [[sorozat+]] (Budapest, 100 %) * [[Muzsika TV]] (Budapest, 100 %) ==== Kroatien ==== * [[RTL Televizija]] ([[Zagreb]], 100 %) * [[RTL 2 (Kroatien)|RTL 2]] (Zagreb, 100 %) * [[RTL Kockica]] (Zagreb, 100 %) * [[RTL Living (Kroatien)|RTL Living]] (Zagreb, 100 %) * [[RTL Crime (Kroatien)|RTL Crime]] (Zagreb, 100 %) * [[RTL Passiob (Kroatien)|RTL Passion]] (Zagreb, 100 %) ==== Russland ==== * [[Klub 100]] (véier Pay-TV-Kanäl, 50 %) ==== Asien ==== Zesumme mat [[CBS Corporation|CBS Studios International]] bedereift d'RTL Group an Asien den [[RTL CBS Asia Entertainment Network]] mat den engleschsproochege Chaînen [[RTL CBS Entertainment]] an [[RTL CBS Extreme]].<ref>[http://www.rtlgroup.com/www/htm/operationstelevision_9B2C5631B8A342F69D0EA56669905E15.aspx RTL Group]</ref> === Radio === * [[RTL Radio]] (Däitschland & Lëtzebuerg; Nofollger vu [[Radio Luxemburg (Die vier fröhlichen Wellen)]]) * [[89.0 RTL]] ([[Sachsen-Anhalt]], 53,5 %) * [[The Wave (Radio)|The Wave]] (Berlin) * [[104.6 RTL]] (Berlin) * [[105.5 Spreeradio]] (Berlin) * [[Antenne Bayern]] (16 %) * [[Antenne MV]] (19,7 %) * [[Antenne Niedersachsen]] (50 %) * [[Antenne Thüringen]] (15 %) * [[Bel RTL]] ([[Bréissel]], 49 %) * [[Best Rock FM]] ([[Lissabon]]) (33 %) * [[Big FM]] ([[Baden-Württemberg]]) * [[Eldoradio]] (Lëtzebuerg) (100 %) * [[Mint (Radio)|Mint]] (Bréissel, 49 %) * [[Cidade FM]] ([[Lissabon]], 33 %) * [[Fun Radio]] ([[Paräis]]) * [[Hitradio RTL Sachsen]] (30,5 %) * [[Sachsen Funkpaket]] * [[Oldie 95]] ([[Hamburg]], 4,78 %) * [[RTL (Frankräich)|RTL]] (Paräis) * [[RTL 2 (Frankräich)|RTL 2]] (Paräis) * [[RTL Radio Lëtzebuerg]] (Lëtzebuerg) * [[Radio 21 (Deutschland)|Radio 21]] ([[Niedersachsen]], 17,3 %) * [[Radio Brocken]] ([[Sachsen-Anhalt]], 53,5 %) * [[Rádio Clube]] ([[Lissabon]], 33 %) * [[Radio Contact]] (Bréissel, 49,4 %) * [[Rádio Comercial]] (Lissabon, 33 %) * [[Radio Hamburg]] (29,17 %) * [[Radio NRW]] (16,96 %) * [[Radio Regenbogen]] (Baden-Württemberg) * [[Radio Ton]] (Baden-Württemberg, 2 %) === Inhalter === (Televisiounsproduktioun an Handel mat Diffusiounsrechter) Zu der RTL Group gehéieren och eng Rëtsch Produktiounsfirmen an Europa, Amerika an an Australien. wourënner:<ref>[http://mediengruppe-rtl.de/de/pub/ueber_uns/profil.cfm Über uns] mediengruppe-rtl.de</ref> * [[Norddeich TV]] ([[Köln]]) * [[action concept]] ([[Köln]]) * [[UFA Show]] & Factual ([[Köln]]/[[Berlin]]) * [[FremantleMedia]] ([[London]]) * Alomo Productions ([[London]]) * EVA Entertainment ([[London]]) * Grundy Productions ([[Sydney]]) * FremantleMedia GmbH ([[Hürth]]) * [[UFA]] Film & TV Produktion ([[Potsdam]]) * Plus Productions ([[Athen]]) Do derbäi kënnt nach d'Noriichteplattform [[ENEX]] (Lëtzebuerg, 76,4 %). ==Senderen zu Lëtzebuerg== * [[Sender vu Beidler]] * [[Sender vun Diddeleng]] * [[Sender vu Jonglënster]] * [[Mast vun der Nuetsantenn zu Maarnech]] * [[Nuetsreflekter vu Maarnech]] * [[Maste vum Dagsender vu Maarnech]] == Literatur == * David Dominguez Muller, 2007. ''Radio-Luxembourg. Histoire d'un média privé d'envergure européenne''. L'Harmattan. * [[Marc Limpach]], 2020. ''Der "Sender Luxemburg" während der NS-Besatzung (1940-1944).'' - [[les cahiers luxembourgeois]] 2 (2020): 59-91 == Kuckt och == * [[Villa Louvigny]] * [[Jacques Rigaud (RTL)|Jacques Rigaud]] * [[Helmut Thoma]] * [[Gerhard Zeiler]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.rtlgroup.com Internetportal vun der RTL Group] {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun LuxX}} {{Referenzen}} [[Kategorie:RTL]] [[Kategorie:Saachen, déi no Lëtzebuerg genannt sinn]] 1827uwxcls27gcla3s96ajwkg8dna9d 10 10662 2686217 2684614 2026-07-16T21:10:05Z Zinneke 34 update 2686217 wikitext text/x-wiki <!-- D e e n   N e i s t e v i r, wgl. Kopéiert déi, déi ënnen "erausrutschen", an d'Archiv! Leschten Update 16.07.2026. --> [[Gemeng Meechtem]] • [[Gemeng Eschduerf]] • [[Gemeng Meecher]] • [[Gemeng Harel]] • [[Sascha Dahm]] • [[Gilles Grethen Big Band]] • [[Guy Hoffmann]] • [[Europäesche Parquet]] • [[Maischi Tibesart]] • [[Joffroy vu Suessem]] • [[Deutsch-Skandinavische Bank (Luxemburg)]] • [[Jean Meyer (Banquier)]] • [[Emile Bofferding]] • [[Guillaume Jeitz (Buergermeeschter)]] • [[Jean-Pierre Origer]] • [[Anna Leader]] • [[Vëlospist PC104]] • [[Banque BCP]] • [[Edmond Thill]] • [[Marc Grond]] • [[Liewenshaff]] • [[Mariette Zenners]] • [[Neimillen (Sandweiler)]] • [[Sandie Lahure]] • [[Michel Eiffes]] • [[Paul Meyers]] • [[Josy Waltener]] • [[Banque Nordeurope]] • [[Bank Handlowy International]] • [[Remy Kremer]] • [[Eloisa Aubert]] • [[Paul Dentzer]] • [[Josy Conrad]] • [[Ben Streff]] • [[Marcel Schleder]] • [[Pierre Strauss]] • [[Nicolas Rosenfeld]] • [[Pierre Saffroy]] • [[Tony Hurst]] • [[Hamza Kadamani]] • [[Jean-Jacques Welbes]] • [[Bank Oppenheim Pierson International (Lëtzebuerg)]] • [[Georges Schwartz]] • [[Clément Schwebig]] • [[Explosioun am Pafendall]] • [[Emile Klensch]] • [[Tribunal arbitral (Lëtzebuerg)]] • [[Ekabe]] • ''[[Europe - la bataille des sièges]]'' • [[Laurent Brandenbourger]] • [[Alexandra Kurt]] • [[Nicolas Luxen]] • [[Arthur Thinnes]] • [[Banque nationale de Paris (Luxembourg)]] • [[Lëtzebuerger an Argentinien (Film)]] • [[Robert Bintener]] • [[Henri Hemes]] • [[Jacques Steichen]] • [[Raymond Krack]] • [[Joseph Lentz]] • [[Edouard Kraus]] • [[Camille Kleber]] • [[François Nockels]] • [[Nicolas Jacqué]] • [[Gustave Feyder]] • [[Joseph Muller]] • [[Fred Coullen]] • [[Michel Junckel]] • [[Jean-Pierre Thiry]] • [[Nicolas Roth]] • [[Roger Frisch]] • [[Centre européen Schengen]] • [[Henri Jungers]] • [[Jean Anen]] • [[Nicolas Thill (Lokalpolitiker)]] • [[Joseph Moscardo]] • [[Jean Simon]] • [[ Europamusée Schengen]] • [[Henri Franck (1942)]] • ''[[De Piwitsch]]'' • [[Bank of Boston (Lëtzebuerg)]] • [[Bank of America International]] • [[FC Orania Veianen]] • [[Nadine Braconnier]] • [[Clementine Witry-Schmit]] • [[Mamer Schlass]] • ... {{small|[[Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen/Archiv 2026|'''Archiv''']]}}<noinclude>[[Kategorie:Schablounen:Portaler:Lëtzebuerg]] [[fr:Projet:Luxembourg/Articles récents]]</noinclude> 08buegj2lzdibc67ri2mb8nmkmdo9t0 0 16277 2686160 2553405 2026-07-16T15:17:40Z GilPe 14980 +info 2686160 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Boudlerbach | Numm (Däitsch) = Budlerbach | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Gréiwemaacher}} | Gemeng = {{Biwer}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biwer}} | Koordinaten = {{coor dms|49|43|03|N|06|21|12|O}} }} [[Fichier:Buddelerbaach 1.jpg|thumb|290px|Buddelerbaach, d'Haaptstrooss]] D''''Buddelerbaach<ref>„[https://lod.lu/artikel/BUDDELERBAACH1?lemma=Buddelerbaach Buddelerbaach]“ ass eng Ausnam zur Reegel, datt Ofleedunge vu geografeschen Nimm op -er auserneegeschriwwe ginn (cf D'Lëtzebuerger Orthografie, 9.1.3)</ref>''' ass e [[Lieu-dit]] an der [[Gemeng Biwer]]. E läit un der {{N14}} bei der Kräizung mam [[CR136]] zirka 700 m südlech vu [[Buddeler]], op enger Héicht vun 246 m. Ëstlech vun der Haaptkräizung an der Buddelerbaach lafen d'[[Buddeler Baach]] an d'[[Breinertbaach]] zesumme fir als [[Biwer Baach]] a Richtung [[Süd-Osten|Süd-Oste]] weider ze fléissen. == Kuckt och == {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]] owr40bjbogqjwu8q6jd86oryvisyfx2 2686161 2686160 2026-07-16T15:18:16Z GilPe 14980 2686161 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Boudlerbach | Numm (Däitsch) = Budlerbach | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Gréiwemaacher}} | Gemeng = {{Biwer}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biwer}} | Koordinaten = {{coor dms|49|43|03|N|06|21|12|O}} }} [[Fichier:Buddelerbaach 1.jpg|thumb|290px|Buddelerbaach, d'Haaptstrooss]] D''''Buddelerbaach<ref>„[https://lod.lu/artikel/BUDDELERBAACH1?lemma=Buddelerbaach Buddelerbaach]“ ass eng Ausnam zur Reegel, datt Ofleedunge vu geografeschen Nimm op -er auserneegeschriwwe ginn (cf D'Lëtzebuerger Orthografie, 9.1.3)</ref>''' ass e [[Lieu-dit]] an der [[Gemeng Biwer]]. E läit un der {{N14}} bei der Kräizung mam [[CR136]] zirka 700 m südlech vu [[Buddeler]], op enger Héicht vun 246 m. Ëstlech vun der Haaptkräizung an der Buddelerbaach lafen d'[[Buddeler Baach]] an d'[[Breinertbaach]] zesumme fir als [[Biwer Baach]] a Richtung [[Süd-Osten|Süd-Oste]] weider ze fléissen. == Kuckt och == {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]] boynul29u6bx6z5o887abz3cgofa5l8 2686282 2686161 2026-07-17T09:43:24Z Les Meloures 580 k 2686282 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Boudlerbach | Numm (Däitsch) = Budlerbach | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Gréiwemaacher}} | Gemeng = {{Biwer}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biwer}} | Koordinaten = {{coor dms|49|43|03|N|06|21|12|O}} }} [[Fichier:Buddelerbaach 1.jpg|thumb|290px|Buddelerbaach, d'Haaptstrooss]] D''''Buddelerbaach<ref>„[https://lod.lu/artikel/BUDDELERBAACH1?lemma=Buddelerbaach Buddelerbaach]“ ass eng Ausnam zur Reegel, datt Ofleedunge vu geografeschen Nimm op -er auserneegeschriwwe ginn (cf D'Lëtzebuerger Orthografie, 9.1.3)</ref>''' ass e [[Lieu-dit]] an der [[Gemeng Biwer]]. E läit un der {{N14}} bei der Kräizung mam [[CR136]] zirka 700 m südlech vu [[Buddeler]], op enger Héicht vun 246 m. Ëstlech vun der Haaptkräizung an der Buddelerbaach lafen d'[[Buddeler Baach]] an d'[[Breinertbaach]] zesummen, fir als [[Biwer Baach]] a Richtung [[Süd-Osten|Süd-Oste]] weider ze fléissen. == Kuckt och == {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]] 5m3fnnq5ep347edve5n72bp8xu129hs 0 27417 2686174 2615424 2026-07-16T16:51:06Z Arancycn 66008 2686174 wikitext text/x-wiki {{SkizzArchitektur}} [[Fichier:Montmédy Paart.jpg|thumb|Haaptentrée vun der Festung]] D''''Zitadell Montmédy''' ass en Deel vum Festungssytem bei der [[Frankräich|franséischer]] Stad [[Montmédy]] am [[Departement Meuse]] am Nordoste vum Land. Vun [[941]] bis [[1364]] war Montmédy den Zenter vun der [[Grofschaft Chiny]]. Den [[Arnould III.]], Grof vu Chiny huet [[1221]] déi éischt [[Buerg]] zu Montmédy opriichte gelooss. Am Laf vum [[15. Joerhonnert]] gouf d'Buerg duerch eng [[Festung]] ersat. <gallery caption="D'Zitadell zu Montmédy"> Citadelle de Montmédy.JPG Montmédy2.JPG Castleofmontmedy.jpg Montmédy-Haut.jpg </gallery> {{Kuckt och Festungen}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Citadelle de Montmédy|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Bauwierker am Departement Meuse]] [[Kategorie:Festungen a Frankräich|Montmédy]] b57x37j31c13c30a3agjbm79rs7roz0 0 33466 2686210 2158421 2026-07-16T20:17:55Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686210 wikitext text/x-wiki De '''Barnard-Katalog''' ass een astronomesche Katalog vun 370 [[Donkelniwwel|Donkelwollek]]e mat [[Deklinatioun (Astronomie)|Deklinatioun]] nërdlech vu -35°. De Katalog gouf am Joer [[1927]] vum US-amerikaneschen Astronom [[Edward Emerson Barnard]] publizéiert, deen och d'Natur vun den Donkelwolleken entdeckt huet. Sou dréit beispillsweis de bekannte [[Päerdskappniwwel]] d'Katalognummer B 33. {| border="1" cellspacing="0" cellpadding="2" !Barnard !Aner Bezeechnung |- | B 3 | [[206P/Barnard-Boattini]] |- | B 33 | [[Päerdskappniwwel]] |- | B 59 | [[Päifenniwwel]] |- | [[Barnard 68]] | -- |- | [[Barnard 69|B 69]] | -- |- | [[Barnard 70|B 70]] | -- |- | B 72 | [[Schlaangenniwwel]] |- | [[Barnard 74|B 74]] | -- |- | B 77, B 78 | [[Dark Horse Nebula]] |- | B 85 | [[Trifidniwwel]] |- | [[Barnard 86]] | -- |- | B 88 | [[Lagunenniwwel]] |- | [[Barnard 92]], Barnard 93 | -- |- | B 142, B 143 | [[E Nebula]] |- | [[Barnard 168]] | -- |- | B 221 | [[Stéierniwwel|Lupus 1]] |} == Kuckt och == * [[Astronomesch Katalogen]] * [[Lëscht vun den Donkelniwwelen]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Dark nebulae|Donkelniwwelen}} * [https://web.archive.org/web/20080723115411/http://www.dvaa.org/AData/Barnard.html De komplette Katalog] [[Kategorie:Astronomesch Katalogen]] [[Kategorie:Donkelniwwelen]] e5km7sk9ap27hqtmsd2wndvp1ugegjr 0 36668 2686156 2073207 2026-07-16T14:12:33Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686156 wikitext text/x-wiki {{SkizzFoto}} [[Fichier:Alpa IMG 0841.jpg|thumb|D'ALPA Mod. 6]] '''Alpa''' war de Markennumm vun enger Serie vu Schwäizer Klengbild-Spigelreflex-Fotoapparaten. De Plang vun den Alpa-Fotoapparate war vum [[Jacques Bogopolsky]], engem [[ukrain]]eschen Ingenieur, deen zu [[Genf]] gewunnt huet. 1933 ass e bei [[Pignons SA]] schaffe gaangen, an huet fir déi Firma en héichwäertege Klengbild-Fotoapparat entwéckelt, de ''Bolca 1'', de méi spéit ''Bolsey Reflex'' geheescht huet. 1939 huet en d'Rechter u Pignons SA verkaaft, déi den Apparat ALPA ëmgedeeft hunn. De Jacques Bogopolsky, deen och d'Filmkamera [[Bolex]] erfonnt hat, a sech an den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] ''Jacques Bolsey'' genannt huet, ass [[1962]] gestuerwen. De Spanhiewel un den Alpa-Apparate gouf vu vir no hanne gedréckt. Den [[1. Januar]] [[1990]] ass Pignons SA vu [[Ballaigues]] Faillite gaangen, well se "d'Zeeche vun der Zäit" net verstanen haten. Eréischt 1996 huet ''Capaul & Weber'' et fäerdegbruecht, fir d'Firma z'iwwerhuelen. Haut heescht se [[Alpa of Switzerland]]. == Modeller == *ALPA REFLEX Mod. 6 *ALPA REFLEX Mod. 6 b *ALPA REFLEX 9 d *ALPA 10 d *ALPA Si 3000 mat engem ''Power-Winder'' vun der japanescher Firma [[Chinon]] == Objektiven == *Kern-Macro-Switar 1,8 / 50 (Apochromat), vun der Schwäizer Firma [[Kern]], 1951 erauskomm, vun 1968 un hat dat Objektiv eng maximal Blend vun 1,9 *Macro-Takumar 4 / 50 *Angénieux Retrofocus 3,5 / 24 *Jena Flektogon 4 / 25 *Angénieux Retrofocus 3.5 / 28 *Schneider Curtagon 2,8 / 35 *Makro-Kilar 2.8 / 40 vum [[Heinz Kilfitt]] *Schneider Xenon 1,9 / 50 *Schneider Xenar 2,8 / 50 *Angénieux Alfilar 2.5 / 90 *Kinoptik 2,0 / 100 (Apochromat) *Leitz Hektor 2,5 / 125 mat Adapter *Carl Zeiss Super Dynarex 4 / 135 *Kinoptik 2,8 / 150 (Apochromat) *Kilar 3,5 / 150&nbsp;mm *Angénieux Alitar 4.5 / 180 *Voigtländer Color Dynarex 4 / 200 *Tele - Kilar 5,6 / 300 *Tele-Kilar 5.6 / 400 *Sport-Fern-Kilar 5.6 / 600 *Komura Zoom 75 –150&nbsp;mm mat Adapter == Fir ze liesen == *Lothar Thewes: ''ALPA - 50 Jahre anders als andere'', Lindemanns Verlag, Stuttgart, 1990. *Jacob Deschin: ''The Alpa Camera'', New York, Kinographic Publishing Co., 1959. == Um Spaweck == {{Commonscat|Alpa cameras}} *[https://web.archive.org/web/20070405164620/http://www.alpareflex.com/Links.htm Linken op villerlee Websäiten, déi eppes mat ALPA ze dinn hunn] [[Kategorie:Fotoapparaten]] 50a58wl9ca08nxri4z4ol97xu59exsn 0 44363 2686220 2553394 2026-07-16T21:41:12Z Zinneke 34 2686220 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Politiker Paul-Henri Meyers|de Banquier|Paul Meyers}} {{Infobox Biographie}} De '''Paul-Henri Meyers''', gebuer den [[1. Januar]] [[1937]] zu [[Bënzelt]], ass e lëtzebuergeschen Affekot a Politiker ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]). Vun [[1982]] bis [[1999]] war hie President vun der [[Caisse de pension des employés privés|Privatbeamtepensiounskees]]. Vun [[1985]] bis 1999 war de Paul-Henri Meyers Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]]. Hien ass zanter dem [[12. August]] 1999 Deputéierten an der [[Chamber]], wuer en zanterhier all Kéier, fir d'lescht [[2013]], erëmgewielt gouf. Vum [[14. Juni]] [[1982]] bis den [[18. Februar]] [[2011]] war hie Member vum Gemengerot an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], wou hien du vum [[Claudine Konsbruck]] ersat gouf. Vum [[6. Januar]] [[1997]] bis den [[28. November]] [[2005]] war hien do, als [[Schäffen]], Member vum Schäfferot. Vun 1999 bis 2023 war hie President vun der Stëftung ''[[Hëllef doheem]]''.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2082433.html "Stëftung Hëllef Doheem: De Paul-Henri Meyers leet säi Mandat als President néier."] rtl.lu, 05.07.2023.</ref> == Gielercher == * Grand-Officier de l'[[Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] (Promotioun 1996)<ref>[http://www.legilux.public.lu/adm/b/archives/1996/0050/b050.pdf Memorial B n° 50 vun 1996 mat der Lëscht vun de Leit déi 1996 eng national Auszeechnung kritt hunn]</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Meyers Paul-Henri}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Membere vum Staatsrot zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Grand-Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] q9d5bo9vlzq2stpwjpdf1gplbonjssn 6 46090 2686173 2545440 2026-07-16T16:46:56Z Arancycn 66008 2686173 wikitext text/x-wiki == {{int:filedesc}} == {{Information | Description = Lag vum Fort am Secteur Montmédy | Source = eege Foto les Meloures vun enger Explicatiounstafel beim Fort. | Date = | Author = | Permission = | other_versions = }} == {{int:license-header}} == {{Bild-CC-by-sa}} {{ToCommons}} [[Kategorie:Maginot-Linn]] e1azkxhe04u7tmaan0qtunqk9ur8zou 6 46094 2686172 2545441 2026-07-16T16:46:28Z Arancycn 66008 2686172 wikitext text/x-wiki == {{int:filedesc}} == {{Information | Description = Plang vum Fort | Source = eege Foto les Meloures vun enger Explicatiounstafel | Date = | Author = | Permission = | other_versions = }} == {{int:license-header}} == {{Bild-CC-by-sa}} {{ToCommons}} [[Kategorie:Maginot-Linn]] nnq5txmuadwvo39t7kw70oqdllsb8kp 0 59764 2686235 2657267 2026-07-17T06:34:31Z Mobby 12 60927 /* Televisioun */ k 2686235 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Michael Carlyle Hall''', gebuer den [[1. Februar]] [[1971]] zu [[Raleigh (North Carolina)|Raleigh]] am [[North Carolina]], ass en [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] [[Schauspiller]]. == Liewen a Karriär == No sengem Ofschloss um College huet hie Karriär um [[Broadway (Theater)|Broadway]] an [[Off-Broadway]] gemaach. Seng bekanntst Rolle sinn déi vum David Fisher an der Televisiounsserie ''[[Six Feet Under]]'', déi hie vun 2001 bis 2005 gespillt huet, an d'Haaptroll als Seriemäerder a Forensiker Dexter Morgan an der Televisiounsserie ''[[Dexter (Televisiounsserie)|Dexter]]'' (2006-2013). Fir déi Roll huet hien 2010 e [[Golden Globe Awards|Golden Globe]] an e [[Screen Actors Guild Award]] gewonnen. De Michael C. Hall ass am Mee 2002 mat der Schauspillerin [[Amy Spanger]] bestuet ginn, mä 2006 hu si sech nees scheede gelooss. Am Januar 2009 hunn hien an d'[[Jennifer Carpenter]], dat och an der Serie ''Dexter'' matgespillt huet, sech vir d'éischt Kéier an der Ëffentlechkeet als bestuete Koppel presentéiert. 2011 war d'Scheedung. 2016 huet den Hall seng drëtt Fra, d'Morgan Macgregor bestuet. == Filmographie (Auswiel) == === Film === * 2003: ''Paycheck'' * 2009: ''Gamer'' * 2011: ''Peep World'' * 2012: ''The Trouble with Bliss'' * 2013: ''Kill Your Darlings'' * 2014: ''Cold in July'' * 2016: ''Christine'' * 2016: ''After Adderall'' * 2017: ''Mark Felt: The Man Who Brought Down the White House'' === Televisioun === * 2001–2005: ''[[Six Feet Under]]'' * 2006–2013: ''[[Dexter (Televisiounsserie)|Dexter]]'' * 2011: ''Vietnam in HD'' (als Erzieler) * 2015–2017: ''Star vs. the Forces of Evil'' * 2021–2022: ''[[Dexter: New Blood]]'' * 2024–2025: ''[[Dexter: Original Sin]]'' * zanter 2025: ''[[Dexter: Resurrection]]'' == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{DEFAULTSORT:Hall Michael}} [[Kategorie:US-amerikanesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1971]] [[Kategorie:Golden Globe fir de beschte Schauspiller an engem dramateschen Televisiounsfilm]] [[Kategorie:Primetime Emmy-Gewënner]] namd2etyuob7isag848451fqt8280ah 0 71888 2686176 2686108 2026-07-16T17:17:48Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686176 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Berdorf | Numm (Däitsch) = Berdorf | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bäerdref}} | Fläch = 2.192,4446 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|49|17|N|06|20|58|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' (lokal: '''Bäertref'''<ref>[http://www.berdorf.lu/accueil Logo vun der "Gemeng Bäertref"]</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/|Titel=Lëscht vun den Uertschaften a Lieu-diten zu Lëtzebuerg|Gekuckt=14.06.2020|Datum=|Editeur=CPLL - Conseil permanent de la langue luxembourgeoise|Sprooch=|Archiv-Datum=11.08.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/}}</ref>) ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{div col|cols=3}} * [[Bäerdref]] * [[Bollenduerfer Bréck]] * [[Grondhaff]], déi riets Säit vun der [[Schwaarz Iernz|Schwaarzer Iernz]] * [[Kalkesbaach]] * [[Weilerbaach]] {{div col end}} === Lieu-diten === Zu der Gemeng Bäerdref gehéieren och nach déi heiten Häff a [[Lieu-dit]]en : {{div col|cols=3}} * [[Bierkelt]] * [[Douschterterhaff]] * [[Haalsbaach (Bäerdref)|Haalsbaach]] * [[Hammhaff]] * [[Heeschbech]] * [[Hongerhaff|Hongeschhaff]] * [[Lafewier]] * [[Laangent]] * [[Posselt]] * [[Schleiterhaff|Schläiterhaff]] * [[Säitert|Saitert]] {{div col end}} === Kadastersektiounen=== D'Gemeng Bäerdref huet dräi [[Kadastersektioun]]en: * A de Bollendorf-Pont mat 440,7323 ha * B de Berdorf mat 841,9710 ha * C de Bois et Fermes mat 909,8333 ha Mam Zil vun enger administrativer Vereinfachung gouf d'Grenz tëscht de Gemenge Bäerdref a [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] mam Gesetz vum 27. Juli 2022<ref>{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2022/07/27/a431/jo|Titel=Legilux|Gekuckt=04.09.2022|Wierk=legilux.public.lu}}</ref> ugepasst. D'Uertschaft [[Kalkesbaach]] déi virdrun um Gebitt vun de zwou Gemeng louch, gehéiert zanterhier ganz zur Gemeng Bäerdref. Duerch den Tosch vun de Parzellen ass d'Fläch vun der Gemeng Bäerdref ëm 9,20 Ar méi grouss ginn. ==Geographie== D'Uertschaft [[Bäerdref]] läit an der Mëtt vun engem Héichplateau, deen (ausser am Südwesten) vun déiwen Däller, déi duerch d'[[Sauer]], d'[[Schwaarz Iernz]] an d'[[Äsbech]] an de [[Lëtzebuerger Sandsteen|Sandstee]] gegruewe gi sinn, ëmginn ass. D'Uertschafte [[Grondhaff]], [[Bollenduerfer Bréck]] a [[Weilerbaach]] leien (der Flossrichtung no) nordwestlech bis ëstlech dovun am Sauerdall, iwwerdeems [[Kalkesbaach]] südlech vu Bäerdref, no bei der Grenz mat der [[Gemeng Konsdref]], läit. Vum Plateau erof lafen d'[[Ruelzbech]] an d'[[Wanterbaach (Bäerdref)|Wanterbaach]] an d'[[Schwaarz Iernz]], d'[[Haalsbaach (Baach)|Haalsbaach]] an d'[[Äsbech]] an dës an d'[[Sauer]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bäerdref | nord = (D) | nord-est = | est = [[Gemeng Iechternach|Iechternach]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] | sud-ouest = [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] | ouest = [[Gemeng Beefort|Beefort]] | nord-ouest = }} ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ===Wopen=== {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 37}}</ref>:<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983 }}<br>D'Haaptemailer vum Wope sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollendorf erënnert. |} ==Politik== ===Buergermeeschteren=== {{div col|cols=3}} *1817 - 1825: Pierre Wagener<ref>Bis 1934: [http://www.berdorf.lu/presentation-de-la-commune/Gemengenzeitung_2012_3.pdf?FileID=publications%2Fgemengenzeitung%2Fgemengenzeitung_2012_3.pdf Bäertrëffer Gemengenzeitung 3/2012], S.15.</ref> *1825 - 1836: Mathias Speller *1837 - 1848: Mathias Stronck *1849 - 1858: Theodor Muller *1859 - 1860: Christian Hubert *1861 - 1872: Michel Muller *1873 - 1887: Peter Kinnen *1888 - 1896: Jean Schoos *1897 - 1914: Theodore Kinnen *1915 - 1932: Michel Ries *1933 - 1934: Pierre Groff * 1935 - 1945: Jean Huss<ref>Vun 1935 bis 2017: [http://www.berdorf.lu/2017_02_GemengenzeitungBERDORF.pdf?FileID=publications%2fgemengenzeitung%2f2017_02_gemengenzeitungberdorf.pdf Bäertrëffer Gemengenzeitung 2/2017], S.18-19.</ref> * 1946 - 1951: Mathias Speller * 1952 - 1975: Theodore Hubert * 1976 - 1987: René Kartheiser * 1988 - 2005: Georges Konsbruck * 2005 - 2017: [[Ernest Walerius]] * zanter 2017: Joe Nilles {{div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Bäerdref ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Naturpark Mëllerdall]] * [[SIAEE]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SIGRE]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} ==Leit aus der Gemeng== * [[Fernand Fox]] * [[Nicolas Petit]] * [[Raymond Petit (Resistenzler)|Raymond Petit]] == Kuckt och == {{LNM}} * [[Aquatower]] * [[Breechkaul]] * [[Huel Lee]] * [[Institut Heliar]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.berdorf.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Bäerdref] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/berdorf D'Gemeng Bäerdref op der Websäit vum Syvicol] {{Autoritéitskontroll}}{{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}} [[Kategorie:Gemeng Bäerdref| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Baerdref]] [[Kategorie:Kanton Iechternach|Gemeng Baerdref]] hn0bg7165xcfhhhykg45a728c97zysa 0 71900 2686175 2686109 2026-07-16T17:17:35Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686175 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bertrange | Numm (Däitsch) = Bartringen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bartreng}} | Fläch = 1.737,9084 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|36|36|N|06|02|59|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == Zu der Gemeng Bartreng gehéieren ausser [[Bartreng]] selwer nach déi follgend [[Lieu-dit]]en an Häff: {{Div col|Cols=2}} * [[Tossebierg]] * [[Bartreng-Gare]] * [[Helfenter Bréck]] * [[Findelshaff]] * [[Gréiwelsser Barrière]] a [[Gréiwelsser Haff]] * Nidert mat dem [[Niderterhaff]] an engem Haus * Boufert mat dem [[Bouferterhaff]] an engem Haus * Luerenzscheier mat dem [[Luerenzscheierhaff]] {{Div col end}} == Kadastersektiounen == D'Gemeng Bartreng huet dräi [[Kadastersektioun]]en: * A de Bertrange mat 550,4480 ha * B de Beaufort mat 522,2668 ha * C de Lorenzscheuer mat 665,1936 ha == Geographie == D'Gemeng Bartreng läit westlech vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] op enger Héicht tëscht zirka 280 an 345&nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). D'Nopeschgemenge si [[Gemeng Mamer|Mamer]] a [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] am Norden, [[Gemeng Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] am Osten, [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] a [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] am Süden an [[Gemeng Dippech|Dippech]] am Westen. Duerch d'Gemeng leeft vu Westen no Osten d'[[Péitruss]]. D'[[Grouf]], eng Baach déi hiren Ursprong gradewéi d'Péitruss am ëstlechen Deel vun der Gemeng Dippech huet, leeft och vu Westen no Osten duerch d'Gemeng a fléisst da bei der Helfenter Bréck an d'Péitruss. === Verkéier === Iwwer den [[Tossebierg]] leeft d'[[Nationalstrooss 6|Nationalstrooss N6]] déi op hirer ganzer Längt zu der [[Voie de la Liberté]] gehéiert. Weider wichteg Stroosse sinn d'{{N34}} an d'{{N35}}, déi d'Verbindung tëscht der N6 an der {{N5}} maachen, déi an Ost-Westrichtung duerch d'Gemeng féiert. Op der Helfenter Bréck ass d'Gemeng un d'Autobunn {{A6}} ugeschloss, déi do zirka 350&nbsp;m iwwer d'Gebitt vun der Gemeng leeft. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR163]] an [[CR181]] duerch d'Gemeng. D'Gemeng ass duerch d'[[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Klengbetten]] un d'Eisebunnsnetz ugeschloss un där se eng [[Gare Bartreng-Stroossen|Gare]] huet. Duerch d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL]]-Buslinne [[AVL-Linn 5|5]], [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 8|8]], [[AVL-Linn 10|10]], [[AVL-Linn 11|11]] a [[AVL-Linn 16|16]] ass d'Gemeng duerch Busse mat der Stad Lëtzebuerg verbonnen. == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Den 1. Januar 1850 (duerch Gesetz vum 6. August 1849) goufen d'Sektioun [[Stroossen]] an den Deel vun der Sektioun [[Reckendall]] dat um "''ban de Strassen''" louch, vun der [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] Bartreng ofgetrennt, fir eng nei Gemeng [[Stroossen]] ze schafen. Am ''Annuaire officiel 1917'' fënnt ee fir d'Gemeng Bartreng 1.202 Awunner, 250 bewunnten Haiser an 252 Familljen. === Wope vu Bartreng === {|Class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. …}}</ref>:<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu Bertrange-lez-Thionville. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum Jang de Blannen dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vu Bartreng gëtt nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2011 aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. No de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017, bei deenen d'DP déi absolut Majoritéit krut, stellt dës Partei de Schäfferot, mam [[Frank Colabianchi]] als Buergermeeschter.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1085363.html "De Frank Colabianchi behält Buergermeeschterposten."] rtl.lu,12.10.2017, 10:09:56.</ref> Virdru war d'DP an enger Koalitioun mat [[déi gréng|deene Gréngen]]. '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 1999 || 2 || 7 || - || 2 |- | 2005 || 3 || 6 || 1 || 1 |- | 2011 || 3 || '''6''' || '''3''' || 1 |- | 2017 || 3 || '''7''' || 2 || 1 |- | 2023 || 3 || '''7''' || 2 || 1 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === Lëscht vun de Buergermeeschtere vu Bartreng<ref>{{Citation|URL=https://www.bertrange.lu/fr/vie-politique/historique|Titel=Historique – Bourgmestres et échevins|Gekuckt=2026-02-05|Wierk=|Editeur=www.bertrange.lu|Sprooch=fr|Zitat=Stand 05.02.2026 weist d'Websäit de Jean-François Joseph d'Huart och als den éischte Buergermeeschter vu Bartreng (1805 – 1808) un; dat stëmmt awer net; dat war säi Papp, de Jacques Philippe Joseph}}</ref>: {{div col|cols = 2}} * 1805 – 1808: [[Jacques Philippe Joseph d'Huart]] * 1809 – 1816: [[Jean Pierre Suttor]] * 1817 – 1824: [[Jean-François-Joseph d'Huart]] * 1825 – 1830: [[Jean-François Molitor]] * 1831 – 1837: [[Jean-François-Joseph d'Huart]] * 1838 – 1843: [[Jean Beissel]] vu [[Stroossen]] * 1844 – 1848: [[Richard Wolter]] vu [[Stroossen]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1849 – 1854: [[Pierre Hutmacher]] * 1855 – 1860: [[Nicolas Goergen]] * 1661 – 1868: [[Jean-Pierre Muller (Politiker)|Jean-Pierre Muller]] * 1869 – 1875: [[Théophile Fries]] * 1875 – 1878: Jean-Pierre Muller * 1879 – 1884: [[Hubert Hilger]] * 1885 – 1896: [[Alexandre de Colnet]] * 1897 – 1908: Hubert Hilger * 1909 – 1918: [[Jean Kaufmann]] * 1918 – 1925: [[Jean Theisen]] * 1925 – 1935: [[Antoine Schneider]] * 1935 – 1940: [[Nicolas Hilger]] * 1944 – 1957: Nicolas Hilger * 1958 – 1972: [[André Wolff]] * 1972 – 1981: [[Joseph Marson]] * 1982 – 2001: [[Niki Bettendorf]] * 2002 – 2009: [[Paul Geimer]] * 2009 – 2022: [[Frank Colabianchi]] * 2022 – 2025: [[Monique Smit-Thijs]] * zanter 2025: [[Youri de Smet]]<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2297283.html "De Youri de Smet ersetzt d'Monique Smit-Thijs als Buergermeeschter."] rtl.lu, 25.04.2025.</ref> {{div col end}} == Jumelage == Zanter dem [[23. Mäerz]] [[1997]] ass Bartreng mat der italieenescher Gemeng [[Santa Maria Nuovo]] (Regioun [[Regioun Marken|Marken ''(Marche)'']], Provënz [[Provënz Ancona|Ancona]]) jumeléiert. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Bartreng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[C.N.I. "Les Thermes"]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[Syndicat intercommunal pour l'hygiène publique du canton de Capellen|SICA]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Kuckeswäertes an der Gemeng == * [[Schlass Schauwebuerg]] * [[Schlass De Colnet d'Huart]] * [[Kierch Bartreng]] * [[Lannenallee um Gréiwelsser Haff|Bemierkenswäert Lannenallee um Gréiwelsser Haff]] * d'[[Nëmmeswiss]], en Naturschutzgebitt <gallery> Fichier:Bertrange_centre.jpg|Kierch a Schlass Schauwenburg Fichier:Gr%C3%A9iwelshaffLannenallee02.jpg|Lannenallee Fichier:Bertrange,_N%C3%ABmmeswiss_(1).JPG|Nëmmeswiss </gallery> == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Bartreng == * [[Alexandre de Colnet d'Huart]] (1821-1905), Politiker == Literatur == * [[Jos Helbach|Helbach, Jos]]: ''Der private Grossgrundbesitz in Luxemburg im 19. Jahrhundert - Seine Entwicklung und sein Schicksal'', Eegeverlag, 2009. S. 29 - S. 40 == Kuckt och == {{LNM}} * [[Gare Bartreng-Stroossen]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.bertrange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Bartreng] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/bertrange D'Gemeng Bartreng op der Websäit vum Syvicol] {{Autoritéitskontroll}}{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bartreng]] [[Kategorie:Gemeng Bartreng| ]] p4hj73l39o99fsin1p1dtuoi4e9c93i 0 71905 2686191 2685359 2026-07-16T18:38:55Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686191 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Differdange | Numm (Däitsch) = Differdingen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Déifferdeng}} | Koordinaten = {{coor dms|49|31|22|N|05|53|20|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Déifferdeng läit am Südweste vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Si ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Péiteng|Péiteng]], [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] op der Lëtzebuerger an de Gemengen [[Hussigny-Godbrange|Héiseng-Guebereng]] an [[Saulnes|Zounen]] op der Franséischer Säit. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Déifferdeng | nord = [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] | nord-est = | est = [[Gemeng Suessem|Suessem]] | sud-est= | sud= [[Hussigny-Godbrange|Héiseng-Guebereng]] (F) | sud-ouest = [[Saulnes|Zounen]] (F) | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Péiteng|Péiteng]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === {{div col|cols=3}} * [[Déifferdeng]] * [[Nidderkuer]] * [[Uewerkuer]] * [[Zowaasch]] {{div col end}} === Lieu-diten an Häff === {{div col|cols=3}} * [[Baache Jang]] * [[Vesquenhaff]] * [[Fond-de-Gras]] (deelweis an der [[Gemeng Péiteng]]) * [[Fuussbann]] * [[Héisenger Gronn]] * [[Schlakemillen]] * [[Maison-Cronière]] * [[Vesquenhaff]] {{div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat_of_arms_differdange_luxbrg.png|100x100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 79}}</ref>:<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun de fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstame sollen. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == De [[Gemengerot]], deen zanter 2011 aus 19 Conseillere besteet, gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. De [[Schäfferot]] huet, de [[Buergermeeschter]] abegraff, 5 Memberen. Virdru waren et 17 Conseilleren, wouvun der 4 Member vum Schäfferot waren<ref>Lëtz. Land 20.5.2011, S.7.</ref>. <!--Aktuelle Buergermeeschter ass, zanter dem... , de {{Buergermeeschter Déifferdeng}}--> '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] !! [[Fokus (Lëtzebuergesch Partei)|Fokus]] !! [[Déi Konservativ|Kons.]] |- | 1999 || 1 || 4 || 3 || 2 || - || 1 || 6 || - || -|| - |- | 2005 || 0 || 3 || 8 || 2 || 0 || - || 4 || - || -|| - |- | 2011<br>2014* || 0<br>0 || 3<br>'''3''' || '''7'''<br>7 || '''3'''<br>'''3''' || 1<br>1 || 1<br>1 || 4<br>'''4''' || - || -|| - |- | 2017 || 0 || '''4''' || 2 || '''7''' || 1 || 1 || 4 || - || - || - |- | 2023 || - || '''5''' || 3 || 3 || 0 || 1 || '''6''' || 1 || 0 || 0 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu<br> * 2014: Koalitiounswiessel}} === Buergermeeschteren === {{div col|cols=3}} *... * ca 1841 - Dez. 1848: Baron Gabriel de Soleuvre<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * Febr. 1849 - Dez. 1854: [[Johann Dondelinger]] * Dez. 1854 - Jan. 1858: [[Corneille Brasseur]]<ref name=anlcomptes>Archives nationales de Luxembourg, Budgets et comptes des communes et des établissements publics - Differdange, 1857-1880, I-C-033 [http://query.an.etat.lu/Query/detail.aspx?ID=198639]</ref> * Febr. 1858 - Mäerz 1861: [[Charles Schambourg]]<ref name=anlcomptes /> * Abr. 1861 - Jan. 1864: [[Jean-Pierre Paquet]] * Febr. 1864 - Dez. 1884: Charles Schambourg * Jan. 1885 - Febr. 1892: [[Jean-Pierre Meintz]] * Juni 1892 - Juni 1901: [[Pierre Meintz]] * Juni 1901 - Mee 1906: [[Mathias Mark]] * Aug. 1906 - 1912: [[Jean Conzemius (Buergermeeschter)|Jean Conzemius]] * 1912 - 1935: [[Émile Mark]] * 1935 - 1938: [[Jean-Baptiste Scharlé]] * 1938 - 1963: [[Pierre Gansen]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> (LSAP) * 1964 - 1968: [[Jean Gallion]] (LSAP) * 1969 - 1979: [[Joseph Haupert]] (LSAP) * 1979 - 1993: [[Nicolas Eickmann]] (LSAP) * 1994 - 2001: [[Marcel Blau]] (LSAP) * 2002 - 2013: [[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]] (DP)<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/504001.html "Roberto Traversini als Buergermeeschter ugeholl."] rtl.lu, leschten Update: 22.01.2014, 13:16.</ref> * 2014 - 2019: [[Roberto Traversini]] (gréng) * 2019 - 2023: [[Christiane Brassel-Rausch]] (gréng) * zanter 2023: [[Guy Altmeisch]] (LSAP)<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Kuckeswäertes == *[[Kulturzentrum Aalt Stadhaus]] *[[Fond-de-Gras]] * [[Naturschutzgebitt Prënzebierg|Naturschutzgebitt Prënzebierg-Giele Botter]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Déifferdeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Hôpital Princesse Marie-​​Astrid|HPMA]] * [[MINETT-KOMPOST]] * [[PRO-SUD]] * [[SARE]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[Syndicat intercommunal pour l'assainissement du bassin de la Chiers|SIACH]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SIKOR]] * [[SYVICOL]] * [[TICE]] {{div col end}} == Partnerschafte mat auslännesche Stied<ref>{{Citation|URL=https://differdange.lu/differdange-et-vous/decouvrir-sortir/villes-jumelees/|Titel=Villes jumelées|Gekuckt=27.02.2020|Wierk=Ville de Differdange|Sprooch=fr|Archiv-Datum=27.02.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200227100425/https://differdange.lu/differdange-et-vous/decouvrir-sortir/villes-jumelees/}}</ref>== * {{DEU}}: [[Ahlen]] an [[Nordrhein-Westfalen]] * {{DEU}}: [[Penzberg]] a [[Bayern]] * {{FRA}}: [[Lonkech]] an der [[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]] * {{ITA}}: [[Fiuminata]] an der [[Provënz Macerata]] * {{PRT}}: [[Chaves]] am [[Distrikt Vila Real]] *{{USA}}[[Oxford (Ohio)|: Oxford]] am [[Ohio]] == Literatur zum Theema == * ''100 Joer Déifferdeng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 179 vum 3. August 2007, 24 S. * ''100 Joer Stad Déifferdeng'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] Nr. 180 vum 4. a 5. August 2007, 48 S. == Kuckt och == {| |valign="top"| * [[Déifferdenger Schmelz]] * [[Kierch Déifferdeng]] * [[Gare Déifferdeng]] * [[Déifferdenger Schlass]] * [[Schlass Gerlache]] * [[Déifferdanger Geschichtsfrënn]] {{LNM}} |valign="top"| {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.differdange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Déifferdeng] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/differdange D'Gemeng Déifferdeng op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.hmdifferdange.lu Harmonie Municipale Differdange] * [http://www.train1900.lu/ Train 1900] * [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Deifferdeng}} [[Kategorie:Gemeng Déifferdeng| ]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]] c3u0vo54548qhvlf4xaruzab2zpyarm 0 71910 2686177 2686110 2026-07-16T17:21:37Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686177 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Boulaide | Numm (Däitsch) = Bauschleiden | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bauschelt}} | Fläch = 3.213 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|53|15|N|05|48|56|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == An der Bauschelter Gemeng läit dee westlechste Punkt vum Land bei der [[Gossemaark]] LB183, westlech vu [[Sir (Uertschaft)|Sir]], am ''Saak'' genannte Bësch<ref>{{Citation|URL=https://www.journal.lu/top-navigation/article/im-tiefsten-westen/|Titel=Claude Karger, Im tiefsten Westen|Gekuckt=24.07.2020|Datum=|Editeur=www.journal.lu|Sprooch=de|Archiv-Datum=24.07.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200724150648/https://www.journal.lu/top-navigation/article/im-tiefsten-westen/}}</ref>. Koordinate vum westlechste Punkt: {{Coor dms1|49|53|48.8|N|5|44|08.5|O}} ===Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bauschelt | nord-est = | nord-ouest = | nord = [[Stauséigemeng]] | ouest = (B) | est = [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] | sud = [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] | sud-ouest = | sud-est = }} == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === * [[Bauschelt]] * [[Baschelt]] * [[Sir (Uertschaft)|Sir]] === Häff a [[Lieu-dit]]en === * [[Bauschelter Millen]] * [[Fléiber (Bauschelt)|Fléiber]] * [[Hareler Poteau]] * [[Schaulsmillen]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} ===Méiglech Fusioun === Zanter der Mëtt vun den 2020er Jore besti Pläng vun enger méiglecher Fusioun vun der Gemeng Bauschelt mat der [[Stauséigemeng]]. Dozou solle bis 2029 Referendumen ofgehale ginn. Ufanks stoung an der Diskussioun, datt och [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] matmaache kéint; ma do war schlussendlech keen Intressi.<ref> Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/dbierger-solle-virun-2029-an-engem-referendum-jo-oder-nee-soen-1528531793 Ugestriefte Fusioun tëscht Bauschelt an der Stauséigemeng: D'Bierger solle virun 2029 an engem Referendum "Jo" oder "Nee" soen.] rtl.lu, 15.12.2025.</ref> ===Wopen=== {|Class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 57}}</ref>: ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Buergermeeschteren == * 1844-1879: Jean Reding * 1879-1918: Jean-Pierre Derneden * 1918-1935: [[Nicolas Meyers (1871)|Nicolas Meyers]] * 1935-1946: Nicolas Brachmond * 1946-1968: Emile Jacques * 1968-1976: Nicolas Schockmel * 1976-2005: Pierre Blasius * 2005-2021<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1759094.html "De René Daubenfeld huet e Méindeg als Buergermeeschter demissionéiert."] rtl.lu, 21.07.2021.</ref>: [[René Daubenfeld]] *zanter September 2021: Jeff Gangler<ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation du nouveau bourgmestre et d'un nouvel échevin de la commune de Boulaide|Gekuckt=10.09.2021|Datum=09.09.2021|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Bauschelt ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Naturpark Uewersauer]] * [[Regionalschoul Uewersauer]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Kuckeswäertes == * D'[[Uergel Kierch Bauschelt|Uergel]] vun der [[Kierch Bauschelt|Parkierch vu Bauschelt]], gebaut am Joer 1900 vun de [[Uergelmanufaktur Bridder Müller|Bridder Müller]] vu [[Reifferscheid]], zanter Dezember 2001 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]]. * Tempelskamp * Rommwiss * [[Bauschelter Millen]] * [[Sirer Millen]] * Houfels == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.boulaide.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Bauschelt] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/boulaide D'Gemeng Bauschelt op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.musikgemengbauschelt.lu Musek Gemeng Bauschelt] {{Autoritéitskontroll}}{{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bauschelt]] [[Kategorie:Gemeng Bauschelt| ]] 654zplasjfwsn57cijoaebqezhpc07p 0 71913 2686178 2686113 2026-07-16T17:21:44Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686178 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bech | Numm (Däitsch) = Bech | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bech}} | Fläch = 2.331 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|45|07|N|06|21|46|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{Div col|cols = 2}} * [[Bech]] * [[Blummendall]] * [[Geieschhaff (Bech)|Geieschhaff]] * [[Grolënster]] * [[Heeschbreg]] * [[Hemstel]] * [[Kuebebuer]] * [[Marscherwald]] * [[Rippeg]] * [[Schanz]] * [[Zëtteg]] {{Div col end}} === Häff a [[Lieu-dit]]en === {{Div col|cols = 2}} * [[Becher Millen]] * [[Grassbierg]] * [[Jäger (Bech)|Jäger]] * [[Jokesbierg]] * [[Kënsecker Haff]] * [[Kräizenhéicht]] * [[Waldhaff (Bech)|Waldhaff]] * [[Zëtteger Millen]] {{Div col end}} ==Geographie== D'[[Schichtstuf]] vum [[Lëtzebuerger Sandsteen]] verleeft queesch duerch d'Gemeng: D'Uertschafte Kräizenhéicht, Heeschbreg, Kuebebuer an d'Schanz leien um Plateau, iwwerdeems Rippeg, Zëtteg, Hemstel a Bech um Fouss dovu leien. D'Schanz ass, mat 400&nbsp;m den héchste Punkt an der Géigend. Grolënster, de Blummendall an de Marscherwald leien um westleche Wupp vun der Gemeng. Duerch d'Gemeng leeft d'[[Nationalstrooss 11]] ([[Europastrooss E29|E29]]) vun der Stad Lëtzebuerg op Iechternach. D'Streck vun der fréierer Vizinalbunn ''[[Chareli]]'' ass um Fouss vun der Schichtstuf verlaf, an hat tëscht 1904 an 1954 Arrêten zu Rippeg, Hemstel, Zëtteg a Bech. En Tunnel dovun ass haut nach erhalen, a gëtt, wéi d'fréier Eisebunnsstreck, vun der [[Vëlospist PC2]] benotzt. Am fréiere Buffet op der Becher Gare ass haut e Restaurant. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bech | nord = [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] | nord-est =[[Iechternach]] | est = [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] | sud-est = [[Gemeng Manternach|Manternach]] | sud= [[Gemeng Biwer|Biwer]] | sud-ouest = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] | ouest = [[Gemeng Hiefenech|Hefenech]] | nord-ouest = }} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Mat engem Gesetz vum 25. Juli 1846 gouf d'Sektioun Marscherwald vu Konsdref ofgespléckt a koum an d'Gemeng Bech<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1|Titel=LOI du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=09.07.2026|Datum=25.07.1846|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Wopen=== {|Class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |Beschreiwung am Originaltext:<br>''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à l'ancienne de cinq pendants d'argent.'' |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === {{div col|cols=3}} * 1826 - 1847: J. Lenertz * 1849 - 1859: Fr. Lies * 1861 - 1894: P. Lenertz * 1897 - 1923: P. Lenertz * 1924 - ?: Nic Weyland * 1934 - ?: Michel Prommenschenkel * 1946 - 1963: Francois Bisenius * 1964 - ?: Emil Bohnenberger * ? - ?: Robert Lenertz * ? - 2005: Marcel Niederweis * 2005 - 2008: Marc Pitzen * 2009 - 2011: Edmond Schintgen * 2011 - 2023: Camille Kohn * 2023 - 2025<ref>{{Citation|URL=https://100komma7.lu/news/Becher-Buergermeeschtesch-demissioneiert-viru-Messtrauensvott?pd=radio|Titel=Becher Buergermeeschtesch demissionéiert viru Mësstrauensvott|Gekuckt=29.12.2025|Datum=29.12.2025|Editeur=100komma7.lu|Sprooch=lb}}</ref>: [[Jill Goeres]] * zanter 2026: [[Max Pesch]]<ref>[https://www.tageblatt.lu/Luxemburg/Max-Pesch-wird-neuer-Buergermeister-von-Bech-24024.html "Max Pesch wird neuer Bürgermeister von Bech."] tageblatt.lu, 12.01.2026.</ref><ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin des communes de Bech, Bettembourg et Esch-sur-Sûre|Gekuckt=2026-02-08|Datum=2026-02-06|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Kuckeswäertes == * De Becher Tunnel * [[Tumulus op der Schanz]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Bech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[SIAEE]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SICEC]] * [[SIGRE]] * [[SYNECOSPORT]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Kuckt och == * [[Jokesbierg]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Bech}} * [http://www.bech.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Bech] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/bech D'Gemeng Bech op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.rail.lu/garebech.html D'Gare zu Bech] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bech]] [[Kategorie:Gemeng Bech| ]] d8a9qv5t4ykjaj4hfbc7rf33wy99eiv 0 71947 2686180 2686118 2026-07-16T17:21:46Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686180 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Beaufort | Numm (Däitsch) = Befort | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Beefort}} | Fläch = 1.374 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|50|08|N|06|17|26|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Beefort läit am Nordoste vum Land am [[Kanton Iechternach]] an ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] am Norden, [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] am Osten, [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] am Süden an [[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]] am Westen. Beefort ass en Deel vun der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Beefort | nord = [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] | nord-est = (D) | est = [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]] | nord-ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === * [[Beefort]] * [[Déiljen]] * [[Grondhaff]] (déi lénks Säit vun der [[Schwaarz Iernz|Schwaarzer Iernz]]) === Lieu-diten === * [[Beeforter Heed]] * [[Beeforter Schlass]] * [[Closbierg]] * [[Millebaach (Beefort)|Millebaach]] * [[Schmëttewier (Déiljen)|Schmëttewier]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|Class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=https://beaufort.lu/armoiries/|Titel=Armoiries|Gekuckt=13.05.2023|Datum=30.11.2022|Wierk=Beaufort|Sprooch=fr}}</ref><ref>Mémorial B – Recueil de législation, 10. Oktober 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-10-10 Beaufort.jpg|commons:Mémorial B 1986-10-10 Beaufort.jpg]].</ref>:<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces de gueules, maçonnée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |} [[File:Beaufort fig. 1 - d'or au chef de gueules.svg|thumb|left|70px|Figur 1]] [[File:Beaufort fig. 2 - d'or au chef de gueules brisé d'un lambel de cing pendants à l'ancienne d'argent.svg|thumb|left|70px|Figur 2]] Beefort war fréier eng wichteg [[Seigneurie]], där hir Hären, Nokommen vun deene vu Wolz (''d'or au chef de gueules'', Figur 1) e Wopen ''d'or au chef de gueules brisé d'un lambel de cing pendants à l'ancienne d'argent'' (Figur 2) gedroen hunn. Méi spéit gouf den ale ''Lambel'' heiansdo mat engem mat moderne Formen ersat. Dës lescht Versioun gouf iwwer vill Joren inoffiziell vun der Gemeng benotzt. 1986 huet d'Gemeng probéiert, dee Wopen offiziell unerkannt ze kréien. D'[[Commission héraldique de l'État|heraldesch Kommissioun]] huet festgestallt, datt – souwuel aus heraldesche wéi och aus juristesche Grënn – déi al Herrschaftswopen net einfach sou benotzt konnte ginn an dowéinst ass de Wopen, deen uewe beschriwwen ass, geschaf ginn.<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 31}}</ref> {{clr}} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Gemengerot=== Beefort war bis d'Gemengewalen 2017 eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt. Nodeems an der Folleg vun de Wale vun 2023 e Recours ageluecht gouf, well ee Kandidat géint d'Residenzklausel vum Walgesetz verstouss hat<ref>Art. 192 – Pour être éligible, il faut: (…) 4° avoir sa résidence habituelle depuis six mois dans la commune lors du dépôt de sa candidature, c'est-à-dire y habiter d'ordinaire.</ref>, goufen d'Wale vun der [[Cour administrative]] annuléiert an den 8. Oktober 2023 huet deemno an der Gemeng nei gestëmmt misse ginn.<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2081976.html|Titel=Residenzklausel mëssuecht: Zu Beefort gëtt den 8. Oktober nei gewielt|Gekuckt=06.07.2023|Datum=04.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://justice.public.lu/fr/actualites/2023/07/communique-cour-adm-elections-beaufort.html|Titel=Communiqué de presse de la Cour administrative en relation avec les élections communales à Beaufort|Gekuckt=09.07.2023|Datum=04.07.2023|Wierk=justice.public.lu|Editeur=justice.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. De Jean-Luc Nosbusch (Är Lett) gouf doropshi Buergermeeschter, an de Bruno Domingues Grilo an d'[[Lynn Mossong]] (béid Biergerlëscht) Schäffen.<ref>Volker Bingenheimer: [https://www.wort.lu/luxemburg/osten/jean-luc-nosbusch-wird-burgermeister-von-befort/4308807.html "Jean-Luc Nosbusch wird Bürgermeister von Befort."] wort.lu [w+] 11.10.2023.</ref> '''Resultater''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! Lett* !! BL* |- | 2023 || 7 || 4 |} <small><nowiki>*</nowiki>Lett = Är Lett; BL = Biergerlëscht Beefort Déiljen Grondhaff</small> ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} {| class="wikitable mw-collapsible" |+Buergermeeschteren zanter 1795<ref>Quell: ''75me anniversaire Fanfare de Beaufort'' [Luxembourg, 1966], S. 150</ref> !vu(n) !bis !Buergermeeschter |- |1795 |1814 |Jean Goerges Even |- |1815 |1819 |Jean Cigrang |- |1820 |1830 |Charles Even sen. |- |1830 |1842 |[[Michel Eiffes]] |- |1843 |1849 |[[Conrad Cigrang]] |- |1849 |1866 |[[Charles Even|Charles Even jun.]] |- |1866 |1886 |J. P. Even |- |1886 |1909 |Henri Even |- |1909 |1929 |Joseph Linkels |- |1930 |1938 |Bernhard Bollig |- |1938 |1944 |Jean Conter |- |1944 |1945 |Eugène Bollig |- |1946 |1947 |Henri Kramp |- |1947 |1963 |Alex Dostert |- |1964 |1987 |[[Léon Bartimes]] |- |1988 |... |Joseph Lux |- |... |1998 |Guy Hanff |- |1999<ref>[https://persist.lu/ark:70795/2s1sjbnqbv/pages/22/articles/DIVL1764 Gemeinde Befort: Der neue Gemeinderat steht."] In: Tageblatt, nº 241 (19.10.1999), p. 22 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> |2023 |[[Camille Hoffmann]] |- |2023 |haut |[[Jean-Luc Nosbusch]] |} == Kuckeswäertes == [[Fichier:Beaufort 2009-08.jpg|thumb|Beefort aus der Loft]] * D'[[Klaischen-Kapell Beefort|Klaischen-Kapell]] steet op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] zanter Juli 1968. * D'[[Buerg Beefort]] ([[12. Joerhonnert|12.]] - [[16. Joerhonnert]]) steet op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] zanter dem 16. September 1968. * D'[[Äispist vu Beefort]] ass den 8. November 1969 ageweit ginn.<ref>[[Robert Philippart]], ''Kurze Entstehungsgeschichte der Kunsteisbahnen in Luxemburg'', [[nos cahiers]], Nr. 4, 2024, S. 97-122</ref> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Beefort ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=3}} * [[SIAEE]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[Syndicat pour la création d'un Parc Naturel dans la région du Mullerthal|Syndicat Mullerthal]] {{Div col end}} == Gemengeblietchen == Bis 2005 huet d'Gemengeblietchen ''De Beforter'' geheescht. Duerno ''De Beeforter''. == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Beaufort (Luxembourg)|Beefort}} * [http://www.beaufort.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Beefort] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/beaufort D'Gemeng Beefort op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.rail.lu/garebeaufort.html D'Gare zu Beefort um www.rail.lu] {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Beefort]] [[Kategorie:Gemeng Beefort| ]] hk0gsozgu2ntcjaol6ble55akbxuhbw 0 71964 2686179 2686119 2026-07-16T17:21:45Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686179 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bettembourg | Numm (Däitsch) = Bettemburg | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Beetebuerg}} | Fläch = 2.145 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|31|39|N|06|05|80|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Mat Ausnam vun [[Obeler]] an dem nërdlechen Deel mam ''Beetebuergerbësch'', läit déi ganz Gemeng Beetebuerg am [[Uelzecht]]dall. == Uertschaften an Häff an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === {{div col|cols=3}} * [[Beetebuerg]] * [[Fenneng]] * [[Hunchereng]] * [[Näerzeng]] * [[Obeler]] {{div col end}} === Häff === * [[Heckenhaff]] * [[Krakelshaff]] == Geographie == === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville =Beetebuerg | nord = [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] | nord-est = | est = [[Gemeng Réiser|Réiser]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] | sud-ouest = [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]<br>[[Gemeng Keel|Keel]] | ouest = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] | nord-ouest = }} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 45}}</ref>:<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>De Wope baséiert op deem vun den Häre vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''), deenen eng Partie vum aktuellen Territoire vun der Gemeng soll gehéiert hunn. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee al Schlässer déi et fréier zu Beetebuerg gouf. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vu Beetebuerg gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter de Gemengewale vun 2017 aus 15 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen (virdrun: 13). Zanter 2011 ass de Schäfferot eng Dräierkoalitioun aus [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]], [[Demokratesch Partei|DP]] an [[Déi Gréng|deene Gréngen]].<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1084437.html "Laurent Zeimet (CSV) bleift Buergermeeschter"] rtl.lu, 10.10.2017, 08:05:13.</ref> Virdrun hat d'[[LSAP]] 24 Joer laang déi absolut Majoritéit.<ref>[https://www.tageblatt.lu/wahlen/wer-wird-wohl-naechster-schlossherr/ "Wer wird nächster "Schlossherr" Bettemburg?"] tageblatt.lu, 07.10.2017 (nogekuckt 04.04.2024).</ref> === Zesummesetzung === {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[ADR]] |- | 1999 || 4 || 2 || 0 || '''7''' || - |- | 2005 || 3 || 1 || 1 ||'''8'''|| - |- | 2011 || '''4''' || '''1''' || '''2''' || 6 || - |- | 2017 || '''5''' || '''1''' || '''2''' || 6 || 1 |- | 2023 || '''5''' || '''1''' || '''2''' || 6 || 1 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} {{div col|cols=3}} * 1812 - 1823: [[Auguste Collart (1782-1824)]] * ... * 1844: Pierre Mathey<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1854 - 1871: [[Antoine Auguste Collart]]<ref name=Chr100>[https://persist.lu/ark:70795/qnmn86cfx9/pages/8/articles/DIVL1075 Chronik eines 100jährigen Gemeindehauses.] In: Tageblatt, nº 234 (10.10.1968), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1871 - 1884: [[Jean-Pierre Kayl]] * 1885 - 1906: [[Léon Auguste Collart]] * 1905 - 1911: Charles Philippe<!-- Nottär-->> * 1911 - 1917: [[Nicolas Mockel]]<!--"Bahmnmeister"--> * 1918 - 1918: [[Eugène Auguste Collart]] * 1919 - 1920: Joseph Klensch<ref name=Chr100/> * 1921 - 1933: Eugène Auguste Collart * 1934 - 1941: [[Nicolas Rosenfeld]]<ref name=parcours>[https://bettembourg.lu/wp-content/uploads/2024/09/MNRDH_Brochure_Parcours_Bettembourg_A5_COMPLET_SiteWeb.pdf Parcours de mémoire.] Brochure, S. 26.</ref> * 1941 - 1944: ''Amtsbürgermeister'' Hans Müller<ref name=parcours/> * 1945 - 1951: Pierre Trausch<ref name=Chr100/> * 1951 - 1954: Adolphe Fox<ref name=Chr100/> * 1954 - 1961: Léon Eberhard<ref name=Chr100/> * 1961 - ≥1968: Louis Ganser<ref name=Chr100/> * ... * 1976 - 1979: [[Émile Hammerel]] <ref>Stroosseschëld</ref> * 1979 - 1988: [[Fernand Weber]] (CSV) * 1988 - 2004: [[Lucien Lux]] (LSAP) * 2004 - 2011: [[Roby Biwer]] (LSAP) * 2011 - 2026: [[Laurent Zeimet]] (CSV)<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/laurent-zeimet-halt-als-buergermeeschter-op-2132911878 "Laurent Zeimet hält als Buergermeeschter op."] rtl.lu, 06.01.2026.</ref> * zanter 2026: [[Jean-Marie Jans]] (CSV)<ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin des communes de Bech, Bettembourg et Esch-sur-Sûre|Gekuckt=2026-02-08|Datum=2026-02-06|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Verkéier == === Eisebunn === D'[[Gare Beetebuerg|Gare vu Beetebuerg]] gehéiert zu den [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|CFL-Linnne 6]], [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|6a]] a [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Wuelmereng|6b]] a läit op der internationaler Streck [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Dijon|Lëtzebuerg-Dijon]]. D'[[Rangéiergare Beetebuerg|Rangéiergare]] mat 28 Sënnergleiser gouf an den 1980er Jore gebaut a krut ee Container-Terminal dobäi. Doduerch ass Beetebuerg zu engem wichtege Glidd am internationale Wuerentransport op der Nord-Süd-Achs ginn. === Stroossen an Autobunnen === Beetebuerg hänkt um Stroossennetz iwwer d'[[Dräikantonstrooss]] an d'[[Nationalstrooss 31|N31]] an och iwwer den [[CR132]] an den [[CR163]]. Laanscht Beetebuerg lafen d'[[Autobunn A3 (Lëtzebuerg)|Autobunnen A3]] an [[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|A13]] déi och en Uschloss un d'Gemeng hunn. == Kuckeswäertes an der Gemeng == * [[Kierch Beetebuerg]] * [[Beetebuerger Schlass|Collarts Schlass]] * [[Märchepark Beetebuerg]] * [[Huncherenger Millen]] == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Beetebuerg == * [[Eugène Berger]] (1960-2020), Politiker an Alpinist, * [[Gusty Graas]] (*1957), Politiker, * [[Roger Negri]] (*1954), Eisebunner a Politiker. == Natur an Ëmwelt == *De Projet Naturbëschreservat [[Naturschutzgebitt Beetebuerger Bësch|Naturbësch - Beetebuerger Bësch]] == Jumelagen == *Gemeng [[Flaibano]] bei [[Udine]] an [[Italien]], 1989/1990 *Gemeng [[Valpaços]] a [[Portugal]], 1999/2000 == Interkommunal Syndikater == {{div col|cols=3}} * [[Centre de natation An der Schwemm]] * [[Minett-Kompost]] * [[PRO-SUD]] * [[Syndicat des Eaux du Sud|SES]] * [[SIGI]] * [[SICEC]] * [[SIDOR]] * [[Syndicat intercommunal pour l'exploitation de la station d'épuration de Bettembourg et pour la réalisation de toutes activités de recyclage et de gestion écologique|STEP]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SYCOSAL]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Industriezonen == *Industriezon Beetebuerg-Diddeleng (Wolser) *Industriezon Schéleck 1 *Industriezon Schéleck 2 *Industriezon Krakelshaff == Radio zu Beetebuerg == *[[Radio Locale Réiserbann-Betebuerg]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.bettembourg.