Wikipedia
lbwiki
https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it
MediaWiki 1.47.0-wmf.16
first-letter
Media
Spezial
Diskussioun
Benotzer
Benotzer Diskussioun
Wikipedia
Wikipedia Diskussioun
Fichier
Fichier Diskussioun
MediaWiki
MediaWiki Diskussioun
Schabloun
Schabloun Diskussioun
Hëllef
Hëllef Diskussioun
Kategorie
Kategorie Diskussioun
TimedText
TimedText talk
Modul
Modul Diskussioun
Veranstaltung
Veranstaltung Diskussion
Perserkricher
0
139
2701961
2620576
2026-08-19T13:05:48Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701961
wikitext
text/x-wiki
D''''Perserkricher''' waren am [[5. Joerhonnert v. Chr.]] d'Versich vun de [[Perserräich|persesche]] [[Grousskinnek]]en [[Dareios I.]] a [[Xerxes I.]], fir mat [[militär]]escher Gewalt dat [[antikt Griicheland]] un hiert Räich unzeglidderen. Dës Entreprise hat, obschonn d'Perser bei wäitem iwwerleeë waren, keen Erfolleg. Vun de Griichen, déi gewonnen haten, gouf déi erfollegräich Verdeedegung vun hirem Mammeland, an och d'Affer déi si gefuerdert huet, séier zu engem nationale Mythos erhuewen, dee sech och an Theaterstécker wéi ''[[D'Perser]]'' vum [[Aischylos]] ausgedréckt huet. Dëse Mythos huet deelweis bis an d'[[20. Joerhonnert]] iwwerlieft, a gouf historesch dacks als Verdeedegung vun der Fräiheet vum Owendland géint orientalesch Despotie a Gewaltherrschaft ëmgedeit.
Ausgeléist goufen d'Perserkricher duerch déi sougenanntn [[Ionesch Revolt]]. Als Héichpunkter zielen d'[[Schluecht vu Marathon]] am éischten, souwéi d'[[Schluecht vu Salamis]] am zweete Perserkrich. D'Néierlag vun de Perser hat grouss Auswierkungen op déi weider persesch a griichesch Geschicht. Déi wichtegst zäitgenëssesch Source fir d'Evenementer ass den anticken [[Geschicht|Historiker]] [[Herodot]], och wann een him net ëmmer all Wuert gleewe kann.
Um Enn vum [[6. Joerhonnert v. Chr.]] war d'[[Perserräich]] zu enger Groussmuecht gewuess. Duerch d'Eruewerung vu [[Klengasien]] koumen d'[[Ionier|ionesch Griichen]], déi hei gewunnt hunn, ënner persesch Herrschaft, wärend de Rescht vun de Griiche weiderhin hir Onofhängegkeet hat. Dëst war d'Ausgangssituatioun fir déi spéider Konflikter.
== Vun der Ionescher Revolt zu der Schluecht vu Marathon: den éischte Perserkrich ==
[[500 v. Chr.]] oder [[499 v. Chr.]] ass d'[[Ionesch Revolt]] ënner der Leedung vum [[Aristagoras]] vu [[Milet]] a mat der Ënnerstëtzung vun [[Athen]] ausgebrach<ref>Vgl. [[Ionesch Revolt]]; d'Ënnerstëtzung vun Athen war allerdéngs net wierklech grouss, d'Athener hunn nëmmen 20 Schëffer geschéckt.</ref>; d'ionesch Stied hunn d'griichesch [[Tyrannis|Tyranne]] verdriwwen, déi d'Perser agesat haten, an hunn en Hëllefsappell un d'Griichen um Festland geriicht. [[Athen]] huet doropshin zwanzeg Krichsschëffer an [[Eretria]] fënnef Schëffer geschéckt, soudatt sech den Opstand un der ganzer Küst verbreet huet. [[498 v. Chr.]] konnten d'Griichen d'Stad [[Sardes]] erueweren, déi de Sëtz vum persesche [[Satrap]] war, an hunn d'Stad néiergebrannt. Domat hu si eng persesch Reaktioun provozéiert, an d'Arméie vum Dareios I. hu sech a Beweegung gesat. Déi griichesch [[Flott]] gouf bei der [[Schluecht vu Lade]] [[494 v. Chr.]] op de Mieresbuedem geschéckt, an den Opstand ass zesummegebrach. De persesche Grousskinnek [[Dareios I.]] konnt dësen Opstand awer net sou ouni Weideres akzeptéieren, an huet Pläng gemaach, fir d'Rebellen aus dem griichesche Mammeland ze strofen.
[[Fichier:Persian Empire, 490 BC.gif|thumb|450px|left|D'Perserräich ëm 490 v. Chr.]]
[[492 v. Chr.]] huet de persesche Feldhär [[Mardonios]] [[Thrakien]] a [[Kinnekräich Makedonien|Makedonien]] eruewert, [[490 v. Chr.]] koume weider Strofexpeditioune vum [[Datis]] a vum [[Artaphernes]] dobäi.
Scho [[491 v. Chr.]] haten d'Perser "Diplomate" lassgeschéckt, déi d'Ënnerwerfung vun de griichesche ''Poleis'' gefuerdert hunn. Vill hunn ënner dem Drock noginn. [[Athen]] a [[Sparta]] hu sech awer geweigert, an d'Gesandten ëmbruecht. Als Äntwert huet Persie seng Flott an d'[[Egäescht Mier]] geschéckt, fir d'Griiche mat Gewalt zu enger Ënnerwerfung ze zwéngen. D'[[Kykladen]] hu sech erginn, Eretria gouf eruewert, an eng persesch Expeditiounssträitmuecht ass zu [[Attika]] net wäit ewech vu [[Marathon (Griicheland)|Marathon]] gelant<ref>Herodot VI,102</ref>. De Leefer [[Pheidippides]] soll a Rekordzäit op [[Sparta]] gelaf sinn, fir si ëm Hëllef ze ruffen, mä d'Spartaner konnten aus reliéise Grënn net direkt lassmarschéieren, a koumen domat ze spéit.<ref>[[Karneia]], vgl. Herodot VI,105</ref> Laut dem [[Platon]] war eng Revolt vun den [[Heloten]] dru Schold<ref>Platon, ''Gesetzer'' III 6923 D, 698</ref>. D'Perser - si haten den Hëllefruff op Sparta matkritt - hunn direkt d'[[Schluecht vu Marathon]] ugefaangen, déi mat enger Victoire vun den Athener a [[Platää|Platäer]], mat wéineg eegene Verloschter (genee 192 Männer si gefall), awer - wann een den Iwwerliwwerungen traue kann - mat Dausenden Affer op persescher Säit op en Enn gaangen ass. Den Held vun der Situatioun war de Griich [[Miltiades]], deen d'Arméi ugefouert hat. Persien hat duerno mat innepolitesche Problemer ze kämpfen, soudatt eng weider Expeditioun net a Betruecht gezu ginn ass.
De [[Politiker]] [[Themistokles]] huet awer d'Gefor gesinn, déi d'persesch Flott duergestallt huet. Mat vill Iwwerriedungskonscht ass et him gelongen, datt Athen eng staark Flott opgebaut huet, an op der Hallefinsel [[Piräus]] e Krichshafen ugeluecht huet.
Méi doriwwer an den Artikelen [[Ionesch Revolt]] a [[Schluecht vu Marathon]]
== De Feldzuch vum Xerxes: den zweete Perserkrich ==
[[Fichier:Xerxes lash sea.JPG|thumb|350px|De [[Xerxes I.]] um [[Hellespont]].]]
[[480 v. Chr.]] huet dem Dareios säi Jong an Nofollger, de [[Xerxes I.]], e Feldzuch mat 100.000 Zaldoten a 600-700 Krichsschëffer op d'Bee gestallt, dee scho vu sengem Papp geplangt gi war<ref>Vgl. Welwei, op. cit.; d'Zuele vum Herodot si méi héich, mä eleng aus logistescher Hisiicht wéineg zouverlässeg.</ref>. Och am zweete Perserkrich war de Mardonios nees Feldhär, mä dës Kéier war hien net nëmme beim Plang vum Feldzuch bedeelegt, mä huet och de Xerxes zu dëser Entreprise iwwerriet. Eng diplomatesch Offensiv huet d'Ausliwwerung vun [[Thessalien]], [[Delphi]], [[Argos]] an engem groussen Deel vun Zentralgriicheland erméiglecht. E griichesche Bond vun [[Athen]] a [[Sparta]], den [[Hellenebond]], gouf dem Xerxes entgéigegesat. Ausserdeem gouf duerch den [[Themistokles]], ''dem'' grousse Politiker vun Athen zu dëser Zäit, fläisseg eng Flott opgebaut.
=== Mat enger Schëffsbréck iwwer den Hellespont ===
Den [[Hellespont]], eng Waasserstrooss déi [[Europa (Kontinent)|Europa]] um nërdlechen Enn vun der [[Egäescht Mier|Egäis]] vu [[Klengasien]] getrennt huet, war dat éischt grousst Hindernis um Wee vun der persescher Arméi a Griicheland. De Xerxes huet déi enkste Plaz, déi ëmmer nach eng [[Séimeil]] breet war, mat enger aussergewéinlecher Duebelbréck aus Honnerte vu Schëffer iwwerbréckt. Wéi den [[Herodot]] erzielt<ref>Herodot VII,25</ref>, goufen d'Schëffer, déi parallel zu der Küst louchen, mat Seeler zesummegebonnen, a wéinst der staarker Stréimung an dem Wand duerch grouss schwéier Anker a Posititioun gehalen. Staark a schwéier Seeler aus [[Papyrusplanz|Papyrus]] a [[Fluess]] goufe vu Küst zu Küst queesch iwwer d'Schëffer verluecht a gespaant. Dem Xerxes seng Ingenieuren hunn eng kombinéiert Hänk- a Pontonbréck gebaut. D'Seeler hunn d'Bréck stabiliséiert, an hunn de Schëffer en Deel vun hirer Belaaschtung geholl, d'Schëffer hu verhënnert, datt d'Seeler op der Waasseruewerfläch duerchgehaange sinn. Mat enger Schicht Buedem gouf d'Bréck fir d'Reiderei an d'Fousstruppen zu enger normaler Arméistrooss. Zu béide Säiten hunn d'Perser Blenden aus Matte gebaut, well si Angscht haten, d'Päerd géifen duerch d'Stréimung schei ginn. De Xerxes huet zwou vun dëse Brécke baue gelooss. Fir déi méi laang, déi wuel gutt zwee Kilometer laang huet misse sinn, goufen 360 Schëffer gebraucht, fir déi zweet Bréck waren et 314. D'Gréisst vun der persescher Arméi kann een un der Tatsaach moossen, datt et eng ganz Woch gedauert huet, bis all d'Zaldoten iwwer d'Mierengt komm waren.
[[Fichier:Léonidas aux Thermopyles (Jacques-Louis David).PNG|thumb|450px|left|[[Jacques-Louis David]], ''Léonidas aux Thermopyles'', [[1814]].]]
=== D'Thermopylen a Salamis ===
Wärend d'Peloponnesier eng Verdeedegungslinn beim [[Isthmus vu Korinth]] virgeschloen hunn, ass den Themistokles fir eng méi fréi Verdeedegungslinn agetrueden. Versich, d'Perser duerch d'[[Schluecht vun den Thermopylen]] an d'[[Schluecht vun Artemision]] opzehalen, hate keen Erfolleg.
Athen gouf evakuéiert, an d'griichesch Flott huet sech op d'Insel [[Salamis]] zeréckgezunn. Dem Themistokles ass et gelongen, d'persesch Flott an dëst enkt Waasser ze lackelen, an deenen déi schwéier persesch Schëffer schlecht manövréiere konnten. An der [[Schluecht vu Salamis]] konnten déi meescht persesch Schëffer zerstéiert ginn. De Xerxes an de Rescht vu senger Flott sinn zeréck an Asie gesegelt, an hunn d'Landarméi ënner dem Mardonios zeréckgelooss, deen an Thessalien mat der Arméi de Wanter verbruecht huet.
{{Méi Info 1|Schluecht vu Salamis}}
=== Schluecht vu Plataea ===
Am Fréijoer drop ([[479 v. Chr.]]) huet de Mardonios Athen zweemol de Fridden ugebueden, mä d'Athener waren net averstanen. D'Krichshandlunge sinn a [[Böotien]] mat der [[Schluecht vu Plataea|Schluecht vu Platää]] op en Enn gaangen; de Mardonios gouf ëmbruecht a seng Arméi gouf verdriwwen. D'Iwwerreschter vun der persescher Arméi hu Griicheland nees verlooss, mä nëmme wéineg si lieweg an Asien ukomm. Am selwechte Joer huet d'griichesch Flott ënner dem spartanesche Kinnek [[Leotychides]] de Rescht vun der persescher Flott, déi u Land louch, bei [[Mykale]] geschloen.
== Befreiung vun de klengasiatesche Griichen a weider Entwécklung vun de griichesch-persesche Bezéiungen ==
Duerch d'Néierlag vum Xerxes hunn d'Griichen a Klengasien nees eng Rebellioun ugefaangen. [[478 v. Chr.]] huet eng Flott ënner dem Spartaner [[Pausanias (Sparta)|Pausanias]] [[Byzantium|Byzanz]] eruewert, an op [[Zypern]] koum et zu engem Opstand. An dësem Moment hu sech d'Peloponnesier zeréckgezunn<ref>Wuel opgrond vun enger Meenungsverschiddenheet wéi ee weider virgoe soll; sougenannte ''Symmachiewiessel'' viru Byzanz.</ref>. Ënner der Leedung vun Athen ass [[477 v. Chr.]] zum Schutz géint eventuell Iwwergrëffer vun de Perser den [[Attesche Séibond|attesch-delesche Séibond]] entstanen, zu dem nieft Athen och griichesch Küstestied an Inselen an der [[Egäescht Mier|Egäis]] gehéiert hunn. De Bond, dee sech spéider zu engem Muechtinstrument vun Athen entwéckelt huet, gouf eréischt [[404 v. Chr.]] no der Néierlag vun Athen am [[Peloponnesesche Krich]] (zwangsweis) opgeléist.
Den athenesche Strateg a Politiker [[Kimon]] konnt [[466 v. Chr.|466]]/[[465 v. Chr.]] eng persesch Arméi a Flott beim [[Schluecht vum Eurymedon|Eurymedon]] schloen. Ëm [[460 v. Chr.]] huet Athen 200 Schëffer zur Ënnerstëtzung vun engem Opstand an [[Egypten]] geschéckt. Si hunn awer hir Flott verluer, nodeem d'Perser zirka [[454 v. Chr.]] iwwer den [[Nil]] e Géigenugrëff zu [[Memphis (Egypten)|Memphis]] op d'Bee gestallt hunn. En anere Feldzuch fir Egypten [[450 v. Chr.|450]] z'ënnerstëtzen, hat keen Erfolleg, an Zypern gouf opginn.
Ëm [[449 v. Chr.|449]]/[[448 v. Chr.]] gouf mat der Ënnerstëtzung vum [[Perikles]] de [[Kalliasfridden]] tëscht Perser a Griichen ënnerschriwwen. Obschonn déi genee Natur vum Friddensschloss zimmlech onkloer bleift, war d'Resultat d'Onofhängegkeet vun den [[Ionien|ionesche Griiche]] vu Persien, an d'Egäescht Mier war zou fir persesch Krichsschëffer.
D'Perserräich huet och weiderhi versicht, en Hegemonieusproch iwwer d'Griichen auszeüben<ref>Vgl. [[Kinneksfridden]]</ref>, an an enger Zort "Kale Krich" op diplomateschem oder ökonomeschem Wee, griichesch Stied fir sech ze gewannen. Dëst ass eréischt mam [[Alexander de Groussen|Alexander dem Groussen]] op en Enn gaangen, dee Persien eruewert huet.
== Literatur zun Theema ==
Déi wichtegst Source fir d'Perserkricher ass den [[Herodot]] (speziell vum fënnefte Buch un: [[Ionesch Revolt]]).
* Jack Martin Balcer, ''The Persian conquest of the Greeks (545–450 B.C.).'' Universitätsverlag, Konstanz, 1995. {{small|(ISBN 3-87940-489-5)}}
* George Cawkwell, ''The Greek Wars. The Failure of Persia'', Oxford, 2005.
* Werner Ekschmitt,, ''Der Aufstieg Athens. Die Zeit der Perserkriege.'' Bertelsmann, München, 1978. {{small|(ISBN 3-570-02431-8)}}
* Peter Green, ''The Greco-Persian wars.'' UCP, Berkeley, 1996. {{small|(ISBN 0-520-20573-1)}}
* Tom Holland, ''Persian Fire: The First World Empire and the Battle for the West''. New York, 2005.
* Olivier Picard, ''Les Grecs devant la menace perse'', Paräis, 1980.
* Karl-Wilhelm Welwei, ''Das klassische Athen. Demokratie und Machtpolitik im 5. und 4. Jahrhundert.'' Primus, Darmstadt, 1999. {{small|(ISBN 3-89678-117-0)}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Greco-Persian Wars|Perserkricher}}
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20101124175454/http://iranchamber.com/history/articles/persian_wars1.php Perserkricher bei ''Iranchamber'']
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20070607044904/http://hypo.ge-dip.etat-ge.ch/www/cliotexte/html/grece.guerres.mediques.html Franséisch Iwwersetzung vun Texter vum Herodot zu de Perserkricher]
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20070127151345/http://www2.marianopolis.edu/civilisation/grece/9.htm Claude Bélanger, ''Les grands bouleversements du monde grec.'']
{{LinkPortalHellenopedia}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Perserkricher| ]]
mey4gojy7ceuo72fv6lsmqb5fc66df0
Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen
0
1072
2701964
2701945
2026-08-19T13:36:53Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2701964
wikitext
text/x-wiki
Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0"
|-
!<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart-->
!Wikidata
![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code
! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen
! Gemeng
! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]]
!Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref>
!Awunner<ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>
!Aw-Datum
![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.''
''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref>
|-
| {{0}}{{0}}1
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1313580]]
|LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|39,73
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1313580}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1313580|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}2
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q818891]]
|LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|21,93
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q818891}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q818891|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}3
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q809603]]
|LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|17,39
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q809603}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q809603|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
| {{0}}{{0}}4
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q811880]]
|LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|32,13
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q811880}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q811880|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}5
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q813593]]
|LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|23,31
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q813593}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q813593|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}6
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q18693153]]
|LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|13,74
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q18693153}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q18693153|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}{{0}}7
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q832342]]
|LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|21,49
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q832342}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q832342|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
| {{0}}{{0}}8
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q832382]]
|LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|23,24
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q832382}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q832382|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}{{0}}9
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q850734]]
|LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|26,08
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q850734}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q850734|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}10
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q813727]]
|LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|28,41
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q813727}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q813727|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}11
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q866692]]
|LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|20,75
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q866692}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q866692|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}12
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q376454]]
|LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|23,08
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q376454}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q376454|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}13
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q116460013]]
|LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|18,00
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q116460013}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q116460013|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}14
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q641381]]
|LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|36,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q641381}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q641381|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}15
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q836075]]
|LU0501
|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]]
|[[Gemeng Clierf|Clierf]]
|[[Kanton Clierf|Clierf]]
| style="text-align: right" |85,05
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q836075}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q836075|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}16
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q676957]]
|LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]|| [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |12,31
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q676957}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q676957|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}17
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q596040]]
|LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Conter|Conter]]|| [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
| style="text-align: right" |20,55
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q596040}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q596040|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}18
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16012]]
|LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]|| {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |22,18
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16012}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16012|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}19
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16014]]
|LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]|| [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |21,38
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16014}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16014|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}20
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16050]]
|LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]]|| [[Gemeng Dikrech|Dikrech]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |12,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16050}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16050|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}21
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q426998]]
|LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Dippech|Dippech]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |17,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q426998}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q426998|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}22
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986412]]
|LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Duelem|Duelem]]|| [[Kanton Réimech|Réimech]]
| style="text-align: right" |18,98
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986412}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986412|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}23
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q145727]]
|LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ell|Ell]]|| [[Kanton Réiden|Réiden]]
| style="text-align: right" |21,55
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q145727}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q145727|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}24
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q24454]]
|LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Clierf|Clierf]]
| style="text-align: right" |37,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q24454}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q24454|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}25
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986392]]
|LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]|| [[Kanton Wolz|Wolz]]
| style="text-align: right" |51,26
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986392}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986392|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}26
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16010]]
|LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]]|| [[Esch-Uelzecht]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |14,35
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16010}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16010|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}27
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q659351]]
|LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |15,18
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q659351}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q659351|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}28
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1143707]]
|LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Feelen|Feelen]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |22,76
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1143707}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1143707|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}29
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1016233]]
|LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |19,61
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1016233}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1016233|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}30
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985397]]
|LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fiels|Fiels]]|| [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |15,4
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985397}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985397|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}31
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017425]]
|LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]|| [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| style="text-align: right" |30,17
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017425}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017425|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}32
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017402]]
|LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |18,43
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017402}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017402|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}33
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985388]]
|LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Garnech|Garnech]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |20,95
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985388}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985388|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}34
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985392]]
|LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]]
| style="text-align: right" |29,41
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985392}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985392|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}35
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q215826]]
|LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]|| {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| style="text-align: right" |16,48
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q215826}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q215826|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}36
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q116453518]]
|LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]|| [[Kanton Réiden|Réiden]]
| style="text-align: right" |39,85
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q116453518}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q116453518|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |12
|-
|{{0}}37
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q958682]]
|LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |32,51
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q958682}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q958682|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}} 38
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q25583657]]
|LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |37,61
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q25583657}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q25583657|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}39
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q921321]]
|LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Hesper|Hesper]]|| [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
| style="text-align: right" |27,22
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q921321}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q921321|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |17
|-
|{{0}}40
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q742927]]
|LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]|| [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |13,34
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q742927}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q742927|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}41
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q204317]]
|LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]|| [[Iechternach]]|| [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| style="text-align: right" |20,49
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q204317}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q204317|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}42
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986403]]
|LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |17,97
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986403}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986403|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}43
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017404]]
|LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]|| [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| style="text-align: right" |55,38
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017404}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017404|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}44
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985471]]
|LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |18,88
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985471}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985471|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}45
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q776642]]
|LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref>
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q776642}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q776642|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}46
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q939625]]
|LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Keel|Keel]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |14,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q939625}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q939625|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}47
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q432495]]
|LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Kielen|Kielen]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |28,18
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q432495}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q432495|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}48
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1143742]]
|LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]|| [[Kanton Wolz|Wolz]]
| style="text-align: right" |33,58
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1143742}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1143742|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}49
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q660217]]
|LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|25,72
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q660217}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q660217|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}50
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985477]]
|LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]]
|style="text-align: right"|7,9
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985477}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985477|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}51
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985382]]
|LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|13,57
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985382}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985382|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}52
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017410]]
|LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|20,35
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017410}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017410|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}53
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985395]]
|LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|15,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985395}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985395|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}54
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1842]]
|LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|51,46
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1842}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1842|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |27
|-
|{{0}}55
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q256978]]
|LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|17,45
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q256978}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q256978|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}56
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985387]]
|LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|15,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985387}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985387|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}57
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q685611]]
|LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|11,1
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q685611}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q685611|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}58
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q921291]]
|LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]]
|style="text-align: right"|27,54
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q921291}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q921291|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}59
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985479]]
|LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|27,68
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985479}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985479|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}60
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q284855]]
|LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|49,74
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q284855}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q284855|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}61
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q939598]]
|LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|21,4
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q939598}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q939598|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}62
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q798747]]
|LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|13,66
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q798747}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q798747|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}63
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985402]]
|LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|41,36
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985402}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985402|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}64
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985393]]
|LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|22,44
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985393}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985393|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}65
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q743393]]
|LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Clierf|Clierf]]
|style="text-align: right"|70,65
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q743393}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q743393|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}66
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q602441]]
|LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" />
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q602441}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q602441|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}67
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q513740]]
|LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]]
|style="text-align: right"|27,13
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q513740}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q513740|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}68
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1134542]]
|LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|15,6
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1134542}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1134542|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}69
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986396]]
|LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|79,09
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986396}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986396|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}70
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q783026]]
|LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|20,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q783026}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q783026|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}71
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q687100]]
|LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|31,95
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q687100}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q687100|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}72
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q734284]]
|LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|5,29
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q734284}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q734284|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}73
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985196]]
|LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|14,84
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985196}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985196|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}74
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q683922]]
|LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|23,8
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q683922}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q683922|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}75
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q914847]]
|LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|6,83
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q914847}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q914847|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}76
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q31734921]]
|LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|57,07
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q31734921}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q31734921|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}77
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985476]]
|LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|7,73
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985476}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985476|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}78
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q669155]]
|LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|7,71
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q669155}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q669155|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}79
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q183841]]
|LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|31,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q183841}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q183841|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}80
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q956489]]
|LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|16,1
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q956489}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q956489|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}81
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q371757]]
|LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|10,41
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q371757}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q371757|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}82
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017421]]
|LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|14,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017421}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017421|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |7
|-
|{{0}}83
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017400]]
|LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|10,17
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017400}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017400|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}84
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1133688]]
|LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|48,5
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1133688}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1133688|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}85
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985149]]
|LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|21,81
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985149}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985149|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}86
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985478]]
|LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]]
|style="text-align: right"|12,16
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985478}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985478|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}87
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986400]]
|LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|10,71
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986400}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986400|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}88
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q677804]]
|LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|24,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q677804}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q677804|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |17
|-
|{{0}}89
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1365356]]
|LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]]
|style="text-align: right"|41,72
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1365356}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1365356|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}90
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985333]]
|LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|23,92
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985333}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985333|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}91
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q836082]]
|LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]]
|style="text-align: right"|9,67
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q836082}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q836082|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}92
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985473]]
|LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|12,26
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985473}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985473|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}93
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q377847]]
|LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Clierf|Clierf]]
|style="text-align: right"|35,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q377847}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q377847|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}94
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017412]]
|LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|23,28
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017412}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017412|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}95
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q917508]]
|LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|7,06
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q917508}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q917508|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}96
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985385]]
|LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|30,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985385}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985385|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}97
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985390]]
|LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|17,07
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985390}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985390|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}98
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985404]]
|LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Clierf|Clierf]]
|style="text-align: right"|113,36
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985404}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985404|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}99
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q741589]]
|LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|39,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q741589}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q741589|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}100
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985399]]
|LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|17,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985399}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985399|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|TOTAL
|
|
|
|
|
|style="text-align: right"|2 586,36
|
|
| style="text-align: right" |1 134
|}
</div>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]]
* [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]]
[[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]]
ojy6gz3jhc766lr9go2p1s8cpv7toh7
2702009
2701964
2026-08-19T17:33:09Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2702009
wikitext
text/x-wiki
Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0"
|-
!<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart-->
!Wikidata
![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code
! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen
! Gemeng
! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]]
!Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref>
!Awunner<ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>
!Aw-Datum
![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.''