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Beetebuerg] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/bettembourg D'Gemeng Beetebuerg op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.parc-merveilleux.lu/ Websäit vum ''Parc merveilleux'' zu Beetebuerg] * [http://www.beetebuerger-schoulen.lu/ Beetebuerger Schoulen] * [http://www.cibett.lu/ Asazzenter Beetebuerg (Protection Civile & Pompjeen)] [[Fichier:Beetebuerg vum Äppelbierg.jpg|thumb|800px|center|Beetebuerg vum Äppelbierg aus gesinn (2008)]] {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Beetebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Beetebuerg| ]] 2tnh9ndx610uxgjho027fjg9y0f2btg 0 72020 2686193 2685059 2026-07-16T18:59:50Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686193 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Diekirch | Numm (Däitsch) = Diekirch | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Dikrech}} | Koordinaten = {{coor dms|49|52|05|N|06|09|24|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Stad ass d'Haaptuertschaft vum [[Kanton Dikrech]] a war dat och - vun 1843 bis 2015 - vu sengem [[Dikrech (Distrikt)|Distrikt]]. Ausserdeem bilt Dikrech, zesumme mat de [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]e [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]], [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]], [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng op der Sauer]], [[Gemeng Schieren|Schieren]] a [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] den Zentrum vun der [[Nordstad]]. Déi Regioun gëllt, nom [[IVL]], nieft der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]] an [[Esch-Uelzecht]], als drëtten Entwécklungspol vum Grand-Duché. ===Flëss a Baachen an der Gemeng=== Dikrech läit un der [[Sauer]] a bilt d'Grenz zum [[Éislek]]. Um Territoire vun Dikrech hunn e puer kleng Baachen hir Quell. Am Norde sinn dat d'[[Laangmuer]], [[Méchelbaach (Sauer)|Méchelbaach]], eng Baach déi vum Fridhaff duerch de ''Bamerdall'' leeft an zu Dikrech an d'Sauer fléisst. Op der Grenz mat der [[Tandel|Gemeng Tandel]] huet d'[[Suessebaach]] eng vun hire Quellen an der Gemeng Dikrech. Am Süde sinn et d'[[Saasselbaach]] an d'[[Kiselbaach]] déi eng vun hire Quellen op Dikrecher Terrain hunn. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Dikrech | nord-ouest = | nord = | nord-est = [[Gemeng Tandel|Tandel]] | est = [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] }} ==Uertschaften an der Gemeng== Déi eenzeg Uertschaft vun der Gemeng Dikrech ass d'Stad [[Dikrech]]. Zur Gemeng gehéieren awer nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en: {{div col|cols=3}} * [[Bamerdall]] * [[Fridhaff]] * [[Härebierg]] * [[Kléck (Dikrech)|Kléck]] {{div col end}} ==Geschicht== Den Numm Dikrech ''Diecirke'' gouf fir d'éischt am Joer [[1182]] an engem Dokument ernimmt. {{Intro Gemeng}} {{Méi Info 1|Dikrech}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Blason_Diekirch.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 77}}</ref>:<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}} Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « ''burelé »'' do steet amplaz vun « ''champ chargé de burelles »'' dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vun Dikrech gëtt nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2005 aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen (1999: 11). D'Gemengerotswale vum 11. Juni 2023 hunn zu enger Koalitioun aus [[CSV]] an [[DP]] gefouert, déi de Schäfferot dréit.<ref name=charel>[https://www.wort.lu/de/lokales/charel-weiler-wird-buergermeister-von-diekirch-6489e554de135b923695fee6 "Charel Weiler wird Bürgermeister von Diekirch."] wort.llu [w+], 14.06.2023.</ref> Bei de Gemengerotswalen 2011 an 2017 hat d'[[LSAP]] eng absolutter Majoritéit am Gemengerot.<ref>[https://web.archive.org/web/20171011123327/https://www.wort.lu/de/lokales/koalitionen-auf-lokaler-ebene-die-kuenftigen-schoeffenraete-im-ueberblick-59db6be556202b51b13c4ddb "Die künftigen Schöffenräte im Überblick."] wort.lu, 12 Oktober, 2017 um 11:19.</ref> === Zesummesetzung === {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 1999 || 4 || 2 || 1 || 4 |- | 2005 || 5 || 1 || 2 || 5 |- | 2011 || 3 || 2 || 1 || '''7''' |- | 2017 || 4 || 1 || 1 || '''7 ''' |- | 2023 || '''5''' || '''2''' || 1 || 5 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren<ref>[http://diekirch.csv.lu/startsait/aus-freieren-zaiten/saviez-vous-que/ Saviez-vous que Interessantes aus der Geschicht vun Dikrech op csv.lu]</ref><ref>Bourgmestres de la ville de Diekirch 1835 - 1945 am Deiwelselter - Informatiounsblad vun der Gemeng Dikrech - Mäerz 2016</ref>=== {{div col | cols=2}} ... * 1728 Nicolas Wagener<ref>[http://www.deltgen.com/pubtng/getperson.php?personID=I192685&tree=Deltgen#cite1 Den Nicolas Wagener op www.deltgen.com]</ref> ... * 1795: Bern. Bastendorff * 1796: Michel Schrantz * 1797 - 1798: Pierre Leyder * 1798 - 1799: Nicolas Goebel * 1800: [[Dominik Constantin München]] * 1801 - 1802: Georges Didier * 1802 - 1810: J. B. Laur. Forron * 1810 - 1811: Emmanuel François * 1811 - 1817: [[François-Julien Vannerus]] * 1817 - 1819: Pierre Thom. Seyler * 1819 - 1821: Jean Nic. Marchand * 1821: Jean Mathieu Laeis * 1822: Nicolas Jüttel * 1823: [[Jean Mathieu Laeis]]<ref>[http://www.deltgen.com/pubtng/getperson.php?personID=I30645&tree=Deltgen De Jean Mathieu Laeis op www.deltgen.com]</ref> * 1824 - 1830: [[François-Julien Vannerus]] * 1830 - 1835: Pierre Thom. Seyler * 1835 - 1843: [[Vendelin Jurion]] * 1844 - 1848: [[Joseph Tschiderer]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1849 - 1860: [[Jean Baptiste Didier]] * 1861 - 1872: [[Henri Ernest François]] * 1873 - 1884: [[Jean Jüttel]] * 1885 - 1902: [[Jean-Pierre Scholtes]] * 1902 - 1909: [[Frédéric François]] * 1909 - 1922: [[Pierre Pemmers]]<ref>Biographie vum Pierre Pemmers am [https://web.archive.org/web/20201009050537/http://www.eluxemburgensia.lu/BnlViewer/view/index.html?lang=fr#panel:pa|issue:414483|article:DTL42|query:pemmers Tageblatt vum 28. Juni 1922]</ref> * 1922 - 1926: [[André Gruber]] * 1926 - 1941: [[Joseph Alphonse Theis|Joseph Theis]] * 1941 - 1944: Wilhelm Jost (Amtsbürgermeister) * 1944 - 1945: Joseph Theis * 1946 - 1951: [[Alphonse Greisch]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=19.04.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> * 1952 - 1957: [[Henry Cravatte]] * 1957 - 1963: [[Joseph Herr]] * 1963 - 1964: Henry Cravatte * 1964 - 1969: Marcel Krier * 1969: [[Michel Ewen]] * 1969 - 1974: [[Victor Poos]] * 1974 - 1984: [[René Steichen (Politiker)|René Steichen]] * 1984 - 1994: [[Marie-Thérèse Boever]] * 1994 - 2001: Danièle Wagner * 2001 - 2005: [[Claude Haagen]] * 2005 - 2008: Nico Michels * 2008 - 2011: Jacques Dahm * 2011 - 2021: [[Claude Haagen]] (LSAP) * 2022 - 2023: [[Claude Thill]] (LSAP) * zanter 2023: [[Charles Weiler]] (CSV)<ref name=charel/> {{div col end}} == Jumelagen == D'Gemeng Dikrech ass jumeléiert mat: * [[Monthey]] an der {{CHE}} * [[Arel]] an der {{BEL}} * [[Bitburg]] an {{DEU}} * [[Hayange]] a {{FRA}} * [[Liberty (Ohio)|Liberty]] am Ohio an den {{USA}} == Bekannt Dikrecher == {{Div col|cols=2}} * [[Marc Angel (Kënschtler)|Marc Angel]] (*1960), Graphiker, Moler an Illustrator * [[Guillaume-Mathias Augustin]] (1815-1880), Jurist a Politiker * [[Joseph Bech]] (1887-1975), Politiker * [[Albert Borschette]] (1920-1976), Politiker, Diplomat a Schrëftsteller * [[Nicolas-Remi Brück]] (1818-1870), Zaldot a Mathematiker * [[Henry Cravatte]] (1911-1990), Politiker an Affekot * [[Paul Eyschen]] (1841-1915), Politiker, Diplomat an Affekot * [[Paul Flesch]] (1870-1955), Politiker an Architekt * [[Gaston Reinig]] (*1956), Offizéier a Chef vum État-major * [[Paul de Gerlache]] (1838-1891), belsche Medienentreprener a Gouverneur vun der Provënz Lëtzebuerg * [[Claude Haagen]] (1962), Handballspiller a Politiker * [[Marie Haps]] (1879-1939), belsch-lëtzebuergesch Philanthropin * [[Ali Kaes]] (*1955), Gewerkschaftler a Politiker * [[Antoine Lefort (Diplomat)|Antoine Lefort]] (1879-1928), Politiker, Ingenieur an Diplomat * [[Henri Losch]] (1931-2021), Schoulmeeschter, Auteur a Schauspiller * [[Mathias Mongenast]] (1843-1926), Politiker an Affekot * [[Alphonse Munchen]] (1850-1917), Ingenieur a Politiker * [[Charles Rischard]] (1841-1914), Jurist a Politiker * [[Marc Schaefer]] (*1961), Politiker * [[Ernest Simons]] (1835-1873), Jurist a Politiker * [[René Steichen (Politiker)|René Steichen]] (*1942), Politiker, Entreprener an Affekot * [[Claude Turmes]] (*1960), Politiker * [[François-Ernest Vannérus]] (1830-1908), Politiker, Industriellen an Affekot * [[Henri Vannérus]] (1833-1921), Jurist a Politiker * [[Jules Vannérus]] (1874-1970), Archivist an Historiker * [[Mathias Wolff]] (1779-1857), kathoulesche Priister a Jesuittepater {{Div col end}} ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Dikrech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Conservatoire vum Norden|Conservatoire de musique du Nord]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]] * [[Syndicat intercommunal des communes de Diekirch, Erpeldange et Ettelbruck pour la construction et l'exploitation d'un hall de tennis|SIT]] * [[SYVICOL]] * [[ZANO]] {{div col end}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Dikrech]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.diekirch.lu/ Offiziell Websäit vun der Gemeng Dikrech] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/diekirch Dikrech op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemeng Dikrech| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Dikrech]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Dikrech]] m6y0wu02hrysmfr40unq5njur346re1 0 72188 2686181 2686120 2026-07-16T17:21:47Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686181 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bettendorf | Numm (Däitsch) = Bettendorf | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bettenduerf}} | Fläch = 2.323 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|52|17|N|06|11|19|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Bettenduerf läit op der [[Sauer]] am [[Kanton Dikrech]]. D'Uertschaft Bettenduerf läit um lénksen Uwänner, Gilsdref a Méischtref um rietsen. D'Sauer leeft op enger Héicht vu ronn 185&nbsp;m duerch d'Gemeng, d'Plateauen nërdlech a südlech si gutt 100&nbsp;m méi héich. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bettenduerf | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Tandel|Tandel]] | nord-est = | est = [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === * [[Bettenduerf]] * [[Gilsdref]] * [[Méischtref]] === [[Lieu-dit]]en an Häff === {{div col|cols=3}} * [[Bildgeshaff]] * [[Bleesbréck]] * [[Brouderbuer]] * [[Clairefontaine (Bettenduerf)|Clairefontaine]] * [[Clemenshaff]] * [[Ënner Fooss]] * [[Ënnerherel]] * [[Hierzenhaff]] * [[Keiwelbaach]] * [[Kempchen]] * [[Kranzenhaff]] * [[Mëtschenhaff]] * [[Morgenflissenhaff]] * [[Mouschbierg]] * [[Nidderbierg]] * [[Schréideschhaff]] * [[Selz]] * [[Tschiddeschmillen]] {{div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Mam Gesetz vum 5. August 1963 si verschidde Parzellen aus der Gemeng Baastenduerf (ronn 80 [[Ar (Flächemooss)|Ar]]) bei d'Gemeng Bettenduerf geprafft ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1963/08/05/n9|Titel=Loi du 5 août 1963 portant incorporation dans le territoire de la commune de Bettendorf de certains terrains appartenant à la commune de Bastendorf|Gekuckt=07.06.2026|Datum=05.08.1963|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 47}}</ref>:<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1983)}} De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (''d'or à la croix ancree de sable''), d'[[Lilien|Fleurs-de-lis]] sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]] iwwerholl (''d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable''), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu [[Kerpen (Äifel)|Kerpen]] (''d'argent a la fasce vivrée de gueules''), deen am [[14. Joerhonnert]] Här vu Méischtref war. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== Bettenduerf war bis d'Gemengewalen 2017 nach mat eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt. {| class="wikitable" |+ Zesummesetzung |- ! Joer !! MGMD* !! Ekipp* !! GWZ* |- | 2023|| '''5'''|| '''5''' || 1 |} {{small|* MGMD : Meng Gemeng -Mäin Doheem; Ekipp: Eng Ekipp fir Iech; GWZ: Eis Gemeng um Wee an d'Zukunft.}}<br> {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} * 1800 - ...: Nicolas Recht<ref>(bis 1994): [https://www.wort.lu/luxemburg/rathaus-geschichten-bettendorf/1108705.html "Rathaus-Geschichten: Bettendorf".] wort.lu [w+], 09.06.2021.</ref> * ... * ≤ 1912 - 1915: Michel Conzemius * 1915 - 1918: Joseph-August Dondelinger * 1918 - ... : J.-P. Muller<ref name=duurch>[https://persist.lu/ark:70795/bgm04h2sr9/pages/11/articles/DIVL268 Duurch d'Jorhonnert.] In: Chorale Sainte-Cécile Bettendorf (Luxembourg): 100 Joër Chorale Bettendrëf. Bettendorf: Chorale Ste-Cécile, [puis] Impr. du Nord, 1995, p. 9 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1946 - 1952: J.-P. Goebel<ref name=duurch/> * 1952 - 1975: [[Pierre Strauss]] <ref>[https://persist.lu/ark:70795/jh2sv0xqw/pages/9/articles/DIVL1072 In memoriam Pierre Strauss.] In: Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 32 (08.02.1977), p. 9 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1975 - 1987<ref name=schlo>[https://bettendorf.lu/wp-content/uploads/2025/06/DeSchloper_Edition_2025.1.pdf Statistiken: Schäfferéid (sic) säit 1982.] In: ''De Schloper'' 1, 2025, S.30.</ref>: Jean Pleim * 1988 - 1993: Michel Atten<ref name=schlo/> * 1994 - 2005: Jos. Brepsom<ref>Doudesannonce am Wort vum 4. Juli 2023</ref> * 2006 - 2017: Albert Back<ref name=schlo/> * 2017 - 2023: [[Pascale Hansen]]<ref name=schlo/> * zanter 2023: [[Patrick Mergen]] [[Fichier:Chateau Bettendorf.jpg|thumb|350px|Bettenduerfer Schlass]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Bettenduerf ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Jumelagen == * [[Vila Pouca de Aguiar]] a {{PRT}} == Bekannt Persounen aus der Gemeng Bettenduerf == * [[François Heck]] (1899-1977), Vëlossportler * [[Grégoire Leisen]] (1916-1993), Vëlossportler * [[Alphonse Osch]] (1909-1997), Politiker == Kuckt och == {{div col|cols=3}} * [[Bettenduerfer Millen]] * [[Schlass Bettenduerf]] * [[Schlass Méischtref]] * [[Kierch Bettenduerf]] * [[Kierch Gilsdref]] * [[Nikloskierch zu Méischtref]] * [[Naturschutzgebitt Bettenduerf-Schofsbësch]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} {{div col end}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Bettendorf|Bettenduerf}} * [http://www.bettendorf.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Bettenduerf] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/bettendorf D'Gemeng Bettenduerf op der Websäit vum Syvicol] * [https://web.archive.org/web/20090228001816/http://cdjbettendorf.lu/ Säit vum Club des Jeunes Bettenduerf] * [http://www.fnal.lu/bettendorf/ Websäit vum Aikido Club Bettendorf] * [https://web.archive.org/web/20050829201434/http://www.fanfare-bettendorf.lu/ Websäit vun der Bettenduerfer Musek] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bettenduerf]] [[Kategorie:Gemeng Bettenduerf| ]] qeju3xeo1nc5fwnflwt4jo99i4g8d3h 0 72293 2686183 2686122 2026-07-16T17:21:49Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686183 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Beckerich | Numm (Däitsch) = Beckerich | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biekerech}} | Fläch = 2.841,6349 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|43|55|N|05|53|07|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Biekerech | nord = [[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden/Atert]] | nord-est = [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] | est = [[Gemeng Sëll|Sëll]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Habscht|Habscht]] | sud-ouest = [[Arel]] (B) | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Ell|Ell]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng == === Uertschaften === {{div col|cols=2}} '''Fréier Gemeng Biekerech''' * [[Biekerech]] * [[Hitten]] * [[Huewel]] * [[Ielwen]] * [[Näerden]] * [[Schweech]] '''Fréier Gemeng Uewerpallen''' * [[Liewel]] * [[Uewerpallen]] {{div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{div col|cols=2}} '''Fréier Gemeng Biekerech''' * [[Hueweler Halt]] * [[Läitreng]] * [[Läitrenger Haff]] '''Fréier Gemeng Uewerpallen''' * [[Diggel]] {{div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} D'Gemeng Biekerech an hirer haiteger Form ass entstane wéi duerch d'[[Gesetz]] vum 25. Juli 1846<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1/jo|Titel=Loi du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=19.07.2020|Datum=21.08.1846|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> d'[[Gemeng Uewerpallen]] opgeléist a bei d'Gemeng Biekerech geprafft gouf. ===Wopen=== {|class =wikitable |[[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|80px]]|| Beschreiwung am Originaltext: ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.'' De Wope vun der Gemeng gouf an der Sëtzung vum [[7. Oktober]] [[1982]] vum [[Gemengerot]] ugeholl an den [[29. Oktober]] [[1982]] duerch en ''[[Arrêté ministériel]]'' agreéiert. D'Publikatioun war am Memorial B vun 1982 op Säit 344. De Projet gouf vum [[Marcel Lenertz]] ausgeschafft. Déi riets Säit vum Wopen,<ref>Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 35}}</ref> |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === * 1844 - ?: Jodoc Orianne<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * ... * ≤ 1888<ref>Chorale Cecilia Schweecherdaul: [https://persist.lu/ark:70795/sc1xgzqdmb/pages/45/articles/DIVL469 100e anniversaire de la Chorale Ste Cécile Schweichertal.] [Schweichertal] : [Chorale Ste Cécile], [puis] Zierden, 1985, p. 43 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg]</ref> - 1914<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qsrj93/pages/3/articles/DTL89 Nécrologie.] In: L'indépendance luxembourgeoise, 44. Jg., nº 106 (16.04.1914), p. 3 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg]</ref>: [[Jean Orianne]] * ... *... - 1952: A. Reiser<ref name=Ehrung/> * 1952 - 1970<ref name=Ehrung>[https://persist.lu/ark:70795/7b6m10r4d/pages/8/articles/DIVL1063 Ehrung für Bürgermeister H. Muller in Beckerich.] In: Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 298 (29.12.1977), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> : Joseph Waxweiler * 1970 - 1975: Victor Feyder<ref>[https://persist.lu/ark:70795/9ndfrcd3x/pages/7/articles/DIVL748 Abschiedsfeier beim Beckericher Gemeinderat In: Luxemburger Wort, 129. Jg., n° 2 (03.01.1976), p. 7 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1975<ref>[https://persist.lu/ark:70795/09z0kd9v9/pages/4/articles/DIVL419 Henri Muller, neuer Bürgermeister von Beckerich.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 269 (22.11.1975), p. 4 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> - ... : Henri Muller * 1982 - 1990: Joseph Seyler * 1990 - 2013: [[Camille Gira]] * 2013 - haut: [[Thierry Lagoda]] == Industrie == * [[S.A. des Eaux minérales]] zu Biekerech == Bekannt Leit == *[[Nicolas Bosseler]], Resistenzler, Historiker a [[Schoulmeeschter]] *[[Camille Gira]], Buergermeeschter an Deputéierten *[[Egide Thein]], lëtzebuergeschen Offizéier *[[Émile Stockreiser]], US-Air Force Pilot, gebuer zu Biekerech *[[Léon Lambert (Schoulmeeschter)|Léon Lambert]], Schoulmeeschter zu Biekerech vun 1948 bis 1961 == Kuckeswäertes == *D'[[Helleg Kräiz-Kapell um Kuelebierg|Jobskapell]] um [[Kuelebierg (Biekerech)|Kuelebierg]] *D'[[Kierch Biekerech#Uergel|Uergel]] an der [[Kierch Biekerech|Kierch vu Biekerech]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Biekerech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[École de musique du Canton de Redange]] * [[De Réidener Kanton]] * [[Réidener Schwemm]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Centre]] * [[SIDEC]] * [[SIDERO]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} ==Jumelage== Biekerech ass zanter [[1993]] mat der [[Ungarn|ungarescher]] Gemeng [[Iváncsa]] jumeléiert. ==Bibliographie== *Berbeć, S., 1992. Approche typologique de l'architecture rurale au grand-duché de Luxembourg. Publications nationales. Ministère des affaires culturelles. 169 S. ISBN 2-87984-002-3. (Cf. Biekerech S. 9-24). *[[Nicolas Bosseler|Bosseler, Nicolas]]: ''Beckerich, Hüttingen und Levelingen in ihrer schicksalhaften Geschichte im Wandel der Jahrhunderte'', 1975. == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.beckerich.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Biekerech] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/beckerich D'Gemeng Biekerech op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Biekerech]] [[Kategorie:Gemeng Biekerech| ]] f2v0jf5gz4z9mr3s2d5lf3say2bhwp4 0 72301 2686252 2686129 2026-07-17T08:05:41Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gemeng Kënzeg]] derbäigesat 2686252 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Clemency | Numm (Däitsch) = Küntzig | Kanton = {{Kanton Capellen}} | Buergermeeschter = | Awunner = 2.201 | Awunnerdatum = Juli 2010 | Fläch = 1.442,4989&nbsp;[[Hektar|ha]] }} D''''Gemeng Kënzeg''' war bis Enn 2011 eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Capellen]], am [[Distrikt Lëtzebuerg]]. Mat der [[Gemeng Nidderkäerjeng]] huet si zu der [[Gemeng Käerjeng]] fusionéiert. == Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == * '''Uertschaften:''' ** [[Kënzeg]] ** [[Féngeg]] * '''Lieu-diten:''' ** [[Schockmillen]] oder ''op der Schock'' genannt ** [[Nuechtbann]] ** [[Neidréisch]] == Geographie == Den héchste Punkt an der Gemeng ass um [[Flouernumm|Flouer]] vu [[Féngeg]] um ''Kues'', op enger Héicht vun 395 m. == Geschicht == Déi éischt Spuer vun Awunner zu Kënzeg ass an den 1990er Joren entdeckt ginn, wéi eng aristokratesch Grafkummer aus der Zäit vun de [[Gallier]] fonnt gouf, déi op [[200|200 v. Chr.]] konnt datéiert ginn. Schrëftlech gëtt Kënzeg fir d'éischt an der éischter Hallschent vum 8. Joerhonnert an engem Dokument vum [[Karl Martell]] ernimmt. Kënzeg war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial2">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 65}}</ref>. ===Fusioun mat Nidderkäerjeng=== Den 18. Mee 2010 huet de Kënzeger Gemengerot, de selwechten Dag wéi dee vun der [[Gemeng Nidderkäerjeng]], engem Accord zu enger Fusioun tëscht deenen zwou Gemengen zougestëmmt.<ref>[http://news.rtl.lu/news/national/68173.html "D'Gemeng Kënzeg fusionéiert mat der Gemeng Nidderkäerjeng."] ''rtl.lu'', 18.05.2010, 15:56 - Fir d'lescht aktualiséiert: 18.05.2010, 20:35.</ref> Bei engem Referendum, de 5. Dezember 2010 hunn an den zwou Gemengen eng Majoritéit vun de Wieler sech fir eng Fusioun ausgeschwat (58 % zu Nidderkäerjeng, 56,17 Prozent zu Kënzeg).<ref>[http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/2010/12/129445/aus-niederkerschen-und-kuentzig-wird-kaeerjeng.php "Bürger sagen Ja: Aus Niederkerschen und Küntzig wird Käerjeng."] wort.lu, 05.12.2010 16:24.</ref> D'Fusioun ass den 1. Januar 2012 a Kraaft getrueden. === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|110x110px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial2" />: ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.'' (iwwersat: „Um sëlwerege Feld, zwéi [[Baarf|Baarwen]] déi sech de Réck dréinen, mat véier klenge roude Kräizer mat gespëtztem Fouss, de Kapp vum Feld blo, mat enger sëlwerfaarweger Paart mat dräi Tierm“.) {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |} === Buergermeeschtere vu Kënzeg zanter 1815 === * 1815-1830: Pierre Decker * 1830-1832: Henri Simon * 1832-1836: Michel Schleimer * 1836-1861: Michel Maximlien Joseph Tibesar<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1861 Januar-Abrëll: Wilhelm Ernster * 1861-1867: Jean Kirsch * 1867-1879: Pierre Berens * 1879-1891: Jean Kirsch * 1891-1912: J.-B. Biver * 1912-1921: Jean-Eugène Kirsch * 1921-1925: J.-P- Schmitz * 1925-1933: Nic Klein * 1933-1946: Michel Schumacher * 1946-1957: Joseph Jeitz<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> * 1957-1963: Félix Heinen * 1964-1969: Albert Kirsch * 1970-1975: Antoine Hirtz * 1976-1981: Marcel Hellbach * 1982-1984: [[Guillaume Jeitz (Buergermeeschter)|Guillaume Jeitz]] * 1985-1987: Nicolas Ehleringer * 1987-1988: Fred Reuter * 1988.1990: Guillaume Jeitz * 1990-1996: Fred Reuter * 1997-2007: Daniel Hautus * 2007-2011: Jeannot Jeanpaul == Bevëlkerungsstruktur == Am Mäerz 2007 ware vun den 2 185 Awunner, 512 Auslänner (23,4 %) vun 30 verschiddenen Nationalitéiten: :1 673 Lëtzebuerger, :172 Belsch, :124 Portugisen, :61 Fransousen, :50 Italieener, :28 Däitscher, :21 Chineesen : --- == Jumelagen == Kënzeg war mat [[Gaflenz]] am [[Bezierk Steyr-Land]] an [[Ueweréisträich]] jumeléiert. Dee Jumelage gouf bei der Fusioun mat [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]] vun der neier [[Gemeng Käerjeng]] iwwerholl. == Gemengesyndikater == [[SES (Syndikat)|SES]] - [[SIDOR]] - [[SICEC]] - [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[SICONA-Sud-Ouest]] - [[Minett-Kompost]] - [[SIDERO]] {{Referenzen}} [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Kenzeg]] [[Kategorie:Gemeng Kënzeg]] 9l6tx486o7dj2axjcyau08ejd9zbm2i 0 72436 2686195 2685432 2026-07-16T19:08:03Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686195 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Dalheim | Numm (Däitsch) = Dalheim | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Duelem}} | Koordinaten = {{Coor dms|49|32|29|N|06|15|28|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Duelem läit am Südoste vum [[Groussherzogtum Lëtzebuerg]] an ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Conter|Conter]], [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]], [[Gemeng Schengen|Schengen]], [[Gemeng Munneref|Munneref]], [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] a [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]. Si läit um südlechsten Ausleefer vum [[Lëtzebuerger Sandsteen]] deen och haut nach an engem Steebroch bei [[Altwis]] ofgebaut gëtt. Um Terrain vun der Gemeng hu sechs Baachen hir Quell. Nërdlech vun Duelem huet d'[[Schleebaach]] hiren Ufank, déi sech da mat der [[Houbech]] vereenegt fir dann als [[Albaach (Musel/Stadbriedemes)|Albaach]] an d'[[Musel]] ze lafen. Och d'[[Hesslengerbaach]], déi südlech vu Welfreng entspréngt an d'[[Grondbaach]], déi zu [[Fëlschdref]] hiren Ufank huet, lafen iwwer d'[[Ierpeldengerbaach]] respektiv d'[[Gander]] an d'Musel. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Duelem | nord = [[Gemeng Conter|Conter]] | nord-est = [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbredimus]] | est = [[Gemeng Schengen|Schengen]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Munneref|Munneref]] | sud-ouest = [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] | ouest = [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] | nord-ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === * [[Duelem (Réimech)|Duelem]] * [[Fëlschdref]] * [[Welfreng]] === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols = 2}} * [[Buchholzer Haff]] * [[Heedscheier]] * [[Hunnebësch]] * [[Leemillen]] * [[Reckingerhaff]] {{Div col end}} == Geschicht == === Galloréimesche Vicus === {{Haaptartikel|Vicus Ricciacus}} Südlech vun der Uertschaft Duelem, am fréiere Stammesgebitt vun den [[Treverer]], läit um héchste Punkt vun engem no Südwesten hin offalenden Héichplateau e réimescht Duerf, e sougenannte [[Vicus]]. Eng gutt Partie [[Kelten|keltesch]] Fondstécker deiten drop hin, datt do och eng keltesch Siidlung war. Déi konnt bis elo awer nach net lokaliséiert ginn. De [[Vicus Ricciacus|galloréimesche Vicus]] gouf em zirka [[17 v. Chr.]] als Etappeplaz am Kontext vum Bau vun der [[Via Agrippa]] gegrënnt, déi vu [[Lyon]] iwwer [[Mâcon]], [[Chalon-sur-Saône]], [[Dijon]], [[Langres]], [[Toul]], [[Metz]], Duelem, [[Tréier]] duerch d'[[Äifel]] op [[Köln]] féiert. D'Uertschaft hat an der Antiquitéit den Numm ''Ricciacum'', dee souwuel op der Plaz selwer, wéi och op der [[Tabula Peutingeriana]], enger mëttelalterlecher Ofschrëft vun enger réimescher Kaart, iwwerliwwert ass. Seng Bléi hat en tëscht dem Enn vum [[1. Joerhonnert|1.]] an dem [[3. Joerhonnert]] n. Chr. Obwuel Deeler wärend de Germanenafäll an der zweeter Hallschent vum 3. Joerhonnert zerstéiert goufen, war den Uert duerchgängeg bis an di éischt Hallschent vum [[5. Joerhonnert]] bewunnt. Duerno gouf d'Plaz opginn. ''Ricciacum'' hat beandrockend ëffentlech Gebaier, wéi en Theater, e groussen Tempelbezierk an [[Thermen]]. Dat sinn Aspekter déi dem Duerf de Charakter vun enger réimescher Klengstad ginn. === Mëttelalter an Neizäit === Dat haitegt Duerf Duelem, dat sech am Dall tëscht dem „Pëtzel-Plateau“ an dem „Péiteschbierg“ erstreckt, gouf an der éischter Hallschent vum [[6. Joerhonnert]] vu fränkeschen Zouwanderer gegrënnt. An Dokumenter gëtt dat elo ''Dalheim'', also „D'Heem am Dall“ genannt Duerf an de Joren 785/786 fir d'éischt ernimmt. Am [[10. Joerhonnert]] koumen d'Uertschaften Duelem, Fëlschdref an en Deel vu Welfreng duerch eng Schenkung an de Besëtz vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Räichsabtei St Maximin]] zu [[Tréier]], woumat déi eigentlech Grondhärschaft vun der Meierei Duelem an den Hänn vun der Abtei louch. Den Abt vun Tréier huet fir dee Beräich e [[Vogt]] ernannt deen fir och d'Dierfer Duelem, Fëlschdref, Altwis a Welfreng zoustänneg war. Déi Aufgab gouf vun der Härschaft vu Roussy iwwerholl. Vu 1495 un gouf den Härenhaff op Liewenszäit a vum [[16. Joerhonnert]] un, dunn och op Zäit verpacht. Domat geet dann och d'Eegebewirtschaftung vun der Abtei St Maximin op en Enn. Wärend dem [[Drëssegjärege Krich]] gouf bal dat komplett Duelem zerstéiert. Och am [[Hollännesche Krich]] tëscht 1672 a 1678 gouf Duelem an d'Ëmgéigend geschiedegt. 1680 gouf d'Härschaft vu Roussy vu Frankräich besat a sou gouf och Duelem fir bal ee Joerhonnert bis 1769 franséisch. Wéi 1795 di franséisch Revolutiounstruppen an d'[[Herzogtum Lëtzebuerg]] ageréckt sinn, ass dat als ''[[Département des Forêts]]'' u Frankräich ugegliddert ginn. Aus der Meierei Duelem gouf d'''Commune de Dalheim'' an den Nicolas Amma gouf hiren éischte Buergermeeschter. 1797 gouf de [[Code Civil]] op Lëtzebuerg ugewannt an domat déi al Strukture mat engem eenheetleche Recht ersat. Duelem war vun do u vu [[Réimech]] ofhängeg. Vun 1814 un, also nom Zesummebroch vum [[Napoleon Bonaparte|Napoleonesche]] Räich, gehéiert Duelem zum nei geschaafte Groussherzogtum Lëtzebuerg, ënner nidderlännescher Herrschaft. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 75}}</ref>:<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den [[Aadler]] op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwe]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng Vogt a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == ===Buergermeeschteren=== {{Div col|cols = 3}} *1795: Nicolas Amma * ... *1843 - 1849: N. Goerges<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/z8gnb0/pages/1/articles/DTL62 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 81, Drittes Blatt (07.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1849 - 1851: J. Kutten * 1851 - 1859: N. Goerges * 1859 - 1864: A. Diederich * 1864 - 1876: B. Lorang * 1876 - 1890: P. Dicken * 1890 - 1919: M. Diederich * 1919 - 1922: Adolf Klein * 1922 - [≥1934]: Johann Bour<ref name=BMs/> * ... * ? [[Robert Wiget]] *... * ? [[Marcel Schmit (Politiker)]] <!-- gest. Dez. 2002 mat 60 Joer Quell: https://persist.lu/ark:70795/zs218skgwm/pages/61/articles/DIVL1583] --> * ? - 2011: [[Marie-Anne Mousel-Schmit]] (DP). * 2011 - 2023: [[Joseph Heisbourg]] * zanter 2023: [[Romain Kill]] {{Div col end}} == Kuckeswäertes == {{Div col|cols=3}} * D'Gemeng zu Duelem, e modernt Gebai. * De [[Gallo-réimeschen Theater vun Duelem|gallo-réimeschen Theater]] * D'réimesch Thermen am Duerfkär vun Duelem * D'[[Réimermonument Duelem|Réimermonument mam Aadler]] * De [[Vicus Ricciacus]] um „Pëtzel-Plateau“ * D'[[Via Agrippa]], de [[Kiem]] deen duerch Duelem gelaf ass * De [[Réimesche Meilesteen am Buchholz|réimesche Meilesteen]], am Bësch tëscht Duelem a Méideng * D'[[Kierch Duelem (Réimech)|Kierch vun Duelem]] * D'[[Kierch Fëlschdref|Kierch vu Fëlschdref]] * D'[[Kierch Welfreng|Kierch vu Welfreng]] {{Div col end}} == Veräiner == [[Fichier:GaRéiTh1.JPG|250px|thumb|De gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] {{Div col|cols=2}} * [[Fanfare Gemeng Duelem]] * [https://web.archive.org/web/20081013204647/http://www.lgs.lu/duelem/ Duelemer Guiden a Scouten Hl. Mäerten] * [[FC Les Aiglons Duelem]] * [[Chorale Mixte Kiischtebléien]] * Fräiwelleg Pompjeeë Fëlschdref * Fräiwelleg Pompjeeën Duelem-Welfreng * Elterevereenegung Gemeng Duelem * Cercle Avicole Dalheim * Ricciacus Frënn Duelem * Fraen a Mammen Duelem * Club des Jeunes Dalheim * Chorale Mixte Filsdorf * Chorale St. Cécile Welfrange * CTF Filsdorf * J.A.C Filsdorf * LCGB Sektioun Duelem * Amiperas Duelem * [[Aikido]]-Club (Opgeléist) {{Div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Duelem ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=3}} * [[SIAER]] * [[SICEC]] * [[SIDEST]] * [[SIFRIDAWE]] * [[SIGRE]] * [[SIGI]] * [[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau dans la région de l'Est|SIDERE]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Literatur == * [[Peter Henrich]]: ''Das gallorömische Theater von Dalheim „Hossegronn“ Luxemburg.'' Dossiers d'archéologie XV. Imprimerie Central SA, Luxemburg 2016, ISBN 978-2-87-985317-8. * Laure Juncker, Joseph Heisbourg, Joseph Mangerich (Red.): Ricciacus: 30 Joer Ricciacus Frënn Duelem 1977–2007. Imprimerie Central SA, Luxembourg 2007, S. 202, ill. * Jean Krier: ''DEAE FORTUNAE OB SALUTEM IMPERI. Nouvelles inscriptions de Dalheim (Luxembourg) et la vie religieuse d'un vicus du nord-est de la Gaule à la veille de la tourmente du IIIe siècle. '' Gallia – Archéologie de la France antique 68.2, 2011. CNRS Éditions, Paris 2011, S. 313–340, ill. ISBN 978-2-271-07269-6. * Jean Krier: ''Der gallorömische vicus von Dalheim.'' Imprimerie Hengen, Luxemburg 2010, ISBN 978-2-87985-137-2. * Jean Krier: ''Das vorrömische und frührömische Dalheim (Luxemburg).'' In: Rheinisches Landesmuseum Trier (Hrsg.): ''Trier - Augustusstadt der Treverer.'' Philipp von Zabern, Mainz 1984, ISBN 3-8053-0792-6. * Jean Krier, Raymond Weiller: ''Zu den Anfängen der römischen Besiedlung auf “Pëtzel“ bei Dalheim.'' Publications de la Section Historique de l'Institut grand-ducal de Luxembourg XCIV, Imprimerie Joseph Beffort, Luxemburg 1980, S. 141–194, ill. * Victor Loos: ''Der Römeradler.'' Den Adler – Lokalzeitung N°1-2, 1996. * Victor Loos: ''Duelem: Eis Kiirch.'' Conseil de la fabrique d'église, Luxemburg 1993. * Jeannot Metzler, Johny Zimmer: ''Beiträge zur Archäologie von Dalheim.'' Hémecht 30.3, Saint-Paul, Luxemburg 1978. * Heike Pösche: ''Neue Grabungen in den Thermen des vicus Ricciacus''. Empreintes – Annuaire du Musée national d'histoire et d'art. Imprimerie Faber, Luxembourg 2011, S. 40–47, ill. ISBN 978-2-87985-149-5. * Robert Vandivinit, Gust Linden, Sandy Linden, Aloyse Estgen, Victor Loos, "Vu Ricciacus via Dalahem op Duelem." Fanfare Gemeng Duelem, Luxemburg 2001, ISBN 2-87996-944-1. == Kuckt och == {{LNM}} * {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.dalheim.lu/ Websäit vun der Gemeng Duelem] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/dalheim D'Gemeng Duelem op der Websäit vum Syvicol] * [https://web.archive.org/web/20081013204647/http://www.lgs.lu/duelem/ Websäit vun den Duelemer Guiden a Scouten (LGS)] * [http://www.ricciacus.lu Websäit vun de Ricciacus Frënn Duelem] {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Duelem]] [[Kategorie:Gemeng Duelem| ]] tre64hqjn1x26vec24gtvwj3qz2e7ys 0 72444 2686159 2685373 2026-07-16T15:12:08Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686159 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bissen | Numm (Däitsch) = Bissen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biissen}} | Fläch = 2.075 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|47|21|N|06|03|49|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Biissen läit am [[Atert (Baach)|Atertdall]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]], [[Gemeng Miersch|Miersch]] a [[Gemeng Viichten|Viichten]]. Se huet eng Fläch vun 2.075 ha, dovu si 550 ha Bësch. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Biissen | nord = | nord-est = [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer Bierg]] | est = | sud-est = [[Gemeng Miersch|Miersch]] | sud = | sud-ouest = [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Viichten|Viichten]] }} == Uertschaften an der Gemeng == == Uertschaften == * [[Biissen]] * [[Rouscht (Biissen)|Rouscht]] === Häff a [[Lieu-dit]]en === * [[Biisser Millen]] * [[Biisser Schmelz]] * [[Clooshaff]] * [[Kloshaff]] == Geschicht == Am Joer [[960]] ass d'Existenz vu Biissen ënner dem Numm « Bisiceromarkun »<ref>An net « Basiccromannum », eng feelerhaft Transkriptioun duerch de [[Louis L'Évêque de la Basse-Moûturie]], déi leider reegelméisseg ze fannen ass. De Feeler gouf 1929 vum [[Jules Vannérus]] publizéiert: ''Le Chevalier l'Evêque de la Basse-Mouturie et son itinéraire du Luxembourg Germanique''. 15 p. Cahiers luxembourgeois. Bourg-Bourger, Luxembourg.</ref> attestéiert ginn duerch en Dokument an deem d'Par Biissen als baussent der Par vu [[Miersch]] bezeechent gëtt. Dofir huet d'Par 1960 hir dausendjäreg Existenz gefeiert. {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 51}}</ref>:<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775- Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf. <br>De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules''), deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |iwwerschrëft= == Demographesch Entwécklung == }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == [[Fichier:Biissen vum Wobierg erof 01.jpg|thumb|Den Zentrum vu Biissen vum Wobierg aus gesinn.]] Bei de Gemengewale gouf, bis 2011 nach mat, nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zanter 2017 gëllt de [[Proporzsystem]].<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1082503.html "Vu Majorz- op Proporzsystem: Biissen."] rtl.lu, 06.10.2017, 07:32:38.</ref> === Buergermeeschteren === {{Div col|cols = 2}} * 1800 - 1815: Jean-Nicolas Knepper; * 1815 - 1830: Nicolas Billig; * 1830 - 1836: Antoine Pastoret; * 1836 - 1843: Jean-Nicolas Brosius; * 1844 - 1848: Jean-Nicolas Faber;<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1848 - 1858: Nicolas Engel; * 1859 - 1861: Pierre Souvignier; * 1861 - 1866: Nicolas Engel; * 1867 - 1869: [[Jean-Pierre Knepper (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Knepper]]; * 1870 - 1881: Georges Glaesener; * 1882 - 1908: [[Jean Souvignier]]; * 1908 - 1910: Emile Souvignier; * 1910 - 1940: [[Nicolas Sinner]]; * 1940 - 1957: [[Jean Engel]]; * 1958 - 1963: Charles Stoffel; * 1964 - 1981: [[Joseph Wietor]], Privatbeamten; * 1982 - 1984: Guillaume Feith, Proprietär; * 1985 - 1987: Mathias Schmitz, Gewerkschaftler; * 1988 - 1999: Ernest Wendel, Privatbeamten; * 1999 - 2000: Roger Schmit, Staatsemployé; * 2000 - 2001: Arlette Weber ép. Schmit, Staatsbeamtin; * 2001 - 2005: Camille Petry, Entreprener; * 2005 - 2011: [[Aloyse Bauer]], Elektrikermeeschter; * 2011 - 2019: [[Jos Schummer (Politiker)|Jos Schummer]], Privatbeamten; * zanter 2019: [[David Viaggi]], Verwaltungschef {{div col end}} === Gemengerot === D'Zesummesetzung vum Gemengerot no Lëschten zanter datt 2017 de Proporzsystem adoptéiert gouf: {| class="wikitable" |- ! Joer !! Är Leit !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] |- | 2017 || 5 || '''6''' |- | 2023 || '''8''' || 3 |} {{small|Quell: elections.lu}} Den aktuelle Gemengerot setzt aus de follgende Leit zesummen {{small|(Stand Juli 2026)}}<ref>{{Citation|URL=https://bissen.lu/conseil-communal/|Titel=Conseil communal - Commune de Bissen|Gekuckt=2026-07-12|Wierk=bissen.lu|Sprooch=fr|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20260712140811/https://bissen.lu/conseil-communal/|Archiv-Datum=2026-07-12}}</ref>: {{Div col|cols = 2}} * David Viaggi, Buergermeeschter * Roger Saurfeld, 1. Schäffen * Loïc Brune, 2. Schäffen * Kevin Englebert, Gemengerot * Georges Lucius, Gemengerot * Joseph Koecher, Gemengerot * Béatrice Horsmans-Kabers, Gemengerot * Joe Geisen, Gemengerot * Christian Hoscheid, Gemengerot * Joëlle Kraus-Fagny, Gemengerot * Frank Clement, Gemengerot {{div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Biissen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: *[[SICONA-Centre]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] == Bekannt Leit aus der Gemeng == {{div col|colwidth=23em}} * [[Fränz Dasbourg]], Moler * [[Jean Heinisch]], kathoulesche Geeschtlechen * [[Carlo Hommel]], Doumorganist * [[Jean-Pierre Hoscheid]], Foussballspiller * [[Jean-Baptiste Kremer]], Jesuitt an Universitéitsprofesser * [[Charles-Frédéric Mersch]], Staatsrot * [[Aloyse Raths]], Resistenzler * [[Michel Stoffel]], Moler * [[Raphaël Stacchiotti]], Schwëmmer * [[Jean Tautges]], Schoulmeeschter, Gewerkschaftler a Schrëftsteller * [[Nicolas Wolff (1906)|Nicolas Wolff]], Affekot a Resistenzler {{div col end}} == Kuckeswäertes == * Um Wobierg: [[Rochuskapell Biissen|d'Rochuskapell, d'Kräizstatioun an déi zwéi bemierkenswäert Beem virun der Kapell]] * [[Uergel]] an der [[Kierch Biissen|Parkierch vu Biissen]], gebaut 1891 vun de [[Uergelmanufaktur Bridder Müller|Bridder Müller]] vu [[Reifferscheid]], zanter Dezember 2001 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] * [[Jean-Pierre Beckius|Beckius]]-Fresken am [[Chouer (Kierch)|Chouer]] vun der [[Kierch Biissen|Parkierch vu Biissen]], zanter September 1987 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] * d'[[Biisser Millen]] * d'Graf vum Monseigneur [[Jacques Mangers]] um Biisser [[Kierfecht]] == Literatur == * [[Victor Kalmes]] (ënner der Mataarbecht vum Jos Schummer an dem Arnold Weber), 2001. ''Bissen seit eh und je''. Band 1 (525 S.) an 2 (? S.). Erausgi vun der Gemengeverwaltung Biissen. Sankt-Paulus Dréckerei, Lëtzebuerg. * Carlo Mulbach: "Gemeinde Bissen: Traditioneller Industriestandort im Wandel der Zeit." in: ''nos cahiers, Lëtzebuerger Zäitschrëft fir Kultur'' 3/4 2011, S.45-58. == Kuckt och == * [[Kierch Biissen]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.bissen.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Biissen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/bissen D'Gemeng Biissen op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Biissen]] [[Kategorie:Gemeng Biissen| ]] 3v4xjyokn8f1q2ufjg7thnyzmobbviw 2686184 2686159 2026-07-16T17:21:50Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2686184 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bissen | Numm (Däitsch) = Bissen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biissen}} | Fläch = 2.075 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|47|21|N|06|03|49|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Biissen läit am [[Atert (Baach)|Atertdall]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]], [[Gemeng Miersch|Miersch]] a [[Gemeng Viichten|Viichten]]. Se huet eng Fläch vun 2.075 ha, dovu si 550 ha Bësch. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Biissen | nord = | nord-est = [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer Bierg]] | est = | sud-est = [[Gemeng Miersch|Miersch]] | sud = | sud-ouest = [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Viichten|Viichten]] }} == Uertschaften an der Gemeng == == Uertschaften == * [[Biissen]] * [[Rouscht (Biissen)|Rouscht]] === Häff a [[Lieu-dit]]en === * [[Biisser Millen]] * [[Biisser Schmelz]] * [[Clooshaff]] * [[Kloshaff]] == Geschicht == Am Joer [[960]] ass d'Existenz vu Biissen ënner dem Numm « Bisiceromarkun »<ref>An net « Basiccromannum », eng feelerhaft Transkriptioun duerch de [[Louis L'Évêque de la Basse-Moûturie]], déi leider reegelméisseg ze fannen ass. De Feeler gouf 1929 vum [[Jules Vannérus]] publizéiert: ''Le Chevalier l'Evêque de la Basse-Mouturie et son itinéraire du Luxembourg Germanique''. 15 p. Cahiers luxembourgeois. Bourg-Bourger, Luxembourg.</ref> attestéiert ginn duerch en Dokument an deem d'Par Biissen als baussent der Par vu [[Miersch]] bezeechent gëtt. Dofir huet d'Par 1960 hir dausendjäreg Existenz gefeiert. {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 51}}</ref>:<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775- Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf. <br>De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules''), deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == [[Fichier:Biissen vum Wobierg erof 01.jpg|thumb|Den Zentrum vu Biissen vum Wobierg aus gesinn.]] Bei de Gemengewale gouf, bis 2011 nach mat, nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zanter 2017 gëllt de [[Proporzsystem]].<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1082503.html "Vu Majorz- op Proporzsystem: Biissen."] rtl.lu, 06.10.2017, 07:32:38.</ref> === Buergermeeschteren === {{Div col|cols = 2}} * 1800 - 1815: Jean-Nicolas Knepper; * 1815 - 1830: Nicolas Billig; * 1830 - 1836: Antoine Pastoret; * 1836 - 1843: Jean-Nicolas Brosius; * 1844 - 1848: Jean-Nicolas Faber;<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1848 - 1858: Nicolas Engel; * 1859 - 1861: Pierre Souvignier; * 1861 - 1866: Nicolas Engel; * 1867 - 1869: [[Jean-Pierre Knepper (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Knepper]]; * 1870 - 1881: Georges Glaesener; * 1882 - 1908: [[Jean Souvignier]]; * 1908 - 1910: Emile Souvignier; * 1910 - 1940: [[Nicolas Sinner]]; * 1940 - 1957: [[Jean Engel]]; * 1958 - 1963: Charles Stoffel; * 1964 - 1981: [[Joseph Wietor]], Privatbeamten; * 1982 - 1984: Guillaume Feith, Proprietär; * 1985 - 1987: Mathias Schmitz, Gewerkschaftler; * 1988 - 1999: Ernest Wendel, Privatbeamten; * 1999 - 2000: Roger Schmit, Staatsemployé; * 2000 - 2001: Arlette Weber ép. Schmit, Staatsbeamtin; * 2001 - 2005: Camille Petry, Entreprener; * 2005 - 2011: [[Aloyse Bauer]], Elektrikermeeschter; * 2011 - 2019: [[Jos Schummer (Politiker)|Jos Schummer]], Privatbeamten; * zanter 2019: [[David Viaggi]], Verwaltungschef {{div col end}} === Gemengerot === D'Zesummesetzung vum Gemengerot no Lëschten zanter datt 2017 de Proporzsystem adoptéiert gouf: {| class="wikitable" |- ! Joer !! Är Leit !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] |- | 2017 || 5 || '''6''' |- | 2023 || '''8''' || 3 |} {{small|Quell: elections.lu}} Den aktuelle Gemengerot setzt aus de follgende Leit zesummen {{small|(Stand Juli 2026)}}<ref>{{Citation|URL=https://bissen.lu/conseil-communal/|Titel=Conseil communal - Commune de Bissen|Gekuckt=2026-07-12|Wierk=bissen.lu|Sprooch=fr|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20260712140811/https://bissen.lu/conseil-communal/|Archiv-Datum=2026-07-12}}</ref>: {{Div col|cols = 2}} * David Viaggi, Buergermeeschter * Roger Saurfeld, 1. Schäffen * Loïc Brune, 2. Schäffen * Kevin Englebert, Gemengerot * Georges Lucius, Gemengerot * Joseph Koecher, Gemengerot * Béatrice Horsmans-Kabers, Gemengerot * Joe Geisen, Gemengerot * Christian Hoscheid, Gemengerot * Joëlle Kraus-Fagny, Gemengerot * Frank Clement, Gemengerot {{div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Biissen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: *[[SICONA-Centre]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] == Bekannt Leit aus der Gemeng == {{div col|colwidth=23em}} * [[Fränz Dasbourg]], Moler * [[Jean Heinisch]], kathoulesche Geeschtlechen * [[Carlo Hommel]], Doumorganist * [[Jean-Pierre Hoscheid]], Foussballspiller * [[Jean-Baptiste Kremer]], Jesuitt an Universitéitsprofesser * [[Charles-Frédéric Mersch]], Staatsrot * [[Aloyse Raths]], Resistenzler * [[Michel Stoffel]], Moler * [[Raphaël Stacchiotti]], Schwëmmer * [[Jean Tautges]], Schoulmeeschter, Gewerkschaftler a Schrëftsteller * [[Nicolas Wolff (1906)|Nicolas Wolff]], Affekot a Resistenzler {{div col end}} == Kuckeswäertes == * Um Wobierg: [[Rochuskapell Biissen|d'Rochuskapell, d'Kräizstatioun an déi zwéi bemierkenswäert Beem virun der Kapell]] * [[Uergel]] an der [[Kierch Biissen|Parkierch vu Biissen]], gebaut 1891 vun de [[Uergelmanufaktur Bridder Müller|Bridder Müller]] vu [[Reifferscheid]], zanter Dezember 2001 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] * [[Jean-Pierre Beckius|Beckius]]-Fresken am [[Chouer (Kierch)|Chouer]] vun der [[Kierch Biissen|Parkierch vu Biissen]], zanter September 1987 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] * d'[[Biisser Millen]] * d'Graf vum Monseigneur [[Jacques Mangers]] um Biisser [[Kierfecht]] == Literatur == * [[Victor Kalmes]] (ënner der Mataarbecht vum Jos Schummer an dem Arnold Weber), 2001. ''Bissen seit eh und je''. Band 1 (525 S.) an 2 (? S.). Erausgi vun der Gemengeverwaltung Biissen. Sankt-Paulus Dréckerei, Lëtzebuerg. * Carlo Mulbach: "Gemeinde Bissen: Traditioneller Industriestandort im Wandel der Zeit." in: ''nos cahiers, Lëtzebuerger Zäitschrëft fir Kultur'' 3/4 2011, S.45-58. == Kuckt och == * [[Kierch Biissen]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.bissen.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Biissen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/bissen D'Gemeng Biissen op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Biissen]] [[Kategorie:Gemeng Biissen| ]] jn797o8890v80htxs8y08digf4zxrk5 0 72458 2686194 2685356 2026-07-16T19:05:12Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686194 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Dippach | Numm (Däitsch) = Dippach | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Dippech}} | Koordinaten = {{coor dms|49|35|16|N|05|58|47|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Dippech läit am [[Kanton Capellen]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Garnech|Garnech]] a [[Gemeng Mamer|Mamer]] am Norden, [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] am Osten, [[Reckeng op der Mess]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] am Süden, a [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] am Westen. Eng Partie vun der Gemeng läit op engem grousse Plateau, deen deelweis d'[[Waasserscheed]] tëscht dem [[Rhäin]]- an dem [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]] mécht, mat dem héchste Punkt an den ''Ierwenhecken'' am Nordweste vun der Gemeng op 378 Meter. Vun der Gemengefläch sinn 303 ha [[Bësch]]er, an 28 ha [[Akerbau|Akerland]] oder [[Wiss|Wise]] sinn am Besëtz vun der Gemeng. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Dippech | nord = | nord-est = [[Gemeng Mamer|Mamer]] | est = [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng/Mess]] | sud-ouest = [[Gemeng Suessem|Suessem]] | ouest = [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] | nord-ouest = [[Gemeng Garnech|Garnech]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === * [[Betteng op der Mess]] * [[Dippech]] * [[Schuller]] * [[Sprénkeng]] === Häff a Lieu-diten === * [[Dippecher Gare]] * [[Lëftgermillen]] <gallery perrow="5" widths="200"> Fichier:Aerial view of Dippach, Luxembourg.jpg|Vue aus dem Fliger op [[Dippech]]... Fichier:Aerial view of Bettange-sur-Mess and Dippach-Gare, Luxembourg.jpg|... an op [[Betteng op der Mess]] (lénks) an op d'[[Dippecher Gare]] (riets) </gallery> == Geschicht == D'Dierfer Dippech, Betteng, Schuller a Sprénkeng goufen am Mëttelalter fir d'éischt ernimmt.<ref name=hist>Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Histoire de la commune ''] (gekuckt de 16. Mee 2018)</ref> 1795 goufen d'[[Éisträichesch Nidderlanden]], zu deenen deemools och Lëtzebuerg gehéiert huet, vu franséische Revolutiounstruppen eruewert. Lëtzebuerg an déi aner Territoirë goufe vun der neier franséischer Republik annexéiert, an déi véier Dierfer sinn an der Gemeng Dippech regruppéiert ginn.<ref name=hist/> Wärend dem [[Zweete Weltkrich]] ass d'Gemeng net zerstéiert ginn. Den 9. September 1944 hunn amerikanesch Truppen d'Gemeng vum däitsche Besatzer befreit, een Dag virun der Stad Lëtzebuerg.<ref name=hist/> Dippech ass zanter 1973 mat [[Landiras]] aus dem franséischen [[Departement Gironde]] jumeléiert. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 81}}</ref>:<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), woubäi et net kloer ass, ob mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |} === Demographesch Entwécklung === Am Joer 11 vum [[Republikanesche Kalenner]] (1802-1803) hat d'Gemeng 705 Awunner, dorënner 169 zu Betteng (24&nbsp;% vun der Gemengebevëlkerung), 262 zu Dippech (37&nbsp;%), 86 zu Sprénkeng (12&nbsp;%) an 188 zu Schuller (27&nbsp;%).<ref name=hist/> 2015 hu 4.122 Leit an der Gemeng gewunnt, dorënner 1.172 zu Betteng (28&nbsp;%), 993 zu Dippech (24&nbsp;%), 528 zu Sprénkeng (13&nbsp;%) an 1.429 zu Schuller (35&nbsp;%). {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vun Dippech gëtt zanter 2005 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! LB |- | 2005 || '''5''' || 2 || '''4''' || - |- | 2011 || 4 || '''2''' || '''5''' || - |- | 2017 || 2 || '''2''' || '''5''' || 2 |- | 2023 || 2 ||''' 3''' || '''4''' || 2 |} {{small|LB: D'Lëscht vun de Bierger}}. {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} {{Div col|cols = 2}} * 1844: Nicolas Schumacher<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> *... * 1897 - 1944: [[Edouard Kirsch]] * 1945<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> - 1958<ref>[https://persist.lu/ark:70795/1t7wjc607/pages/6/articles/DIVL580 Gemeinderatsverhandlungen.] In: Luxemburger Wort, 111. Jg., n° 63 (04.03.1958), p. 6[Digitis ed by the National Library of Luxembourg].</ref>: [[Jean Urbany]] * 1958 - 1975: [[Nicolas Calmes]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/7chpdf48t/pages/5/articles/DIVL518 Bürgermeister Nicolas Calmes aus Dippach beendet seine politische Laufbahn.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 298 (29.12.1975), p. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg]</ref> * 1976 - 1987: [[Norbert Sassel]] * ... * 19.. - 2005: [[Claude Bosseler]] (CSV) * 2005 - 2009: [[Ady Hahn]] (LSAP) * 2009 - 2011: Claude Bosseler (CSV) * 2011 - 2012: Ady Hahn (LSAP) * 2012 - haut: [[Manon Bei-Roller]] (LSAP)<ref>[https://web.archive.org/web/20171011153354/https://www.wort.lu/de/lokales/manon-bei-roller-neue-buergermeisterin-von-dippach-50ac555ce4b051a650ad9f82 Manon Bei-Roller neue Bürgermeisterin von Dippach] op wort.lu gelies 9.10.2017</ref> {{Div col end}} == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Dippech == * [[Claude Bosseler]] (*1953), laangjärege Buergermeeschter * [[Jean-Baptiste Didier (1834)|Jean-Baptiste Didier]] (*1834), Politiker, gebuer zu Dippech * [[Laurent Didier]] (*1984), Vëlossportler an Olympionik * [[Roger Gilson]] (1947-1995), Vëlossportler an Olympionik * [[Ady Hahn]], Buergermeeschter * [[Jean Pierre Kirsch]] (1861-1941), Priister, Kierchenhistoriker an Archeolog * [[Camille Pauly]] (1923-1969), Resistenzler, Politiker an Auteur, gebuer zu Dippech * [[Tom Wirtgen]] (*1966), professionelle Vëlossportler == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Dippech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols = 2}} * [[MINETT-KOMPOST]] * [[Pimodi]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Veräinsliewen == An der Gemeng Dippech sinn eng Rei Veräiner aktiv, dorënner verschidde Chorallen a Museksveräiner, d'''Dippecher Dachsen'' (Guiden a Scouten), de ''[[Kabarä PEPpERONI]]'', de ''Land Rover Club Lëtzebuerg'' an d'Hëllefsorganisatioun ''Dippech hëlleft''.<ref name=assoc>Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Associations locales''] (gekuckt de 16. Mee 2018)</ref> Am Sportberäich gëtt et den ''Tennis Club Dippech'', d'''Union Cycliste Dippach'', de ''Bettener Reitclub'' an den ''FC Étoile Sportive Schouweiler''.<ref name=assoc/> == Kuckeswäertes == * [[Méchelskierch zu Betteng op der Mess]] * [[Kierch Dippech]] * [[Kierch Schuller]] * D'[[Kierch Sprénkeng]] aus dem [[18. Joerhonnert]] mat dem Tuerm vun der fréierer Kierch. == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.dippach.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Dippech] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/dippach D'Gemeng Dippech op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.schuller-schoulen.lu/ D Schoulen aus der Gemeng Dippech] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Dippech]] [[Kategorie:Gemeng Dippech| ]] llvl6yeod4w8ory0robn3dy48z58ba4 0 72468 2686196 2686146 2026-07-16T19:10:49Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686196 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Ell | Numm (Däitsch) = Ell | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ell}} | Koordinaten = {{coor dms|49|45|49|N|5|51|21|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Ell läit am Weste vum Land, am [[Kanton Réiden]], laanscht d'[[belsch]] Grenz. D'Grenz tëscht [[Guttland]] an [[Éislek]] geet queesch duerch d'Uertschaft Rued, an deemno och d'Gemeng. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Ell | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] | nord-est = | est = [[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden/Atert]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] | sud-ouest = | ouest = (B) }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === * [[Ell (Lëtzebuerg)|Ell]] * [[Kleng Elchert]] * [[Nidderkolpech]] * [[Rued (Ell)|Rued]] * [[Uewerkolpech]] === Häff a Lieu-diten === * [[Jénkenhaff (Ell)|Jénkenhaff]] == Geschicht == {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 87}}</ref>:<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}} D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun [[Aansebuerg]] (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Buergermeeschteren=== {{kapitel Info feelt}} *... * ... - ...: Klein *... * 1952 - 1975: Edouard Leyder<ref>[https://persist.lu/ark:70795/v3p84cftjc/pages/16/articles/DIVL1567 Bürgermeister von Ell demissionierte]. In: Tageblatt, nº 84 (11.04.1975), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1975 - ...: Robert Roder<ref>[https://persist.lu/ark:70795/3p309wq9dt/pages/7/articles/DIVL1035 Ell : Robert Roder neuer Bürgermeister.] In: Tageblatt, nº 269 (21.11.1975), p. Seite 7 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> *... *... - 2017: Joseph Thill * 2017 - 2023: Armand Schuh<ref>Nadine Schartz: [https://web.archive.org/web/20230428085413/https://www.wort.lu/de/lokales/vier-buergermeister-aus-majorzgemeinden-treten-nicht-mehr-an-64490506de135b9236d2e007 "Vier Bürgermeister aus Majorzgemeinden treten nicht mehr an."] wort.lu [w+], 28.04.2023.</ref> * 2023 - 2026: Henri Rasqué * zanter 2026<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/de-claude-schmit-gouf-zum-neie-buergermeeschter-vun-ell-gewielt-199969438 De Claude Schmit gouf zum neie Buergermeeschter vun Ell gewilet.] rtl.lu, 16.07.2026.</ref>: Claude Schmit == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Ell ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols = 2}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Ecole de musique du Canton de Redange]] * [[De Réidener Kanton]] * [[Naturpark Uewersauer]] * [[Réidener Schwemm]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDERO]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Stroossennimm an der Gemeng == Den 13. Februar 2006 huet de Gemengerot decidéiert, alle Stroossen an der Gemeng e [[lëtzebuergesch]]en Numm ze ginn. Zanter dem [[1. Mee]] [[2006]] un hunn all d'Stroossen e lëtzebuergeschen [[Odonymie|Odonym]], woubäi déi lokal Schreifweis vun den Uertschafte bäibehale gouf (z.