''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref>
|-
| {{0}}{{0}}1
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1313580]]
|LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|39,73
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1313580}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1313580|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}2
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q818891]]
|LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|21,93
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q818891}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q818891|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}3
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q809603]]
|LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|17,39
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q809603}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q809603|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
| {{0}}{{0}}4
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q811880]]
|LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|32,13
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q811880}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q811880|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}5
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q813593]]
|LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|23,31
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q813593}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q813593|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}{{0}}6
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q18693153]]
|LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|13,74
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q18693153}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q18693153|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}{{0}}7
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q832342]]
|LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|21,49
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q832342}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q832342|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
| {{0}}{{0}}8
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q832382]]
|LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|23,24
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q832382}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q832382|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}{{0}}9
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q850734]]
|LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|26,08
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q850734}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q850734|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}10
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q813727]]
|LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|28,41
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q813727}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q813727|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}11
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q866692]]
|LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|20,75
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q866692}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q866692|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
| {{0}}12
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q376454]]
|LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|23,08
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q376454}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q376454|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
| {{0}}13
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q116460013]]
|LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|18,00
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q116460013}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q116460013|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}14
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q641381]]
|LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|36,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q641381}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q641381|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}15
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q836075]]
|LU0501
|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]]
|[[Gemeng Clierf|Clierf]]
|[[Kanton Clierf|Clierf]]
| style="text-align: right" |85,05
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q836075}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q836075|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}16
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q676957]]
|LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]|| [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |12,31
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q676957}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q676957|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}17
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q596040]]
|LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Conter|Conter]]|| [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
| style="text-align: right" |20,55
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q596040}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q596040|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}18
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16012]]
|LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]|| {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |22,18
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16012}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16012|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}19
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16014]]
|LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]|| [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |21,38
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16014}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16014|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}20
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16050]]
|LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]]|| [[Gemeng Dikrech|Dikrech]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |12,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16050}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16050|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}21
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q426998]]
|LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Dippech|Dippech]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |17,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q426998}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q426998|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}22
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986412]]
|LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Duelem|Duelem]]|| [[Kanton Réimech|Réimech]]
| style="text-align: right" |18,98
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986412}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986412|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}23
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q145727]]
|LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ell|Ell]]|| [[Kanton Réiden|Réiden]]
| style="text-align: right" |21,55
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q145727}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q145727|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}24
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q24454]]
|LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Clierf|Clierf]]
| style="text-align: right" |37,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q24454}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q24454|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}25
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986392]]
|LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]|| [[Kanton Wolz|Wolz]]
| style="text-align: right" |51,26
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986392}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986392|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}26
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q16010]]
|LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]]|| [[Esch-Uelzecht]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |14,35
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q16010}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q16010|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}27
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q659351]]
|LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |15,18
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q659351}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q659351|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}28
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1143707]]
|LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Feelen|Feelen]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |22,76
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1143707}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1143707|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}29
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1016233]]
|LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |19,61
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1016233}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1016233|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}30
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985397]]
|LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fiels|Fiels]]|| [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |15,4
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985397}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985397|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}31
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017425]]
|LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]|| [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| style="text-align: right" |30,17
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017425}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017425|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}32
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017402]]
|LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |18,43
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017402}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017402|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}33
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985388]]
|LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Garnech|Garnech]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |20,95
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985388}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985388|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}34
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985392]]
|LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]]
| style="text-align: right" |29,41
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985392}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985392|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}35
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q215826]]
|LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]|| {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| style="text-align: right" |16,48
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q215826}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q215826|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}36
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q116453518]]
|LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]|| [[Kanton Réiden|Réiden]]
| style="text-align: right" |39,85
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q116453518}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q116453518|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |12
|-
|{{0}}37
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q958682]]
|LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |32,51
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q958682}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q958682|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}} 38
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q25583657]]
|LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |37,61
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q25583657}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q25583657|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}39
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q921321]]
|LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Hesper|Hesper]]|| [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
| style="text-align: right" |27,22
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q921321}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q921321|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |17
|-
|{{0}}40
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q742927]]
|LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]|| [[Kanton Miersch|Miersch]]
| style="text-align: right" |13,34
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q742927}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q742927|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}41
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q204317]]
|LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]|| [[Iechternach]]|| [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| style="text-align: right" |20,49
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q204317}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q204317|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}42
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986403]]
|LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]|| [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| style="text-align: right" |17,97
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986403}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986403|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}43
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017404]]
|LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]|| [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| style="text-align: right" |55,38
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017404}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017404|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}44
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985471]]
|LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |18,88
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985471}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985471|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}45
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q776642]]
|LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref>
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q776642}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q776642|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}46
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q939625]]
|LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Keel|Keel]]|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
| style="text-align: right" |14,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q939625}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q939625|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}47
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q432495]]
|LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Kielen|Kielen]]|| [[Kanton Capellen|Capellen]]
| style="text-align: right" |28,18
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q432495}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q432495|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}48
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1143742]]
|LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]|| [[Kanton Wolz|Wolz]]
| style="text-align: right" |33,58
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1143742}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1143742|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}49
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q660217]]
|LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|25,72
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q660217}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q660217|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}50
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985477]]
|LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]]
|style="text-align: right"|7,9
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985477}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985477|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}51
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985382]]
|LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|13,57
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985382}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985382|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}52
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017410]]
|LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|20,35
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017410}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017410|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}53
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985395]]
|LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|15,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985395}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985395|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}54
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1842]]
|LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|51,46
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1842}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1842|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |27
|-
|{{0}}55
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q256978]]
|LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|17,45
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q256978}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q256978|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}56
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985387]]
|LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|15,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985387}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985387|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}57
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q685611]]
|LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|11,1
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q685611}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q685611|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}58
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q921291]]
|LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]]
|style="text-align: right"|27,54
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q921291}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q921291|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}59
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985479]]
|LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|27,68
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985479}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985479|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}60
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q284855]]
|LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|49,74
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q284855}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q284855|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}61
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q939598]]
|LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|21,4
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q939598}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q939598|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}62
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q798747]]
|LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|13,66
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q798747}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q798747|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}63
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985402]]
|LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|41,36
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985402}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985402|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}64
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985393]]
|LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]]
|style="text-align: right"|22,44
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985393}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985393|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}65
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q743393]]
|LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Clierf|Clierf]]
|style="text-align: right"|70,65
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q743393}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q743393|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}66
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q602441]]
|LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" />
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q602441}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q602441|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |19
|-
|{{0}}67
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q513740]]
|LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]]
|style="text-align: right"|27,13
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q513740}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q513740|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}68
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1134542]]
|LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|15,6
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1134542}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1134542|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}69
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986396]]
|LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|79,09
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986396}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986396|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}70
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q783026]]
|LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|20,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q783026}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q783026|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}71
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q687100]]
|LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|31,95
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q687100}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q687100|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}72
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q734284]]
|LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|5,29
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q734284}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q734284|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}73
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985196]]
|LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|14,84
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985196}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985196|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}74
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q683922]]
|LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|23,8
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q683922}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q683922|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}75
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q914847]]
|LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|6,83
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q914847}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q914847|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}76
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q31734921]]
|LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|57,07
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q31734921}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q31734921|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}77
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985476]]
|LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|7,73
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985476}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985476|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}78
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q669155]]
|LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|7,71
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q669155}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q669155|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}79
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q183841]]
|LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|31,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q183841}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q183841|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}80
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q956489]]
|LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|16,1
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q956489}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q956489|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}81
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q371757]]
|LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
|style="text-align: right"|10,41
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q371757}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q371757|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}82
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017421]]
|LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|14,86
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017421}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017421|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |7
|-
|{{0}}83
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017400]]
|LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]]
|style="text-align: right"|10,17
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017400}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017400|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}84
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1133688]]
|LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|48,5
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1133688}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1133688|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}85
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985149]]
|LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|21,81
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985149}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985149|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}86
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985478]]
|LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]]
|style="text-align: right"|12,16
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985478}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985478|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}87
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q986400]]
|LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|10,71
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q986400}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q986400|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |15
|-
|{{0}}88
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q677804]]
|LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|style="text-align: right"|24,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q677804}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q677804|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |17
|-
|{{0}}89
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1365356]]
|LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]]
|style="text-align: right"|41,72
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1365356}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1365356|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}90
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985333]]
|LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|23,92
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985333}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985333|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}91
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q836082]]
|LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]]
|style="text-align: right"|9,67
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q836082}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q836082|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}92
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985473]]
|LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]]
|style="text-align: right"|12,26
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985473}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985473|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}93
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q377847]]
|LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Clierf|Clierf]]
|style="text-align: right"|35,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q377847}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q377847|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}94
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q1017412]]
|LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
|style="text-align: right"|23,28
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q1017412}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q1017412|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}95
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q917508]]
|LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|7,06
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q917508}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q917508|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}96
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985385]]
|LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|30,42
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985385}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985385|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}97
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985390]]
|LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
|style="text-align: right"|17,07
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985390}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985390|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |9
|-
|{{0}}98
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985404]]
|LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Clierf|Clierf]]
|style="text-align: right"|113,36
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985404}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985404|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|{{0}}99
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q741589]]
|LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]]
|style="text-align: right"|39,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q741589}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q741589|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |13
|-
|{{0}}100
|[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|25px|center|link=https://www.wikidata.org/wiki/Q985399]]
|LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
|style="text-align: right"|17,25
|style="text-align: right"|{{#statements:P1082|from=Q985399}}
|{{Small|{{wikidata|qualifier|Q985399|P1082|P585}}}}
| style="text-align: right" |11
|-
|TOTAL
|
|
|
|
|
|style="text-align: right"|2 586,36
|
|
| style="text-align: right" |1 134
|}
</div>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]]
* [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]]
[[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]]
7ruf7x4dhb104trm6qzxt603bqbbrlx
Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen
0
1073
2701946
2701938
2026-08-19T11:59:14Z
StefanVIII
71833
Wope vu Miedernach vu png op svg aktualiséiert
2701946
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src=":Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen/styles.css" /><!--Fir mat class="former-municipality" déi fréier Gemenge mat engem Hannergrond ze markéieren, deen och am däischtere Modus funktionéiert.-->
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser Lëscht fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir z. B. bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
'''Bemierkung'''
D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|110x110px]]
|'''[[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]]'''
''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771 Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024]}}
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Clierf|Clierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Clierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br>
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Clierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass.
De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf.
De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Clierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]].
Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet.
D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet.
D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}}
Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn.
An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen.
Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen.
De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']]
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>
''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.''
Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn.
Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}}
De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.''
Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel.
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br>
{{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] war Fluessweiler – zesumme mam [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholzer Haff]] – am gemeinsame Besëtz vun der Famill vu [[Schlass Meesebuerg|Meesebuerg]] (''d'or au chef de gueules chargé de trois mésanges'' (heiandsdo ''merlettes'') ''d'or'' (d'Meesen (mésanges) heiandsdo ''au naturel'')) an där vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''). De Rescht vun der aktueller Gemeng houng vun der Probstei Gréiwemaacher of (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronne d'or, à la clef d'argent brochant en barre'').
De Wope reflektéiert dës historesch Fakten: déi wichtegst Faarwen (Gëllen a Rout) sinn déi vun der Famill vu Meesebuerg, déi d'Haaptrechter hat; de Léiw ass dee vun der Famill vun Zolwer an de Schlëssel – aus ästhetesche Grënn ëmgedréit - ass dee vun der Probstei. Schlussendlech symboliséieren d'„Fënnefblieder“ déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng an déngen och als Nummswopen (fr. ''armes parlantes;'' „Fluessweiler“ vu [[Fluess]]).
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fouhren luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Furen|Furen]]'''
''De gueules au chevron d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même, en pointe d’un fermail à l'ancienne également d'argent''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. August]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 832 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}<br>
Am Mëttelalter hunn d'Uertschafte Furen, Longsdref a Waalsdref de Grofe vu Veianen gehéiert (spéit Veianen: ''de gueules à la fasce d'argent'') iwwerdeems d'Landrechter zu Bettel de Grofe vu Clierf gehéiert hunn (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), och wann déi Veianer an déi Clierfer sech ëm d'Jurisdiktiounsrechter gestridden hunn.
Am 14. Joerhonnert hu sech d'Häre vun Huelmes (''de gueules au fermail à l'ancienne d'argent'') zu Furen nodeem se do scho bestëmmt Rechter verschaaft haten.
Am Gemengewope fënnt een dës historesch Fakten: am Wope vu Veianen gouf d'<nowiki/>''Fasce'' mat engem Wénkel ersat, deen de Maarksbierg symboliséiert, wou absënns um Namensdag vum hellege Markus, e renomméierte Joermaart ofgehale gouf. Iwwer dem Wénkel sinn d'''Merletten'' (eng Zort [[Märel (Vull)|Märel]]) vun der Famill vu Clierf an d'Spang vun der Famill vun Huelmes.
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, mantelé d'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Clierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>''Fascé d'or et d'Azaur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}
De ''Fascé'' erënnert un d'Häre vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur''), déi schonn am [[14. Joerhonnert]] Häre vun Hesper waren (Alzeng an Izeg). En erënnert och un d'Häre vu Miersch (''fasce d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable''), déi vun deene vu Roudemaacher ofstamen an als ''Voué'' fir d'Abtei Saint-Vanne vu [[Verdun]] gedéngt hunn, wat hir Besëtzer zu Fenteng ugeet.
Déi rout Sträif (''bande de gueules'') kënnt vum Wope vun de Marquisën (''Markgraf'') vu Baden (''d'or à la bande de gueules''), déi vu 1479 bis zum Enn vum Ancien Régime Häre vun Hesper waren.
Den Tuerm bezitt sech op d'Feudalschlass, deem seng Ruinen nach ëmmer zu Hesper stinn.
D'Fleur-de-lis, Symbol vun der Muttergottes, erënnert un d'[[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Abtei Clairefontaine]] an un d'Gräfin [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] (hire Wopen ass net bekannt, mä op engem vun hire Sigel ass se mat engem Zepter mat enger Fleur-de-lis-Spëtzt duergestallt), déi hire Besëtztum zu Hesper vun der Mënster-Abtei op d'Abtei vu Clairefontaine iwwerdroen hat.
Schlussendlech symboliséiert d'Fleur-de-lis awer och d'Verbonnenheet vun der Famill Roudemaacher mat der franséischer Kroun (''d'azur à trois fleurs de lis d'or'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten.
Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt).
Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert.
D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet.
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Kautebaach|'''Kautebaach''']]<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 10. Oktober 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1251 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem|Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
{{Méi Info 1|Wope vun der Stad Lëtzebuerg}}<br>
Kuckt och: [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen#R|Réimech]] (identesch mam Wope vun der Stad Lëtzebuerg)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueules brochant en pal.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 5. Dezember 1988 - <!--[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000--> Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''<br>{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
Kuckt och: [[Wope vun der Stad Lëtzebuerg]] (identesch mat deem vu Réimech)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]]
|[[Gemeng Wëlwerwolz|'''Wëlwerwolz''']]<br>''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)]]
obrop12cyy027hj5b81i6sbzuudq4hd
2701965
2701946
2026-08-19T13:36:58Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2701965
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src=":Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen/styles.css" /><!--Fir mat class="former-municipality" déi fréier Gemenge mat engem Hannergrond ze markéieren, deen och am däischtere Modus funktionéiert.-->
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser Lëscht fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir z. B. bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
'''Bemierkung'''
D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|110x110px]]
|'''[[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]]'''
''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771 Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024]}}
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Clierf|Clierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Clierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br>
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Clierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass.
De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf.
De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Clierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]].
Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet.
D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet.
D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}}
Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn.
An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen.
Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen.
De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']]
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>
''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.''
Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn.
Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}}
De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.''
Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel.
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br>
{{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] war Fluessweiler – zesumme mam [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholzer Haff]] – am gemeinsame Besëtz vun der Famill vu [[Schlass Meesebuerg|Meesebuerg]] (''d'or au chef de gueules chargé de trois mésanges'' (heiandsdo ''merlettes'') ''d'or'' (d'Meesen (mésanges) heiandsdo ''au naturel'')) an där vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''). De Rescht vun der aktueller Gemeng houng vun der Probstei Gréiwemaacher of (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronne d'or, à la clef d'argent brochant en barre'').
De Wope reflektéiert dës historesch Fakten: déi wichtegst Faarwen (Gëllen a Rout) sinn déi vun der Famill vu Meesebuerg, déi d'Haaptrechter hat; de Léiw ass dee vun der Famill vun Zolwer an de Schlëssel – aus ästhetesche Grënn ëmgedréit - ass dee vun der Probstei. Schlussendlech symboliséieren d'„Fënnefblieder“ déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng an déngen och als Nummswopen (fr. ''armes parlantes;'' „Fluessweiler“ vu [[Fluess]]).
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fouhren luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Furen|Furen]]'''
''De gueules au chevron d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même, en pointe d’un fermail à l'ancienne également d'argent''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. August]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 832 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}<br>
Am Mëttelalter hunn d'Uertschafte Furen, Longsdref a Waalsdref de Grofe vu Veianen gehéiert (spéit Veianen: ''de gueules à la fasce d'argent'') iwwerdeems d'Landrechter zu Bettel de Grofe vu Clierf gehéiert hunn (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), och wann déi Veianer an déi Clierfer sech ëm d'Jurisdiktiounsrechter gestridden hunn.
Am 14. Joerhonnert hu sech d'Häre vun Huelmes (''de gueules au fermail à l'ancienne d'argent'') zu Furen nodeem se do scho bestëmmt Rechter verschaaft haten.
Am Gemengewope fënnt een dës historesch Fakten: am Wope vu Veianen gouf d'<nowiki/>''Fasce'' mat engem Wénkel ersat, deen de Maarksbierg symboliséiert, wou absënns um Namensdag vum hellege Markus, e renomméierte Joermaart ofgehale gouf. Iwwer dem Wénkel sinn d'''Merletten'' (eng Zort [[Märel (Vull)|Märel]]) vun der Famill vu Clierf an d'Spang vun der Famill vun Huelmes.
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, mantelé d'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Clierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>''Fascé d'or et d'Azaur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}
De ''Fascé'' erënnert un d'Häre vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur''), déi schonn am [[14. Joerhonnert]] Häre vun Hesper waren (Alzeng an Izeg). En erënnert och un d'Häre vu Miersch (''fasce d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable''), déi vun deene vu Roudemaacher ofstamen an als ''Voué'' fir d'Abtei Saint-Vanne vu [[Verdun]] gedéngt hunn, wat hir Besëtzer zu Fenteng ugeet.
Déi rout Sträif (''bande de gueules'') kënnt vum Wope vun de Marquisën (''Markgraf'') vu Baden (''d'or à la bande de gueules''), déi vu 1479 bis zum Enn vum Ancien Régime Häre vun Hesper waren.
Den Tuerm bezitt sech op d'Feudalschlass, deem seng Ruinen nach ëmmer zu Hesper stinn.
D'Fleur-de-lis, Symbol vun der Muttergottes, erënnert un d'[[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Abtei Clairefontaine]] an un d'Gräfin [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] (hire Wopen ass net bekannt, mä op engem vun hire Sigel ass se mat engem Zepter mat enger Fleur-de-lis-Spëtzt duergestallt), déi hire Besëtztum zu Hesper vun der Mënster-Abtei op d'Abtei vu Clairefontaine iwwerdroen hat.
Schlussendlech symboliséiert d'Fleur-de-lis awer och d'Verbonnenheet vun der Famill Roudemaacher mat der franséischer Kroun (''d'azur à trois fleurs de lis d'or'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten.
Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt).
Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert.
D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet.
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Kautebaach|'''Kautebaach''']]<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 10. Oktober 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1251 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem|Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
{{Méi Info 1|Wope vun der Stad Lëtzebuerg}}<br>
Kuckt och: [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen#R|Réimech]] (identesch mam Wope vun der Stad Lëtzebuerg)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueules brochant en pal.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 5. Dezember 1988 - <!--[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000--> Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''<br>{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
Kuckt och: [[Wope vun der Stad Lëtzebuerg]] (identesch mat deem vu Réimech)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]]
|[[Gemeng Wëlwerwolz|'''Wëlwerwolz''']]<br>''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)]]
9gd75xyj986np873oo2qkphpmtt24ju
2702008
2701965
2026-08-19T17:33:13Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2702008
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src=":Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen/styles.css" /><!--Fir mat class="former-municipality" déi fréier Gemenge mat engem Hannergrond ze markéieren, deen och am däischtere Modus funktionéiert.-->
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser Lëscht fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir z. B. bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
'''Bemierkung'''
D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|110x110px]]
|'''[[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]]'''
''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771 Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024]}}
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Clierf|Clierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Clierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br>
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Clierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass.
De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf.
De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Clierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]].
Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet.
D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet.
D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}}
Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn.
An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen.
Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen.
De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']]
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>
''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.''
Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn.
Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}}
De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.''
Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel.
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br>
{{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] war Fluessweiler – zesumme mam [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholzer Haff]] – am gemeinsame Besëtz vun der Famill vu [[Schlass Meesebuerg|Meesebuerg]] (''d'or au chef de gueules chargé de trois mésanges'' (heiandsdo ''merlettes'') ''d'or'' (d'Meesen (mésanges) heiandsdo ''au naturel'')) an där vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''). De Rescht vun der aktueller Gemeng houng vun der Probstei Gréiwemaacher of (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronne d'or, à la clef d'argent brochant en barre'').
De Wope reflektéiert dës historesch Fakten: déi wichtegst Faarwen (Gëllen a Rout) sinn déi vun der Famill vu Meesebuerg, déi d'Haaptrechter hat; de Léiw ass dee vun der Famill vun Zolwer an de Schlëssel – aus ästhetesche Grënn ëmgedréit - ass dee vun der Probstei. Schlussendlech symboliséieren d'„Fënnefblieder“ déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng an déngen och als Nummswopen (fr. ''armes parlantes;'' „Fluessweiler“ vu [[Fluess]]).
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fouhren luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Furen|Furen]]'''
''De gueules au chevron d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même, en pointe d’un fermail à l'ancienne également d'argent''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. August]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 832 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}<br>
Am Mëttelalter hunn d'Uertschafte Furen, Longsdref a Waalsdref de Grofe vu Veianen gehéiert (spéit Veianen: ''de gueules à la fasce d'argent'') iwwerdeems d'Landrechter zu Bettel de Grofe vu Clierf gehéiert hunn (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), och wann déi Veianer an déi Clierfer sech ëm d'Jurisdiktiounsrechter gestridden hunn.
Am 14. Joerhonnert hu sech d'Häre vun Huelmes (''de gueules au fermail à l'ancienne d'argent'') zu Furen nodeem se do scho bestëmmt Rechter verschaaft haten.
Am Gemengewope fënnt een dës historesch Fakten: am Wope vu Veianen gouf d'<nowiki/>''Fasce'' mat engem Wénkel ersat, deen de Maarksbierg symboliséiert, wou absënns um Namensdag vum hellege Markus, e renomméierte Joermaart ofgehale gouf. Iwwer dem Wénkel sinn d'''Merletten'' (eng Zort [[Märel (Vull)|Märel]]) vun der Famill vu Clierf an d'Spang vun der Famill vun Huelmes.
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, mantelé d'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Clierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>''Fascé d'or et d'Azaur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}
De ''Fascé'' erënnert un d'Häre vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur''), déi schonn am [[14. Joerhonnert]] Häre vun Hesper waren (Alzeng an Izeg). En erënnert och un d'Häre vu Miersch (''fasce d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable''), déi vun deene vu Roudemaacher ofstamen an als ''Voué'' fir d'Abtei Saint-Vanne vu [[Verdun]] gedéngt hunn, wat hir Besëtzer zu Fenteng ugeet.
Déi rout Sträif (''bande de gueules'') kënnt vum Wope vun de Marquisën (''Markgraf'') vu Baden (''d'or à la bande de gueules''), déi vu 1479 bis zum Enn vum Ancien Régime Häre vun Hesper waren.
Den Tuerm bezitt sech op d'Feudalschlass, deem seng Ruinen nach ëmmer zu Hesper stinn.
D'Fleur-de-lis, Symbol vun der Muttergottes, erënnert un d'[[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Abtei Clairefontaine]] an un d'Gräfin [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] (hire Wopen ass net bekannt, mä op engem vun hire Sigel ass se mat engem Zepter mat enger Fleur-de-lis-Spëtzt duergestallt), déi hire Besëtztum zu Hesper vun der Mënster-Abtei op d'Abtei vu Clairefontaine iwwerdroen hat.
Schlussendlech symboliséiert d'Fleur-de-lis awer och d'Verbonnenheet vun der Famill Roudemaacher mat der franséischer Kroun (''d'azur à trois fleurs de lis d'or'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten.
Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt).
Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert.
D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet.
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Kautebaach|'''Kautebaach''']]<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 10. Oktober 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1251 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem|Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
{{Méi Info 1|Wope vun der Stad Lëtzebuerg}}<br>
Kuckt och: [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen#R|Réimech]] (identesch mam Wope vun der Stad Lëtzebuerg)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueules brochant en pal.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 5. Dezember 1988 - <!--[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000--> Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''<br>{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
Kuckt och: [[Wope vun der Stad Lëtzebuerg]] (identesch mat deem vu Réimech)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]]
|[[Gemeng Wëlwerwolz|'''Wëlwerwolz''']]<br>''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)]]
jup5vrsdy9z17kn42nxe33qhcl5abp0
2702015
2702008
2026-08-19T17:42:58Z
GilPe
14980
/* M */
2702015
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src=":Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen/styles.css" /><!--Fir mat class="former-municipality" déi fréier Gemenge mat engem Hannergrond ze markéieren, deen och am däischtere Modus funktionéiert.-->
Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]].
An dëser Lëscht fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir z. B. bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt.
Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet.
'''Bemierkung'''
D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn.
{{AbcIndex}}
== B ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]]
| '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br>
''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br>
''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br>
''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br>
''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br>
''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br>
''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br>
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>
De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}
Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br>
''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br>
De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref.
D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules'').
De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br>
''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref>
Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn.
Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten.
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br>
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}}
D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier.
De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]].
D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br>
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br>
De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch - Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br>
''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br>
D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet.
D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]).
D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren.
|-valign="top"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br>
''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.''
<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable'').
|- valign="top" class="former-municipality"
|align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br>
''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}
Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points'').
De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms Bous Waldbredimus.svg|110x110px]]
|'''[[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]]'''
''Ecartelé en sautoir au I de gueules à la croix ancrée d'or, aux II et III d'argent à trois mouchetures de sable, au IV d'argent au lion de gueules issant de la pointe de l'écu, sur la partition deux bâtons de sable fleurdelysés posés en sautoir.'' <br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|Gemengerot]] 1. September 2024 - [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/amin/2024/04/15/b1771 Arrêté ministériel 15. Abrëll 2024]}}
|}
== C ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Clierf|Clierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br>
De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Clierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]'''
<br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter.
D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet.
Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn.
D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable'').
|}
== D ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br>
''D'or au lion de sable.''<br>
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br>
De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.
Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br>
''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.''
''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}''
Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der ''vouerie franche'' <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen.
De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs ''burelles'', mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt).
Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: ''burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe''. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum ''burelé'' fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (''puits'') ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun.
Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass, an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz ''en sautoir'' huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert an och keng heraldesch Begrënnung huet.
De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br>
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}
De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br>
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}
== E ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br>
D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet.
De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren.
De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]].
D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant'').
De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime.
D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]].
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br>
''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] huet de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng der Seigneurie vu Clierf gehéiert (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), de Rescht war en Deel vum ''Haff vu Bellain'', vun deem e mëttelalterleche Sigel mam Portrait vum [[Poopst]] [[Cornelius (Poopst)|Cornelius]] bekannt ass.
De franséischen Numm vun der Gemeng (''Troisvierges'') geet op e Kult zeréck, deen do zu Éiere vun dräi Frae praktizéiert gouf, déi als [[Jongfra|Jongfraen]] a [[Märtyrer]] ugesi goufen. Hir symbolesch an opschlossräich Nimm – ''Fides'', ''Spes'' a ''Caritas'' (lb. Glawen, Hoffnung a Léift) – verroden awer, datt et sech ëm en uralen an obskuere Kult handelt, deen duerch d'Christianiséierung nees entdeckt gouf.
De Wope vun der Gemeng baséiert op deem vu Clierf, mat den dräi Jongfraen amplaz vun de [[Märel (Vull)|Märelen]].
Den Hiwwel erënnert un d'Regioun [[Éislek]], an den zentrale méi héijen Deel un d'[[Buergplaz zu Huldang|Buergplaz]], déi laang als déi héchst Plaz vum Land gegollt huet.
D'Rad an d'Schinn erënneren un déi wichteg Roll, déi d'Eisebunn an der Entwécklung vun der Gemeng gespillt huet.
D'[[Patriarchalkräiz]] ass ee vun den Attributer vum Poopst Cornelius a bezitt sech op den ''Haff vu Bellain''.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br>''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 28. September 1988 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 17. November 1988 - Mémorial B 1988, Säit 871 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985}}
Am [[Ancien Régime]] war Esch-Sauer den Zentrum vun enger mächteger ''Seigneurie'', där hir éischt Häre souguer den Titel ''Comes'' (vum [[Latäin|lat]]. ''comes'', [[Grof]]) gedroen hunn.
An den Ufankszäite vun der Heraldik hunn d'Häre ''burelé d'argent et de gueules'' gedroen.
Am 17. Joerhonnert huet d'''Famill du Bost'' (''d'or au chêne terrassé au naturel englanté ď'or, au sanglier issant de derrière le tronc'') déi ursprénglech vu [[Forez]], enger historescher franséischer Provënz, koum, d'Seigneurie vun Esch-Sauer iwwerholl. Vun där Zäit un huet d'Famill de Wopen ''écartelé de du Bost et d'Esch-sur-Sûre'' gedroen.
De Gemengewope vun Esch-Sauer gouf aus dem zweete Wope vun ''du Bost'' zesummegesat, wat zu engem méi ausgeglachene Gesamtdesign gefouert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]]
|'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br>
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''
D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73).
Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Eschweiler|'''Eschweiler''']]
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 22. Dezember 1981 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 2. Abrëll 1982 - Mémorial B 1982, Säit 453 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>
''D'or à quatre bandes de sable, au chef de gueules chargé d'un chien braque d'argent colleté de sable.''
Dat Gëllent an dat Rout am Wopen erënneren un d'Herrschaft (duerno d'Baronie a nach méi spéit d'Grofschaft) vu Wolz (d'or au chef de gueules), vun där Eschweiler an Ierpeldeng ofgestaamt hunn; déi schwaarz Bänner weisen op d'Probstei vu Baaschtnech (d'or à quatre bandes de sable) hin, zu där Knapphouschent a Selschent gehéiert hunn.
Déi franséisch Braque kënnt aus dem Wope vun der Famill vun Eschweiler (de … (warscheinlech d'or) au chef de... (warscheinlech de gueules) chargé d'un chien braque (oder d'un lévrier) de … (warscheinlech d'argent)), den Nokommen oder Vasallen vun der Famill vu Wolz.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br>
''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327 - Projet: [[Louis Wirion]] (1951)}}
De Wope vun der Stad aus dem Joer 1953 ass inspiréiert vun deem, deen d'Gemeng bis dohin inoffiziell gedroen hat an dee sech esou beschreiwe léisst: ''Écartelé: au I d'or au pont de gueules posé sur une rivière de sable; au II d'azur à trois gerbes d'or posées 2-1; au III de sable au caducée (de Mercure) d'or en bande; au IV de Luxembourg.''
Mat der Bréck sollt e Nummswopen ([[Franséisch|fr]]. ''armes parlantes'') entstoen, deen op den [[Attila]]<ref>„Attila“ ass am Aldäitschen „Etzel“, dowéinst „Etzelbréck“, wat méi spéit „Ettelbréck “gouf.</ref> hiweist; den Attila gëtt fälschlecherweis dacks als deen ugesinn, deen déi éischt Bréck op der Plaz sollt gebaut hunn. D'[[Gaarf]] symboliséiert d'Landwirtschaft an den [[Hermesstaf]] den Handel.
|}
== F ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br>
''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules''*.<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br>De [[Wandhond]] am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vasalle vun de [[Buerschent]]er, déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung: ''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''.<br>
{{small|<nowiki>*)</nowiki> Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br>
''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br>
''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br>
''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}
Ënnert dem [[Ancien Régime]] war Fluessweiler – zesumme mam [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholzer Haff]] – am gemeinsame Besëtz vun der Famill vu [[Schlass Meesebuerg|Meesebuerg]] (''d'or au chef de gueules chargé de trois mésanges'' (heiandsdo ''merlettes'') ''d'or'' (d'Meesen (mésanges) heiandsdo ''au naturel'')) an där vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''). De Rescht vun der aktueller Gemeng houng vun der Probstei Gréiwemaacher of (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronne d'or, à la clef d'argent brochant en barre'').
De Wope reflektéiert dës historesch Fakten: déi wichtegst Faarwen (Gëllen a Rout) sinn déi vun der Famill vu Meesebuerg, déi d'Haaptrechter hat; de Léiw ass dee vun der Famill vun Zolwer an de Schlëssel – aus ästhetesche Grënn ëmgedréit - ass dee vun der Probstei. Schlussendlech symboliséieren d'„Fënnefblieder“ déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng an déngen och als Nummswopen (fr. ''armes parlantes;'' „Fluessweiler“ vu [[Fluess]]).
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br>
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br>
|- valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms fouhren luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Furen|Furen]]'''
''De gueules au chevron d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même, en pointe d’un fermail à l'ancienne également d'argent''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. August]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 832 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}}<br>
Am Mëttelalter hunn d'Uertschafte Furen, Longsdref a Waalsdref de Grofe vu Veianen gehéiert (spéit Veianen: ''de gueules à la fasce d'argent'') iwwerdeems d'Landrechter zu Bettel de Grofe vu Clierf gehéiert hunn (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), och wann déi Veianer an déi Clierfer sech ëm d'Jurisdiktiounsrechter gestridden hunn.
Am 14. Joerhonnert hu sech d'Häre vun Huelmes (''de gueules au fermail à l'ancienne d'argent'') zu Furen nodeem se do scho bestëmmt Rechter verschaaft haten.
Am Gemengewope fënnt een dës historesch Fakten: am Wope vu Veianen gouf d'<nowiki/>''Fasce'' mat engem Wénkel ersat, deen de Maarksbierg symboliséiert, wou absënns um Namensdag vum hellege Markus, e renomméierte Joermaart ofgehale gouf. Iwwer dem Wénkel sinn d'''Merletten'' (eng Zort [[Märel (Vull)|Märel]]) vun der Famill vu Clierf an d'Spang vun der Famill vun Huelmes.
|}
== G ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br>
''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, mantelé d'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br>
''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br>
''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br>
''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Clierf, Meesebuerg a Beefort.
|}
== H ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br>
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br>
''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br>
''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br>''Fascé d'or et d'Azaur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}
De ''Fascé'' erënnert un d'Häre vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur''), déi schonn am [[14. Joerhonnert]] Häre vun Hesper waren (Alzeng an Izeg). En erënnert och un d'Häre vu Miersch (''fasce d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable''), déi vun deene vu Roudemaacher ofstamen an als ''Voué'' fir d'Abtei Saint-Vanne vu [[Verdun]] gedéngt hunn, wat hir Besëtzer zu Fenteng ugeet.
Déi rout Sträif (''bande de gueules'') kënnt vum Wope vun de Marquisën (''Markgraf'') vu Baden (''d'or à la bande de gueules''), déi vu 1479 bis zum Enn vum Ancien Régime Häre vun Hesper waren.
Den Tuerm bezitt sech op d'Feudalschlass, deem seng Ruinen nach ëmmer zu Hesper stinn.
D'Fleur-de-lis, Symbol vun der Muttergottes, erënnert un d'[[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Abtei Clairefontaine]] an un d'Gräfin [[Ermesinde vu Lëtzebuerg|Ermesinde]] (hire Wopen ass net bekannt, mä op engem vun hire Sigel ass se mat engem Zepter mat enger Fleur-de-lis-Spëtzt duergestallt), déi hire Besëtztum zu Hesper vun der Mënster-Abtei op d'Abtei vu Clairefontaine iwwerdroen hat.
Schlussendlech symboliséiert d'Fleur-de-lis awer och d'Verbonnenheet vun der Famill Roudemaacher mat der franséischer Kroun (''d'azur à trois fleurs de lis d'or'').
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br>
''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br>
''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br>
''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}}
|}
== I ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''
De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Herrschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren.
Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}}De Gemengewope berécksiichtegt d'Wope vun de verschiddenen Hären, déi noeneen zu Ierpeldeng d'Soen haten.
Den a véier gedeelte Wopen ([[Andreaskräiz]]) erënnert un déi éischt Hären, de Frédéric an de Gérard vun Ierpeldeng (''à une fasce, un sautoir brochant sur le tout'', Faarwe sinn net onbekannt).
Dat Sëlwert a Rout, gradewéi d'Rondelen, sinn aus de Wope vun der Famill Gondersdorf (''de gueules à deux fasces d'argent chargées de cing tourteaux de sable''), Hären aus dem 15. bis zum 17. Joerhonnert.
D'Stäre mat de siwe Spëtzte stamen aus de Wope vum Baron du Prel (de gueules à un chevron dentelé d'argent accompagné de trois ombres de soleil à sept rais d'or), dee 1691 déi lescht Nokomme vun der Famill Gondersdorf bestuet huet.
|}
== J ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983
|}
== K ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br>
De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet.
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|100px]]
|[[Gemeng Kautebaach|'''Kautebaach''']]<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br>
''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}}
D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht.
De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 10. Oktober 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1251 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]'''
''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}}
D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Konstem|Konstem]]'''
''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert.
Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or'').
De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]]
|'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}
|}
== L ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br>
''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.''
{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
{{Méi Info 1|Wope vun der Stad Lëtzebuerg}}<br>
Kuckt och: [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen#R|Réimech]] (identesch mam Wope vun der Stad Lëtzebuerg)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
== M ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|- valign="top"
|align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]]
|'''[[Maarnech]]'''
''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}}
De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss.
Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn.
Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D]] [[12. Mäerz]] [[1975]]<!-- - Mémorial B 1961, Säit 528 ---> Projet: F. Mathieu 1975}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]'''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]'''
|}
== N ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueules brochant en pal.''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 5. Dezember 1988 - <!--[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000--> Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.''
|}
== P ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]'''
(virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.
Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.
D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}
== R ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms of Luxembourg (city) with timbre 1818.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.''<br>{{small|''Hooge Rad van Adel'' – 10. November 1818}}<br>
Kuckt och: [[Wope vun der Stad Lëtzebuerg]] (identesch mat deem vu Réimech)
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.''
|}
== S ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople''
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br>
''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br>
''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
|'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref>
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}
== T ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen.
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]'''
|}
== U ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br>
|}
== V ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}
== W ==
{| class="wikitable" width="100%"
! width="110" align="center"| Wopen
! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]'''
<br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]'''
<br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br>
''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.svg|100px]]
|'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]'''
|- valign="top"
| align="center" |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]]
|[[Gemeng Wëlwerwolz|'''Wëlwerwolz''']]<br>''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br>
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]'''
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''
{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.
|-valign="top"
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
|'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
== Kuckt och ==
*[[Wope vu Lëtzebuerg]]
==Literatur==
* [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}}
* [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen]
* [https://web.archive.org/web/20260218071150/https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen]
* Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]]
[[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)]]
q5vh941h8pqi2j1xyqzt34iy4x9o4kj
12. Januar
0
1546
2702001
2688445
2026-08-19T16:05:51Z
Johnny Chicago
17
/* Gebuer */
2702001
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
Den '''12. [[Januar]]''' ass den 12. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1780]]: Éischt Editioun vun der [[Neue Zürcher Zeitung|''Zürcher Zeitung'']].
* [[2010]]: Bei engem [[Äerdbiewen|Äerdbiewe]] bei [[Port-au-Prince]] op [[Haiti]] komme ronn 200.000 Mënschen ëm d'Liewen; 1,5 Millioune verléieren hiert Doheem.
===Lëtzebuerg ===
* [[1936]]: 40.000 Leit manifestéieren an der Stad fir besser Aarbechtskonditiounen.
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:EdmundBurke1771.jpg|Edmund Burke
Fichier:Etienne Lenoir 1822-1900.jpg|Etienne Lenoir
Fichier:JackLondon02.jpeg|Jack London
Fichier:Maire O'Neill 001.jpg|Maire O'Neill
Fichier:Marie Dubois 1972.jpg|Marie Dubois
Fichier:Joe Frazier cropped.jpg|Joe Frazier
</gallery>
* [[1729]]: [[Edmund Burke]], englesche Philosoph a Politiker.
* [[1802]]: [[Nicolas Bové]], lëtzebuergesche Botaniker.
* [[1822]]: [[Étienne Lenoir]], lëtzebuergesch-belsch-franséischen Ingenieur, Erfinder a Geschäftsmann.
* [[1852]]: [[Joseph Joffre]], franséische Generol.
* [[1857]]: [[Knut Ångström]], schweedesche Physiker.
* [[1876]]: [[Jack London]], US-amerikanesche Schrëftsteller.
* 1876: [[Ermanno Wolf-Ferrari]], italieenesche Komponist.
* [[1878]]: [[Ferenc Molnár]], ungaresche Schrëftsteller.
* [[1885]]: [[Emile Pauly]], lëtzebuergeschen Zänndokter.
* 1885: [[Maire O'Neill]], iresch Schauspillerin.
* [[1886]]: [[Henri Habig]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Lokalpolitiker.
* [[1890]]: [[Joseph Helffrich]], däitschen Astronom.
* [[1896]]: [[Nicolas Thill (Lokalpolitiker)|Nicolas Thill]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[1897]]: [[Arthur Ripley]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[1900]]: [[Siegfried Schürenberg]], däitsche Schauspiller.
* [[1906]]: [[Emmanuel Lévinas]], jiddesche franséische Philosoph.
* [[1908]]: [[Jean Delannoy]], franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur.
* [[1911]]: [[Tit Schroeder]], lëtzebuergeschen Auteur.
* [[1919]]: [[Camille Ney]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1937]]: [[Marie Dubois]], franséisch Schauspillerin.
* 1937: [[Shirley Eaton]], englesch Schauspillerin.
* [[1938]]: [[Lewis Fiander]], australesche Schauspiller.
* [[1940]]: [[Matthias Habich]], däitsche Schauspiller.
* [[1942]]: [[Michel Mayor]], Schwäizer Astronom.
* [[1944]]: [[Joe Frazier]], US-amerikanesche Boxer.
* [[1946]]: [[George Duke]], US-amerikaneschen Jazzmuseker.
* 1946: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller.
* [[1947]]: [[Joseph Hansen (1947)|Joseph Hansen]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1949]]: [[Wayne Wang]], US-amerikanesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.
* 1951: [[Kirstie Alley]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1973]]: [[Hande Yener]], tierkesch Popsängerin a Songwriterin.
* [[1985]]: [[Marc Goergen (Politiker)|Marc Goergen]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1993]]: [[Tom Krier]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
== Gestuerwen ==
* [[1519]]: [[Maximilian I. (HRR)|Maximilian I.]] vun Éisträich, réimesch-däitsche Keeser.
* [[1675]]: [[Philipp de Croy]], Prënz vu Chimay an Arenberg, Gouverneur vu Lëtzebuerg.
* [[1829]]: [[Friedrich Schlegel]], däitsche Philosoph, Literaturkritiker, Philolog a Schrëftsteller.
* [[1852]]: [[Henri-Joseph Redouté]], Moler.
* [[1891]]: [[Georges Eugène Haussmann]], franséische Stadplanger.
* [[1898]]: [[Jean Linden (Botaniker)|Jean Linden]], lëtzebuergesch-belsche Botaniker.
*[[1936]]: [[Félix Bian]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker.
* 1936: [[Jakob Hubert Schütz]], däitsch-lëtzebuergesche Geeschtlechen an Auteur.
* [[1968]]: [[Leopold Lahola]], slowakeschen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1969]]: [[Betty Fischer]], éisträichesch Operettesängerin.
* [[1976]]: [[Agatha Christie]], brittesch Schrëftstellerin.
* [[1977]]: [[Henri-Georges Clouzot]], franséische Filmregisseur.
* [[1996]]: [[Leonhard Drach]], däitsche Procureur zu Lëtzebuerg, am Zweete Weltkrich.
* [[2002]]: [[Cyrus Vance]], US-amerikanesche Politiker (Ausseminister 1977-1980).
* [[2003]]: [[Kinji Fukasaku]], japanesche Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmregisseur.
* 2003: [[Leopoldo Galtieri]], argentinesche Generol an [[De jure / de facto|de facto]] President vun Argentinien.
* [[2006]]: [[Nic May]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* [[2009]]: [[Claude Berri]], franséische Filmregisseur, -produzent a -schauspiller.
* [[2013]]: [[Jean Krier (Dichter)|Jean Krier]], lëtzebuergeschen Dichter.
* [[2016]]: [[Ruth Leuwerik]], däitsch Schauspillerin.
* [[2017]]: [[Gianfranco Bettetini]], italieenesche Filmkritiker a Filmregisseur.
* [[2022]]: [[Victor Fenigstein]], schwäizeresch-lëtzebuergesche Pianist a Komponist.
*2022: [[Guy W. Stoos]], lëtzebuergesche Graphiker, Karikaturist a Politiker.
*2022: [[Joseph Zangerle]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
*[[2023]]: [[Lisa Marie Presley]], US-amerikanesch Sängerin.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|12 January|{{PAGENAME}}}}
[[Kategorie:Dag am Januar| 12]]
4n8m24y0lirmghf4fnjdqcrjv4iax5k
1. Februar
0
1577
2702081
2660347
2026-08-20T09:50:19Z
Zinneke
34
/* Gestuerwen */
2702081
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
Den '''1. [[Februar]]''' ass den 32. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1908]]: De [[Manuel II. vu Portugal|Manuel II.]] gëtt Kinnek vu Portugal.
===Lëtzebuerg===
* [[1907]]: Obligatioun fir all Stroossegefierer zwee [[Nummereschëld (Lëtzebuerg)|Nummereschëlter]] mat enger lafender Nummer ze hunn.
* [[1959]]: Bei de [[Chamberwale vum 1. Februar 1959|Chamberwale]] kritt d'[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] 21 Sëtz, d'[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] der 17, d'[[Demokratesch Partei|DP]] der 11 an d'[[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] der 3.
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:Nicola Perscheid - Hugo von Hofmannsthal 1910.jpg|Hugo von Hofmannsthal
Fichier:John Ford Allan Warren.jpg|John Ford
Fichier:Clark Gable as Rhett Butler in Gone With the Wind trailer cropped.jpg|Clark Gable
Fichier:Hoffmann L 1790 w.jpg|Léopold Hoffmann
Fichier:Борис Николаевич Ельцин.jpg|Boris Nikolajewitsch Jelzin
Fichier:Georges Hausemer w.jpg|Georges Hausemer
</gallery>
* [[1394]]: [[Ikkyū Sōjun]], japanesche Zen-Meeschter an Dichter.
* [[1820]]: [[François Heldenstein (1820-1907)|François Heldenstein]], lëtzebuergeschen Apdikter, Zeechner a Moler.
* [[1874]]: [[Hugo von Hofmannsthal]], éisträichesche Schrëftsteller.
* [[1891]]: [[Alexander Kipnis]], ukrainesch-US-amerikanesche Basssänger.
* [[1894]]: [[John Ford]], US-amerikanesche Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[1901]]: [[Clark Gable]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1911]]: [[Joé Treinen]], lëtzebuergesche Kanut.
* [[1914]]: [[Marino Girolami]], italieenesche Filmregisseur, -schauspiller, -produzent an Dréibuchauteur.
* [[1915]]: [[Léopold Hoffmann]], lëtzebuergesche Schrëftsteller a Literaturkritiker.
* [[1923]]: [[Piero Lulli]], italieenesche Schauspiller.
* [[1925]]: [[Alfred Grosser]], franséische Politolog, Soziolog an Historiker.
* [[1926]]: [[Paul Decker (Forstingenieur)|Paul Decker]], Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.
* [[1928]]: [[Tom Lantos]], US-amerikanesche Politiker.
* 1928: [[Eugène Hanck]], lëtzebuergesche Kanut.
* 1928: [[Stuart Whitman]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1931]]: [[Boris Jelzin]], russesche Poltiker a President.
* [[1936]]: [[Serge Korber]], franséischen Dréibuchauteur, Filmproduzent, Schauspiller a Filmregisseur.
* [[1940]]: [[Jean-Marie Périer]], franséische Fotograf a Filmregisseur.
* [[1941]]: [[Karl Dall]], däitschen Televisiounsanimateur, Sänger, Schauspiller a Komiker.
* [[1942]]: [[Terry Jones]], brittesche Komiker, Filmregisseur, Historiker a Schrëftsteller.
* [[1952]]: [[Roger Tsien]], US-amerikaneschen Zellbiolog.
* [[1953]]: [[Roland Schauls]], lëtzebuergesche Moler.
* [[1956]]: [[André Reichling]], lëtzebuergesche Komponist an Dirigent.
* 1956: [[Marc Romersa]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* [[1957]]: [[Jean-Marie Halsdorf]], lëtzebuergesche Politiker.
* 1957: [[Georges Hausemer]], lëtzebuergesche Schrëftsteller an Iwwersetzer.
* [[1959]]: [[Barbara Auer]], däitsch Schauspillerin.
* [[1968]]: [[Lisa Marie Presley]], US-amerikanesch Sängerin a Songschreiwerin.
* [[1970]]: [[Dimitry Bossi]], lëtzebuergesche Volleyballspiller.
* [[1971]]: [[Michael C. Hall]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1972]]: [[Manon Braas]], lëtzebuergesch Basketballspillerin.
* [[1976]]: [[Katrín Jakobsdóttir]], islännesch Politikerin.
* [[1988]]: [[Nathalie Lamborelle]], lëtzebuergesch Vëlossportlerin.
* [[1992]]: [[Djamel Belhaouci]], lëtzebuergesche Volleyballspiller.
== Gestuerwen ==
* [[1328]]: [[Charles IV. vu Frankräich|Charles IV.]], Kinnek vu Frankräich.
* [[1811]]: [[Jean-Philippe de Limbourg]], belschen Dokter, Chimist a Schmelzenhär.
* [[1851]]: [[Mary Shelley]], englesch Schrëftstellerin.
* [[1885]]: [[Sidney Thomas]], brittesche Metallurg.
* [[1903]]: [[Eugène Fischer]], lëtzebuergesche Veterinär a Politiker.
* [[1908]]: [[Carlos I. vu Portugal|Carlos I.]], Kinnek vu Portugal.
* [[1948]]: [[Sergej Eisenstein]], sowjetesche Regisseur.
* [[1950]]: [[Pierre Prüm]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1957]]: [[Victor Hess]], lëtzebuergesche Gierwer a Politiker.
* 1957: [[Friedrich Paulus]], däitsche Generol.
* [[1966]]: [[Jean Anen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* 1966: [[Buster Keaton]], US-amerikanesche Filmschauspiller a Filmregisseur.
* [[1975]]: [[Victor Neuens]], lëtzebuergeschen Auteur an Editeur.
* 1975: [[Walter Kapps]], franséische Filmregisseur.
* [[1976]]: [[Jules Prussen]], lëtzebuergesche Philosophieprofesser.
* 1976: [[Werner Heisenberg]], däitsche Physiker.
* [[1979]]: [[Gustav Kolbach]], lëtzebuergesche Medezinner an Amateurbotaniker.
* [[1987]]: [[Alessandro Blasetti]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1990]]: [[Marcel Knauf]], lëtzebuergeschen Zwangsrekrutéierten, Gewerkschaftler a Politiker.
* [[1994]]: [[Guy Lefranc]], franséische Regisseur an Dréibuchauteur.
* [[1998]]: [[Gérard Séty]], franséische Schauspiller.
* [[2002]]: [[Hildegard Knef]], däitsch Schauspillerin, Autorin a Sängerin.
* [[2010]]: [[Steingrímur Hermannsson]], islännesche Politiker.
* [[2012]]: [[Wisława Szymborska]], polnesch Schrëftstellerin.
* [[2014]]: [[Luis Aragonés]], spuenesche Foussballspiller an -trainer.
* 2014: [[Maximilian Schell]], éisträichesche Schauspiller a Regisseur.
* [[2018]]: [[Dennis Edwards]], US-amerikanesche Sänger.
* [[2024]]: [[Jeannot Schaul]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[2025]]: [[Horst Köhler]], däitsche Bundespresident.
* [[2026]]: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker.
* 2026: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|1 February|{{PAGENAME}}}}
[[Kategorie:Dag am Februar| 01]]
iiheg7fxusaob41fu4k3mjpc7eqzdwz
28. Februar
0
1604
2702073
2685963
2026-08-20T09:29:53Z
Zinneke
34
/* Gestuerwen */
2702073
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
Den '''28. [[Februar]]''' ass den 59. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1897]]: No der franséischer Annexioun vu [[Madagaskar]] gëtt déi lescht Kinnigin [[Ranavalona III.]] fir ofgesat erkläert.
* [[1922]]: [[Egypten]] gëtt onofhängeg vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]].
* [[1947]]: Beim Opstand géint d'Militärregierung vun der [[Republik China]] kommen Zéngdausende vu Leit ëm d'Liewen.
* [[1975]]: Ënnerschrëft vum [[Lomé-Ofkommes]] tëscht der [[EG]] an den [[AKP]]-Staaten.
* [[2002]]: Leschten Dag, op deem zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] mat [[Lëtzebuerger Frang|Frange]] bezuelt konnt ginn.
* [[2003]]: De [[Václav Klaus]] gëtt Staatspresident vun der [[Tschechesch Republik|Tschechescher Republik]].
===Sport===
* [[1960]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 2:5 géint Belsch. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[François Konter]] an [[Erny Brenner]] geschoss<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=179 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 28. Februar 1960 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[1965]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der Stad Lëtzebuerg 2:2 géint d'Belsch. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Louis Pilot]] a [[Jean Klein (1942)|Jean Klein]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=202 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch vum 28. Februar 1965 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[1973]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Mulhouse]] 1:3 géint Frankräich. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jean-Pierre Hoffmann (Foussballspiller)|Jean-Pierre Hoffmann]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=220 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg den 28. Februar 1973 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[1978]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Dijon]] 0:4 géint Frankräich.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=231 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg den 28. Februar 1978 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[2001]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:1 géint Finnland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=600 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Finnland den 28. Februar 2001 op der Websäit vun European Football.info]</ref>
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:AlzbetaLuc.jpg|Elisabeth vu Lëtzebuerg (1409)
Fichier:Montaigne 1578.jpg|Michel Eyquem de Montaigne
Fichier:Marcel Pagnol 1931.jpg|Marcel Pagnol
Fichier:Robin Cook-close crop.jpg|Robin Cock
Fichier:Lex Jacoby.jpg|Lex Jacoby
</gallery>
* [[1409]]: [[Elisabeth vu Lëtzebuerg (1409)|Elisabeth vu Lëtzebuerg]], Duechter vum Keeser Sigismund.
* [[1533]]: [[Michel Eyquem de Montaigne]], franséische Philosoph.
* [[1792]]: [[Karl Ernst von Baer]], däitsch-balteschen Naturwëssenschaftler an Entdeckungsreesenden.
* [[1828]]: [[Michel Dondelinger]], lëtzebuergesche Kondukter.
* [[1858]]: [[Edmond Knaff]], lëtzebuergeschen Dokter an Auteur.
* [[1886]]: [[Victor Wilhelm]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker.
* [[1895]]: [[Marcel Pagnol]], franséische Schrëftsteller.
* [[1898]]: [[Joseph Grandgenet]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker.
* [[1899]]: [[Margo Lion]], franséisch Schauspillerin.
* [[1903]]: [[Vincente Minnelli]], US-amerikanesche Regisseur.
* [[1904]]: [[Alfred Bohrmann]], däitschen Astronom.
* [[1907]]: [[Albert Nuss]], lëtzebuergesche Sportler
* [[1909]]: [[Maria Gleit]], däitsch Schrëftstellerin a Journalistin.
* [[1917]]: [[Odette Laure]], franséisch Schauspillerin a Sängerin.
* [[1923]]: [[Charles Durning]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1924]]: [[Christopher C. Kraft]], US-amerikanesche Raumfaartingenieur.
* [[1926]]: [[Norbert Engel]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1928]]: [[Robin Cook]], schottesch-brittesche Politiker.
* [[1929]]: [[Frank Gehry]], kanadesch-US-amerikaneschen Architekt.
* 1929: [[Hubert Rohde]], däitsche Pedagog a Politiker.
* [[1930]]: [[Nicolas Estgen]], lëtzebuergesche Politiker.
* 1930: [[Lex Jacoby]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* 1930: [[Pierre Jansen]], franséische Komponist.
* [[1938]]: [[Klaus Staeck]], däitsche Graphiker.
* [[1942]]: [[Oliviero Toscani]], italieenesche Fotograf.
* [[1945]]: [[Mimsy Farmer]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1950]]: [[Carole Mersch]], lëtzebuergesch Geschichtsprofessesch an Historikerin.
* [[1951]]: [[Raphaële Billetdoux]], franséisch Schrëftstellerin a Filmregisseurin.
* [[1953]]: [[Paul Krugman]], US-amerikaneschen Ekonomist.
* [[1956]]: [[Lloyd Sherr]], US-amerikanesche Synchronspriecher.
* [[1963]]: [[Claudio Chiappucci]], italieenesche Vëlossportler.
* [[1971]]: [[Vanessa Jopp]], däitsch Regisseurin.
* [[1972]]: [[Franz Fayot]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker.
* [[1975]]: [[Jean-Marie Reding]], lëtzebuergesche Bibliothecaire.
* [[1979]]: [[Sébastien Bourdais]], F1-Pilot.
* [[1981]]: [[Johanna Weirich]], lëtzebuergesch Geiistin.