&nbsp;B. ''Beekerich'', amplaz vu ''Biekerech''). *Beispiller<ref>{{Citation|URL=https://www.services-publics.lu/caclr/street_search.action|Titel=Registre national des adresses|Gekuckt=02.08.2020|Datum=|Editeur=services-publics.lu|Sprooch=fr}}</ref>: {| class="wikitable" !Uertschaft !neien Numm !alen Numm |- |Uewerkolpech |Aline an Emile Mayrischstrooss |Rue Aline et Emile Mayrisch |- |Ell |An de Wisen |Rue des Prés |- |Ell |Areler Strooss |Route d'Arlon |- |Ell |Beekericher Strooss |Rue de Beckerich |- |Nidderkolpech |Eller Strooss |Rue d'Ell |- |Nidderkolpech |Grendeler Strooss |Rue de Grendel |- |Rued |Haaptstrooss |Rue Principale |- |Kleng Elchert |Héiltzer Strooss |Route de Holtz |- |Rued |Hueschterter Strooss |Rue de Hostert |- |Ell |Knuppebierg |Rue de Colpach-Haut |- |Ell |Nojener Strooss |Rue de Nagem |- |Kleng Elchert |Noutemer Strooss |Rue de Nothomb |- |Nidderkolpech |Uewerkoulbicher Strooss |Rue de Colpach-Haut |- |Nidderkolpech |Uewerpallener Strooss |Rue d'Oberpallen |} == Literatur == *S. Berbeć. Approche typologique de l'architecture rurale au grand-duché de Luxembourg. Publications nationales. Ministère des affaires culturelles. 169 S. ISBN 2-87984-002-3. (Cf. Ell S. 121-156). == Kuckt och == * [[Kierch Ell|Kierch vun Ell]] * [[Schlass Ell]] * [[Schlass Kolpech]] * [[Park vum Schlass Kolpech]] * [[Naturpark Uewersauer]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.ell.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Ell] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/ell D'Gemeng Ell op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}} [[Kategorie:Gemeng Ell| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ell]] [[Kategorie:Kanton Réiden]] 3xnrtdfl8ocjw76xxtzx3wu7wz3ck9a 0 72477 2686197 2685071 2026-07-16T19:12:31Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686197 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Troisvierges | Numm (Däitsch) = Ulflingen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ëlwen}} | Koordinaten = {{coor dms|50|7|14|N|5|59|56|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Clierf]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Ëlwen läit am Nord-Weste vum Land am [[Éislek]]. Et ass déi nërdlechst Gemeng aus dem Grand-Duché. Am Norden, Nordosten a Weste stéisst se un d'[[Belsch]], am Südosten un d'[[Gemeng Wäiswampech]] an am Süden un d'[[Gemeng Wëntger]]. An der Gemeng leien déi zwou héchste Koppen aus dem Land, d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]] an [[Op Kneiff]]. Den nërdlechste Punkt vum Land läit an der Ëlwener Gemeng op {{Coor dms1|50|10|58|N|06|01|29|O}}. ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen |ville = Ëlwen | nord-est = | nord-ouest = | nord = (B) | ouest = (B) | est = | nord-est = | sud = [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] | sud-ouest = | sud-est = [[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === {{div col|cols=3}} * [[Beesslek]] * [[Biwesch]] * [[Drénkelt]] * [[Ëlwen]]<ref>D'Nimm ''Ufflange'' an ''Trois-Vierges'' oder och ''Trois Vierges'' waren am 19. Joerhonnert nach a Gebrauch. Cf. S. 472 an: [http://books.google.fr/books?id=BOFaAAAAQAAJ&pg=PA472 L'Évêque de la Basse-Moûturie, Louis, 1844. Itinéraire du Luxembourg germanique, ou voyage historique et pittoresque dans le Grand-Duché. 500 p. V. Hoffmann, Luxembourg].</ref> * [[Géidgen]] * [[Huldang]] * [[Kierchen]] * [[Wilwerdang]] {{div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{div col|cols=3}} * [[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]] * [[Cornelysmillen]] * [[Géidger Millen]] * [[Huldanger Millen]] * [[Kierchermillen]] * [[Lenglerlach]] * [[Op Kneiff]] * [[Pafemillen]] * [[Schmëdd (Ëlwen)|Schmëdd]] {{div col end}} == Hydrographie == Duerch [[Ëlwen]] leeft d'[[Wolz (Klierf)|Wolz]] déi hir Quelle bei [[Huldang]] huet. Aner Baachen um Territoire vun der Gemeng sinn: {{div col|cols=3}} * [[Boburen]] * [[Brellbaach]] * [[Klierf (Baach)|Klierf]] * [[Fooschtbaach]] * [[Follmillbaach]] * [[Haardbaach]] * [[Heffbaach]] * [[Kléngelbaach (Wolz)|Kléngelbaach]] * [[Luckesbaach]] * [[Stauwelsbaach]] och Millebaach genannt. * [[Renkebaach]] * [[Weierbaach]] {{div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} D'Gemeng huet uganks a bis den 28. Dezember 1908 [[Kierchen|Gemeng Kierchen]] ({{Fr}} ''Basbellain'') geheescht. Mat engem Gesetz vun deem Dag gouf de Sëtz vun der Gemeng op Ëlwen transferéiert an d'Gemeng gouf deementspriechend ëmgedeeft<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1908/12/28/n1/jo Loi du 28 décembre 1908 transférant le chef-lieu de la commune de Basbellain à Troisvierges] op legilux.lu, gekuckt den 2. Juni 2020</ref>. Mam Gesetz vum 20. Juli 1925 gouf d'[[Kadastersektioun|Sektioun]] [[Biwesch]] vun der deemoleger Gemeng [[Aasselbuer]] ofgetrennt, an ass bei d'Gemeng Ëlwen derbäikomm<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1925/07/20/n2/jo Loi du 20 juillet 1925 concernant le rattachement de la section de Biwisch à la commune de Troisvierges] op legilux.lu, gekuckt den 2. Juni 2020</ref>. Bei der Grënnung vun der neier [[Gemeng Wëntger]] (1977) koume 7,88&nbsp;[[Hektar|ha]] aus der Sektioun B vun [[Aasselbuer]] bei d'Gemeng Ëlwen<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1977/10/31/n1/jo Loi du 31 octobre 1977 portant fusion des communes de Asselborn, Boevange/Clervaux, Hachiville et Oberwampach] op legilux.lu, gekuckt den 2. Juni 2020</ref>. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 243}}</ref>: ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Clierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass. De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf. De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Clierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]]. Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet. D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet. D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== Ëlwen war bis d'Gemengewale vun 2011 nach mat, eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Well se 2017 iwwer 3000 Awunner hat, gëtt de Gemengerot zanterhier nom [[Proporzsystem]] gewielt. No de Wale vun 2017 bestoung eng Koalitioun aus [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] an der ''Ëlwener Bierger Lëscht'' (ËBL). Zanter 2023 ass et eng aus ËBL an der ''Oppe Lëst Ëlwen'' (OBL). === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! ËBL !OLE |- | 2017 || 4 || 7 | |- |2023 | |7 |3 |} {{small|ËBL: Ëlwener Bierger Lëscht {{!}} OBL: Oppe Lëst Ëlwen<br>Quell: elections.lu}} ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} * ... * ... Pierre Huss *... *... - 2011: [[Lucien Majerus]] * zanter 2011: [[Edy Mertens]] (Biergerlëscht/DP) == Kulturelles == * [[Ciné Orion]] bei der Gare zu Ëlwen * [[Tony-Bourg-Bibliothéik]] == Kuckeswäertes == * d'[[Fiichtgebitt Cornelysmillen]]; * d'[[Kierch Ëlwen]] aus dem Joer 1640, déi dem Ëlwener [[Franziskaner]]klouschter gehéiert huet; mat hirem Mobilier al hirer Uergel als [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter|nationaalt Monument klasséiert]]; * d'[[Méchelskierch vu Kierchen|Kierch vu Kierchen]], zesumme mam Kierfecht ronderëm als nationaalt Monument klasséiert; * d'[[Kierchermillen]], och en nationaalt Monument (''Inventaire supplémentaire''). == Bekannt Leit aus der Gemeng == {{Div col|cols=2}} * [[Nicolas Adames]] (1813-1887), kathoulesche Priister, éischte Bëschof vu Lëtzebuerg * [[Marcel Feller]] (1890-1975), Eisebunner a Politiker * [[Johny Flick]] (1930-2008), Geowëssenschaftler * [[Yvonne Frisch-Urbany]] (1923-2013), Schrëftstellerin * [[André Gruber]], (1869-1926), Zänndokter a Lokalpolitiker * [[Eugène Heinen]] (1914-2006), Pedagog, Theaterregisseur a Schauspiller * [[Yvo Kerger]] (1908-1945), Eisebunner a Resistenzler * [[Lucien Lux]] (*1956), Politiker * [[Albert Neumann]] (1899-1976), Turner an Olympionik * [[Josy Meyers]] (1902-1970), Zeecheprofesser * [[Nicolas Morn]] (1932-1997), Vëlossportler * [[Pierre Prüm]], (1886-1950), Politiker a Premierminister * [[Joseph Schwickert]] (1836-1902), Professer an Auteur * [[Norbert Stelmes]] (1915-1986), Lycéesprofesser, Komponist a Pianist * [[Jean-Pierre Thill (Architekt)|Jean-Pierre Thill]] (1916-1981), Architekt * [[René Urbany]] (1927-1990), Journalist a Politiker * [[Danielle Wagner]] (*1960),Sculptrice * [[Charles de Waha]] (1888-1918), Medezinner, Chirurg a Politiker * [[Aloyse-André Welter]] (1852-1922), Schoulmeeschter, Zeitungsredakter a Schrëftsteller {{Div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Ëlwen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Maison de retraite Clervaux]] * [[Parc Naturel de l'Our]] * [[SICLER]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[SIVOUR]] {{div col end}} == Jumelagen == {{div col|cols=3}} * Hepstedt an {{DEU}} * Desborough a {{GBR}} * Bièvre an der {{BEL}} * Holmegaard an {{DEN}} * Falset a {{ESP}} * Cissé a {{FRA}} * Kolindros a {{GRE}} * Cashel an {{IRL}} * Esch an {{NED}} * Samuel a {{POR}} * Bucine an {{ITA}} * Lassee an {{AUT}} * Kannuns a {{FIN}} * Ockelbro a {{SWE}} * Pölva an {{EST}} * Nagycenk an {{HUN}} * Stryzow a {{POL}} * Stary Poddvorov an {{CZE}} * Medzev an der {{SLK}} * Moravce a {{SVN}} * Lefkara an {{CYP}} * Nadur op {{MLT}} {{div col end}} == Kuckt och == * [[Eisebunnsstreck Ëlwen-Wilwerdang-belsch Grenz|Eisebunnsstreck Ëlwen-Wilwerdang]] * [[Sentier des Passeurs]] * [[Naturpark Our]] * [[Islek ohne Grenzen EWIV]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.troisvierges.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Ëlwen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/clervaux/troisvierges D'Gemeng Ëlwen op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.harmonie-troisvierges.lu/ Websäit vun der Ëlwener Musek] <!--* [http://www.elwen.eu/ Websäit mat villen Informatiounen iwwer Ëlwen] [Dee Link geet momentan (Juni 2020) op eng Säit déi näischt mat Ëlwen ze dinn huet...]--> {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Clierf}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Elwen]] [[Kategorie:Gemeng Ëlwen| ]] ccyfxc7hxn24yal4e9zi4rlxui1y44h 0 72518 2686207 2685102 2026-07-16T19:47:43Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686207 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Goesdorf | Numm (Däitsch) = Goesdorf | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Géisdref}} | Koordinaten = {{coor dms|49|55|15|N|05|58|00|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Géisdref läit am [[Kanton Wolz]] gréisstendeels héich op den [[Éislek]]er Koppen ëmgi vun den déiwe Flossdäller vu [[Wolz (Sauer)|Wolz]], [[Sauer]] a [[Schlierbaach]]. Um südleche Plateau läit d'Uertschaft [[Géisdref]]. De [[Waassertuerm zu Dol]] versuergt d'Uertschaften Dol, Géisdref, Nacher, Boukels a Masseler mat [[Drénkwaasser]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Géisdref | nord-est = [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] | nord-ouest = [[Gemeng Wolz|Wolz]] | nord = | ouest = [[Stauséigemeng]] | est = [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] | sud-ouest = | sud= [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] | sud-est = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === {{Div col|cols = 3}} * [[Bidscht]] * [[Boukels (Géisdref)|Boukels]] * [[Dol]] * [[Géisdref]] * [[Giewelsmillen]] * [[Heischtergronn]] * [[Masseler]] * [[Nacher Strooss]] * [[Nacher]] * [[Toodler]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === * [[Boukelsser Millen]] * [[Haarderbaach]] * [[Horgershaff]] == Geschicht == Den Numm ''Goesdorf'' leet sech vu ''Gießdorf'' of. Géisdref war fréier en [[Industrie]]standuert, dee vum [[Antimon]]virkomme gelieft huet. Éischt Gruewunge solle schonn zur [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] gemaach gi sinn. Eng éischt Konzessioun ass [[1354]] ausgestallt ginn. {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Buergermeeschteren=== * ? - 1846: J-M Sonntag * 1846 - 1849(?): Théodore Kayser<ref>Circulaire du 7 septembre 1846 N° 11047-2625 concernant les attributions du collège des bourgmestre et échevins des communes. - [https://www.stradalex.lu/fr/slu_src_publ_leg_mema/toc/leg_lu_mema_184609_52/doc/mema_1846A0505A Mémorial A n° 52 de 1846] op stradalex.lu gekuckt de 26. Juni 2022</ref> * 1849: André Weyrich<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref> *... * 1894 - 1903: [[Emile Wolter]]<ref>[http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1894/0011/a011.pdf Memorial N°11 vun 1894] mat der Nominatioun vum Emile Wolter zum Buergermeeschter vu Géisdref</ref><ref>Memorial N°7 vun 1903 mat der Demissioun vum Emile Wolter als Buergermeeschter vu Géisdref</ref> *... * bis 2011: Arthur Schockmel * 2011-2017: Norbert Maes. * 2017-2019: Christa Schmitz ép. Majerus * zanter 2019: Jean-Paul Mathay == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Géisdref ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SYVICOL]] == Kuckeswäertes == * Al [[Géisdrëffer Antimongrouf]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.goesdorf.lu/ Websäit vun der Gemeng Géisdref] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/goesdorf D'Gemeng Géisdref op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}} {{DEFAULTSORT:Geisdref}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Geisdref]] [[Kategorie:Gemeng Géisdref| ]] rdu5i5c56uvadnsxsna1h3lop3qdvd7 0 72569 2686200 2685076 2026-07-16T19:27:04Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686200 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Ettelbruck | Numm (Däitsch) = Ettelbrück | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Ettelbréck}} | Koordinaten = {{coor dms|49|50|47|N|06|05|57|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]] an ass se no der [[Ettelbréck|Uertschaft mam selwechten Numm]] benannt. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. Ettelbréck bilt, zesumme mat de Gemenge [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]], [[Gemeng Dikrech|Dikrech]], [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]], [[Gemeng Schieren|Schieren]] a [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] den Zentrum vun der [[Nordstad]]. == Geographie == Ettelbréck läit op enger Héicht vun 199 Meter ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Duerch d'Uertschaft Ettelbréck fléissen d'[[Uelzecht]] an d'[[Waark]]. Den déifste Punkt ass nieft ''Déifert'' am ''All'' op 191,5&nbsp;m do wou d'Uelzecht an d'[[Sauer]] leeft. Déi héchst Plaz ass um westlechsten Eck vun Ettelbréck am ''Wald'' nieft dem [[CR345]] op der Grenz mat der [[Gemeng Feelen]] tëscht dem ''Kräizwee'' an der ''Useldéngerfréin'' op enger Héicht vun 386&nbsp;m. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Ettelbréck | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] | nord-est = | est = [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Schieren|Schieren]] | sud-ouest = [[Gemeng Mäertert|Mäerzeg]]<br>[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer Bierg]] | ouest = [[Gemeng Feelen|Feelen]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === * [[Ettelbréck]] * [[Grenzen]] * [[Waarken]] === Häff a Lieu-diten === * [[Heinenhaff]] * [[Herckmannsmillen]] * [[Lopert]] * [[Miederhaff]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} Zur Gemeng Ettelbréck hu bis den 30. Juni 1850 och nach follgend Uertschafte gehéiert: [[Schieren]], [[Biertreng]], [[Colmer Bréck]], [[Matgeshaff]], [[Schierener Haff]], [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Angelduerf]] a [[Bierden]]. Den 1. Juli 1850 (Gesetz vum 22. Januar 1850<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/22/n1|Titel=Loi du 22 janvier 1850, qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange|Gekuckt=21.06.2026|Datum=22.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>) goufen d'Gemenge [[Gemeng Schieren|Schieren]] an [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] geschaaft. Mam Gesetz vum 24. Dezember 1906 ass d'Sektioun [[Bierden]] vun Ettelbréck getrennt a bei d'Gemeng [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] geprafft ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1906/12/24/n2|Titel=Loi du 24 décembre 1906, concernant la distraction de la section de Burden de la commune d'Ettelbruck et sa réunion à celle d'Erpeldange|Gekuckt=21.06.2026|Datum=24.12.1906|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 101}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1953/03/24/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 24 mars 1953 autorisant les changements à apporter aux armoiries de la Ville d'Ettelbruck|Gekuckt=09.06.2026|Datum=24.03.1953|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>:<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.'' {{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}} De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.'' Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vun Ettelbréck gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 1999 || '''5''' || 3 || 1 || '''4''' |- | 2005 || '''6''' || 1 || 1 || '''5''' |- | 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''4''' |- | 2017 || '''5''' || 2 || 2 || '''4''' |- | 2023 || '''5''' || 2 || 1 || '''5''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Div col|cols = 2}} *1836 - 1841: [[Guillaume Herckmans]] *1845 - 1848: [[Pierre Schmit]] * 1851 - 1854: [[Jean-Pierre Salentiny]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160305044640/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1851/0011/a011.pdf Memorial N° 11 vun 1851] mam Arrêté royal grand-ducal du 21 janvier 1851, N° 59, portant nomination d'un bourgmestre.</ref> *1855 - 1874: Jean-Pierre Schmit *1874 - 1878: Théodore Mongenast * 1879 - 1888: [[Gustave de Marie]] * 1888 - 1905: [[Emil Salentiny]] * 1905<ref>[http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-1905-12-fr-pdf.pdf Memorial A - N° 12 / 15 mars 1905.]</ref> - 1914: Gustave de Marie * 1915: [[Nicolas Pierre Kunnen]] * 1915 - 1934: [[Lucien Salentiny]] *1935 - 1937: [[Michel Weber (Lokalpolitiker)|Michel Weber]] *1937 - 1939: Albert Cloos *1939 - 1941: [[Jean-Pierre Thill (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Thill]] *1945 - 1950: Jean-Pierre Thill *1950 - 1957: [[Marcel Wiser]] *1958 - 1967: [[Léon Mischo]] *1967 - 1975: [[Eugène Simon]] * 1976 - 1998: [[Edouard Juncker]] * 1998 - 2003: [[Pierre Kraus]] * 2003 - 2023: [[Jean-Paul Schaaf]] * zanter 2023: [[Bob Steichen]]<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/bob-steichen-uebernimmt-in-ettelbrueck-das-buergermeisteramt-6486e7f1de135b9236d15886 Bob Steichen übernimmt in Ettelbrück das Bürgermeisteramt."] wort.lu [w+], 12.06.2023.</ref> {{Div col end}} == Literatur == * Flies, Joseph: ''Ettelbrück, die Geschichte einer Landschaft'', 2274 Säiten, 1970, Imprimerie Saint-Paul * ''100 Joer Ettelbréck'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] vum 6. Juni 2007, 36 S. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Ettelbréck ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[CM-Nord]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[Syndicat intercommunal des communes de Diekirch, Erpeldange et Ettelbruck pour la construction et l'exploitation d'un hall de tennis|SIT]] * [[SYVICOL]] == Kuckt och == [[Fichier:Church in Ettelbruck Luxembourg.jpg|thumb|260px|?Ettelbrécker Kierch]] * [[Ettelbréck]] * [[Stadhaus Ettelbréck]] * [[Gare Ettelbréck]] * [[Kierch Ettelbréck]] * [[Nordstad]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.ettelbruck.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Ettelbréck] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/ettelbruck D'Gemeng Ettelbréck op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.flickr.com/photos/10540/sets/72157602174917813/ Fotoe vun Ettelbréck] * [http://www.ettelbrecker-musek.lu/ Säit vun der Ettelbrécker Musek] * [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1850/0018/#1850A0165A Gesetz iwwer d'Enstoe vun de Gemenge Schieren an Ierpeldeng] ''Loi du 22 janvier 1850,qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange'' {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemeng Ettelbréck| ]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Ettelbreck]] d99a5jta7a8r172dx7b97bu5c7knncd 0 72626 2686201 2685090 2026-07-16T19:31:16Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686201 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Feulen | Numm (Däitsch) = Feulen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Feelen}} | Koordinaten = {{coor dms|49|51|17|N|06|02|38|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]] am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] ass d'Uertschaft [[Nidderfeelen]]. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Feelen | nord-ouest = [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] | nord = | nord-est = [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] | est = | sud-est = [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] | sud= | sud-ouest = [[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]] | ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === * [[Nidderfeelen]] * [[Uewerfeelen]] Déi zwou Uertschafte sinn och identesch mat den zwou [[Kadastersektioun]]e vun der Gemeng. === Häff a Lieu-diten === * [[Feelener Hecken]] * [[Hierzhaff]] * [[Hubertushaff]] * [[Fuusswiss]] == Geschicht == Am Joer 963 huet den Ardennergrof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg|Siegfried]] Lännereien zu ''Viulna'' (Feelen) géint de [[Bockfiels]] getosch. {{Intro Gemeng}} Mam Gesetz vum 20. Januar 1874 goufen op den 1. Januar 1875 d'Uertschaften [[Uewermäerzeg]] an [[Ënnermäerzeg]] vun der Gemeng Feelen ofgetrennt, fir déi selbstänneg [[Mäerzeg|Gemeng Mäerzeg]] ze bilden<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1874/11/20/n1|Titel=Loi du 20 novembre 1874, détachant de la commune de Feulen les deux sections de Mertzig-haut et Mertzig-bas et les érigeant en commune séparée sous le nom de Mertzig|Gekuckt=22.06.2026|Datum=20.11.1874|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100x100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 103}}</ref>: ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''<ref>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules''</ref>.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent|Buerschenter]], déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Kommunal Gebaier== * De Sports- Kulturzenter « Centre Warkdall » krut 2020 de Bauhärepräius vum [[Ordre des architectes et des ingénieurs-conseils|OAI]]<ref>{{Citation|URL=https://bhp.lu/node/756|Titel=Centre Warkdall {{!}} Bauhärepräis|Gekuckt=17.05.2023|Wierk=bhp.lu|Sprooch=fr|Archiv-Datum=17.05.2023|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230517032804/https://bhp.lu/node/756}}</ref> * 2023 soll en neit Gebai fir d'Gemengeverwaltung fäerdeggestallt sinn; woufir knapps aacht Milliounen Euro budgetéiert goufen<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/rathaus-geschichten-feulen-60116b1cde135b923645d810 "Rathaus-Geschichten: Feulen."] wort.lu [w+], 28.01.2021.</ref>. {{Nokucken|2026 August|Kommentar=Wat ass mat der neier Märei?}} == Buergermeeschteren == {{Kapitel Info feelt}} * ... - 1848: [[Jean Berns]]<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.</ref> * 1849: Jacques Heinen<ref>[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres</ref> * ... * 1930 - 1963: [[Eugène Reiser]] * ... * Juli 1979 - 1993: Marcel Thill * ... * 1994 - 2013: [[Fernand Etgen]]<ref>Quell: http://www.gouvernement.lu/3305496/CV</ref> * ? - haut: [[Fernand Mergen]] == Gemengeblat == D'Gemengeblat heescht ''De Louschlëssel''. == Feelener Pompjeeën == Den 19. November 2004 gouf zu Nidderfeelen dat neit [[Pompjeeën|Pompjeesgebai]] ageweit. Datt et dozou koum, war der Fusioun ze verdanken, déi et erlaabt huet, d'Pompjeeswiesen ze zentraliséieren. Nodeem déi [[Nidderfeelen]]er Pompjeeën mat deene vun [[Uewerfeelen]] fusionéiert haten, konnt deen neie Corps ''Pompjeeën Feelen'' gegrënnt ginn. Fir bal annerhallef Millioun [[Euro]] gouf en neit Gebai opgeriicht mat véier Plaze fir Gefierer, e modernen Instruktiounssall, e Büro, eng kleng Kichen, en [[Otemschutzraum]] mat Fëllméiglechkeet fir d'Pressloftfläschen, en Depot fir Material a getrennt Sanitäranlagen. Fir datt de Corps soll uerdentlech ekipéiert sinn, krut en en neien [[TLF]]. Et ass en TLF 2000 STAA (Staffel-Allrad-Automatik), dee bis zu 2.000 Liter Waasser an 200 Liter Läschschaum gelueden huet. De Won weit 11.580 Kilo, huet Plaz fir sechs Persounen an enger Duebelekippekabinn. Vir ass en ausstafféiert mat enger [[Buedemsprutzanlag]]. E [[Liichtpotto]] fir nuets an eng Ariichtung fir Schnellugrëff an zwéin integréiert Otemschutzapparaten an der Kabinn huet en och. Well déi staatlech Instanzen an dësem Fall et net fir néideg fonnt haten, fir de Won (270.000 €) ze subventionéieren, huet d'Gemeng dat eleng gedroen. Den 22. Oktober 2005 krut de Corps en neien Asazwon, e [[Pick-Up]]. == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Feelen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SICONA-Centre]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] == Literatur == * [[François Decker|Decker, François]], 1963. ''Feulen: 963-1963. Beitrag zur tausendjährigen Geschichte der Pfarrei und der Gemeinde.'', Sankt-Paulus-Druckerei, 1963, 436 S. == Kuckeswäertes == * 1961 gouf d'[[Parkierch Feelen|Parkierch]] mam [[Ale Kierfecht vu Feelen|ale Kierfecht]] niewendrun op d'[[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] gesat an als ''Nationalmonument'' klasséiert. * De Kulturzentrum [[Hennesbau]], an den 1820er Joren als Loumillen gebaut, ass zanter 2012 op der Lëscht vum Zousazinventaire vun de klasséierte Monumenter agedroen. == Kuckt och == * [[Hennesbau]] * [[Fanfare Feelen]] * [[US Feelen]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.feulen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Feelen] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/feulen D'Gemeng Feelen op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.fanfarefeelen.lu Offiziell Säit vun der Feelener Musek] * [https://web.archive.org/web/20070930093409/http://www.usfeulen.lu/ Offiziell Säit vum Feelener Footballclub US Feelen] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Feelen]] [[Kategorie:Gemeng Feelen| ]] ltofjiau84nwreh6wa50wdb3oppomas 0 72695 2686202 2685107 2026-07-16T19:32:22Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686202 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Fischbach | Numm (Däitsch) = Fischbach | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Fëschbech}} | Koordinaten = {{coor dms|49|44|45|N|06|11|10|O}} }} D''''Gemeng Fëschbech''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} lëtzebuergesche [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en a läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Fëschbech | nord =[[Gemeng Fiels|Fiels]] | nord-est = [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] | est = | sud-est = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] | sud= [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] | sud-ouest = [[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]] | ouest = [[Gemeng Miersch|Miersch]] | nord-ouest = [[Gemeng Noumer|Noumer]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === {{Div col|cols=2}} * [[Angelsbierg]] * [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] * [[Kéideng]] * [[Schiltzbierg]] * [[Schous]] * [[Stuppecht]] * [[Weyer (Uertschaft)|Weyer]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === * [[Schmëdd (Fëschbech)|Schmëdd]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Logo fischbach gros HS fisch weiss GIF format.png|123x123px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 105}}</ref>:<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} *... * 1844: Jean-Pierre Sinner<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * ..... * 1976 - 1999: Charles Thilgen * 2000 - 2003: Fernand Braun * Abr.2004 - Nov. 2005: Charles Thilgen * 2005 - 2017: [[Marianne Brosius-Kolber]] * 2017 - 2023: [[Fränk Daems]] * zanter 2023: [[Lucien Brosius]] ===Fusiounspläng=== Eng méiglech Fusioun tëscht de Gemengen [[Gemeng Noumer|Noumer]], [[Gemeng Fiels|Fiels]] a Fëschbech gouf den 9. November 2014 an engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Gemengereferendum]] refuséiert: Zwar waren an der Fiels 66,53&nbsp;% vun de Wieler fir sou eng Fusioun, mä zu Noumer ware 70,05&nbsp;% dogéint, an zu Fëschbech souguer 76,02&nbsp;%.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/581324.html "Noumer a Fëschbech soen Neen, nëmmen d'Fiels wielt Jo."] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 07:09:09.</ref> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Fëschbech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[FILANO]] * Maintien à domicile-Medernach * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDERO]] * [[Syndicat pour la création d'un Parc Naturel dans la région du Mullerthal|Syndicat Mullerthal]] * [[SYVICOL]] == Literatur == * Brosius, L., L. Karier & R. Miny, 2014. ''100 Joer Pompjeeën an d'Gemeng Fëschbech.'' 294 S. Dréckerei Faber, Miersch. ISBN 978-99959-0-051-9. * Ministère de la Culture, Service des Sites et Monuments : ''[https://ssmn.public.lu/dam-assets/fr/publications/booklet-inv-fisc-20180507-internet.pdf Nationale Inventarisierung der Baukultur im Großherzogtum Luxemburg: Kanton Mersch, Gemeinde Fischbach.]'' Luxemburg 2018. == Kuckt och == * [[Kierch Fëschbech (Miersch)|Kierch Fëschbech]] * [[Schlass Fëschbech]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.acfischbach.lu/ Websäit vun der Gemeng Fëschbech (Miersch)] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/fischbach D'Gemeng Fëschbech op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} {{DEFAULTSORT:Feschbech Miersch}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Fëschbech| ]] e9ev3bzhqfuvutvu2h0nnrgu5wsrzfs 0 72696 2686203 2685093 2026-07-16T19:37:23Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686203 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Larochette | Numm (Däitsch) = Fels | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Fiels}} | Koordinaten = {{coor dms|49|47|01|N|06|13|10|O}} }} D''''Gemeng Fiels''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en a läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Fiels]], vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Fiels | nord = [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]] | nord-est = | est = [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Noumer|Noumer]] | nord-ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === * [[Fiels]] * [[Iernzen]] * [[Meesebuerg]] === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols = 2}} * [[Guddelt]] * [[Iernzer Bierg]] * [[Iernzer Millen]] * [[Leedebaach]] * [[Ousterbuer (Fiels)|Ousterbuer]] * [[Weidert]] * [[Weyderter Haff]] {{Div col end}} == Geschicht == D'Fielsser Géigend war, wéi et schéngt, schonn zur [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] bewunnt, bei der Restauratioun vun der Buerg gouf eng réimesch Mënz fonnt. Vum [[11. Joerhonnert|11.]] bis [[18. Joerhonnert]] gouf d'Liewe vun de Buerghären op der [[Buerg Fiels|Fielsser Buerg]] bestëmmt. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 7. Mee 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-05-07 Larochette.jpg|commons:Mémorial B 1986-05-07 Larochette.jpg]].</ref>:<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === {{Div col|cols=2}} * 1797 - 1798: Gindt Antoine * 1798 - 1799: Lais Dominique * 1799 - 1801: Weydert Jean-Baptiste * 1801 - 1808: Metzler Balthasar * 1808 - 1815: de Cassal Antoine-Ignace * 1815 - 1818: Klein Mathias * 1818 - 1830: Prim Jean * 1830 - 1844: Hansen-Weydert Michel * 1844 - 1845: Pierre Scharlé<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1845 - 1871: Jean Sinner * 1872 - 1890: [[Jean Knaff]] * 1891 - 1899: Nicolas Lutgen * 1900 - 1901: Jean Treinen * 1902 - 1911: Nicolas Thilmany<ref>Mémorial N°46 - Arrêté grand-ducal du 16 juillet 1911, démission honorable a été accordée, sur sa demande, à M. Nic. Thilmany de Larochette des fonctions de bourgmestre.</ref> * 1912 - 1917: Nicolas Prim<ref>Obermosel-Zeitung, 10. Juli 1917: Nikolaus Prim hat seine Entlassung als Bürgermeister eingereicht.</ref> * 1918 - 1921: [[Nicolas Ludovicy]]<ref>[http://www.industrie.lu/brosseriemodernelarochette.html Nicolas Ludovicy op der Säit iwwer d'Brosserie moderne an der Fiels] op www.industrie.lu</ref> * 1921 - 1928: Michel Sinner * 1928 - 1949: [[Jules Zinnen]] * 1950 - 1959: Nic Wagner * 1960 - 1975: Pierre Ginter * 1976 - 1990: [[Victor Weydert]] * 1991 - 2017: [[Pierre Wies]] * 2017 - 2023: [[Natalie Silva]] * zanter 2023: [[Mirko Martellini]]<ref>[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2074839.html "Fiels: Mirko Martellini gëtt neie Buergermeeschter."] rtl.lu, 14.06.2023.</ref> {{Div col end}} ===Fusiounspläng=== Eng méiglech Fusioun tëscht de Gemengen [[Gemeng Noumer|Noumer]], Fiels a [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]] gouf den 9. November 2014 an engem Gemenge-Referendum refuséiert: Zwar waren an der Fiels 66,53&nbsp;% vun de Wieler fir sou eng Fusioun, mä zu Noumer ware 70,05&nbsp;% dergéint, an zu Fëschbech souguer 76,02&nbsp;%.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/581324.html "Noumer a Fëschbech soen Neen, nëmmen d'Fiels wielt Jo."] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 07:09:09.</ref> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Fiels ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[FILANO]] * Maintien à domicile-Medernach * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[Syndicat pour la création d'un Parc Naturel dans la région du Mullerthal|Syndicat Mullerthal]] * [[SYVICOL]] == Jumelagen == * [[Fels am Wagram]] an {{AUT}} == Kuckeswäertes == * D'[[Buerg Fiels]] * D'[[Kierch Fiels]] * D'[[De Roebé-Schlass|De-Roebé-Schlass]] * D'Haus vum [[Michel Rodange]] * De [[Musée iwwer d'Textilindustrie an der Fiels]] * De [[Verluerekascht Fiels|Verluerekascht]] * Den [[Ouschterbuer Fiels|Ouschterbuer]] * Den [[Haangelsbur]] <gallery widths="200" perrow="4" caption="Billergalerie"> Larochette Castle and Town 2009-08.jpg|Vue iwwer d'Buerg op d'Uertschaft Larochette1835Berward.jpg|D'Fiels virum grousse Feier Fiels Déi al Gare.jpg|D'Jangelis Gare Burcht ^ Larochette - panoramio.jpg|Vue op d'Buerg an en Deel vun der Uertschaft </gallery> == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20110224020129/http://www.larochette.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Fiels] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/larochette D'Gemeng Fiels op der Websäit vum Syvicol] * [http://youthhostels.lu/en/youth-hostels/youth-hostel-larochette Fielsser Jugendherberg] * [http://www.industrie.lu/schungfabriklutgenlarochette.html Fielsser Industriegeschicht: Schongfabréck Lutgen] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemeng Fiels| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Fiels]] 83t1epnv9h5frvgafq25fll8czo9hva 0 72719 2686205 2685429 2026-07-16T19:42:53Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686205 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Frisange | Numm (Däitsch) = Frisingen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Fréiseng}} | Koordinaten = {{coor dms|49|30|57|N|06|11|16|O}} }} D''''Gemeng Fréiseng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]], no deem se genannt ass, ass [[Fréiseng]]. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Fréiseng läit am Süde vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a gehéiert zum Kanton Esch-Uelzecht. D'Nopeschgemenge vu Fréiseng si [[Réiser]], [[Weiler-la-Tour]] an [[Gemeng Duelem|Duelem]]. Am Süde grenzt Fréiseng un dat franséischt [[Departement Moselle]] ([[Loutrengen]]). D'Landschaft vun der Gemeng besteet gréisstendeels aus Wisen a Felder, vereenzelt awer och Bëscher. D'[[Albaach (Gander)|Albaach]] eng vun de Quellbaache vun der [[Gander]] entspréngt bei [[Helleng]], fléisst a Richtung Osten duerch [[Fréiseng]] an [[Uespelt]]. Duerch d'Gemeng Fréiseng leeft d'[[Nationalstrooss 3|Nationalstrooss N3]], déi op hirer ganzer Längt zu der [[Voie de la Liberté]] gehéiert, d'[[Nationalstrooss 13|Nationalstrooss N13]] an d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]] (Saarautobunn). === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville =Fréiseng | nord = [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] | nord-est = [[Gemeng Duelem|Duelem]] | est = [[Gemeng Munneref|Munneref]] | sud-est = [[Basse-Rentgen]] (F) | sud= [[Hagen (Moselle)|Hoen]] (F) - [[Évrange]] (F) | sud-ouest = [[Zoufftgen]] (F) | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Réiser|Réiser]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === * [[Fréiseng]] * [[Uespelt]] * [[Helleng]] === Häff a Lieu-diten === * [[Krokelshaff]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}} |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vu Fréiseng gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. ===Zesummesetzung=== <br>{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! Är Equipe !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2011 || 5 || '''4 '''|| || '''2''' |- | 2017 || '''5''' || 3 || '''1''' || 2 |- | 2023 || '''5''' || 2 || '''2''' || 2 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} *... * 1836, 1844, 1848: [[Charles-Philippe Dupaix|Charles Dupaix]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/jmnfq7mc3q/pages/18/articles/DIVL664 (N° 2.) Garde civique. — Composition des conseils cantonaux pour 1836.] In: Mémorial administratif de la Province de Luxembourg = Verwaltungs-Memorial der Provinz Lützemburg, nº 1 (09.01.1836), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref><ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref><ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.</ref> * 1852-...: Louis Jost *... * ëm 1977: Mathias Rauchs * 1982 – 2005: [[Gaston Gibéryen]] * 2005 – 2011: Claude Wiltzius * 2011 – 2017: Marie-Louise Aulner * zanter 2017: [[Roger Beissel]] == Jumelage == D'Gemeng Fréiseng ass zanter 2004 mat der franséischer Gemeng [[Saint-Julien de Coppel]] am [[Departement Puy-de-Dôme]] jumeléiert. == Leit vu Fréiseng == * [[Robert Alesch]] (1906 – 1949), kathoulesche Priister * [[Henri Hartmann]] (1820 – ?), Architekt * [[Jean Morbach]] (1884 – 1967), Schoulmeeschter an Ornitholog * [[Émile Raus]] (1904 – 1980), Jurist, Politiker == Kuckt och == * [[Kaaschtel]] {{LNM}} *{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Frisange|Fréiseng}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.frisange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Fréiseng] * [https://web.archive.org/web/20110817004556/http://www.frisange.lu/culture-et-loisirs/geschichtsfrenn-vun-der-gemeng-freiseng Geschichtsfrënn vun der Gemeng Fréiseng] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/frisange D'Gemeng Fréiseng op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.ecole-frisange.lu Fréisenger Schoulen] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Freiseng}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Fréiseng| ]] 6ed2hv1h5h8of19oesr0tyd466fm483 0 72735 2686204 2685182 2026-07-16T19:39:57Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686204 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Flaxweiler | Numm (Däitsch) = Flaxweiler | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Fluessweiler}} | Koordinaten = {{coor dms|49|39|58|N|06|20|34|O}} }} D''''Gemeng Fluessweiler''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en. Se läit am Kanton [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] an de [[Chef-lieu]] ass d'Uertschaft [[Fluessweiler]]. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Fluessweiler | nord = | nord-est = [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] | est = [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] | sud-est= | sud= [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] | sud-ouest = [[Gemeng Schëtter|Schëtter]] | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Betzder|Betzder]] }} == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{Div col|cols = 2}} * [[Beyren]] * [[Fluessweiler]] * [[Gouschteng]] * [[Nidderdonwen]] * [[Uewerdonwen]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === * [[Beyerholz]] * [[Bierghaff]] * [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 107}}</ref>:<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] – [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] – Mémorial B 1985, Säit 1220 – Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} Ënnert dem [[Ancien Régime]] war Fluessweiler – zesumme mam [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholzer Haff]] – am gemeinsame Besëtz vun der Famill vu [[Schlass Meesebuerg|Meesebuerg]] (''d'or au chef de gueules chargé de trois mésanges'' (heiandsdo ''merlettes'') ''d'or'' (d'Meesen (mésanges) heiandsdo ''au naturel'')) an där vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''). De Rescht vun der aktueller Gemeng houng vun der Probstei Gréiwemaacher of (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronne d'or, à la clef d'argent brochant en barre''). De Wope reflektéiert dës historesch Fakten: déi wichtegst Faarwen (Gëllen a Rout) sinn déi vun der Famill vu Meesebuerg, déi d'Haaptrechter hat; de Léiw ass dee vun der Famill vun Zolwer an de Schlëssel – aus ästhetesche Grënn ëmgedréit – ass dee vun der Probstei. Schlussendlech symboliséieren d'„Fënnefblieder“ déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng an déngen och als Nummswopen (fr. ''armes parlantes;'' „Fluessweiler“ vu [[Fluess]]). |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === D'Buergermeeschtere vu Fluessweiler vun 1806 bis 2025<ref>{{Citation|URL=https://flaxweiler.lu/la-commune/|Titel=La commune – Flaxweiler|Gekuckt=2025-09-09|Datum=2024-06-18|Editeur=flaxweiler.lu|Sprooch=fr|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20250812182754/https://flaxweiler.lu/la-commune/|Archiv-Datum=2025-08-12}}</ref>: {{Div col|cols = 2}} * 1806 – 1810: Michel Metzdorf vu Fluessweiler * 1810 – 1812: Pierre Stemper vu Fluessweiler * 1813 – 1816: Jean Nielles vu Beyren * 1816 – 1819: François Strasser vu Fluessweiler * 1819 – 1825: Jean Huberty vu Fluessweiler * 1825 – 1830: Jean Peters vun Uewerdonwen * 1830 – 1839: Michel Pettinger vu Gouschteng * 1840 – 1848: Jean Peters vun Uewerdonwen * 1848 – 1854: Michel Pettinger vu Gouschteng * 1854 – 1867: Jean-Pierre Huberty vu Fluessweiler * 1867 – 1876: Michel Engel vu Gouschteng * 1876 – 1887: Antoine Boss vu Buchholz * 1889 – 1895: Adolphe Musquar vu Buchholz * 1896 – 1928: Jean Molitor vun Uewerdonwen * 1929 – 1941: Michel Schritz vu Gouschteng * 1945 – 1945: Jean Sturm vu Beyren * 1946 – 1965: Edouard Steffes vu Fluessweiler * 1966 – 1970: Eugène Kauffmann vu Gouschteng * 1970 – 2005: [[Roger Lenert]] vun Nidderdonwen * 2005 – 2017: Théo Weirich vu Gouschteng * 2017 – 2023: Roger Barthelmy vun Uewerdonwen * zanter 2023: [[Paul Ruppert]] vun Uewerdonwen {{Div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Fluessweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Billek]] * [[SIAEG]] * [[SICEC]] * [[SIDERE]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SIGRE]] * [[SYVICOL]] == Bekannt Leit aus der Gemeng == * [[Pierre Godart]], Dokter a Politiker * [[Jacques Nesser]], Jesuitt a Missionnaire an Afrika * [[Jean Peters (Theolog)|Jean Peters]], kathouleschen Theolog * [[Nicolas Ries]], Schrëftsteller an Editeur * [[Aly Schroeder]], Politiker * [[Nicolas Weirich (1885)|Nicolas Weirich]], Geeschtlechen an Auteur == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} * [[Naturschutzgebitt Kelsbaach]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.flaxweiler.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Fluessweiler] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/flaxweiler D'Gemeng Fluessweiler op der Websäit vum Syvicol] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Fluessweiler]] [[Kategorie:Gemeng Fluessweiler| ]] f5x0l0pct707a6vk4oiv82p0msev9cn 0 72744 2686206 2685156 2026-07-16T19:46:31Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686206 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Garnich | Numm (Däitsch) = Garnich | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Garnech}} | Koordinaten = {{coor dms|49|37|00|N|05|57|01|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' (lokal och alt ''Gäernech'' oder ''Garnich'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemeng]]en. Se läit am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Garnech läit westlech am Lëtzebuerger Land am [[Kanton Capellen]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Garnech | nord = [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] | nord-est = | est = [[Gemeng Mamer|Mamer]] | sud-est= | sud= [[Gemeng Dippech|Dippech]] | sud-ouest = | ouest = [[Gemeng Käerjeng]] | nord-ouest = }} ===Hydrographie=== Waasserleef um Territoire vun der Gemeng sinn: [[Äisch]], [[Mamer (Baach)|Mamer]], [[Eiselbaach]], [[Wëlleschbaach (Äisch)|Wëlleschbaach]], Niewefloss vun der Äisch, [[Wëlleschbaach (Mamer)|Wëlleschbaach]], Niewefloss vun der Mamer, d'[[Meneschbaach]] an dräi Quellgrief vun der [[Bräderbaach]]. Am Weste vun der Gemeng um Flouer vun [[Héiweng]], op enger Héicht vun 358 Meter, verleeft d'Waasserscheed tëscht dem [[Rhäin]]- a [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]] == Uertschaften an der Gemeng == === Uertschaften === {{Div col|cols = 2}} * [[Duelem (Garnech)|Duelem]] * [[Garnech]] * [[Héiweng]] * [[Koler]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols = 2}} * [[Groussbéiwen]] * [[Klengbéiwen]] * [[Réibierg]] {{Div col end}} ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== === Buergermeeschteren<ref>[https://garnich.lu/le-bourgmestre/ Lëscht vun de Buergermeeschteren] op der Internetsäit vun der Gemeng Garnech.</ref> === {{Div col|cols = 2}} * 1803 - 1817: [[Charles Metzler]] * 1817 - 1836: [[Nicolas Metzler]] * 1836 - 1858: [[Peter Metzler]]<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1858 - 1861: [[Jean-Nicolas Arend]] * 1861 - 1872: Peter Metzler * 1873 - 1879: [[Johann Müller]] * 1879 - 1922: [[Jacques Schmitz]] * 1922 - 1924: [[Henri Franck I]] * 1925 - 1941: [[Edmond Kerschen]] * 1944 - 1945: Edmond Kerschen * 1946 - 1963: [[Nic Arend]]<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> * 1964 - 1981: [[Félix Jemming]] * 1982 - 1993: [[Eugène Dondlinger]] * 1994 - 2011: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck II]] * 2011 - 2023: [[Georges Fohl]] * zanter 2023: [[Sonia Fantini|Sonia Fischer-Fantini]]<ref>''Sonia Fischer-Fantini wird Bürgermeisterin'', Luxemburger Wort, 12.07.2023 S. 16</ref> {{Div col end}} == Bekannt Garnecher Leit == [[Fichier:HallSporGa.JPG|380px|thumb|D'Sportshal [[Elsi Jacobs]] zu Garnech]] * [[Nicolas Braunshausen]] (1874 – 1956), Politiker a Psycholog * [[Edmond Jacobs]] (1928 – 2012), Vëlossportler * [[Elsy Jacobs]] (1933 – 1998), Vëlossportlerin (Weltmeeschter) * [[Raymond Jacobs]], (*1931), Vëlossportler * [[Roger Jacobs]] (1923 – 1997), Vëlossportler * [[Claudine Schaul]] (*1983), Tennisspillerin ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Garnech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols = 3}} * [[HIS]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[SICA]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SIDERO]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[ZARO]] {{Div col end}} == Medien == * ''[[D'Meedche vu Garnech]]'', e [[Kuerzfilm]] vum [[Gast Rollinger]] iwwer säi Besuch beim [[Arno Schmidt]] zu [[Bergfeld]] bei [[Celle]]. == Literatur == * [[Arno Schmidt]], ''[[Abend mit Goldrand]]'' (1975): eng vun den Haaptpersounen aus dem Buch, d'Ann' Ev', ass vu Garnech. * A. Delvaux, J. Ewen, J. Lux, J. Malget,S. Pohs: "Fanfare Garnech 1919-1994, Festlechkeeten zum 75. Jubiläum" *''Garnecher Musek, 100 Joer, 1919-2019: Garnech, Eng Gemeng, Eng Musek, Eng Geschicht, 2021, 700 S.'' == Kuckt och == * {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.garnich.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Garnech] * [http://www.garnechermusek.lu/ Websäit vun der Garnecher Musek] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/garnich D'Gemeng Garnech op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Garnech]] [[Kategorie:Gemeng Garnech| ]] 235t53tde3ess1wq20rtwzilggn29t5 0 72765 2686208 2685177 2026-07-16T19:55:49Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686208 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Grevenmacher | Numm (Däitsch) = Grevenmacher | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} | Koordinaten = {{coor dms|49|40|45|N|6|26|34|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Gréiwemaacher]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Gréiwemaacher läit um lénksen Uwänner vun der [[Musel]]. Et ass eng Wënzerstiedchen an op sengen Häng fënnt een och Uebstplantagen. D'Fläch vun der Gemeng ass 16,48&nbsp;km², dovu si 650 ha [[Bësch]]er a 57 ha [[Wéngert]]en. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Gréiwemaacher | nord = [[Gemeng Manternach|Manternach]] | nord-est = [[Gemeng Mäertert|Mäertert]] | est = (D) | sud-est= [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] | sud= [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] | sud-ouest = [[Gemeng Betzder|Betzder]] | ouest = [[Gemeng Biwer|Biwer]] | nord-ouest = }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === * [[Gréiwemaacher]] === Häff a Lieu-diten === * [[Gréiwemaacher Bierg]] * [[Manternacher Bierg]] * [[Potaschbierg]] == Geschicht == * [[1252]] krut Gréiwemaacher vum [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg|Heinrich V.]] de [[Fräiheetsbréif]]. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vu Gréiwemaacher gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. '''Zesummesetzung''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] |- | 1999 || 4 || 5 || - || 2 || - |- | 2005 || 4 || 4 || 1 || 2 || - |- | 2011 || '''4''' || 3 || '''2''' || 2 || - |- | 2017 || '''5''' || 3 || '''1''' || 2 || - |- | 2023 || '''5''' || 3 || '''1''' || 2 || 0 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Div col|cols = 3}} * 1843 - 1849: Pierre Lessel-Ritter<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/z8gnb0/pages/1/articles/DTL62 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 81, Drittes Blatt (07.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1849 - 1861: [[Pierre Muller-Walse]] * 1861 - 1864: [[Joseph Ritter]] * 1864 - 1867: J. Eichborn * 1867 - 1869: Julius Feyder * 1869 - 1874: [[Jean-Baptiste Knaff]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/0wbnm6/pages/3/articles/DTL142 Landarzt vor 100 Jahren.] ''d'Letzeburger Land'', 9 September 1969, S.3.</ref> * 1874 - 1876: [[Victor Schoren]] * 1876 - 1880: J. Eichborn * 1880 - 1883: [[Joseph Keiffer]] * 1883 - 1884: [[Frédéric Clasen]] ff.<ref>Obermosel-Zeitung 1883-03-03, S. 3.[https://web.archive.org/web/20220704062319/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=2016596&search_terms=clasen#panel:pp|issue:2016596|article:DTL51]<br>Obermosel-Zeitung 1883-08-25, S. 4.[https://web.archive.org/web/20220704054112/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=2017826&search_terms=clasen#panel:pp|issue:2017826|article:DTL124]</ref><ref>[https://persist.lu/ark:70795/bzxj1n Obermosel-Zeitung 1884-10-29, S. 2]</ref> * 1884 - 1904: [[Théodore Waldbillig]] * 1904 - 1908: Jean Baptiste Bettinger * 1908 - 1920: [[Pierre Godart]]<ref>[http://www.roscheiderhof.de/kulturdb/client/einObjekt.php?id=13870 Kuerz Biographie vum Pierre Godart op www. http://www.roscheiderhof.de]</ref> * 1921 - 1929: Anton Wagner<ref name=BMs/> * 1929 - 1959: [[Victor Prost]] * 1959 - 1969: [[Auguste Hoffmann]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/9tr7vt68r/pages/3/articles/DIVL402 Grevenmacher feierte seine neuernannten Aedilen Bürgermeister Aug. Hoffmann und Schöffe Raym. Krier.] In: Luxemburger Wort, 112. Jg., n° 232 (20.08.1959), p. 3 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg, ].</ref><ref>[https://persist.lu/ark:70795/wjx6jsb91/pages/7/articles/DIVL572Bürgermeister August Hoffmann, Grevenmacher, zum Gedenken.] In: Luxemburger Wort, 122. Jg., n° 200/201 (19.07.1969), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> * 1969 - 1969: Antoine Bodry ff.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/fb6xtj4p62/pages/23/articles/DIVL401 Antoine Bodry diensttuender Bürgermeister in Grevenmacher.] In: Revue, 24. Jg., nº 33 (16.08.1969), p. 23 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> * 1969 - 1976: [[Jean-Pierre Urwald]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/5j14sk24g/pages/6/articles/DIVL545 Kanton Grevenmacher.] In: Luxemburger Wort, 122. Jg., n° 338 (04.12.1969), p. 6 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> * 1976 - 1987: [[Victor Braun]] * 1988 - 1999: [[Norbert Konter]] * 2000 - 2011: [[Robert Stahl]] * 2011 - 2023: [[Léon Gloden]] (CSV) * zanter 2023: [[Monique Hermes]] (CSV) {{div col end}} == Kuckeswäertes == [[Fichier:Grevenmacher Brücke 1.jpg|thumb|D'Grenzbréck zu Gréiwemaacher|260px]] * [[Kulturhuef]] * [[Cinémaacher]] * [[Spillkaartemusée Jean-Dieudonné]] * [[Nationalen Dréckereimusée]] * [[Päiperleksgaart Gréiwemaacher|Päiperleksgaart]] * [[Staustuf Gréiwemaacher-Wellen]] * [[Gallo-réimescht Grafmonument um Potaschbierg]] * [[Kierch Gréiwemaacher|Dekanatskierch Sankt Laurentius]] * [[Kräizkapell Gréiwemaacher|Kräizkapell um Kräizerbierg]] == Partnerschafte mat auslännesche Stied == *[[Aubière]] am franséischen Departement [[Departement Puy-de-Dôme|Puy-de-Dôme]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Gréiwemaacher ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[SIGI]] * [[SIAEG]] * [[SICEC]] * [[SIDERE]] * [[SIDEST]] * [[SIGRE]] * [[SITEG]] * [[SYVICOL]] == Illustratiounen == <gallery widths="200" heights="150" perrow="3"> Fichier:Gemeng Gréiwemaacher.JPG|Déi al Märei vu Gréiwemaacher </gallery> == Kuckt och == * [[C.S. Gréiwemaacher]] * [[Naturschutzgebitt Kelsbaach]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.grevenmacher.lu Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Gréiwemaacher] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/grevenmacher D'Gemeng Gréiwemaacher op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.kulturhuef.lu/ Maacher Kulturhuef] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}} [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Greiwemaacher]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Greiwemaacher]] [[Kategorie:Gemeng Gréiwemaacher| ]] c45l3h1vhaiqbua6o2oe6nubg941cbq 0 72815 2686209 2685353 2026-07-16T20:15:46Z GilPe 14980 Update amgaang 2686209 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Wopen = [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|60px]][[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|60px]] | Numm (Franséisch) = Habscht | Numm (Däitsch) = Habscht | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Habscht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|41|15.0|N|05|54|51.998|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Äischdall]] am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'[[Märei|Gemengenhaus]] steet ''um Dänn''. Den 1. Januar 2018 huet d'Gemeng sech ëm den Territoire vun der fréierer [[Gemeng Simmer]] vergréissert, mat där se fusionéiert huet. Den offiziellen Numm vun der Gemeng zënter der Fusioun ass ''commune Habscht'', virdru war et ''commune de Hobscheid.'' D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Habscht läit westlech am Lëtzebuerger Land am [[Kanton Capellen]] op der [[belsch]]er Grenz. Nopeschgemenge si [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] a [[Gemeng Sëll|Sëll]] am Norden, [[Gemeng Käerch|Käerch]] a [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] am Süden, [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] a [[Gemeng Kielen|Kielen]] am Osten. Am Weste stéisst se un déi [[belsch]] Gemeng [[Arel]]. Duerch d'Gemeng leeft d'[[Äisch]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Habscht | nord = | nord-est = [[Gemeng Sëll|Sëll]] | est = [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] | sud-est = [[Gemeng Kielen|Kielen]] | sud= [[Gemeng Käerch|Käerch]] | sud-ouest = [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] | ouest = [[Arel]] (B) | nord-ouest = [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] }} == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{Div col|cols = 2}} '''Féier Gemeng Habscht''' * [[Äischen]] * [[Habscht]] '''Fréier Gemeng Simmer''' * [[Gräisch]] * [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]] * [[Rued (Simmer)|Rued]] * [[Simmer]] * [[Simmerfarm]] * [[Simmerschmelz]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols = 2}} '''Féier Gemeng Habscht''' * [[Eechelsbarrière]] * [[Felleschmillen (Äischen)|Felleschmillen]] * [[Gäichel (Lëtzebuerg)|Gäichel]] * [[Jénkenhaff (Habscht)|Jénkenhaff]] * [[Kempemillen]] * [[Kräizerbuch]] * [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]] * [[Seemillen (Habscht)|Seemillen]] * [[Simmerfarm]] * [[Simmerschmelz]] '''Fréier Gemeng Simmer''' * [[Klaushaff (Habscht)|Klaushaff]] {{Div col end}} == Geschicht == Déi ursprénglech {{PAGENAME}} ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.<!--Aufzählung einiger Ereignisse aus der Lokalgeschichte der Gemeinde Hobscheid: 1214 heiratete die Gräfin Ermesinde, in zweiter Ehe, Walram von Limburg, Markgraf von Arlon. Beide weilten mit Vorliebe auf der Bardenburg, einer Wallburg in der Nähe des heutigen Clairefontaine. In dieser Zeit gewahrte sie den Ortschaften Eischen und Hobscheid Freiheitsbriefe welche die Einwohner von Frondiensten befreiten. Die Ortschaften durften sich selbst verwalten und besaßen sogar einen Teil der Gerichtsbarkeit, das Grundgericht. Hier ließ sie dann auch eine Zisterzienserinnenabtei erbauen in der sie nach ihrem Tode im Jahr 1246 beigesetzt wurde. In ihrem Testament beschenkte die Gräfin Ermesinde die Abtei Clairefontaine mit Renten, Ländereien und, mit dem Recht ihr Brennholz in denselben Wäldern wie die Leute von Eischen zu fällen, und hinterließ damit einen Streit der 514 Jahre dauerte. 1328- 1457- 1517- 1614- 1617- 1620- 1630- 1675- 16961722- 1726- 1728- sind Daten an denen an einem der Gerichtshofe in Metz, Trier, Luxemburg Arlon, Mechelen, Urteile für diese oder jene Partei gefällt wurde. 27. Februar 1761 Durch ein Dekret des Provinzialrates wurden die Wälder um Eischen zwischen der Abtei und der Ortschaft aufgeteilt. Diese wenigen Zeilen sollen dem Leser erklären wieso die Krone der Gräfin Ermesinde und die Quellen von Clairefontaine im Wappen der Gemeinde Hobscheid geführt werden. Seit dem frühen Mittelalter gehörte Hobscheid zur Pfarrei Elvingen, wahrend Eischen der Pfarrei Arlon angehörte. 1550 Dort wo heute die Kirche von Eischen steht wurde eine Kapelle erbaut. 1671 In diesem Jahr wurde die Kappelle auf Rentert gebaut. 1734 Die Einwohner aus Eischen schlossen mit einem Geistlichen namens Leonard Belval den ersten Schulvertrag. Der Vertrag wurde in Gegenwart von 31 Haushaltsvorstehern vom Notar Pierret aus Arlon verfasst. 1775 Erbauung des noch heute bestehenden 29 m hohen Glockenturmes in Hobscheid. 1794 Am Karfreitag dieses Jahres warfen betrunkene Soldaten der französischen Revolutionsarmee Brandfackeln in die Abtei von Clairefontaine, das Kloster wurde ein Raub der Flammen. 01. Oktober 1795,,Département des Forêts" nannten die Franzosen das eingegliederte Herzogtum Luxemburg während der französischen Revolution. Die Gemeinde Hobscheid gehörte damals zum Kanton Arlon. 1798 Die Franzosen führten in Luxemburg die allgemeine Wehrpflicht ein. 1801 Charles Simonet erwarb das zur früheren Abtei Clairefontaine gehörende Hofgut und errichtete darin ein Huttenwerk. 1803-1805 Eischen und Hobscheid wurden selbständige Pfarreien. 1825 In Eischen wurde die Mädchenschule gebaut. 1826 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert. 16. Oktober 1830 Durch die belgische Revolution erhitzten sich in der Sektion Hobscheid die Gemüter. Die Hauser des Bürgermeisters sowie verschiedener Gemeinderate wurden zerstört, so dass der Gemeinderat sich gezwungen sah, die Gemeindekasse der Sektion Hobscheid unter die Einwohner zu verteilen. 19. August 1839 Durch die dritte Teilung Luxemburgs wurde Eischen zum Grenzdorf. Es scheint den Privatinteressen des Hüttenherrn François Simonet, der seine Eisenschmelz gegen die Konkurrenz der Luxemburger Hütten abkapseln wollte, zu verdanken zu sein, dass Clairefontaine Belgien zugeteilt wurde. 1840 Die Kapelle in Hobscheid erhielt eine von der Firma Perrin aus Hollerich gegossene Glocke. 