* [[1990]]: [[Anna Musytschuk]], sloweenesch Schachspillerin.
* [[1993]]: [[Emmelie de Forest]], dänesch Popsängerin.
* [[1995]]: [[Thomas Grün]], lëtzebuergesche Basketballspiller.
* [[1997]]: [[Jil Bosquee]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
== Gestuerwen ==
* [[1869]]: [[Alphonse de Lamartine]], franséischen Dichter a Politiker.
* [[1896]]: [[Edouard Wolter]], lëtzebuergesche Grondbesëtzer a Politiker.
* [[1916]]: [[Henry James]], brittesche Schrëftsteller.
* [[1917]]: [[Félix Pütz]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker.
* [[1925]]: [[Friedrich Ebert]], éischte Räichspresident vun der [[Weimarer Republik]].
* [[1928]]: [[Alphonse Louis Nicolas Borrelly]], franséischen Astronom.
* [[1932]]: [[Guillaume Bigourdan]], franséischen Astronom.
* [[1932]]: [[Zoltán Ambrus]], [[Ungarn|ungaresche]] Schrëftsteller.
* [[1940]]: [[Lise Rischard]], lëtzebuergesch Spiounin.
* [[1943]]: [[Alexandre Yersin]], schwäizeresch-franséischen Dokter a Bakteriolog.
* [[1953]]: [[Emile Barthel]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[1954]]: [[André Bordang]], lëtzebuergeschen Turner an Olypionik.
* [[1966]]: [[Elliott See]], US-amerikaneschen Astronaut.
* [[1967]]: [[Cezaria Baudouin de Courtenay Ehrenkreutz Jędrzejewiczowa]], polnesch Ethnologin, Philosophin a Linguistin.
* [[1968]]: [[Adrien de Prémorel]], belsche Schrëftsteller.
* [[1975]]: [[Jean Serres]], lëtzebuergesche Boxer.
* [[1986]]: [[Olof Palme]], schweedesche Politiker an zweemolege Premierminister (''ermuert'').
* [[1987]]: [[Anny Ondra]], Filmschauspillerin, Fra vum [[Max Schmeling]].
* [[2005]]: [[Mario Luzi]], italieenesche Lyriker, Literaturtheoretiker an Iwwersetzer.
* [[2007]]: [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg (1924-2007)|Marie-Adélaïde]], Prinzessin vu Lëtzebuerg.
* [[2011]]: [[Annie Girardot]], franséisch Schauspillerin.
* 2011: [[Jane Russell]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[2015]]: [[Marc Meyer]], lëtzebuergeschen Zoolog.
* [[2016]]: [[George Kennedy]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[2019]]: [[André Previn]], däitsch-US-amerikanesche Pianist, Dirigent a Komponist.
* [[2026]]: [[Ali Chamenei]], iranesche Politiker.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|28 February|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Dag am Februar| 28]]
kte4p0h64bt83xryfztshtr4smqwtns
20. Juni
0
1985
2702058
2664105
2026-08-19T21:50:28Z
Johnny Chicago
17
/* Gebuer */
2702058
wikitext
text/x-wiki
{{Mountkalenner}}
Den '''20. [[Juni]]''' ass den 171. Dag vum Joer (172. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]].
== Evenementer ==
* [[1340]]: [[Honnertjärege Krich]]: [[Schluecht vu Sluis (1340)|Schluecht vu Sluis]]
* [[1789]]: [[Frankräich]]: [[Ballhauseed]]: Den Drëtte Stand léisst verlauden, datt e sech net opléise wäert, bis Frankräich eng Constitutioun huet.
* [[1791]]: Frankräich: D'[[Flucht op Varennes]]: De Kinnek [[Louis XVI. vu Frankräich|Louis XVI.]] versicht an d'Ausland ze kommen, gëtt awer vun Zaldote vun der [[Garde nationale]] nees op [[Paräis]] bruecht. (bis [[25. Juni]])
* [[1792]]: Frankräich: D'Vollek belagert d'[[Tuilerien]], a fuerdert datt d'Ministeren nees zeréckkommen. Mä de Kinnek [[Louis XVI. vu Frankräich|Louis XVI.]] gëtt net no.
* [[1894]]: De Bakteriolog [[Alexandre Yersin]] entdeckt d'Bakterium, dat d'[[Pescht]] ausléist.
* [[1977]]: [[Israel]]: De [[Menachem Begin]] gëtt neie Ministerpresident an [[Israel]].
* [[1991]]: Den däitsche [[Däitsche Bundestag|Bundestag]] stëmmt fir [[Berlin]], amplaz vu [[Bonn]], als nei däitsch Haaptstad.
* [[2001]]: De [[Pervez Musharraf]] gëtt Staatschef a [[Pakistan]], d'Parlament gëtt opgeléist.
'''Lëtzebuerg'''
* [[1963]]: Première am neie Stadtheater mam [[Norbert Weber]] sengem historeschen Drama ''[[Jean Schalop]]''.
* 1963: [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]: De Grondstee fir d'''[[Groussherzogin-Charlotte-Bréck]]'' gëtt geluecht.
== Gebuer ==
<gallery>
Fichier:Jacques Offenbach by Félix Nadar (restored).jpg|Jacques Offenbach
Fichier:Frederick Gowland Hopkins nobel.jpg|Frederick Gowland Hopkins
Fichier:Errol Flynn1.jpg|Errol Flynn
Fichier:UlrichMuhe-20051205.jpg|Ulrich Mühe
Fichier:Nicole kidman3cropped.jpg|Nicole Kidman
</gallery>
* [[1742]]: [[Orphée Bernard]], franséische Militärdokter.
* [[1791]]: [[Ferdinand Pescatore]], lëtzebuergesche Geschäftsmann a Politiker.
* [[1819]]: [[Jacques Offenbach]], däitsch-franséische Komponist.
* 1819: [[Édouard Grenier]], franséischen Diplomat a Schrëftsteller.
* [[1868]]: [[Joseph Neuman]], lëtzebuergeschen Nottär an Deputéierten.
* [[1889]]: [[John Stefanos Paraskevopoulos]], griichesch-südafrikaneschen Astronom.
* [[1891]]: [[Jos Hermes]], lëtzebuergeschen Auteur a Resistenzler.
* [[1902]]: [[Tony Neuman]], lëtzebuergeschen Affekot, Nottär, Gaardenamateur a Konschtmäzen.
* [[1906]]: [[Edmond T. Gréville]], franséische Filmregisseur.
* [[1908]]: [[Emilie Schmitz]], lëtzebuergesch Resistenzlerin.
* [[1909]]: [[Errol Flynn]], australesch-US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1924]]: [[Audie Murphy]], US-amerikaneschen Zaldot a Filmschauspiller.
* [[1925]]: [[Doris Hart]], US-amerikanesch Tennisspillerin.
* [[1926]]: [[Guy de Muyser]], lëtzebuergesche Jurist, Ekonomist an Diplomat.
* [[1927]]: [[William Bradfield]], neiséilänneschen Astronom.
* [[1928]]: [[Olympia Dukakis]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* 1928: [[Martin Landau]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 1928: [[Jean-Marie Le Pen]], franséische Politiker.
* [[1931]]: [[Olympia Dukakis]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1933]]: [[Brett Halsey]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1934]]: [[Rossana Podestà]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1935]]: [[Paul May (Foussballspiller)|Paul May]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1942]]: [[Michel Hubert]], lëtzebuergeschen Auteur.
* 1942: [[Brian Wilson]], US-amerikanesche Museker
* [[1950]]: [[Gudrun Landgrebe]], däitsch Schauspillerin.
* [[1953]]: [[Ulrich Mühe]], däitsche Schauspiller.
* [[1958]]: [[Draupadi Murmu]], indesch Politikerin.
* [[1967]]: [[Angela Melillo]], italieenesch Filmschauspillerin an Televisiounsmoderatorin.
* 1967: [[Nicole Kidman]], australesch Schauspillerin.
* [[1968]]: [[Mateusz Morawiecki]], polnesche Manager a Politiker.
* [[1969]]: [[Alexander Schallenberg]], éisträichesche Politiker.
* [[1972]]: [[Stéphan Guérin-Tillié]], franséische Schauspiller a Filmregisseur.
* 1972: [[Simon Verhoeven]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur.
* [[1978]]: "[[Ketty Maus]]", fiktiv Fra op lëtzebuergesche Pass-Modeller.
* [[1978]]: [[Frank Lampard]], englesche Foussballspiller.
* [[1980]]: [[Tessy Bamberg-Schitter]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* [[1989]]: [[Pitt Koster]], lëtzebuergesche Basketballspiller.
* [[1995]]: [[Julien Henx]], lëtzebuergesche Schwëmmer.
* 1995: [[Gerson Rodrigues]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
== Gestuerwen ==
* {{0}}[[840]]: [[Louis de Frommen|Louis I. ("de Frommen")]], Kinnek vun der Aquitaine a Keeser vum Okzident.
* [[1585]]: [[Martin Masius]], kathoulesche Geeschtlechen, Abt vun der Iechternacher Abtei.
* [[1836]]: [[Emmanuel Joseph Sieyès]], franséische Politiker.
* [[1870]]: [[Jules de Goncourt]], franséische Schrëftsteller.
* [[1903]]: [[Gaspare Stanislao Ferrari]], italieenesche Mathematiker, Astronom a Jesuitt.
* [[1909]]: [[Nicolas Gredt]], lëtzebuergesche Soefuerscher.
* [[1933]]: [[Clara Zetkin]], däitsch Politikerin a Fraerechtlerin.
* [[1953]]: [[André Abbal]], franséische Sculpteur an Zeechner.
* [[1958]]: [[Kurt Alder]], däitsche Cheemiker.
* [[1960]]: [[André Patry]], franséischen Astronom.
* [[1962]]: [[Isidore Engler]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1964]]: [[Jacques Thiel]], lëtzebuergeschen Dominikanerpater an Historiker.
* [[1966]]: [[Georges Lemaître]], belsche Paschtouer a Physiker, Grënner vun der Urknalltheorie.
* [[1974]]: [[Norbert Biwer]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1978]]: [[Mark Robson]], kanadesche Filmregisseur.
* [[1984]]: [[Estelle Winwood]], englesch Schauspillerin.
* [[2001]]: [[Maria Vincent]], franséisch Schauspillerin.
* [[2005]]: [[Larry Collins]], US-amerikanesche Journalist a Schrëftsteller.
* [[2016]]: [[Benoîte Groult]], franséisch Schrëftstellerin.
* [[2024]]: [[Donald Sutherland]], kanadesche Schauspiller.
* 2024: [[Claude Conter]], lëtzebuergesche Literat.
== Feierdeeg ==
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|20 June|20. Juni}}
[[Kategorie:Dag am Juni| 20]]
et56rn5d0nc0xtzhef3jropke2w1d94
Planéiten an Zwergplanéiten
0
2458
2701977
2634778
2026-08-19T13:50:14Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701977
wikitext
text/x-wiki
'''Iwwersiicht vun den Eegenschafte vun de [[Planéit]]en an [[Zwergplanéit]]en am [[Sonnesystem]]'''.
{| border="1" cellspacing="0" cellpadding="2" width="100%"
! |
! [[Merkur (Planéit)|Merkur]]
! [[Venus (Planéit)|Venus]]
! [[Äerd]]
! [[Mars (Planéit)|Mars]]
! [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]]
! [[Saturn (Planéit)|Saturn]]
! [[Uranus (Planéit)|Uranus]]
! [[Neptun (Planéit)|Neptun]]
! [[(134340) Pluto|Pluto]]
|-
| Mëttl. Ofstand zu der [[Sonn]]<br>an [[Kilometer|km]]<br>an [[Astronomesch Eenheet|AE]]
| align="center" | <br>57.909.175<br>0,38709893
| align="center" | <br>108.208.930<br>0,72333199
| align="center" | <br>149.597.890<br>1
| align="center" | <br>227.936.640<br>1,52366231
| align="center" | <br>778.412.010<br>5,20336301
| align="center" | <br>1.426.725.400<br>9,53707032
| align="center" | <br>2.870.972.200<br>19,19126393
| align="center" | <br>4.498.252.900<br>30,06896348
| align="center" | <br>5.906.376.200<br>39,48168677
|-
| Mëttl. [[Radius]] ([[Kilometer|km]])<br>Rel. zu der Äerd
| align="center" | 2439,64<br>0,3825 || align="center" | 6.051,59<br>0,9488
| align="center" | 6.378,15<br>1,0000 || align="center" | 3397,00<br>0,53226
| align="center" | 71.492,68<br>11,209
| align="center" | 60.267,14<br>9,449 || align="center" | 25.557,25<br>4,007
| align="center" | 24.766,36<br>3,883 || align="center" | 1.148,07<br>0,180
|-
| Volume (a [[Volume|km<sup>3</sup>]])<br>Rel. zur Äerd
| align="center" | 1,467726 · 10<sup>10</sup><br>0,054
| align="center" | 2,391086 · 10<sup>11</sup><br>0,88
| align="center" | 2,717145 · 10<sup>11</sup><br>1,0000
| align="center" | 4,048546 · 10<sup>10</sup><br>0,149
| align="center" | 3,575763 · 10<sup>14</sup><br>1316
| align="center" | 2,051444 · 10<sup>14</sup><br>755
| align="center" | 1,412915 · 10<sup>13</sup><br>52
| align="center" | 1,195544 · 10<sup>13</sup><br>44
| align="center" | 1,358572 · 10<sup>9</sup><br>0,005
|-
| Mass (a [[Kilogramm|kg]])
| align="center" | 3,302 · 10<sup>23</sup>
| align="center" | 4,8690 · 10<sup>24</sup>
| align="center" | 5,9742 · 10<sup>24</sup>
| align="center" | 6,4191 · 10<sup>23</sup>
| align="center" | 1,8987 · 10<sup>27</sup>
| align="center" | 5,6851 · 10<sup>26</sup>
| align="center" | 8,6849 · 10<sup>25</sup>
| align="center" | 1,0244 · 10<sup>26</sup>
| align="center" | 0,13 · 10<sup>23</sup>
|-
| Dicht (a [[Dicht|g/cm<sup>3</sup>]])
| align="center" | 5,43 || align="center" | 5,24
| align="center" | 5,515
| align="center" | 3,94 || align="center" | 1,33
| align="center" | 0,70
| align="center" | 1,30 || align="center" | 1,76
| align="center" | 2,0
|-
| Gravitatioun (an [[Gravitatioun|m/s<sup>2</sup>]])
| align="center" | 3,70 || align="center" | 8,87
| align="center" | 9,81
| align="center" | 3,71 || align="center" | 23,12
| align="center" | 8,96
| align="center" | 8,69 || align="center" | 11,00
| align="center" | 0,60
|-
| [[Kosmesch Vitess|Fluchtvitess]] (a [[Vitess|km/s]])
| align="center" | 4,25 || align="center" | 10,36
| align="center" | 11,18
| align="center" | 5,02 || align="center" | 59,54
| align="center" | 35,49
| align="center" | 21,29 || align="center" | 23,71
| align="center" | 1,2
|-
| Rotatiounsdauer<br>(a [[sideresch]]en Deeg)
| align="center" | 58,646225
| align="center" | -243,0187<br>(géigeleefeg)
| align="center" | 0,99726968 || align="center" | 1,02595675
| align="center" | 0,41354 || align="center" | 0,44401
| align="center" | -0.71833<br>(géigeleefeg)
| align="center" | 0,67125
| align="center" | -6,38718<br>(géigeleefeg)
|-
| Ëmlafdauer<br>(a [[sideresch]]en Joren)
| align="center" | 0,2408467 || align="center" | 0,61519726
| align="center" | 1,0000174
| align="center" | 1,8808476 || align="center" | 11,862615
| align="center" | 29,447498
| align="center" | 84,016846 || align="center" | 164,79132
| align="center" | 247,92065
|-
| Mëttl. Orbitalvitess<br>(a [[Vitess|km/s]])
| align="center" | 47,8725 || align="center" | 35,0214
| align="center" | 29,7859
| align="center" | 24,1309 || align="center" | 13,0697
| align="center" | 9,6724
| align="center" | 6,8352 || align="center" | 5,4778
| align="center" | 4,7490
|-
| [[Exzentrizitéit (Mathematik)|numeresch Exzentrizitéit]]
| align="center" | 0,20563069 || align="center" | 0,00677323
| align="center" | 0,01671022
| align="center" | 0,09341233 || align="center" | 0,04839266
| align="center" | 0,05415060
| align="center" | 0,04716771 || align="center" | 0,00858587
| align="center" | 0,24880766
|-
| [[Inklinatioun (Astronomie)|Schréi vun der Bunn]] || align="center" | 7,00487°
| align="center" | 3,39471°
| align="center" | 0,00005° || align="center" | 1,85061°
| align="center" | 1,30530°
| align="center" | 2,48446° || align="center" | 0,76986°
| align="center" | 1,76917° || align="center" | 17,14175°
|-
| Schréi vum [[Equator]] zum [[Ëmlafbunn|Orbit]]
| align="center" | 0,0° || align="center" | 177,3°
| align="center" | 23,45°
| align="center" | 25,19° || align="center" | 3,12°
| align="center" | 26,73°
| align="center" | 97,86° || align="center" | 29,58°
| align="center" | 119,61°
|-
| Mëttel Temperatur vun der Fläch (a [[Kelvin|K]])
| align="center" | 440 || align="center" | 730
| align="center" | 288 - 293
| align="center" | 186 - 268 || align="center" | 288 - 293
| align="center" | -
| align="center" | - || align="center" | -
| align="center" | 40
|-
| Mëttel Lofttemperatur op [[Miereshéicht|Normalnull]] (a [[Kelvin|K]])
| align="center" | - || align="center" | -
| align="center" | 288
| align="center" | - || align="center" | 165
| align="center" | 135
| align="center" | 76 || align="center" | 73
| align="center" | -
|-
| Haaptbestanddeeler vun der [[Atmosphär]]
| align="center" | -
| align="center" | [[Kuelendioxid|CO<sub>2</sub>]], [[Stéckstoff|N<sub>2</sub>]]
| align="center" | [[Stéckstoff|N<sub>2</sub>]], [[Sauerstoff|O<sub>2</sub>]]
| align="center" | [[Kuelendioxid|CO<sub>2</sub>]], [[Stéckstoff|N<sub>2</sub>]], [[Argon|Ar]]
| align="center" | [[Waasserstoff|H<sub>2</sub>]], [[Helium|He]] || align="center" | [[Waasserstoff|H<sub>2</sub>]], [[Helium|He]]
| align="center" | [[Waasserstoff|H<sub>2</sub>]], [[Helium|He]], [[Methan|CH<sub>4</sub>]]
| align="center" | [[Waasserstoff|H<sub>2</sub>]], [[Helium|He]], [[Methan|CH<sub>4</sub>]]
| align="center" | -
|-
| [[Mound]]en || align="center" | 0
| align="center" | 0
| align="center" | 1 || align="center" | 2
| align="center" | 61
| align="center" | 31 || align="center" | 21
| align="center" | 11 || align="center" | 1
|-
| Rank || align="center" | Nee || align="center" | Nee
| align="center" | Nee || align="center" | Nee
| align="center" | Jo
| align="center" | [[Rank vum Saturn|Jo]] || align="center" | Jo
| align="center" | Jo || align="center" | Nee
|}
== Kuckt och ==
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}
* [[Sonnesystem]]
* [[Lëscht vun de Mounden]]
* [[Lëscht vun den Asteroiden]]
== Um Spaweck==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20151026010515/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/index.html GFSC/NASA: Planeten-Faktenübersicht]
{{Navigatioun Sonnesystem}}
{{DEFAULTSORT:Planeiten an Zwergplaneiten}}
[[Kategorie:Planetologie]]
[[Kategorie:Lëschten (Astronomie)]]
gxlr05872ynztdhnxmm2fnk43xcyhya
1896
0
2498
2702074
2682385
2026-08-20T09:30:25Z
Zinneke
34
/* Gestuerwen */
2702074
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
== Evenementer ==
=== Lëtzebuerg ===
* [[12. Mäerz]]: Grënnung vun der [[Société anonyme des hauts-fourneaux de Differdange]]
* [[18. Oktober]]: Déi éischt Filmvirféierung zu Lëtzebuerg gëtt zu [[Iechternach]] vum Fotograf [[Jacques Marie Bellwald]] organséiert. Gewise gëtt ënner anerem ''L'arrivée d'un train en gare'' vun de Bridder [[Auguste Lumière|Lumière]].
*{{0}}[[9. Dezember]]: Mat 30 Stëmme géint eng an enger Enthalung decidéiert d'[[Chamber]] d'Lëtzebuerger Sprooch net an der Chamber zouzelossen.
* Zu [[Déifferdeng]] gëtt deen éischten [[Héichuewen|Héichuewe]] gebaut.
* De Schoulmeeschter [[Mathias Kraus]] fänkt zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] un, auslännesch Zäitschrëften ze verkafen. Säi Jong, de [[Paul Kraus]] wäert spéider d'''Messageries Kraus'' grënnen.
=== Europa ===
=== Afrika ===
=== Amerika ===
==== USA ====
==== Südamerika ====
=== Asien ===
=== Ozeanien & Pazifik ===
=== Arabesch Welt ===
== Konscht a Kultur ==
=== Molerei ===
=== Literatur ===
=== Musek ===
== Wëssenschaft an Technik ==
*[[24. Februar]]: De franséische Physiker [[Antoine Henri Becquerel]] entdeckt d'[[Radioaktivitéit]].
== Sport ==
* [[6. Abrëll]]: Zu [[Athen]] fänken d'[[Olympesch Summerspiller 1896|Olympesch Summerspiller]] un.
== Gebuer ==
* [[12. Januar]]: [[Nicolas Thill (Lokalpolitiker)|Nicolas Thill]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[13. Januar]]: [[Camille Dennemeyer]], lëtzebuergesche Journalist, Schrëftsteller a politeschen Aktivist.
* [[19. Januar]]: [[Mady Christians]], éisträichesch-US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[20. Januar]]: [[Denis Netgen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker.
* [[23. Januar]]: [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Charlotte]], Groussherzogin vu Lëtzebuerg.
* [[23. Februar]]: [[Jules Vanpaemel]], belschen Architekt a Graveur.
* [[24. Februar]]: [[Richard Thorpe]], US-amerikanesche Schauspiller a Regisseur.
* [[25. Februar]]: [[François Huberty (Ingenieur)|François Huberty]], lëtzebuergeschen Ingenieur.
*{{9. Mäerz}}: [[Charles Krüger]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[18. Mäerz]]: [[Pierre Gansen]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[22. Mäerz]]: [[Joseph Schildkraut]], éisträichesch-amerikanesche Schauspiller.
* [[29. Mäerz]]: [[Jan Anteunis]], belsche Sculpteur a Moler.
* [[10. Abrëll]]: [[Jean-Baptiste Piron]], belsche Generol.
* [[23. Abrëll]]: [[Dmitri Dmitrijewitsch Maksutow]], russeschen Optiker an Astronom.
* [[26. Abrëll]]: [[François Baclesse]], Dokter a Kriibsfuerscher.
* [[29. Abrëll]]: [[Jean Proess]], lëtzebuergesche Leefer.
* {{6. Mee}}: [[Camille Schumacher]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[15. Mee]]: [[Fritz Wagner]], däitsche Moler.
* [[20. Mee]]: [[Paul Kemp (Schauspiller)|Paul Kemp]], däitsche Schauspiller.
* [[30. Mee]]: [[Howard Hawks]], US-amerikanesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Produzent.
* {{4. Juni}}: [[Léon Metzler (Foussballspiller)|Léon Metzler]], lrëtzebuergesche Foussballspiller.
*{{7. Juni}}: [[Imre Nagy]], ungaresche Politiker a Staatspresident.
* [[14. Juni]]: [[Alphonse Willems]], lëtzebuergesche Physiker.
* [[18. Juni]]: [[Alphonse Sprunck]], lëtzebuergeschen Historiker.
*{{1. Juli}}: [[Adolphe Eberhard]], lëtzebuergesche Moler.
* {{2. Juli}}: [[Alex Servais]], lëtzebuergesche Leefer a Speerwerfer.
* [[16. Juli]]: [[Trygve Lie]], norwegesche Politiker an UNO-Generalsekretär.
* [[19. Juli]]: [[Henri Crémieux]], franséische Schauspiller.
* [[29. Juli]]: [[William Cameron Menzies]], US-amerikanesche Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[31. Juli]]: [[Oskar Sima]], éisträichesche Schauspiller.
* [[10. August]]: [[Milena Jesenská]], tschechesch Schrëftstellerin, Iwwersetzerin a Journalistin.
* [[23. August]]: [[Hubert von Meyerinck]], däitsche Schauspiller.
* 23. August: [[Jacques Rueff]], franséische Jurist an Ekonomist.
* [[30. August]]: [[Raymond Massey]], kanadesch-US-amerikanesche Schauspiller.
* {{4. September}}: [[Willy Heldenstein]], lëtzebuergesche Bobfuerer.
* {{6. September}}: [[Adolf Raderschall]], däitsche Jurist a Krichsverbriecher.
* [[17. September]]: [[Denise Grey]], franséisch-italieenesch Schauspillerin.
* [[24. September]]: [[F. Scott Fitzgerald]], US-amerikanesche Schrëftsteller.
* {{1. Oktober}}: [[Suzanne Dehelly]], franséisch Schauspillerin a Sängerin.
* {{2. Oktober}}: [[Gust van Werveke]], lëtzebuergesche Journalist.
* {{3. Oktober}}: [[Julien Duvivier]], franséische Filmregisseur.
* {{6. Oktober}}: [[Jean Kinsch]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[15. Oktober]]: [[André Gabriello]], franséische Schauspiller.
* {{4. November}}: [[Michel Dechmann]], lëtzebuergesche Ringer an Olympionik.
* {{8. November}}: [[Nic Roeser]], lëtzebuergeschen Turner.
* [[12. November]]: [[Émile Couzinet]], franséische Filmregisseur.
* {{9. Dezember}}: [[Willy Thinnes]], lëtzebuergeschen Dokter.
* [[23. Dezember]]: [[Giuseppe Tomasi di Lampedusa]], italieenesche Schrëftsteller.
* [[27. Dezember]]: [[Carl Zuckmayer]], däitsche Schrëftsteller.
* 27. Dezember: [[Hubert Schumacher]], lëtzebuergeschen Architekt, Urbanist a Moler.
* [[29. Dezember]]: [[Tiny Langers]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* [[Okuro Oikawa]], japaneschen Astronom.
== Gestuerwen ==
* [[22. Februar]]: [[Henri Witry]], lëtzebuergesche Grondbesëtzer a Politiker.
* [[28. Februar]]: [[Edouard Wolter]], lëtzebuergesche Grondbesëtzer a Politiker.
* [[21. Abrëll]]: [[Adalbert Krüger]], däitschen Astronom.
* {{5. Mee}}: [[Mathias Theysen]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{9. Mee}}: [[Jean Franck]], lëtzebuergesche Jurist a Verwaltungsbeamten.
* [[20. Mee]]: [[Clara Schumann]], däitsch Koponistin a Pianistin.
* [[29. Mee]]: [[Gabriel Auguste Daubrée]], franséische Geolog.
* {{4. Juli}}: [[Alphonse de la Fontaine]], lëtzebuergesche Forstingenieur an Zoolog.
* [[10. August]]: [[Otto Lilienthal]], däitsche Fluchpionéier.
* [[10. August]]: [[Nicolas Funck (Zoolog)|Nicolas Funck]], lëtzebuergeschen Entdeckungsreesenden, Botaniker, Zoolog an Auteur.
* [[11. Oktober]]: [[Anton Bruckner]], éisträichesche Komponist.
* [[20. Oktober]]: [[Félix Tisserand]], franséischen Astronom a Mathematiker.
* {{9. November}}: [[Hugo Gyldén]], schweedeschen Astronom.
* [[26. November]]: [[Benjamin Apthorp Gould]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[10. Dezember]]: [[Alfred Nobel]], schweedesche Cheemiker an Industriellen.
* [[14. Dezember]]: [[Théodore de Wacquant]], lëtzebuergeschen Dokter.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
jeuraoa4yt81iyc48nfbsb8p476pbzh
Geographie vu Lëtzebuerg
0
2509
2702065
2701009
2026-08-20T08:06:06Z
GilPe
14980
/* Grenzen */ +Méi Informatiounen
2702065
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Lux topo de.jpg|thumb]]
[[Fichier:Buergplaz Huldang.jpg|thumb|D'Buergplaz zu Huldang]]
'''Lëtzebuerg''' läit a [[Europa (Kontinent)|Westeuropa]] tëscht der [[Belsch]], [[Frankräich]] an [[Däitschland]].
== Fläch ==
Lëtzebuerg huet eng [[Fläch]] vun 2.593,05 km²<ref>{{Citation|URL=https://data.public.lu/fr/datasets/r/3931f0cf-ebf9-4050-b71c-e1b61b1bfa2c|Titel=Liste des communes, cantons, districts, circonscriptions électorales et arrondissements judiciaires|Gekuckt=08.08.2026|Datum=09.07.2024|Wierk=data.public.lu|Editeur=Administration du cadastre et de la topographie|Sprooch=fr}}</ref>.
Historesch gëtt e Wäert vun 2.586 km² fir d'Fläch vum Land uginn, e Wäert deen esou schonn uganks vum 20. Joerhonnert dokumentéiert ass<ref>{{Cite book|Titel=Geographen-Kalender – Rubrik „Luxemburg (Europa)”|Editeur=Hermann Haack (Hrsg.)|Oplo=1. Jahrgang 1903/1904|Auteur=Justus Perthes|Säiten=S. 282|URL=[https://archive.org/stream/bub_gb_GPwRAAAAYAAJ/bub_gb_GPwRAAAAYAAJ_djvu.txt Digitaliséierten Originalband]}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://runeberg.org/norkal/1905/0031.html|Titel=Udenlandske Stater og Fyrstehuse – Europa|Gekuckt=09.08.2026|Datum=1905|Wierk=Norges statskalender for Aaret 1905|Sprooch=no|Zitat=Luxemburg. 2586 km². Indb. 1 Dec. 1900: 236,543.|Säiten=25*-26*}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://fr.wikisource.org/wiki/Revue_pour_les_Fran%C3%A7ais_Avril_1907/IV#cite_note-p619-3-3|Titel=Les Îles Philippines en 1907|Gekuckt=2026-08-08|Auteur=Collectif|Datum=1907|Wierk=Revue pour les Français|Editeur=Imprimerie A. Lanier|Säiten=617–627|Sprooch=fr|Zitat=Point de comparaison : le Grand Duché de Luxembourg couvre une superficie de 2.586 kmq.}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.numdam.org/item/JSFS_1914__55__381_0.pdf|Titel=Le grand duché de Luxembourg. Étude démographique et économique|Gekuckt=08.08.2026|Auteur=Paul Meuriot|Datum=1914|Wierk=Journal de la société statistique de Paris, tome 55|Editeur=Société de statistique de Paris|Säiten=S. 381-390|Sprooch=fr|Zitat=La superficie du Luxembourg est de 2.586 kilomètres carrés}}</ref>. Dee méi aktuelle Wäert fir d'graphesch Fläch gouf vun der [[Administration du cadastre et de la topographie|Kadasterverwaltung]] op der Basis vum digitaliséierte Kadasterplang festgehalen.
Déi gréisst Distanz vun [[Norden]] no [[Süden]] ([[Huldang]]-[[Rëmeleng]]) ass 82 km, vu [[Westen]] no [[Osten|Oste]] sinn et der maximal 57 km ([[Pärel (Uertschaft)|Pärel]]-[[Rouspert]]).
== Grenzen ==
D'Grenze mat den Nopeschlänner hunn en Total vun 356 km<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>. Dovu sinn:
* 73 km Grenz mat Frankräich (Departementer [[Departement Moselle|Moselle]] a [[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]);
* 135 km Grenz mat Däitschland (Bundeslänner [[Rheinland-Pfalz]] a [[Saarland]]);
* 148 km Grenz mat der Belsch (Provënze [[Provënz Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] a [[Provënz Léck|Léck]]).
De Grenzverlaf tëscht Lëtzebuerg a Frankräich geet zeréck op den [[Traité vu Courtrai]] vum 28. Mäerz 1820. D'Grenz mat der Belsch gouf duerch eng Konventioun festgehalen, déi de 7. August 1843 zu [[Maastricht]] ënnerschriwwe gouf<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agc/1844/01/23/n1/jo|Titel=Arrêté du Gouvernement en Conseil du 23 janvier 1844 concernant la délimitation du Grand-Duché et de la Belgique. (Convention de limites conclue à Maestricht le 7 août 1843)|Gekuckt=25.07.2020|Datum=14.02.1844|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
D'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland gouf de 26. Juni 1816 an engem Traité zu [[Oochen]] festgehalen. Op Grond vun engem neie Vermoosse vun der Grenz, gouf den Traité den 19. Dezember 1984 geännert an duerch e Gesetz vum 27. Mee 1988 confirméiert<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/05/27/n1/jo|Titel=Loi du 27 mai 1988 portant approbation du Traité entre le Grand-Duché de Luxembourg et la République fédérale d'Allemagne sur le tracé de la frontière commune entre les deux Etats et de l'échange de lettres, signés à Luxembourg, le 19 décembre 1984|Gekuckt=25.07.2020|Datum=07.06.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Grenz mat Däitschland huet d'Eegenaart, datt se bei de Waasserleef e [[Kondominium]] ass, d. h. datt d'[[Our (Sauer)|Our]], d'[[Sauer]] an d'[[Musel]] ëmmer op hirer ganzer Breet zu den zwee Länner gehéieren.
Méi Informatiounen doriwwer an den Artikelen:
* [[Grenz tëscht der Belsch a Lëtzebuerg]],
* [[Grenz tëscht Däitschland a Lëtzebuerg]],
* [[Grenz tëscht Frankräich a Lëtzebuerg]].
== Natierlech Regiounen ==
D'Land deelt sech an zwou geographesch Regiounen<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/fr/territoire-environnement/index.html|Titel=Territoire et environnement|Gekuckt=25.07.2020|Datum=|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
=== Éislek ===
D'[[Éislek]] am Norde vum Land huet eng Fläch vun 828 km², wat ronn en Drëttel (32,02 %)vum Staatsterritoire ausmécht. D'Éislek ass duerchschnëttlech 450 m. héich an ass en Deel vun den [[Ardennen]]; den héchste Punkt vu Lëtzebuerg, „[[op Kneiff]]“, läit bei [[Wilwerdang]] an der Gemeng [[Ëlwen]].
Op den Éisleker Koppe leien eng Rëtsch Dierfer, et fënnt een och eng Partie Flëss a Séien. Op de géien Häng wuessen [[Eechen]]- a [[Kiferen|Kiferebëscher]]. D'Klima ass méi rau wéi am Rescht vum Land. Déi Déi wichtegst Stied am Éislek si [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], [[Clierf]] a [[Veianen]].<ref name=":1">{{Citation|URL=https://sip.gouvernement.lu/dam-assets/publications/brochure-livre/minist-etat/sip/brochure/Tout_savoir_Luxembourg/Tout_savoir-FR.pdf|Titel=Tout savoir sur le Grand-Duché de Luxembourg, p.|Gekuckt=09.11.2024|Auteur=Service information et presse du gouvernement|Datum=03.2015|Editeur=sip.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
{{Méi Info 1|Éislek}}
=== Guttland ===
D'[[Guttland]] am Süden hëlt mat 1.758 km² gutt zwee Drëttel vum Territoire an a läit am Duerchschnëtt 215 m. iwwer dem Mier. Am Oste gëtt d'Guttland vun der [[Wäin|Wäig]]éigend op der [[Musel]] ofgegrenzt; am Süde geet et an de [[Loutrenger Plateau]] iwwer, deen zu Lëtzebuerg [[Minettsgéigend]] genannt gëtt. Aner Regioune vum Guttland sinn de [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Mëllerdall]] mam [[Lëtzebuerger Sandsteen|Sandsteen-Plateau]] an den [[Äischdall|Dall vun de Siwe Schlässer]].<ref name=":1" />
{{Méi Info 1|Guttland}}
== Extremitéiten ==
An der Gemeng [[Ëlwen]] läit déi héchst Plaz, ''[[Op Kneiff]]'' bei [[Wilwerdang]] mat 560 Meter an déi zweethéchst, d'[[Buergplaz zu Huldang]] mat 558,35 Meter<ref>A. Storoni, 2010, S. 15: 560 m fir ''op Kneiff'', 559 m fir d'Buergplaz.</ref><ref>{{Citation|URL=https://act.public.lu/fr/actualites/2010/01/point-culminant-luxembourg.html|Titel=Le point culminant du Luxembourg|Gekuckt=24.07.2020|Datum=18.01.2010|Editeur=act.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Den déifste Punkt ass do, wou d'[[Sauer]] an d'Musel leeft: op der Spatz zu [[Waasserbëlleg]], op 130 m ([[NG-L]]). D'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], méi genee d'[[Plëss d'Arem]], läit op enger Héicht vu 304 Meter.
Déi geographesch Extremitéite vum Land sinn<ref>Informatioun vum Kadaster (27/07/2020), op Nofro per E-mail</ref>:
{| class="wikitable"
|+
!
!Gemeng
!Sektioun
!Koordinaten
!Bemierkung
|-
|nërdlechste Punkt
|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]
|[[Huldang]]
|{{Coor dms1|50|10|58.06|N|06|01|29.22|O}}
|<small>D'Grenz ass an der Achs vun der Strooss; d'Maark LB286 steet um Bord vun der Strooss, op Belscher Säit</small>
|-
|ëstlechste Punkt
|[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
|[[Rouspert]]
|{{Coor dms1|49|48|20.67|N|06|31|52.51|O}}
|<small>D'Grenz ass - wéinst dem Kondominium - de Bord vun der Sauer op der Däitscher Säit</small>
|-
|südlechste Punkt
|[[Gemeng Keel|Keel]]
|[[Téiteng]]
|{{Coor dms1|49|26|51.90|N|6|02|30.06|O}}
|<small>bei der Grenzmaark FL-96</small>
|-
|westlechste Punkt
|[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]
|[[Sir (Uertschaft)|Sir]]
|{{Coor dms1|49|53|48.84|N|5|44|08.44|O}}
|<small>bei der [[Gossemaark]] LB183</small>
|}
==Vegetatioun==
{{Méi Info 1|Bësch zu Lëtzebuerg}}
==Geologie==
{{Méi Info 1|Geologie vu Lëtzebuerg}}
==Waasserleef==
Ausser der [[Kuer]], mat hiren Niewebaachen, der [[Rouerbaach]], der [[Mierbaach]] an der [[Maragole]], am Süde vum Land, an der [[Fooschtbaach]] am [[Éislek]], déi an d'[[Meuse (Floss)|Meuse]] lafen (2 %), gehéieren all d'[[Lëscht vun de lëtzebuergesche Waasserleef|Waasserleef zu Lëtzebuerg]] zum Baseng vun der [[Musel]] (98 %).
{{Méi Info 1|Hydrographie vu Lëtzebuerg}}
== Literatur ==
* [[Alex Storoni|Storoni, A.]], 2010. ''Les Paysages Géologiques du Luxembourg.'' 57 S. Éditions Schortgen, Esch-Uelzecht. ISBN 978-2-87953-096-3
* Bousch, P., T. Chilla, P. Gerber, O. Klein, C. Schulz, C. Sohn & D. Wiktorin (Koord.), 2009. Der Luxemburg Atlas. Atlas du Luxembourg. 224 S. emons: (=Hermann-Josef Emons Verlag). ISBN 978-3-89705-692-3 (D'Artikele sinn zu engem Deel op Franséisch, déi aner op Däitsch geschriwwen).
* [[Jean-Mathias Goerens|Goerens, Jean-Mathias]], [[Jean-Claude Muller]], Yves Robert, Gian Giuseppe Simeone, [[Gilbert Trausch]], [[Danièle Wagner]] & [[Frank Wilhelm]], 1995. Grand-duché de Luxembourg. Le guide. Éditions Saint-Paul. 239 S. ISBN 2-87963-206-4. (En Iwwerbléck iwwer d'Geschicht, d'Geographie an d'Economie vum Land).
* Back, Nicolas, 2001. Unsere Bergnamen. In: Lëtzeburger Sonndesblad. - Jg. 134 (2001), Nr. 39, S. 14; Nr. 40; S. 14; Nr. 41, S. 14; Nr. 42, S. 14.
== Kuckt och ==
* [[Geologie vu Lëtzebuerg]]
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Geographie vu Lëtzebuerg| ]]
hdmt9ejm553h1z2wwnsjd1uh0ymp4e8
1940
0
3029
2702000
2673974
2026-08-19T16:05:15Z
Johnny Chicago
17
/* Gebuer */
2702000
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
[[Fichier:Bundesarchiv Bild 101I-126-0347-09A, Paris, Deutsche Truppen am Arc de Triomphe.jpg|thumb|300px|D'Wehrmacht besetzt Paräis]]
== Evenementer ==
=== Europa ===
* {{8. Februar}}: D'[[Ghetto Łódź]] (méi spéit "Litzmannstadt" genannt), gëtt ageriicht.
* [[12. Mäerz]]: De [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] ass eriwwer. [[Friddenstraité vu Moskau]] verzicht [[Finnland]] op [[Karelien]], bleift awer ee souveräne Staat. Vum [[22. Juni]] [[1941]] un zéien d'Finne mat den däitschen Zaldote géint d'[[Sowjetunioun]] an de Krich.
* [[18. Mäerz]]: Den [[Adolf Hitler]] an de [[Benito Mussolini]] begéine sech um [[Brennerpass]] an den [[Alpen]] a grënnen eng Allianz géint [[Frankräich]] a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]].
* [[27. Mäerz]]: Den [[Heinrich Himmler]], "Reichsführer SS", gëtt den Uerder d'[[KZ Auschwitz]] opzeriichten.
* Mäerz/Abrëll: [[Massaker vu Katyn]]: Unitéite vum sowjetesche Geheimdéngscht NKWD ermuerde bei [[Smolensk]] e puer dausend polnesch Offizéier an Zivilisten.
* {{9. Abrëll}}: ''[[Unternehmen Weserübung]]'': Däitsch Truppen iwwerfalen déi [[Neutralitéit (International Politik)|neutral]] Länner [[Dänemark]] an [[Norwegen]].
* [[12. Abrëll]]: Brittesch Truppe besetzen d'[[Färöer]]inselen, déi zu Dänemark gehéieren.
* [[10. Mee]]: Däitsch Truppe marschéieren an [[Holland]], der [[Belsch]] an a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an. De [[Westfeldzuch]] huet ugefaangen.
* [[10. Mee]]: A Groussbritannien trëtt d'[[Arthur Neville Chamberlain|Regierung Chamberlain]] zeréck, de [[Winston Churchill]] iwwerhëlt d'Féierung vun enger Krichskoalitiounsregierung.
* [[12. Mee]]: Ufank vum "[[Blitzkrieg]]" géint Frankräich.
* [[13. Mee]]: Den Churchill hält seng bekannt ''Blood-Sweat-and-Tears''-Ried virum brittesche Parlament.
* [[14. Mee]]: [[Rotterdam]] gëtt bombardéiert.
* [[15. Mee]]: D'Hollännesch Regierung kapituléiert (bis op d'[[Provënz Zeeland]]).
* [[16. Mee]]: Ufank vun der ''[[AB-Aktion]]'' am [[Generalgouvernement]], bei där polnesch Resistenzler virun e Standgeriicht kommen an higeriicht ginn
* [[26. Mee]]: Ufank vun der [[Schluecht vun Dunkerque]]; 340.000 alliéiert Zaldote ginn doropshin an England evakuéiert.
* [[28. Mee]]: De [[Leopold III. vun der Belsch|Leopold III.]] kapituléiert mat sengen Truppe géintiwwer dem Däitsche Räich, iwwerdeems seng Regierung zu London am Exil ass.
* {{4. Juni}}: Bekannt Ried vum Churchill ''We Shall Fight on the Beaches'' virum Parlament.
* [[10. Juni]]: Nodeem déi franséisch an englesch Truppen [[Norwegen|Norwege]] verlooss hunn, kapituléiert Norwege virun der däitscher Arméi.
* [[10. Juni]]: [[Italien]] erkläert Frankräich Groussbritannien de Krich.
* [[14. Juni]]: Däitsch Truppe besetze [[Paräis]].
* 14. Juni: D'[[KZ Auschwitz]] gëtt a Betrib geholl.
* [[15. Juni|15.]]–[[17. Juni]]: D'[[Sowjetunioun]] besetzt [[Estland]], [[Lettland]] a [[Litauen]].
* [[18. Juni]]: ''Appel<!-- sic, 't ass e franséischen Ausdrock --> du 18 juin'' vum Generol [[Charles de Gaulle]] vu London aus; hie stellt de ''Comité national français'' als provisoresch Exilregierung op.
* [[22. Juni]]: Zu [[Compiègne]] gëtt am selwechte Waggon wéi [[1918]] de Waffestëllstand tëscht Frankräich an Däitschland ënnerschriwwen.
* [[28. Juni]]: D'[[Rout Arméi]] besetzt [[Bessarabien]], déi nërdlech [[Bukowina]] an den Territoir vun [[Herza]].
* {{3. Juli}}: ''[[Operation Catapult]]'' - D'Britte versenken zu [[Mers-el-Kébir]] e groussen Deel vun der franséischer Flott (a mat hir 1300 Mann Besatzung), fir dass se net an d'Hänn vun den Däitsche gerode soll.
* [[10. Juli]]: Déi franséisch [[Nationalversammlung (Frankräich)|Nationalversammlung]] stëmmt fir d'Ofschafe vun der [[Drëtt Republik (Frankräich)|Drëtter Republik]] an iwwerdréit dem [[Philippe Pétain]] d'Vollmuechten. Ufank vum [[Vichy-Regime]].
* {{6. August}}: [[Estland]] gëtt gezwongen, der Sowjetunioun bäizetrieden.
* [[13. August]]: Ufank vun der Loftschluecht ëm England; d'däitsch ''Luftwaffe'' bombardéiert Ariichtunge vund er [[Royal Air Force]].
* [[30. August]]: Däitschland an Italien erméiglechen et [[Ungarn]], dat nërdlecht [[Transsylvanien]], dat zu Rumänie gehéiert, z'annektéieren.
* {{6. September}}: De Kinnek [[Carol II. vu Rumänien]] dankt zu Gonschte vu sengem Jong [[Michael I. vu Rumänien|Michael I.]] of.
* [[27. September]]: Den [[Dräimächtepakt]] tëscht dem Däitsche Räich, Italien an dem [[Japan|Japanesche Keeserräich]] gëtt zui Berlin ënnerschriwwen.
* {{2. Oktober}}: Zu [[Warschau]] mussen ewell déi ronn 400.000 [[Juddentum|Judden]] an engem [[Ghetto]] liewen.
* [[28. Oktober]]: De griichesche President [[Ioannis Metaxas]] refüséiert, den Italieener Stëtzpunkten a Griicheland z'accordéieren. Italieenesch Truppe fänken doropshi vun [[Albanien]] aus un, Griicheland ze besetzen.
* [[20. November|20.]]–[[24. November]]: [[Ungarn]] (20.), [[Rumänien]] (23.) an d'[[Slowakei]] (24.) trieden dem [[Dräimächtepakt]] bäi.
====Lëtzebuerg====
[[File:Germans invade Luxembourg.jpg|thumb|100px|Däitsch Invasioun vu Lëtzebuerg]]
* {{8. Januar}}: Déi lescht Ausgab vun der Lëtzebuerger Zäitschrëft ''[[L'Action féminine]]'' gëtt publizéiert.
* [[10. Mee]]: Nom Iwwerfall vun der Wehrmacht flüchten d'[[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] an d'[[Exilregierung|Regierung]] a Frankräich, a vun do aus weider iwwer Portugal an d'USA, Kanada a Groussbritannien.
* [[11. Mee]]: D'[[Chamber|lëtzebuergesch Deputéiert]] protestéiert géint déi däitsch Invasioun. Den [[Albert Wehrer]] gëtt zum Mëttelsmann fir de Kontakt mat der däitscher Militärverwaltung designéiert.
* [[16. Mee]]: D'Chamber erdeelt der [[Verwaltungskommissioun]] (President: Albert Wehrer) d'Vollmacht, quasi als Regierung ze fungéieren.
* [[24. Juni]]: D'Groussherzogin an d'Regierungsmembere kommen, net zulescht dank engem Visum vum portugisesche Konsul zu [[Bordeaux]], dem [[Aristides de Sousa Mendes]], zu [[Lissabon]] un.
* [[29. Juli]]: De [[Gau Moselland|Gauleiter]] [[Gustav Simon]] gëtt zum [[Chef vun der Zivilverwaltung]] (CdZ) zu Lëtzebuerg ernannt.
* {{6. August}}: De Gauleiter Simon zitt mat 800 Polizisten a Lëtzebuerg an; hien hält seng éischt Ried op der [[Plëss d'Arem]]. Den éischten Dekreet vun him gëtt publizéiert, eng ''Sprachverordnung'', déi [[Däitsch]] als eenzeg offiziell Sprooch zu Lëtzebuerg aféiert an d'[[Franséisch]] verbitt.
* [[10. August]]: 4 ''[[Kreisleiter]]'' gi fir déi 4 [[Lëtzebuerger Distrikter]] ernannt.
* [[14. August]]: Aus Protest géint deen neien Här a Meeschter fänke vill Leit un, patriotesch Symboler un hir Kleeder ze spéngelen; wat spéiderhin ''[[Spéngelskrich]]'' genannt gëtt.
* [[15. August]]: Lëtzebuerg gëtt Deel vum däitschen [[Douane]]s-Raum.
* [[16. August]]: D'''[[Einsatzkommando der Sicherheitspolizei und des Sicherheitsdienstes|Einsatzkommando der Sicherheitspolizei]]'' (Sipo) ''und des Sicherheitsdienstes'' (SD) installéiere sech an der [[Villa Pauly]] an der Stad.
* [[20. August]]: E ''Sondergericht'' gëtt opgesat.
* [[23. August]]: All lëtzebuergesch [[politesch Partei]]e ginn opgeléist a verbueden.
* [[26. August]]: D'[[Reichsmark]] gëtt offiziell Wärung, bis den 29. Januar 1941 parallel zum [[Belsche Frang|Belsch]]-[[Lëtzebuerger Frang]], duerno eleng.
* [[31. August]]: D'Nazi-Manifest "''[[Heim ins Reich]]''" gëtt am gläichgeschalten [[Tageblatt]] a [[Luxemburger Wort|Wort]] publizéiert.
* {{5. September}}: D'Groussherzogin Charlotte riicht sech eng éischt Kéier iwwer d'[[BBC]] un d'Lëtzebuerger Bevëlkerung.
* {{0}}5. September: D'''[[Nürnberger Gesetzer]]'' gëlle vun elo un och zu Lëtzebuerg.
* {{3. Oktober}}: D'Groussherzogin Charlotte kënnt zu [[New York City|New York]] un.
* [[21. Oktober]]: D'Monument un déi Lëtzebuerger Gefalen an der franséischer Friemelegioun am Éischte Weltkrich, d'[[Gëlle Fra]], gëtt zerstéiert.
* [[22. Oktober]]: D'[[Chamber]] an de [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] ginn opgeléist an ofgeschaaft.
* {{4. Dezember}}: D'Zaldote vun der [[Lëtzebuerger Fräiwëllegekompagnie|Lëtzebuerger Fräiwëllegekompanie]] ginn op [[Weimar]] deportéiert.
* [[23. Dezember]]: D'[[Verwaltungskommissioun]] gëtt opgeléist.
=== Afrika ===
* {{3. Juli}}: ''[[Operation Catapult]]'': Brittesch Fligere versenken en Deel vun der franséischer Flott bei [[Mers-el-Kebir]], fir datt se net an d'Hänn vun den Däitsche soll falen; 1.297 Marinn-Zaldote kommen ëm d'Liewen.
* [[13. September]]: Ufank vun der Italieenescher Invasioun vun [[Egypten]].
* {{9. Dezember}}: Ufank vun der ''Operation Compass'', enger brittescher Offensiv géint d'Italieener an Egypten.
=== Amerika ===
* [[13. November]]: Zu [[Montréal]] a [[Kanada]] forméiert d'Groussherzogin [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Charlotte]] vu Lëtzebuerg eng [[Lëtzebuerger Exilregierung|Exilregierung]].
==== USA ====
* [[15. Mee]]: Déi éischt [[Nylonsstrëmp]] kommen an [[Vereenegt Staate vun Amerika|Amerika]] op de Maart.
* {{5. November}}: De [[Franklin D. Roosevelt|Roosevelt]] gëtt fir déi drëtt Kéier amerikanesche President.
==== Südamerika ====
=== Asien ===
=== Ozeanien & Pazifik ===
=== Arabesch Welt ===
== Konscht a Kultur ==
=== Molerei ===
=== Literatur ===
=== Musek ===
=== Kino ===
* [[28. Mäerz]]: Dem [[Alfred Hitchcock]] säi [[Film]] ''[[Rebecca (Film 1940)|Rebecca]]'' feiert zu [[New York City|New York]] Première.
* [[15. Oktober]]: Dem [[Charly Chaplin]] säi Film ''[[The Great Dictator]]'' leeft un.
* [[13. November]]: De Film ''[[Fantasia]]'' vum [[Walt Disney]] kennt eraus.
== Wëssenschaft an Technik ==
* De russesche [[Pilot]] [[Igor Sikorsky]] erfënnt den [[Helikopter]].
* {{7. Mäerz}}: D'[[Passagéierschëff|Luxuspassagéierschëff]] [[RMS Queen Elizabeth|Queen Elizabeth]] leeft um Enn vu senger [[Jungfernfahrt]] zu [[New York City|New York]] an den Hafen eran.
* [[31. Mäerz]]: Zu [[New York City|New York]] gëtt dee modernste [[Fluchhafen|Fluchhafe]] vun der Welt, de [[La Guardia]] Airport opgemaach.
== Sport ==
* [[10. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 3:4 géint Belsch. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Gusty Kemp]] (2) a [[Paul Feller (1918)|Paul Feller]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=99 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 10. Mäerz 1940 op der Websäit vum European Football]</ref>
* [[31. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Rotterdam]] 5:4 géint Holland. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de Gusty Kemp (2), [[Ernest Mengel]], Paul Feller an [[Emile Everard]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=6251 D'Detailer vum Foussballlännermatch Holland-Lëtzebuerg den 31. Mäerz 1940 op der Websäit vum European Football]</ref>
* {{7. Abrëll}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt zu [[Bréissel]] 1:1 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den Ernest Mengel geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=100 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 7. Abrëll 1940 op der Websäit vum European Football]</ref>
* [[21. Abrëll]]: Den [[Tour de France]] gëtt ofgesot.
* {{3. Mee}}: Den [[IOC]] annuléiert d'[[Olympesch Spiller]].
== Gebuer ==
* {{0}}?: [[Peter Mutharika]], Politiker aus Malawi.
* {{0}}?: [[Silvia Torres-Peimbert]], mexikanesch Astronomin a Physikerin.
* {{2. Januar}}: [[Saud ibn Faisal]], saudesche Politiker.
* {{4. Januar}}: [[Gao Xingjian]], franséischen Auteur.
* {{5. Januar}}: [[Pim de la Parra]], hollännesche Filmregisseur.
* {{6. Januar}}: [[Olga Georges-Picot]], franséisch Schauspillerin.
* [[11. Januar]]: [[Jean Christophe]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[12. Januar]]: [[Matthias Habich]], däitsche Schauspiller.
* [[17. Januar]]: [[Mircea Snegur]], moldawesche Politiker.
* [[20. Januar]]: [[Georges Poujouly]], franséische Schauspiller.
* [[22. Januar]]: [[John Hurt]], brittesche Schauspiller.
* [[24. Januar]]: [[Joachim Gauck]], däitsche Paschtouer, Publizist a Staatsmann (11. Bundespresident).
* [[27. Januar]]: [[Harry Kümel]], belschen Dréibuchauteur, Schauspiller a Filmregisseur.
* [[28. Januar]]: [[Guido Bachmann]], schwäizeresche Schrëftsteller.
* {{1. Februar}}: [[Jean-Marie Périer]], franséische Fotograf a Filmregisseur.
* {{4. Februar}}: [[Kent Broadhurst]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{0}}4. Februar: [[George A. Romero]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* {{5. Februar}}: [[Hansruedi Giger]], Schwäizer Graphiker.
* {{7. Februar}}: [[Toshihide Masukawa]], japanesche Physiker.