12. Oktober 1841 Durch eine neue administrative Einteilung der Landesverwaltung kam die Gemeinde Hobscheid zum Kanton Capellen und zum Distrikt Luxemburg. 26. Februar 1843 Durch kirchliche Verfugung wurden die beiden Pfarreien der Gemeinde Hobscheid dem damals neuen Dekanat Koerich zugeteilt. 1846-1850 Der Unternehmer Georges Nickels baute in Hobscheid die noch heute benutzte neue Schule. 20. Juni 1852 Einweihung der, unter der Leitung des Architekten A. Hartmann durch den Unternehmer Jean Fournel aus Eischen gebauten, Kirche in Hobscheid. Sie fasste etwa 500 Sitzplatze, war 25 m lang, 10 m breit und 12 m hoch. 1852 Die Schule in Eischen wurde mit einem größeren Saal und einer aufgebauten Wohnung vergrößert. 21. Mai 1855 Der Gemeinderat forderte die Postverwaltung auf in Eischen einen Briefkasten einzurichten, das Gemeindebüro, das bis jetzt in Hobscheid war, solle nach Eischen verlegt werden. 11. August 1858 In der Sitzung dieses Datums entschloss sich der damalige Gemeinderat Schwestern für den Schulunterricht in Eischen einzustellen. 1862-1865 Neben die bestehende Kapelle, bauten ebenfalls Jean Fournel und A. Hartmann, die Kirche in Eischen. 1864 Die Petroleumlampe,,de Känki" verdrängte die Oellampe,,de Gäppchen". 1866 Von den damals 1067 Einwohnern von Hobscheid fielen deren 70 der asiatischen Cholera zum Opfer, davon 24 Kinder, 15 Frauen, 17 Männer und 14 ältere Leute über 60 Jahren. Die Einwohner von Eischen blieben von dieser Katastrophe verschont. 1867 Als Erinnerung an das Massensterben ließ Fräulein Margarethe Pauly die Rochus-Kapelle erbauen. In diesen schweren Zeiten wanderten manche Einwohner der Gemeinde nach den USA aus. 1874 Eine Teilstrecke der Attertlinie mit Bahnhof in Eischen, bis zu dem damals noch nicht fertigen Tunnel im „Uechtlach", wurde in Betrieb genommen. Das Eischtal entkommt damit seiner Isolierung, das neue Verkehrmittel schafft schnelle und einfache Verbindungen zu den sich entwickelnden Hüttenwerken im Süden des Landes. In wenigen Jahrzehnten wird aus einer vornehmlich bäuerlichen Bevölkerung eine Arbeitergemeinde. 1876 Ein Grossbrand äscherte in Hobscheid eine Zimmermannswerkstätte mit mehreren Nachbarwohnungen ein. 07. Juli 1879 Die Bauarbeiten im,,Uechtlach" am 690 m langen Tunnel der Prinz Heinrich Eisenbahn wurden beendet. 17. April 1880 Die Eisenbahnstrecke Petingen-Ettelbrück wurde feierlich eingeweiht. Die Inbetriebnahme erfolgte am 20. des selben Monats. 1880 Im Eischener Bahnhof der Prinz Heinrich Eisenbahn wurde ein Telegraphenamt und eine Paketpostagentur eröffnet. 1886 In Eischen wurde die Zweite Schule, die heutige Knabenschule, gebaut. 1888 Die Gebrüder Kahn aus Arlon gründeten eine Handschuhfabrik in Eischen. Sie zählte bis zu 75 Arbeiterinnen und Arbeiter. 1889 In Hobscheid wurde in der Landwirtschaft zum ersten Mal Thomasschlacke als Düngemittel eingesetzt. 16. November 1894 Eine öffentliche Fernsprechstelle wurde in der Gastwirtschaft Pierre Scheuer in Hobscheid eingerichtet. 0l. Oktober 1909 In Eischen wird eine Poststation 2. Klasse unter dem Vorsteher Mathias Paul Hostert geöffnet. 01. August 1911 In Hobscheid wurde ein Postkutschendienst eingerichtet, morgens fuhr die Postkutsche zum Bahnhof nach Kleinbettingen, mittags nach Eischen, Fahrer war Herr Jean Bosseler. 1912 Die Molkereigenossenschaft baute in Hobscheid ein Molkereigebäude mit Geräteschuppen. 1914 Die seit 1896 geplante Wasserleitung für Eischen wurde von den Unternehmern Nic. Bartz und Eugène Braun ausgeführt. 1914-1918 Am ersten Weltkrieg war Luxemburg zwar offiziell nicht beteiligt, trotzdem diktierten die Deutschen das Geschehen in unserem Land. 1917 Herr Gillet erhielt die Erlaubnis Strom zu erzeugen und die Ortschaft Hobscheid zu beliefern. 20. März 1920 Die Firma Causard aus Colmar im Elsass lieferte drei neue Glocken für die Kirche in Hobscheid. 1921 Die Musikgesellschaft und der Gesangverein aus Hobscheid errichteten einen Kiosk. Das Steinforter Hüttenwerk lieferte den Strom für das in Eischen installierte Stromnetz. Januar 1923 Der Postkutschendienst wurde eingestellt, die Autobusse des Herrn Michel Ruppert stellten die Verbindung zu den Bahnhöfen sicher und beförderten ebenfalls die Paketpost. 1928 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert. 1. Februar 1930 In Hobscheid wurde die vom Unternehmer Pierre Flammang aus Koerich installierte Trinkwasserleitung in Betrieb genommen. Es wurden 192 Häuser mit 850 Einwohnern angeschlossen. Herz der Anlage war die bis 1967 benutzte Lambachpumpe welche ohne Strom durch die alleinige Wasserkraft funktionnierte. 1932 In Hobscheid wurden erste Kanalisationsarbeiten ausgeführt. 01. August 1932 Die Gendarmerie löste die Zöllner im Grenzdienst an der belgischen Grenze ab. 1935 Harmonie, Chorale und Feuerwehr bildeten eine,,Union" und bauten, in Hobscheid, den noch heute bestehenden, gleichnamigen Saal, welcher 2002/2004 umgebaut und vergrössert wurde. 1937 Die Gemeinde erstand von Herrn Eugene Braun aus Eischen eine Waldparzelle zum Anlegen eines Fußballfeldes in Hobscheid. 01. Mai 1938 Schaffung eines Gendarmeriepostens in Eischen. 1938 Eischen trat das ortseigene Stromnetz an die Cegedel ab, welche seither für die Stromzulieferung verantwortlich ist. 1939 Unsere Gemeinde feierte die 100jährige Unabhängigkeit mit Umzügen in den beiden Ortschaften. 1940-1944 Kaum ein Jahr war seit der 100jährigen Unalbhängigkeitsfeier vorüber, da wurde unser Land von deutschen Truppen besetzt. 30 Tote und Vermisste von 78 Verschleppten in Eischen und 12 Tote und Vermisste von 48 Verschleppten in Hobscheid zeugen von der schlimmen Zeit die unsere Gemeinde unter der deutschen Besatzung durchmachen musste. Mehrere Einwohner wurden wegen ihrer Widerstandsaktivität durch die Gestapo verhaftet und ins Konzentrationslager gebracht. 1947 Beginn der Installation der Straßenbeleuchtung in Eischen. 1948 Ausrottung des gesamten Fischbestandes der Eisch durch die Abwässer des Steinforter Chemiewerkes. 1950 Herr Lucien Thill baute in Eischen eine Aluminium- und Kupfergießerei, welche bis zu 10 Arbeiter beschäftigte. 23. Juli 1950 In Hobscheid wurde das Denkmal der Kriegsgefallenen eingeweiht. 1952 In Hobscheid wurde der neue Friedhof auf dem,,Boenertgen" angelegt während in Eischen das Kriegsgefallenendenkmal bei der Kirche errichtet wurde. 1955 Der Lingenthalerbach in Eischen wurde überdeckt. Da der senkrechte Einlauf in die Eisch einen Ruckstau, der zu Überschwemmungen führte, verursachte, musste er bald nach der Fertigstellung wieder umgeändert werden. 1956 Hobscheid erhielt eine Relais-Poststation, das Postbüro wurde im Gemeindehaus gegenüber der Schule eingerichtet. 1956 Die Musikgesellschaft aus Eischen baute einen eigenen Musiksaal (1). 17. August 1957 Schwester Marie-Josephine Wagner war die letzte der Schwestern, die während 99 Jahren Schulunterricht in Eischen abgehalten hatten. 1958 Die Gemeinde schloss sich dem interkommunalen Syndikat zum Bau eines Spitals in Steinfort an. 19. Juni 1960 Einweihung des Fußballspielfeldes im ''Fräschepull'' in Eischen. 1963 In den Gebäuden der Aluminium- und Kupfergießerei installierte sich die,,International Secutex Cie Eischen". Sie stellte Schutz-, Rettungs- und Sicherheitsausrüstungen aus Kunststoff her. 01. Oktober 1964 Auflosung des Gendarmerieposten in Eischen. 1964 Bau einer Großgarage in der Clairefonteinerstrasse in Eischen durch das Autobusunternehmen Demy Schandeler. 1964 Das Scoutschalet auf dem ''Knäppchen'' in Eischen wird seiner Bestimmung übergeben. 31. Juli 1966 Einweihung des neuen Fußballfeldes in Hobscheid, anschließend wurde ein Gebäude mit Umkleide und Abstellräumen gebaut. 1968 Ausgehend von einer Privatinitiative wurde in Hobscheid eine Gemeinschaftsfernsehantenne in Betrieb genommen. Ein Jahr später erfolgte dasselbe in Eischen. 1969 In Hobscheid fiel der Kiosk der Erweiterung der Straßenkreuzung zum Opfer. Die Attertlinie wurde stillgelegt. Wegen Platzmangels musste in Eischen in der Waldstrasse eine neue Schule für den Vorschulalter erbaut werden. 1975 Fertigstellung des Kanalnetzes in Hobscheid durch die Unternehmer Kalmes und Garnich. 1976 Das Wasser einer Quelle aus dem ''Uechtlach'' wurde mittels Pumpen die bei den ''Drei Brücken'' installiert wurden, in einen,,Vor Weiler" gebauten Behälter gepumpt. Diese neue Trinkwasseranlage ersetzte die vom Gesundheitsministerium verworfene Quelle aus dem Lingenthal und den Behälter hinter der Kirche in Eischen. 30. Dezember 1976 Ein verheerender Brand verwüstet die Kirche in Hobscheid. 15. Juli 1979 Einweihung und Altarkonsekration der, unter Architekt Paul Espen aus Hobscheid, wieder aufgebauten Kirche von Hobscheid. Bei dieser Gelegenheit musste ebenfalls eine der Glocken ersetzt werden. Sie wurde in der Glockengießerei Mabilon in Saarburg gegossen. 1983 Die ''International Secutex Cie'' musste wegen finanzieller Schwierigkeiten den Betrieb einstellen. 1983 Der Gemeinderat genehmigt das Lotissementprojekt "Bettwenwies" 1989 Fertigstellung des vom Architekten Paul Espen geplanten "Centre Polyvalent" in Hobscheid. 12 mai 1989 Einweihung des fertiggestellten Fahrradweges auf der 1969 stillgelegten Eisenbahnstrecke der früheren Attertlinie 1992 Übernahme durch die Gemeinde, Erneuerung und Erweiterung des 1956 vn der Harmonie Eischen erbauten Musiksaales 1993 Beginn der Realisierung des Lotissementprojektes "Cité Aischdall" 1996 Fertigstellung der vom Architekten René Massard geplanten Sporthalle in Eischen. 30. Mai 1997 Fertigstellung der Kläranlage in Hobscheid (Abwässer der Gemeinden Hobscheid und Koerich) 12. Oktober 2002 Fertigstellung der neuen Spielschule in Hobscheid 18. Dezember 2003 Einweihung des in ein Versammlungslokal umgebauten früheren Pfarrhauses in Eischen 03. Februar 2004: Einweihung des erneuerten und vergrösserten UNION-Saales in Hobscheid --> === Wopen === D'Fusiounsgemeng Habscht huet keen eegene Wopen; se benotzt gemenkerhand déi zwéi Wope vun de fréiere Gemengen Habscht a Simmer niewenteneen. {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]<br>Habscht | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |- |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]<br>Simmer |Beschreiwung am Originaltext:<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144- Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} |} {{EnCours|[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:15, 16. Jul. 2026 (UTC)}} === Demographesch Entwécklung === ==== Virun der Fusioun (bis 2017) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |bis = 2017 }} ==== No der Fusioun (zënter 2018) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun=2018 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} *... * 1844: Jean Schmit<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> *... * 1946: Alex Brickler<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> *... * 1964-1994: [[Jean Wolff]]<ref>[http://www.hobscheid.lu/decouvrir-hobscheid/un-peu-d-histoire Un peu d'histoire] op hobschied.lu.</ref> *... * ? bis haut: [[Serge Hoffmann (Jurist)|Serge Hoffmann]] === Gemengewalen === Bei de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vun 2011 gouf zu Habscht<ref>an der [[Walsektioun|Sektioun]] Habscht vun der haiteger Fusiounsgemeng</ref> eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem|Proporz]]- an net méi nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zur Wal stoungen 11 Gemengeréit (virdrun: 9). === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2011 || '''8''' || - || 3 |- | 2017 || '''8''' || 2 || 1 |- | 2023 || 6 || 3 || 2 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} ===Fusioun=== Am September 2013 hunn d'Buergermeeschtere vun Habscht a [[Gemeng Simmer|Simmer]] bekannt gemaach, hir Gemenge wëllen ze fusionéieren. Nodeems de 25. Mee 2014 an engem Referendum an der Gemeng Simmer 59,75 Prozent vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt haten,<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538599.html "Fusioun mat Habscht? Simmer seet jo!"] rtl.lu, 25.05.2014, 16:26:52.</ref> hu sech den 9. November 2014 och an der Gemeng Habscht bei sou engem Referendum 59,3 % vun de Wieler dofir ausgeschwat.<ref>[http://rtl.lu/letzebuerg/581769.html "Habscht: 59,73% fir eng Fusioun mat der Gemeng Simmer."] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 10:43:15.</ref> 2012 hat Simmer scho wolle mat der [[Gemeng Käerch]] fusionéieren; an der leschtgenannter hate sech awer deemools 56% géint eng Fusioun mat Simmer ausgeschwat.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538105.html "Fusioun Simmer/Habscht: Buergermeeschtere hoffen op positive Referendum zu Simmer."] rtl.lu, 24.05.2014, 10:00:51.</ref> De 24. Februar 2016 huet d'[[Chamber]] eestëmmeg dem Gesetz fir déi Fusioun, zum 1. Januar 2018, zougestëmmt.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/880324.html "Béiwen an Tënten fusionéieren an Habscht a Simmer och."] rtl.lu, 24.02.2016, 17:44:16.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20130929202040/http://www.wort.lu/de/view/neue-gemeng-habscht-ab-2018-5245680ce4b0ca64e0e521c3 "Neue "Gemeng Habscht" ab 2018?"] wort.lu, Veröffentlicht am 27.09.13 13:12.</ref> Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf an der Fusiounsgemeng nom Proporzsystem gewielt, iwwerdeems bei de Wale virdrun (2017) an der deemoleger Sektioun Habscht 2017 schonn nom Proporzsystem, an der Sektioun Simmer awer nach nom Majorzsystem gewielt gouf<ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/lb/support/recherche.html|Titel=Gemengewalen|Gekuckt=09.06.2023|Datum=19.08.2022|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=lb}}</ref>. <gallery> Fichier:Map Hobscheid.PNG|Habscht... Fichier:Map Septfontaines.PNG| a Simmer... Fichier:Map Habscht.png|fusionéieren zu Habscht </gallery> ==Kuckeswäertes== * [[Kierch Habscht|Habschter Kierch]] * [[Kierch Simmer|D'Kierch an den ale Kierfecht zu Simmer]] * D'[[Buerg Simmer|Buerg vu Simmer]] (Privatbesëtz) <gallery> Fichier:Septfontaines Castle.jpg|Vue op d'Buerg vu Simmer Fichier:Septfontaines.jpg|De Buer mat de 7 Quellen, déi Simmer hiren Numm ''Septfontaines'' ginn: „Deierbirchen“, „Lichterbirchen“, „Läschbur“, „Buedenbur“, „Neisebur“, „Pärdsbur“ a „Schentenbur“. Fichier:Habscht Pano 0076.jpg|Habscht </gallery> ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Habscht ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {| | * [[HIS]] * [[MINETT-KOMPOST]] * [[SICEC]] * [[SIDERO]] | * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[ZARO]] |} == Kuckt och == * [[Äischdallbléiser Habscht]] * [[Harmonie Hobscheid]] * [[Habschter Tunnel]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Habscht}} * [http://www.habscht.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Habscht] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/hobscheid D'Gemeng Habscht op der Websäit vum Syvicol] [[Fichier:Hobscheid.jpg|thumb|center|800px|Habscht vum Millepesch gesinn]] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Habscht]] [[Kategorie:Gemeng Habscht| ]] 8mu9311eagkxksd7iprr3ws4pxgxh5c 2686278 2686209 2026-07-17T09:34:53Z GilPe 14980 /* Virun der Fusioun (bis 2017) */ 2686278 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Wopen = [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|60px]][[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|60px]] | Numm (Franséisch) = Habscht | Numm (Däitsch) = Habscht | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Habscht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|41|15.0|N|05|54|51.998|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Äischdall]] am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'[[Märei|Gemengenhaus]] steet ''um Dänn''. Den 1. Januar 2018 huet d'Gemeng sech ëm den Territoire vun der fréierer [[Gemeng Simmer]] vergréissert, mat där se fusionéiert huet. Den offiziellen Numm vun der Gemeng zënter der Fusioun ass ''commune Habscht'', virdru war et ''commune de Hobscheid.'' D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Habscht läit westlech am Lëtzebuerger Land am [[Kanton Capellen]] op der [[belsch]]er Grenz. Nopeschgemenge si [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] a [[Gemeng Sëll|Sëll]] am Norden, [[Gemeng Käerch|Käerch]] a [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] am Süden, [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] a [[Gemeng Kielen|Kielen]] am Osten. Am Weste stéisst se un déi [[belsch]] Gemeng [[Arel]]. Duerch d'Gemeng leeft d'[[Äisch]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Habscht | nord = | nord-est = [[Gemeng Sëll|Sëll]] | est = [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] | sud-est = [[Gemeng Kielen|Kielen]] | sud= [[Gemeng Käerch|Käerch]] | sud-ouest = [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] | ouest = [[Arel]] (B) | nord-ouest = [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] }} == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{Div col|cols = 2}} '''Féier Gemeng Habscht''' * [[Äischen]] * [[Habscht]] '''Fréier Gemeng Simmer''' * [[Gräisch]] * [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]] * [[Rued (Simmer)|Rued]] * [[Simmer]] * [[Simmerfarm]] * [[Simmerschmelz]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols = 2}} '''Féier Gemeng Habscht''' * [[Eechelsbarrière]] * [[Felleschmillen (Äischen)|Felleschmillen]] * [[Gäichel (Lëtzebuerg)|Gäichel]] * [[Jénkenhaff (Habscht)|Jénkenhaff]] * [[Kempemillen]] * [[Kräizerbuch]] * [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]] * [[Seemillen (Habscht)|Seemillen]] * [[Simmerfarm]] * [[Simmerschmelz]] '''Fréier Gemeng Simmer''' * [[Klaushaff (Habscht)|Klaushaff]] {{Div col end}} == Geschicht == Déi ursprénglech {{PAGENAME}} ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.<!--Aufzählung einiger Ereignisse aus der Lokalgeschichte der Gemeinde Hobscheid: 1214 heiratete die Gräfin Ermesinde, in zweiter Ehe, Walram von Limburg, Markgraf von Arlon. Beide weilten mit Vorliebe auf der Bardenburg, einer Wallburg in der Nähe des heutigen Clairefontaine. In dieser Zeit gewahrte sie den Ortschaften Eischen und Hobscheid Freiheitsbriefe welche die Einwohner von Frondiensten befreiten. Die Ortschaften durften sich selbst verwalten und besaßen sogar einen Teil der Gerichtsbarkeit, das Grundgericht. Hier ließ sie dann auch eine Zisterzienserinnenabtei erbauen in der sie nach ihrem Tode im Jahr 1246 beigesetzt wurde. In ihrem Testament beschenkte die Gräfin Ermesinde die Abtei Clairefontaine mit Renten, Ländereien und, mit dem Recht ihr Brennholz in denselben Wäldern wie die Leute von Eischen zu fällen, und hinterließ damit einen Streit der 514 Jahre dauerte. 1328- 1457- 1517- 1614- 1617- 1620- 1630- 1675- 16961722- 1726- 1728- sind Daten an denen an einem der Gerichtshofe in Metz, Trier, Luxemburg Arlon, Mechelen, Urteile für diese oder jene Partei gefällt wurde. 27. Februar 1761 Durch ein Dekret des Provinzialrates wurden die Wälder um Eischen zwischen der Abtei und der Ortschaft aufgeteilt. Diese wenigen Zeilen sollen dem Leser erklären wieso die Krone der Gräfin Ermesinde und die Quellen von Clairefontaine im Wappen der Gemeinde Hobscheid geführt werden. Seit dem frühen Mittelalter gehörte Hobscheid zur Pfarrei Elvingen, wahrend Eischen der Pfarrei Arlon angehörte. 1550 Dort wo heute die Kirche von Eischen steht wurde eine Kapelle erbaut. 1671 In diesem Jahr wurde die Kappelle auf Rentert gebaut. 1734 Die Einwohner aus Eischen schlossen mit einem Geistlichen namens Leonard Belval den ersten Schulvertrag. Der Vertrag wurde in Gegenwart von 31 Haushaltsvorstehern vom Notar Pierret aus Arlon verfasst. 1775 Erbauung des noch heute bestehenden 29 m hohen Glockenturmes in Hobscheid. 1794 Am Karfreitag dieses Jahres warfen betrunkene Soldaten der französischen Revolutionsarmee Brandfackeln in die Abtei von Clairefontaine, das Kloster wurde ein Raub der Flammen. 01. Oktober 1795,,Département des Forêts" nannten die Franzosen das eingegliederte Herzogtum Luxemburg während der französischen Revolution. Die Gemeinde Hobscheid gehörte damals zum Kanton Arlon. 1798 Die Franzosen führten in Luxemburg die allgemeine Wehrpflicht ein. 1801 Charles Simonet erwarb das zur früheren Abtei Clairefontaine gehörende Hofgut und errichtete darin ein Huttenwerk. 1803-1805 Eischen und Hobscheid wurden selbständige Pfarreien. 1825 In Eischen wurde die Mädchenschule gebaut. 1826 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert. 16. Oktober 1830 Durch die belgische Revolution erhitzten sich in der Sektion Hobscheid die Gemüter. Die Hauser des Bürgermeisters sowie verschiedener Gemeinderate wurden zerstört, so dass der Gemeinderat sich gezwungen sah, die Gemeindekasse der Sektion Hobscheid unter die Einwohner zu verteilen. 19. August 1839 Durch die dritte Teilung Luxemburgs wurde Eischen zum Grenzdorf. Es scheint den Privatinteressen des Hüttenherrn François Simonet, der seine Eisenschmelz gegen die Konkurrenz der Luxemburger Hütten abkapseln wollte, zu verdanken zu sein, dass Clairefontaine Belgien zugeteilt wurde. 1840 Die Kapelle in Hobscheid erhielt eine von der Firma Perrin aus Hollerich gegossene Glocke. 12. Oktober 1841 Durch eine neue administrative Einteilung der Landesverwaltung kam die Gemeinde Hobscheid zum Kanton Capellen und zum Distrikt Luxemburg. 26. Februar 1843 Durch kirchliche Verfugung wurden die beiden Pfarreien der Gemeinde Hobscheid dem damals neuen Dekanat Koerich zugeteilt. 1846-1850 Der Unternehmer Georges Nickels baute in Hobscheid die noch heute benutzte neue Schule. 20. Juni 1852 Einweihung der, unter der Leitung des Architekten A. Hartmann durch den Unternehmer Jean Fournel aus Eischen gebauten, Kirche in Hobscheid. Sie fasste etwa 500 Sitzplatze, war 25 m lang, 10 m breit und 12 m hoch. 1852 Die Schule in Eischen wurde mit einem größeren Saal und einer aufgebauten Wohnung vergrößert. 21. Mai 1855 Der Gemeinderat forderte die Postverwaltung auf in Eischen einen Briefkasten einzurichten, das Gemeindebüro, das bis jetzt in Hobscheid war, solle nach Eischen verlegt werden. 11. August 1858 In der Sitzung dieses Datums entschloss sich der damalige Gemeinderat Schwestern für den Schulunterricht in Eischen einzustellen. 1862-1865 Neben die bestehende Kapelle, bauten ebenfalls Jean Fournel und A. Hartmann, die Kirche in Eischen. 1864 Die Petroleumlampe,,de Känki" verdrängte die Oellampe,,de Gäppchen". 1866 Von den damals 1067 Einwohnern von Hobscheid fielen deren 70 der asiatischen Cholera zum Opfer, davon 24 Kinder, 15 Frauen, 17 Männer und 14 ältere Leute über 60 Jahren. Die Einwohner von Eischen blieben von dieser Katastrophe verschont. 1867 Als Erinnerung an das Massensterben ließ Fräulein Margarethe Pauly die Rochus-Kapelle erbauen. In diesen schweren Zeiten wanderten manche Einwohner der Gemeinde nach den USA aus. 1874 Eine Teilstrecke der Attertlinie mit Bahnhof in Eischen, bis zu dem damals noch nicht fertigen Tunnel im „Uechtlach", wurde in Betrieb genommen. Das Eischtal entkommt damit seiner Isolierung, das neue Verkehrmittel schafft schnelle und einfache Verbindungen zu den sich entwickelnden Hüttenwerken im Süden des Landes. In wenigen Jahrzehnten wird aus einer vornehmlich bäuerlichen Bevölkerung eine Arbeitergemeinde. 1876 Ein Grossbrand äscherte in Hobscheid eine Zimmermannswerkstätte mit mehreren Nachbarwohnungen ein. 07. Juli 1879 Die Bauarbeiten im,,Uechtlach" am 690 m langen Tunnel der Prinz Heinrich Eisenbahn wurden beendet. 17. April 1880 Die Eisenbahnstrecke Petingen-Ettelbrück wurde feierlich eingeweiht. Die Inbetriebnahme erfolgte am 20. des selben Monats. 1880 Im Eischener Bahnhof der Prinz Heinrich Eisenbahn wurde ein Telegraphenamt und eine Paketpostagentur eröffnet. 1886 In Eischen wurde die Zweite Schule, die heutige Knabenschule, gebaut. 1888 Die Gebrüder Kahn aus Arlon gründeten eine Handschuhfabrik in Eischen. Sie zählte bis zu 75 Arbeiterinnen und Arbeiter. 1889 In Hobscheid wurde in der Landwirtschaft zum ersten Mal Thomasschlacke als Düngemittel eingesetzt. 16. November 1894 Eine öffentliche Fernsprechstelle wurde in der Gastwirtschaft Pierre Scheuer in Hobscheid eingerichtet. 0l. Oktober 1909 In Eischen wird eine Poststation 2. Klasse unter dem Vorsteher Mathias Paul Hostert geöffnet. 01. August 1911 In Hobscheid wurde ein Postkutschendienst eingerichtet, morgens fuhr die Postkutsche zum Bahnhof nach Kleinbettingen, mittags nach Eischen, Fahrer war Herr Jean Bosseler. 1912 Die Molkereigenossenschaft baute in Hobscheid ein Molkereigebäude mit Geräteschuppen. 1914 Die seit 1896 geplante Wasserleitung für Eischen wurde von den Unternehmern Nic. Bartz und Eugène Braun ausgeführt. 1914-1918 Am ersten Weltkrieg war Luxemburg zwar offiziell nicht beteiligt, trotzdem diktierten die Deutschen das Geschehen in unserem Land. 1917 Herr Gillet erhielt die Erlaubnis Strom zu erzeugen und die Ortschaft Hobscheid zu beliefern. 20. März 1920 Die Firma Causard aus Colmar im Elsass lieferte drei neue Glocken für die Kirche in Hobscheid. 1921 Die Musikgesellschaft und der Gesangverein aus Hobscheid errichteten einen Kiosk. Das Steinforter Hüttenwerk lieferte den Strom für das in Eischen installierte Stromnetz. Januar 1923 Der Postkutschendienst wurde eingestellt, die Autobusse des Herrn Michel Ruppert stellten die Verbindung zu den Bahnhöfen sicher und beförderten ebenfalls die Paketpost. 1928 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert. 1. Februar 1930 In Hobscheid wurde die vom Unternehmer Pierre Flammang aus Koerich installierte Trinkwasserleitung in Betrieb genommen. Es wurden 192 Häuser mit 850 Einwohnern angeschlossen. Herz der Anlage war die bis 1967 benutzte Lambachpumpe welche ohne Strom durch die alleinige Wasserkraft funktionnierte. 1932 In Hobscheid wurden erste Kanalisationsarbeiten ausgeführt. 01. August 1932 Die Gendarmerie löste die Zöllner im Grenzdienst an der belgischen Grenze ab. 1935 Harmonie, Chorale und Feuerwehr bildeten eine,,Union" und bauten, in Hobscheid, den noch heute bestehenden, gleichnamigen Saal, welcher 2002/2004 umgebaut und vergrössert wurde. 1937 Die Gemeinde erstand von Herrn Eugene Braun aus Eischen eine Waldparzelle zum Anlegen eines Fußballfeldes in Hobscheid. 01. Mai 1938 Schaffung eines Gendarmeriepostens in Eischen. 1938 Eischen trat das ortseigene Stromnetz an die Cegedel ab, welche seither für die Stromzulieferung verantwortlich ist. 1939 Unsere Gemeinde feierte die 100jährige Unabhängigkeit mit Umzügen in den beiden Ortschaften. 1940-1944 Kaum ein Jahr war seit der 100jährigen Unalbhängigkeitsfeier vorüber, da wurde unser Land von deutschen Truppen besetzt. 30 Tote und Vermisste von 78 Verschleppten in Eischen und 12 Tote und Vermisste von 48 Verschleppten in Hobscheid zeugen von der schlimmen Zeit die unsere Gemeinde unter der deutschen Besatzung durchmachen musste. Mehrere Einwohner wurden wegen ihrer Widerstandsaktivität durch die Gestapo verhaftet und ins Konzentrationslager gebracht. 1947 Beginn der Installation der Straßenbeleuchtung in Eischen. 1948 Ausrottung des gesamten Fischbestandes der Eisch durch die Abwässer des Steinforter Chemiewerkes. 1950 Herr Lucien Thill baute in Eischen eine Aluminium- und Kupfergießerei, welche bis zu 10 Arbeiter beschäftigte. 23. Juli 1950 In Hobscheid wurde das Denkmal der Kriegsgefallenen eingeweiht. 1952 In Hobscheid wurde der neue Friedhof auf dem,,Boenertgen" angelegt während in Eischen das Kriegsgefallenendenkmal bei der Kirche errichtet wurde. 1955 Der Lingenthalerbach in Eischen wurde überdeckt. Da der senkrechte Einlauf in die Eisch einen Ruckstau, der zu Überschwemmungen führte, verursachte, musste er bald nach der Fertigstellung wieder umgeändert werden. 1956 Hobscheid erhielt eine Relais-Poststation, das Postbüro wurde im Gemeindehaus gegenüber der Schule eingerichtet. 1956 Die Musikgesellschaft aus Eischen baute einen eigenen Musiksaal (1). 17. August 1957 Schwester Marie-Josephine Wagner war die letzte der Schwestern, die während 99 Jahren Schulunterricht in Eischen abgehalten hatten. 1958 Die Gemeinde schloss sich dem interkommunalen Syndikat zum Bau eines Spitals in Steinfort an. 19. Juni 1960 Einweihung des Fußballspielfeldes im ''Fräschepull'' in Eischen. 1963 In den Gebäuden der Aluminium- und Kupfergießerei installierte sich die,,International Secutex Cie Eischen". Sie stellte Schutz-, Rettungs- und Sicherheitsausrüstungen aus Kunststoff her. 01. Oktober 1964 Auflosung des Gendarmerieposten in Eischen. 1964 Bau einer Großgarage in der Clairefonteinerstrasse in Eischen durch das Autobusunternehmen Demy Schandeler. 1964 Das Scoutschalet auf dem ''Knäppchen'' in Eischen wird seiner Bestimmung übergeben. 31. Juli 1966 Einweihung des neuen Fußballfeldes in Hobscheid, anschließend wurde ein Gebäude mit Umkleide und Abstellräumen gebaut. 1968 Ausgehend von einer Privatinitiative wurde in Hobscheid eine Gemeinschaftsfernsehantenne in Betrieb genommen. Ein Jahr später erfolgte dasselbe in Eischen. 1969 In Hobscheid fiel der Kiosk der Erweiterung der Straßenkreuzung zum Opfer. Die Attertlinie wurde stillgelegt. Wegen Platzmangels musste in Eischen in der Waldstrasse eine neue Schule für den Vorschulalter erbaut werden. 1975 Fertigstellung des Kanalnetzes in Hobscheid durch die Unternehmer Kalmes und Garnich. 1976 Das Wasser einer Quelle aus dem ''Uechtlach'' wurde mittels Pumpen die bei den ''Drei Brücken'' installiert wurden, in einen,,Vor Weiler" gebauten Behälter gepumpt. Diese neue Trinkwasseranlage ersetzte die vom Gesundheitsministerium verworfene Quelle aus dem Lingenthal und den Behälter hinter der Kirche in Eischen. 30. Dezember 1976 Ein verheerender Brand verwüstet die Kirche in Hobscheid. 15. Juli 1979 Einweihung und Altarkonsekration der, unter Architekt Paul Espen aus Hobscheid, wieder aufgebauten Kirche von Hobscheid. Bei dieser Gelegenheit musste ebenfalls eine der Glocken ersetzt werden. Sie wurde in der Glockengießerei Mabilon in Saarburg gegossen. 1983 Die ''International Secutex Cie'' musste wegen finanzieller Schwierigkeiten den Betrieb einstellen. 1983 Der Gemeinderat genehmigt das Lotissementprojekt "Bettwenwies" 1989 Fertigstellung des vom Architekten Paul Espen geplanten "Centre Polyvalent" in Hobscheid. 12 mai 1989 Einweihung des fertiggestellten Fahrradweges auf der 1969 stillgelegten Eisenbahnstrecke der früheren Attertlinie 1992 Übernahme durch die Gemeinde, Erneuerung und Erweiterung des 1956 vn der Harmonie Eischen erbauten Musiksaales 1993 Beginn der Realisierung des Lotissementprojektes "Cité Aischdall" 1996 Fertigstellung der vom Architekten René Massard geplanten Sporthalle in Eischen. 30. Mai 1997 Fertigstellung der Kläranlage in Hobscheid (Abwässer der Gemeinden Hobscheid und Koerich) 12. Oktober 2002 Fertigstellung der neuen Spielschule in Hobscheid 18. Dezember 2003 Einweihung des in ein Versammlungslokal umgebauten früheren Pfarrhauses in Eischen 03. Februar 2004: Einweihung des erneuerten und vergrösserten UNION-Saales in Hobscheid --> === Wopen === D'Fusiounsgemeng Habscht huet keen eegene Wopen; se benotzt gemenkerhand déi zwéi Wope vun de fréiere Gemengen Habscht a Simmer niewenteneen. {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]<br>Habscht | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |- |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]<br>Simmer |Beschreiwung am Originaltext:<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144- Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} |} {{EnCours|[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:15, 16. Jul. 2026 (UTC)}} === Demographesch Entwécklung === ==== Virun der Fusioun (bis 2017) ==== <!--manuell Daten, well net op Wikidata agedroen--> {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |bis = 2017 |daten = 1821=2328 1851=3208 1871=3012 1880=3131 1890=2972 1900=2933 1910=2807 1922=2745 1930=2771 1935=2782 1947=2633 1960=2456 1970=2644 1978=2573 1979=2555 1981=2547 1983=2530 1984=2520 1985=2570 1986=2590 1987=2600 1988=2608 1989=2666 1990=2691 1991=2731 1992=2761 1993=2826 1994=2872 1995=2946 1996=3066 1997=3137 1998=3143 1999=3244 2000=3253 2001=3340 2002=3369 2003=3407 2004=3469 2005=3510 2006=3586 2007=3620 2008=3675 2009=3765 2010=3801 2011=3840 2012=3947 2013=4061 2014=4104 2015=4205 2016=4247 2017=4330 }} ==== No der Fusioun (zënter 2018) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun=2018 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} *... * 1844: Jean Schmit<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> *... * 1946: Alex Brickler<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> *... * 1964-1994: [[Jean Wolff]]<ref>[http://www.hobscheid.lu/decouvrir-hobscheid/un-peu-d-histoire Un peu d'histoire] op hobschied.lu.</ref> *... * ? bis haut: [[Serge Hoffmann (Jurist)|Serge Hoffmann]] === Gemengewalen === Bei de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vun 2011 gouf zu Habscht<ref>an der [[Walsektioun|Sektioun]] Habscht vun der haiteger Fusiounsgemeng</ref> eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem|Proporz]]- an net méi nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zur Wal stoungen 11 Gemengeréit (virdrun: 9). === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2011 || '''8''' || - || 3 |- | 2017 || '''8''' || 2 || 1 |- | 2023 || 6 || 3 || 2 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} ===Fusioun=== Am September 2013 hunn d'Buergermeeschtere vun Habscht a [[Gemeng Simmer|Simmer]] bekannt gemaach, hir Gemenge wëllen ze fusionéieren. Nodeems de 25. Mee 2014 an engem Referendum an der Gemeng Simmer 59,75 Prozent vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt haten,<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538599.html "Fusioun mat Habscht? Simmer seet jo!"] rtl.lu, 25.05.2014, 16:26:52.</ref> hu sech den 9. November 2014 och an der Gemeng Habscht bei sou engem Referendum 59,3 % vun de Wieler dofir ausgeschwat.<ref>[http://rtl.lu/letzebuerg/581769.html "Habscht: 59,73% fir eng Fusioun mat der Gemeng Simmer."] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 10:43:15.</ref> 2012 hat Simmer scho wolle mat der [[Gemeng Käerch]] fusionéieren; an der leschtgenannter hate sech awer deemools 56% géint eng Fusioun mat Simmer ausgeschwat.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538105.html "Fusioun Simmer/Habscht: Buergermeeschtere hoffen op positive Referendum zu Simmer."] rtl.lu, 24.05.2014, 10:00:51.</ref> De 24. Februar 2016 huet d'[[Chamber]] eestëmmeg dem Gesetz fir déi Fusioun, zum 1. Januar 2018, zougestëmmt.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/880324.html "Béiwen an Tënten fusionéieren an Habscht a Simmer och."] rtl.lu, 24.02.2016, 17:44:16.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20130929202040/http://www.wort.lu/de/view/neue-gemeng-habscht-ab-2018-5245680ce4b0ca64e0e521c3 "Neue "Gemeng Habscht" ab 2018?"] wort.lu, Veröffentlicht am 27.09.13 13:12.</ref> Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf an der Fusiounsgemeng nom Proporzsystem gewielt, iwwerdeems bei de Wale virdrun (2017) an der deemoleger Sektioun Habscht 2017 schonn nom Proporzsystem, an der Sektioun Simmer awer nach nom Majorzsystem gewielt gouf<ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/lb/support/recherche.html|Titel=Gemengewalen|Gekuckt=09.06.2023|Datum=19.08.2022|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=lb}}</ref>. <gallery> Fichier:Map Hobscheid.PNG|Habscht... Fichier:Map Septfontaines.PNG| a Simmer... Fichier:Map Habscht.png|fusionéieren zu Habscht </gallery> ==Kuckeswäertes== * [[Kierch Habscht|Habschter Kierch]] * [[Kierch Simmer|D'Kierch an den ale Kierfecht zu Simmer]] * D'[[Buerg Simmer|Buerg vu Simmer]] (Privatbesëtz) <gallery> Fichier:Septfontaines Castle.jpg|Vue op d'Buerg vu Simmer Fichier:Septfontaines.jpg|De Buer mat de 7 Quellen, déi Simmer hiren Numm ''Septfontaines'' ginn: „Deierbirchen“, „Lichterbirchen“, „Läschbur“, „Buedenbur“, „Neisebur“, „Pärdsbur“ a „Schentenbur“. Fichier:Habscht Pano 0076.jpg|Habscht </gallery> ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Habscht ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {| | * [[HIS]] * [[MINETT-KOMPOST]] * [[SICEC]] * [[SIDERO]] | * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[ZARO]] |} == Kuckt och == * [[Äischdallbléiser Habscht]] * [[Harmonie Hobscheid]] * [[Habschter Tunnel]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Habscht}} * [http://www.habscht.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Habscht] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/hobscheid D'Gemeng Habscht op der Websäit vum Syvicol] [[Fichier:Hobscheid.jpg|thumb|center|800px|Habscht vum Millepesch gesinn]] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Habscht]] [[Kategorie:Gemeng Habscht| ]] 6iizm9pex1f8bub509asjxg5ji1pb5p 2686280 2686278 2026-07-17T09:35:25Z GilPe 14980 EnCours ewech 2686280 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Wopen = [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|60px]][[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|60px]] | Numm (Franséisch) = Habscht | Numm (Däitsch) = Habscht | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Habscht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|41|15.0|N|05|54|51.998|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Äischdall]] am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'[[Märei|Gemengenhaus]] steet ''um Dänn''. Den 1. Januar 2018 huet d'Gemeng sech ëm den Territoire vun der fréierer [[Gemeng Simmer]] vergréissert, mat där se fusionéiert huet. Den offiziellen Numm vun der Gemeng zënter der Fusioun ass ''commune Habscht'', virdru war et ''commune de Hobscheid.'' D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Habscht läit westlech am Lëtzebuerger Land am [[Kanton Capellen]] op der [[belsch]]er Grenz. Nopeschgemenge si [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] a [[Gemeng Sëll|Sëll]] am Norden, [[Gemeng Käerch|Käerch]] a [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] am Süden, [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] a [[Gemeng Kielen|Kielen]] am Osten. Am Weste stéisst se un déi [[belsch]] Gemeng [[Arel]]. Duerch d'Gemeng leeft d'[[Äisch]]. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Habscht | nord = | nord-est = [[Gemeng Sëll|Sëll]] | est = [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] | sud-est = [[Gemeng Kielen|Kielen]] | sud= [[Gemeng Käerch|Käerch]] | sud-ouest = [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] | ouest = [[Arel]] (B) | nord-ouest = [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] }} == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== === Uertschaften === {{Div col|cols = 2}} '''Féier Gemeng Habscht''' * [[Äischen]] * [[Habscht]] '''Fréier Gemeng Simmer''' * [[Gräisch]] * [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]] * [[Rued (Simmer)|Rued]] * [[Simmer]] * [[Simmerfarm]] * [[Simmerschmelz]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols = 2}} '''Féier Gemeng Habscht''' * [[Eechelsbarrière]] * [[Felleschmillen (Äischen)|Felleschmillen]] * [[Gäichel (Lëtzebuerg)|Gäichel]] * [[Jénkenhaff (Habscht)|Jénkenhaff]] * [[Kempemillen]] * [[Kräizerbuch]] * [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]] * [[Seemillen (Habscht)|Seemillen]] * [[Simmerfarm]] * [[Simmerschmelz]] '''Fréier Gemeng Simmer''' * [[Klaushaff (Habscht)|Klaushaff]] {{Div col end}} == Geschicht == Déi ursprénglech {{PAGENAME}} ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.<!--Aufzählung einiger Ereignisse aus der Lokalgeschichte der Gemeinde Hobscheid: 1214 heiratete die Gräfin Ermesinde, in zweiter Ehe, Walram von Limburg, Markgraf von Arlon. Beide weilten mit Vorliebe auf der Bardenburg, einer Wallburg in der Nähe des heutigen Clairefontaine. In dieser Zeit gewahrte sie den Ortschaften Eischen und Hobscheid Freiheitsbriefe welche die Einwohner von Frondiensten befreiten. Die Ortschaften durften sich selbst verwalten und besaßen sogar einen Teil der Gerichtsbarkeit, das Grundgericht. Hier ließ sie dann auch eine Zisterzienserinnenabtei erbauen in der sie nach ihrem Tode im Jahr 1246 beigesetzt wurde. In ihrem Testament beschenkte die Gräfin Ermesinde die Abtei Clairefontaine mit Renten, Ländereien und, mit dem Recht ihr Brennholz in denselben Wäldern wie die Leute von Eischen zu fällen, und hinterließ damit einen Streit der 514 Jahre dauerte. 1328- 1457- 1517- 1614- 1617- 1620- 1630- 1675- 16961722- 1726- 1728- sind Daten an denen an einem der Gerichtshofe in Metz, Trier, Luxemburg Arlon, Mechelen, Urteile für diese oder jene Partei gefällt wurde. 27. Februar 1761 Durch ein Dekret des Provinzialrates wurden die Wälder um Eischen zwischen der Abtei und der Ortschaft aufgeteilt. Diese wenigen Zeilen sollen dem Leser erklären wieso die Krone der Gräfin Ermesinde und die Quellen von Clairefontaine im Wappen der Gemeinde Hobscheid geführt werden. Seit dem frühen Mittelalter gehörte Hobscheid zur Pfarrei Elvingen, wahrend Eischen der Pfarrei Arlon angehörte. 1550 Dort wo heute die Kirche von Eischen steht wurde eine Kapelle erbaut. 1671 In diesem Jahr wurde die Kappelle auf Rentert gebaut. 1734 Die Einwohner aus Eischen schlossen mit einem Geistlichen namens Leonard Belval den ersten Schulvertrag. Der Vertrag wurde in Gegenwart von 31 Haushaltsvorstehern vom Notar Pierret aus Arlon verfasst. 1775 Erbauung des noch heute bestehenden 29 m hohen Glockenturmes in Hobscheid. 1794 Am Karfreitag dieses Jahres warfen betrunkene Soldaten der französischen Revolutionsarmee Brandfackeln in die Abtei von Clairefontaine, das Kloster wurde ein Raub der Flammen. 01. Oktober 1795,,Département des Forêts" nannten die Franzosen das eingegliederte Herzogtum Luxemburg während der französischen Revolution. Die Gemeinde Hobscheid gehörte damals zum Kanton Arlon. 1798 Die Franzosen führten in Luxemburg die allgemeine Wehrpflicht ein. 1801 Charles Simonet erwarb das zur früheren Abtei Clairefontaine gehörende Hofgut und errichtete darin ein Huttenwerk. 1803-1805 Eischen und Hobscheid wurden selbständige Pfarreien. 1825 In Eischen wurde die Mädchenschule gebaut. 1826 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert. 16. Oktober 1830 Durch die belgische Revolution erhitzten sich in der Sektion Hobscheid die Gemüter. Die Hauser des Bürgermeisters sowie verschiedener Gemeinderate wurden zerstört, so dass der Gemeinderat sich gezwungen sah, die Gemeindekasse der Sektion Hobscheid unter die Einwohner zu verteilen. 19. August 1839 Durch die dritte Teilung Luxemburgs wurde Eischen zum Grenzdorf. Es scheint den Privatinteressen des Hüttenherrn François Simonet, der seine Eisenschmelz gegen die Konkurrenz der Luxemburger Hütten abkapseln wollte, zu verdanken zu sein, dass Clairefontaine Belgien zugeteilt wurde. 1840 Die Kapelle in Hobscheid erhielt eine von der Firma Perrin aus Hollerich gegossene Glocke. 12. Oktober 1841 Durch eine neue administrative Einteilung der Landesverwaltung kam die Gemeinde Hobscheid zum Kanton Capellen und zum Distrikt Luxemburg. 26. Februar 1843 Durch kirchliche Verfugung wurden die beiden Pfarreien der Gemeinde Hobscheid dem damals neuen Dekanat Koerich zugeteilt. 1846-1850 Der Unternehmer Georges Nickels baute in Hobscheid die noch heute benutzte neue Schule. 20. Juni 1852 Einweihung der, unter der Leitung des Architekten A. Hartmann durch den Unternehmer Jean Fournel aus Eischen gebauten, Kirche in Hobscheid. Sie fasste etwa 500 Sitzplatze, war 25 m lang, 10 m breit und 12 m hoch. 1852 Die Schule in Eischen wurde mit einem größeren Saal und einer aufgebauten Wohnung vergrößert. 21. Mai 1855 Der Gemeinderat forderte die Postverwaltung auf in Eischen einen Briefkasten einzurichten, das Gemeindebüro, das bis jetzt in Hobscheid war, solle nach Eischen verlegt werden. 11. August 1858 In der Sitzung dieses Datums entschloss sich der damalige Gemeinderat Schwestern für den Schulunterricht in Eischen einzustellen. 1862-1865 Neben die bestehende Kapelle, bauten ebenfalls Jean Fournel und A. Hartmann, die Kirche in Eischen. 1864 Die Petroleumlampe,,de Känki" verdrängte die Oellampe,,de Gäppchen". 1866 Von den damals 1067 Einwohnern von Hobscheid fielen deren 70 der asiatischen Cholera zum Opfer, davon 24 Kinder, 15 Frauen, 17 Männer und 14 ältere Leute über 60 Jahren. Die Einwohner von Eischen blieben von dieser Katastrophe verschont. 1867 Als Erinnerung an das Massensterben ließ Fräulein Margarethe Pauly die Rochus-Kapelle erbauen. In diesen schweren Zeiten wanderten manche Einwohner der Gemeinde nach den USA aus. 1874 Eine Teilstrecke der Attertlinie mit Bahnhof in Eischen, bis zu dem damals noch nicht fertigen Tunnel im „Uechtlach", wurde in Betrieb genommen. Das Eischtal entkommt damit seiner Isolierung, das neue Verkehrmittel schafft schnelle und einfache Verbindungen zu den sich entwickelnden Hüttenwerken im Süden des Landes. In wenigen Jahrzehnten wird aus einer vornehmlich bäuerlichen Bevölkerung eine Arbeitergemeinde. 1876 Ein Grossbrand äscherte in Hobscheid eine Zimmermannswerkstätte mit mehreren Nachbarwohnungen ein. 07. Juli 1879 Die Bauarbeiten im,,Uechtlach" am 690 m langen Tunnel der Prinz Heinrich Eisenbahn wurden beendet. 17. April 1880 Die Eisenbahnstrecke Petingen-Ettelbrück wurde feierlich eingeweiht. Die Inbetriebnahme erfolgte am 20. des selben Monats. 1880 Im Eischener Bahnhof der Prinz Heinrich Eisenbahn wurde ein Telegraphenamt und eine Paketpostagentur eröffnet. 1886 In Eischen wurde die Zweite Schule, die heutige Knabenschule, gebaut. 1888 Die Gebrüder Kahn aus Arlon gründeten eine Handschuhfabrik in Eischen. Sie zählte bis zu 75 Arbeiterinnen und Arbeiter. 1889 In Hobscheid wurde in der Landwirtschaft zum ersten Mal Thomasschlacke als Düngemittel eingesetzt. 16. November 1894 Eine öffentliche Fernsprechstelle wurde in der Gastwirtschaft Pierre Scheuer in Hobscheid eingerichtet. 0l. Oktober 1909 In Eischen wird eine Poststation 2. Klasse unter dem Vorsteher Mathias Paul Hostert geöffnet. 01. August 1911 In Hobscheid wurde ein Postkutschendienst eingerichtet, morgens fuhr die Postkutsche zum Bahnhof nach Kleinbettingen, mittags nach Eischen, Fahrer war Herr Jean Bosseler. 1912 Die Molkereigenossenschaft baute in Hobscheid ein Molkereigebäude mit Geräteschuppen. 1914 Die seit 1896 geplante Wasserleitung für Eischen wurde von den Unternehmern Nic. Bartz und Eugène Braun ausgeführt. 1914-1918 Am ersten Weltkrieg war Luxemburg zwar offiziell nicht beteiligt, trotzdem diktierten die Deutschen das Geschehen in unserem Land. 1917 Herr Gillet erhielt die Erlaubnis Strom zu erzeugen und die Ortschaft Hobscheid zu beliefern. 20. März 1920 Die Firma Causard aus Colmar im Elsass lieferte drei neue Glocken für die Kirche in Hobscheid. 1921 Die Musikgesellschaft und der Gesangverein aus Hobscheid errichteten einen Kiosk. Das Steinforter Hüttenwerk lieferte den Strom für das in Eischen installierte Stromnetz. Januar 1923 Der Postkutschendienst wurde eingestellt, die Autobusse des Herrn Michel Ruppert stellten die Verbindung zu den Bahnhöfen sicher und beförderten ebenfalls die Paketpost. 1928 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert. 1. Februar 1930 In Hobscheid wurde die vom Unternehmer Pierre Flammang aus Koerich installierte Trinkwasserleitung in Betrieb genommen. Es wurden 192 Häuser mit 850 Einwohnern angeschlossen. Herz der Anlage war die bis 1967 benutzte Lambachpumpe welche ohne Strom durch die alleinige Wasserkraft funktionnierte. 1932 In Hobscheid wurden erste Kanalisationsarbeiten ausgeführt. 01. August 1932 Die Gendarmerie löste die Zöllner im Grenzdienst an der belgischen Grenze ab. 1935 Harmonie, Chorale und Feuerwehr bildeten eine,,Union" und bauten, in Hobscheid, den noch heute bestehenden, gleichnamigen Saal, welcher 2002/2004 umgebaut und vergrössert wurde. 1937 Die Gemeinde erstand von Herrn Eugene Braun aus Eischen eine Waldparzelle zum Anlegen eines Fußballfeldes in Hobscheid. 01. Mai 1938 Schaffung eines Gendarmeriepostens in Eischen. 1938 Eischen trat das ortseigene Stromnetz an die Cegedel ab, welche seither für die Stromzulieferung verantwortlich ist. 1939 Unsere Gemeinde feierte die 100jährige Unabhängigkeit mit Umzügen in den beiden Ortschaften. 1940-1944 Kaum ein Jahr war seit der 100jährigen Unalbhängigkeitsfeier vorüber, da wurde unser Land von deutschen Truppen besetzt. 30 Tote und Vermisste von 78 Verschleppten in Eischen und 12 Tote und Vermisste von 48 Verschleppten in Hobscheid zeugen von der schlimmen Zeit die unsere Gemeinde unter der deutschen Besatzung durchmachen musste. Mehrere Einwohner wurden wegen ihrer Widerstandsaktivität durch die Gestapo verhaftet und ins Konzentrationslager gebracht. 1947 Beginn der Installation der Straßenbeleuchtung in Eischen. 1948 Ausrottung des gesamten Fischbestandes der Eisch durch die Abwässer des Steinforter Chemiewerkes. 1950 Herr Lucien Thill baute in Eischen eine Aluminium- und Kupfergießerei, welche bis zu 10 Arbeiter beschäftigte. 23. Juli 1950 In Hobscheid wurde das Denkmal der Kriegsgefallenen eingeweiht. 1952 In Hobscheid wurde der neue Friedhof auf dem,,Boenertgen" angelegt während in Eischen das Kriegsgefallenendenkmal bei der Kirche errichtet wurde. 1955 Der Lingenthalerbach in Eischen wurde überdeckt. Da der senkrechte Einlauf in die Eisch einen Ruckstau, der zu Überschwemmungen führte, verursachte, musste er bald nach der Fertigstellung wieder umgeändert werden. 1956 Hobscheid erhielt eine Relais-Poststation, das Postbüro wurde im Gemeindehaus gegenüber der Schule eingerichtet. 1956 Die Musikgesellschaft aus Eischen baute einen eigenen Musiksaal (1). 17. August 1957 Schwester Marie-Josephine Wagner war die letzte der Schwestern, die während 99 Jahren Schulunterricht in Eischen abgehalten hatten. 1958 Die Gemeinde schloss sich dem interkommunalen Syndikat zum Bau eines Spitals in Steinfort an. 19. Juni 1960 Einweihung des Fußballspielfeldes im ''Fräschepull'' in Eischen. 1963 In den Gebäuden der Aluminium- und Kupfergießerei installierte sich die,,International Secutex Cie Eischen". Sie stellte Schutz-, Rettungs- und Sicherheitsausrüstungen aus Kunststoff her. 01. Oktober 1964 Auflosung des Gendarmerieposten in Eischen. 1964 Bau einer Großgarage in der Clairefonteinerstrasse in Eischen durch das Autobusunternehmen Demy Schandeler. 1964 Das Scoutschalet auf dem ''Knäppchen'' in Eischen wird seiner Bestimmung übergeben. 31. Juli 1966 Einweihung des neuen Fußballfeldes in Hobscheid, anschließend wurde ein Gebäude mit Umkleide und Abstellräumen gebaut. 1968 Ausgehend von einer Privatinitiative wurde in Hobscheid eine Gemeinschaftsfernsehantenne in Betrieb genommen. Ein Jahr später erfolgte dasselbe in Eischen. 1969 In Hobscheid fiel der Kiosk der Erweiterung der Straßenkreuzung zum Opfer. Die Attertlinie wurde stillgelegt. Wegen Platzmangels musste in Eischen in der Waldstrasse eine neue Schule für den Vorschulalter erbaut werden. 1975 Fertigstellung des Kanalnetzes in Hobscheid durch die Unternehmer Kalmes und Garnich. 1976 Das Wasser einer Quelle aus dem ''Uechtlach'' wurde mittels Pumpen die bei den ''Drei Brücken'' installiert wurden, in einen,,Vor Weiler" gebauten Behälter gepumpt. Diese neue Trinkwasseranlage ersetzte die vom Gesundheitsministerium verworfene Quelle aus dem Lingenthal und den Behälter hinter der Kirche in Eischen. 30. Dezember 1976 Ein verheerender Brand verwüstet die Kirche in Hobscheid. 15. Juli 1979 Einweihung und Altarkonsekration der, unter Architekt Paul Espen aus Hobscheid, wieder aufgebauten Kirche von Hobscheid. Bei dieser Gelegenheit musste ebenfalls eine der Glocken ersetzt werden. Sie wurde in der Glockengießerei Mabilon in Saarburg gegossen. 1983 Die ''International Secutex Cie'' musste wegen finanzieller Schwierigkeiten den Betrieb einstellen. 1983 Der Gemeinderat genehmigt das Lotissementprojekt "Bettwenwies" 1989 Fertigstellung des vom Architekten Paul Espen geplanten "Centre Polyvalent" in Hobscheid. 12 mai 1989 Einweihung des fertiggestellten Fahrradweges auf der 1969 stillgelegten Eisenbahnstrecke der früheren Attertlinie 1992 Übernahme durch die Gemeinde, Erneuerung und Erweiterung des 1956 vn der Harmonie Eischen erbauten Musiksaales 1993 Beginn der Realisierung des Lotissementprojektes "Cité Aischdall" 1996 Fertigstellung der vom Architekten René Massard geplanten Sporthalle in Eischen. 30. Mai 1997 Fertigstellung der Kläranlage in Hobscheid (Abwässer der Gemeinden Hobscheid und Koerich) 12. Oktober 2002 Fertigstellung der neuen Spielschule in Hobscheid 18. Dezember 2003 Einweihung des in ein Versammlungslokal umgebauten früheren Pfarrhauses in Eischen 03. Februar 2004: Einweihung des erneuerten und vergrösserten UNION-Saales in Hobscheid --> === Wopen === D'Fusiounsgemeng Habscht huet keen eegene Wopen; se benotzt gemenkerhand déi zwéi Wope vun de fréiere Gemengen Habscht a Simmer niewenteneen. {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]<br>Habscht | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |- |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]<br>Simmer |Beschreiwung am Originaltext:<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144- Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} |} === Demographesch Entwécklung === ==== Virun der Fusioun (bis 2017) ==== <!--manuell Daten, well net op Wikidata agedroen--> {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |bis = 2017 |daten = 1821=2328 1851=3208 1871=3012 1880=3131 1890=2972 1900=2933 1910=2807 1922=2745 1930=2771 1935=2782 1947=2633 1960=2456 1970=2644 1978=2573 1979=2555 1981=2547 1983=2530 1984=2520 1985=2570 1986=2590 1987=2600 1988=2608 1989=2666 1990=2691 1991=2731 1992=2761 1993=2826 1994=2872 1995=2946 1996=3066 1997=3137 1998=3143 1999=3244 2000=3253 2001=3340 2002=3369 2003=3407 2004=3469 2005=3510 2006=3586 2007=3620 2008=3675 2009=3765 2010=3801 2011=3840 2012=3947 2013=4061 2014=4104 2015=4205 2016=4247 2017=4330 }} ==== No der Fusioun (zënter 2018) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun=2018 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} *... * 1844: Jean Schmit<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> *... * 1946: Alex Brickler<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> *... * 1964-1994: [[Jean Wolff]]<ref>[http://www.hobscheid.lu/decouvrir-hobscheid/un-peu-d-histoire Un peu d'histoire] op hobschied.lu.</ref> *... * ? bis haut: [[Serge Hoffmann (Jurist)|Serge Hoffmann]] === Gemengewalen === Bei de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vun 2011 gouf zu Habscht<ref>an der [[Walsektioun|Sektioun]] Habscht vun der haiteger Fusiounsgemeng</ref> eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem|Proporz]]- an net méi nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zur Wal stoungen 11 Gemengeréit (virdrun: 9). === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2011 || '''8''' || - || 3 |- | 2017 || '''8''' || 2 || 1 |- | 2023 || 6 || 3 || 2 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} ===Fusioun=== Am September 2013 hunn d'Buergermeeschtere vun Habscht a [[Gemeng Simmer|Simmer]] bekannt gemaach, hir Gemenge wëllen ze fusionéieren. Nodeems de 25. Mee 2014 an engem Referendum an der Gemeng Simmer 59,75 Prozent vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt haten,<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538599.html "Fusioun mat Habscht? Simmer seet jo!"] rtl.lu, 25.05.2014, 16:26:52.</ref> hu sech den 9. November 2014 och an der Gemeng Habscht bei sou engem Referendum 59,3 % vun de Wieler dofir ausgeschwat.<ref>[http://rtl.lu/letzebuerg/581769.html "Habscht: 59,73% fir eng Fusioun mat der Gemeng Simmer."] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 10:43:15.</ref> 2012 hat Simmer scho wolle mat der [[Gemeng Käerch]] fusionéieren; an der leschtgenannter hate sech awer deemools 56% géint eng Fusioun mat Simmer ausgeschwat.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538105.html "Fusioun Simmer/Habscht: Buergermeeschtere hoffen op positive Referendum zu Simmer."] rtl.lu, 24.05.2014, 10:00:51.</ref> De 24. Februar 2016 huet d'[[Chamber]] eestëmmeg dem Gesetz fir déi Fusioun, zum 1. Januar 2018, zougestëmmt.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/880324.html "Béiwen an Tënten fusionéieren an Habscht a Simmer och."] rtl.lu, 24.02.2016, 17:44:16.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20130929202040/http://www.wort.lu/de/view/neue-gemeng-habscht-ab-2018-5245680ce4b0ca64e0e521c3 "Neue "Gemeng Habscht" ab 2018?"] wort.lu, Veröffentlicht am 27.09.13 13:12.</ref> Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf an der Fusiounsgemeng nom Proporzsystem gewielt, iwwerdeems bei de Wale virdrun (2017) an der deemoleger Sektioun Habscht 2017 schonn nom Proporzsystem, an der Sektioun Simmer awer nach nom Majorzsystem gewielt gouf<ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/lb/support/recherche.html|Titel=Gemengewalen|Gekuckt=09.06.2023|Datum=19.08.2022|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=lb}}</ref>. <gallery> Fichier:Map Hobscheid.PNG|Habscht... Fichier:Map Septfontaines.PNG| a Simmer... Fichier:Map Habscht.png|fusionéieren zu Habscht </gallery> ==Kuckeswäertes== * [[Kierch Habscht|Habschter Kierch]] * [[Kierch Simmer|D'Kierch an den ale Kierfecht zu Simmer]] * D'[[Buerg Simmer|Buerg vu Simmer]] (Privatbesëtz) <gallery> Fichier:Septfontaines Castle.jpg|Vue op d'Buerg vu Simmer Fichier:Septfontaines.jpg|De Buer mat de 7 Quellen, déi Simmer hiren Numm ''Septfontaines'' ginn: „Deierbirchen“, „Lichterbirchen“, „Läschbur“, „Buedenbur“, „Neisebur“, „Pärdsbur“ a „Schentenbur“. Fichier:Habscht Pano 0076.jpg|Habscht </gallery> ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Habscht ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {| | * [[HIS]] * [[MINETT-KOMPOST]] * [[SICEC]] * [[SIDERO]] | * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[ZARO]] |} == Kuckt och == * [[Äischdallbléiser Habscht]] * [[Harmonie Hobscheid]] * [[Habschter Tunnel]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Habscht}} * [http://www.habscht.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Habscht] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/hobscheid D'Gemeng Habscht op der Websäit vum Syvicol] [[Fichier:Hobscheid.jpg|thumb|center|800px|Habscht vum Millepesch gesinn]] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Habscht]] [[Kategorie:Gemeng Habscht| ]] pzjesnc21scri9y60r72epoe3wpz2ff 0 73139 2686186 2685012 2026-07-16T17:31:10Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686186 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Clervaux | Numm (Däitsch) = Klerf | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Clierf}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Clierf}} | Fläch = 8.560,96&nbsp;[[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|50|03|17|N|06|01|46|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' (fir d'Awunner ''Cliärref'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Clierf]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Stad [[Clierf]] vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Clierf läit am [[Éislek]]. Den Haaptuert [[Clierf]] läit op der Baach [[Clierf (Baach)|Clierf]], déi aus dem Zesummelaf vun der [[Wolz (Clierf)|Wolz]] an der [[Reichelbaach]] ronn 800 Meter nërdlech vun der [[Gare Clierf|Clierfer Gare]], entsteet. Am Oste vun der Gemeng mécht d'[[Our (Sauer)|Our]] d'Grenz vun der Gemeng (a gläichzäiteg vum Land). ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen |ville = Clierf | nord-est = | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]] | ouest = [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] | est = (D) | sud = [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] | sud-ouest = [[Gemeng Wolz|Wolz]] | sud-est = [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === {{Div col|cols=3}} * [[Clierf]] * [[Draufelt]] * [[Eeselbuer]] * [[Fëschbech (Hengescht)|Fëschbech]] * [[Fossenhaff]] * [[Grandsen]] * [[Hengescht]] * [[Hëpperdang]] * [[Ischpelt]] * [[Kaalber Millen]] * [[Kaalber]] * [[Kaaspelt]] * [[Kéisfuert (Clierf)|Kéisfuert]] * [[Kirelshaff]] * [[Lausduer]] (deelweis an der [[Gemeng Wäiswampech]]) * [[Léiler]] * [[Maarnech]] * [[Mecher (Clierf)|Mecher]] * [[Munzen]] * [[Reiler]] * [[Rueder]] * [[Siwwenaler]] * [[Tëntesmillen]] * [[Wäicherdang]] * [[Wirtgensmillen]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === * [[Schlass Clierf|Clierfer Schlass]] ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} 1823 ass d'[[Gemeng Wäicherdang]] mat der Gemeng Clierf fusionéiert (bis op d'Sektioun Draufelt, déi bei d'[[Gemeng Munzen]] komm ass). ... === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|110x110px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 67}}</ref>: ''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Clierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu [[Schlass Meesebuerg|Meesebuerg]] ofstammt (''d'or au chef de gueules chargé de trois mésanges^▲■ d'or''). déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').