* {{9. Februar}} [[J. M. Coetzee]], südafrikanesche Schrëftsteller.
* {{0}}9. Februar: [[Marcel Theis]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[10. Februar]]: [[Rainer Holbe]], däitsche Radios- an Tëleesanimateur.
* [[16. Februar]]: [[Fernand Théato]], lëtzebuergesche Lokalhistoriker.
* [[19. Februar]]: [[Saparmyrat Nyyazow]], turkmeeneschen Diktator.
* 19. Februar: [[Smokey Robinson]], US-amerikanesche Sänger.
* [[21. Februar]]: [[Peter McEnery]], brittesche Schauspiller.
* [[23. Februar]]: [[Peter Fonda]], US-amerikanesche Schauspiller a Filmregisseur.
* [[24. Februar]]: [[Blanche Weicherding-Goergen]], lëtzebuergesch Konschthistorikerin, Restauratorin.
* [[29. Februar]]: [[Margit Carstensen]], däitsch Schauspillerin.
* {{2. Mäerz}}: [[Jon Finch]], brittesche Schauspiller.
* {{0}}2. Mäerz: [[Mamnoon Hussain]], pakistanesche Geschäftsmann, Staatspresident.
* {{0}}2. Mäerz: [[Lothar de Maizière]], däitsche Politiker, 1990 Ministerpresident vun der DDR.
* {{5. Mäerz}}: [[François Colling]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker.
* {{7. Mäerz}}: [[Rudi Dutschke]], däitsche Studenteleader, Dissident.
* {{8. Mäerz}}: [[Susan Clark]], kanadesch Schauspillerin.
* [[10. Mäerz]]: [[Christian Gion]], franséische Filmregisseur.
* 10. Mäerz: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Schauspiller a Karateweltmeeschter.
* [[11. Mäerz]]: [[Aly Knepper]], lëtzebuergesche Schéisser.
* [[12. Mäerz]]: [[Claude Fontaine]], lëtzebuergesche Graphiker a Moler.
* 12. Mäerz: [[Al Jarreau]], US-amerikaneschen Jazz-, Pop- an R & B-Sänger a Songauteur.
* [[13. Mäerz]]: [[Jacqueline Sassard]], franséisch Schauspillerin.
* [[15. Mäerz]]: [[Hans Hirschmüller]], Regisseur, Auteur a Schauspiller.
* [[20. Mäerz]]: [[Silvia Solar]], franséisch Schauspillerin.
* [[21. Mäerz]]: [[Solomon Burke]], US-amerikanesche Museker.
* [[23. Mäerz]]: [[Boramy Tioulong]], franséische Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller.
* [[26. Mäerz]]: [[James Caan]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[27. Mäerz]]: [[June Wilkinson]], englesch Schauspillerin.
* [[30. Mäerz]]: [[Astrud Gilberto]], US-amerikanesch Sängerin a Komponistin.
* {{1. Abrëll}}: [[Wangari Maathai]], kenianesch Wëssenschaftlerin, Aktivistin a Friddensnobelpräisdréierin.
* {{2. Abrëll}}: [[Norbert Haupert]], lëtzebuergesche Politiker, Sportler a Sportsfonktionnär.
* {{7. Abrëll}}: [[René Pütz]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* [[12. Abrëll]]: [[Herbie Hancock]], US-amerikaneschen Jazz-Pianist a Komponist
* [[13. Abrëll]]: [[Jean-Marie Gustave Le Clézio]], franséische Schrëftsteller.
* [[13. Abrëll]]: [[Vladimir Cosma]], rumänesche/franséische Filmmusekkomponist.
* [[14. Abrëll]]: [[Julie Christie]], brittesch Filmschauspillerin.
* [[15. Abrëll]]: [[Sabine Sun]], franséisch Schauspillerin.
* [[16. Abrëll]]: [[Margrethe II. vun Dänemark|Margrethe II.]], Kinnigin vun Dänemark.
* [[17. Abrëll]]: [[Claire Bretécher]], franséisch Zeechnerin.
* 17. Abrëll: [[Henri Wehenkel]], lëtzebuergeschen Historiker a Politiker.
* [[18. Abrëll]]: [[Ira von Fürstenberg]], Schauspillerin.
* [[20. Abrëll]]: [[James Gammon]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[22. Abrëll]]: [[Marie-José Nat]], franséisch Schauspillerin.
* [[24. Abrëll]]: [[Sue Grafton]], US-amerikanesch Schrëftstellerin.
* 24. Abrëll: [[Michael Parks]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[25. Abrëll]]: [[Michèle Frank]], Molerin a Schrëftstellerin.
* 25. Abrëll: [[Al Pacino]], US-amerikanesche Schauspiller, Regisseur a Filmproduzent.
* [[26. Abrëll]]: [[Giorgio Moroder]], italieenesche Produzent a Komponist.
* [[30. Abrëll]]: [[Burt Young]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{6. Mee}}: [[Emil Angel]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* {{8. Mee}}: [[John Michael Talbot]], US-amerikanesche Sänger, Gittarist, a Komponist.
* [[25. Mee]]: [[Roger Kieffer]], lëtzebuergesche Moler.
* [[29. Mee]]: [[Faruk Ahmad Khan Leghari]], pakistanesche Staatspresident.
*{{1. Juni}}: [[René Auberjonois]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{2. Juni}}: [[Konstantinos II. vu Griicheland|Konstantinos II.]], leschte Kinnek vu Griicheland.
* {{6. Juli}}: [[Nursultan Nasarbajew]], kasachesche Politiker a Staatspresident.
* {{7. Juni}}: [[Tom Jones]], brittesche Pop-Sänger.
* {{8. Juni}}: [[Nancy Sinatra]], US-amerikanesch Sängerin a Schauspillerin.
* [[11. Juni]]: [[Georges Welbes]], lëtzebuergesche Schwëmmer.
* [[19. Juni]]: [[Pit Weyer]], lëtzebuergesche Graphiker an Zeechner.
* [[22. Juni]]: [[Abbas Kiarostami]], iranesche Filmregisseur a Lyriker.
* [[28. Juni]]: [[Muhammad Yunus]], bangladescheschen Ekonomist.
* [[29. Juni]]: [[Bill Napier]], schotteschen Astronom an Auteur.
* {{3. Juli}}: [[Fontella Bass]], US-amerikanesch R&B- a Soul-Sängerin, Pianistin a Komponistin.
* {{0}}3. Juli: [[Jerzy Buzek]], polnesche Politiker.
* {{0}}3. Juli: [[Peer Raben]], däitsche Filmregisseur, Produzent, Dréibuchauteur, Schauspiller a Komponist.
* {{7. Juli}}: [[Ringo Starr]], brittesche Museker.
* [[14. Juli]]: [[Alphonse Pelles]], lëtzebuergeschen Naturfuerscher.
* [[15. Juli]]: [[Denis Héroux]], kanadesche Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[22. Juli]]: [[Vera Tschechowa]], däitsch Schauspillerin.
* [[24. Juli]]: [[Fausti|Faustino Cima]] (''Fausti''), lëtzebuergeschen Entertainer.
* [[27. Juli]]: [[Pina Bausch]], däitsch Dänzerin a Choreographin.
* {{2. August}}: [[Don LaFontaine]], US-amerikanesche Stëmm-Schauspiller.
* {{3. August}}: [[Martin Sheen]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{4. August}}: [[Abdurrahman Wahid]], indoneesesche Politiker, President.
* {{7. August}}: [[Jean-Luc Dehaene]], belsche Politiker.
* {{8. August}}: [[Just Jaeckin]], franséische Filmregisseur a Fotograf.
* [[10. August]]: [[Marie Versini]], franséisch Schauspillerin.
* [[17. August]]: [[Ady Schmit]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Foussballtrainer.
* [[19. August]]: [[Nicolas Hoffmann]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[20. August]]: [[Hannelore Hoger]], däitsch Schauspillerin.
* [[23. August]]: [[Émile Braas]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[24. August]]: [[Roger Andrieux]], franséische Filmregisseur.
* [[25. August]]: [[José van Dam]], belsche Bass-Baritonsänger.
* [[28. August]]: [[Philippe Léotard]], franséische Schauspiller a Sänger.
* 28. August: [[Roger Pingeon]], franséische Vëlossportler.
* {{3. September}}: [[Pauline Collins]], brittesch Schauspillerin.
*{{0}}3. September: [[Eduardo Galeano]], uruguayesche Schrëftsteller.
* {{0}}3. September: [[Macha Méril]], franséisch Schauspillerin.
* {{5. September}}: [[Raquel Welch]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{0}}5. September: [[Romaine Berens]], lëtzebuergesch Romanistin a Konschthistorikerin.
* {{7. September}}: [[Dario Argento]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* {{0}}7. September: [[Simone Theis]], lëtzebuergesch Schwëmmerin.
* [[11. September]]: [[Brian De Palma]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[13. September]]: [[Óscar Arias Sánchez]], President vu Costa Rica, Friddensnobelpräisdréier.
* 13. September: [[Frank Wolff (Veterinär)|Frank Wolff]], lëtzebuergesche Veterinär a Politiker.
* [[15. September]]: [[Roby Hentges]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[17. September]]: [[Heidelinde Weis]], éisträichesch Schauspillerin.
* 17. September: [[Lorella De Luca]], italieenesch Schauspillerin.
* [[18. September]]: [[Frankie Avalon]], US-amerikanesche Sänger a Schauspiller.
* [[19. September]]: [[Karin Baal]], däitsch Schauspillerin.
* [[20. September]]: [[Marco Pico]], franséische Filmregisseur.
* [[22. September]]: [[Anna Karina]], dänesch Schauspillerin.
* [[27. September]]: [[Roger Van Hool]], belsche Schauspiller.
* [[28. September]]: [[Léandre Spartz]], lëtzebuergesche Veterinär.
* {{1. Oktober}}: [[Jean-Luc Bideau]], Schwäizer Schauspiller.
* {{5. Oktober}}: [[Joseph Kohnen]], lëtzebuergesche Literaturfuerscher a -kritiker.
* {{7. Oktober}}: [[Fernand Rau]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Politiker.
* {{9. Oktober}}: [[John Lennon]], brittesche Museker, Komponist an Auteur.
* [[14. Oktober]]: [[Cliff Richard]], brittesche Popstar.
* [[17. Oktober]]: [[Marion Michael]], däitsch Schauspillerin.
* [[19. Oktober]]: [[Michael Gambon]]: brittesch-iresche Schauspiller.
* [[21. Oktober]]: [[Manfred Mann]], südafrikanesch-brittesche Rockmuseker.
* [[23. Oktober]]: [[Pelé]], brasilianesche Foussballspiller.
* [[26. Oktober]]: [[Tilo Prückner]], däitsche Schauspiller.
* [[28. Oktober]]: [[Paul Helminger]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{2. November}}: [[Gigi Proietti]], italieenesche Schauspiller.
* {{4. November}}: [[Marlène Jobert]], franséisch Schauspillerin.
* {{0}}4. November: [[Cristina Gaioni]], italieenesch Schauspillerin.
* {{5. November}}: [[Elke Sommer]], däitsch Schauspillerin, Schlagersängerin a Molerin.
* {{8. November}}: [[Charles Thomas Kowal]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[11. November]]: [[Louis Pilot]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[15. November]]: [[Sam Waterston]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[18. November]]: [[Qabus ibn Said]], Sultan vun Oman.
* 18. November: [[Jean Lanners]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[20. November]]: [[Helma Sanders-Brahms]], däitsch Filmregisseurin.
* [[22. November]]: [[Terry Gilliam]], US-amerikanesche Komiker, Regisseur an Zeechner.
* 22. November: [[Andrzej Żuławski]], polnesche Filmregisseur.
* [[27. November]]: [[Bruce Lee]], Schauspiller vu Martial-Arts-Filmer.
* 27. November: [[Charles Reiff]], lëtzebuergesche Boxer.
* {{6. Dezember}}: [[Ray Hack]], lëtzebuergesche Landesmeeschter am Boxen.
* {{7. Dezember}}: [[Pierre Hannick]], belschen Historiker.
* [[12. Dezember]]: [[Dionne Warwick]], US-amerikanesch Sängerin an Tëleesmoderatorin.
* [[14. Dezember]]: [[Paul Reiles]], lëtzebuergesche Jurist.
* [[15. Dezember]]: [[Barbara Valentin]], éisträichesch Schauspillerin.
* [[17. Dezember]]: [[Édika]], franséische Comiczeechner.
* [[18. Dezember]]: [[Nicolas Strotz]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker.
* [[21. Dezember]]: [[Frank Zappa]], US-amerikanesche Museker a Komponist.
* [[25. Dezember]]: [[Norbert Stomp]], lëtzebuergesche Biolog, Professer a Muséesdirekter.
* [[28. Dezember]]: [[Dany Jacquet]], franséisch Schauspillerin.
* [[29. Dezember]]: [[Brigitte Kronauer]], däitsch Schrëftstellerin.
== Gestuerwen ==
* [[Johny Grün]], lëtzebuergesche Gewiichtshiewer.
* [[20. Januar]]: [[Joseph Gredt]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Philosoph.
* [[25. Januar]]: [[Nicolas Klees]], lëtzebuergeschen Apdikter.
* [[28. Februar]]: [[Lise Rischard]], lëtzebuergesch Spiounin.
* [[29. Februar]]: [[Aage vun Dänemark|Aage]], Prënz vun Dänemark.
* [[24. Mäerz]]: [[Édouard Branly]], franséische Physiker.
* [[16. Mäerz]]: [[Selma Lagerlöf]], schweedesch Schrëftstellerin, Nobelpräisdréiesch.
* [[26. Abrëll]]: [[Auguste Wirion]], lëtzebuergesche Moler.
* [[14. Mee]]: [[Emma Goldman]], litauesch-US-amerikanesch Anarchistin, Feministin an Auteur.
* [[16. Mee]]: [[Numa Charlier]], belschen Offizéier a leschte Kommandant vum Fort de Boncelles.
* {{3. Juni}}: [[Pierre Medinger]], lëtzebuergesche Cheemiker a Forensiker.
* [[24. Juni]]: [[Alfred Fowler]], engleschen Astronom.
* [[29. Juni]]: [[Paul Klee]], däitsche Moler.
* {{1. Juli}}: [[Ben Turpin]], US-amerikanesche Stommfilmkomiker.
* {{4. Juli}}: [[Mathias Schaffner]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[21. August]]: [[Leo Trotzki]], russesche Revolutionär.
* [[31. August]]: [[Raymond Smith Dugan]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[20. September]]: [[Nicolas Sinner]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[26. September]]: [[Walter Benjamin]], däitsche Philosoph a Literaturkritiker.
* [[13. Oktober]]: [[Léon Moutrier]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[17. Oktober]]: [[Lucien Linden]], belsche Botaniker.
* {{8. November}}: [[Arthur Vierendeel]], belsche Bauingenieur.
* {{9. November}}: [[Neville Chamberlain]], brittesche Politiker.
* {{2. Dezember}}: [[Nikolaus Warker]], lëtzebuergeschen Erzéier, Seeërchessammler a Schrëftsteller.
* {{4. Dezember}}: [[Ferd Schuman]], lëtzebuergeschen Apdikter a Lokalpolitiker.
* [[15. Dezember]]: [[Batty Weber]], lëtzebuergesche Journalist, Feuilletonist a Schrëftsteller.
* [[21. Dezember]]: [[Francis Scott Fitzgerald]], US-amerikanesche Schrëftsteller.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
37z7lka2nnlfvusttgquy3zgf36pf81
1966
0
3055
2702082
2701533
2026-08-20T09:51:11Z
Zinneke
34
/* Gestuerwen */
2702082
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
D'Joer '''1966''' huet op engem [[Samschdeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]].
== Evenementer ==
=== Europa ===
* [[29. Januar]]: Mam [[Kompromëss vu Lëtzebuerg]] kënnt d'[[Kris vum eidele Stull]] an der [[Europäesch Wirtschaftsgemeinschaft|Europäescher Gemeinschaft]] op en Enn.
* {{1. Februar}}: A [[Frankräich]] kréien d'Fraen d'voll juristesch Gläichberechtegung.
* Am Februar: Manifestatiounen an der [[Belsch]] géint d'Zoumaache vu [[Kuel]]egrouwen.
* {{6. Mäerz}}: An [[Éisträich]] gewënnt d'[[Österreichische Volkspartei|ÖVP]] mat absolutter Majoritéit d'Nationalrats- (d. h. Parlaments-)walen
* [[10. Mäerz]] D'Krounprinzessin [[Beatrix vun Holland|Beatrix]] vun [[Holland]] bestit sech mam [[Claus von Amsberg]].
* [[31. Mäerz]]: A [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannie]] gewënnt d'[[Labour Party]] d'Parlamentswalen.
* {{1. Dezember}}: An [[Däitschland]] kënnt et zu enger Grousser Koalitioun tëscht CDU/CSU an SPD ënner dem [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] [[Kurt-Georg Kiesinger]].
==== Lëtzebuerg ====
* [[10. Mäerz]]: D'[[Chamber]] fuerdert Däitschland op, Entschiedegunge fir d'[[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéiert]] ze bezuelen. Den däitschen Ausseministère äntwert den [[23. Mäerz]], dëst wier schonn duerch den Traité vum 11. Juli 1959 ofgedeckt ginn.
* [[21. Mäerz]]: De [[Conseil économique et social (Lëtzebuerg)|Conseil économique et social]] gëtt gegrënnt.
* [[17. Mee]]: Déi éischt [[112 (Europäeschen Noutruff)#Geschicht vun der lëtzebuergescher Noutruffzentral|Noutruffzentral]] zu Lëtzebeurg gëtt an de Raimlechkeete vun der[[Protection civile]] um Belair ageweit, "012" (haut: [[112 (Europäeschen Noutruff)|112]]) gëtt als Noutruffnummer agefouert.
* {{1. September}}: De [[Mäerterter Hafen|Mäerterter Hafe]] gëtt ageweit.
* [[24. Oktober]]: D'[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rout Bréck]], d'[[Alcide-De-Gasperi-Gebai|Héichhaus um Kierchbierg]] an d' an d'[[Robert-Schuman Monument]] ginn an der Stad Lëtzebuerg ageweit.
<gallery>
File:Spanning the valley.jpg|Rout Bréck
Fichier:Centre européen Luxembourg Kirchberg 1971.jpg|D'Héichhaus um Kierchbierg
File:Moselhafen Mertert, Luxemburg, Mosel-MK162 RGB.jpg|Mäerterter Hafen
</gallery>
=== Afrika ===
* {{1. Januar}}: [[Putsch|Militärputsch]] vum Colonel [[Jean-Bédel Bokassa]] an der [[Zentralafrikanesch Republik|Zentralafrikanescher Republik]]
* [[15. Januar]]: an [[Nigeria]] gëtt de Premierminister [[Tafawa Balewa]] ermuert, de Generolmajouer [[Johnson Aguiyi-Ironsi]] iwwerhëlt d'Muecht a setzt d'Verfassung ausser Kraaft.
* [[24. Februar]]: Putsch a [[Ghana]] géint de President [[Kwame Nkrumah]].
* [[26. Mee]]: [[Guyana]] gëtt onofhängeg, bleift awer eng konstitutionell Monarchie am [[Commonwealth of Nations]]; de [[Forbes Burnham]] gëtt Premierminister.
* {{6. Juli}}: [[Malawi]] gëtt eng Republik bannent dem Commonwealth; de Premierminister [[Hastings Kamuzu Banda]] gëtt Staatspresident.
* {{1. August}}: Am [[Nigeria]] iwwerhëlt de Chef vum Staatsmajouer, den [[Yakubu Gowon]] no engem Militärputsch d'Muecht.
* [[26. August]]: Mat Kämpf tëscht der [[South African Defence Force]] (SADF) an der [[People's Liberation Army of Namibia]] fänkt de [[Südafrikanesche Grenzkrich]] un, dee bis 1990 dauert.
* [[30. September]]: [[Botswana]] gëtt vu Groussbritannien onofhängeg.
* {{4. Oktober}}: [[Lesotho]] gëtt onofhängeg.
=== Amerika ===
==== USA ====
==== Mëttel- a Südamerika ====
* [[27. Juni]]: Militärputsch an [[Argentinien]].
* [[28. November]]: D'[[Dominikanesch Republik]] gëtt sech eng Verfassung.
* [[30. November]]: [[Barbados]] gëtt vu Groussbritannien onofhängeg.
=== Asien ===
* [[19. Januar]]: D'[[Indira Gandhi]] gëtt Premierministesch an [[Indien]].
* [[11. Mäerz]]: De Generol [[Hadji Mohamed Suharto]] kënnt no engem Putsch géint de President [[Sukarno]] an [[Indonesien]] un d'Muecht.
* {{8. Abrëll}}: De [[Leonid Iljitsch Breschnew]] gëtt zum Generalsekretär vun der [[Kommunistesch Partei vun der Sowjetunioun|KPSU]] ernannt.
* [[18. August]]: Ufank vun der ''[[Kulturrevolution|Grousser Proletarescher Kulturrevolutioun]]'' an der [[Volleksrepublik China]].
=== Ozeanien & Pazifik ===
* [[20. Januar]]: Nom Récktrëtt vum Sir [[Robert Menzies]] gëtt den [[Harold Holt]] Premierminister an [[Australien]].
=== Arabesch Welt an Noen Osten ===
* [[23. Februar]]: A [[Syrien]] putscht sech de lénkse Fligel vun der [[Baath-Partei]] un d'Muecht a stierzt de Grënner vun där Partei, de [[Salah ad-Din al-Bitar]]. Den S. [[Dschedid]] (Jedid) gëtt Regierungschef, den N. el Atassi Staatspresident.
== Konscht a Kultur ==
* [[14. Juni]]: D'[[Kurie|réimesch Kurie]] schaaft no iwwer 400 Joer den [[Index librorum prohibitorum|Index vun de Verbuedene Bicher]] of.
=== Molerei ===
=== Literatur ===
* [[Edmond Dune]], ''Les tigres''.
=== Musek ===
* {{5. Mäerz}}: Den [[Udo Jürgens]] gewënnt fir [[Éisträich]] mam Lidd ''[[Merci, Chérie]]'' den [[Eurovision Song Contest 1966|11. Eurovision Song Contest]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]].
== Wëssenschaft an Technik ==
* {{3. Februar}}: [[Luna-Programm|Luna 9]]: lant um Mound.
* {{3. Abrëll}}: Luna 10 geet op Orbit ronderëm de Mound.
* {{6. August}}: Zu [[Lissabon]] gëtt de [[Ponte 25 de Abril]] iwwer den [[Tajo|Tejo]] ageweit.
* [[November]]: Zu [[Rance]] a [[Frankräich]] gëtt dat éischt [[Gezäitekraaftwierk]] iwwerhaapt ageweit.
== Sport ==
* [[20. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Esch-Uelzecht]] 0:3 géint Italien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=205 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Italie vum 20. Mäerz 1966 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[17. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 1:3 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Johny Léonard]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=206 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch vum 17. Abrëll 1966 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[14. Juli]]: De [[Lucien Aimar]] gewënnt den [[Tour de France]].
* [[30. Juli]]: Déi däitsch Foussball-Nationalekipp gewënnt mat 4:2 géint déi englesch d'Finall vun der [[Foussball-Weltmeeschterschaft 1966|Foussball-Weltmeeschterschaft]] zu [[Wembley]] an [[England]].
* {{2. Oktober}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Szczecin]], am Kader vun der [[Foussball-Europameeschterschaft 1968]] 0:4 géint Polen.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=13786 D'Detailer vum Foussballlännermatch Polen-Lëtzebuerg vum 2. Oktober 1966 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[23. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Verviers]] 1:5 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Louis Pilot]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=207 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg vum 23. Oktober 1966 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[26. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:3 géint Frankräich.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=13817 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich vum 26. November 1966 op der Websäit vun European Football]</ref>
== Gebuer ==
* {{1. Januar}}: [[Ivica Dačić]], serbesche Politiker.
* [[18. Januar]]: [[Alexander Walerjewitsch Chalifman|Alexander Chalifman]], russesche Schachspiller.
* [[19. Januar]]: [[Stefan Edberg]], schweedeschen Tennisspiller.
* [[24. Januar]]: [[Simone Asselborn-Bintz]], lëtzebuergesch Politikerin.
* {{5. Februar}}: [[Félix Eischen]], lëtzebuergesche Politiker a fréiere Journalist an Tëlees-Moderator.
* {{6. Februar}}: [[Beata Szalwinska]], polnesch Pianistin.
* {{0}}6. Februar: [[Carlo Weber]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[14. Februar]]: [[Brice Cauvin]], franséische Schauspiller.
* [[20. Februar]]: [[Cindy Crawford]], US-amerikanescht Fotomodell a Schauspillerin.
* [[23. Februar]]: [[Didier Queloz]], Schwäizer Astronom.
* [[16. Mäerz]]: [[Félix Braz]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[18. Mäerz]]: [[Anne Will]], däitsch Journalistin a Moderatorin.
* [[21. Mäerz]]: [[Benito Armando Archundia]], mexikanesche Foussballschidsriichter.
* [[23. Mäerz]]: [[Myriam Cecchetti]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[25. Mäerz]]: [[Tatjana Patitz]], däitsche Model a Filmschauspillerin.
* [[29. Mäerz]]: [[Jeroen Dijsselbloem]], hollännesche Politiker.
* [[15. Abrëll]]: [[Samantha Fox]], brittesch Sängerin.
* 15. Abrëll: [[Sergei Witauto Puskepalis]], russesche Schauspiller.
* [[19. Abrëll]]: [[Brett James Gladman]], kanadesche Professer a Physik an Astronomie.
* {{6. Mee}}: [[Ruth Barnich]], lëtzebuergesch Biologin.
* {{8. Mee}}: [[Donato Rotunno]], italieenesche Filmregisseur a Produzent.
* [[12. Mee]]: [[Fritz Cohn]], däitschen Astronom.
* [[16. Mee]]: [[Janet Jackson]], US-amerikanesch Sängerin.
* [[24. Mee]]: [[Eric Cantona]], franséische Foussballspiller a Schauspiller.
* [[26. Mee]]: [[Helena Bonham Carter]], brittesch Schauspillerin.
* [[27. Mee]]: [[Robert Viola]], franséische Moler.
* {{1. Juni}}: [[Thomas Tuschl]], däitsche Biochemiker a Molekularbiolog.
* {{6. Juni}}: [[Raymond Conzemius]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* {{0}}6. Juni: [[Faure Gnassingbé]], togoleesesche Politiker a Staatschef.
* {{7. Juni}}: [[Paul Koch (Foussballspiller)|Paul Koch]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[11. Juni]]: [[Daniele Bragoni]], italieenesche Sculpteur.
* [[15. Juni]]: [[Raimonds Vējonis]], lettesche Politiker.
* [[22. Juni]]: [[Emmanuelle Seigner]], franséisch Schauspillerin.
* [[24. Juni]]: [[Maischi Tibesart]], lëtzebuergesch Kächen.
* [[26. Juni]]: [[Dany Boon]], franséische Komiker a Schauspiller.
* 26. Juni: [[Dani Neumann]], lëtzebuergesch Molerin.
* [[27. Juni]]: [[Aigars Kalvītis]], Ministerpresident vu Lettland.
* [[28. Juni]]: [[John Cusack]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[30. Juni]] [[Tom Battin]], lëtzebuergesche Biolog.
* 30. Juni: [[Mike Tyson]], US-amerikanesche Schwéiergewiichts-Boxer.
* [[11. Juli]]: [[Cheb Mami]], algeeresche Sänger.
* [[15. Juli]]: [[Irène Jacob]], franséisch Schauspillerin.
* 15. Juli: [[Dimitris P. Kraniotis]], griicheschen Auteur.
* [[19. Juli]]: [[Yves Krippel]], lëtzebuergeschen Agronom a Botaniker.
* [[26. Juli]]: [[Anna Rita Del Piano]], italieenesch Schauspillerin.
* {{7. August}}: [[Peter Gilles]], däitsche Linguist.
* {{0}}7. August: [[Jimmy Wales]], Grënner vun der Wikipedia.
* [[14. August]]: [[Halle Berry]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[10. August]]: [[Udo Bölts]], däitsche Vëlosfuerer.
* [[20. August]]: [[Enrico Letta]], italieenesche Politiker.
* [[21. August]]: [[Anti Pathique]], estlännesche Punk-Rock-Bassist.
* [[25. August]]: [[Sandra Maischberger]], däitsch Journalistin, Moderatorin a Produzentin.
* {{2. September}}: [[Salma Hayek]], mexikanesch Schauspillerin.
* {{6. September}}: [[David Bennent]], Schwäizer Schauspiller.
* {{0}}6. September: [[Emil Boc]], rumänesche Wëssenschaftler a Politiker.
* {{9. September}}: [[Sarah Bray]], lëtzebuergesch Sängerin.
*{{0}}9. September: [[Adam Sandler]], US-amerikanesche Schauspiller, Produzent, Komponist.
* [[13. September]]: [[Maria Furtwängler]], däitsch Schauspillerin.
* {{9. Oktober}}: [[David Cameron]], brittesche Politiker.
* [[20. Oktober]]: [[Stefan Raab]], däitsche Showmaster, Comedian, Entertainer a Produzent.
* [[22. Oktober]]: [[Valeria Golino]], italieenesch Schauspillerin a Filmregisseurin.
* [[24. Oktober]]: [[Roman Arkadjewitsch Abramowitsch]], russesche Pëtrol-Entreprener a Gouverneur vun der Regioun Tschukotka.
* [[30. Oktober]]: [[Abu Musab az-Zarqawi]], jordaneschen Terrorist.
* 30. Oktober: [[Zoran Milanović]], kroatesche Politiker.
* {{6. November}}: [[Gérard Anzia]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[15. November]]: [[Octavie Modert]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[17. November]]: [[Sophie Marceau]], franséisch Schauspillerin.
* [[22. November]]: [[Michael K. Williams]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 22. November: [[Anne Brochet]], franséisch Schauspillerin.
* [[23. November]]: [[Vincent Cassel]], franséische Schauspiller.
* [[28. November]]: [[Carlo Thiel]], lëtzebuergesche Kameramann.
*[[29. November]]: [[Bernd Marcel Gonner]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* {{5. Dezember}}: [[Patricia Kaas]], franséisch Chansonsängerin.
* {{7. Dezember}}: [[C. Thomas Howell]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{8. Dezember}}: [[Sinéad O'Connor]], iresch Musekerin a Sängerin.
* [[10. Dezember]]: [[Jennifer Nitsch]], däitsch Schauspillerin.
* [[12. Dezember]]: [[Marc Gengler]], lëtzebuergesche Jurist a President vun der Cour des comptes.
* [[14. Dezember]]: [[Helle Thorning-Schmidt]], dänesch Politikerin.
* [[17. Dezember]]: [[Miloš Tichý]], tschecheschen Astronom.
* [[19. Dezember]]: [[Alberto Tomba]], italieenesche Schileefer.
* [[21. Dezember]]: [[William Ruto]], kenianesche Politiker.
* 21. Dezember: [[Kiefer Sutherland]], englesch-kanadesche Schauspiller.
* [[29. Dezember]]: [[Alexandra Kamp]], däitsch Schauspillerin.
'''Datum net gewosst'''
* {{eidelt Joer}}[[Isabel Kleefeld]], däitsch Filmregisseurin an Dréibuchauteurin.
* {{eidelt Joer}}[[Bassekou Kouyaté]], malesche Museker.
== Gestuerwen ==
* {{eidelt Joer}} [[Charlotte Lamort-Velter]], lëtzebuergesch Mäzeenin.
* {{1. Januar}}: [[Vincent Auriol]], franséische Politiker; Staatspresident.
* [[11. Januar]]: [[Alberto Giacometti]], Schwäizer Sculpteur.
* 11. Januar: [[Lal Bahadur Shastri]], Premierminister vun Indien.
* [[21. Januar]]: [[Jean-Pierre Braun]], lëtzebuergeschen Auteur.
* [[22. Januar]]:[[Herbert Marshall]], brittesche Schauspiller.
* [[31. Januar]]: [[Franz Servais]], lëtzebuergeschen Auteur an Olympionik.
* {{1. Februar}}: [[Jean Anen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{0}}1. Februar: [[Buster Keaton]], US-amerikanesche Filmschauspiller a Regisseur.
* [[20. Februar]]: [[Chester W. Nimitz]], US-amerikanesche Flottenadmirol.
* [[28. Februar]]: [[Elliott See]], US-amerikaneschen Astronaut.
* {{2. Mäerz}}: [[Albert Gloden]], lëtzebuergesche Mathematiker a Physiker.
* [[16. Mäerz]]: [[Joel Stebbins]], US-amerikaneschen Astronom.
* {{1. Abrëll}}: [[Flann O'Brien]], iresche Schrëftsteller.
* {{3. Abrëll}}: [[Pininfarina]], italieeneschen Autodesigner.
* {{5. Abrëll}}: [[Marcel Noppeney]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* [[10. Abrëll]]: [[Evelyn Waugh]], brittesche Schrëftsteller.
* [[13. Abrëll]]: [[Georges Duhamel]], franséische Schrëftsteller.
* [[18. Abrëll]]: [[Alphonse Beffort]], lëtzebuergesche Moler.
* {{5. Mee}}: [[Victor Ewen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[10. Mee]]: [[Erich Engel]], däitsche Film- an Theaterregisseur.
* [[16. Mee]]: [[Jos Rasqui]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[17. Mee]]: [[Raffaello Matarazzo]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[23. Mee]]: [[Albert Kratzenberg]], lëtzebuergesche Sculpteur.
* [[26. Mee]]: [[Edmond T. Gréville]], franséische Filmregisseur.
* [[31. Mee]]: [[Léon Daum]], franséischen Industriellen.
* {{7. Juni}}: [[Hans Arp]], dïtsch-franséische Sculpteur, Moler a Lyriker (''Dadaismus'').
* {{9. Juni}}: [[Duilio Donzelli]], italieenesche Sculpteur a Moler.
* [[20. Juni]]: [[Georges Lemaître]], belsche Paschtouer a Physiker, Grënner vun der Urknalltheorie.
* [[29. Juni]]: [[Marcel Rau]], belsche Medailleur a Sculpteur.
* [[30. Juni]]: [[Margery Allingham]], englesch Schrëftstellerin.
* {{8. Juli}}: [[Hubert Schlechter]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[11. Juli]]: [[Albert Bosseler]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[12. Juli]]: [[Nicolas Kanivé]], lëtzebuergeschen Turner, Wäitsprénger an Olympionik.
* [[20. Juli]]: [[Anne Beffort]], lëtzebuergesch Autorin.
* 20. Juli: [[Julien Carette]], franséische Filmregisseur.
* [[28. Juli]]: [[Waltraut Haas]], éisträichesch Sängerin a Schauspillerin.
* 28. Juli: [[Josef von Báky]], ungaresche Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[31. Juli]]: [[Alexander von Falkenhausen (Generol)|Alexander von Falkenhausen]], däitsche Militär.
* {{3. August}}: [[Lenny Bruce]], US-amerikanesche Stand-up-comedian a Satiriker.
* {{6. August}}: [[Paul Palgen]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* [[25. August]]: [[Alexandre Ryder]], franséisch-polnesche Filmregisseur.
* [[29. August]]: [[Auguste Viktoria vun Hohenzollern-Sigmaringen]], däitsch Prinzessin; Fra vum leschte Kinnek vu [[Portugal]].
* {{7. September}}: [[Henri Rabinger]], lëtzebuergesche Moler.
* {{9. September}}: [[Léon de Smet]], belsche Moler.
* {{3. Oktober}}: [[Giorgio Simonelli]], italieenesche Filmregisseur.
* {{5. November}}: [[Jules Staudt]], lëtzebuergesche Waasserballspiller an Olympionik.
* [[23. November]]: [[Seán Ó Ceallaigh]], iresche Politiker; zweete President vun Irland.
* {{4. Dezember}}: [[Renate Ewert]], däitsch Schauspillerin.
* {{0}}8. Dezember: [[André Versini]], franséische Schauspiller.
* [[13. Dezember]]: [[Fany Schumacher]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker a Gewerkschaftler.
* [[15. Dezember]]: [[Walt Disney]], US-amerikanesche Filmproduzent.
* [[17. Dezember]]: [[Roger Gerson]], lëtzebuergesche Moler.
* [[22. Dezember]]: [[Lucy Burns]], US-amerikanesch Fraerechtlerin.
* [[23. Dezember]]: [[Heimito von Doderer]], éisträichesche Schrëftsteller.
* [[29. Dezember]]: [[Pierre Nothomb]], belsche Politiker a Schrëftsteller.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
eu269p5eito5xhfmvodqe7vmlvsq6nv
1972
0
3060
2702057
2683060
2026-08-19T21:48:28Z
Johnny Chicago
17
/* Gebuer */
2702057
wikitext
text/x-wiki
{{Artikel Joer}}
D'Joer '''1972''' huet op engem [[Samschdeg]] ugefaangen. Et war e [[Schaltjoer]].
== Evenementer ==
=== Europa ===
* [[30. Januar]]: Op d'mannst 14 onbewaffnet pro-iresch Demonstrante ginn an [[Nordirland]] erschoss (''Bloody Sunday'').
==== Lëtzebuerg ====
* {{9. Januar}}: Onrouen am Prisong am Gronn an der Stad Lëtzebuerg.
* Mee: [[RTL|Tele Lëtzebuerg]] straalt seng Emissiounen ewell faarweg aus.
* [[14. September]]: D'[[Madeleine Frieden-Kinnen]], [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]], trëtt no der [[Buergfrid-Affär]] als Ministesch zeréck.
==== Frankräich ====
* {{6. Juli}}: De [[Pierre Messmer]] gëtt Premierminister vu [[Frankräich]] an der [[Regierung Pierre Messmer (1)]]
* [[5. Oktober]]: Déi franséisch Partei [[Front national (Franséisch Partei)|Front national]] gëtt gegrënnt.
==== Däitschland ====
* {{5. September}}: Wärend den [[Olympesch Spiller|Olympesche Spiller]] zu [[München]] gi vun aacht Membere vun der palestinensescher Terrorgrupp ''Schwaarze September'' an engem Haus 11 israeelesch Geisele geholl, Sportler an hir Betreier. Um Enn vum Dag si 5 Terroristen dout an 3 festgeholl. D'Geisele sinn alleguer dout an och e Polizist ass ëm d'Liewe komm.
=== Afrika ===
=== Amerika ===
==== USA ====
* [[17. Juni]]: Abroch an d'Walzentral vun den [[Democratic Party (USA)|Demokraten]] am Watergate-Komplex; Ausléiser vum [[Watergate-Skandal]].
==== Südamerika ====
=== Asien ===
=== Ozeanien & Pazifik ===
=== Arabesch Welt ===
== Konscht a Kultur ==
=== Molerei ===
=== Literatur ===
=== Musek ===
* [[25. Mäerz]]: D'[[Vicky Leandros]] gewënnt fir [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] mam Lidd ''[[Après toi]]'' de [[Eurovision Song Contest 1972|17. Eurovision Song Contest]] zu [[Edinburgh]].
* [[Machine Head]] vun [[Deep Purple]]
=== Film ===
* [[The Godfather]] vum [[Francis Ford Coppola]]
* [[Frenzy]] vum [[Alfred Hitchcock]]
== Wëssenschaft an Technik ==
== Sport ==
* [[3. Februar]]: Zu [[Sapporo]] fänken d'[[Olympesch Wanterspiller 1972|Olympesch Wanterspiller]] un.
* [[11. Februar]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt zu [[Oochen]] 2:2 géint Däitschland. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Gilbert Dussier]] a [[Jean-Paul Martin]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=219 D'Detailer vum Foussballlännermatch Däitschland-Lëtzebuerg den 11. Februar 1972 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[26. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Plzeň]] 0:6 géint Tschechoslowakei.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11818 D'Detailer vum Foussballlännermatch Tschechoslowakei-Lëtzebuerg de 26. Abrëll 1972 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[26. August]]: Zu [[München|Münche]] fänken d'[[Olympesch Summerspiller 1972|Olympesch Summerspiller]] un.
* {{7. Oktober}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1974]], 0:4 géint Italien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11928 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Italien de 7. Oktober 1972 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[22. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Esch-Uelzecht]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 1974, 2:0 géint Tierkei. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Gilbert Dussier]] an [[Nico Braun]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11941 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Tierkei den 22. Oktober 1972 op der Websäit vun European Football]</ref>
* [[10. Dezember]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Istanbul]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Weltmeeschterschaft 1974, 0:3 géint Tierkei.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11953 D'Detailer vum Foussballlännermatch Tierkei-Lëtzebuerg den 10. Dezember 1972 op der Websäit vun European Football]</ref>
== Gebuer ==
* [[15. Januar]]: [[Paulo Simões]], lëtzebuergesche Museker.
* {{1. Februar}}: [[Manon Braas]], lëtzebuergesch Basketballspillerin.
* {{5. Februar}}: [[Mary vun Dänemark]], Fra vum Kinnek Frederik X.
* {{8. Februar}}: [[Guillaume Gallienne]], franséische Schauspiller a Filmregisseur.
* [[11. Februar]]: [[Carel Zuidberg]], lëtzebuergesche Volleyballarbitter a Volleyballspiller.
* [[13. Februar]]: [[Manou Schauls]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[15. Februar]]: [[Constantin vu Liechtenstein]], liechtensteineschen Adelegen.
* [[17. Februar]]: [[Billie Joe Armstrong]], US-amerikanesche Museker.
* 17. Februar: [[Taylor Hawkins]], US-amerikanesche Museker.
* [[24. Februar]]: [[Tina Gillen]], lëtzebuergesch Molerin.
* [[28. Februar]]: [[Franz Fayot]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker.
* [[29. Februar]]: [[Pedro Sánchez]], spuenesche Politiker.
* {{3. Mäerz}}: [[Christian Oliver]], däitsche Schauspiller.
* {{6. Mäerz}}: [[Shaquille O'Neal]], US-amerikanesche Basketballspiller.
* {{7. Mäerz}}: [[Xavier Giannoli]], franséische Filmregisseur.
* [[18. Mäerz]]: [[Pascal Zeihen]], lëtzebuergesche Mathematiker.
* [[25. Mäerz]]: [[Monique Adams]], lëtzebuergesch Staatsbeamtin a Member vum Staatsrot.
* [[29. Mäerz]]: [[Dan Hardy]], lëtzebuergesche Journalist a Politiker.
* {{1. Abrëll}}: [[Florin Cîțu]], rumänesche Politiker.
*{{0}}1. Abrëll: [[Annie Nickels-Theis]], lëtzebuergesch Lokalpolitikerin.
* {{3. Abrëll}}: [[Lola Pagnani]], italieenesch Schauspillerin.
* {{8. Abrëll}}: [[Paul Gray]], US-amerikanesche Bassist.
* {{9. Abrëll}}: [[Fabrizio Bernardi]], italieeneschen Astronom.
* [[19. Abrëll]]: [[Django Asül]], däitsche Kabarettist.
* [[22. Abrëll]]: [[Sabine Appelmans]], belsch Tennisspillerin.
* {{1. Mee}}: [[Monique Tarantini-Osweiler]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
* [[10. Mee]]: [[Katja Seizinger]], däitsch Alpinschileeferin.
* [[11. Mee]]: [[Joëlle Diderich]], lëtzebuergesch Journalistin a Fotografin.
* [[13. Mee]]: [[Ralph Ferron]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[16. Mee]]: [[Steve Kayser]], lëtzebuergeschen Historiker.
* 16. Mee: [[Andrzej Duda]], polnesche Politiker.
* [[17. Mee]]: [[Christophe Hernandez]], lëtzebuergeschen Äishockeyspiller.
* [[23. Mee]]: [[Rubens Barrichello]], F1-Pilot.
* [[24. Mee]]: [[Maia Sandu]], moldawesch Ekonomistin a Politikerin.
* 27. Mee: [[Sandra Flies]], lëtzebuergesch Basketballspillerin.
* [[28. Mee]]: [[Chiara Mastroianni]], franséisch Schauspillerin.
* {{8. Juni}}: "[[Tron (Hacker)|Tron]]", däitschen ''Hacker''.
* {{9. Juni}}: [[Alain Nacache]], franséische Rabbiner.
* [[19. Juni]]: [[Jean Dujardin]], franséische Schauspiller a Komiker.
* [[20. Juni]]: [[Stéphan Guérin-Tillié]], franséische Schauspiller a Filmregisseur.
* 20. Juni: [[Simon Verhoeven]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur.
* [[23. Juni]]: [[Sacha Schneider]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* 23. Juni: [[Carine Gindt]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* {{6. Juli}}: [[Stéphane Halleux]], belschen Illustrator a Sculpteur.
* {{7. Juli}}: [[Pierre Boever]], lëtzebuergesche Basketballspiller.
* [[20. Juli]]: [[Daniel Reding]], lëtzebuergesche Professer a Gewerkschaftler.
* {{8. August}}: [[Axel Merckx]], belsche Vëlossportler.
* [[15. August]]: [[Ben Affleck]], amerikanesche Schauspiller.
* [[17. August]]: [[Eminem]], US-amerikanesche Rapper.
* [[30. August]]: [[Cameron Diaz]], amerikanesch Schauspillerin.
* [[20. September]]: [[Victor Ponta]], rumänesche Politiker.
* [[22. September]]: [[Manuel Cardoni]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Foussballtrainer.
* [[23. September]]: [[Sandra Schmit]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin.
* [[27. September]]: [[Gwyneth Paltrow]], amerikanesch Sängerin a Schauspillerin.
* [[30. September]]: [[Anibal Coimbra]], lëtzebuergesche Gewiichtshiewer.
* [[17. Oktober]]: [[Nicolas Funck (Foussballspiller)|Nicolas Funck]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[18. Oktober]]: [[Karl Nehammer]], éisträichesche Politiker.
* {{4. November}}: [[Luís Figo]], portugisesche Foussballspiller.
* [[14. November]]: [[Josh Duhamel]],US-amerikanesche Schauspiller.
* {{9. Dezember}}: [[Léon Gloden]], lëtzebuergesche Politiker a Jurist.
* [[29. Dezember]]: [[Jude Law]], brittesche Schauspiller.
== Gestuerwen ==
* Januar: [[Henri Tosseng]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* {{1. Januar}}: [[Ernest Wiltzius]], lëtzebuergesche Wënzer an Deputéierten.
* {{6. Januar}}: [[Félix Chomé]], Industriellen.
* {{7. Januar}}: [[Jacques Mangers]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, Bëschof vun Oslo.
* [[11. Januar]]: [[Bib Wagner]], lëtzebuergesche Bobfuerer.
* [[14. Januar]]: [[Frederik IX. vun Dänemark|Frederik IX.]], Kinnek vun Dänemark.
* [[16. Januar]]: [[Irène Tunc]], franséisch Schauspillerin.
* [[18. Januar]]: [[Jacques Majerus]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* 18. Januar: [[George Mitchell (Schauspiller)|George Mitchell]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[27. Januar]]: [[Mahalia Jackson]], US-amerikanesch Gospelsängerin.
* [[23. Februar]]: [[Mathias Sancassiani]], lëtzebuergesche Boxer an Olympionik.
* [[19. Mäerz]]: [[John Quincy Stewart]], US-amerikaneschen Astronom an Astrophysiker.
* [[27. Mäerz]]: [[M. C. Escher]], hollännesche Kënschtler a Graphiker.
* 27. Mäerz: [[André Wolff]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[28. Mäerz]]: [[Camille Linden]] lëtzebuergesche Journalist, Affekot, Resistenzler, DP-Politiker an Deputéierten.
* {{6. Abrëll}}: [[Heinrich Lübke]], däitsche Politiker.
* [[12. Abrëll]]: [[C. W. Ceram]], däitsche Journalist a Wëssenschaftsauteur.
* [[21. Abrëll]]: [[Nic Felgen]], lëtzebuergesche Ringer an Olympionik.
* [[23. Abrëll]]: [[Gustave Faber]], lëtzebuergesche Cheemiker.
* 23. Abrëll: [[Pierre Hastert]], lëtzebuergesche Schwëmmer an Olympionik.
* [[25. Abrëll]]: [[George Sanders]], brittesche Schauspiller.
* [[30. Abrëll]]: [[Gia Scala]], englesch Schauspillerin.
* {{2. Mee}}: [[Henri Diamant-Berger]], franséische Filmregisseur a -produzent.
* {{0}}2. Mee: [[J. Edgar Hoover]], Grënner an Direkter vum ''[[Federal Bureau of Investigation]]'' (FBI).
* {{5. Mee}}: [[Frank Tashlin]], US-amerikaneschen Dréibuchauteur a Filmregisseur.
* [[20. Mee]]: [[Léon Buck]], lëtzebuergesche Schwëmmer, Fechter, Olympionik an Drécker.
* [[22. Mee]]: [[Margaret Rutherford]], englesch Schauspillerin.
* [[25. Mee]]: [[Asta Nielsen]], dänesch Schauspillerin.
* [[28. Mee]]: [[Edward VIII.]], Kinnek vum Vereenegte Kinnekräich (Jan.-Dez. 1936.)
* [[13. Juni]]: [[Émile Franck]], lëtzebuergeschen Dokter, Direkter vum Thermalbad Munneref.
* [[23. Juni]]: [[Werner Klingler]], däitsche Schauspiller, Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[25. Juli]]: [[Claude Cerval]], franséische Schauspiller.
* [[27. Juli]]: [[Richard Nikolaus Graf von Coudenhove-Kalergi]], däitsche Schrëftsteller, Politiker, Grënner vun der Paneuropa-Unioun.
* [[31. Juli]]: [[Paul-Henri Spaak]], belsche Politiker.
* {{5. August}}: [[Prosper Link]], lëtzebuergesche Geschäftsmann.
* [[12. August]]: [[Thérèse Frégnac]], franséisch-lëtzebeurgesch Molerin.
* [[16. August]]: [[Pierre Brasseur (Schauspiller)|Pierre Brasseur]], franséische Schauspiller.
* [[24. August]]: [[Henri Hoffmann]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[29. August]]: [[Lale Andersen]], däitsch Sängerin a Schauspillerin.
* 29. August: [[Émile Ludwig]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[10. September]]: [[Metty Scheitler]], lëtzebuergesche Ringer an Olympionik.
* [[17. September]]: [[Akim Tamiroff]], russesch-US-amerikanesche Schauspiller.
* [[20. September]]: [[Jean-Pierre Hilger]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[27. September]]: [[S. R. Ranganathan]], indesche Mathematiker a Bibliothekär.
* [[30. September]]: [[Edgar G. Ulmer]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* {{8. Oktober}}: [[Prescott Bush]], US-amerikanesche Senateur vu Connecticut.
* [[10. Oktober]]: [[Kenneth Essex Edgeworth]], ireschen Astronom.
* [[12. Oktober]]: [[Robert Le Vigan]], franséische Schauspiller.
* [[16. Oktober]]: [[Leo G. Carroll]], brittesche Schauspiller.
* [[20. Oktober]]: [[Harlow Shapley]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[26. Oktober]]: [[Igor Sikorsky]], amerikanesche Constructeur an Architekt.
* {{0}}[[9. November]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller.
* [[24. November]]: [[Mani Matter]], Schwäizer Museker.
* {{6. Dezember}}: [[Janet Munro]], brittesch Schauspillerin.
* {{7. Dezember}}: [[René Miller]], lëtzebuergeschen Dokter a Lokalpolitiker.
* {{8. Dezember}}: [[William Dieterle]], däitsche Filmregisseur a Schauspiller.
* [[13. Dezember]]: [[René Mayer]], franséische Politiker.
* [[18. Dezember]]: [[Gale Bruno van Albada]], hollänneschen Astronom.
* [[19. Dezember]]: [[Jacques Deval]], franséischen Auteur, Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller.
* [[23. Dezember]]: [[Andrei Nikolajewitsch Tupolew]], russesche Fligerconstructeur.
* [[26. Dezember]]: [[Harry S. Truman]], US-amerikanesche Politiker, den 33. President vun den USA.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
22fn7n3s3lpt7ugocvjyau2ywybrozz
René Deltgen
0
4038
2701991
2678526
2026-08-19T14:56:14Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701991
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
[[Fichier:René-Deltgen-Grafsteen--w.jpg|thumb|300px|Grafstee fir de ''René Deltgen'' um Melaten-Kierfecht zu Köln]]
De '''René Deltgen''', gebuer den [[30. Abrëll]] [[1909]] zu [[Esch-Uelzecht]], a gestuerwen den [[29. Januar]] [[1979]] zu [[Köln]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Schauspiller]], dee seng Schauspillercarrière an Däitschland gemaach huet.
Ugefaangen huet de René Deltgen seng Filmcarrière [[1935]] mam Film ''Das Mädchen Johanna'', deen iwwer d'[[Jeanne d'Arc]] goung. Bis [[1944]] huet hien eng ganz Rëtsch Filmer gedréint, an deenen e meeschtens Abenteuerer gespillt huet. [[1939]] gouf e vum [[Joseph Goebbels]] zum (nazi-däitschen) ''Staatsschauspieler'' ernannt.
Nom Iwwerfall op Lëtzebuerg hunn d'[[Nationalsozialismus|nationalsozialistesch]] Besatzer den Deltgen a seng Bekanntheet fir [[Propaganda]]zwecker agesat; op Plakater huet en z. B. d'Lëtzebuerger Kanner opgeruff, der [[Hitlerjugend]] bäizetrieden. Hien huet sech no [[1945]] selwer der Lëtzebuerger Justiz gestallt, gouf awer net verurteelt.
Nom [[Zweete Weltkrich]] hat den Deltgen nach e puer Succèsen am Kino, z. B. mat ''Der Tiger von Eschnapur'' vum [[Fritz Lang]] an ''Das indische Grabmal''. Méi Erfolleg hat en an den [[1950]]er-Jore mat Radios-Lauschterspiller, wéi der Francis Durbridge-Serie, wou en den Detektiv Paul Temple gespillt huet.
An den [[1960]]er-Joren huet en d'Titelfigur vun den Edgar-Wallace-Filmer ''Der Hexer'' (1964) an ''Neues vom Hexer'' (1965) gespillt. 1977 war en den ''Alm-Öhi'' an enger ''Heidi''-Verfilmung.
De René Deltgen ass 1979 zu Köln u Kriibs gestuerwen an do begruewen.
==Gielercher==
* [[1954]] - ''Filmband in Gold'' als beschte Schauspiller am Film ''[[Der Weg ohne Umkehr]]''
* [[1978]] - ''Filmband in Gold'' fir säi Liewenswierk.