<br> {{small|^▲heiandsdo: ''merlettes''<br>^■ heiandsdo: ''mésanges au naturel''}} |} === Gemengefusioun 2012 === Am Joer 2002 hunn d'[[Schäfferot|Schäfferéit]] vun de Gemenge Clierf, [[Gemeng Hengescht|Hengescht]] a [[Gemeng Munzen|Munzen]] sech bei deem deemolegen Inneminister [[Michel Wolter]] fir eng méi enk Zesummenaarbecht staark gemaach. De 4. Mee 2006 hunn déi dräi Schäfferéit dem Inneminister hir Absicht matgedeelt fir ze fusionéieren. Doropshi gouf zesumme mam [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] en Investitiounsprogramm op d'Bee gesat, deen am Kader vun der Fusioun soll ëmgesat ginn. Et gouf en Informatiounsdokument fir d'Bevëlkerung erstallt, an de Fusiounsprojet gouf de 25. September 2008 a Presenz vum Inneminister [[Jean-Marie Halsdorf]] de Leit aus den dräi betraffene Gemengen zu Clierf virgestallt. Den 12. Oktober 2008 ass an deenen dräi Gemengen e [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] organiséiert ginn, an dee Referendum ass och zu Gonschte vun där Fusioun ausgaangen. D'[[Gemengerot|Gemengeréit]] vu Clierf, Hengescht a Munzen hu sech Enn 2008 definitiv fir déi geplangt Fusioun ausgeschwat an hunn enger entspriechender Konventioun mam Lëtzebuerger Staat zougestëmmt. Dës Konventioun gouf de 16. Januar 2009 vun de betraffene [[Regierung]]smemberen ënnerschriwwen. De 17. Februar 2009 huet den Inneminister de Gesetzesprojet iwwer déi geplangt Fusioun an der [[Chamber]] deposéiert. De [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] huet säin Avis den 21. Abrëll 2009 ginn, an d'Gesetz iwwer d'Fusioun vun de Gemenge Clierf, Hengescht a Munzen ass de 7. Mee 2009 eestëmmeg an der Chamber guttgeheescht ginn. D'Fusioun vun de Gemenge Clierf, Hengescht a Munzen zu enger neier Gemeng mam Numm ''' Gemeng Clierf''' ass de 5. Dezember 2011 rechtsgülteg gi wéi deen nei gewielte Gemengerot no de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 9. Oktober 2011 vum [[Buergermeeschter]] [[Emile Eicher]] vereedegt gouf. De Buergermeeschter an déi dräi [[Schäffen|Schäffe]] goufe schonn de 24. November 2011 vum Inneminister Jean-Marie Halsdorf vereedegt a waren domat am Amt. <gallery> Fichier:Map Clervaux.PNG|Clierf,... Fichier:Map Heinerscheid.PNG|Hengescht... Fichier:Map Munshausen.png|a Munzen... Fichier:Map Clervaux.png|fusionéieren zu Clierf. </gallery> === Demographesch Entwécklung === ==== Virun der Fusioun (bis 2011) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |bis=2011 }} ==== No der Fusioun (zënter 2012) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun=2012 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }} <br> {{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== 2017 gouf bei de [[Gemengewalen]] an der Gemeng Clierf eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt; de [[Gemengerot]] setzt sech aus 11 Conseilleren zesummen. D'CSV krut dobäi déi absolut Majoritéit a stellt de Schäfferot. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! Biergerl. !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] |- | 2017 || 0 || '''1''' || '''6''' || 2 || 2 || 0 |- | 2023 || 1 || '''4''' || '''3''' || 2|| 1 || - |} {{small|Biergerl.: Biergerlëst Gemeng Cliärref}} {{small|Quell: elections.lu}} === Buergermeeschteren === * 1844 - 1846: François Julien Arendt<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1843/12/29/n1/jo Arrêté royal grand-ducal du 29 décembre 1843, N° 2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché.] am Memorial N°3 vun 1844 op legilux.public.lu</ref><ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1846/11/01/n1/jo Arrêté royal grand-ducal du 1er novembre 1846, N° 2041, accordant au sieur Franç.-Julien Arendt démission honorable de ses fonctions de bourgmestre de la commune de Clervaux.] am Memorial N°60 vun 1846 op legilux.public.lu</ref> * ... * ? - ?: [[Léopold Bouvier]] * 1862 - ?: Jacques Ensch<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/adm/memorial/1862/14 Nominatioun am Memorial]</ref> * ... * 1895 - 1917: [[Émile Prüm]] * 1918 - 1921: Johann Peter Jonas * 1921 - 1927: Albert Schiltz * 1927 - 1934: Nicolas Fogen * 1935 - 1941: Joseph Kratzenberg * 1945: [[Georges Wagner (Politiker)|Georges Wagner]] * 1946 - 1963: [[Jean Peusch]] * 1964 - 1969: Georges Wagner * 1970 - 1975: Bernard Dedoyard * 1976 - 1987: Michel Wehrhausen * 1988 - 1999: Aloyse Nosbusch * 2000 - 11.2005: François Stephany * 11.2005 - 02.2007: Guillaume Oestreicher * 02.2007 - 11.2011: [[Yves Arend]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) * 11.2011 - 06.2023: [[Emile Eicher]] (CSV) * zanter 07.2023: [[Georges Keipes]] (Biergerlëst)<ref>[https://web.archive.org/web/20230619213322/https://www.wort.lu/de/lokales/in-clerf-ist-georges-keipes-bereit-fuer-den-buergermeisterposten-6486f0aade135b9236e3ea13 "Rückschlag für Emile Eicher: In Clerf ist Georges Keipes bereit für den Bürgermeisterposte."] wort.lu, 12.06.2023.</ref> == Schoulinfrastruktur == D'Kanner vun der Gemeng Clierf ginn an d'[[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Grondschoul]] zu [[Reiler]]. == Kuckeswäertes == * d'[[Schlass Clierf]] **am Schlass d'Ausstellung "''[[The Family of Man]]''", déi vum [[Edward Steichen]] zesummegestallt gi war. ** am Schlass de Musée iwwer d'[[Ardennenoffensiv]] ** am Schlass d'Maquettë vu Lëtzebuerger Buergen a Schlässer * d'[[Benediktinerabtei Clierf]] * d'Monument vum [[Klëppelkrich]] * d'[[Loretokapell Clierf|Loretokapell zu Clierf]] * d'[[Schlass Ischpelt]] * de Fräiliichtmusée "[[A Robbesscheier]]" * d'[[Kierch Munzen|Parkierch vu Munzen]] (13. Joerhonnert bis 18. Joerhonnert) * de [[Cube 521]] zu [[Maarnech]] * [[Eechen zu Munzen|Zwou bemierkenswäert Eechen zu Munzen]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Clierf ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {| | * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Maison de retraite Clervaux]] * [[Parc Naturel de l'Our]] * [[SICEC]] * [[SICLER]] * [[SIDEC]] | * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SIVOUR]] * [[SYVICOL]] |} == Jumelage == * [[Horezu]] a {{ROU}} == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Clierf == * [[Camille Dimmer]] (*1939), Foussballspiller, Politiker, Naturschützer an Ingenieur, * [[Agnès Durdu]] (*1964), Juristin, Affekotin a Politikerin, * [[Emile Eicher]] (*1955), Politiker, * [[Josy Johanns]] (*1944), Vëlossportler, * [[Damien Kratzenberg]] (1878-1946), Enseignant, Politiker an Unhänger vum Nationalsozialismus, * [[Édouard Thilges]] (18179-1904), Politiker. == Kuckt och == * [[Naturpark Our]] * [[Islek ohne Grenzen EWIV]] {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.clervaux.lu/ Websäit vun der Gemeng Clierf] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/clervaux/clervaux D'Gemeng Clierf op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.dkmf.lu De Klenge Maarnicher Festival] * [http://www.robbesscheier.lu Robbesscheier] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Clierf}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Clierf]] [[Kategorie:Gemeng Clierf| ]] ssz1hs0xu16ek6dkpcdx51vhthx0fku 0 73147 2686188 2685201 2026-07-16T17:34:53Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686188 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Contern | Numm (Däitsch) = Contern | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Conter}} | Fläch = 2.055 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|35|6|N|6|13|37|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Conter läit südëstlech vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] op enger Héicht tëscht zirka 255 an 340&nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). D'Baach [[Sir (Baach)|Sir]] leeft vu Südwesten no Nordosten queesch duerch d'Gemeng. Laanscht den [[CR234]] läit d'Industriezon ''« Am Weiergewan ».'' === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Conter | nord = [[Gemeng Schëtter|Schëtter]] | nord-est = [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] | est = [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] | sud-est= [[Gemeng Duelem|Duelem]] | sud= | sud-ouest = [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] | ouest =[[Gemeng Hesper|Hesper]] | nord-ouest =[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] }} === Verkéiersubannung === Wichtegst Stroosseverbindunge sinn d'{{N2}} an d'{{N28}}. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR132|132]], [[CR153|153]], [[CR226|226]] an [[CR234|234]] duerch d'Gemeng. D'Eisebunnsstrecke [[CFL-Linn 3|Lëtzebuerg-Waasserbëlleg]] an [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Éiter|Alzeng-Éiter]] duerchlafen d'Gemeng an treffen an der Uertschaft Éiter openeen. == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng == === Uertschaften === {{div col|cols=2}} * [[Conter]] * [[Éiter]] * [[Méideng]] * [[Mutfert]] {{div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{div col|cols=3}} * [[Bricherhaff (Mutfert)|Bricherhaff]] * [[Brichermillen (Mutfert)|Brichermillen]] * [[Conter-Barrière]] * [[Éiter Millen]] * [[Kackerterhaff]] * [[Kréintgeshaff]] * [[Marxeknupp]] * [[Millbech (Mutfert)|Millbech]] * [[Millbech-Millen]] * [[Pläitreng]] {{div col end}} ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. …}}</ref>:<br> ''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}<br> Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vu Conter gëtt zanter 2005 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. No de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vun 2011 huet de Schäfferot sech op eng Koalitioun vun [[Demokratesch Partei|DP]], [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an [[déi Gréng]] gestäipt. No de Wale vun 2017 koum et zu eng [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-LSAP-Koalitioun, mat als Buergermeeschtesch der [[Marion Zovilé-Braquet]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1090077.html "Marion Zovilé-Braquet gëtt nei Buergermeeschtesch vu Conter."] rtl.lu, 26.10.2017, 15:52:08.</ref><ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>, déi och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen ass. Am November 2025 koum et awer zu engem Wiessel am Gemengerot mat enger Koalitioun aus DP, LSAP an déi Gréng. Den [[Dali Zhu]] gouf neie Buergermeeschter.<ref>["Den Dali Zhu gëtt neie Buergermeeschter zu Conter."] rtl.lu, 19.11.2025.</ref> ===Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2005 || 3 || 4 || - || 4 |- | 2011 || 4 || '''3''' || '''2''' || '''2''' |- | 2017 || '''5''' || 2 || 2 || '''2''' |- |2023 |'''5''' |3 |1 |'''2''' |- |2025* |5 |'''3''' |'''1''' |'''2''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu<br />* No engem Koalitiounswiessel.}} === Buergermeeschteren === *... * 1844: Jean-Nicolas Fischer<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> *... * 1970 - 1975: [[Roger Diederich]] *... -...: [[Jean-Pierre Schmitz]] * 2011 - 2013: [[Jean-Marie Mangen]] * 2013 - 2017: [[Guy Lorent]] * 2017 - 2025: [[Marion Zovilé-Braquet]] (CSV) * zanter 2025<ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevins de la commune de Contern|Gekuckt=2026-01-27|Datum=2025-12-11|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>: [[Dali Zhu]] (DP) ==Infrastruktur== === Schoulen === D'Gemeng Conter huet eng Zentralschoul mat Sportzentrum fir d'Spillschoul- a Grondschoulklassen (Schoul um Ewent) an der Uertschaft Conter um [[CR226]] (rue de Syren). == Kuckeswäertes == * [[Kierch Conter|D'Conter Kierch]] * D'Straussefarm "An Nommesch" * Bemierkenswäert Beem um Pläitrengerhaff ** [[Eechen um Pläitrengerhaff|Zwou Eeche beim Weier]] ** [[Lannen um Pläitrengerhaff|Zwou Lannen am Agank vum Haff]] ** [[Spierebeem um Pläitrengerhaff|Zwéi Spierebeem am Bongert]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Conter ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[CNI-Syrdall Schwemm]] * [[MINETT-KOMPOST]] * [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]] * [[SIAS]] * [[SICEC]] * [[SIDEST]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Kuckt och == {{LNM}} * [[Fräiwëlleg Pompjeeë Mutfert-Méideng]] * [[Gare Sandweiler-Conter]] * [[Gallo-réimesch Villa zu Conter]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.contern.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Conter] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/contern D'Gemeng Conter op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.bdcontern.lu/ Festival de la Bande dessinée zu Conter] * [https://www.facebook.com/CdJContern/ Offiziell Säit vum Club des Jeunes Contern] {{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Conter]] [[Kategorie:Gemeng Conter| ]] hudx23g2b9h8t6x7pkgnlsrkgi0gw1n 0 73153 2686198 2685073 2026-07-16T19:20:09Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686198 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Esch-sur-Sûre | Numm (Däitsch) = Esch-Sauer | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} | Koordinaten = {{coor dms|49|54|41|N|5|56|5|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. ==Geographie== D'Gemeng Esch-Sauer ass zanter 2012 mat 5.126 ha flächeméisseg déi gréisst am Kanton Wolz. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Esch-Sauer | nord-est = [[Gemeng Géisdref|Géisdref]] | nord-ouest = [[Stauséigemeng]] | nord = | ouest = [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] | est = [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] | sud-ouest = [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] | sud= [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] | sud-est = [[Gemeng Feelen|Feelen]]<br>[[Gemeng Viichten|Viichten]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == === Uertschaften === {{div col|cols=2}} '''Fréier Gemeng Esch-Sauer''' * [[Esch-Sauer]] '''Fréier Gemeng Heischent''' * [[Dierbech]] * [[Eschduerf]] * [[Heischent]] * [[Heischtergronn]] * [[Hierheck]] * [[Mëtscheed]] * [[Réngel]] * [[Toodler]] '''Fréier Gemeng Néngsen''' * [[Bommel (Esch-Sauer)|Bommel]] * [[Ënsber]] * [[Lëlz]] * [[Néngsen]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten=== {{div col|cols=2}} '''Fréier Gemeng Heischent''' * [[Dickeschbur]] * [[Fuussekaul]] * [[Katrewang (Esch-Sauer)|Katrewang]] * [[Kultgeshaff]] * [[Lëpschterhaff]] * [[Réngeler Haff]] * [[Toodlermillen]] * '''Fréier Gemeng Néngsen''' * [[Buerfelt]] * [[Neihaff]] * [[Wealerhaff]] {{Div col end}} ==Geschicht== {{Intro Gemeng}} Zanter dem 1. Januar 2012 sinn d'Gemengen Esch-Sauer, [[Gemeng Heischent|Heischent]] an [[Gemeng Néngsen|Néngsen]] fusionéiert<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n8/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes d'Esch-sur-Sûre, de Heiderscheid et de Neunhausen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. De Sëtz vun der neier Gemeng ass zu [[Eschduerf]]. <gallery> Fichier:Map Esch-sur-Sûre old.png|Esch-Sauer,... Fichier:Map Heiderscheid.PNG|Heischent... Fichier:Map Neunhausen.PNG|an Néngsen... Fichier:Map Esch-sur-Sûre.PNG|fusionéieren zu Esch-Sauer. </gallery> === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 97}}</ref>: ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}} Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn. An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen. Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen. De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet. |} === Demographesch Entwécklung === ==== Virun der Fusioun (bis 2011) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |bis = 2011 }} ==== No der Fusioun (zënter 2012) ==== {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun=2012 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Gemengewalen=== De Gemengerot, deen aus de Gemengewale vun 2011 erausgoung, setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen, an zwar * 7 aus der fréierer Gemeng Heischent; * 3 aus der fréierer Gemeng Esch-Sauer; * 3 aus der fréierer Gemeng Néngsen. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 8. Oktober [[2017]] gouf et keng Sektioune méi an der Gemeng. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot vun der Gemeng Esch-Sauer eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt. ===Resultater=== ====2011==== =====Sektioun Esch-Sauer===== gewielt: 1. Gilles Kintzelé (535 Stëmmen), 2. Myriam Goedert (bestuet Zoetaert) (497 Stëmmen), 3. [[Jeannot Sanavia]] (381 Stëmmen), net gewielt: 4. Silvia Jeanne Kirchens (bestuet De Brouwer) (331 Stëmmen), 5. Xavier Miller (328 Stëmmen). =====Sektioun Heischent===== gewielt: 1. Serge Zeien (648 Stëmmen), 2. Robert Everling (629 Stëmmen), 3. Christiane Ferber (bestuet Weiler) (558 Stëmmen), 4. Marc Binsfeld (529 Stëmmen), 5. Roger Origer (492 Stëmmen), 6. Yves Karier (488 Stëmmen), 7. John Sliepen (449 Stëmmen), net gewielt: 8. Georges Weyer (408 Stëmmen), 9. Romain Grethen (295 Stëmmen), 10. Nico Hottua (231 Stëmmen), 11. Peter Hundsrucker (187 Stëmmen), 12. Robert Schroeder (146 Stëmmen). Well de [[Robert Everling]] säi Mandat am Gemengerot vun der Gemeng Esch-Sauer net ugeholl huet, ass de Georges Weyer fir hien nogeréckelt. =====Sektioun Néngsen===== An der Sektioun Néngsen hate sech geneesou vill Kandidaten ageschriwwe wéi Plazen ze besetze waren an dofir waren déi dräi Kandidaten automatesch gewielt. Et sinn: Joël Feyerstein, Roger Lanners a Léon Rippinger. ====Schäfferot==== De Schäfferot huet follgendermoossen ausgesinn: * Buergermeeschter: Gilles Kintzelé; * 1. Schäffen: Christiane Ferber (bestuet Weiler) (bis zum 31. Dezember 2014); Serge Zeien (vum 1. Januar 2015 un); * 2. Schäffen: Marc Binsfeld (bis zum 31. Dezember 2014); Yves Karier (vum 1. Januar 2015 un); * 3. Schäffen: Léon Rippinger (bis zum 31. Dezember 2014); Roger Lanners (vum 1. Januar 2015 un). ====2017==== Follgend Leit sinn 2017 an de Gemengerot vun Esch-Sauer gewielt ginn: Marc Binsfeld, Romain Brimmeyer, Laurent Hilger, Annette Lutgen, Roger Origer, Franco Pereira Concalves, Jeannot Sanavia, Marco Schank a Mireille Welter (bestuet Missavage). De Marco Schank gouf zum Buergermeeschter ernannt, déi zwéi Schäffe goufen de Franco Pereira Concalves an de Jeannot Sanavia. ====2023==== 2023 gouf eng éischt Kéier nom Proporz-System gewielt. D'Biergerlëscht „Mat Iech“ hat 8 vun 11 Sëtz kritt a stellt domat den neie Schäfferot. Neie Buergermeeschter gouf den Éischtgewielte [[Laurent Hilger]], Éischt Schäffin gëtt déi Drëttgewielt Jenny Schank an Zweet Schäffin déi Fënneftgewielt [[Mireille Welter]]<ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Nodeems de Laurent Hilger säin Amt als Buergermeeschter aus Gesondheetsgrënn ofginn hat, huet d'Mireille Welter dëse Posten de 6. Februar 2026 iwwerholl<ref>[https://www.wort.lu/luxemburg/norden/mireille-welter-soll-neue-buergermeisterin-von-eschsauer-werden/122261584.html Nach Demission von Laurent Hilger: Mireille Welter soll neue Bürgermeisterin von Esch/Sauer werden."] wort.lu, 08.01.2026.</ref><ref name="Welter">{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin des communes de Bech, Bettembourg et Esch-sur-Sûre|Gekuckt=2026-02-09|Datum=2026-02-06|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. {| class="wikitable" |- ! Joer !! Mat Iech!! Fräi Lëscht |- | 2023 || '''8''' || 3 |} ===Buergermeeschtere vun der Gemeng Esch-Sauer=== {{div col|cols=2}} * Peter Herman (1806 - 1807) * Joseph Herman (1808 - 1816) * Laurent-Jos Schoetter (1816 - 1825) * Nicolas Herman (1825 - 1836) * [[Henri Greisch]] (1836 - 1851) * Pierre Schloesser (1851 - 1859) * Jean-Nicolas Feider (1859 - 1861) * Henri Greisch (1861 - 1865) * André Eischen (1866 - 1878) * Henri Greisch (1879 - 1883) * Laurent-Jos Schoetter (1883 - 1901) * Guillaume Feider (1901 - 1913) * Nicolas Greisch (1913 - 1915) * Friederich Goedert (1915 - 1918) * Nicolas Greisch (1918 - 1928) * Guillaume Feidt (1929 - 1945) * Charles Huberty (1945 - 1952) * Ewald Demuth (1952 - 1969) * Jos Becker (1969 - 1980) * Christophe Goedert (1980 - 1982) * Guy Hansen (1982 - 1988) * Claude Thilges (1988 - 2006) * Gilles Kintzelé (2006 - 2017) * [[Marco Schank]] (2017 - 2023) * [[Laurent Hilger]] (Mat Iech) (2023 - 2026) * [[Mireille Welter]] (Mat Iech) (zanter 2026)<ref name="Welter"/><ref>{{Citation|URL=https://www.tageblatt.lu/Luxemburg/Mireille-Welter-wird-neue-Buergermeisterin-von-EschSauer-24235.html|Titel=Nachfolgerin von Laurent Hilger {{!}} Mireille Welter wird neue Bürgermeisterin von Esch/Sauer|Gekuckt=2026-02-09|Wierk=Tageblatt.lu|Sprooch=de}}</ref> {{Div col end}} == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Esch-Sauer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Naturpark Uewersauer]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Veräiner == {{Div col|cols=3}} *''Chorale Ste. Cécile Heiderscheid'' *''Club des Jeunes Eschduerf-Metscheet'' *''Comité Heischtermaart'' *''Da Capo 96 a.s.b.l.'' *Scouten "St.Pirmin vum Séi" *''Dëschtennis Ënsber-Heischent'' *''F.C. Racing Heiderscheid-Eschdorf'' *''Fanfare Heiderscheid'' *''Fraën a Mammen'' *''Jongen a Medercher vun Heischent'' *''Konschthaus "a Frantzen"'' *''Les Amis du Renard'' *''Pool Billard Club Heiderscheid'' *''Sapeurs Pompiers Heiderscheid'' *''Jugendpompjeeën Gemeng Heischent'' *''Senioren Heischent'' *''Spuerveräin Önner Ons'' *''Syndicat d'Initiative Heiderscheid'' *''Tennisclub Fuussekaul Heiderscheid'' *''Turnveräin "Heischter Sprangmais"'' {{Div col end}} ==Kuckeswäertes== * [[Buerg Esch-Sauer]] * [[Kierch Esch-Sauer]] * [[Kräizkapell Esch-Sauer]] mam Kierfecht an de Wee dohi sinn op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''Nationalmonument'' klasséiert. * [[Muttergottesstatu vun Esch-Sauer]] * [[Barrage Esch-Sauer|Staudamm Esch-Sauer]] * [[Stauséi Uewersauer|Stauséi]] tëscht [[Lëlz]] an Esch-Sauer * D'[[Peschtkräizer]] * De [[Musée de la draperie|Musée vun der Duchfabrikatioun]] an der [[Maison du parc naturel de la Haute-Sûre]] zu Esch-Sauer [[Fichier:Heischent De Waassertuerm w.jpg|thumb|380px|De [[Waassertuerm]] zu Heischent.]] * Den Héichseelgaart an der Fuussekaul bei Heischent * D'[[Kapell Heischtergronn|Kapell am Heischtergronn]] == Kuckt och == * [[Naturpark Uewersauer]] * [[Stauséi-Uewersauer-Circuit]] * [[Bibliothéik Eschduerf]] {{LNM}} * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.esch-sur-sure.lu/ Offiziell Websäit vun Esch-Sauer] * [https://web.archive.org/web/20160415100636/http://www.nuitdeslegendes.lu/amis-du-chateau/ D'Schlassfrënn Esch/Sauer] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/esch-sur-sure D'Gemeng Esch-Sauer op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Sauer]] [[Kategorie:Gemeng Esch-Sauer| ]] [[Kategorie:Kanton Wolz]] tt7z39frrumrys3u3jvbx9c7tbz1s2y 0 73176 2686187 2685018 2026-07-16T17:33:28Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686187 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Colmar-Berg | Numm (Däitsch) = Colmar-Berg | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} | Fläch = 1.231 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|48|42|N|06|05|32|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' (virun 1991: '''Gemeng Bierg'''<ref name=":0" />) ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. ==Geographie == {{Kapitel Info feelt}} === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Colmer-Bierg | nord = [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] | nord-est = [[Gemeng Schieren|Schieren]] | est = [[Gemeng Noumer|Noummer]] | sud-est = [[Gemeng Miersch|Miersch]] | sud= | sud-ouest = [[Gemeng Biissen|Biissen]] | ouest = [[Gemeng Viichten|Viichten]] | nord-ouest = [[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit|Lieu-diten]] an der Gemeng == === Uertschaften === * [[Bierg]] * [[Colmer]] * [[Welsdref]] === Lieu-diten an Häff === * [[Brongeschhaff]] * [[Brosiushaff]] * [[Karelshaff]] * [[Lellerhaff]] == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Mam Gesetz vum [[25. Mäerz]] [[1991]] gouf den Numm vun der Gemeng vu ''Berg'' op ''Colmar-Berg'' geännert<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1991/03/25/n3/jo|Titel=Loi du 25 mars 1991 portant modification du nom de la commune de Berg en celui de Colmar-Berg|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.04.1991|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Häre vu Bierg=== Am [[16. Joerhonnert]] gouf et zu Bierg en ettlech grouss Proprietéite mat Schlässer. De gréissten Deel dovu war an den Hänn vun der Famill ''Von der Horst'', déi ëm [[1615]] der Koppel ''Von Heisgen-Woordt'' alles verkaaft huet. Deenen hiert Kandskand de Johann Gerhard von Heisgen huet nach en ettlech Terrainen derbäikaaft. Him ass d'[[Kierch Colmer-Bierg|Parkierch]], déi 1744 gebaut gouf, ze verdanken. Deemools huet Bierg zur [[Par]] [[Biissen]] gehéiert, bis et 1803 eng eege Par gouf. De Johann von Heisgen a seng Fra d'Marie-Anne de Moreau haten zwee Meedercher, d'Maria Klara Gisberta (*1719) an d'Maria Gisberta Johanna (*1722). D'Maria Klara hat sech mat engem franséische Kapitän, dem Antoine Leclerc de Vrainville aus dem [[Herzogtum Bar]] a [[Loutrengen]] bestuet. Si hat d'Herrschaft Bierg geierft, an d'Gisberta déi sech mat dem Jean-Baptiste Thierry de Saint-Baussant bestuet huet, hat [[Folkendeng]] kritt hat. Den de Vrainville huet op groussem Fouss gelieft, a lues a lues d'Verméige verpolvert an nach e Pak Schold derbäigemaach. Besonnesch vill Schold hat hie bei der Maria Gisberta vu Blochausen, der Besëtzerin vun der [[Colmer Schmelz]]. [[1764]] koum sou déi ganz Proprietéit an d'Hänn vun der Famill vu Blochausen. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 39}}</ref>:<br> ''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: Marcel Lenertz 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} ==Politik== ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} * 1815-1821: Jean-Baptiste Papier<ref>Buch "La famille PAPIER, Famille de Mme de MUNKACSY" vum Dr. Jean-Claude Loutsch</ref> * 1844: Mathias Maillet<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * ... * 1994-2011: [[Fernand Diederich]] * 2011-2017: [[Gast Jacobs]] * 2017-2023: [[Christian Miny]] * zanter 2023: [[Mandy Arendt]] ([[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]]) == Ekonomie == En Ofleeër vum amerikanesche Pneuefabrikant [[Goodyear Tire & Rubber Company]], d'[[Goodyear-Dunlop Colmar-Berg]], gehéiert mat 3.570 Aarbechter zu de gréisste Patronen zu Lëtzebuerg.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2021/statec_lux_en_chiffres_2021FR.pdf|Titel=Luxembourg en chiffres 2021|Gekuckt=21 November 2021|Editeur=STATEC|Sprooch=fr}}</ref> Zanter [[1957]] huet d'Goodyear zu Colmer-Bierg en ''Technical Center'', dee virun allem [[Pneu]]e fir den europäesche Maart entwéckelt. Donieft ginn zu Colmer-Bierg an der [[Goodyear-Dunlop Tire Plant Colmar-Berg|Pneuefabréck]] och nach Camionspneuen a Sécherheetspneue produzéiert. == Infrastrukturen == Zu den Infrastrukture vu Colmer-Bierg zielen: {{Div col}} * e Centre culturel * eng Sportshal * 3 Foussballsterrainen * 5 Tennisterrainen (5-mol [[Clay Court|French Court]]) * en ëffentleche Park * eng Gare (d'[[Gare Colmer-Bierg]]) * e Scoutschalet * eng Kierch * eng Post {{Div col end}} * eng Schoul :Colmer-Bierg huet ee [[Précoce]], eng Spillschoul, eng [[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Grondschoul]] an eng [[Maison relais pour enfants|Maison relais]]. [[2005]] gouf de Bau vun engem neie Schoulkomplex mat 4 Klassesäll fir d'Spillschoul, 2 Klassesall fir de Précoce an engem Schoulrestaurant beschloss. Dëse Schoulkomplex, deen 6.429.475 € kascht huet, gouf fir d'Rentrée 2008/2009 fäerdeg. * eng Schwämm :D'Schwämm ''[https://nordpool.lu/ Nordpool]'' vu Colmer-Bierg huet een Haaptbaseng vun 25x10m an een Niewebaseng vun 10x10m. D'Schwämm war tëscht August [[2009]] a Mëtt [[2011]] zou well en neie Komplex mat Wellness-Beräich bäigebaut an den alen Deel komplett renovéiert gouf. Den Devis gouf op 11.319.816 € chiffréiert, wouvun de Sportsministère 4,5 Millioune bezuele sollt, a Colmer-Bierg 850.000 €. Der Rescht vun de Käschte gouf op déi aner 7 Gemenge verdeelt, deenen hir Schoulklasse vun der Schwämm profitéieren, an zwar am Verhältnes zu de Stonnen déi se fir sech reservéiert hunn. D'Soumissioun fir d'Aarbechte gouf den 21. Juni 2010 op der Colmer Gemeng opgemaach. == Verkéier == === Stroosseverkéier === Colmer-Bierg ass un de Stroosseverkéier ugeschloss iwwer d'Autobunn [[Autobunn A7 (Lëtzebuerg)|A7]], d'[[Schnellstrooss B7 (Lëtzebuerg)|Schnellstrooss B7]], d'Nationalstroossen [[Nationalstrooss 7|N7]] an [[Nationalstrooss 22|N22]], an d'[[Chemin repris]]en [[CR345]] an [[CR123]]. === Ëffentlechen Transport === ==== Eisebunn ==== Duerch d'[[Gare Colmer-Bierg|Colmer Gare]] fiert d'CFL-Linn 1 [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen|Lëtzebuerg-Ëlwen]]. Et gëtt nach eng Eisebunnslinn vun [[Eisebunnsstreck Ettelbréck-Biissen|Ettelbréck iwwer Colmer bis op Biissen]], déi fréier zu der [[Atertlinn]] gehéiert huet. Dës Linn gëtt nëmmen nach geleeëntlech fir Giddertransport benotzt. ==== Bussen ==== Colmer gëtt och vun enger Rëtsch [[RGTR]]-Buslinnen <!-- Linne stëmmen net méi [[RGTR-400|400]], [[RGTR-508|508]], [[RGTR-510|510]], [[RGTR-511|511]], [[RGTR-515|515]], [[RGTR-517|517]], [[RGTR-518|518]], [[RGTR-752|752]], [[RGTR-800|800]], [[RGTR-803|803]], [[RGTR-805|805]], [[RGTR-808|808]], [[RGTR-810|810]], [[RGTR-812|812]], [[RGTR-815|815]], [[RGTR-817|817]], [[RGTR-819|819]], [[RGTR-820|820]], [[RGTR-822|822]], [[RGTR-825|825]], [[RGTR-834|834]], [[RGTR-840|840]], [[RGTR-842|842]], [[RGTR-848|848]] an [[RGTR-946|946]]--> ugefuer. === Duuss Mobilitéit === Ënnert der Uelzechtbréck (N7) kräize sech d'Vëlospist [[Vëlospist PC15|PC15]], déi [[Bäreldeng]] mat [[Ettelbréck]] verbënnt, souwéi d'[[Vëlospist PC12|PC12]], déi sech Richtung Westen (zu [[Näerden]]) mat der [[Vëlospist PC17|PC17]] kräizt. == Veräiner == Colmer-Bierg huet 18 Veräiner, dorënner 6 Sportsveräiner: {{Div col|cols=3}} * Action catholique des femmes du Luxembourg * Association des parents * Chorale St. Cécile * Club des jeunes * Croix-Rouge * Football ASC * Frënn vum Velo Colmar-Berg * Goodyear Fëscherclub * Goodyear Photoclub Colmar-Bierg * Harmonie grand-ducale Orania * Indiaca * Seniorenclub 2006 asbl Colmar-Berg * Service d'incendie de la commune de Colmar-Berg * Société gymnastique Alouette * Supporterclub ASC * Syndicat d'initiative * Tennis Club {{Div col end}} == Partnerstad == Zanter 2004 ass Colmer-Bierg d'Partnerstad vu [[Weilburg]] an Däitschland. Colmer-Bierg ass d'Residenz vum Lëtzebuerger Herrscherhaus, dat vu Weilburg kënnt. == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Colmer-Bierg == * Prinzessin [[Alix vu Lëtzebuerg]] (1929-2019), * [[Frantz Heldenstein]] (1892-1975), Sculpteur an Innenarchitekt, * [[Henri vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] [[Jean vu Lëtzebuerg]] (1921-2019), * Prënz [[Charles vu Lëtzebuerg (1927)|Charles vu Lëtzebuerg]] (1927-1977), * Groussherzogin [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Charlotte]] (1896-1985), * Prinzessin [[Élisabeth vu Lëtzebuerg (1922-2011)|Élisabeth vu Lëtzebuerg]] (1922-2011), * Prinzessin [[Hilda vu Lëtzebuerg]] (1897-1979), * Groussherzogin [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg|Marie-Adélaïde]] (1894-1924), * Prinzessin [[Marie-Gabrielle vu Lëtzebuerg]] (1925-2023), * Prinzessin [[Sophie vu Lëtzebuerg]] (1902-1941), * Prinzessin [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg (1924-2007)|Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]] (1924-2007). == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col}} * DEA, * [[Syndicat de communes ayant pour objet la construction, l'entretien et l'exploitation d'un crématoire sur base intercommunale|SICEC]], * [[SICONA-Centre|SICONA-CENTRE]], * [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets provenant de la région de Diekirch, Ettelbruck et Colmar-Berg|SIDEC]], * [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires du Nord|SIDEN]], * [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]], * [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]], * [[ZANO]]. {{Div col end}} == Kuckeswäertes == * [[Schlass Bierg]] * [[Kierch Colmer-Bierg]] * De Park == Fotoalbum == <gallery> Image:Colmar_Berg_03_town_hall_Luxembourg.jpg|Gemengenhaus Image:Colmar_Berg_04_park_Luxembourg.jpg|De Park Image:Colmar_Berg_06_river_Alzette_Luxembourg.jpg|D'Uelzecht beim Park Image:Colmar_Berg_05_grand_duke_castle_Luxembourg.jpg|[[Schlass Bierg]] Image:Colmar_Berg_railway_station_01_Luxembourg.jpg|[[Gare Colmer-Bierg]] Image:Colmar_Berg_07_railway_goodyear_Luxembourg.jpg|D'[[Atertlinn]] </gallery> == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.colmar-berg.lu/ Offiziell Websäit vun der Gemeng Colmer-Bierg] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/colmar-berg D'Gemeng Colmer-Bierg op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Colmer-Bierg]] [[Kategorie:Gemeng Colmer-Bierg| ]] 0hedcgm4dqqx7zxf3jngj9a3pxvtiv6 0 73299 2686152 2685278 2026-07-16T12:49:06Z Procrastineur49 48269 /* Buergermeeschteren */ 2686152 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Lorentzweiler | Numm (Däitsch) = Lorentzweiler | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} | Koordinaten= {{coor dms|49|42|0|N|06|09|0|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Luerenzweiler läit am Dall vun der [[Uelzecht]] an den Häng lénks a riets dovun. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Luerenzweiler | nord = [[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]] | nord-est = [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]] | est = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Steesel|Steesel]] | sud-ouest = [[Gemeng Kielen|Kielen]] | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Miersch|Miersch]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === {{Div col|cols=3}} * [[Aasselscheier]] * [[Blaaschent]] * [[Boufer]] * [[Hënsdref]] * [[Hielem]] * [[Kléngelscheier]] * [[Luerenzweiler]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols=3}} * [[Colmeschmillen]] * [[Dauschkaul (Luerenzweiler)|Dauschkaul]] * [[Rashaff]] * [[Schwunnendall]] * [[Wäissbaach (Luerenzweiler)|Wäissbaach]] {{Div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Den [[2. Oktober]] [[1823]] ass d'Gemeng Luerenzweiler an hirer Form vun haut entstanen duerch d'[[Gemengefusioun|Fusioun]] vun de Gemenge Luerenzweiler an [[Gemeng Hënsdref|Hënsdref]]. 1846 sinn d'[[Kadastersektioun|Sektiounen]] [[Eesebuer]], [[Amber]] an ''Neumühl'' ofgetrennt an an d'Gemeng Jonglënster integréiert ginn.<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1|Titel=LOI du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=11.07.2026|Datum=25.07.1846|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:4400 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1133 bar:1871 from:0 till:1453 bar:1910 from:0 till:1248 bar:1922 from:0 till:1325 bar:1935 from:0 till:1450 bar:1947 from:0 till:1432 bar:1960 from:0 till:1462 bar:1970 from:0 till:1788 bar:1981 from:0 till:2448 bar:1991 from:0 till:2773 bar:2001 from:0 till:2973 bar:2011 from:0 till:3438 bar:2021 from:0 till:4348 PlotData= bar:1821 at: 1133 fontsize:S text:1.133 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1453 fontsize:S text:1.453 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1248 fontsize:S text:1.248 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1325 fontsize:S text:1.325 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1450 fontsize:S text:1.450 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1432 fontsize:S text:1.432 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1462 fontsize:S text:1.462 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1788 fontsize:S text:1.788 shift:(-14,5) bar:1981 at: 2448 fontsize:S text:2.448 shift:(-14,5) bar:1991 at: 2773 fontsize:S text:2.773 shift:(-14,5) bar:2001 at: 2973 fontsize:S text:2.973 shift:(-14,5) bar:2011 at: 3438 fontsize:S text:3.438 shift:(-14,5) bar:2021 at: 4348 fontsize:S text:4.348 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br>''taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} ==Politik== [[Fichier:Luerenzweiler.JPG|thumb|"Klenge Paradäis" Plaz, geplangt a realiséiert vum "Kannergemengerot" vu Luerenzweiler]] De [[Gemengerot]] vu Luerenzweiler gëtt zanter de Wale vun 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. De Schäfferot gëtt zanter 2011 vun enger absolutter Majoritéit vun „Är Leit“ gedroen. Buergermeeschtesch ass d'[[Marguy Kirsch-Hirtt]] (Är Leit). === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! Är Leit !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] || [[déi gréng|gréng]] |- | 2011 || '''6''' || 3 || - || 2 |- | 2017 || '''6''' || 2 || 1 || 2 |- |2023<ref>{{Citation|URL=http://elections.public.lu/fr/elections-communales/2023/resultats/communes/lorentzweiler.html|Titel=Lorentzweiler|Gekuckt=12.06.2023|Wierk=elections.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> |'''6''' |2 |1 |2 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{div col}} * 1766 - 1808: Henricus Hemes<ref>[https://persist.lu/ark:70795/8sds17mf0/pages/13/articles/DIVL1061 "Wilre Sancti Laurentii 867-1967: Die Dorfvorsteher, Meyer und Bürgermeister."] In: Luxemburger Wort, 120. Jg., n° 224/225 (12.08.1967), p. 13 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1808 - 1830: Nic. Witry * 1830 - 1836: Nic. Groff * 1836 - 1839: Henry Witry * 1839 - 1844: Michel Trausch * 1844<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> - 1849: Jean Stoltz * 1849 - 1854: Nic. Buchholtz * 1854 - 1868: Nic. Reuter * 1869 - 1876: Jean Schintgen * 1876 - 1881: Urbain Lambert * 1881 - 1896: Nicolas Federspiel * 1896 - 1908: Jean Schintgen * 1909 - 1911: Pierre Mangen * 1912 - 1920: [[François Dostert]] * 1921 - 1930: [[Théodore Pescatore (1871-1931)|Théodore Pescatore]] * 1931 - 1934: [[Théophile Reuter]] * 1935 - 1944: [[Jean-Pierre Glaesener (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Glaesener]] * 1944 - 1945: [[Pierre Mergen]] * 1946 - 11.10.1961: [[Eugène Nickels]] * 08.11.1961 - 15.07.1974: [[Joseph Wohlfart]]<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/z606zg4d5/pages/4/articles/DIVL416?search=joseph+wohlfart|Titel=Landeschronik - Lorentzweiler|Gekuckt=02.12.2024|Datum=29.11.1961|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref> * 11.10.1974 - 28.12.1975: [[Fernand Dostert]]<!-- oder Ferdinand?--><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dp7txchmbb/pages/6/articles/DIVL799|Titel=Innenminister Wohlfart vereidigte seinen Nachfolger auf dem Lorentzweiler Bürgermeisterstuhl|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}}</ref> * 31.03.1976 - 21.10.1978: [[Roger Schmitz]]<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gmsn78wjx/pages/5/articles/DIVL489?search=Roger%20Schmitz|Titel=Bürgermeister Roger Schmitz|Gekuckt=28.03.2024|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref> * 05.12.1978 - 22.12.1987: [[Jeannot Kaesz]]<ref>Noruff: ''In Erinnerung an Jeannot Kaesz, Bürgermeister von Lorentzweiler von 1978-1987'', am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Februar 2019 S.43</ref> * 22.12.1987 - 31.03.2022: [[Jos Roller (Lokalpolitiker)|Jos Roller]] (Är Leit)<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/jc1h1csnz1/pages/8/articles/DIVL993 "Weitere 26 neue Bürgermeister vereidigt"], [[Tageblatt]], 23.12.1987</ref><ref>[http://www.aer-leit.lu/892/merci-jos.html "Merci, Jos!"] aer-leit.lu, 01.03.2022 (nogekuckt: 06.10.2024).</ref> * zanter 19. Abrëll 2022: [[Marguy Kirsch-Hirtt]] (Är Leit)<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/neue-buergermeisterin-ist-vereidigt-625ec96cde135b92367e7c75 "Neue Bürgermeisterin ist vereidigt."] wort.lu, 19.04.2022.</ref> {{div col end}} ==Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Luerenzweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=3}} * [[PIDAL]] * [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDERO]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Kuckeswäertes == * [[Fautelfiels]] an hir Kapell == Kuckt och == {{LNM}} * [[Gare Luerenzweiler]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Lorentzweiler|Luerenzweiler}} * [http://www.lorentzweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Luerenzweiler] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/lorentzweiler D'Gemeng Luerenzweiler op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Luerenzweiler]] [[Kategorie:Gemeng Luerenzweiler| ]] nwg70wba26uuxbdmr2ikre33fu3r4qw 2686155 2686152 2026-07-16T12:59:43Z Procrastineur49 48269 /* Buergermeeschteren */ 2686155 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Lorentzweiler | Numm (Däitsch) = Lorentzweiler | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} | Koordinaten= {{coor dms|49|42|0|N|06|09|0|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == D'Gemeng Luerenzweiler läit am Dall vun der [[Uelzecht]] an den Häng lénks a riets dovun. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Luerenzweiler | nord = [[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]] | nord-est = [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]] | est = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] | sud-est = | sud= [[Gemeng Steesel|Steesel]] | sud-ouest = [[Gemeng Kielen|Kielen]] | ouest = | nord-ouest = [[Gemeng Miersch|Miersch]] }} == Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng == === Uertschaften === {{Div col|cols=3}} * [[Aasselscheier]] * [[Blaaschent]] * [[Boufer]] * [[Hënsdref]] * [[Hielem]] * [[Kléngelscheier]] * [[Luerenzweiler]] {{Div col end}} === Häff a Lieu-diten === {{Div col|cols=3}} * [[Colmeschmillen]] * [[Dauschkaul (Luerenzweiler)|Dauschkaul]] * [[Rashaff]] * [[Schwunnendall]] * [[Wäissbaach (Luerenzweiler)|Wäissbaach]] {{Div col end}} == Geschicht == {{Intro Gemeng}} Den [[2. Oktober]] [[1823]] ass d'Gemeng Luerenzweiler an hirer Form vun haut entstanen duerch d'[[Gemengefusioun|Fusioun]] vun de Gemenge Luerenzweiler an [[Gemeng Hënsdref|Hënsdref]]. 1846 sinn d'[[Kadastersektioun|Sektiounen]] [[Eesebuer]], [[Amber]] an ''Neumühl'' ofgetrennt an an d'Gemeng Jonglënster integréiert ginn.<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1|Titel=LOI du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=11.07.2026|Datum=25.07.1846|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:4400 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1133 bar:1871 from:0 till:1453 bar:1910 from:0 till:1248 bar:1922 from:0 till:1325 bar:1935 from:0 till:1450 bar:1947 from:0 till:1432 bar:1960 from:0 till:1462 bar:1970 from:0 till:1788 bar:1981 from:0 till:2448 bar:1991 from:0 till:2773 bar:2001 from:0 till:2973 bar:2011 from:0 till:3438 bar:2021 from:0 till:4348 PlotData= bar:1821 at: 1133 fontsize:S text:1.133 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1453 fontsize:S text:1.453 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1248 fontsize:S text:1.248 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1325 fontsize:S text:1.325 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1450 fontsize:S text:1.450 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1432 fontsize:S text:1.432 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1462 fontsize:S text:1.462 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1788 fontsize:S text:1.788 shift:(-14,5) bar:1981 at: 2448 fontsize:S text:2.448 shift:(-14,5) bar:1991 at: 2773 fontsize:S text:2.773 shift:(-14,5) bar:2001 at: 2973 fontsize:S text:2.973 shift:(-14,5) bar:2011 at: 3438 fontsize:S text:3.438 shift:(-14,5) bar:2021 at: 4348 fontsize:S text:4.348 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br>''taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} ==Politik== [[Fichier:Luerenzweiler.JPG|thumb|"Klenge Paradäis" Plaz, geplangt a realiséiert vum "Kannergemengerot" vu Luerenzweiler]] De [[Gemengerot]] vu Luerenzweiler gëtt zanter de Wale vun 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. De Schäfferot gëtt zanter 2011 vun enger absolutter Majoritéit vun „Är Leit“ gedroen. Buergermeeschtesch ass d'[[Marguy Kirsch-Hirtt]] (Är Leit). === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! Är Leit !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] || [[déi gréng|gréng]] |- | 2011 || '''6''' || 3 || - || 2 |- | 2017 || '''6''' || 2 || 1 || 2 |- |2023<ref>{{Citation|URL=http://elections.public.lu/fr/elections-communales/2023/resultats/communes/lorentzweiler.html|Titel=Lorentzweiler|Gekuckt=12.06.2023|Wierk=elections.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> |'''6''' |2 |1 |2 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{div col}} * 1766 - 1808: Henricus Hemes<ref>[https://persist.lu/ark:70795/8sds17mf0/pages/13/articles/DIVL1061 "Wilre Sancti Laurentii 867-1967: Die Dorfvorsteher, Meyer und Bürgermeister."] In: Luxemburger Wort, 120. Jg., n° 224/225 (12.08.1967), p. 13 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1808 - 1830: Nic. Witry * 1830 - 1836: Nic. Groff * 1836 - 1839: Henry Witry * 1839 - 1844: Michel Trausch * 1844<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> - 1849: Jean Stoltz * 1849 - 1854: Nic. Buchholtz * 1854 - 1868: Nic. Reuter * 1869 - 1876: Jean Schintgen * 1876 - 1881: Urbain Lambert * 1881 - 1896: Nicolas Federspiel * 1896 - 1908: Jean Schintgen * 1909 - 1911: Pierre Mangen * 1912 - 1920: [[François Dostert]] * 1921 - 1930: [[Théodore Pescatore (1871-1931)|Théodore Pescatore]] * 1931 - 1934: [[Théophile Reuter]] * 01.01.1935 - 1944: [[Jean-Pierre Glaesener (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Glaesener]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dnr6tb/pages/4/articles/DTL96?search=Glaesener%2520lorentzweiler|Titel=Bürgermeister- und Schöffen- Ernennungen|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Luxemburger Wort]]]]}}</ref> * 1944 - 1945: [[Pierre Mergen]] * 1946 - 11.10.1961: [[Eugène Nickels]] * 08.11.1961 - 15.07.1974: [[Joseph Wohlfart]]<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/z606zg4d5/pages/4/articles/DIVL416?search=joseph+wohlfart|Titel=Landeschronik - Lorentzweiler|Gekuckt=02.12.2024|Datum=29.11.1961|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref> * 11.10.1974 - 28.12.1975: [[Fernand Dostert]]<!-- oder Ferdinand?--><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dp7txchmbb/pages/6/articles/DIVL799|Titel=Innenminister Wohlfart vereidigte seinen Nachfolger auf dem Lorentzweiler Bürgermeisterstuhl|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}}</ref> * 31.03.1976 - 21.10.1978: [[Roger Schmitz]]<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gmsn78wjx/pages/5/articles/DIVL489?search=Roger%20Schmitz|Titel=Bürgermeister Roger Schmitz|Gekuckt=28.03.2024|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref> * 05.12.1978 - 22.12.1987: [[Jeannot Kaesz]]<ref>Noruff: ''In Erinnerung an Jeannot Kaesz, Bürgermeister von Lorentzweiler von 1978-1987'', am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Februar 2019 S.43</ref> * 22.12.1987 - 31.03.2022: [[Jos Roller (Lokalpolitiker)|Jos Roller]] (Är Leit)<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/jc1h1csnz1/pages/8/articles/DIVL993 "Weitere 26 neue Bürgermeister vereidigt"], [[Tageblatt]], 23.12.1987</ref><ref>[http://www.aer-leit.lu/892/merci-jos.html "Merci, Jos!"] aer-leit.lu, 01.03.2022 (nogekuckt: 06.10.2024).</ref> * zanter 19. Abrëll 2022: [[Marguy Kirsch-Hirtt]] (Är Leit)<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/neue-buergermeisterin-ist-vereidigt-625ec96cde135b92367e7c75 "Neue Bürgermeisterin ist vereidigt."] wort.lu, 19.04.2022.</ref> {{div col end}} ==Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Luerenzweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=3}} * [[PIDAL]] * [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDERO]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{Div col end}} == Kuckeswäertes == * [[Fautelfiels]] an hir Kapell == Kuckt och == {{LNM}} * [[Gare Luerenzweiler]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Lorentzweiler|Luerenzweiler}} * [http://www.lorentzweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Luerenzweiler] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/lorentzweiler D'Gemeng Luerenzweiler op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Luerenzweiler]] [[Kategorie:Gemeng Luerenzweiler| ]] qqzjjcfi9iw2blitv7mukgd0r1d3kgh 0 77583 2686224 2225450 2026-07-16T21:50:41Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686224 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Bettona | Numm an der Landessprooch = | Wopen = BettonaWopen.gif |lat_deg= 43|lat_min= 1|lat_sec= 0 |lon_deg= 12|lon_min= 29|lon_sec= 0 | Regioun = Umbrien | Provënz = Perugia | Provënzkennzeechen = PG | Fläch = 45.20 | Héicht = 353 | istat = 054003 }} '''Bettona''' ass eng italieenesch Uertschaft a Gemeng an der [[Provënz Perugia]], Regioun [[Umbrien]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20090202060932/http://comune.bettona.pg.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] {{Commonscat}} 0b8iog2v9iraa8s0y3mc1r8wluyve3z 0 77638 2686170 2223116 2026-07-16T16:34:35Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686170 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Antrodoco | Numm an der Landessprooch = | Wopen = AntrodocoWopen.gif |lat_deg= 42|lat_min= 25|lat_sec= 2 |lon_deg= 13|lon_min= 4|lon_sec= 47 | Regioun = Latium | Provënz = Rieti | Provënzkennzeechen = RI | Fläch = 64 | Héicht = 525 | istat = 057003 }} '''Antrodoco''' ass eng italieenesch Uertschaft a Gemeng an der [[Provënz Rieti]], Regioun [[Latium]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20100711084015/http://comunediantrodoco.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] 5ik1m8ru7berd721ce21f4nus82wj7u 4 87789 2686259 2685041 2026-07-17T08:33:43Z Zinneke 34 /* Diagrammen */ 2686259 wikitext text/x-wiki Dës Projetssäit dréint sech ëm '''Aarbechten zu den Artikelen iwwer Lëtzebuerger Gemengen'''. E groussen Deel dovun entsteet, wa Gemenge fusionéieren an/oder ëmgenannt ginn, oder an der Suite vu Gemengewalen, awann nei Buegergermeeschteren nominéiert ginn. Och soss Aarbechten zur Aktualiséierung a Vereenheetlechung kënnen hei diskutéiert a virbereet ginn. ==Gemengewalen== === 2023 === * An de '''Schablounen''' op der Säit '''[[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]]''' d'Nimm vun den neie Buergermeeschteren anzesetzen, soubal se vereedegt sinn. [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Artikelen zu de betreffende '''Persounen''', falls et déi gëtt, à jour setzen (entweeder "gouf bei de Gemengewalen 2023 zum Buergermeeschter (erëm-) gewielt", "war vun ... bis 2023 Buergermeeschter vun ... ", asw., oder awer uleeën (soll d'Zil bei Gemengen iwwer 3000 Awunner sinn).[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * An den '''Artikelen iwwer déi eenzel Gemengen''': bei an der Lëscht vun de Buergermeeschteren deen "Ale" mat ''"-2023"'' ergänzen an deen Neien (''"zanter 2023"'') drënner dobeisetzen.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Bei de Gemengen iwwer 3.000 Awunner muss weiderhin an enger Tabell d'Zuel vun de Sëtz pro Partei ugi ginn (nei Zeil an der Tabell bäisetzen), souwéi, '''fett''', déi Parteien déi d'Majortiéitskoalitioun am Gemengeconseil bilden. Dat dann och am Aféierungssaz ernimmen (''"Zanter 2023 gëtt de Schäfferot vun enger ABC-DEF-Koalaitioun gedroen''", asw.) [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Bei verschiddenen ass dat déi éischt Kéier; an deem Fall en Aleedungssaz bäiflécken, wéi : ''"Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot vun XYZ eng éischt Kéier nom Proporzsysteem gewielt. E setzt sech ewell esou zesummen:"''.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Bei verschiddenen ännert dës Kéier och, wéinst enger méi grousser Awunnerzuel, d'Zuel vun de Sëtzer. Dat misst dann och iwwer de Tabell ernimmt ginn. (z.B.: ''"De Gemengerot vun XYZ besteet aus nn Memberen (virun 2023: nnn)"''[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ====Vereedegt Buergermeeschteren==== * « Le 3 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Beckerich (bgm: Thierry Lagoda), Dippach (bgm: Manon Bei-Roller), Dudelange (bgm: Dan Biancalana), Leudelange (bgm: Lou Linster), Lintgen (bgm: Louis Pinto), Mamer (bgm: Gilles Roth), Manternach (bgm: Jean-Pierre Pol Hoffmann), Mondorf-les-Bains (bgm: Steve Reckel), Nommern (bgm: Sophie Claire Diderrich), Reckange-sur-Mess (bgm: Carlo Muller), Reisdorf (bgm: Jean-Pierre Schiltz), Wormeldange (bgm: Max Hengel) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B03-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=03.07.2023|Datum=03.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 4 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bech (bgm: Jill Goeres), Bertrange (bgm: Monique Smit-Thijs), Boulaide (bgm: Jeff Gangler), Differdange (bgm: Guy Altmeisch), Käerjeng (bgm: Michel Wolter), Kehlen (bgm: Félix Eischen), Roeser (bgm: Tom Jungen), Rosport-Mompach (bgm: Stéphanie Weydert), Saeul (bgm: Gérard Zoller), Tandel (bgm: Carole Gils) et de la Vallée de l'Ernz (bgm: Bob Bintz) »<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 5 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bissen (bgm: David Viaggi), Biwer (bgm: Marc Lentz), Consdorf (bgm: Marco Bermes), Frisange (bgm: Roger Beissel), Lorentzweiler (bgm: Marguy Kirsch-Hirtt), Niederanven (bgm: Frédéric Ternes), Putscheid (bgm: Fabienne Huberty épouse Sinnes), Remich (bgm: Jacques Sitz), Schengen (bgm: Michel Gloden), Schieren (bgm: Michel Gloden), Useldange (bgm: Léon Bodem) et Waldbillig (bgm: Andrée Henx-Greischer) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B05-bofferding-assermentation-bourgmestre-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=05.07.2023|Datum=05.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 6 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bettembourg (bgm: Laurent Zeimet), Contern (bgm: Marion Zovilé-Braquet), Grevenmacher (bgm: Léon Gloden), Habscht (bgm: Serge Hoffmann), Hesperange (bgm: Marc Lies), Lenningen (bgm: Tim Karius), Luxembourg (bgm: Lydie Polfer), Rumelange (bgm: Henri Haine), Steinsel (bgm: Fernand Marchetti) et Vianden (bgm: François Weyrich) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 11 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bourscheid (bgm: Annie Theis, épouse Nickels), Diekirch (bgm: Charles Weiler), Ell (bgm: Henri Rasqué), Ettelbruck (bgm: Bob Steichen), Goesdorf (bgm: Jean-Paul Mathay), Helperknapp (bgm: Paul Mangen), Larochette (bgm: Mirko Martellini), Sanem (bgm: Simone Asselborn-Bintz), Stadtbredimus (bgm: Robert Beissel), Steinfort (bgm: Sammy Wagner) et Weiler-la-Tour (bgm: Vincent Reding) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B11-assermentations-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=10.07.2023|Datum=11.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 12 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Betzdorf (bgm: Marc Ries), Colmar-Berg (bgm: Mandy Arendt), Garnich (bgm: Sonia Fischer-Fantini), Junglinster (bgm: Bernard Ries), Kiischpelt (bgm: Yves Kaiser), Kopstal (bgm: Thierry Schuman), Mertert (bgm: Jérôme Laurent), Troisvierges (bgm: Edy Mertens), Walferdange (bgm: François Sauber) et Winseler (bgm: Romain Schroeder)»<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B12-bofferding-assermentation.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=13.07.2023|Datum=12.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. * « Le 13 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Bous-Waldbredimus (bgm: Antonio Da Costa Araujo), Echternach (bgm: Carole Hartmann), Esch-sur-Alzette (bgm: Georges Mischo), Esch-sur-Sûre (bgm: Laurent Hilger), Flaxweiler (bgm: Paul Ruppert), Groussbus-Wal (bgm: Paul Engel), Mersch (bgm: Paul Engel), Mondercange (bgm: Jeannot Fürpass), Redange/Attert (bgm: Henri Gerekens) et Wiltz (bgm: Carole Petitnicolas-Weigel). »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B13-bofferding-assermentations-colleges-echevinales.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 18 juillet 2023, la ministre de l’Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Clervaux (bgm: Georges Keipes), Fischbach (bgm: Lucien Brosius), Kayl (bgm: Jean Weiler), Koerich (bgm: Daniel Wirth), Parc Hosingen (bgm: Romain Wester), Préizerdaul (bgm: Marc Gergen), Sandweiler (bgm: Jacqueline Breuer), Schuttrange (bgm: Claude Marson), Strassen (bgm: Nicolas Pundel) et Vichten (bgm: Luc Recken) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B18-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=19.07.2023|Datum=18.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 27 octobre 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beaufort (bgm: Jean-Luc Nosbusch) et Berdorf (bgm: Joé Nilles). »<ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/10-octobre/27-bofferding-assermentation-beaufort-berdorf.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beaufort et Berdorf|Gekuckt=2023-10-30|Datum=2023-10-27|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> ===2017=== D'Sëtzzuele vun alle Proporzgemenge goufen aktualiséiert. Informatiounen iwwer Koalitiounen/Majoritéit misst nach iwwerall bäigesat ginn, wou se feelt: Am Text an och an den Zuelen an der Këscht (fett= Schäfferotsmajoritéit). ====Vereedegt Buergermeeschteren==== * Le 7 novembre 2017, le ministre de l’Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beaufort, Bech, Berdorf, Bertrange, Bettendorf, Biwer, Bous, Clervaux, Colmar-Berg, Consdorf, Dalheim, Diekirch et Parc Hosingen ( [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1093939.html op rtl.lu]). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:47, 10. Okt. 2017 (UTC) -- Artikele goufen ugepasst. Z. *Um Mëttwoch de Moien waren d’Buergermeeschter a Schäffen aus de Gemengen Dippech, Ierpeldeng un der Sauer, Esch-Sauer, Ettelbréck, Fréiseng, Géisdref, Gréiwemaacher, Groussbus, Hesper, Jonglënster, Käerch, d'Stauséigemeng an d’Fiels vereedegt ginn.[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1094232.html Nimm op rtl.lu] Mëttes war et dunn un 11 weidere Gemengen: * Le 8 novembre 2017, le ministre de l’Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beckerich, Lorentzweiler, Mamer, Mertert, Mondorf-les-Bains, Niederanven, Nommern, Pétange, Préizerdaul, Putscheid et Roeser. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1094232.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:16, 9. Nov. 2017 (UTC) -- Artikele goufen ugepasst. Z. * Le 9 novembre 2017, le ministre de l'Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Lintgen, Mertzig, Schengen, Schieren, Steinsel, Strassen, Tandel, Troisvierges, Useldange, Vallée de l'Ernz, Vianden, Wahl et Walferdange.[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1094577.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] -- Artikele goufen ugepasst. Z. *1Déi vum 14.11.: goufen ugepasst. Z. *Um Mëttwoch (15.11.) hunn d'Buergermeeschteren aus de Gemengen Diddeleng, Feelen, Kielen, Kiischpelt, Manternach, Monnerech, Réiden un der Atert, Reisduerf, Réimech, Sandweiler, Sëll, Waldbëlleg, Weiler zum Tuer a Wooltz den Eed ofgeluecht. -- Artikele goufen ugpasst. Z. * Um Donneschdeg hunn d'Buergermeeschteren an d'Schäffen aus follgende Gemengen den Eed ofgeluecht: Iechternach, Lenneng, Rammerech, Rëmeleng, Schëtter, Stengefort, Viichten, Waldbriedemes, Wäiswampech, Wëntger a Wuermeldeng. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1097076.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] -- Artikele goufen ugepasst. Z. * Um Mëttwoch [22.11.] hunn d'Buergermeeschteren an d'Schäffen aus follgende Gemengen den Eed ofgeluecht: Beetebuerg, Lëtzebuerg, Garnech, Miersch, Schëffleng, Récken-op-der-Mess a Wanseler. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1099052.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] -- Artikele goufen ugepasst. Z. * Le 28 novembre 2017, le ministre de l’Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Habscht, Helperknapp, Kayl, Kopstal, Leudelange, Rosport-Mompach et Stadtbredimus. [http://www.gouvernement.lu/7583738/28-kersch-assermentations gouvernement.lu] -- Artikele goufen ugpasst. Z. ===2011=== ====Vereedegt Buergermeeschteren ==== All au fur et à mesure nogekuckt a wou néideg ugepasst.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 00:11, 17. Dez. 2011 (UTC) ==Fusiounen== Zënter der Mëtt vun den 2000er Jore lafe Bestriewungen, kleng Gemengen zu enger méi grousser ze fusionnéieren. Bis {{CURRENTYEAR}} goung esou d'Zuel vun 116 (2011) op {{Gemengenzuel}} erof. Heidrënner ass nozeliesen, wat 2011/2012, 2014/15 an 2018 gemaach gouf, an zum 1. September 2023 an dono ze maache bleift. ===Bis 2012=== Den 1. 1. 2012 deet sech munneches an de lëtzebuerger Gemengen: * eng Rëtsch nei gewielte Buergermeeschteren trieden hiert Amt offiziell un an * eng Rëtsch Fusioune reduzéieren d'Zuel vun de Gemenge vun 116 op 106. Dat bedeit eng Hällewull Ännerungen hei, an zwar: * an de Buergermeeschterschablounen, * an den Artikelen zu de betraffene Persounen (upassen, datt se ewell (net méi) Buergermeeschter sinn) * an de Gemengenartikelen, inklusiv d'Kategorien * an den Artikelen zu den Uertschaften an deene Gemengen, inkl. d'Kategorien * bei Artikelen, déi drop opbauen, wéi z.B. d'Lëschte vun de nationale Monumenter, Gemengesyndikater, Kantonen, asw. an net ze vergiessen * déi sëlleche Kantons-, Distrikts- a Gemengekaarten, déi de Fusioune Rechnung droe mussen, a retouchéiert oder nei gemaach misste ginn. * d'Kategorien op Commons (wa sech do näischt deet). Et ass nach net fir mar, mee ech duecht, datt wann et bis eescht gëtt, et besser wier, eng Zentralsäit ze hunn, fir sech géigensäiteg z'informéieren, wat gemaach ass a wat nach gemaach muss ginn, wéi ee sech wat opdeelt, asw. Vereenzeltes kann och schonn am Virfeld preparéiert ginn (z.B. eng Tabell, resp. eng [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] opstellen, déi et méi einfach géif maachen, déi nei Gewielten unzeginn, an se esou séier an d'Schabloune kënnen ze kopéieren. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 10:30, 26. Okt. 2011 (UTC) :Eng adoptéiert Lëscht vun de Gemenge gouf scho gemaach a steet elo ënner der aler am Artikel. Un der Kaart vum Land sinn ech amgaangen ze schaffen. Déi wäert fir den 1. Januar wann déi néi Gemengen a Kraaft triede fäerdeg sinn. Fir d'Localisationskaarten an déi vun de Kantonen géif ech emol op eis auslännesch Frënn waarden déi dat bis elo gemaach hunn. Wann net kucken ech déi och no. Souvill sinn et der jo net. Et ka gutt sinn datt der en etlech deeselwechten Numm op Commons behalen an da brauch net vill g'ännert ze ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 10:40, 26. Okt. 2011 (UTC) ====Kaarten==== *Déi nei Localisatiounskaart gouf an der Gemeng Käerjeng agesat. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 21:09, 26. Okt. 2011 (UTC) *Déi nei Localisatiounskaart fir Schengen ass fäerdeg a kann ënner dem Numm [[:Fichier:Map Schengen 2012.png]] agesat ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 21:09, 26. Okt. 2011 (UTC) *Déi nei Localisationskaart fir Parc Housen ass gemaach a gouf agesat. -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 09:49, 27. Okt. 2011 (UTC) *D'Kaart vum Distrikt Diekrech gouf g'ännert an huet sech nom Eroplueden op Commons automatesch ersat. ::: D'Localisatiounskaarte goufen alleguer g'ännert, an déi vun den neie Gemenge goufen agesat. Et kéint sinn datt ech eng iwwersinn hunn. Da sot mer einfach op menger Diskussiounssäit Bescheed da gëtt dat nogeholl. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:21, 29. Okt. 2011 (UTC) ====Fréier Gemengen an den Artikelen a Kategorien==== Wat huet misse gemaach ginn: *[[:Kategorie:Gemeng (Numm fréier Gemeng)]]: all Artikelen an där Kategorie identifizéieren, an deenen d'Kategorie op den neien Numm ëmänneren a wa néideg den Artikel upassen. * [[:Spezial:Linken_op_dës_Säit/Gemeng_(Numm féier Gemeng)]] weist all Artikelen un, déi op déi al Gemeng linken an adaptéiert musse ginn. Oppassen, bei verschiddene geet vun der "historescher" Gemeng rieds, do bleift de Link natierlech stoen. * Op Commons: Biller déi an der Kategorie vun der aler Gemeng sinn, an eng eegen Uertschaftskategorie verlinken an déi no där vun der neier Gemeng an an [[:commons:Category:Cities and villages in Luxembourg]] 'erop'verlinken. '''Gouf nogekuckt fir:''' * Gemeng Hengescht, Kategorie:Gemeng Hengescht an Commons:Category:Heinerscheid -> Gemeng Klierf. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 12:23, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Munzen, Kategorie:Gemeng Munzen an Commons:Category:Munshausen -> Gemeng Klierf. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:40, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Iermsdref, Kategorie:Gemeng Iermsdref an Commons:Category:Ermsdorf -> Gemeng Ärenzdall. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:40, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Miedernach, Kategorie:Gemeng Miedernach an Commons:Category:Medernach -> Gemeng Ärenzdall--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:40, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Kënzeg, Kategorie:Gemeng Kënzeg an Commons:Category:Clemency -> Gemeng Käerjeng --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:25, 5. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Nidderkäerjeng, Kategorie:Gemeng Nidderkäerjeng Commons:Category:Bascharage -> Gemeng Käerjeng--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:25, 5. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * [[Gemeng Heischent]], [[:Kategorie:Gemeng Heischent]] a [[:Commons:Category:Heiderscheid]] -> Gemeng Esch-Sauer--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 19:59, 8. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Néngsen]], [[:Kategorie:Gemeng Néngsen]] a [[:Commons:Category:Neunhausen]]-> Gemeng Esch-Sauer --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 19:59, 8. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Welleschten]], [[:Kategorie:Gemeng Welleschten]] a [[:Commons:Category:Wellenstein]]-> Gemeng Schengen --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 15:46, 12. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Biermereng]], [[:Kategorie:Gemeng Biermereng]] a [[:Commons:Category:Burmerange]]-> Gemeng Schengen --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 15:46, 12. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Housen]] asw -> Gemeng Parc Housen * [[Gemeng Houschent]] id. * [[Gemeng Konstem]] id. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 00:11, 17. Dez. 2011 (UTC) ====Update 2012==== 'T gouf alles zu Zäit gemaach an d'lb-Wiki war den 1. Januar "prett", d'nei Ëmstänn vollstänneg erëmzeginn. ===Fusioun den 1.1.2015=== * [[Gemeng Wolz]] a [[Gemeng Eschweiler]] zu "Gemeng Wolz": Artikele goufen all ugepasst, och dKategorien hei an op Commons. Dito fir d'Kaarten.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:14, 24. Dez. 2014 (UTC), --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:32, 8. Jan. 2015 (UTC) ===Fusiounen den 1.1. 2018=== * [[Gemeng Béiwen-Atert]] a [[Gemeng Tënten]] zu "[[Gemeng Helperknapp]]": :::Ass alles geréckelt an ugepasst, hei an op Commons (Bon, ech si fréi un, mee dat ass eng Heedenaarbecht, a wat scho mol gemaach ass, ass gemaach).--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 22:34, 23. Dez. 2017 (UTC) * [[Gemeng Habscht]] a [[Gemeng Simmer]] zu enger vergréisserter Gemeng Habscht (heescht och op "International" ewell "Habscht"). :::Ass alles geréckelt an ugepasst, hei an op Commons. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:42, 25. Dez. 2017 (UTC) * [[Gemeng Rouspert]] a [[gemeng Mompech|Mompech]] zu "[[Gemeng Rouspert-Mompech]]". :::Ass och ewell alles geréckelt an ugepasst, hei an och op Commons (do vum MMFE).--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 00:14, 26. Dez. 2017 (UTC) ===1. September 2023=== * [[Gemeng Groussbus]] a [[Gemeng Wal]] zu "[[Gemeng Groussbus-Wal]]" ** Artikel dozou: gouf ugeluecht.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kaart: gouf ugepasst[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ''ze maachen'': ** Artikelen zu deenen alen Gemengen ëmschreiwen[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Alles wat dohi verlinkt ass, op den neie Gemengennumm änneren (eenzel Uertschaften, Kantonen, Persounen, Lëschten,...)[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kategorien änneren[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** op Commons nei Kategorie fir d'Gemeng maachen an alles wat op déi al Gemenge verlinkt war, dohi verkinken[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * [[Gemeng Bous]] a [[Gemeng Waldbriedemes]] zu "[[Gemeng Bous-Waldbriedemes]]" **Artikel dozou gouf ugeluecht.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kaart: gouf ugepasst.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ''ze maachen'': ** Artikelen zu deenen alen Gemengen ëmschreiwen [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Alles wat dohi verlinkt ass, op den neie Gemengennumm änneren (eenzel Uertschaften, Kantonen, Persounen, Lëschten,...)[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kategorien änneren [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** op Commons nei Kategorie fir d'Gemeng maachen an alles wat op déi al Gemenge verlinkt war, dohi verkinken [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ===Kaarten=== Kaarten an den Artikelen zu den neie Gemenge goufen ugepasst a sinn an den Artikelen ze fannen. Méi [[Entw%C3%A9cklung_vun_der_Gemengenzuel_zu_L%C3%ABtzebuerg#M.C3.A9iglech_Fusiounen_2015_an_duerno|>hei<]]. All déi aner Gemengen- a Kantonsartikelen, an deene Gemengegrenzen ugi sinn, weisen awer nach de Stand vun 2017. Hoffe mer, dass e fläissege Geescht op Commons eng Kéier Loscht an Zäit huet... --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 00:17, 26. Dez. 2017 (UTC) ==Soss Aarbechten== ===Awunnerzuel=== Ech hunn emol an all Gemengekëscht eng Schabloun agesat, déi et erméiglecht, d'Daten zu der Zuel vun den Awunner aus der [[:Schabloun:Lëtzebuerg Gemengen Populatioun]] anzesetzen. De @[[Benotzer:Zéngtchen]] hat zejoert probéiert, dat iwwer eng Wikidata-Abannung ze maachen, sou dass ee just op enger Plaz (Wikidata) déi neitsten Zuele vum Statec all Joers akopéiere misst, an dës dann an alle Wikien nom selwechte pPinzip iwwerholl kéinnte ginn. Bei [[Gemeng Sëll]] kann ee gesinn, wéi dee Code ausgesäit. Leider koum näischt méi no, an et steet och néierens, wou oder wat ee misst änneren, fir dat ze kompletéieren. Vläit geschitt do nach eppes an Zukunft, oder soss ee stéisst eng Kéier heidrop an hëlt sech der Saach un. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:45, 1. Mäe. 2016 (UTC) :D'Awunnerzuel (mam Datum) gi vu Wikidata an der Infobox agesat. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:13, 9. Jul. 2026 (UTC) :: Muy bien! ===Diagrammen=== D'Diagramme mat der Entwécklung, déi vun der ukrainescher Wiki geknäipt goufen, mussen 2022 (mat den Zuele vun 2021) à jour gesat ginn. :Gouf gemaach, elo ass d'Vollekszielung 2031 déi nächst Echeance. Eng Fro bleift, ob een net z.B. déi 2-3 lescht verfügbar Joergäng och abaue soll, déi dann awer sytematesch all Joers à jour musse gesat ginn. ::Addendum: Mam (vill méi kompletten) nein Diagramm, deen de GilPe eis iwwerall agesat huet (MMerci dofir), an dee sech d'Zuele bei Wikidata krope geet, ass déi al Tabell obsolet ginn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:33, 17. Jul. 2026 (UTC) ===Kapitel 'Geschicht'=== Ech schloe fir, datt all Gemeng en eenheetleche Saz zu hirer Entstoung huet. Bei deene meeschten ass dat "vun Ufank un", bei aneren muss op Fusiounen/Spléckungen agaange ginn. Den Eenheetleche Saz fir de Gros wier deen hei: ''D'<nowiki>{{PAGENAME}}</nowiki> ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regime]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung als [[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Administratiounseenheeten erhale bliwwen.'' Wa keen eppes dru bäizeflécken oder auszesetzen huet, kann en agebaut ginn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:55, 31. Mäe. 2015 (UTC) :Ech fannen et eng gutt Iddi fir esou e Saz bei de Gemengen dobäi ze setzen. Ech gesinn och näischt drun auszesetzen a wa gewënscht kann ech hëllefen fir et ze realiséieren. --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 14:01, 1. Abr. 2015 (UTC) ::Ech proposéieren eng Schabloun ze maachen <nowiki>{{Intro Gemeng}}</nowiki> fir wann nach eng Info sollt nokommen Ännerungen an all Artikel ze spueren. Annengems kéint ee den aneren Introdutiounssaz (''D'Gemeng .... ass eng vun den 105 lëtzebuergesche Gemengen'') mat abauen -[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:13, 1. Abr. 2015 (UTC) :::Dat ass dat gutt un esou enger Projetssâit: E komme vill gutt Iddie beieeneen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:22, 1. Abr. 2015 (UTC) ::::Ech bastelen esou eng Schabloun <nowiki>{{Intro Gemeng}}</nowiki> an iwwerschaffen déi eenzel Gemengen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:15, 9. Jul. 2026 (UTC) :::::Natierlech muss een déi Gemengen am A halen, bei deenen dat net zoutrëfft (méi spéit ofgespléckt an/oder nei gegrënnt, Fusiounen, ...) --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:39, 10. Jul. 2026 (UTC) === Geographie an Nopeschgemengen === D'Geographiekapitel ass dacks inexistent oder ongläich ausféierlech. Do wier et och gutt, wann een (zu méi) sech dat systeematesch virknäppe géif (Vläicht virdru kuerz diskutéieren, wat dodra gehéiert). Ech këmmere mech ewell ëm d'"Wandrous" mat den Nopeschgemengen, dass déi (vun Norden no Süden) iwwerall agebaut gëtt. Dann hu mer dat emol --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:32, 10. Jul. 2026 (UTC) {{Referenzen}} [[Kategorie:Wikipedia:WikiProjeten|Gemengen]] 62vow122xm42o4y93vm9nol7te7vk9z 2686260 2686259 2026-07-17T08:35:31Z Zinneke 34 /* Fusiounen */ 2686260 wikitext text/x-wiki Dës Projetssäit dréint sech ëm '''Aarbechten zu den Artikelen iwwer Lëtzebuerger Gemengen'''. E groussen Deel dovun entsteet, wa Gemenge fusionéieren an/oder ëmgenannt ginn, oder an der Suite vu Gemengewalen, awann nei Buegergermeeschteren nominéiert ginn. Och soss Aarbechten zur Aktualiséierung a Vereenheetlechung kënnen hei diskutéiert a virbereet ginn. ==Gemengewalen== === 2023 === * An de '''Schablounen''' op der Säit '''[[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]]''' d'Nimm vun den neie Buergermeeschteren anzesetzen, soubal se vereedegt sinn. [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Artikelen zu de betreffende '''Persounen''', falls et déi gëtt, à jour setzen (entweeder "gouf bei de Gemengewalen 2023 zum Buergermeeschter (erëm-) gewielt", "war vun ... bis 2023 Buergermeeschter vun ... ", asw., oder awer uleeën (soll d'Zil bei Gemengen iwwer 3000 Awunner sinn).[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * An den '''Artikelen iwwer déi eenzel Gemengen''': bei an der Lëscht vun de Buergermeeschteren deen "Ale" mat ''"-2023"'' ergänzen an deen Neien (''"zanter 2023"'') drënner dobeisetzen.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Bei de Gemengen iwwer 3.000 Awunner muss weiderhin an enger Tabell d'Zuel vun de Sëtz pro Partei ugi ginn (nei Zeil an der Tabell bäisetzen), souwéi, '''fett''', déi Parteien déi d'Majortiéitskoalitioun am Gemengeconseil bilden. Dat dann och am Aféierungssaz ernimmen (''"Zanter 2023 gëtt de Schäfferot vun enger ABC-DEF-Koalaitioun gedroen''", asw.) [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Bei verschiddenen ass dat déi éischt Kéier; an deem Fall en Aleedungssaz bäiflécken, wéi : ''"Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot vun XYZ eng éischt Kéier nom Proporzsysteem gewielt. E setzt sech ewell esou zesummen:"''.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * Bei verschiddenen ännert dës Kéier och, wéinst enger méi grousser Awunnerzuel, d'Zuel vun de Sëtzer. Dat misst dann och iwwer de Tabell ernimmt ginn. (z.B.: ''"De Gemengerot vun XYZ besteet aus nn Memberen (virun 2023: nnn)"''[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ====Vereedegt Buergermeeschteren==== * « Le 3 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Beckerich (bgm: Thierry Lagoda), Dippach (bgm: Manon Bei-Roller), Dudelange (bgm: Dan Biancalana), Leudelange (bgm: Lou Linster), Lintgen (bgm: Louis Pinto), Mamer (bgm: Gilles Roth), Manternach (bgm: Jean-Pierre Pol Hoffmann), Mondorf-les-Bains (bgm: Steve Reckel), Nommern (bgm: Sophie Claire Diderrich), Reckange-sur-Mess (bgm: Carlo Muller), Reisdorf (bgm: Jean-Pierre Schiltz), Wormeldange (bgm: Max Hengel) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B03-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=03.07.2023|Datum=03.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 4 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bech (bgm: Jill Goeres), Bertrange (bgm: Monique Smit-Thijs), Boulaide (bgm: Jeff Gangler), Differdange (bgm: Guy Altmeisch), Käerjeng (bgm: Michel Wolter), Kehlen (bgm: Félix Eischen), Roeser (bgm: Tom Jungen), Rosport-Mompach (bgm: Stéphanie Weydert), Saeul (bgm: Gérard Zoller), Tandel (bgm: Carole Gils) et de la Vallée de l'Ernz (bgm: Bob Bintz) »<ref>{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 5 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bissen (bgm: David Viaggi), Biwer (bgm: Marc Lentz), Consdorf (bgm: Marco Bermes), Frisange (bgm: Roger Beissel), Lorentzweiler (bgm: Marguy Kirsch-Hirtt), Niederanven (bgm: Frédéric Ternes), Putscheid (bgm: Fabienne Huberty épouse Sinnes), Remich (bgm: Jacques Sitz), Schengen (bgm: Michel Gloden), Schieren (bgm: Michel Gloden), Useldange (bgm: Léon Bodem) et Waldbillig (bgm: Andrée Henx-Greischer) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B05-bofferding-assermentation-bourgmestre-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=05.07.2023|Datum=05.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 6 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bettembourg (bgm: Laurent Zeimet), Contern (bgm: Marion Zovilé-Braquet), Grevenmacher (bgm: Léon Gloden), Habscht (bgm: Serge Hoffmann), Hesperange (bgm: Marc Lies), Lenningen (bgm: Tim Karius), Luxembourg (bgm: Lydie Polfer), Rumelange (bgm: Henri Haine), Steinsel (bgm: Fernand Marchetti) et Vianden (bgm: François Weyrich) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 11 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Bourscheid (bgm: Annie Theis, épouse Nickels), Diekirch (bgm: Charles Weiler), Ell (bgm: Henri Rasqué), Ettelbruck (bgm: Bob Steichen), Goesdorf (bgm: Jean-Paul Mathay), Helperknapp (bgm: Paul Mangen), Larochette (bgm: Mirko Martellini), Sanem (bgm: Simone Asselborn-Bintz), Stadtbredimus (bgm: Robert Beissel), Steinfort (bgm: Sammy Wagner) et Weiler-la-Tour (bgm: Vincent Reding) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B11-assermentations-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=10.07.2023|Datum=11.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 12 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de: Betzdorf (bgm: Marc Ries), Colmar-Berg (bgm: Mandy Arendt), Garnich (bgm: Sonia Fischer-Fantini), Junglinster (bgm: Bernard Ries), Kiischpelt (bgm: Yves Kaiser), Kopstal (bgm: Thierry Schuman), Mertert (bgm: Jérôme Laurent), Troisvierges (bgm: Edy Mertens), Walferdange (bgm: François Sauber) et Winseler (bgm: Romain Schroeder)»<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B12-bofferding-assermentation.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=13.07.2023|Datum=12.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. * « Le 13 juillet 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Bous-Waldbredimus (bgm: Antonio Da Costa Araujo), Echternach (bgm: Carole Hartmann), Esch-sur-Alzette (bgm: Georges Mischo), Esch-sur-Sûre (bgm: Laurent Hilger), Flaxweiler (bgm: Paul Ruppert), Groussbus-Wal (bgm: Paul Engel), Mersch (bgm: Paul Engel), Mondercange (bgm: Jeannot Fürpass), Redange/Attert (bgm: Henri Gerekens) et Wiltz (bgm: Carole Petitnicolas-Weigel). »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B13-bofferding-assermentations-colleges-echevinales.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 18 juillet 2023, la ministre de l’Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Clervaux (bgm: Georges Keipes), Fischbach (bgm: Lucien Brosius), Kayl (bgm: Jean Weiler), Koerich (bgm: Daniel Wirth), Parc Hosingen (bgm: Romain Wester), Préizerdaul (bgm: Marc Gergen), Sandweiler (bgm: Jacqueline Breuer), Schuttrange (bgm: Claude Marson), Strassen (bgm: Nicolas Pundel) et Vichten (bgm: Luc Recken) »<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B18-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=19.07.2023|Datum=18.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * « Le 27 octobre 2023, la ministre de l'Intérieur, Taina Bofferding, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beaufort (bgm: Jean-Luc Nosbusch) et Berdorf (bgm: Joé Nilles). »<ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/10-octobre/27-bofferding-assermentation-beaufort-berdorf.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beaufort et Berdorf|Gekuckt=2023-10-30|Datum=2023-10-27|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> ===2017=== D'Sëtzzuele vun alle Proporzgemenge goufen aktualiséiert. Informatiounen iwwer Koalitiounen/Majoritéit misst nach iwwerall bäigesat ginn, wou se feelt: Am Text an och an den Zuelen an der Këscht (fett= Schäfferotsmajoritéit). ====Vereedegt Buergermeeschteren==== * Le 7 novembre 2017, le ministre de l’Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beaufort, Bech, Berdorf, Bertrange, Bettendorf, Biwer, Bous, Clervaux, Colmar-Berg, Consdorf, Dalheim, Diekirch et Parc Hosingen ( [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1093939.html op rtl.lu]). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:47, 10. Okt. 2017 (UTC) -- Artikele goufen ugepasst. Z. *Um Mëttwoch de Moien waren d’Buergermeeschter a Schäffen aus de Gemengen Dippech, Ierpeldeng un der Sauer, Esch-Sauer, Ettelbréck, Fréiseng, Géisdref, Gréiwemaacher, Groussbus, Hesper, Jonglënster, Käerch, d'Stauséigemeng an d’Fiels vereedegt ginn.[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1094232.html Nimm op rtl.lu] Mëttes war et dunn un 11 weidere Gemengen: * Le 8 novembre 2017, le ministre de l’Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Beckerich, Lorentzweiler, Mamer, Mertert, Mondorf-les-Bains, Niederanven, Nommern, Pétange, Préizerdaul, Putscheid et Roeser. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1094232.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:16, 9. Nov. 2017 (UTC) -- Artikele goufen ugepasst. Z. * Le 9 novembre 2017, le ministre de l'Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l'assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Lintgen, Mertzig, Schengen, Schieren, Steinsel, Strassen, Tandel, Troisvierges, Useldange, Vallée de l'Ernz, Vianden, Wahl et Walferdange.[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1094577.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] -- Artikele goufen ugepasst. Z. *1Déi vum 14.11.: goufen ugepasst. Z. *Um Mëttwoch (15.11.) hunn d'Buergermeeschteren aus de Gemengen Diddeleng, Feelen, Kielen, Kiischpelt, Manternach, Monnerech, Réiden un der Atert, Reisduerf, Réimech, Sandweiler, Sëll, Waldbëlleg, Weiler zum Tuer a Wooltz den Eed ofgeluecht. -- Artikele goufen ugpasst. Z. * Um Donneschdeg hunn d'Buergermeeschteren an d'Schäffen aus follgende Gemengen den Eed ofgeluecht: Iechternach, Lenneng, Rammerech, Rëmeleng, Schëtter, Stengefort, Viichten, Waldbriedemes, Wäiswampech, Wëntger a Wuermeldeng. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1097076.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] -- Artikele goufen ugepasst. Z. * Um Mëttwoch [22.11.] hunn d'Buergermeeschteren an d'Schäffen aus follgende Gemengen den Eed ofgeluecht: Beetebuerg, Lëtzebuerg, Garnech, Miersch, Schëffleng, Récken-op-der-Mess a Wanseler. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/1099052.html Nimm op rtl.lu] --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] -- Artikele goufen ugepasst. Z. * Le 28 novembre 2017, le ministre de l’Intérieur, Dan Kersch, a procédé à l’assermentation des collèges des bourgmestre et échevins des communes de Habscht, Helperknapp, Kayl, Kopstal, Leudelange, Rosport-Mompach et Stadtbredimus. [http://www.gouvernement.lu/7583738/28-kersch-assermentations gouvernement.lu] -- Artikele goufen ugpasst. Z. ===2011=== ====Vereedegt Buergermeeschteren ==== All au fur et à mesure nogekuckt a wou néideg ugepasst.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 00:11, 17. Dez. 2011 (UTC) ==Fusiounen== Zënter der Mëtt vun den 2000er Jore lafe Bestriewungen, kleng Gemengen zu enger méi grousser ze fusionnéieren. Bis {{CURRENTYEAR}} goung esou d'Zuel vun 116 (2011) op {{Gemengenzuel}} erof. Heidrënner ass nozeliesen, wat 2011/2012, 2014/15, 2018 an 2023 gemaach gouf. ===Bis 2012=== Den 1. 1. 2012 deet sech munneches an de lëtzebuerger Gemengen: * eng Rëtsch nei gewielte Buergermeeschteren trieden hiert Amt offiziell un an * eng Rëtsch Fusioune reduzéieren d'Zuel vun de Gemenge vun 116 op 106. Dat bedeit eng Hällewull Ännerungen hei, an zwar: * an de Buergermeeschterschablounen, * an den Artikelen zu de betraffene Persounen (upassen, datt se ewell (net méi) Buergermeeschter sinn) * an de Gemengenartikelen, inklusiv d'Kategorien * an den Artikelen zu den Uertschaften an deene Gemengen, inkl. d'Kategorien * bei Artikelen, déi drop opbauen, wéi z.B. d'Lëschte vun de nationale Monumenter, Gemengesyndikater, Kantonen, asw. an net ze vergiessen * déi sëlleche Kantons-, Distrikts- a Gemengekaarten, déi de Fusioune Rechnung droe mussen, a retouchéiert oder nei gemaach misste ginn. * d'Kategorien op Commons (wa sech do näischt deet). Et ass nach net fir mar, mee ech duecht, datt wann et bis eescht gëtt, et besser wier, eng Zentralsäit ze hunn, fir sech géigensäiteg z'informéieren, wat gemaach ass a wat nach gemaach muss ginn, wéi ee sech wat opdeelt, asw. Vereenzeltes kann och schonn am Virfeld preparéiert ginn (z.B. eng Tabell, resp. eng [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] opstellen, déi et méi einfach géif maachen, déi nei Gewielten unzeginn, an se esou séier an d'Schabloune kënnen ze kopéieren. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 10:30, 26. Okt. 2011 (UTC) :Eng adoptéiert Lëscht vun de Gemenge gouf scho gemaach a steet elo ënner der aler am Artikel. Un der Kaart vum Land sinn ech amgaangen ze schaffen. Déi wäert fir den 1. Januar wann déi néi Gemengen a Kraaft triede fäerdeg sinn. Fir d'Localisationskaarten an déi vun de Kantonen géif ech emol op eis auslännesch Frënn waarden déi dat bis elo gemaach hunn. Wann net kucken ech déi och no. Souvill sinn et der jo net. Et ka gutt sinn datt der en etlech deeselwechten Numm op Commons behalen an da brauch net vill g'ännert ze ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 10:40, 26. Okt. 2011 (UTC) ====Kaarten==== *Déi nei Localisatiounskaart gouf an der Gemeng Käerjeng agesat. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 21:09, 26. Okt. 2011 (UTC) *Déi nei Localisatiounskaart fir Schengen ass fäerdeg a kann ënner dem Numm [[:Fichier:Map Schengen 2012.png]] agesat ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 21:09, 26. Okt. 2011 (UTC) *Déi nei Localisationskaart fir Parc Housen ass gemaach a gouf agesat. -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 09:49, 27. Okt. 2011 (UTC) *D'Kaart vum Distrikt Diekrech gouf g'ännert an huet sech nom Eroplueden op Commons automatesch ersat. ::: D'Localisatiounskaarte goufen alleguer g'ännert, an déi vun den neie Gemenge goufen agesat. Et kéint sinn datt ech eng iwwersinn hunn. Da sot mer einfach op menger Diskussiounssäit Bescheed da gëtt dat nogeholl. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] 13:21, 29. Okt. 2011 (UTC) ====Fréier Gemengen an den Artikelen a Kategorien==== Wat huet misse gemaach ginn: *[[:Kategorie:Gemeng (Numm fréier Gemeng)]]: all Artikelen an där Kategorie identifizéieren, an deenen d'Kategorie op den neien Numm ëmänneren a wa néideg den Artikel upassen. * [[:Spezial:Linken_op_dës_Säit/Gemeng_(Numm féier Gemeng)]] weist all Artikelen un, déi op déi al Gemeng linken an adaptéiert musse ginn. Oppassen, bei verschiddene geet vun der "historescher" Gemeng rieds, do bleift de Link natierlech stoen. * Op Commons: Biller déi an der Kategorie vun der aler Gemeng sinn, an eng eegen Uertschaftskategorie verlinken an déi no där vun der neier Gemeng an an [[:commons:Category:Cities and villages in Luxembourg]] 'erop'verlinken. '''Gouf nogekuckt fir:''' * Gemeng Hengescht, Kategorie:Gemeng Hengescht an Commons:Category:Heinerscheid -> Gemeng Klierf. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 12:23, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Munzen, Kategorie:Gemeng Munzen an Commons:Category:Munshausen -> Gemeng Klierf. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:40, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Iermsdref, Kategorie:Gemeng Iermsdref an Commons:Category:Ermsdorf -> Gemeng Ärenzdall. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:40, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Miedernach, Kategorie:Gemeng Miedernach an Commons:Category:Medernach -> Gemeng Ärenzdall--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:40, 3. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Kënzeg, Kategorie:Gemeng Kënzeg an Commons:Category:Clemency -> Gemeng Käerjeng --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:25, 5. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * Gemeng Nidderkäerjeng, Kategorie:Gemeng Nidderkäerjeng Commons:Category:Bascharage -> Gemeng Käerjeng--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 23:25, 5. Dez. 2011 (UTC) eidel gemaach --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:05, 13. Aug. 2013 (UTC) * [[Gemeng Heischent]], [[:Kategorie:Gemeng Heischent]] a [[:Commons:Category:Heiderscheid]] -> Gemeng Esch-Sauer--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 19:59, 8. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Néngsen]], [[:Kategorie:Gemeng Néngsen]] a [[:Commons:Category:Neunhausen]]-> Gemeng Esch-Sauer --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 19:59, 8. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Welleschten]], [[:Kategorie:Gemeng Welleschten]] a [[:Commons:Category:Wellenstein]]-> Gemeng Schengen --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 15:46, 12. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Biermereng]], [[:Kategorie:Gemeng Biermereng]] a [[:Commons:Category:Burmerange]]-> Gemeng Schengen --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 15:46, 12. Dez. 2011 (UTC) * [[Gemeng Housen]] asw -> Gemeng Parc Housen * [[Gemeng Houschent]] id. * [[Gemeng Konstem]] id. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 00:11, 17. Dez. 2011 (UTC) ====Update 2012==== 'T gouf alles zu Zäit gemaach an d'lb-Wiki war den 1. Januar "prett", d'nei Ëmstänn vollstänneg erëmzeginn. ===Fusioun den 1.1.2015=== * [[Gemeng Wolz]] a [[Gemeng Eschweiler]] zu "Gemeng Wolz": Artikele goufen all ugepasst, och dKategorien hei an op Commons. Dito fir d'Kaarten.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:14, 24. Dez. 2014 (UTC), --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:32, 8. Jan. 2015 (UTC) ===Fusiounen den 1.1. 2018=== * [[Gemeng Béiwen-Atert]] a [[Gemeng Tënten]] zu "[[Gemeng Helperknapp]]": :::Ass alles geréckelt an ugepasst, hei an op Commons (Bon, ech si fréi un, mee dat ass eng Heedenaarbecht, a wat scho mol gemaach ass, ass gemaach).--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 22:34, 23. Dez. 2017 (UTC) * [[Gemeng Habscht]] a [[Gemeng Simmer]] zu enger vergréisserter Gemeng Habscht (heescht och op "International" ewell "Habscht"). :::Ass alles geréckelt an ugepasst, hei an op Commons. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:42, 25. Dez. 2017 (UTC) * [[Gemeng Rouspert]] a [[gemeng Mompech|Mompech]] zu "[[Gemeng Rouspert-Mompech]]". :::Ass och ewell alles geréckelt an ugepasst, hei an och op Commons (do vum MMFE).--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 00:14, 26. Dez. 2017 (UTC) ===1. September 2023=== * [[Gemeng Groussbus]] a [[Gemeng Wal]] zu "[[Gemeng Groussbus-Wal]]" ** Artikel dozou: gouf ugeluecht.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kaart: gouf ugepasst[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ''ze maachen'': ** Artikelen zu deenen alen Gemengen ëmschreiwen[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Alles wat dohi verlinkt ass, op den neie Gemengennumm änneren (eenzel Uertschaften, Kantonen, Persounen, Lëschten,...)[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kategorien änneren[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** op Commons nei Kategorie fir d'Gemeng maachen an alles wat op déi al Gemenge verlinkt war, dohi verkinken[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] * [[Gemeng Bous]] a [[Gemeng Waldbriedemes]] zu "[[Gemeng Bous-Waldbriedemes]]" **Artikel dozou gouf ugeluecht.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kaart: gouf ugepasst.[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ''ze maachen'': ** Artikelen zu deenen alen Gemengen ëmschreiwen [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Alles wat dohi verlinkt ass, op den neie Gemengennumm änneren (eenzel Uertschaften, Kantonen, Persounen, Lëschten,...)[[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** Kategorien änneren [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ** op Commons nei Kategorie fir d'Gemeng maachen an alles wat op déi al Gemenge verlinkt war, dohi verkinken [[File:OCOK-NextCloud.png|20px]] ===Kaarten=== Kaarten an den Artikelen zu den neie Gemenge goufen ugepasst a sinn an den Artikelen ze fannen. Méi [[Entw%C3%A9cklung_vun_der_Gemengenzuel_zu_L%C3%ABtzebuerg#M.C3.A9iglech_Fusiounen_2015_an_duerno|>hei<]]. All déi aner Gemengen- a Kantonsartikelen, an deene Gemengegrenzen ugi sinn, weisen awer nach de Stand vun 2017. Hoffe mer, dass e fläissege Geescht op Commons eng Kéier Loscht an Zäit huet... --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 00:17, 26. Dez. 2017 (UTC) ==Soss Aarbechten== ===Awunnerzuel=== Ech hunn emol an all Gemengekëscht eng Schabloun agesat, déi et erméiglecht, d'Daten zu der Zuel vun den Awunner aus der [[:Schabloun:Lëtzebuerg Gemengen Populatioun]] anzesetzen. De @[[Benotzer:Zéngtchen]] hat zejoert probéiert, dat iwwer eng Wikidata-Abannung ze maachen, sou dass ee just op enger Plaz (Wikidata) déi neitsten Zuele vum Statec all Joers akopéiere misst, an dës dann an alle Wikien nom selwechte pPinzip iwwerholl kéinnte ginn. Bei [[Gemeng Sëll]] kann ee gesinn, wéi dee Code ausgesäit. Leider koum näischt méi no, an et steet och néierens, wou oder wat ee misst änneren, fir dat ze kompletéieren. Vläit geschitt do nach eppes an Zukunft, oder soss ee stéisst eng Kéier heidrop an hëlt sech der Saach un. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:45, 1. Mäe. 2016 (UTC) :D'Awunnerzuel (mam Datum) gi vu Wikidata an der Infobox agesat. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:13, 9. Jul. 2026 (UTC) :: Muy bien! ===Diagrammen=== D'Diagramme mat der Entwécklung, déi vun der ukrainescher Wiki geknäipt goufen, mussen 2022 (mat den Zuele vun 2021) à jour gesat ginn. :Gouf gemaach, elo ass d'Vollekszielung 2031 déi nächst Echeance. Eng Fro bleift, ob een net z.B. déi 2-3 lescht verfügbar Joergäng och abaue soll, déi dann awer sytematesch all Joers à jour musse gesat ginn. ::Addendum: Mam (vill méi kompletten) nein Diagramm, deen de GilPe eis iwwerall agesat huet (MMerci dofir), an dee sech d'Zuele bei Wikidata krope geet, ass déi al Tabell obsolet ginn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:33, 17. Jul. 2026 (UTC) ===Kapitel 'Geschicht'=== Ech schloe fir, datt all Gemeng en eenheetleche Saz zu hirer Entstoung huet. Bei deene meeschten ass dat "vun Ufank un", bei aneren muss op Fusiounen/Spléckungen agaange ginn. Den Eenheetleche Saz fir de Gros wier deen hei: ''D'<nowiki>{{PAGENAME}}</nowiki> ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regime]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung als [[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Administratiounseenheeten erhale bliwwen.'' Wa keen eppes dru bäizeflécken oder auszesetzen huet, kann en agebaut ginn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:55, 31. Mäe. 2015 (UTC) :Ech fannen et eng gutt Iddi fir esou e Saz bei de Gemengen dobäi ze setzen. Ech gesinn och näischt drun auszesetzen a wa gewënscht kann ech hëllefen fir et ze realiséieren. --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 14:01, 1. Abr. 2015 (UTC) ::Ech proposéieren eng Schabloun ze maachen <nowiki>{{Intro Gemeng}}</nowiki> fir wann nach eng Info sollt nokommen Ännerungen an all Artikel ze spueren. Annengems kéint ee den aneren Introdutiounssaz (''D'Gemeng .... ass eng vun den 105 lëtzebuergesche Gemengen'') mat abauen -[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:13, 1. Abr. 2015 (UTC) :::Dat ass dat gutt un esou enger Projetssâit: E komme vill gutt Iddie beieeneen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:22, 1. Abr. 2015 (UTC) ::::Ech bastelen esou eng Schabloun <nowiki>{{Intro Gemeng}}</nowiki> an iwwerschaffen déi eenzel Gemengen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:15, 9. Jul. 2026 (UTC) :::::Natierlech muss een déi Gemengen am A halen, bei deenen dat net zoutrëfft (méi spéit ofgespléckt an/oder nei gegrënnt, Fusiounen, ...) --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:39, 10. Jul. 2026 (UTC) === Geographie an Nopeschgemengen === D'Geographiekapitel ass dacks inexistent oder ongläich ausféierlech. Do wier et och gutt, wann een (zu méi) sech dat systeematesch virknäppe géif (Vläicht virdru kuerz diskutéieren, wat dodra gehéiert). Ech këmmere mech ewell ëm d'"Wandrous" mat den Nopeschgemengen, dass déi (vun Norden no Süden) iwwerall agebaut gëtt. Dann hu mer dat emol --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:32, 10. Jul. 2026 (UTC) {{Referenzen}} [[Kategorie:Wikipedia:WikiProjeten|Gemengen]] bmix3wukeq0z93r8wzdt7wkti8rnmrz 0 87809 2686226 2682864 2026-07-16T22:44:32Z ~2026-37652-50 72214 /* */ 2686226 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} '''RTL4''' ass e privaten [[Televisiouns]]sender an [[hollännesch]]er Sprooch. E gehéiert zanter 2024 der [[DPG Media]]. Virdrun huet en der RTL Nederland Holding BV gehéiert, un där d'[[RTL Group]] zu 100% bedeelegt war. De Sender ass/war? zu Lëtzebuerg terrestresch an ass an [[Holland]] via [[Gemeinschaftsantenn|Kabel]] a [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] z'empfänken. ==Geschicht== RTL4 huet den 2. Oktober 1989 ënner dem Numm RTL-Véronique als Jugendsender ugefaangen. 1990 gouf en an RTL4 ëmbenannt. Et war eng lëtzebuergesch Gesellschaft a keng hollännesch, wéinst dem hollännesche Mediegesetz, dat méi streng ass wéi dat Lëtzebuerger.<ref>http://www.encie.nl/definitie/Commissariaat_voor_de_Media</ref><ref>http://www.rtl.nl/service/rtlnederland/corporate/</ref> En huet vun Ufank bis 2024 der RTL Nederland Holding BV gehéiert, enger Duechterfirma zu 73% vun der [[RTL Group]]. Enn 2023 huet d'RTL Group bekannt gemaach, am Laf vun 2024 RTL Nederland mat senge sëllege Senderen (RTL4, [[RTL5]], RTL7, RTL8, RTLZ, sou wéi och d'Pay-TV-Senderen RTL Lounge, RTL Crime an RTL Telekids) fir 1,1 Milliard Euro un DPG Media ze verkafen. Déi zwéi Gruppe behalen awer weiderhin eng strateegesch Partnerschaft, wat d'Technologie, Publicitéitsmarketing a Content betrëfft. Ausserdeem soll DPG Media bis op d'mannst 2034 d'Mark "RTL" an Holland viru benotze kënnen.<ref>[https://www.wort.lu/wirtschaft/rtl-gruppe-verkauft-niederlaendisches-geschaeft/5426837.html "RTL-Gruppe verkauft niederländisches Geschäft."] wort.lu, 15.12.2023.</ref> D'Programmer ginn zu [[Hilversum]] vun der RTL Nederland Holding BV produzéiert an (bis op weideres) zu Lëtzebuerg ausgestraalt. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Televisiounssenderen zu Lëtzebuerg]] *[[RTL Group]] *[[RTL5]] *[[RTL7]] *[[RTL8]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:RTL]] 3yjh2wa5kvfve5x65xlxc6ydq7d6a65 2686227 2686226 2026-07-16T22:45:02Z ~2026-37652-50 72214 /* */ 2686227 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} '''RTL4''' ass e privaten [[Televisiouns]]sender an [[hollännesch]]er Sprooch. E gehéiert zanter 2025 der [[DPG Media]]. Virdrun huet en der RTL Nederland Holding BV gehéiert, un där d'[[RTL Group]] zu 100% bedeelegt war. De Sender ass zu Lëtzebuerg terrestresch an ass an [[Holland]] via [[Gemeinschaftsantenn|Kabel]] a [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] z'empfänken. ==Geschicht== RTL4 huet den 2. Oktober 1989 ënner dem Numm RTL-Véronique als Jugendsender ugefaangen. 1990 gouf en an RTL4 ëmbenannt. Et war eng lëtzebuergesch Gesellschaft a keng hollännesch, wéinst dem hollännesche Mediegesetz, dat méi streng ass wéi dat Lëtzebuerger.<ref>http://www.encie.nl/definitie/Commissariaat_voor_de_Media</ref><ref>http://www.rtl.nl/service/rtlnederland/corporate/</ref> En huet vun Ufank bis 2024 der RTL Nederland Holding BV gehéiert, enger Duechterfirma zu 73% vun der [[RTL Group]]. Enn 2023 huet d'RTL Group bekannt gemaach, am Laf vun 2024 RTL Nederland mat senge sëllege Senderen (RTL4, [[RTL5]], RTL7, RTL8, RTLZ, sou wéi och d'Pay-TV-Senderen RTL Lounge, RTL Crime an RTL Telekids) fir 1,1 Milliard Euro un DPG Media ze verkafen. Déi zwéi Gruppe behalen awer weiderhin eng strateegesch Partnerschaft, wat d'Technologie, Publicitéitsmarketing a Content betrëfft. Ausserdeem soll DPG Media bis op d'mannst 2034 d'Mark "RTL" an Holland viru benotze kënnen.<ref>[https://www.wort.lu/wirtschaft/rtl-gruppe-verkauft-niederlaendisches-geschaeft/5426837.html "RTL-Gruppe verkauft niederländisches Geschäft."] wort.lu, 15.12.2023.</ref> D'Programmer ginn zu [[Hilversum]] vun der RTL Nederland Holding BV produzéiert an (bis op weideres) zu Lëtzebuerg ausgestraalt. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Televisiounssenderen zu Lëtzebuerg]] *[[RTL Group]] *[[RTL5]] *[[RTL7]] *[[RTL8]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:RTL]] le944j1hjqhsrt88xuzt7mesgbm7pke 2686228 2686227 2026-07-16T22:46:22Z ~2026-37652-50 72214 /* Geschicht */ 2686228 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} '''RTL4''' ass e privaten [[Televisiouns]]sender an [[hollännesch]]er Sprooch. E gehéiert zanter 2025 der [[DPG Media]]. Virdrun huet en der RTL Nederland Holding BV gehéiert, un där d'[[RTL Group]] zu 100% bedeelegt war. De Sender ass zu Lëtzebuerg terrestresch an ass an [[Holland]] via [[Gemeinschaftsantenn|Kabel]] a [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] z'empfänken. ==Geschicht== RTL4 huet den 2. Oktober 1989 ënner dem Numm RTL-Véronique als Jugendsender ugefaangen. 1990 gouf en an RTL4 ëmbenannt. Et war eng lëtzebuergesch Gesellschaft a keng hollännesch, wéinst dem hollännesche Mediegesetz, dat méi streng ass wéi dat Lëtzebuerger.<ref>http://www.encie.nl/definitie/Commissariaat_voor_de_Media</ref><ref>http://www.rtl.nl/service/rtlnederland/corporate/</ref> En huet vun Ufank bis 2025 der RTL Nederland Holding BV gehéiert, enger Duechterfirma zu 100% vun der [[RTL Group]]. Enn 2023 huet d'RTL Group bekannt gemaach, am Laf vun 2025 RTL Nederland mat senge sëllege Senderen (RTL4, [[RTL5]], RTL7, RTL8, RTLZ, sou wéi och d'Pay-TV-Senderen RTL Lounge, RTL Crime an RTL Telekids) fir 1,1 Milliard Euro un DPG Media ze verkafen. Déi zwéi Gruppe behalen awer weiderhin eng strateegesch Partnerschaft, wat d'Technologie, Publicitéitsmarketing a Content betrëfft. Ausserdeem soll DPG Media bis op d'mannst 2034 d'Mark "RTL" an Holland viru benotze kënnen.<ref>[https://www.wort.lu/wirtschaft/rtl-gruppe-verkauft-niederlaendisches-geschaeft/5426837.html "RTL-Gruppe verkauft niederländisches Geschäft."] wort.lu, 15.12.2023.</ref> D'Programmer ginn zu [[Hilversum]] vun der RTL Nederland Holding BV produzéiert an (bis op weideres) zu Lëtzebuerg ausgestraalt. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Televisiounssenderen zu Lëtzebuerg]] *[[RTL Group]] *[[RTL5]] *[[RTL7]] *[[RTL8]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:RTL]] hvehw0gt42f64qw9glon2oumt1hmkqp 0 87810 2686229 2682867 2026-07-16T22:46:56Z ~2026-37652-50 72214 /* */ 2686229 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} '''RTL5''' ass e privaten [[Televisiouns]]sender an [[hollännesch]]er Sprooch. En huet vun Ufank bis 2025 der RTL Nederland Holding BV gehéiert, enger Duechterfirma zu 100% vun der [[RTL Group]]. Enn 2023 huet d'RTL Group bekannt gemaach, am Laf vun 2025 RTL Nederland mat senge sëllege Senderen (RTL4, [[RTL5]], RTL7, RTL8, RTLZ, sou wéi och d'Pay-TV-Senderen RTL Lounge, RTL Crime an RTL Telekids) fir 1,1 Milliard Euro un DPG Media ze verkafen. Déi zwéi Gruppe behalen awer weiderhin eng strateegesch Partnerschaft, wat d'Technologie, Publicitéitsmarketing a Content betrëfft. Ausserdeem soll DPG Media bis op d'mannst 2034 d'Mark "RTL" van Holland viru benotze kënnen.<ref>[https://www.wort.lu/wirtschaft/rtl-gruppe-verkauft-niederlaendisches-geschaeft/5426837.html "RTL-Gruppe verkauft niederländisches Geschäft."] wort.lu, 15.12.2023.</ref> De Sender ass zu Lëtzebuerg terrestresch an an [[Holland]] via [[Gemeischaftsantenn|Kabel]] a [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] z'emfänken. D'Programmer ginn zu [[Hilversum]] vun der RTL Nederland Holding BV produzéiert an zu Lëtzebuerg ausgestraalt. RTL Nederland Holding BV gehéiert zu 73 % der [[RTL Group]]. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Televisiounssenderen zu Lëtzebuerg]] *[[RTL Group]] *[[RTL4]] *[[RTL7]] *[[RTL8]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:RTL]] 73kpa4t4rov24uxstts4dsd88o3miws 0 95856 2686222 2667194 2026-07-16T21:43:28Z Zinneke 34 2686222 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Familljennumm}} '''Meyers''' ass e [[Familljennumm]], deen op d'Beruffsbezeechnung vum [[Meier]] zeréckgeet. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] hunn am Joer 1881 469 Leit sou geheescht, 1930 waren et der 640 an am Joer 1980 gouf et do 768 Leit mat deem Numm.<ref>Institut Grand-ducal, Section de linguistique, de folklore et de toponymie: ''Geographie der Luxemburger Familiennamen (nach der Volkszählung von 1930).'' Beiträge zur luxemburgischen Sprach- und Volkskunde Nr. XVIII. Luxemburg 1989, S.424.</ref> Et ass de Familljennumm vun ë.&nbsp;a. follgende Persounen: *[[Albert Meyers (Basketballspiller)|Albert Meyers]], lëtzebuergesche Basketballspiller; * [[Albert Meyers (Resistenzler)|Albert Meyers]] (1911-1969), lëtzebuergesche Resistenzler; * [[Jacques Meyers (Professer)|Jacques Meyers]] (1844 -1918), lëtzebuergesche Geeschtlechen, Professer an Direkter vun der Normalschoul; * [[Jacques Meyers (Auteur)|Jacques Meyers]] (1862-1916), lëtzebuergesche Geeschtlechen an Auteur; * [[Joseph Meyers]] (1900-1964), lëtzebuergeschen Historiker a Sproochfuerscher; * [[Josy Meyers]] (1902-1970), lëtzebuergeschen Zeecheprofesser a Moler; * [[Marc Meyers]] (* 1973), lëtzebuergeschen Trombonnist; * [[Nicolas Meyers (1871)|Nicolas Meyers]] (1871-1935), lëtzebuergesche Politiker; * [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] (1880-1970), lëtzebuergesche Lokalpolitiker; * [[Nicolas Meyers (1902)|Nicolas Meyers]] (1902- ?), lëtzebuergesche Lokalpolitiker; * [[Pascal Meyers]] (* 1969), lëtzebuergesche Vëlossportler; * [[Paul Meyer]] (*1937), lëtzebuergesche Banquier; * [[Paul-Henri Meyers]] (* 1937), lëtzebuergesche Politiker. == Kuckt och == * [[Maier]], [[Majerus]], [[Mayer]], [[Meier]], [[Meyer]] * [[Meyers Lexikon|Meyers Konversationslexikon]] {{Referenzen}} pf5y077upvb80dv6b5k6odwfo8nsx54 2686223 2686222 2026-07-16T21:43:44Z Zinneke 34 2686223 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Familljennumm}} '''Meyers''' ass e [[Familljennumm]], deen op d'Beruffsbezeechnung vum [[Meier]] zeréckgeet. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] hunn am Joer 1881 469 Leit sou geheescht, 1930 waren et der 640 an am Joer 1980 gouf et do 768 Leit mat deem Numm.<ref>Institut Grand-ducal, Section de linguistique, de folklore et de toponymie: ''Geographie der Luxemburger Familiennamen (nach der Volkszählung von 1930).'' Beiträge zur luxemburgischen Sprach- und Volkskunde Nr. XVIII. Luxemburg 1989, S.424.</ref> Et ass de Familljennumm vun ë.&nbsp;a. follgende Persounen: *[[Albert Meyers (Basketballspiller)|Albert Meyers]], lëtzebuergesche Basketballspiller; * [[Albert Meyers (Resistenzler)|Albert Meyers]] (1911-1969), lëtzebuergesche Resistenzler; * [[Jacques Meyers (Professer)|Jacques Meyers]] (1844 -1918), lëtzebuergesche Geeschtlechen, Professer an Direkter vun der Normalschoul; * [[Jacques Meyers (Auteur)|Jacques Meyers]] (1862-1916), lëtzebuergesche Geeschtlechen an Auteur; * [[Joseph Meyers]] (1900-1964), lëtzebuergeschen Historiker a Sproochfuerscher; * [[Josy Meyers]] (1902-1970), lëtzebuergeschen Zeecheprofesser a Moler; * [[Marc Meyers]] (* 1973), lëtzebuergeschen Trombonnist; * [[Nicolas Meyers (1871)|Nicolas Meyers]] (1871-1935), lëtzebuergesche Politiker; * [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] (1880-1970), lëtzebuergesche Lokalpolitiker; * [[Nicolas Meyers (1902)|Nicolas Meyers]] (1902- ?), lëtzebuergesche Lokalpolitiker; * [[Pascal Meyers]] (* 1969), lëtzebuergesche Vëlossportler; * [[Paul Meyers]] (*1937), lëtzebuergesche Banquier; * [[Paul-Henri Meyers]] (* 1937), lëtzebuergesche Politiker. == Kuckt och == * [[Maier]], [[Majerus]], [[Mayer]], [[Meier]], [[Meyer]] * [[Meyers Lexikon|Meyers Konversationslexikon]] {{Referenzen}} gg3j84ia8h06q3txmi8twhzccdo6or5 0 123933 2686190 2411294 2026-07-16T17:45:40Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686190 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}}[[Fichier:Pluggen 4-14 mm.png|thumb|Fischerdübelen]] Den '''Artur Fischer''', gebuer den [[31. Dezember]] [[1919]] zu Tumlingen (haut eng Sektioun vu [[Waldachtal]]), an och do de [[27. Januar]] [[2016]] gestuerwen<ref>[https://web.archive.org/web/20160129102933/http://www.stuttgarter-zeitung.de/inhalt.der-duebelkoenig-ist-tot-artur-fischer-stirbt-mit-96-jahren.c9a13f51-86d5-45b6-bca4-c788d280885f.html "Der Dübelkönig ist tot - Artur Fischer stirbt mit 96 Jahren."] op stuttgarter-zeitung.de, 29.&nbsp;Januar 2016.</ref>, war en däitschen Entreprener an [[Erfinder]]. Hie war den eelste Jong vun engem Schneider, an hat fir [[Schlässer]] geléiert. Hien ass bekannt fir d'Erfindung vum Blëtz-Cube fir Fotosapparter, vum [[baukasten|Baukaste]] ''Fischertechnik'', ma virun allem vum [[Dübel]] aus [[Polyamid]] (1958). Hie gëllt, mat 1136 [[Patent]]er, déi en ugemellt huet, als ee vun den erfollegräichsten Erfinder aus Däitschland, wann net vun der Welt. Seng Firma, déi en 1948 gegrënnt huet, an déi en 1980 u säi Jong Klaus viruginn huet, hat 2012 e weltwäiten Ëmsaz vu 618 Milliounen Euro. == Literatur == * Helmut Engisch, Michael Zerhusen: ''Die Fischers. Eine schwäbische Dübel-Dynastie''. Theiss, Stuttgart 1998, ISBN 3-8062-1341-0. * [http://www.spiegel.de/spiegel/print/d-131147812.html "Verschraubt in alle Ewigkeit"], Interview; [[Der Spiegel]], 5. Januar 2015 {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Fischer, Artur}} [[Kategorie:Däitsch Erfinder]] [[Kategorie:Däitsch Entrepreneren]] [[Kategorie:Gebuer 1919]] [[Kategorie:Gestuerwen 2016]] [[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern und Schulterband]] 8dqq8ea3bmgjkcbahtd1r922vr38hcn 0 124103 2686189 2655834 2026-07-16T17:35:30Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686189 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Arsia Mons mosaic.jpg|thumb|Den Arsia Mons]] Den '''Arsia Mons''' ass e [[Schëldvulkan]] an der [[Tharsis-Regioun]] vum Planéit [[Mars (Planéit)|Mars]] an ee vun den dräi [[Tharsis Montes]], déi [[1971]] vun der Raumsond [[Mariner]] 9 observéiert goufen. Mat engem Basisduerchmiesser vun 350&nbsp;km an enger Héicht vu 14&nbsp;km ass hien no sengem Volumen den zweetgréisste bekannte Vulkan. De Loftdrock op der Spëtzt läit ënner 107 [[Pascal (Eenheet)|Pascal]]. Wéi déi ganz Kette vun den Tharsis Montes, sou ass och den Arsia Mons zanter zirka 100 Mio. Joren erläscht. Déi ongewéinlech Gréisst vun dëse Schëldvulkaner geet wuel drop zeréck, well et um Mars keng [[Plackentektonik]] gëtt; d'Kuuscht also net iwwer den [[Hot-Spot (Geologie)|Hotspot]] ewechzitt. Amplaz vun enger Kette vu Vulkaner entsteet sou e gewaltege Schëldvulkan. Ursach fir déi staark vulkanesch Aktivitéit an der Vergaangenheet dierft en Impaktevenement gewiescht sinn - méiglecherweis dat selwecht, dat op der géigeniwwerleiender Säit vum Planéit dat grousst Becken [[Hellas Planitia]] geformt hat. Déi riseg [[Caldera (Krater)|Caldera]], déi beim Astuerz vun der eideler [[Magmakummer]] entstoung, hat en Duerchmiesser vun 110&nbsp;km a bitt all Joer Plaz fir zyklonal Stëbsstierm, déi hir Ursaach an der waarmer Loft hunn, déi virum Wanterufank op der südlecher Marshemisphär op de Flanke vum Bierg eropkënnt a Stëbspartikele mat sech féiert. D'Spiralwollek déi sech iwwer der Caldera optiermt kann Héichte vu 15 bis 30&nbsp;km erreechen - e Phenomeen, dee bei anere Vulkaner vun der Tharsis-Regioun net z'observéieren ass. D'Flanke vum Arsia Mons gi vu groussflächege Kollapsstrukture markéiert, déi an enger Schwaachzon leien, déi sech vun Norden no Süden duerch de Vulkankeegel zitt. Déi bis zu 2&nbsp;km déif Astuerztriichteren entstounge warscheinlech wéi grouss Lavastréim am Ufank nëmmen op der Uewerfläch ausgehäert sinn, wärend d'geschmolzend Gestengs am Huelraum drënner weidergefloss ass. Spéider sinn déi Huelraim dann zesummegetrollt. [[2007]] hunn d'Raumsonden [[2001 Mars Odyssey]] a [[Mars Reconnaissance Orbiter]] op den Häng vum Vulkan weider geologesch Strukturen entdeckt, déi sougenannt Siwe Schwësteren. Déi donkel Flecke mat 100–250&nbsp;m Duerchmiesser ginn als Hielenagäng gedeit. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Pavonis Mons]] * [[Ascraeus Mons]] * [[Olympus Mons]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20120810072108/http://www.geoinf.fu-berlin.de/projekte/mars/hrsc046-ArsiaMons.php Arsia Mons an der FU Berlin] * [http://www.msss.com/mars_images/moc/2005/09/20/arsia_cloud/ Arsia Mons bei Malin Space Science Systems] {{Navigatioun Marsregiounen}} {{Navigatioun Bierger a Vulkaner um Mars}} [[Kategorie:Vulkaner um Mars]] p44nu9wfz82674iev9s0q1aj3q6sq0f 0 129956 2686225 2474219 2026-07-16T22:00:53Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686225 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Biblis Patera based on THEMIS Day IR.png|thumb|De Biblis Patera]] De '''Biblis Patera''' ass e [[Vulkan]], deen zanter Millioune Joer erläscht ass. E läit am westleche Beräich vun der [[Tharsis-Regioun]] um [[Planéit]] [[Mars (Planéit)|Mars]], westlech vum [[Pavonis Mons]] a südëstlech vum [[Olympus Mons]]. Hie gouf mat der héichopléisender Stereokamera (HRSC) vun der ESA-Raumsond [[Mars Express]] den [[8. November]] [[2004]] mat enger Bildopléisung vun 10,8 Meter pro Bildpunkt opgeholl. En ass ongeféier 100 Kilometer breet an 170 Kilometer laang. De Vulkan ass iwwer zwéi bis dräi Kilometer méi héich wéi seng Ëmgéigend. Vulkanbierger vun dëser Gréisst sinn um Mars keng Raritéit. An der Mëtt vum Bierg läit eng 53 Kilometer grouss [[Caldera (Krater)|Caldera]], mat enger Déift vu ronn véier Kilometer. Déi bockeleg Réng ëm de [[Vulkankrater|Krater]] si Relikter vu [[Lava]]auswërf. Beim Biblis Patera gëtt ugeholl, datt déi ofgekillt [[Magma]]schicht, déi de Kraterbuedem bilt, méi dacks agebrach ass, well ëmmer nees nei Lava op d'Uewerfläch koum. Terrassen, déi an der Caldera gesi goufen, weisen och op d'Abréch hin. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Lëscht vu Gradsecteuren um Mars]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Biblis Tholus}} * [https://web.archive.org/web/20120810072644/http://www.geoinf.fu-berlin.de/projekte/mars/hrsc213-BiblisPatera.php Freie Universität Berlin: Vulkan Biblis Patera (Orbit 1034)] * [https://web.archive.org/web/20061128023911/http://www.educnet.education.fr/planeto/res/refimage/images/biblispatera.jpg Bild] {{Navigatioun Bierger a Vulkaner um Mars}} [[Kategorie:Vulkaner um Mars]] pdigtm43clkdh3i6intnggwhxhseydn 0 145745 2686232 2608441 2026-07-17T04:13:38Z Christian Ries 92 Update 2686232 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum Roland Meyer, deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] (Gesank an Harmonika)<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * [[Roland Meyer]] ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] (Gei, Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk *https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU *https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] oeu8h9iz6ax7xghl535apar2ryirumr 2686233 2686232 2026-07-17T04:44:03Z Christian Ries 92 /* Um Spaweck */ Expl. 2686233 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum Roland Meyer, deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] (Gesank an Harmonika)<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * [[Roland Meyer]] ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] (Gei, Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 02nvarnmzl5ysx6mjvm29np798qkkjw 2686234 2686233 2026-07-17T04:45:52Z Christian Ries 92 /* Diskographie */ youtube 2686234 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum Roland Meyer, deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] (Gesank an Harmonika)<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * [[Roland Meyer]] ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] (Gei, Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] r5pvz9hgmucv2pt0hll8qy4gn3uyqoo 2686236 2686234 2026-07-17T07:07:26Z ~2026-40212-05 72219 /* Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026) */ 2686236 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum Roland Meyer, deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] (Gesank an Harmonika)<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * [[Roland Meyer]] ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] (Gei, Gesank) * Karien Reinig-de Laat (Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] pj2lyky0lv7e4416fk042q8etbbnll6 2686237 2686236 2026-07-17T07:37:50Z Christian Ries 92 +Rock 2686237 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] (Gesank an Harmonika)<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] (Gei, Gesank) * Karien Reinig-de Laat (Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 4byif3uataoaxwnuiidz6upj44d51e1 2686240 2686237 2026-07-17T07:47:40Z Christian Ries 92 /* Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026) */ +Wikilinken 2686240 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] ([[Gesank]] an [[Mondharmonika]])<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] (Gei, Gesank) * Karien Reinig-de Laat (Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 6qc2hzx8qn8hhk64dmvj3z4u4lg6ga7 2686243 2686240 2026-07-17T07:53:24Z Christian Ries 92 /* Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026) */ Wikilink 2686243 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] ([[Gesank]] an [[Mondharmonika]])<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] ([[Gei]], Gesank) * Karien Reinig-de Laat (Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 9njhz55485jvnhtgrov3aqv2dgtc3yz 2686244 2686243 2026-07-17T07:55:14Z Christian Ries 92 /* Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026) */ Kl. 2686244 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== * [[Roger Melcher]] ([[Gesank]] an [[Mondharmonika]])<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> * Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> * [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> * [[Dan Eischen]] (Keyboard) * [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) * [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> * [[Noémie Leer]] ([[Gei]], Gesank) * [[Karien Reinig-De Laat]] (Gesank) * [[Candy Windeshausen]] (Gesank) ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 8ak32w74oa7sa85rq0so0z845cnpfre 2686245 2686244 2026-07-17T08:00:00Z Christian Ries 92 /* Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026) */ Reiefolleg ewéi an der Museksbranche üblech 2686245 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== # [[Roger Melcher]] ([[Gesank]] an [[Mondharmonika]])<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> # Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> # [[Noémie Leer]] ([[Gei]], Gesank) # [[Candy Windeshausen]] (Gesank) # [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> # [[Dan Eischen]] (Keyboard) # [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) # [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Diskographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 0mb1ov89ib6905vcawu0nn9kcdrqzq2 2686255 2686245 2026-07-17T08:11:10Z Puscas 735 /* Diskographie */ .... 2686255 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op Lëtzebuergesch. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== # [[Roger Melcher]] ([[Gesank]] an [[Mondharmonika]])<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> # Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> # [[Noémie Leer]] ([[Gei]], Gesank) # [[Candy Windeshausen]] (Gesank) # [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> # [[Dan Eischen]] (Keyboard) # [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) # [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Discographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] 37usckzsdma5fa4g88qkrnc9e854uof 2686256 2686255 2026-07-17T08:16:23Z GilPe 14980 2686256 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = |Land = |Grënnung = |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''The Horse Blinders''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Blues]]-, [[Rockmusek|Rock]]- a [[Rhythm and Blues]]-Band, déi am Januar 2019 gegrënnt gouf an hire Sëtz zu [[Steesel]] huet. The Horse Blinders spillen zum gréissten Deel eege Kompositiounen op [[Lëtzebuergesch]]. Déi lëtzebuergesch Texter stamen all aus der Fieder vum [[Roland Meyer]], deen och fir d'Eegekompositioune verantwortlech ass. ==Membere vun The Horse Blinders (Stand 2026)== # [[Roger Melcher]] ([[Gesank]] an [[Mondharmonika]])<ref name="Winklepickers">Member vun [[The Winklepickers]]</ref> # Roland Meyer ([[Gittar]] a Gesank)<ref name="Winklepickers" /> # [[Noémie Leer]] ([[Gei]], Gesank) # [[Candy Windeshausen]] (Gesank) # [[Mulles Scholtes]] (Elektresch Gittar)<ref>Ex-Member vun [[The Convertibles]]</ref> # [[Dan Eischen]] (Keyboard) # [[Ronald Mullenders]] ([[Bass]]) # [[Jacques Bock]] ([[Batterie (Musek)|Batterie]])<ref name="Crossroads" /> ===Fréier Memberen=== * [[Jacques Ruppert]] ([[Bass]])<ref name="Crossroads">Member vu [[Crossroads]]</ref> ==Discographie== * 2021: Titel "Catherine" op: Blues Club ASBL Compilation Vol. 1. Duebelalbum (2×CD). Blues Club Lëtzebuerg. * 2023: ... An nach ee schéinen Dag. Album, CD. * 2025: Raufaser. Album, CD. ([https://music.youtube.com/playlist?list=OLAK5uy_n726F5AgpyziYlmPAOaXg4UzIsQ-q0Wp8&si=DBMOqOHJ2LvUrcRc Album op YouTube lauschteren]) ==Um Spaweck== *https://horseblinders.lu *https://www.facebook.com/Scheiklappen/ *[https://www.youtube.com/watch?v=5iGCcdYtGJk Offizielle Video "Catherine" op YouTube] *[https://www.youtube.com/watch?v=ykhrWSIj-zU Rocklab Session Video mat Interview] *[https://www.100komma7.lu/article/musek/fennefveierelthe-horse-blinders Presentatioun an der Sendung Fënnefvéierel um Radio 100komma7] {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Horse Blinders, The}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bluesmuseksgruppen]] ok6wi76ou08cllt8ygosv9heqegjrjq 0 161510 2686162 2685941 2026-07-16T15:27:24Z GilPe 14980 nei Grafik Demographesch Entwécklung 2686162 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Gemeng Bous-Waldbriedemes | Numm (Franséisch) = Bous-Waldbredimus | Numm (Däitsch) = Bous-Waldbredimus | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |Websäit= [https://bouswaldbredimus.lu/ bouswaldbredimus.lu] }} [[Fichier:31, rue Principale, Waldbriedemes-102.jpg|thumb|260px|Dat aalt Paschtoueschhaus vu Waldbriedemes dat uganks als nei Märei ëmgebaut sollt ginn.]] D''''Gemeng Bous-Waldbriedemes''' (offiziell ''commune Bous-Waldbredimus'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] a läit am [[Kanton Réimech]]. Si ass den [[1. September]] [[2023]] aus der Fusioun vun de [[Gemeng Bous|Gemenge Bous]] a [[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]] entstanen. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass uganks d'Uertschaft [[Bous]], bis déi nei [[Märei]] zu [[Waldbriedemes]] fäerdeg ass. Uganks war geplangt, dat aalt Paschtoueschhaus als Märei ëmzebauen<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.tageblatt.lu/headlines/bous-und-waldbredimus-die-fusion-ist-beschlossene-sache/|Titel=Gemeinden / Bous und Waldbredimus: Die Fusion ist beschlossene Sache|Gekuckt=28.01.2023|Auteur=|Datum=07.04.2022|Wierk=www.tageblatt.lu|Sprooch=de}}</ref>, Enn 2022 ass dunn awer festgehale ginn, eng nei Märei um Terrain vum ''Veräinsbau Jos Rennel'' ze bauen<ref>''Die Karten werden neu gemischt'', Luxemburger Wort, 20.05.2023, S. 12-13</ref><ref>Art. 6, Punkt (2), 1° vum Fusiounsgesetz</ref>. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Déi nei Gemeng ass flächeméisseg déi zweetgréisst Gemeng am Réimecher Kanton, mat ronn 3.000 Awunner, opgedeelt op 8 Dierfer. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bous-Waldbriedemes | nord = [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] | nord-est = [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] | est = [[Gemeng Réimech|Réimech]] | sud-est= [[Gemeng Schengen|Schengen]] | sud= | sud-ouest = [[Gemeng Duelem|Duelem]] | ouest = | nord-ouest =[[Gemeng Conter|Conter]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng == === Uertschaften === {{Div col|cols=2}} <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Bous''' * [[Aassel]] * [[Bous]] * [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]] * [[Rolleng (Bous-Waldbriedemes)|Rolleng]] </div> <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Waldbriedemes''' * [[Ierseng]] * [[Réid]] * [[Trënteng]] * [[Waldbriedemes]] </div> {{Div col end}} === Lieu-diten === {{Div col|cols=2}} <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Bous''' * [[Emeringerhaff]] * [[Heesberhaff]] * [[Herdermillen]] * [[Scheierbierg (Ierpeldeng)|Scheierbierg]] </div> <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Waldbriedemes''' * [[Gondel (Waldbriedemes)|Gondel]] </div> {{div col end}} == Geschicht<ref>« Exposé des motifs » am Projet de loi</ref> == Am Sënn vun enger besserer Entwécklung vun de jeeweilege Gemengen, absënns wat d'ëffentlech Servicer, d'Schafe vu kommunalen Infrastrukturen an eng performant Verwaltung ugeet, hunn d'Schäfferéit vu Bous a Waldbriedemes am Joer 2019 mat de Sondéierungsgespréicher iwwer eng eventuell Fusioun ugefaangen. Do dernieft géif d'Fusioun och finanziell Avantagë mat sech bréngen: engersäits kritt d'Fusiounsgemeng e Subsid vum Staat an anersäits ginn och aner finanziell Leeschtunge vum Staat fir eng Gemeng mat enger gewësser Gréisst méi grouss. Béid Gemengen hunn och an der Vergaangenheet schonn a verschiddene [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|Syndikater]] zesummegeschafft, wéi z.&nbsp;B. am [[Syndicat intercommunal pour la création, l'aménagement, la promotion et l'exploitation d'une zone d'activités économiques à caractère régional dans le canton de Remich|SIAER]], [[Syndicat intercommunal à vocation multiple – SIAS|SIAS]], [[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau potable dans la région de l'Est|SIDERE]], [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires de l'Est|SIDEST]], [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]], [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets ménagers, encombrants et assimilés en provenance des communes de la région de Grevenmacher, Remich et Echternach|SIGRE]] a [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]. De 6. September 2018 an de 4. Oktober 2018 hu béid Gemengeréit decidéiert datt d'Fusiounsgespréicher ufänke sollten an den 20. Mee 2021 sinn dem Inneminister déi detailléiert Modalitéite fir d'Fusioun presentéiert ginn. Am November 2021 hunn déi zwéi Gemengeréit festgehalen, datt d'Bevëlkerung mat engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] iwwer d'Fusioun ofstëmme soll. Beim Referendum, deen an den zwou Gemengen den 3. Abrëll 2022 ofgehale gouf, haten zu Bous 57% an zu Waldbriedemes 75% vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt<ref name=":0" />. Am Vott a béide Gemengeréit (den 28. Abrëll 2022 zu Bous an de 5. Mee zu Waldbriedemes) gouf sech dunn definitiv drop gëeenegt, ze fusionéieren. D'Gesetz dozou gouf den 8. Februar 2023 an der Chamber gestëmmt.<ref>Nadine Schwarz: [https://web.archive.org/web/20230211052206/https://www.wort.lu/de/lokales/der-weg-ist-frei-fuer-zwei-neue-fusionsgemeinden-63e3c8b6de135b9236d8f48a " "Der Weg ist frei für zwei neue Fusionsgemeinden."] wort.lu [w+], 08.02.2023.</ref> De Gemengerot vun der neier Gemeng gëtt bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 11. Juni 2023 gewielt, a funktionéiert vum 1. September 2023 un. === Finanziellen Impakt vun der Fusioun === De Staat bezilt der neier Gemeng e Subsid op Basis vun der Awunnerzuel op den 31. August 2023. Geschat gëtt e Montant vu 6,57 Milliounen Euro<ref>(1.711 Awunner vu Bous + 1.274 Awunner vu Waldbriedemes) * 2.200 € = 6,567 Milliounen € (Schätzung mat den Awunnerzuele vum 01.01.2022)</ref>. <gallery> Fichier:Map Bous.PNG|Bous... Fichier:Map Waldbredimus.PNG|a Waldbriedemes... Fichier:Bous Walbredimus map.svg|...fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes. </gallery> === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771|Titel=Arrêté ministériel du 15 avril 2024 relatif aux armoiries de la commune de Bous-Waldbredimus|Gekuckt=14.07.2026|Datum=15.04.2024|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>: ''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024}} |} {{Clr}} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun = 2023 }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == Am Ufank besteet de Schäfferot vun der Fusiounsgemeng aus engem Buergermeeschter an dräi Schäffen, woubäi et jeeweils zwéi Memberen aus all [[Walsektioun]] (Bous a Waldbriedemes) musse sinn. Am Gemengerot sinn eelef Conseilleren, sechs Membere aus der Sektioun Bous an der fënnef vu Waldbriedemes. No de Gemengewale vun 2029 zielen dann déi üblech Zuele wéi et am [[Gemengegesetz]] virgesinn ass<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/12/13/n1/jo|Titel=Loi communale du 13 décembre 1988 „Gemengegesetz“ – Artikel 5 + 38|Gekuckt=21.01.2023|Datum=13.12.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Buergermeeschteren === * zanter 2023: [[Antonio Da Costa Araujo|Toto Da Costa Araujo]]<ref>[https://web.archive.org/web/20230622120337/https://www.wort.lu/de/lokales/toto-da-costa-araujo-wird-buergermeister-der-fusionsgemeinde-649408f6de135b923605736e "Toto da Costa Araújo wird Bürgermeister der Fusionsgemeinde."] wort.lu [w+], 22.06.2023.</ref><ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> <!--== Perséinlechkeeten ==--> == Kuckeswäertes == * [[Kierch Waldbriedemes|Kierch vu Waldbriedemes]] * [[Kapell Trënteng]] * D'Reschter vun der [[Gipsgrouf Waldbriedemes|Gipsgrouf]] * Am ''Buusserbësch'': : [[Eech zu Bous|e bemierkenswäerte Bam: d'Kéionnereech]] : [[Ronnebeemchen zu Bous|Kräiz beim fréiere Ronnebeemchen]] * [[Naturschutzgebitt Reckingerhaff-Weiergerwan]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/projet/pl/20220061 Projet de loi 8025 portant fusion des communes de Bous et de Waldbredimus] op legilux.lu * [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2023/03/03/a117/jo Loi du 3 mars 2023 portant fusion des communes de Bous et de Waldbredimus] op legilux.lu {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}} [[Kategorie:Gemeng Bous-Waldbriedemes| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bous-Waldbriedemes]] 5mh2wnhxjr5rfn22m1gc9mh7tqsjhlv 2686167 2686162 2026-07-16T16:09:34Z GilPe 14980 /* Demographesch Entwécklung */ 2686167 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Gemeng Bous-Waldbriedemes | Numm (Franséisch) = Bous-Waldbredimus | Numm (Däitsch) = Bous-Waldbredimus | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |Websäit= [https://bouswaldbredimus.lu/ bouswaldbredimus.lu] }} [[Fichier:31, rue Principale, Waldbriedemes-102.jpg|thumb|260px|Dat aalt Paschtoueschhaus vu Waldbriedemes dat uganks als nei Märei ëmgebaut sollt ginn.]] D''''Gemeng Bous-Waldbriedemes''' (offiziell ''commune Bous-Waldbredimus'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] a läit am [[Kanton Réimech]]. Si ass den [[1. September]] [[2023]] aus der Fusioun vun de [[Gemeng Bous|Gemenge Bous]] a [[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]] entstanen. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass uganks d'Uertschaft [[Bous]], bis déi nei [[Märei]] zu [[Waldbriedemes]] fäerdeg ass. Uganks war geplangt, dat aalt Paschtoueschhaus als Märei ëmzebauen<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.tageblatt.lu/headlines/bous-und-waldbredimus-die-fusion-ist-beschlossene-sache/|Titel=Gemeinden / Bous und Waldbredimus: Die Fusion ist beschlossene Sache|Gekuckt=28.01.2023|Auteur=|Datum=07.04.2022|Wierk=www.tageblatt.lu|Sprooch=de}}</ref>, Enn 2022 ass dunn awer festgehale ginn, eng nei Märei um Terrain vum ''Veräinsbau Jos Rennel'' ze bauen<ref>''Die Karten werden neu gemischt'', Luxemburger Wort, 20.05.2023, S. 12-13</ref><ref>Art. 6, Punkt (2), 1° vum Fusiounsgesetz</ref>. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Déi nei Gemeng ass flächeméisseg déi zweetgréisst Gemeng am Réimecher Kanton, mat ronn 3.000 Awunner, opgedeelt op 8 Dierfer. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bous-Waldbriedemes | nord = [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] | nord-est = [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] | est = [[Gemeng Réimech|Réimech]] | sud-est= [[Gemeng Schengen|Schengen]] | sud= | sud-ouest = [[Gemeng Duelem|Duelem]] | ouest = | nord-ouest =[[Gemeng Conter|Conter]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng == === Uertschaften === {{Div col|cols=2}} <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Bous''' * [[Aassel]] * [[Bous]] * [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]] * [[Rolleng (Bous-Waldbriedemes)|Rolleng]] </div> <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Waldbriedemes''' * [[Ierseng]] * [[Réid]] * [[Trënteng]] * [[Waldbriedemes]] </div> {{Div col end}} === Lieu-diten === {{Div col|cols=2}} <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Bous''' * [[Emeringerhaff]] * [[Heesberhaff]] * [[Herdermillen]] * [[Scheierbierg (Ierpeldeng)|Scheierbierg]] </div> <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Waldbriedemes''' * [[Gondel (Waldbriedemes)|Gondel]] </div> {{div col end}} == Geschicht<ref>« Exposé des motifs » am Projet de loi</ref> == Am Sënn vun enger besserer Entwécklung vun de jeeweilege Gemengen, absënns wat d'ëffentlech Servicer, d'Schafe vu kommunalen Infrastrukturen an eng performant Verwaltung ugeet, hunn d'Schäfferéit vu Bous a Waldbriedemes am Joer 2019 mat de Sondéierungsgespréicher iwwer eng eventuell Fusioun ugefaangen. Do dernieft géif d'Fusioun och finanziell Avantagë mat sech bréngen: engersäits kritt d'Fusiounsgemeng e Subsid vum Staat an anersäits ginn och aner finanziell Leeschtunge vum Staat fir eng Gemeng mat enger gewësser Gréisst méi grouss. Béid Gemengen hunn och an der Vergaangenheet schonn a verschiddene [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|Syndikater]] zesummegeschafft, wéi z.&nbsp;B. am [[Syndicat intercommunal pour la création, l'aménagement, la promotion et l'exploitation d'une zone d'activités économiques à caractère régional dans le canton de Remich|SIAER]], [[Syndicat intercommunal à vocation multiple – SIAS|SIAS]], [[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau potable dans la région de l'Est|SIDERE]], [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires de l'Est|SIDEST]], [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]], [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets ménagers, encombrants et assimilés en provenance des communes de la région de Grevenmacher, Remich et Echternach|SIGRE]] a [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]. De 6. September 2018 an de 4. Oktober 2018 hu béid Gemengeréit decidéiert datt d'Fusiounsgespréicher ufänke sollten an den 20. Mee 2021 sinn dem Inneminister déi detailléiert Modalitéite fir d'Fusioun presentéiert ginn. Am November 2021 hunn déi zwéi Gemengeréit festgehalen, datt d'Bevëlkerung mat engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] iwwer d'Fusioun ofstëmme soll. Beim Referendum, deen an den zwou Gemengen den 3. Abrëll 2022 ofgehale gouf, haten zu Bous 57% an zu Waldbriedemes 75% vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt<ref name=":0" />. Am Vott a béide Gemengeréit (den 28. Abrëll 2022 zu Bous an de 5. Mee zu Waldbriedemes) gouf sech dunn definitiv drop gëeenegt, ze fusionéieren. D'Gesetz dozou gouf den 8. Februar 2023 an der Chamber gestëmmt.<ref>Nadine Schwarz: [https://web.archive.org/web/20230211052206/https://www.wort.lu/de/lokales/der-weg-ist-frei-fuer-zwei-neue-fusionsgemeinden-63e3c8b6de135b9236d8f48a " "Der Weg ist frei für zwei neue Fusionsgemeinden."] wort.lu [w+], 08.02.2023.</ref> De Gemengerot vun der neier Gemeng gëtt bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 11. Juni 2023 gewielt, a funktionéiert vum 1. September 2023 un. === Finanziellen Impakt vun der Fusioun === De Staat bezilt der neier Gemeng e Subsid op Basis vun der Awunnerzuel op den 31. August 2023. Geschat gëtt e Montant vu 6,57 Milliounen Euro<ref>(1.711 Awunner vu Bous + 1.274 Awunner vu Waldbriedemes) * 2.200 € = 6,567 Milliounen € (Schätzung mat den Awunnerzuele vum 01.01.2022)</ref>. <gallery> Fichier:Map Bous.PNG|Bous... Fichier:Map Waldbredimus.PNG|a Waldbriedemes... Fichier:Bous Walbredimus map.svg|...fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes. </gallery> === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771|Titel=Arrêté ministériel du 15 avril 2024 relatif aux armoiries de la commune de Bous-Waldbredimus|Gekuckt=14.07.2026|Datum=15.04.2024|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>: ''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024}} |} {{Clr}} {{EnCours|GilPe}} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun = 2023 }}<br>{{Schabloun:Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} {{Awunnerdiagramm |vun=2023 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }} == Politik == Am Ufank besteet de Schäfferot vun der Fusiounsgemeng aus engem Buergermeeschter an dräi Schäffen, woubäi et jeeweils zwéi Memberen aus all [[Walsektioun]] (Bous a Waldbriedemes) musse sinn. Am Gemengerot sinn eelef Conseilleren, sechs Membere aus der Sektioun Bous an der fënnef vu Waldbriedemes. No de Gemengewale vun 2029 zielen dann déi üblech Zuele wéi et am [[Gemengegesetz]] virgesinn ass<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/12/13/n1/jo|Titel=Loi communale du 13 décembre 1988 „Gemengegesetz“ – Artikel 5 + 38|Gekuckt=21.01.2023|Datum=13.12.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Buergermeeschteren === * zanter 2023: [[Antonio Da Costa Araujo|Toto Da Costa Araujo]]<ref>[https://web.archive.org/web/20230622120337/https://www.wort.lu/de/lokales/toto-da-costa-araujo-wird-buergermeister-der-fusionsgemeinde-649408f6de135b923605736e "Toto da Costa Araújo wird Bürgermeister der Fusionsgemeinde."] wort.lu [w+], 22.06.2023.</ref><ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> <!--== Perséinlechkeeten ==--> == Kuckeswäertes == * [[Kierch Waldbriedemes|Kierch vu Waldbriedemes]] * [[Kapell Trënteng]] * D'Reschter vun der [[Gipsgrouf Waldbriedemes|Gipsgrouf]] * Am ''Buusserbësch'': : [[Eech zu Bous|e bemierkenswäerte Bam: d'Kéionnereech]] : [[Ronnebeemchen zu Bous|Kräiz beim fréiere Ronnebeemchen]] * [[Naturschutzgebitt Reckingerhaff-Weiergerwan]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/projet/pl/20220061 Projet de loi 8025 portant fusion des communes de Bous et de Waldbredimus] op legilux.lu * [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2023/03/03/a117/jo Loi du 3 mars 2023 portant fusion des communes de Bous et de Waldbredimus] op legilux.lu {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}} [[Kategorie:Gemeng Bous-Waldbriedemes| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bous-Waldbriedemes]] 878gc6binq1sfd5jiamj20eahb6nra3 2686169 2686167 2026-07-16T16:18:44Z GilPe 14980 /* Demographesch Entwécklung */ Grafik fir kuerz Period 2686169 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Gemeng Bous-Waldbriedemes | Numm (Franséisch) = Bous-Waldbredimus | Numm (Däitsch) = Bous-Waldbredimus | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |Websäit= [https://bouswaldbredimus.lu/ bouswaldbredimus.lu] }} [[Fichier:31, rue Principale, Waldbriedemes-102.jpg|thumb|260px|Dat aalt Paschtoueschhaus vu Waldbriedemes dat uganks als nei Märei ëmgebaut sollt ginn.]] D''''Gemeng Bous-Waldbriedemes''' (offiziell ''commune Bous-Waldbredimus'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] a läit am [[Kanton Réimech]]. Si ass den [[1. September]] [[2023]] aus der Fusioun vun de [[Gemeng Bous|Gemenge Bous]] a [[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]] entstanen. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass uganks d'Uertschaft [[Bous]], bis déi nei [[Märei]] zu [[Waldbriedemes]] fäerdeg ass. Uganks war geplangt, dat aalt Paschtoueschhaus als Märei ëmzebauen<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.tageblatt.lu/headlines/bous-und-waldbredimus-die-fusion-ist-beschlossene-sache/|Titel=Gemeinden / Bous und Waldbredimus: Die Fusion ist beschlossene Sache|Gekuckt=28.01.2023|Auteur=|Datum=07.04.2022|Wierk=www.tageblatt.lu|Sprooch=de}}</ref>, Enn 2022 ass dunn awer festgehale ginn, eng nei Märei um Terrain vum ''Veräinsbau Jos Rennel'' ze bauen<ref>''Die Karten werden neu gemischt'', Luxemburger Wort, 20.05.2023, S. 12-13</ref><ref>Art. 6, Punkt (2), 1° vum Fusiounsgesetz</ref>. D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}. == Geographie == Déi nei Gemeng ass flächeméisseg déi zweetgréisst Gemeng am Réimecher Kanton, mat ronn 3.000 Awunner, opgedeelt op 8 Dierfer. === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville = Bous-Waldbriedemes | nord = [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] | nord-est = [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] | est = [[Gemeng Réimech|Réimech]] | sud-est= [[Gemeng Schengen|Schengen]] | sud= | sud-ouest = [[Gemeng Duelem|Duelem]] | ouest = | nord-ouest =[[Gemeng Conter|Conter]] }} == Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng == === Uertschaften === {{Div col|cols=2}} <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Bous''' * [[Aassel]] * [[Bous]] * [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]] * [[Rolleng (Bous-Waldbriedemes)|Rolleng]] </div> <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Waldbriedemes''' * [[Ierseng]] * [[Réid]] * [[Trënteng]] * [[Waldbriedemes]] </div> {{Div col end}} === Lieu-diten === {{Div col|cols=2}} <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Bous''' * [[Emeringerhaff]] * [[Heesberhaff]] * [[Herdermillen]] * [[Scheierbierg (Ierpeldeng)|Scheierbierg]] </div> <div style="page-break-inside:avoid"> '''Fréier Gemeng Waldbriedemes''' * [[Gondel (Waldbriedemes)|Gondel]] </div> {{div col end}} == Geschicht<ref>« Exposé des motifs » am Projet de loi</ref> == Am Sënn vun enger besserer Entwécklung vun de jeeweilege Gemengen, absënns wat d'ëffentlech Servicer, d'Schafe vu kommunalen Infrastrukturen an eng performant Verwaltung ugeet, hunn d'Schäfferéit vu Bous a Waldbriedemes am Joer 2019 mat de Sondéierungsgespréicher iwwer eng eventuell Fusioun ugefaangen. Do dernieft géif d'Fusioun och finanziell Avantagë mat sech bréngen: engersäits kritt d'Fusiounsgemeng e Subsid vum Staat an anersäits ginn och aner finanziell Leeschtunge vum Staat fir eng Gemeng mat enger gewësser Gréisst méi grouss. Béid Gemengen hunn och an der Vergaangenheet schonn a verschiddene [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|Syndikater]] zesummegeschafft, wéi z.&nbsp;B. am [[Syndicat intercommunal pour la création, l'aménagement, la promotion et l'exploitation d'une zone d'activités économiques à caractère régional dans le canton de Remich|SIAER]], [[Syndicat intercommunal à vocation multiple – SIAS|SIAS]], [[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau potable dans la région de l'Est|SIDERE]], [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires de l'Est|SIDEST]], [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]], [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets ménagers, encombrants et assimilés en provenance des communes de la région de Grevenmacher, Remich et Echternach|SIGRE]] a [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]. De 6. September 2018 an de 4. Oktober 2018 hu béid Gemengeréit decidéiert datt d'Fusiounsgespréicher ufänke sollten an den 20. Mee 2021 sinn dem Inneminister déi detailléiert Modalitéite fir d'Fusioun presentéiert ginn. Am November 2021 hunn déi zwéi Gemengeréit festgehalen, datt d'Bevëlkerung mat engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] iwwer d'Fusioun ofstëmme soll. Beim Referendum, deen an den zwou Gemengen den 3. Abrëll 2022 ofgehale gouf, haten zu Bous 57% an zu Waldbriedemes 75% vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt<ref name=":0" />. Am Vott a béide Gemengeréit (den 28. Abrëll 2022 zu Bous an de 5. Mee zu Waldbriedemes) gouf sech dunn definitiv drop gëeenegt, ze fusionéieren. D'Gesetz dozou gouf den 8. Februar 2023 an der Chamber gestëmmt.<ref>Nadine Schwarz: [https://web.archive.org/web/20230211052206/https://www.wort.lu/de/lokales/der-weg-ist-frei-fuer-zwei-neue-fusionsgemeinden-63e3c8b6de135b9236d8f48a " "Der Weg ist frei für zwei neue Fusionsgemeinden."] wort.lu [w+], 08.02.2023.</ref> De Gemengerot vun der neier Gemeng gëtt bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 11. Juni 2023 gewielt, a funktionéiert vum 1. September 2023 un. === Finanziellen Impakt vun der Fusioun === De Staat bezilt der neier Gemeng e Subsid op Basis vun der Awunnerzuel op den 31. August 2023. Geschat gëtt e Montant vu 6,57 Milliounen Euro<ref>(1.711 Awunner vu Bous + 1.274 Awunner vu Waldbriedemes) * 2.200 € = 6,567 Milliounen € (Schätzung mat den Awunnerzuele vum 01.01.2022)</ref>. <gallery> Fichier:Map Bous.PNG|Bous... Fichier:Map Waldbredimus.PNG|a Waldbriedemes... Fichier:Bous Walbredimus map.svg|...fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes. </gallery> === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771|Titel=Arrêté ministériel du 15 avril 2024 relatif aux armoiries de la commune de Bous-Waldbredimus|Gekuckt=14.07.2026|Datum=15.04.2024|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>: ''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024}} |} {{Clr}} === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op |vun=2023 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }} <br> {{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} == Politik == Am Ufank besteet de Schäfferot vun der Fusiounsgemeng aus engem Buergermeeschter an dräi Schäffen, woubäi et jeeweils zwéi Memberen aus all [[Walsektioun]] (Bous a Waldbriedemes) musse sinn. Am Gemengerot sinn eelef Conseilleren, sechs Membere aus der Sektioun Bous an der fënnef vu Waldbriedemes. No de Gemengewale vun 2029 zielen dann déi üblech Zuele wéi et am [[Gemengegesetz]] virgesinn ass<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/12/13/n1/jo|Titel=Loi communale du 13 décembre 1988 „Gemengegesetz“ – Artikel 5 + 38|Gekuckt=21.01.2023|Datum=13.12.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. === Buergermeeschteren === * zanter 2023: [[Antonio Da Costa Araujo|Toto Da Costa Araujo]]<ref>[https://web.archive.org/web/20230622120337/https://www.wort.lu/de/lokales/toto-da-costa-araujo-wird-buergermeister-der-fusionsgemeinde-649408f6de135b923605736e "Toto da Costa Araújo wird Bürgermeister der Fusionsgemeinde."] wort.lu [w+], 22.06.2023.</ref><ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=14.07.2023|Datum=13.07.2023|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> <!--== Perséinlechkeeten ==--> == Kuckeswäertes == * [[Kierch Waldbriedemes|Kierch vu Waldbriedemes]] * [[Kapell Trënteng]] * D'Reschter vun der [[Gipsgrouf Waldbriedemes|Gipsgrouf]] * Am ''Buusserbësch'': : [[Eech zu Bous|e bemierkenswäerte Bam: d'Kéionnereech]] : [[Ronnebeemchen zu Bous|Kräiz beim fréiere Ronnebeemchen]] * [[Naturschutzgebitt Reckingerhaff-Weiergerwan]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/projet/pl/20220061 Projet de loi 8025 portant fusion des communes de Bous et de Waldbredimus] op legilux.lu * [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2023/03/03/a117/jo Loi du 3 mars 2023 portant fusion des communes de Bous et de Waldbredimus] op legilux.lu {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}} [[Kategorie:Gemeng Bous-Waldbriedemes| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Bous-Waldbriedemes]] 82d2pq68wgzhvuxgofp51523u2tzw07 0 162589 2686242 2656875 2026-07-17T07:52:27Z Christian Ries 92 +Lëtzebuergesch Mondharmonikaspiller a -spillerinnen 2686242 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksinstrument | Instrument = | Synonymen = | Breet = | Bild = [[File:16-hole chrom 10-hole diatonic.jpg|280px]] | Bildtext = Eng chromatesch Mondharmonika<br> mat 16 Lächer an eng diatonesch an ''do''. | Klassifikatioun = [[Aerophon]]en | Bild-Tounëmfank = meeschtens 3 Oktaven | Klangbeispill = | Änlech Instrumenter = [[Akkordeon]], [[Shō (Instrument)|Shō]], [[Sheng (Instrument)|Sheng]] | Museker = [[Larry Adler]], [[Norton Buffalo]], [[Paul Butterfield]], [[Carlos del Junco]], [[Bob Dylan]], [[Big Walter Horton]], [[Howard Levy]], [[Jason Ricci]], [[Sonny Terry]], [[Toots Thielemans]], [[Little Walter]], [[Sonny Boy Williamson II]], [[Stevie Wonder]] }} D''''Mondharmonika''' ass e [[Blosinstrument]] aus der Grupp vun den [[Harmonikainstrument]]er. Se fonktionéiert nom selwechte Prinzip wéi den [[Akkordeon]], andeems metalle Lamellen, déi ënnerschiddlech laang sinn, duerch Loft, déi ee mam Mond (duerch Aus- oder Anootmen) duerch déi eenzel Kanäl béist, zum Vibréiere bruecht ginn, an esou hir Téin vu sech ginn. Mondharmonikae sinn e relatiivt einfacht an deemno bëllegt Instrument, a kënnt zum Beispill an der europäescher [[Volleksmusek]], am [[Blues]] (mat der [[Blues Harp]]) an an der [[Old-Time Music]] zum Asaz - awer sougutt wéi guer net an der [[Klassesch Musek|klassescher Musek]]. Se gouf zanter den 1820er Joren an Däitschland fabrizéiert an huet sech vun do aus doruechter verbreet. D'Mondharmonika kann iwwer 3 Oktave goen. Et ënnerscheet een dräi grouss Zorten: * déi einfach diatonesch Mondharmonika; * déi duebel diatonesch Mondharmonika (haiansdo och 'Tremolo' genannt) * déi chromatesch Mondharmonika. ==Lëtzebuergesch Mondharmonikaspiller a -spillerinnen== Zu Lëtzebuerg ginn et follgend Mondharmonikaspiller a -spillerinnen: [[Martine Lentz]], [[Georges Liesch]], [[Roger Melcher]], [[Yannick Weiss]]. [[Kategorie:Aerophonen]] 70btm55ze25fwkg4kqz263zruw5griu 0 162662 2686219 2681962 2026-07-16T21:16:28Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2686219 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Benjamin Kruithof''', gebuer [[1999]] zu Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesch-hollänneschen [[Cellist]]. == Liewen a Karriär == De Benjamin Kruithof gouf an eng musikalesch Famill gebuer an ass zu [[Méischtref]] opgewuess.<ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20230605143954/https://www.wort.lu/de/kultur/ein-viersaitiger-traum-57d96ca2ac730ff4e7f66664 ''Ein vierseitiger Traum''] vum Thierry Hick (16. September 2016)</ref> Seng Mamm ass [[Gei|Violiniste]]professesch a säi Papp [[Braatsch]]eprofesser.<ref name=culture21>culture.lu: [https://web.archive.org/web/20230605143956/https://culture.lu/blog/articles/interviews/benjamin-kruithof-vum-studium-zum Benjamin Kruithof: Vum Studium zum...] vum Liz Wolter (27. Abrëll 2021)</ref> Hien huet am Alter vu 4 Joer ugefaange Gei ze spillen an huet d'Joer drop op den Cello gewiesselt. Hien huet am [[Conservatoire du Nord]] beim Raju Vidali geléiert. Am Alter vun 12 Joer huet hie säin éischte Solo-Concert mat engem Orchester gespillt. Am selwechte Joer gouf hien an der Young Talent Class vum Conservatoire vu [[Maastricht]] ugeholl, éier hien tëscht 2014 an 2017 op der Hochschule für Musik und Tanz zu [[Köln]] studéiert huet a gläichzäiteg weider an den [[Lycée classique de Diekirch|Dikrecher Kolléisch]] gaangen ass.<ref name=culture21/> Zënter 2017 studéiert hien op der Universität der Künste Berlin. Am ''Concours pour jeunes solistes 2014'' krut de Benjamin Kruithof déi héchsten Distinctioun an de Präis vun der [[Sacem Luxembourg|Sacem]]. Ee Joer méi spéit huet hien direkt dräi Präisser um Paräisser Concours International Leopold Bellan gewonnen, an 2016 den éischte Präis mat der héchster Unzuel u Punkten um Paräisser Concours Flame. 2017 huet de Benjamin Kruithof an der Kompetitioun fir de Lëtzebuerger [[Prix Anne & Françoise Groben]] matgemaach.<ref>wort.lu: [https://web.archive.org/web/20230605143954/https://www.wort.lu/de/kultur/benjamin-kruithof-haut-la-main-5947eb02a5e74263e13c26f4 ''Benjamin Kruithof haut la main''] vum Pol Schock (19. Juni 2017)</ref> D'Joer drop huet hien den [[Cello Octet Luxembourg]] matgegrënnt. 2019 krut hien den zweete Präis beim Berliner Domenico-Gabrielli-Wettbewerb.<ref name=musikakademieli>musikakademie.li: [https://www.musikakademie.li/Person.aspx?nid=10608&group=0&lang=en&id=809 Biografie] (gekuckt den 3. Juni 2023)</ref> 2020 krut en dunn de Publikumspräis an de Präis fir déi bescht Interpretatioun vun der zougeschriwwener Kompositioun op der Cello Biennale Competition zu [[Amsterdam]]. Am Februar 2020 huet hien eng éischt Plack opgeholl, ''Russian Mood'', mam Orchester Nordwestdeutsche Philharmonie zu [[Herford]], fir déi hie beim Opus Klassik 2022 a véier Kategorien nominéiert war.<ref name=musikakademieli/> 2022 huet hien de Concours ''Georges Enescu'' zu [[Bukarest]] gewonnen<ref>kulturlx.lu: [https://web.archive.org/web/20230605162517/https://www.kulturlx.lu/de/benjamin-kruithof-gewinnt-den-internationalen-george-enescu-wettbewerb-cello/ ''Benjamin Kruithof gewinnt den internationalen George-Enescu-Wettbewerb (Cello)''] (15. September 2022)</ref> an am Dezember 2022 gouf hie bei der éischter Editioun vun der [[Lëtzebuerger Musekspräisser]] als bescht Nowuesstalent ausgezeechent. == Diskografie == * 2020: ''Russian Mood'' == Um Spaweck == * [http://benjamin-kruithof.com/ www.benjamin-kruithof.com] {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}}{{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Kruithof Benjamin}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Cellisten]] [[Kategorie:Hollännesch Museker]] [[Kategorie:Gebuer 1999]] owbj5vymd7skofqplc4vvgejh6lxzla 0 165065 2686241 2678453 2026-07-17T07:50:45Z Sultan Edijingo 1468 /* Kultur */ Marco Barnig gestuerwen 11.7.26 2686241 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Nicolas_P._Rougier's_rendering_of_the_human_brain.png|miniatur|Duerstellung vum mënschleche Gehier nom Nicolas P. Rougier]] '''Kënschtlech Intelligenz''' (gekierzt '''KI''' oder '''AI''' vum [[Englesch]]en ''artificial intelligence'') ass en Deelgebitt vun der [[Informatik]] dat sech mam Schafen a Verbessere vu [[Computerprogramm]]e befaasst, déi Aufgaben erleedege fir déi normalerweis mënschlech [[Intelligenz]] néideg ass, wéi z.&nbsp;B. fir d'[[Sprooch]] z'erkennen, Decisiounen ze huelen oder eppes visuell z'erkennen. == Geschicht == D'Geschicht vun der KI geet zeréck bis an d'[[1950]]<nowiki/>er-Joren, wéi de Begrëff „kënschtlech Intelligenz“ fir d'éischt vum [[Vereenegt Staate vun Amerika|amerikanesche]] Computerwëssenschaftler [[John McCarthy]] benotzt gouf. Zënterhier goufen op deem Gebitt enorm Fortschrëtter gemaach, mat bedeitende Meilesteng wéi dem Schafe vun den éischte KI-baséierte Systemer an d'Entwécklung vu fortgeschratten [[Algorithmus|Algorithmen]] déi et erlaben, datt Maschinnen „léieren“ a sech un nei Situatiounen upassen. == Techniken == Et gëtt vill verschidden Techniken an der KI, déi all hir eege spezifesch Fäegkeeten erfuerderen. Dëst begräift [[maschinellt Léieren]], [[déift Léieren]], [[Neuronaalt Netzwierk|neuronal Netzwierker]], [[logescht Programméieren]], a [[Geneeteschen Algorithmus|geneetesch Algorithmussen]]. == Uwendungen == KI huet eng breet Pallett vun Uwendungen an ënnerschiddlechen Industrien, wéi z.&nbsp;B. an der [[Automobilindustrie]], dem [[Gesondheetswiesen]], de [[Finanzsecteur|Finanzen]], den [[Entscheedungsënnerstëtzungssystem]]er an an der [[Spillindustrie]]. Se gëtt och benotzt fir komplex Problemer ze léisen déi grouss Datevolummen erfuerderen, wéi z.&nbsp;B. an der [[Klimafuerschung]] oder der [[DNA-Sequenzéierung]]. === Wou d'KI schonn erfollegräich agesat gëtt === * Alldeeglech Apparater: KI ass eng Technologie déi de Wee revolutionéiert huet, wéi mir mat der [[Technologie]] an eisem Alldag interagéieren. Vun der [[Taskautomatiséierung]] bis zum Entscheedungssupport, d'KI ännert d'Aart a Weis wéi mir Saache maachen<ref name=":0">{{Citation|URL=https://vivevirtual.es/lb/news-ai|Titel=Alldeeglech Beispiller vu kënschtlecher Intelligenz|Gekuckt=10.01.2024|Editeur=vivevirtual.es|Sprooch=lb|archivedate=2024-01-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240110080019/https://vivevirtual.es/lb/news-ai}}</ref> * Gesondheetswiesen: KI Systemer kënnen d'Gesondheetsdate vun engem Patient analyséieren a viraussoe wat déi effektiivst Behandlung fir dës Persoun wier<ref name=":0" /> * Finanzen: KI kann Investitiounsentscheedungen treffen an e Bedruch entdecken<ref name=":1">{{Citation|URL=https://www.bloggersideas.com/lb/where-is-artificial-intelligence-used-today/|Titel=Wou gëtt haut kënschtlech Intelligenz benotzt? Mächteg Beispiller vun AI|Gekuckt=10.01.2024|Auteur=Jitendra Vaswani|Datum=12.11.2022|Editeur=www.bloggersideas.com|Sprooch=lb|Archiv-Datum=10.01.2024|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20240110080019/https://www.bloggersideas.com/lb/where-is-artificial-intelligence-used-today/}}</ref> * [[Cybersecurity]]: KI gëtt benotzt fir Systemer ze schafen déi d'Sécherheetsbedroungen identifizéieren an dorop reagéieren<ref name=":1" /> * Transport: KI gëtt benotzt fir Systemer ze kreéieren déi [[Autonoomt Gefier|autonom Gefierer]] kënne bedreiwen<ref name=":1" /> * Fabrikatioun: KI gëtt benotzt fir Modeller vu Produkter ze schafe mat deenen d'Produktiounsprozesser optimiséiert kënne ginn<ref name=":1" /> Dës Beispiller weisen d'Villfalt vun den Uwendunge bei deenen d'KI kann agesat ginn. Wann d'Technologie sech nach weider entwéckelt, ass et méiglech datt KI an nach méi Industrien an Uwendunge benotzt gëtt. == Eethik == Wéi bei all neier Technologie, bréngt d'KI och eethesch Froe mat sech. Dëst beinhalt d'Fro vun der [[Privatsphär]], d'Gefor vun der Automatiséierung vun Aarbechtsplazen an d'Potenzial fir d'Mënschheet ze iwwerhuelen. == Kultur == Zu Lëtzebuerg huet de [[Marco Barnig]]<ref>De Marco Barnig, gebuer den 29.01.1951 zu Lëtzebuerg a gestuerwen den 11.07.2026 zu Canchy, war en diploméierten Ingenieur vun der ETH Zürich. (cf. Doudesannonce am Luxemburger Wort, 17.07.2026, S.33)</ref> am Januar 2024 dat éischt Buch mam Titel ''Les Jeunes Explorateurs – Sur les Sentiers du Patrimoine UNESCO'' verëffentlecht, dat integral vu kënschtlecher Intelligenz [[ChatGPT]] a [[LetzAI]] geschriwwen an illustréiert gouf.<ref>{{Citation|URL=https://librairie.bod.fr/les-jeunes-explorateurs-marco-barnig-9782322521272|Titel=Les Jeunes Explorateurs - Sur les Sentiers du Patrimoine UNESCO|Gekuckt=16.4.2024|Auteur=Marco Barnig|Editeur=Books on Demand, ISBN 9782322521272}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/kultur/marco-barnig-liess-das-erste-buch-in-luxemburg-mit-ki-schreiben/11656541.html|Titel=ChatGPT als Autor, Marco Barnig ließ das erste Buch in Luxemburg mit KI schreiben|Gekuckt=16.4.2024|Auteur=Marc Thill|Datum=16.4.2024|Editeur=wort.lu [€], Luxemburger Wort, S. 40-41}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.web3.lu/creation-dun-livre-de-jeunesse-avec-chatgpt-et-letzai/|Titel=Création d’un livre de jeunesse avec ChatGPT et LetzAI|Gekuckt=25.5.2024|Datum=16.1.2024|Editeur=Websäit vum Marco Barnig}}</ref> == Kuckt och == *[[Quantecomputer]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Artificial intelligence|{{PAGENAME}}}}{{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kënschtlech Intelligenz| ]] av7z3l9qv8j5x1oka83h2f6cwkxhnks 10 168658 2686214 2672315 2026-07-16T20:56:43Z Zinneke 34 2686214 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=Eugène Mousset, Paysage enneigé, 1910, MNHA.jpg |Bildgréisst=400px |Bildtext=''Schnéilandschaft'' vum [[Eugène Mousset]], <br> {{small|gebuer virun 150 Joer, de 26. September 1877.}}}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2027|Bléck 2027 39]]</noinclude> icmhjshlle0ajfkbuunqx63nlrrzonb 10 170436 2686213 2601004 2026-07-16T20:40:32Z Zinneke 34 2686213 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=Woman lighting the candles for the Festival of Lights in India (cropped).jpg |Bildgréisst=370px |Bildtext=eng Fra an Indien, déi [[Käerz]]e fir e Liicht-Fest ufänkt.}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2026|Bléck 2026 32]]</noinclude> bk5jbg02el07k71j1vwtquw7aj47knb 4 171989 2686283 2684900 2026-07-17T10:55:43Z MediaWiki message delivery 23144 Neien Abschnitt /* Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #257: Beyond syntactic tables */ 2686283 wikitext text/x-wiki {| class="hintergrundfarbe2 rahmenfarbe1" style="width: 100%; padding: 10px; font-size: 95%; margin-right: 5px; border-style: solid;" | Op dëser Säit fannt Dir déi aktuell Editioun vum '''Wikifunctions-Newsletter ''Status updates'''''. Méi Detailer fannt Dir op der Wikifunctions-Säit [[wikifunctions:Wikifunctions:Status updates|Wikifunctions:Status updates]]. Wann Dir keng Editioun verpasse wëllt, kënnt Dir dës Säit [[Hëllef:Iwwerwaachungslëscht|iwwerwaachen]] oder [[Hëllef:Abonnementer|abonéieren]]. Fir weider Newsletteren, kuckt wgl. [[Wikipedia:Newsletteren]]. |} [[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]] == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #215 is out: Accessing Wikidata items now possible from embedded function calls; Wikifunctions available on 65 Wikitionaries == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-29|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce that it is now possible to access Wikidata items from embedded function calls, we also inform that Wikifunctions is now available on 60 more Wiktionaries, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:57, 29. Aug. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Next Wikifunctions & Abstract Wikipedia Volunteers’ Corner is tomorrow! == We remind you that our next '''Wikifunctions & Abstract Wikipedia Volunteers’ Corner''' will be '''[https://zonestamp.toolforge.org/1757352600 tomorrow, September 8, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Unless you have many questions, we will follow our usual agenda, giving updates on the upcoming plans and recent activities, having plenty of time and space for your questions, and building a Function together. See you at the Corner! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:39, 7. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #216 is out: Copying function calls from one Wikipedia to another == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-07|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce that it is now possible to use natural languages as a default value in embedded function calls, we discuss the latest news in Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:04, 8. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #217 is out: More than 3,000 functions on Wikifunctions == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-12|a new update]] for Wikifunctions and Abstract Wikipedia. Please, come and read it! In this issue, we celebrate reaching the milestone of 3,000 functions on Wikifunctions, we discuss our upcoming commitments in outreach, we share with you our latest blogpost, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 18:21, 12. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29173200 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #218 is out: Wikifunctions available on 123 Wiktionary languages == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-19|a new update]] for Wikifunctions and Abstract Wikipedia. Please, come and read it! In this issue, we update you on the recent Wikifunctions deployment on Wiktionaries, we introduce our new page for requesting cleanups, we update you on what's new on Types, we remind you of the upcoming meetings, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also we remind you that the next '''Natural Language Generation Special Interest Group meeting''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1758643200 September 23, at 16:00 UTC]''' ([https://meet.google.com/xzn-kqer-mah link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:26, 20. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29289969 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #219 is out: Accessing qualifiers in Wikidata statements == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-26|a new update]] for Wikifunctions and Abstract Wikipedia. Please, come and read it! In this issue, we introduce the possibility of calling also qualifiers from Wikidata, we update you on the recent deployments of Wikifunctions and on the Wikifunctions presentations at Wikimedia events, we give you the recent updates on Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:46, 26. Sep. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29319712 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #220 is out: Rich text now available in embedded function calls on 148 Wiktionaries and Incubator == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-03|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on the latest functions and types you can create, we announce that functions are now available to call on 152 projects, we talk about our presentations at Wikimedia meetings, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1759771800 October 6, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 08:55, 4. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29367070 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #221 is out: Decision on location for abstract content and Quarterly Planning for October–December == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-08|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we discuss our plans and work for the upcoming quarter (October-December 2025), we report on the next events we'll be part of, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:47, 9. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29367070 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #222 is out: Kicking Off the Naming Contest for Abstract Wikipedia; Visualizing functions == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-15|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we kickstart our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we present a beautiful representation of functions by a community member, we report on the next events we'll be part of, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:04, 15. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29444338 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #223 is out: Welcome Zaree and Laura! Naming contest round 1 kicked off == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-23|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we welcome two new additions to the team, we update you on our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we report on the next events we'll be part of, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 21:10, 23. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29491948 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #224 is out: Round 1 of “abstract content wiki” naming vote ending Monday; An example of short descriptions == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-10-29|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we announce our first experimentation with short descriptions on Wikidata, we talk about our presentations at the upcoming WikidataCon 2025, and we take a look at the latest Type and software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1762194600 November 3, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:48, 30. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #225 is out: First round of voting for naming the wiki for abstract content closed; Calling for Wiktionary functions; Embedded Wikifunctions on Bengali Wikipedia and seven more Wiktionaries == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-05|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on the closing of the first phase of the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we introduce a possible implementation of Wikifunctions for Wiktionaries, we talk about our latest outreach events, and we take a look at the latest Type and software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:06, 6. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #226 is out: Getting ready for second round of voting for naming the wiki with abstract content; Rewriting the backend: Why Rust? == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-13|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we summarise current discussion regarding the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we discuss how we are rewriting the backend, we ask for help in substituting a function, we suggest you the recordings of Wikifunctions-related sessions at the WikidataCon 2025, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also we remind you that the next '''Natural Language Generation Special Interest Group meeting''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1763481600 November 18, at 16:00 UTC]''' ([https://meet.google.com/xzn-kqer-mah link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:42, 13. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #227 is out: Second round of voting for naming the wiki with language-independent content; Sharing function calls == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-20|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce the start of the second phase of the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we share the results of the MacArthur Foundation's 100&Change contest, we share the recording of the last NLG SIG meeting, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:11, 21. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #228 is out: Vote on the new wiki name! Finishing each other’s sentences == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-11-27|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we update you on our [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we discuss our progress on sentence creation with functions, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1762194600 December 1, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:38, 27. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29511879 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #229 is out: And the name is Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-12-04|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share the final results of the [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|naming contest for Abstract Wikipedia]], we share two demos about new Wikifunctions features, we talk about Wikidata components in Wikifunctions, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:02, 4. Dez. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29735279 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #230 is out: How to write better error messages == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-12-11|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share an essay on how to write better error messages, on improving which we focused in the last months. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:01, 12. Dez. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29735279 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #231 is out: We wish you a happy new Gregorian year! == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-12-18|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we showcase some templates using Wikifunctions functions on several projects, and we wrap up work for this Gregorian year, wishing you happy holidays. The updates will resume in the week of January 14, so if you feel like you want more, you can always read the previous updates in [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:01, 18. Dez. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29814552 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #232 is out: 25 years of Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-01-15|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In the first issue of 2026, we celebrate our incredible milestone of 25 years of Wikipedia and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:04, 16. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29902635 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #233 is out: Quarterly plan for January–March 2026 == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-01-22|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share our work plans for the quarter that goes from January to March 2026, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:01, 22. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #234 is out: Integrating Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-01-29|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share our ideas about the integration of Abstract Wikipedia with the existing Wikimedia projects, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:51, 30. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Next Wikifunctions & Abstract Wikipedia Volunteers' Corner will be on February 9 == Hi, we remind you that, if you have questions or ideas to discuss about Wikifunctions & Abstract Wikipedia, you can participate to the next '''Volunteers' Corner''', that will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1770661800 February 9, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). We hope to see you there! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 06:23, 6. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #235 is out: Finishing each other sentences: Starting things; Offsite in Istanbul == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-02-13|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share the results of our recent team offsite (meeting in person) in Istanbul, Türkiye, especially on creating sentence fragments in several languages. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:31, 13. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #236 is out: A sneak preview of Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-02-20|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we share a sneak preview of how Abstract Wikipedia will look like and work, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:15, 20. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=29963119 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #237 is out: Graceful overrides and fallbacks == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-02-26|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss different patterns in articles about years on different Wikipedias, we present the video of the Wikifunctions presentation by Nicolas Vigneron at the last Celtic Knot, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1772476200 March 2, at 18:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:18, 27. Feb. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30119120 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #238 is out: Citations and Copy and Paste == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-06|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce the possibility of creating a function that deals with references and a Wikifunctions internal clipboard, where you can temporarily store any piece of code in order to paste it somewhere else, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:28, 6. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30119120 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #239 is out: A new composition language == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we talk about the revamp of the composition language on Wikifunctions, with its potential for further improvements. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:19, 12. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30229736 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #240 is out: Abstract Wikipedia is now in Beta == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-19|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we celebrate the launch of the [https://abstract.wikipedia.org/ preliminary Beta version of Abstract Wikipedia], and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 18:23, 19. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30229736 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #241 is out: First few days of Abstract Wikipedia Beta; Status of Composition Language v2 == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss the first early edits on [https://abstract.wikipedia.org/ Abstract Wikipedia], we share the status of Composition Language v2, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:48, 26. Mäe. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30289284 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #242 is out: Request for Discussion: Syntactic tables == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-02|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce a proposal for Natural Language Generation, we introduce a page for function suggestions from Abstract Wikipedia, we inform you that there will be a presentation about Abstract Wikipedia at WikiCon Australia, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1776101400 April 13, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:37, 3. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #243 is out: Community proposals for capturing meaning == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-10|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we report on three community proposals on syntactic approaches, we introduce a new Type (Complex numbers), we report on current hiccups on Abstract Wikipedia, we share more information about a presentation about Abstract Wikipedia at WikiCon Australia, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1776101400 April 13, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:35, 10. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #244 is out: Milestones; Some major issues hopefully resolved == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-16|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we celebrate 4000 functions on Wikifunctions and 1000 abstract articles on Abstract Wikipedia, we announce that we should have fixed some major issues with the websites, we inform you on our latest outreach activities, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:22, 17. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #245 is out: The Foundation's search for the perfect language == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-04-25|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we present an academic paper about Abstract Wikipedia, we discuss our latest Type created, and we take a look at the newest created functions. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:54, 25. Abr. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #246 is out: Request for input: what should we count for Abstract Wikipedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-02|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we ask you what would be the relevant metrics for Abstract Wikipedia, we discuss our latest news on Composition Language v2, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:21, 2. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #247 is out: References from Wikidata now available == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-08|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we announce that is now possible to pass references in Wikidata statements, we introduce the [https://abstract-data.toolforge.org/ Abstract Data dashboard], we report you on the presentation about Abstract Wikipedia at WikiCon Australia, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1778520600 May 11, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:16, 8. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30325620 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #248 is out: A higher meaning == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-15|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss functions creating language fragments, we present our latest news in Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:36, 15. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30536976 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #249 is out: Annual plan 2026-2027 == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-23|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we present you the current draft of objectives for Wikifunctions and Abstract Wikipedia in the WMF Annual Plan 2026-2027, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:48, 25. Mee 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30536976 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #250 is out: Looking back and forward == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-30|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we present you a recollection of our work so far, now that we celebrate our 250th newsletter, we share with you a summary of our latest outreach activities, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:04, 1. Jun. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30606821 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #251 is out: The illustrated encyclopaedia == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-06-05|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we introduce our first function to import images on Abstract Wikipedia, we present our Functions of the Week, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1780939800 June 8, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:14, 5. Jun. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30606821 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #252 is out: Improved loading and display of Test results == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-06-12|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we present you an improvement in loading and display of Test results, we talk about our next events, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that Denny will lead a discussion on the [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-05-15#News in Types: way forward for natural language generation types|new NLG types]] in the next '''Natural Language Generation Special Interest Group meeting''', that will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1781625600 June 16, at 16:00 UTC]''' ([https://meet.google.com/xzn-kqer-mah link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:29, 12. Jun. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30606821 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #253 is out: The or not the, this is (the?) question == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-06-19|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we present you a delicate question regarding grammatical framework, we talk about our next events and about the results of our latest online meetings, we discuss news about Types, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 12:34, 19. Jun. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30701693 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #254: Working on Functions, together == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-06-26|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we report on new collaborative patterns emerging in our community, we discuss news in Types, we share some events that relate to Wikifunctions and Abstract Wikipedia at Wikimania 2026, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1783359000 July 6, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:58, 27. Jun. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30724999 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #255: Integration on test wiki and annual plan == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-07-01|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss integration of Abstract Wikipedia in Test Wiki and our objectives for the new Wikimedia Foundation Fiscal Year, we remind you of the Wikifunctions and Abstract Wikipedia events at Wikimania 2026, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Also, we remind you that if you have questions or ideas to discuss, the next '''Volunteers' Corner''' will be held on '''[https://zonestamp.toolforge.org/1783359000 July 6, at 17:30 UTC]''' ([https://meet.google.com/xuy-njxh-rkw link to the meeting]). Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 08:22, 2. Jul. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30755600 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #256: Moving toward our first Abstract Wikipedia integration milestone == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-07-08|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss further our objectives for the new Wikimedia Foundation Fiscal Year, we show the latest community tool, we remind you of the Wikifunctions and Abstract Wikipedia events at Wikimania 2026, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 09:43, 9. Jul. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30755600 benotzt huet--> == Wikifunctions & Abstract Wikipedia Newsletter #257: Beyond syntactic tables == There is [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-07-16|a new update]] for Abstract Wikipedia and Wikifunctions. Please, come and read it! In this issue, we discuss syntactic tables and news in Types, we show some community blogposts and tools, we remind you of the Wikifunctions and Abstract Wikipedia events at Wikimania 2026, and we take a look at the latest software developments. Want to catch up with the previous updates? Check [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates|our archive]]! We also remind you that in the next weeks these newsletter reminders will be paused, and that they will resume in mid-August. Enjoy the reading! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 10:55, 17. Jul. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikifunctions_%26_Abstract_Wikipedia&oldid=30755600 benotzt huet--> 9f1n0fiiw56x5h053ja8xu9w8r9ymjp 10 173103 2686212 2645344 2026-07-16T20:40:03Z Zinneke 34 2686212 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=Viktor Barvitius Bitva u Kresčaku.jpg |Bildgréisst=400px |Bildtext= de [[Jang de Blannen]] (gebuer den 10. August viru 730 Joer) an der [[Schluecht vu Crécy]]<br>{{small|Tableau vun 1858 vum [[Viktor Barvitius]] (1834-1902)}}.}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2026|Bléck 2026 33]]</noinclude> tn47btkt5jg451k4oqh419pdhnftg0k 0 173178 2686151 2654211 2026-07-16T12:44:45Z Procrastineur49 48269 2686151 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Lorentzweiler 1 Place Ferdinand Dostert 01.jpg|thumb|Kulturzentrum op der Place Ferd Dostert]] De '''Fernand''' ("'''Ferd'''") '''Dostert''', gebuer den [[21. August]] [[1925]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/92gd002dch/pages/4/articles/DIVL363|Titel=Lorentzweiler verlor seinen Bürgermeister |Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}}</ref> a gestuerwen den [[28. Dezember]] [[1975]],<ref name=memo>[https://persist.lu/ark:70795/sqzshdnp9/pages/8/articles/DIVL755 "In memoriam Ferd. Dostert, Lorentzweiler".] In: Luxemburger Wort, 129. Jg., n° 34 (10.02.1976), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref><ref>[https://persist.lu/ark:70795/s07xjvkhw/pages/10/articles/DIVL1501 Avis de décès 1 Page 10.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 299 (30.12.1975), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Geschäftsmann a [[Politiker]]. Hie war 12 Joer laang am Gemengerot,<ref>[https://persist.lu/ark:70795/s07xjvkhw/pages/10/articles/DIVL1503 Avis de décès 3 Page 10.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 299 (30.12.1975), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> a vum 9. Oktober 1974 bis zu sengem Doud [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Luerenzweiler]].<ref name=memo/> Zu [[Luerenzweiler]] gouf eng Plaz, d'''Place Ferd. Dostert'', no him genannt. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Dostert Fernand}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Gebuer 1925]] [[Kategorie:Gestuerwen 1975]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Luerenzweiler]] tsg8lj6r06xf733j62hg7juwextljek 2686153 2686151 2026-07-16T12:50:40Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] derbäigesat 2686153 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Lorentzweiler 1 Place Ferdinand Dostert 01.jpg|thumb|Kulturzentrum op der Place Ferd Dostert]] De '''Fernand''' ("'''Ferd'''") '''Dostert''', gebuer den [[21. August]] [[1925]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/92gd002dch/pages/4/articles/DIVL363|Titel=Lorentzweiler verlor seinen Bürgermeister |Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}}</ref> a gestuerwen den [[28. Dezember]] [[1975]],<ref name=memo>[https://persist.lu/ark:70795/sqzshdnp9/pages/8/articles/DIVL755 "In memoriam Ferd. Dostert, Lorentzweiler".] In: Luxemburger Wort, 129. Jg., n° 34 (10.02.1976), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref><ref>[https://persist.lu/ark:70795/s07xjvkhw/pages/10/articles/DIVL1501 Avis de décès 1 Page 10.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 299 (30.12.1975), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Geschäftsmann a [[Politiker]]. Hie war 12 Joer laang am Gemengerot,<ref>[https://persist.lu/ark:70795/s07xjvkhw/pages/10/articles/DIVL1503 Avis de décès 3 Page 10.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 299 (30.12.1975), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> a vum 9. Oktober 1974 bis zu sengem Doud [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Luerenzweiler]].<ref name=memo/> Zu [[Luerenzweiler]] gouf eng Plaz, d'''Place Ferd. Dostert'', no him genannt. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Dostert Fernand}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Gebuer 1925]] [[Kategorie:Gestuerwen 1975]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Luerenzweiler]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] dmn5v39sn1fxyta00hr1ptqmjuni9m9 2686157 2686153 2026-07-16T14:29:47Z Zinneke 34 datum 2686157 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Lorentzweiler 1 Place Ferdinand Dostert 01.jpg|thumb|Kulturzentrum op der Place Ferd Dostert]] De '''Fernand''' ("'''Ferd'''") '''Dostert''', gebuer den [[21. August]] [[1925]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/92gd002dch/pages/4/articles/DIVL363|Titel=Lorentzweiler verlor seinen Bürgermeister.|Datum=30.12.1975|Säit=4|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}} [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> a gestuerwen den [[28. Dezember]] [[1975]],<ref name=memo>[https://persist.lu/ark:70795/sqzshdnp9/pages/8/articles/DIVL755 "In memoriam Ferd. Dostert, Lorentzweiler".] In: Luxemburger Wort, 129. Jg., n° 34 (10.02.1976), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref><ref>[https://persist.lu/ark:70795/s07xjvkhw/pages/10/articles/DIVL1501 Avis de décès 1 Page 10.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 299 (30.12.1975), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Geschäftsmann a [[Politiker]]. Hie war 12 Joer laang am Gemengerot,<ref>[https://persist.lu/ark:70795/s07xjvkhw/pages/10/articles/DIVL1503 Avis de décès 3 Page 10.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 299 (30.12.1975), p. 10 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> a vum 9. Oktober 1974 bis zu sengem Doud [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Luerenzweiler]].<ref name=memo/> Zu [[Luerenzweiler]] gouf eng Plaz, d'''Place Ferd. Dostert'', no him genannt. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Dostert Fernand}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Gebuer 1925]] [[Kategorie:Gestuerwen 1975]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Luerenzweiler]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] etjn7wm3fj56c7u52vls4nhouvzv2gp 0 173233 2686154 2647470 2026-07-16T12:59:12Z Procrastineur49 48269 2686154 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Lokalpolitiker Jeran-Pierre Glaesener|aner Leit mat esou engem Numm, oder bal deem selwechtem,|Jean-Pierre Glesener}} {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie | Schëld = [[File:Luerenzweiler, rue Jean-Pierre Glaesener.jpg|250px]] | Schëldtext = Stroosseschëld zu Luerenzweiler }} De '''Jean-Pierre Glaesener''', gebuer ..., a gestuerwen 1945,<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/br1r2xddxv/pages/2/articles/DIVL153?search=Glaesener%2520lorentzweiler|Titel=Fahnenweihe in Lorentzweiler|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}}</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Schmadd]] a Lokal[[politiker]]. Hie war vum [[1. Januar]] [[1935]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dnr6tb/pages/4/articles/DTL96?search=Glaesener%2520lorentzweiler|Titel=Bürgermeister- und Schöffen- Ernennungen|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Luxemburger Wort]]]]}}</ref> bis 1944 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Luerenzweiler]].<ref>[https://persist.lu/ark:70795/8sds17mf0/pages/13/articles/DIVL1061 "Wilre Sancti Laurentii 867-1967: Die Dorfvorsteher, Meyer und Bürgermeister."] In: Luxemburger Wort, 120. Jg., n° 224/225 (12.08.1967), p. 13 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> Fir un hien z'erënneren, gouf zu [[Luerenzweiler]] eng Stroooss no him genannt.<ref>L-....</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Glaesener Jeanpierre}} [[Kategorie:Gebuer ?]] [[Kategorie:Gestuerwen ?]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Luerenzweiler]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] imf2jtaijzpgil7147cl0f3fco9tcyh 0 173751 2686218 2684615 2026-07-16T21:11:05Z Zinneke 34 2686218 wikitext text/x-wiki Dat hei ass d''''Archiv vun den neien Artikele vun 2026, déi en Zesummenhank mat Lëtzebuerg hunn''', an dofir an der Rubrik "Neist Artikelen" am "[[Portal:Lëtzebuerg|Portal Lëtzebuerg]]" opgezielt goufen. D'Nimm vun den Artikele sti chronologesch vun hannen no vir, wéi se derbäigesat goufen. {{Navigatioun Neist Artikelen Archiv}} == 2026 == {{small|'''Neitst'''}}: {{Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen}} ... [[Raymond Sinnen]] • ''[[Lëtzebuerg sicht de Luxonaut]]'' • [[echo.lu]] • [[Lëscht vun den Orchideeënaarten zu Lëtzebuerg]] • [[Lëscht vun déidlechen Accidenter am Lëtzebuerger Automobilsport]] • [[Adapth]] • [[Gare Kockelscheier]] • [[Gare Bierchem-West]] • [[Banco di Santo Spirito (Luxembourg)]] • [[Fleegeversécherung]] • [[Hôpital intercommunal de Steinfort]] • [[CHNP De Park]] • [[CHNP Pontalize]] • [[Sixo]] • [[Ronald Pierre]] • [[Rehaklinick Manternach]] • [[Rehaklinick Useldeng]] • [[CHdN Wolz]] • [[CHdN Ettelbréck]] • [[CHEM Diddeleng]] • [[CHL Potaschbierg]] • [[Gust Stefanetti]] • [[Victor Alesch]] • [[Attitude Music]] • [[Spawecken (Roman)]] • [[CHL Eich]] • [[CHL Centre]] • [[Yves Stein]] • [[CHL Kannerklinick]] • [[Banco di Roma International]] • [[Aktivbanken International]] • [[Trois C-L]] • [[FC Chiers Rodange]] • ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]'' • [[Marcelle Bous-Castellani]] • [[Tanklager vun Zéisseng]] • [[Henri de Stein]] • [[FC Racing Rodange]] • [[Stade Diddeleng]] • [[Liichtathleetiksstadion zu Hamm]] • [[Perl oder Pica (Roman)|''Perl oder Pica'' (Roman)]] • [[Live Music (Veräin)]] • [[Eduard Michelis]] • [[Gustave Ziegler]] • [[Philippe-Christophe Wurth]] • [[Victor-Charles-Janus Wolff]] • [[Charles Wolff]] • [[André Wolff]] • [[Nicolas Welter (Elektriker)]] • [[Louis Welter]] • [[Mathias Wawer]] • [[Valentin Wahl]] • [[Mathias Vinandy]] • [[Gustave Velter]] • [[Guillaume Velter]] • [[Alfred Velter]] • [[René Daubenfeld]] • [[Eva Marija]] • ''[[Mother Nature]]'' • [[Annie Nickels-Theis]] • [[Auguste Hoffmann]] • [[Daniel Atz]] • [[Kevin Misci]] • [[Robert Sebastian Berger]] • [[Collart (Familljennumm)]] • [[Kivo Van Twist]] • [[Robert van Hulle]] • [[Lëtzebuerger Architekturpräis]] • [[Jackie Messerich]] • [[Joseph Tschiderer]] • [[Arnould de Tornaco]] • [[Marthe Thyes-Walch]] • [[Jean-Pierre Thomes]] • [[Michel Thieles]] • [[Joseph Thieles]] • [[Edouard Thieles]] • [[Mathias Theysen]] • [[Jean Theissen]] • [[Jean Steichen]] • [[Jacques Sinner]] • [[Michel Servais]] • [[Louis Servais]] • [[Bernard-Euchère-Hubert Servais]] • [[Jean-Pierre Schroeder]] • [[Nicolas Schroeder]] • [[Nicolas Schumacher (Politiker)]] • [[Victor Schoren]] • [[Nicolas Schmit (Paschtouer)]] • [[Jean-Pierre Schmit (Politiker Ettelbréck)]] • [[Joseph-Antoine Schanus]] • [[Jean-Pierre Schank]] • [[Jacques Schaack]] • [[Arnould Schaack]] • [[Jean-Pierre Salentiny]] • [[Alphonse Rodesch]] • [[Léon Rischard]] • [[Michel Weinandy (Näertrech)]] • [[Jean-Pierre Knepper (Politiker)]] • [[Adolphe Schmit (Politiker)]] • [[Michel Weinandy (Lellgen)]] • [[Michel Auguste Witry]] • [[Victor Tschiderer]] • [[Edouard Wolter]] • [[Jean-Baptiste Risch]] • [[Théodore Richard]] • [[Emile Duhr]] • [[Victor Backes]] • [[Jean Maroldt]] • [[Georges Reuter]] • [[Jean Reisdoerfer]] • [[Edouard Reiland]] • [[Constant Reding]] • [[Auguste Razen]] • [[Michel Rausch]] • [[Antoine Putz]] • [[Robert Prussen]] • [[Gemeng Furen]] • [[Gemeng Baastenduerf]] • [[Auguste Razen]] • [[Michel Rausch]] • [[Antoine Putz]] • [[Robert Prussen]] • [[Gemeng Furen]] • [[Gemeng Baastenduerf]] • [[Syndicat intercommunal parc naturel Haute-Sûre]] • [[FC Racing Ëlwen]] • [[FC Claravallis Clierf]] • [[Jean Wilhelm (Politiker)]] • [[Maxime Miltgen]] • [[Théodore Wurth]] • [[Henri Witry]] • [[Jean-Baptiste Weydert]] • [[Jean Wampach]] • [[Michel Tibesart]] • [[Michel Maximilian Joseph Tibesar]] • [[Dominique Stiff]] • [[Nicolas Sibenaler]] • [[Jean-Pierre Scholtus]] • [[Henri Scholtus]] • [[Pierre Schmit]] • [[Augustin Schlinck]] • [[Joseph Ritter]] • [[Antoine Recht]] • [[Jean-Baptiste Pondrom]] • [[Bernard Pondrom]] • [[Jean-Baptiste Pinth]] • [[Gemeng Roudemer]] • [[Gemeng Wëlwerwolz]] • [[Jean-Pierre Pescatore (1846-1905)]] • [[Joseph-Antoine Pescatore (1800)]] • [[Jean-Baptiste Weydert]] • [[Jean Wampach]] • [[Michel Tibesart]] • [[Michel Maximilian Joseph Tibesar]] • [[Dominique Stiff]] • [[Nicolas Sibenaler]] • [[Jean-Pierre Scholtus]] • [[Henri Scholtus]] • [[Pierre Schmit]] • [[Augustin Schlinck]] • [[Joseph Ritter]] • [[Antoine Recht]] • [[Jean-Baptiste Pondrom]] • [[Bernard Pondrom]] • [[Jean-Baptiste Pinth]] • [[Gemeng Roudemer]] • [[Gemeng Wëlwerwolz]] • [[Jean-Pierre Pescatore (1846-1905)]] • [[Joseph-Antoine Pescatore (1800)]] • [[Dominique Peckels]] • [[Lotty Jacoby]] • [[Jean-Pierre Paquet]] • [[Jean Orianne]] • [[Rehazenter]] • [[Jemp Rollinger]] • [[Monique Scheier-Schneider]] • [[Elvire Engel]] • [[Hélène Entenich-Wivenes]] • [[Théodore Noesen]] • [[Mathias Neumann]] • [[Pierre Muller-Walse]] • [[Edmond Muller]] • [[Pôle d'échange Hollerech]] • [[Nicolas Moes]] • [[Albert Meyers (Resistenzler)]] • [[Jules Metz]] • [[eluxemburgensia.lu]] • [[Melusina Press]] • [[Lëtzebuergesche Fuerpark]] • [[ Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Stroossen]] • [[Léon Faber]] • [[Georges Kohn]] • [[Lynn Frank]] • [[Joseph Eyschen (Sportler)]] • [[Nicolas Hosch]] • [[Caroline Kox]] • [[Jules Joseph Antoine Pescatore]] • [[llo.lu]] • [[Élisabeth Pion]] • [[Jean Henry Feltz]] • [[Pierre-Antoine Pescatore]] • [[Marie-Madeleine Pescatore]] • [[Antoine Pescatore]] • [[Dominique Pescatore]] • [[Ferdinand Pescatore]] • [[An der Schwemm (Operett)]] • [[Henri Clees]] • [[Eugène Mouschand]] • [[Charles Schambourg]] • [[AS Wëntger]] • [[Mireille Welter]] • [[Marie Rausch-Weinand]] • [[Nic Kieffer]] • [[Wildlife Tower (Jonglënster)]] • [[Joseph Kayser]] • [[Aloyse Sandt]] • [[Robert Goldschmit]] • [[Jean-Pierre Schuster]] • [[Hubert Schlechter]] • [[Alphonse Peusch]] • [[Antoine Bourkel]] • [[Fanny Leclerc]] • [[Gedenkplaz fir d'Verkéiersaffer]] • [[Maisy Ginter-Bonichaux]] • [[Guillaume Schneider]] • [[Herbert Schaefer]] • [[Englebert Neveu]] • [[Henri Lamormesnil]] • [[Proposition de loi]] • [[Projet de loi]] • [[Adolphe Faber]] • ''[[Weeër]]'' • [[Fred A. Gilson]] • [[Cécile Didier (Resistenzlerin)]] • [[Victor Kips]] • [[Joseph Forman]] • [[Emile Lavandier]] • ''[[The Merchant of Venice (Film 2004)]]'' • [[Eugène Giver]] • [[Jacques Philippe Joseph d'Huart]] • [[Gustave Fonck]] • [[Jean Baptiste Niederkorn]] • [[Charles d'Huart]] • [[André Pondrom]] • [[Jean Pierre Suttor]] • [[Jean Baptiste Würth]] • [[Collège médical (Lëtzebuerg)]] • [[Pollo Bodem]] • [[Compagnie luxembourgeoise de banque]] • [[Olivier Garofalo]] • [[Crédit européen]] • [[François Nemers]] • [[Phial]] • [[CFL-Évasion]] • [[Patrick Comes]] • [[Bank of America (Lëtzebuerg)|Bank of America]] • [[Jeanne vu Lëtzebuerg]] • [[Nicolas Angelsberg]] • [[Aloyse Birckel]] • [[Joseph Kalbersch]] • [[Béatrice vu Bourbon]] • [[Alice Chomé-Bastian]] • [[Badische Kommunale Landesbank International]] • [[Jugendtheatergrupp Namasté]] • [[Bank M.M. Warburg - Brickmann, Wirtz International]] • [[Jean-Marie Jans]] • [[Luxembourg Song Contest 2026]] • [[Andresens Bank International]] • [[Karl Bernhard vu Sachsen-Weimar-Eisenach]] • [[Jean-Bernard Marlet]] • [[Citizens for Ecological Learning and Living]] • [[Hauck & Aufhäuser Banquiers Luxembourg]] • [[Sidney Scho]] • [[Radio Opus]] • [[China Everbright Bank (Europe)]] • [[Bank of Communications (Luxembourg)]] • [[China Construction Bank (Europe)]] • [[Agricultural Bank of China (Luxembourg)]] • [[Jean d'Huart]] • [[Bank of China (Luxembourg)]] • [[Hypobank International]] • [[Bayerische Vereinsbank International]] • [[Bayerische Landesbank International]] • [[François Gérard]] • ''[[Um Horizont]]'' • [[Banque Paribas Luxembourg]] • [[Union financière luxembourgeoise]] • [[Carlo Türk]] • [[Mil Goerens]] • [[Villa Berlaymont]] • [[Banque commerciale (Lëtzebuerg)]] • [[René Franck]] • [[Alfred Levy et compagnie]] • [[Ekkehard Storck]] • [[Paul Faber (Wënzer)]] • [[Arendt & Medernach]] • [[Leo Folschette]] • [[Eva Siewert]] • [[La mansarde (Veräin)]] • ''[[.kult]]''. <div style="text-align:center">'''[[Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen/Archiv 2025|< Archiv 2026]]''' {{0}} - {{0}} '''[[Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen/Archiv 2027|Archiv 2027 >]]'''</div> [[Kategorie:Archiver vu Portalschablounen|Letzebuerg]] 4i9vivksxi8rtb2paq3m5u6oha8v27q 10 175343 2686216 2672101 2026-07-16T20:57:45Z Zinneke 34 2686216 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=Château d'Ansembourg - Mystic Look in Spring (53667822192).jpg |Bildgréisst=400px |Bildtext= d'[[Schlass Aansebuerg]].}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2027|Bléck 2027 43]]</noinclude> eud5fkl3fv42412y4w6lwe7y4kjrujv 10 175344 2686215 2672113 2026-07-16T20:57:17Z Zinneke 34 2686215 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=Wereldkampioenschappen Luxemburg. Start, Bestanddeelnr 905-2736.jpg |Bildgréisst=400px |Bildtext= den Départ vun der [[Weltmeeschterschaft am Vëlofueren op der Strooss 1952|Weltmeeschterschaft am Vëlofueren]], viru 75 Joer, den 23. August 1952 an der Stad Lëtzebuerg.}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2027|Bléck 2027 35]]</noinclude> 6imoql2s9n2jgpg5kz5jkmf9b86tmy1 0 176035 2686221 2682523 2026-07-16T21:42:38Z Zinneke 34 2686221 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}}{{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Banquier Paul Meyers|de Politiker|Paul-Henri Meyers}}{{Infobox Biographie}} De '''Paul Meyers''', gebuer den [[12. Mäerz]] [[1937]] zu [[Gemeng Wolz|Wolz]], ass e lëtzebuergesche [[Bank|Banquier]] an [[Affekot]]. Säi Papp war Aarbechter an der [[Ideal (Gierwerei)|Liederfabrick Ideal]].<ref>"Paul Meyers: Wir müssen wettbewerbsfähig bleiben...", ''Revue'', 28. Mai 1987, S. 50.</ref> No sengem Studium zu Paräis, huet hie fir dräi Joer an der Etüd vum Affekot [[Alex Bonn]] geschafft, ier hien 1966 bei d'[[BGL BNP Paribas|Banque générale du Luxembourg]] gewiesselt ass. 1979 gouf hien do Direkter, 1984 Member vum Verwaltungsrot an 1987 ''Administrateur délégué''. An den 1990er Jore war hie Vizepresident vun der [[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]].<ref>"Paul Meyers", ''D’Lëtzebuerger Land'', 28. Abrëll 1995, S. 2.</ref> Vun 1995 bis 2000 war hie President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg]] (ABBL). Hie souz och a verschiddene Verwaltungsréit ë.&nbsp;a. bei [[Eurofloor]], der [[SES (Entreprise)|SES]] a bei [[Paul Wurth S.A.|Paul Wurth]]. Vun 2000 bis 2008 war hien, als Nofollger vum Edmond Schumacher, President vun der groussherzoglecher Verméigens- a Gidderverwaltung<ref>"Paul Meyers", ''d'Lëtzebuerger Land'', 13. Oktober 2000, S. 4.</ref>, a war an där Funktioun och ee vun den Administrateure vun der ''Fondation du Grand-duc Henri et de la Grande-duchesse Maria Teresa''. Säin Nofollger op där Plaz gouf den [[Albert Wiltgen]]. == Bibliographie == * Paul Meyers, « De l’escroquerie au crédit », Revue de Droit pénal et de Criminologie, 1973, vol. 54, no 2‑3, p. 103‑124. {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gebuer 1937]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] 0yl6s24g8y0g37n1xxfchuyuqi8dtwc 0 176146 2686239 2683785 2026-07-17T07:46:27Z Puscas 735 .... 2686239 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Kënzeger Lokalpolitiker|den Affekot an Deputéierten|Guillaume Jeitz (Affekot)}} {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie |Schëld = [[File:Käerjeng, Clemency. Rue Guillaume Jeitz.jpg|200px]] }} De '''Guillaume (Gilli) Jeitz''', gebuer als '''Guillaume Nicolas Joseph Jeitz''' de [[26. Mäerz]] [[1922]] zu [[Kënzeg]]<ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3QS7-L97J-7SL2?wc=9RTY-W3D%3A129628001%2C129648901%26cc%3D1709358&cc=1709358&lang=de&i=241&groupId=1709358 Gebuertsakt Nr. 7] vum 27. Mäerz 1922 vun der Gemeng Kënzeg (mat Stierfinfo)</ref> a gestuerwen den [[12. Februar]] [[1996]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/tpd199hzkz/pages/26/articles/DIVL4445?search=Guillaume%2520Jeitz Doudesannonce] am Tageblatt vum 14. Februar 1996</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Lokal[[politiker]]. Hie gouf 1964 fir d'éischt an de Gemengerot vun der [[Gemeng Kënzeg]] gewielt. Hie war du vun 1964 bis 1969 Schäffen an där Gemeng, an hat dat Mandat och vun 1976 bis 1981, genee esou wéi vun 1985 bis 1987.<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/55927wdpdd/pages/14/articles/DIVL2482?search=Guillaume+Jeitz|Titel=Chevlaier de l'Ordre de Mérite|Gekuckt=2026-07-04|Datum=1990-06-26|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 14|Sprooch=fr}}</ref> Hie war vun 1982 bis 1984 a vun 1988 bis 1990 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Kënzeg]].<ref>Informatioun um Stroosseschëld.</ref> == Gielercher an Éierungen == * {{OMGLCH|(Promotioun 1990)<ref name=":0" />}} * Fir un hien z'erënneren, gouf zu [[Kënzeg]] eng Strooss no him genannt.<ref>{{Citation|URL=https://map.geoportail.lu/addresses/Clemency/Rue%20Guillaume%20Jeitz/?lang=fr|Titel=Clemency : Rue Guillaume Jeitz|Gekuckt=2026-07-04|Wierk=map.geoportail.lu}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Jeitz Guillaume}} [[Kategorie:Gebuer 1922]] [[Kategorie:Gestuerwen 1996]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Kënzeg]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Chevalier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] msu7b9t4pdeko0n6vcha2yogdv18rm9 828 176319 2686163 2685808 2026-07-16T15:38:41Z GilPe 14980 2686163 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, string.format( '%d: %s (%s)', item.year, formatNumber(item.value), item.rank ) ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p 5xnd8johql1v5zdzs1uhudhu1kxvfya 2686257 2686163 2026-07-17T08:27:36Z GilPe 14980 2686257 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, string.format( '%d: %s (%s)', item.year, formatNumber(item.value), item.rank ) ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p 2jumvu11bbci5z2y38g8mwql8rcqh4f 2686258 2686257 2026-07-17T08:31:08Z GilPe 14980 2686258 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. formatNumber(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, string.format( '%d: %s (%s)', item.year, formatNumber(item.value), item.rank ) ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p jdpj38x2hwoyavm95csquee167a38x3 2686262 2686258 2026-07-17T08:45:57Z GilPe 14980 2686262 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. formatNumber(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p l0tu7wudtkilrl59roxnrgq0vsttxul 2686263 2686262 2026-07-17T08:50:25Z GilPe 14980 2686263 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. tostring(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p 2titlek6dal5pqu0n18ib20yi210u0c 2686264 2686263 2026-07-17T08:52:57Z GilPe 14980 2686264 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën a Wikidata fusionéieren ------------------------------------------------------------------------ local function mergeTimeSeries(manualData, wikidataData) local byYear = {} -- Fir d'éischt déi manuell Donnéeën asetzen. for _, item in ipairs(manualData or {}) do byYear[item.year] = item end -- Duerno Wikidata asetzen. -- Bei engem identesche Joer ersetzt Wikidata de manuelle Wäert. for _, item in ipairs(wikidataData or {}) do item.source = 'wikidata' byYear[item.year] = item end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. tostring(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p dtv9570wn51yhnvgz4ek35qfwqsqhl8 2686265 2686264 2026-07-17T08:57:55Z GilPe 14980 2686265 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën a Wikidata fusionéieren ------------------------------------------------------------------------ local function mergeTimeSeries(manualData, wikidataData) local byYear = {} -- Fir d'éischt déi manuell Donnéeën asetzen. for _, item in ipairs(manualData or {}) do byYear[item.year] = item end -- Duerno Wikidata asetzen. -- Bei engem identesche Joer ersetzt Wikidata de manuelle Wäert. for _, item in ipairs(wikidataData or {}) do item.source = 'wikidata' byYear[item.year] = item end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. tostring(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return {} end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p olx99yaaghov5xlguo7povix1va6os4 2686266 2686265 2026-07-17T09:00:49Z GilPe 14980 2686266 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën a Wikidata fusionéieren ------------------------------------------------------------------------ local function mergeTimeSeries(manualData, wikidataData) local byYear = {} -- Fir d'éischt déi manuell Donnéeën asetzen. for _, item in ipairs(manualData or {}) do byYear[item.year] = item end -- Duerno Wikidata asetzen. -- Bei engem identesche Joer ersetzt Wikidata de manuelle Wäert. for _, item in ipairs(wikidataData or {}) do item.source = 'wikidata' byYear[item.year] = item end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. tostring(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return {} end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local manualData, manualError = parseManualData(args) if not manualData then return renderError(manualError) end local wikidataData, wikidataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not wikidataData then return renderError(wikidataError) end local data = mergeTimeSeries( manualData, wikidataData ) if #data == 0 then return renderError( 'Et goufe weder manuell Donnéeën nach passend Wikidata-Aussoe fonnt.' ) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p bu6ugqnp2x593n2k7ki0rplsk4j1wc7 2686269 2686266 2026-07-17T09:06:08Z GilPe 14980 2686269 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën a Wikidata fusionéieren ------------------------------------------------------------------------ local function mergeTimeSeries(manualData, wikidataData) local byYear = {} -- Fir d'éischt déi manuell Donnéeën. for _, item in ipairs(manualData or {}) do local year = tonumber(item.year) if year then item.year = year item.source = 'manual' byYear[year] = item end end -- Duerno Wikidata. -- D'Joer gëtt ëmmer an eng Zuel ëmgewandelt. -- Bei engem identesche Joer ersetzt Wikidata de manuelle Wäert. for _, item in ipairs(wikidataData or {}) do local year = tonumber(item.year) if year then item.year = year item.source = 'wikidata' byYear[year] = item end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end function p.manual(frame) local args = getArgs(frame) local data, err = parseManualData(args) if not data then return renderError(err) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. tostring(item.value) ) end return table.concat(rows, '<br>') end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return {} end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local manualData, manualError = parseManualData(args) if not manualData then return renderError(manualError) end local wikidataData, wikidataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not wikidataData then return renderError(wikidataError) end local data = mergeTimeSeries( manualData, wikidataData ) if #data == 0 then return renderError( 'Et goufe weder manuell Donnéeën nach passend Wikidata-Aussoe fonnt.' ) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p ma722t438xqqh97c80hz5a3q0zgmshj 2686273 2686269 2026-07-17T09:16:50Z GilPe 14980 2686273 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën a Wikidata fusionéieren ------------------------------------------------------------------------ local function mergeTimeSeries(manualData, wikidataData) local byYear = {} -- Fir d'éischt déi manuell Donnéeën. for _, item in ipairs(manualData or {}) do local year = tonumber(item.year) if year then item.year = year item.source = 'manual' byYear[year] = item end end -- Duerno Wikidata. -- D'Joer gëtt ëmmer an eng Zuel ëmgewandelt. -- Bei engem identesche Joer ersetzt Wikidata de manuelle Wäert. for _, item in ipairs(wikidataData or {}) do local year = tonumber(item.year) if year then item.year = year item.source = 'wikidata' byYear[year] = item end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return {} end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local manualData, manualError = parseManualData(args) if not manualData then return renderError(manualError) end local wikidataData, wikidataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not wikidataData then return renderError(wikidataError) end local data = mergeTimeSeries( manualData, wikidataData ) if #data == 0 then return renderError( 'Et goufe weder manuell Donnéeën nach passend Wikidata-Aussoe fonnt.' ) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p ps1ew6zi11mfvwerc2q8ijidi5ztvbc 4 176321 2686158 2686133 2026-07-16T14:57:34Z GilPe 14980 2686158 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} gtlzpjtf4whn7eo7jbul8gosuwhggpc 2686165 2686158 2026-07-16T15:42:06Z GilPe 14980 2686165 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} gtwjr5uqi7guui7137ie69ph5lc35o8 2686166 2686165 2026-07-16T16:02:40Z GilPe 14980 /* Kuerz Zäitserie als numeresch Achs */ 2686166 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} 2d9el6i4v88jatx53oklmd1oue3xxax 2686261 2686166 2026-07-17T08:42:44Z GilPe 14980 2686261 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} 2vu39pg5shdsbhvdzmi9b7fbp6neidk 2686267 2686261 2026-07-17T09:01:28Z GilPe 14980 /* 17.07.2026 */ 2686267 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} 9q4hwh0xr9m76phbbqlkfdl1nc33dfh 2686268 2686267 2026-07-17T09:03:46Z GilPe 14980 /* 17.07.2026 */ 2686268 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 2017=999999 }} ddpz6uspu62t4svm9qlvi4qkkhiplzg 2686270 2686268 2026-07-17T09:08:49Z GilPe 14980 /* 17.07.2026 */ 2686270 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 2018=999999 }} 0axbhxlorpwjcwnt7r0g5z1i6khm1g4 2686271 2686270 2026-07-17T09:13:12Z GilPe 14980 2686271 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 2018=999999 }} === nëmme manuell Donnéeën === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |property=P999999 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} 4nhqur2uvach5i4dz7xo3yw7490ihpd 2686272 2686271 2026-07-17T09:14:42Z GilPe 14980 /* nëmme manuell Donnéeën */ 2686272 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 2018=999999 }} === nëmme manuell Donnéeën === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |property=P999999 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 dëst ass falsch 1851=1824 }} 4ld7lqxstmg4genwwp8h6ru78n9rbfk 2686275 2686272 2026-07-17T09:19:04Z GilPe 14980 /* nëmme manuell Donnéeën */ 2686275 wikitext text/x-wiki Dës Säit déngt fir Tester vum [[Modul:WikidataChart]] an der [[Schabloun:Awunnerdiagramm]]. Ännerunge sollen als éischt hei getest ginn, éier se an de produktive Modul oder d'Schabloun iwwerholl ginn. ---- == Lëtzebuerg == {{Awunnerdiagramm|Q=Q1842}} === breet=350 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=350}} === breet=450 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=450}} === breet=500 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=500}} === breet=650 === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht|Q=Q1842|breet=650}} == Kuerz Zäitserie als numeresch Achs == {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q116460013 |vun=2023 }} === 2. Test === {{#chart:Sandbox/GilPe/Population development annual.chart |arg:x=2023,2024,2025,2026 |arg:y1=3090,3165,3270,3370 |arg:y1Title=Awunner |arg:xType=string |arg:yType=integer }} ==17.07.2026== {{#invoke:WikidataChart/Sandkëscht|manual |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1.710 1851=1 824 # Kommentar 1861=1948 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 2018=999999 }} === nëmme manuell Donnéeën === {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |property=P999999 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} {{Awunnerdiagramm/Sandkëscht |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 dëst ass falsch 1851=1824 }} === Produktiv === {{Awunnerdiagramm |Q=Q958682 |daten= 1821=1456 1839=1632 1843=1710 1851=1824 }} gqpo83hm7op6l6m215z9g22g7mhuvc0 828 176323 2686168 2685811 2026-07-16T16:16:50Z GilPe 14980 2686168 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return nil, 'Keng Ausso fir ' .. property .. ' op Wikidata fonnt.' end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) if #data == 0 then return nil, 'Et goufe keng Aussoe fir ' .. property .. ' mat enger gëlteger ' .. dateProperty .. '-Datumsqualifikatioun fonnt.' end return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, string.format( '%d: %s (%s)', item.year, formatNumber(item.value), item.rank ) ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p gpb0icmn7xt0enz96tmssj1kyyzbmk4 2686274 2686168 2026-07-17T09:17:48Z GilPe 14980 V2.0 2686274 Scribunto text/plain --[[ Modul:WikidataChart Erstellt en Diagramm aus enger numerescher Wikidata-Zäitserie. Standard: Property: P1082 (Awunnerzuel) Date property: P585 (Zäitpunkt) Éischt Uwendung: Schabloun:Awunnerdiagramm Versioun: 1.0 ]] local p = {} ------------------------------------------------------------------------ -- Standardastellungen ------------------------------------------------------------------------ local DEFAULT_PROPERTY = 'P1082' local DEFAULT_DATE_PROPERTY = 'P585' local DEFAULT_CHART = 'Graph:Population development.chart' local DEFAULT_SERIES_TITLE = 'Awunner' ------------------------------------------------------------------------ -- Allgemeng Hëllefsfunktiounen ------------------------------------------------------------------------ local function trim(value) if value == nil then return nil end value = mw.text.trim(tostring(value)) if value == '' then return nil end return value end local function getArgs(frame) local args = {} local parent = frame:getParent() -- Parameteren aus der Schabloun if parent then for key, value in pairs(parent.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end end -- Direkt Parameteren aus #invoke iwwerschreiwen -- eventuell Parameteren aus der Schabloun. for key, value in pairs(frame.args) do value = trim(value) if value then args[key] = value end end return args end local function isTrue(value) if value == nil then return false end value = mw.ustring.lower(trim(value) or '') return value == '1' or value == 'jo' or value == 'yes' or value == 'true' or value == 'oui' or value == 'ja' end local function cleanChartText(value) value = tostring(value or '') value = value:gsub('[|{}]', '') return mw.text.trim(value) end local function renderError(message) return '<span class="error">' .. 'Feeler am WikidataChart: ' .. mw.text.nowiki(message) .. '</span>' end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Element ------------------------------------------------------------------------ local function getEntityId(args) local qid = args.Q or args.qid or args[1] if qid then qid = mw.ustring.upper(qid) if not mw.wikibase.isValidEntityId(qid) then return nil, 'Ongëltege Wikidata-Identifikateur: ' .. qid end local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end return qid end qid = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() if not qid then return nil, 'Dës Säit ass net mat engem Wikidata-Element verbonnen.' end return qid end ------------------------------------------------------------------------ -- Properties ------------------------------------------------------------------------ local function normalizePropertyId(value, defaultValue) value = trim(value) or defaultValue value = mw.ustring.upper(value) if not mw.ustring.match(value, '^P%d+$') then return nil, 'Ongëlteg Property-ID: ' .. value end return value end local function getProperties(args) local property, propertyError = normalizePropertyId( args.property or args.eegenschaft, DEFAULT_PROPERTY ) if not property then return nil, nil, propertyError end local dateProperty, datePropertyError = normalizePropertyId( args.dateProperty or args.dateproperty or args.datumProperty or args.datumeegenschaft, DEFAULT_DATE_PROPERTY ) if not dateProperty then return nil, nil, datePropertyError end return property, dateProperty end ------------------------------------------------------------------------ -- Wikidata-Wäerter ausliesen ------------------------------------------------------------------------ local function getNumericValue(statement) local mainsnak = statement.mainsnak if not mainsnak or mainsnak.snaktype ~= 'value' or not mainsnak.datavalue then return nil end local dataValue = mainsnak.datavalue.value if type(dataValue) == 'table' and dataValue.amount then return tonumber(dataValue.amount) end if type(dataValue) == 'number' then return dataValue end return nil end local function getYear(statement, dateProperty) local qualifiers = statement.qualifiers if not qualifiers or not qualifiers[dateProperty] then return nil end for _, snak in ipairs(qualifiers[dateProperty]) do if snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local time = snak.datavalue.value.time -- Beispill: -- +2026-01-01T00:00:00Z local year = mw.ustring.match(time, '^%+?(%-?%d+)%-') if year then return tonumber(year) end end end return nil end local function rankWeight(rank) if rank == 'preferred' then return 3 elseif rank == 'normal' then return 2 elseif rank == 'deprecated' then return 1 end return 0 end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën (daten=) ------------------------------------------------------------------------ local function parseManualData(args) local raw = trim(args.daten or args.data) if not raw then return {} end local minYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maxYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) local byYear = {} local lineNo = 0 for line in mw.text.gsplit(raw, '\n', true) do lineNo = lineNo + 1 line = mw.text.trim(line) line = mw.ustring.gsub(line, '%s*#.*$', '') if line ~= '' then local yearText, valueText = mw.ustring.match( line, '^(%d+)%s*=%s*(.+)$' ) if not yearText then return nil, string.format( 'Ongëlteg Syntax an Zeil %d: %s', lineNo, line ) end valueText = mw.ustring.gsub(valueText, '[ %.]', '') local year = tonumber(yearText) local value = tonumber(valueText) if not year or not value then return nil, string.format( 'Ongëltege Wäert an Zeil %d.', lineNo ) end if (not minYear or year >= minYear) and (not maxYear or year <= maxYear) then byYear[year] = { year = year, value = value, source = 'manual' } end end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Manuell Donnéeën a Wikidata fusionéieren ------------------------------------------------------------------------ local function mergeTimeSeries(manualData, wikidataData) local byYear = {} -- Fir d'éischt déi manuell Donnéeën. for _, item in ipairs(manualData or {}) do local year = tonumber(item.year) if year then item.year = year item.source = 'manual' byYear[year] = item end end -- Duerno Wikidata. -- D'Joer gëtt ëmmer an eng Zuel ëmgewandelt. -- Bei engem identesche Joer ersetzt Wikidata de manuelle Wäert. for _, item in ipairs(wikidataData or {}) do local year = tonumber(item.year) if year then item.year = year item.source = 'wikidata' byYear[year] = item end end local result = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(result, item) end table.sort(result, function(a, b) return a.year < b.year end) return result end ------------------------------------------------------------------------ -- Zäitserie opbauen ------------------------------------------------------------------------ local function collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) local entity = mw.wikibase.getEntity(qid) if not entity then return nil, 'Wikidata-Element ' .. qid .. ' gouf net fonnt.' end local statements = entity.claims and entity.claims[property] if not statements or #statements == 0 then return {} end local minimumYear = tonumber(args.vun or args.minJoer or args.minYear) local maximumYear = tonumber(args.bis or args.maxJoer or args.maxYear) if args.vun and not minimumYear then return nil, 'Ongëltegt Ufanksjoer: ' .. tostring(args.vun) end if args.bis and not maximumYear then return nil, 'Ongëltegt Schlussjoer: ' .. tostring(args.bis) end if minimumYear and maximumYear and minimumYear > maximumYear then return nil, 'D’Ufanksjoer däerf net nom Schlussjoer leien.' end local includeDeprecated = isTrue(args.deprecated) -- Ee Wäert pro Joer. -- Bei méi Aussoe fir datselwecht Joer: -- preferred > normal > deprecated. local byYear = {} for _, statement in ipairs(statements) do local year = getYear(statement, dateProperty) local value = getNumericValue(statement) if year and value then local insideRange = (not minimumYear or year >= minimumYear) and (not maximumYear or year <= maximumYear) local allowedRank = statement.rank ~= 'deprecated' or includeDeprecated if insideRange and allowedRank then local existing = byYear[year] if not existing or rankWeight(statement.rank) > rankWeight(existing.rank) then byYear[year] = { year = year, value = value, rank = statement.rank or 'normal' } end end end end local data = {} for _, item in pairs(byYear) do table.insert(data, item) end table.sort(data, function(a, b) return a.year < b.year end) return data end ------------------------------------------------------------------------ -- Chart-Donnéeën ------------------------------------------------------------------------ local function formatNumber(value) if value == math.floor(value) then return string.format('%.0f', value) end return tostring(value) end local function joinValues(data, field) local values = {} for _, item in ipairs(data) do local value = item[field] if field == 'value' then value = formatNumber(value) end table.insert(values, tostring(value)) end return table.concat(values, ',') end local function renderChart(frame, data, args) local chartName = cleanChartText(args.chart or DEFAULT_CHART) local seriesTitle = cleanChartText( args.titel or args.title or args.legend or DEFAULT_SERIES_TITLE ) local xValues = joinValues(data, 'year') local yValues = joinValues(data, 'value') local xType = cleanChartText( args.xTyp or args.xType or 'integer' ) if xType ~= 'integer' and xType ~= 'number' and xType ~= 'date' and xType ~= 'string' then xType = 'integer' end local wikitext = string.format( '{{#chart:%s' .. '|arg:x=%s' .. '|arg:y1=%s' .. '|arg:y1Title=%s' .. '|arg:xType=%s' .. '|arg:yType=integer' .. '}}', chartName, xValues, yValues, seriesTitle, xType ) return frame:preprocess(wikitext) end ------------------------------------------------------------------------ -- Ëffentlech Funktiounen ------------------------------------------------------------------------ function p.main(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local manualData, manualError = parseManualData(args) if not manualData then return renderError(manualError) end local wikidataData, wikidataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not wikidataData then return renderError(wikidataError) end local data = mergeTimeSeries( manualData, wikidataData ) if #data == 0 then return renderError( 'Et goufe weder manuell Donnéeën nach passend Wikidata-Aussoe fonnt.' ) end return renderChart(frame, data, args) end -- Kontrollfunktioun: -- weist déi ausgeliesten Donnéeën als Text. function p.daten(frame) local args = getArgs(frame) local qid, qidError = getEntityId(args) if not qid then return renderError(qidError) end local property, dateProperty, propertyError = getProperties(args) if not property then return renderError(propertyError) end local data, dataError = collectTimeSeries( qid, property, dateProperty, args ) if not data then return renderError(dataError) end local rows = {} for _, item in ipairs(data) do table.insert( rows, item.year .. ' = ' .. item.value ) end return table.concat(rows, '<br>') end return p ps1ew6zi11mfvwerc2q8ijidi5ztvbc 10 176325 2686171 2686106 2026-07-16T16:35:47Z GilPe 14980 Versioun 1.2; keng Hallefjoren 2686171 wikitext text/x-wiki D'Schabloun '''{{tl|Awunnerdiagramm}}''' erstellt automatesch e Linnendiagramm mat der Entwécklung vun der Awunnerzuel, op Basis vun den Donnéeën op [[d:|Wikidata]]. D'Awunnerzuele ginn aus der Wikidata-Eegenschaft [[d:Property:P1082|P1082]] gelies. Fir all Awunnerzuel gëtt de Qualifikator [[d:Property:P585|P585]] benotzt, fir de betreffenden Zäitpunkt ze bestëmmen. D'Grafik gëtt mat der [[mw:Extension:Chart|Chart-Erweiderung]] generéiert. <nowiki>{{Awunnerdiagramm}}</nowiki> ass déi éischt Schabloun, déi op dem [[Modul:WikidataChart]] baséiert. De Modul ass geneeresch opgebaut a kann an Zukunft och fir aner Zäitserien vu Wikidata benotzt ginn. == Zweck == D'Schabloun erlaabt et, d'Entwécklung vun der Awunnerzuel an engem Artikel automatesch als interaktiv Grafik duerzestellen. Am Géigesaz zu de vereelzten <code><timeline></code>-Grafiken enthält den Artikel keng statesch Donnéeë méi. D'Grafik gëtt bei all Opruff direkt aus de Wikidata-Donnéeë generéiert. == Virdeeler géintiwwer <timeline> == * automatesch Donnéeën vu Wikidata; * keng manuell Aktualiséierung vun den Diagrammer; * eenheetlecht Ausgesinn op alle Säiten; * automatesch Berécksiichtegung vun neien Awunnerzuelen; * responsiv Grafik op Desktop a mobillen Apparater; * nëmmen eng eenzeg Chart-Definitioun fir all Diagrammer. == Benotzung == === Einfach Benotzung === Wann den Artikel mat engem Wikidata-Element verbonnen ass: <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm}} </syntaxhighlight> === Mat enger Wikidata-QID === <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |Q=Q1842 }} </syntaxhighlight> === Nëmmen e bestëmmten Zäitraum === <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |vun=1950 |bis=2026 }} </syntaxhighlight> === Zesummegeklappt, awer opklappbar === <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |ageklappt=jo }} </syntaxhighlight> === Op, awer zesummeklappbar === <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }} </syntaxhighlight> == Parameteren == {| class="wikitable" ! Parameter ! Beschreiwung ! Standard |- | <code>Q</code> | Wikidata-QID. Wa keng uginn ass, gëtt d'Wikidata-Element benotzt, dat mam Artikel verbonnen ass. | Aktuellt Element |- | <code>vun</code> | Éischt Joer dat ugewise gëtt. | all Joren |- | <code>bis</code> | Lescht Joer dat ugewise gëtt. | all Joren |- | <code>ageklappt</code> | <code>jo</code>, <code>op</code> oder <code>nee</code>. | nee |- | <code>property</code> | Wikidata-Eegenschaft. | P1082 |- | <code>dateProperty</code> | Datumsqualifikator. | P585 |- | <code>xTyp</code> | Typ vun der X-Achs. Fir kuerz, järlech Serien kann <code>string</code> benotzt ginn, fir datt nëmmen déi tatsächlech Joren ugewise ginn. | integer |- | <code>chart</code> | Commons-Chartdatei. Fir kuerz jäerlech Serien kann <code>Graph:Population development annual.chart</code> benotzt ginn. | [[commons:Data:Graph:Population development.chart|Data:Graph:Population development.chart]] |} == Beispiller == <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm}} </syntaxhighlight> <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |Q=Q1842 }} </syntaxhighlight> <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |Q=Q1842 |vun=1900 }} </syntaxhighlight> <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |ageklappt=jo }} </syntaxhighlight> === Kuerz järlech Zäitserie === Bei enger kuerzer Serie, zum Beispill nëmme vun 2023 bis 2026, kann déi normal numeresch X-Achs „Hallefjoren“ wéi 2023,5 oder 2024,5 asetzen. An deem Fall soll d'Jores-Chart mat enger Kategorie-Achs benotzt ginn: <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Awunnerdiagramm |vun=2023 |xTyp=string |chart=Graph:Population development annual.chart }} </syntaxhighlight> D'X-Achs weist dann nëmmen déi tatsächlech Joren, zum Beispill 2023, 2024, 2025 an 2026. == Wéi funktionéiert d'Schabloun? == D'Schabloun rifft de [[Modul:WikidataChart]] op. De Modul: * liest d'Awunnerzuelen ([[d:Property:P1082|P1082]]) aus Wikidata; * liest de Qualifikator [[d:Property:P585|P585]] (Zäitpunkt); * sortéiert d'Donnéeën chronologesch; * filtert se no <code>vun=</code> an <code>bis=</code>; * preparéiert d'Donnéeë fir d'Chart-Erweiderung; * iwwerdréit se un d'Commons-Chart [[commons:Data:Graph:Population development.chart|Data:Graph:Population development.chart]]. * benotzt standardméisseg eng numeresch X-Achs; ** kann iwwer <code>xTyp=string</code> eng kategoresch Joresachs benotzen; Fir kuerz, reegelméisseg Joresserien gëtt d'Commons-Chart [[commons:Data:Graph:Population development annual.chart|Data:Graph:Population development annual.chart]] benotzt. Dobäi ginn d'Joren als Kategorien behandelt, fir datt keng „Hallefjoeren“ entstinn. D'Chart-Erweiderung erstellt dono automatesch d'Grafik. <pre> Artikel │ ▼ {{Awunnerdiagramm}} │ ▼ Modul:WikidataChart │ ▼ Wikidata (P1082 + P585) │ ▼ Data:Graph:Population development.chart │ ▼ Chart-Erweiderung │ ▼ Grafik </pre> == Feelermeldungen == {| class="wikitable" ! Meldung ! Ursaach |- | ''Keng Awunnerzuel (P1082) op Wikidata fonnt'' | Am Wikidata-Element existéiert keng Ausso P1082 (Awunnerzuel). |- | ''Keng valabel Zäitinformatioun (P585)'' | D'Awunnerzuelen hu kee Qualifikator P585 (Zäitpunkt). |- | ''Ongëlteg Wikidata-QID'' | D'QID déi uginn ass existéiert net. |} == Kategorien == Artikelen, déi d'Schabloun benotzen, ginn automatesch an d'[[:Kategorie:Artikelen, déi Awunnerdiagrammer benotzen]] gesat. D'Chart-Erweiderung setzt zousätzlech automatesch d'[[:Kategorie:Säiten, déi d'Chart-Erweiderung benotzen]]. == Kuckt och == * [[Modul:WikidataChart]] * [[Wikipedia:WikidataChart/Test]] * [[commons:Data:Graph:Population development.chart]] * [[commons:Data:Graph:Population development annual.chart]] * [[d:Property:P1082]] * [[d:Property:P585]] * [[mw:Extension:Chart]] == Changelog == === Versioun 1.2 === * Parameter <code>xTyp=</code> bäigesat. * Zousätzlech Commons-Chart fir kuerz järlech Serien. * Verhënnert „Hallefjoeren“ op kuerzen X-Achsen. === Versioun 1.1 === * Ënnerstëtzung vun der Chart-Erweiderung. * Ënnerstëtzung vun <code>ageklappt=</code>. * <s>Ënnerstëtzung vun <code>iwwerschrëft=</code>.</s> * Commons-Chart ''Graph:Population development.chart''. === Versioun 1.0 === * Éischt Verëffentlechung vum Modul ''WikidataChart''. * Ënnerstëtzung vu Wikidata P1082 a P585. <includeonly> [[Kategorie:Schabloune fir Diagrammer]] </includeonly> epof7c9vlqc3pq03zca52h7tyiedyy1 0 176330 2686231 2685831 2026-07-17T03:56:19Z Christian Ries 92 /* Besetzung */ Kl. 2686231 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp}} D''''Gilles Grethen Big Band''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Bigband]], déi [[2023]] vum lëtzebuergeschen Jazzgittarist [[Gilles Grethen]] gegrënnt gouf. ==Besetzung== *[[Saxophon|Saxofonen]] : [[Joël Metz]], [[Julien Cuvelier]], [[David Ascani]], [[Dominique Gatto]], [[Gregory Ney]]; *[[Trompett|Trompetten]] : [[Ernie Hammes]], [[Melvin Burger]], [[Vincent Pinn]], [[Georges Soyka]]; *[[Trombonn|Trombonnen]] : [[Serguei Khmielevskoi]], [[Dino Ajdarpašić]], [[Yasmine Leches]], [[Nick Engel]]; *[[Rythmussektioun]] : **Gilles Grethen ([[Gittar]]); **[[Arthur Possing]] ([[Piano]]); **[[Stefano Agostini]] ([[Kontrabass]]); **[[Michel Meis]] ([[Batterie (Musek)|Schlogezei]]). ==Diskografie== *2025: Nostalgie. Album, CD, Label Artikuss, Soleuvre, Katalognummer 123456789101112.<ref>cf. https://www.discogs.com/release/37619391-Gilles-Grethen-Big-Band-Nostalgie</ref> == Um Spaweck == * [https://gillesgrethen.com/music Websäit vun der Gilles Grethen Big Band] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bigbands]] qe9go37f1u9b7ut86u8gm1n52lvnvzk 2686281 2686231 2026-07-17T09:40:53Z Les Meloures 580 k 2686281 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp}} D''''Gilles Grethen Big Band''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Bigband]], déi [[2023]] vum lëtzebuergeschen Jazzgittarist [[Gilles Grethen]] gegrënnt gouf. ==Besetzung== *[[Saxophon|Saxofonen]] : [[Joël Metz]], [[Julien Cuvelier]], [[David Ascani]], [[Dominique Gatto]], [[Gregory Ney]]; *[[Trompett|Trompetten]] : [[Ernie Hammes]], [[Melvin Burger]], [[Vincent Pinn]], [[Georges Soyka]]; *[[Trombonn|Trombonnen]] : [[Serguei Khmielevskoi]], [[Dino Ajdarpašić]], [[Yasmine Leches]], [[Nick Engel]]; *[[Rythmussektioun]] : **Gilles Grethen ([[Gittar]]); **[[Arthur Possing]] ([[Piano]]); **[[Stefano Agostini]] ([[Kontrabass]]); **[[Michel Meis]] ([[Batterie (Musek)|Schlogezei]]). ==Discographie== *2025: ''Nostalgie'' Album, CD, Label Artikuss, Soleuvre, Katalognummer 123456789101112.<ref>cf. https://www.discogs.com/release/37619391-Gilles-Grethen-Big-Band-Nostalgie</ref> == Um Spaweck == * [https://gillesgrethen.com/music Websäit vun der Gilles Grethen Big Band] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Bigbands]] 1dxu4mb4ukb1vzo9058tpv8w8pxgmz0 2 176341 2686211 2026-07-16T20:19:27Z GilPe 14980 Säit ugeluecht mat: '{{Info Benotzersäit}}' 2686211 wikitext text/x-wiki {{Info Benotzersäit}} 58phlzi90zry1i2cnf0jgy1baay4z47 0 176342 2686238 2026-07-17T07:45:10Z Christian Ries 92 Ufank 2686238 wikitext text/x-wiki {{SkizzMusek}} '''Gesank''' (och: '''Sangen''') ass de [[Musek|musikalesche]] Gebrauch vun der [[Mënschlech Stëmm|mënschlecher Stëmm]]. lnlr393jal1qvddag02axg979jm1pdt 2686249 2686238 2026-07-17T08:04:32Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Gesank]] op [[Gesang]] geréckelt: Haaptvariant 2686238 wikitext text/x-wiki {{SkizzMusek}} '''Gesank''' (och: '''Sangen''') ass de [[Musek|musikalesche]] Gebrauch vun der [[Mënschlech Stëmm|mënschlecher Stëmm]]. lnlr393jal1qvddag02axg979jm1pdt 2686253 2686249 2026-07-17T08:06:14Z GilPe 14980 Gesang, Variant Gesank 2686253 wikitext text/x-wiki {{SkizzMusek}} '''Gesang''' (och nach '''Gesank''' oder '''Sangen''') ass de [[Musek|musikalesche]] Gebrauch vun der [[Mënschlech Stëmm|mënschlecher Stëmm]]. s54t0avaq96yabd2bwgz6arjvususw5 2686254 2686253 2026-07-17T08:07:10Z GilPe 14980 +Kat. 2686254 wikitext text/x-wiki {{SkizzMusek}} '''Gesang''' (och nach '''Gesank''' oder '''Sangen''') ass de [[Musek|musikalesche]] Gebrauch vun der [[Mënschlech Stëmm|mënschlecher Stëmm]]. [[Kategorie:Gesang]] 1vn7ptnrl3jyzpoifqum4o1mb42756l 14 176343 2686246 2026-07-17T08:01:35Z Zinneke 34 Säit ugeluecht mat: '[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren no Gemengen|Kenzeg]] [[Kategorie:Gemeng Kënzeg]]' 2686246 wikitext text/x-wiki [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren no Gemengen|Kenzeg]] [[Kategorie:Gemeng Kënzeg]] 9xbghjjiwm7lc12egvrg8y7ewi7p3k8 2686248 2686246 2026-07-17T08:04:24Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] derbäigesat 2686248 wikitext text/x-wiki [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren no Gemengen|Kenzeg]] [[Kategorie:Gemeng Kënzeg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] dy13dwoxmgnvr1lgwyqeoljzgg7lvpv 2686251 2686248 2026-07-17T08:04:35Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] ewechgeholl 2686251 wikitext text/x-wiki [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren no Gemengen|Kenzeg]] [[Kategorie:Gemeng Kënzeg]] 9xbghjjiwm7lc12egvrg8y7ewi7p3k8 14 176344 2686247 2026-07-17T08:03:58Z Zinneke 34 Säit ugeluecht mat: '[[KAtegorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Kenzeg]]' 2686247 wikitext text/x-wiki [[KAtegorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Kenzeg]] mrm3jjg3p75nf8l4rnf66gz62i8v8i3 0 176345 2686250 2026-07-17T08:04:32Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Gesank]] op [[Gesang]] geréckelt: Haaptvariant 2686250 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Gesang]] csk9cwssqssa7rgae4zlh0kpu1xue8f 3 176347 2686279 2026-07-17T09:35:03Z Les Meloures 580 k 2686279 wikitext text/x-wiki {{Test2}} r33gz1xw980wrw3rv0vzct10il9krnf