== Filmer ==
=== Kino ===
=== vun 1935 bis 1939 ===
* ''Das Mädchen Johanna'' (1935) vum [[Gustav Ucicky]] mam [[Angela Salloker]] a [[Gustav Gründgens]]
* ''Einer zuviel an Bord'' (1935) vum [[Gerhard Lamprecht]] mam [[Lida Baarova]] a [[Albrecht Schoenhals]]
* ''Savoy-Hotel 217'' (1936) vum Gustav Ucicky mam [[Hans Albers]] a [[Brigitte Horney]]
* ''Port Arthur'' (1936) vum [[Nikolas Farkas]] mam [[Adolf Wohlbrück]] a [[Karin Hardt]]
* ''Unter heissem Himmel'' (1936) vum Gustav Ucicky mam Hans Albers a [[Lotte Lang]]
* ''Starke Herzen'' (1937) vum [[Herbert Maisch]] mam [[Maria Cebotari]] a [[Gustav Diessl]]
* ''Urlaub auf Ehrenwort'' (1937) vum [[Karl Ritter]] mam [[Rolf Moebius]] a [[Fritz Kampers]]
* ''Ab Mitternacht'' (1938) vum [[Carl Hoffmann]] mam [[Gina Falckenberg]] a [[Peter Voß]]
* ''Geheimzeichen LB 17'' (1938) vum [[Viktor Tourjansky]] mam [[Willy Birgel]] a [[Bernhard Minetti]]
* ''Schwarzfahrt ins Glück'' (1938) vum [[Carl Boese]] mam [[Volker von Collande]] an [[Ernst Waldow]]
* ''Nordlicht'' (1938) vum [[Herbert B. Fredersdorf]] mam [[Ferdinand Marian]] an [[Hilde Sessak]]
* ''Kautschuk'' (1938) vum [[Eduard von Borsody]] mam Gustav Diessl an [[Hans Nielsen]]
* ''Der grüne Kaiser'' (1939) vum [[Paul Mundorf]] mam Gustav Diessl a [[Carola Höhn]]
* ''Zwölf Minuten nach zwölf'' (1939) vum [[Johannes Guter]] mam [[Ursula Herking]] a [[Carl Raddatz]]
* ''Kongo-Express'' (1939) vum Eduard von Borsody mam [[Marianne Hoppe]] a Willy Birgel
* ''Brand im Ozean'' (1939) vum [[Günther Rittau]] mam [[Hans Söhnker]] a [[Winnie Markus]]
=== vun 1940 bis 1949 ===
* ''Die drei Codonas'' (1940) vum [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Ernst von Klipstein]]
* ''Achtung! Feind hört mit!'' (1940) vum Arthur Maria Rabenalt mam Kirsten Heiberg a [[Lotte Koch]]
* ''Das leichte Mädchen'' (1940) vum [[Fritz Peter Buch]] mam [[Willy Fritsch]] a [[Paul Kemp (Schauspiller)|Paul Kemp]]
* ''Mein Leben für Irland'' (1940) vum [[Max W. Kimmich]] mam [[Paul Wegener]] a [[Werner Hinz]]
* ''Spähtrupp Hallgarten'' (1941) vum [[Herbert B. Fredersdorf]] mam [[Paul Klinger]] a [[Maria Andergast]]
* ''Anschlag auf Baku'' (1942) vum [[Fritz Kirchhoff]] mam Willy Fritsch
* ''Das große Spiel'' (1942) vum [[Robert A. Stemmle]] mam [[Gustav Knuth]] a [[Maria Andergast]]
* ''Fronttheater'' (1942) vum Arthur Maria Rabenalt mam [[Heli Finkenzeller]] a [[Rudolf Schündler]]
* ''Dr. Crippen an Bord'' (1942) vum [[Erich Engels]] mam [[Rudolf Fernau]]
* ''Wen die Götter lieben'' (1942) vum [[Karl Hartl]] mam [[Hans Holt]] an [[Irene von Meyendorff]]
* ''Zwischen Nacht und Morgen'' (1943) vum [[Alfred Braun]] mam [[Käthe Gold]] a Paul Wegener
* ''Zirkus Renz'' (1943) vum [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Paul Klinger]] an [[Angelika Hauff]]
* ''Wenn der junge Wein blüht'' (1943) vum [[Fritz Kirchhoff]] mam [[Henny Porten]] an [[Otto Gebühr]]
* ''Sommernächte'' (1944) vum Karl Ritter mam [[Suse Graf]] an Ernst von Klipstein
* ''Das Hochzeitshotel'' (1944) vum Carl Boese mam [[Karin Hardt]] a [[Walter Janssen]]
* ''Wir beide liebten Katharina'' (1945) vum Arthur Maria Rabenalt mam [[Angelika Hauff]]
* ''Der stumme Gast'' (1945) vum [[Harald Braun]] mam [[Gisela Uhlen]] a [[Rudolf Fernau]]
* ''Tromba'' (1949) vum [[Helmut Weiss]] mam Angelika Hauffan [[Gustav Knuth]]
* ''[[Nachtwache]]'' (1949) vum [[Harald Braun]] mam [[Luise Ullrich]] an [[Dieter Borsche]]
=== vun 1950 bis 1959 ===
* ''[[Export in Blond]]'' (1950) vum [[Eugen York]] mam Lotte Koch a [[Peter van Eyck]]
* ''Augen der Liebe'' (1951) vum [[Alfred Braun]] mam [[Käthe Gold]] a Paul Wegener
* ''Torreani'' (1951) vum [[Gustav Fröhlich]] mam Gustav Fröhlich
* ''Das letzte Rezept'' (1951) vum [[Rolf Hansen]] mam [[Heidemarie Hatheyer]] an [[O. W. Fischer]]
* ''Weg ohne Umkehr'' (1952) vum [[Victor Vicas]] mam [[Ivan Desny]] an [[Ruth Niehaus]]
* ''Unter den tausend Laternen'' (1952) vum [[Erich Engel]] mam [[Michel Auclair]] a [[Gisela Trowe]]
* ''Kuca Na Obali'' (Das Haus an der Küste) (1953) vum [[Bosco Kosanovic]] mam [[Sybille Schmitz]] an [[Nadja Regin]]
* ''Sterne über Colombo'' (1954) vum [[Veit Harlan]] mam [[Kristina Söderbaum]] an [[Adrian Hoven]]
* ''Der Mann meines Lebens'' (1954) vum Erich Engel mam [[Marianne Hoppe]] an [[Ina Halley]]
* ''Der letzte Sommere'' (1954) vum Harald Braun mam [[Hardy Krüger]] a [[Liselotte Pulver]]
* ''Frühlingslied'' (1954) vum [[Hans Albin]] mam [[Oliver Grimm]] an [[Anne-Marie Blanc]]
* ''Phantom des grossen Zeltes'' (1954) vum [[Paul May (Filmregisseur)|Paul May]] Angelika Hauff an [[Armin Dahlen]]
* ''Vom Himmel gefallen'' (1955) vum [[John Brahm]] mam [[Joseph Cotten]] an [[Eva Bartok]]
* ''Hotel Adlon'' (1955) vum [[Josef von Baky]] mam [[Nadja Tiller]] an [[Nelly Borgeaud]]
* ''[[Londra chiama Polo Nord]]'' (1955) vum [[Duilio Coletti]] mam [[Dawn Addams]] an [[Curd Jürgens]]
* ''Ohne Dich wird es Nacht'' (1956) vum Curd Jürgens mam Eva Bartok a Curd Jürgens
* ''Königin Luise'' (1957) vum [[Wolfgang Liebeneiner]] mam [[Ruth Leuwerick]], [[Bernhard Wicki]] an Dieter Borsche
* ''[[Der Tiger von Eschnapur (1959)|Der Tiger von Eschnapur]]'' (1959) vum [[Fritz Lang]] mam [[Debra Paget]] a [[Paul Hubschmid]]
* ''[[Das indische Grabmal (Film 1959)|Das indische Grabmal]]'' (1959) vum Fritz Lang mam [[Claus Holm]] a [[Sabine Bethmann]]
=== vun 1960 bis 1977 ===
* ''[[Der Hexer (1964)|Der Hexer]]'' (1964) vum [[Alfred Vohrer]] mam [[Joachim Fuchsberger]] an [[Heinz Drache]]
* ''[[Die goldene Göttin vom Rio Beni]]'' (1964) vum [[Eugenio Martín]] mam [[Pierre Brice]] a [[Gillian Hills]]
* ''[[Neues vom Hexer]]'' (1965) vum [[Alfred Vohrer]] mam Heinz Drache a [[Barbara Rütting]]
* ''Der Arzt stellt fest...'' (1966) vum [[Aleksander Ford]] mam Dieter Borsche a [[Charles Regnier]]
* ''Ohrfeigen'' (1966) vum [[Rolf Thiele]] mam [[Curd Jürgens]], [[Gila von Weitershausen]] an [[Alexandra Stewart]]
* ''[[Gefundenes Fressen]]'' (1977) vum [[Michael Verhoeven]] mam [[Heinz Rühmann]] a [[Mario Adorf]]
== Paul Temple-Lauschterspiller ==
* 1949: ''Paul Temple und die Affäre Gregory'' (gëllt als verluer)
* 1951: ''Paul Temple und der Fall Curzon''
* 1953: ''Paul Temple und der Fall Vandyke''
* 1954: ''Paul Temple und der Fall Jonathan'', (Juni 2005), Der Audio-Verlag, 2005, 4 Cden. Mam René Deltgen an der Annemarie Cordes.
* 1956: ''Paul Temple und der Fall Madison''
* 1957: ''Paul Temple und der Fall Gilbert''
* 1958: ''Paul Temple und der Fall Lawrence'' (Juli 2005),
* 1959: ''Paul Temple und der Fall Spencer''
* 1961: ''Paul Temple und der Fall Conrad''
* 1962: ''Paul Temple und der Fall Margo''
* 1966: ''Paul Temple und der Fall Genf''
== Iwwer de René Deltgen ==
=== Film an Theater ===
* ''[[René Deltgen - Der sanfte Rebell]]'', [[2004]], Dokumentarfilm vum [[Michael Wenk]] (Prod.: CNA)
* ''[[En Escher Jong]]'', 2022, Theaterstéck vum [[Frank Feitler]] a [[Kristof van Bouven]], Regie [[Ulrich Waller]], mam [[Luc Feit]] an [[André Jung]], eng Koproduktioun vum [[Escher Theater]], [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Stater Theater]], [[St. Pauli Theater Hamburg]].<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/kultur/wie-sich-andre-jung-und-luc-feit-an-rene-deltgen-herantasten-62129fc1de135b9236f04a47|Titel=Schauspieler unter den Nazis, Wie sich Luc Feit und André Jung an René Deltgen herantasten|Gekuckt=22. Februar 2022|Archiv-Datum=22.02.2022|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20220222144304/https://www.wort.lu/de/kultur/wie-sich-andre-jung-und-luc-feit-an-rene-deltgen-herantasten-62129fc1de135b9236f04a47}}</ref>
=== Bicher ===
* Uli Jung, [[Paul Lesch]], [[Jean-Paul Raths]] a [[Michael Wenk]]. ''René Deltgen - Eine Schauspielerkarriere.'' Diddeleng: CNA, 2002.
===Artikelen===
* Anina Valle Thiele: "Schillernder Schauspieler, politischer Opportunist?" IN: ''d'Lëtzebuerger Land'' 26. Januar 2018, Nr.4, S.13.
== Um Spaweck ==
* [http://www.cyranos.ch/smdelt-d.htm Text mat Bild]
* [http://www.filmportal.de/df/88/Uebersicht,,,,,,,,4E49470894A04D0C9A64C84C90F929EF,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,.html de R.D. op filmportal de]
* [https://web.archive.org/web/20060719142641/http://www.cna.public.lu/1_FILM/EnSavoirPlus/deltgen/inhalt/index.html den R. D. um CNA]
* [https://web.archive.org/web/20061026024223/http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5429 Säit mat Fotoe vum René Deltgen]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Deltgen Rene}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1909]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1979]]
8on8bk0d9ie2p849fbrk8odwrbodkma
Lëtzebuerger Wäibauinstitut
0
10480
2702042
2661555
2026-08-19T21:36:04Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]] derbäigesat
2702042
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Veräin}}
De '''Lëtzebuerger Wäibauinstitut''' ([[Franséisch|fr]]. ''institut viti-vinicole'', gekierzt '''IVV''') ass den 23. Juli [[1925]] zu [[Réimech]] als '''Wäibaustatioun''' (''station viticole'') gegrënnt ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1925/07/23/n1|Titel=Loi du 23 juillet 1925, portant création d'une station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=23.07.2025|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Missioune begräifen absënns:
* den techneschen a wirtschaftleche Fortschrëtt an alle Beräicher vum Wäibau, der Önologie an der Wäifabrikatioun mat den néidege Mëttelen ze fërderen,
* de Wënzeren Setzlingen a Planze liwweren;
* de Kampf géint d'Déieren- a Planzefeinde vun der Rief organiséieren an iwwerwaachen;
* d'Ëmsetze vun de gesetzlechen a reglementaresche Virschrëften iwwer de Wäin an änlecht Gedrénks iwwerwaachen a kontrolléieren;
* déi professionell Wäibauorganisatiounen a techneschen, wirtschaftlechen a kommerziellen Affäre beroden;
* d'Exploitatioun vum Staat sengen Demonstratiounswéngerte garantéieren;
* am Kader vun der EU, un der Entwécklung vun enger gemeinsamer Landwirtschaftspolitik am Secteur vum Wäibau deelhuelen an deen op nationalem Plang ëmsetzen;
* Statistiken an Ëmfroen iwwer déi wirtschaftlech a sozial Situatioun vum Wäibau duerchféieren;
* de Qualitéitslabel [[Marque Nationale|Marque nationale]] fir d'Wäiner, Schaumwäiner a [[Crémant de Luxembourg|Cremanten]] organiséieren, garantéieren a kontrolléieren;
* all aner Missioun vum Wäibau oder der Önologie déi vum Minister gefrot ginn.
== Geschicht ==
No der Grënnung vun der Wäibaustatioun am Juli 1925 goufen hir Missiounen Enn Oktober vun deem Joer fir all d'Wäibauregiounen am Land festgehalen<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1925/10/30/n2|Titel=Arrêté grand-ducal du 30 octobre 1925, réglant l'organisation et le fonctionnement de la station viticole et les attributions du personnel y attaché|Gekuckt=10.02.2026|Datum=30.10.2025|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. De [[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibau]] war deemools an enger schwéierer Zäit, nodeem d'Land 1922 der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] bäigetruede war an ausserdeem d'Schädlingen de Wäibau bal a senger Existenz a Fro gestallt hunn. D'Missioun vun der Wäibaustatioun war et, fir de [[Wënzer]] mat Rot an Dot bäizestoen an hir villfälteg Problemer hëllefen ze léisen. D'Personal vun der Statioun huet aus engem Direkter an zwéi Chef-Aarbechter bestanen. Zäitgläich mat der Definitioun vun de Missiounen, gouf och eng Iwwerwaachungskommissioun an d'Liewe geruff<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1925/10/30/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 30 octobre 1925, réglant l'inspection et la surveillance de la station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=30.10.2025|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>; si gëtt hiren Avis of iwwer den Aarbechtsprogramm vun der Statioun, gradewéi zu alle Froen am Zesummenhang mam Betrib vun der Statioun.
Fir d'Optriede vun all Kränkten an de Wéngerten (Déieren- oder Planzekränkten) sou séier wéi méiglech z'erkennen, gouf 1927 d'Fonctioun vum „lokalen Observateur“ an d'Liewe geruff<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/a/1927/01/31/n1|Titel=Arrêté du 31 janvier 1927, portant organisation d'un service d'observateurs locaux à rattacher à la Station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=31.01.1927|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>; déi éischt Observateure fir déi verschidde Regioune goufen am Abrëll1928 nominéiert<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/a/1928/04/16/n1|Titel=Arrêté du 16 avril 1928, portant organisation d'un service d'observateurs locaux à rattacher à la Station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=16.04.1928|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
Nom [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] ass d'Wäibaustatioun am Oktober 1945 nees reaktivéiert ginn an de Personalkader gouf erweidert; et goufe vun do un nieft dem Direkter: e Wäin-Kontroller, e Kontroller vun der Marque nationale a Chef-Aarbechter, ouni datt fir déi eng Zuel genannt war<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1945/10/10/n2|Titel=Arrêté grand-ducal du 10 octobre 1945, modifiant et complétant les art. 4, 5 et 6 de la loi du 23 juillet 1925, portant création d'une station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=10.10.1945|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
Am Dezember 1963 koum et zu enger Reorganisatioun vun der Statioun mat där d'Missioune méi genee beschriwwe goufen an de Personalkader opgestockt gouf<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1963/12/09/n2|Titel=Loi du 9 décembre 1963 ayant pour objet la réorganisation de la station viticole de l'Etat|Gekuckt=10.02.2026|Datum=09.12.1963|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Den 29. August 1976 koum nees en neit Gesetzt: d'Missioune vun 1963 goufe gréisstendeels confirméiert, mä aus der Wäibaustatioun gouf de Wäibauinstitut (''institut viti-vinicole'')<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1976/08/29/n1|Titel=Loi du 29 août 1976 portant création de l'Institut viti-vinicole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=29.08.1976|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
1985 huet den IVV déi spezifesch Bezeechnung « Moselle luxembourgeoise - Appellation contrôlée » agefouert<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/h1bzbc96vz/pages/39/articles/DIVL916|Titel=1985 WAR AUCH DAS|Gekuckt=10.02.2026|Datum=03.06.2015|Editeur=In: Revue, 70. Jg., nº 23, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 5|Sprooch=de}}</ref>.
Déi lescht Reorganisatioun geet op 2003 zeréck, mat där bannent dem Institut fënnef Sektioune geschaf goufen<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2003/08/12/n9|Titel=Loi du 12 août 2003 portant réorganisation de l'Institut viti-vinicole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=12.08.2003|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
== Organisatioun ==
=== Sektiounen ===
Déi fënnef Sektioune vum Institut sinn déi, déi mam Gesetz vun 2003 geschaf goufen<ref name=":0" />:
# Wäibau an Exploitatioun vun den Demonstratiounswéngerten;
# Önologie a Wäibaumethoden;
# Gesetzlech a reglementaresch Reegelen;
# Gemeinsam Landwirtschaftspolitik op EU-Niveau;
# Marque nationale.
=== Direkteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1925 – 1963: [[Nic Kieffer]]
* 1964 – ?: Jos Faber<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/2jcq1k9ckj/pages/27/articles/DIVL350|Titel=Jos. Faber|Gekuckt=09.02.2025|Datum=31.10.1964|Editeur=In: Revue, 20. Jg., nº 44, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 27|Sprooch=de}}</ref>
* 1970er Joren: Norbert Wiltgen<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/092nkx5v2/pages/6/articles/DIVL654|Titel=Weinbauprobleme über die Grenzen hinweg.|Gekuckt=09.02.2026|Datum=23.03.1979|Editeur=In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 68, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 6|Sprooch=de}}</ref>
* …
* 1990er Joren: Jean-Pierre Wagener<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/2bt2k0/pages/9/articles/DTL373|Titel=Keine Insektizide|Gekuckt=09.02.2026|Datum=25.09.1992|Editeur=In: d'Letzeburger Land, 39. Jg., nº 39, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 9|Sprooch=de}}</ref>
* …
* ? – 2010: [[Raymond Weydert]]
* 2010 – 2023: Roby Ley<ref>{{Citation|URL=http://agriculture.public.lu/de/aktuelles/2023/dezember/directeur-ivv.html|Titel=Nouveau directeur de l’Institut viti-vinicole|Gekuckt=2026-02-09|Datum=2023-12-07|Wierk=agriculture.public.lu|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/6v7hcp7s0h/pages/57/articles/DIVL1667|Titel=PORTRÄT Alte Liebe rostet nicht.|Gekuckt=09.02.2026|Datum=17.03.2010|Editeur=In: Revue, 65. Jg., nº 11, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 57|Sprooch=de}}</ref>
* zënter 2023: Serge Fischer<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2023/12/06/b4301|Titel=Institut viti-vinicole - Nomination|Gekuckt=09.02.2026|Datum=06.12.2023|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>
== Literatur ==
* ''75 Jahre Weinbaustation in Remich auch "Riefschoul" genannt, 1925 - 1976 respektiv Weinbauinstitut seit 1976''. Remich: Weinbauinstitut, 2000 ([Luxemburg]: SCIE). - 115 S., ill.
* Infalt, Constant. ''Gedanken zum 75jährigen Jubiläum der Winzergenossenschaftskellerei Stadtbredimus gravierende Strukturprobleme wurden durch Selbsthilfe in Form von gemeinschaftlichen Einrichtungen besser gelöst''! In: Bauerekalenner, Lëtzebuerg, Jg. 55 (2003), S. 129-134, ill.
==Kuckt och==
* [[Wäibau zu Lëtzebuerg]]
* [[Vinsmoselle]]
* [[Terroir Moselle]]
== Um Spaweck ==
* [https://agriculture.public.lu/de/dienststellen/weinbauinstitut.html Den Institut um „Landwirtschaftsportal“ vum Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau]
* [https://ma.gouvernement.lu/lb/administrations/ivv.html Beschreiwung op der Websäit vum Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau] (2024)
* [https://web.archive.org/web/20120824001434/http://www.ivv.public.lu/ Fréier Websäit vum Wäibauinstitut] (2010, archivéiert)
{{Autoritéitskontroll}}{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Wäibau]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
q7l09pb3t78jibmtlpkuucm0uzko0ez
2702043
2702042
2026-08-19T21:36:22Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Wäibau]] ewechgeholl; [[Kategorie:Wäibau zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702043
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Veräin}}
De '''Lëtzebuerger Wäibauinstitut''' ([[Franséisch|fr]]. ''institut viti-vinicole'', gekierzt '''IVV''') ass den 23. Juli [[1925]] zu [[Réimech]] als '''Wäibaustatioun''' (''station viticole'') gegrënnt ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1925/07/23/n1|Titel=Loi du 23 juillet 1925, portant création d'une station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=23.07.2025|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Missioune begräifen absënns:
* den techneschen a wirtschaftleche Fortschrëtt an alle Beräicher vum Wäibau, der Önologie an der Wäifabrikatioun mat den néidege Mëttelen ze fërderen,
* de Wënzeren Setzlingen a Planze liwweren;
* de Kampf géint d'Déieren- a Planzefeinde vun der Rief organiséieren an iwwerwaachen;
* d'Ëmsetze vun de gesetzlechen a reglementaresche Virschrëften iwwer de Wäin an änlecht Gedrénks iwwerwaachen a kontrolléieren;
* déi professionell Wäibauorganisatiounen a techneschen, wirtschaftlechen a kommerziellen Affäre beroden;
* d'Exploitatioun vum Staat sengen Demonstratiounswéngerte garantéieren;
* am Kader vun der EU, un der Entwécklung vun enger gemeinsamer Landwirtschaftspolitik am Secteur vum Wäibau deelhuelen an deen op nationalem Plang ëmsetzen;
* Statistiken an Ëmfroen iwwer déi wirtschaftlech a sozial Situatioun vum Wäibau duerchféieren;
* de Qualitéitslabel [[Marque Nationale|Marque nationale]] fir d'Wäiner, Schaumwäiner a [[Crémant de Luxembourg|Cremanten]] organiséieren, garantéieren a kontrolléieren;
* all aner Missioun vum Wäibau oder der Önologie déi vum Minister gefrot ginn.
== Geschicht ==
No der Grënnung vun der Wäibaustatioun am Juli 1925 goufen hir Missiounen Enn Oktober vun deem Joer fir all d'Wäibauregiounen am Land festgehalen<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1925/10/30/n2|Titel=Arrêté grand-ducal du 30 octobre 1925, réglant l'organisation et le fonctionnement de la station viticole et les attributions du personnel y attaché|Gekuckt=10.02.2026|Datum=30.10.2025|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. De [[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibau]] war deemools an enger schwéierer Zäit, nodeem d'Land 1922 der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]] bäigetruede war an ausserdeem d'Schädlingen de Wäibau bal a senger Existenz a Fro gestallt hunn. D'Missioun vun der Wäibaustatioun war et, fir de [[Wënzer]] mat Rot an Dot bäizestoen an hir villfälteg Problemer hëllefen ze léisen. D'Personal vun der Statioun huet aus engem Direkter an zwéi Chef-Aarbechter bestanen. Zäitgläich mat der Definitioun vun de Missiounen, gouf och eng Iwwerwaachungskommissioun an d'Liewe geruff<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1925/10/30/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 30 octobre 1925, réglant l'inspection et la surveillance de la station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=30.10.2025|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>; si gëtt hiren Avis of iwwer den Aarbechtsprogramm vun der Statioun, gradewéi zu alle Froen am Zesummenhang mam Betrib vun der Statioun.
Fir d'Optriede vun all Kränkten an de Wéngerten (Déieren- oder Planzekränkten) sou séier wéi méiglech z'erkennen, gouf 1927 d'Fonctioun vum „lokalen Observateur“ an d'Liewe geruff<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/a/1927/01/31/n1|Titel=Arrêté du 31 janvier 1927, portant organisation d'un service d'observateurs locaux à rattacher à la Station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=31.01.1927|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>; déi éischt Observateure fir déi verschidde Regioune goufen am Abrëll1928 nominéiert<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/a/1928/04/16/n1|Titel=Arrêté du 16 avril 1928, portant organisation d'un service d'observateurs locaux à rattacher à la Station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=16.04.1928|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
Nom [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] ass d'Wäibaustatioun am Oktober 1945 nees reaktivéiert ginn an de Personalkader gouf erweidert; et goufe vun do un nieft dem Direkter: e Wäin-Kontroller, e Kontroller vun der Marque nationale a Chef-Aarbechter, ouni datt fir déi eng Zuel genannt war<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1945/10/10/n2|Titel=Arrêté grand-ducal du 10 octobre 1945, modifiant et complétant les art. 4, 5 et 6 de la loi du 23 juillet 1925, portant création d'une station viticole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=10.10.1945|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
Am Dezember 1963 koum et zu enger Reorganisatioun vun der Statioun mat där d'Missioune méi genee beschriwwe goufen an de Personalkader opgestockt gouf<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1963/12/09/n2|Titel=Loi du 9 décembre 1963 ayant pour objet la réorganisation de la station viticole de l'Etat|Gekuckt=10.02.2026|Datum=09.12.1963|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Den 29. August 1976 koum nees en neit Gesetzt: d'Missioune vun 1963 goufe gréisstendeels confirméiert, mä aus der Wäibaustatioun gouf de Wäibauinstitut (''institut viti-vinicole'')<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1976/08/29/n1|Titel=Loi du 29 août 1976 portant création de l'Institut viti-vinicole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=29.08.1976|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
1985 huet den IVV déi spezifesch Bezeechnung « Moselle luxembourgeoise - Appellation contrôlée » agefouert<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/h1bzbc96vz/pages/39/articles/DIVL916|Titel=1985 WAR AUCH DAS|Gekuckt=10.02.2026|Datum=03.06.2015|Editeur=In: Revue, 70. Jg., nº 23, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 5|Sprooch=de}}</ref>.
Déi lescht Reorganisatioun geet op 2003 zeréck, mat där bannent dem Institut fënnef Sektioune geschaf goufen<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2003/08/12/n9|Titel=Loi du 12 août 2003 portant réorganisation de l'Institut viti-vinicole|Gekuckt=10.02.2026|Datum=12.08.2003|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>.
== Organisatioun ==
=== Sektiounen ===
Déi fënnef Sektioune vum Institut sinn déi, déi mam Gesetz vun 2003 geschaf goufen<ref name=":0" />:
# Wäibau an Exploitatioun vun den Demonstratiounswéngerten;
# Önologie a Wäibaumethoden;
# Gesetzlech a reglementaresch Reegelen;
# Gemeinsam Landwirtschaftspolitik op EU-Niveau;
# Marque nationale.
=== Direkteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1925 – 1963: [[Nic Kieffer]]
* 1964 – ?: Jos Faber<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/2jcq1k9ckj/pages/27/articles/DIVL350|Titel=Jos. Faber|Gekuckt=09.02.2025|Datum=31.10.1964|Editeur=In: Revue, 20. Jg., nº 44, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 27|Sprooch=de}}</ref>
* 1970er Joren: Norbert Wiltgen<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/092nkx5v2/pages/6/articles/DIVL654|Titel=Weinbauprobleme über die Grenzen hinweg.|Gekuckt=09.02.2026|Datum=23.03.1979|Editeur=In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 68, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 6|Sprooch=de}}</ref>
* …
* 1990er Joren: Jean-Pierre Wagener<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/2bt2k0/pages/9/articles/DTL373|Titel=Keine Insektizide|Gekuckt=09.02.2026|Datum=25.09.1992|Editeur=In: d'Letzeburger Land, 39. Jg., nº 39, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 9|Sprooch=de}}</ref>
* …
* ? – 2010: [[Raymond Weydert]]
* 2010 – 2023: Roby Ley<ref>{{Citation|URL=http://agriculture.public.lu/de/aktuelles/2023/dezember/directeur-ivv.html|Titel=Nouveau directeur de l’Institut viti-vinicole|Gekuckt=2026-02-09|Datum=2023-12-07|Wierk=agriculture.public.lu|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/6v7hcp7s0h/pages/57/articles/DIVL1667|Titel=PORTRÄT Alte Liebe rostet nicht.|Gekuckt=09.02.2026|Datum=17.03.2010|Editeur=In: Revue, 65. Jg., nº 11, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=S. 57|Sprooch=de}}</ref>
* zënter 2023: Serge Fischer<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2023/12/06/b4301|Titel=Institut viti-vinicole - Nomination|Gekuckt=09.02.2026|Datum=06.12.2023|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>
== Literatur ==
* ''75 Jahre Weinbaustation in Remich auch "Riefschoul" genannt, 1925 - 1976 respektiv Weinbauinstitut seit 1976''. Remich: Weinbauinstitut, 2000 ([Luxemburg]: SCIE). - 115 S., ill.
* Infalt, Constant. ''Gedanken zum 75jährigen Jubiläum der Winzergenossenschaftskellerei Stadtbredimus gravierende Strukturprobleme wurden durch Selbsthilfe in Form von gemeinschaftlichen Einrichtungen besser gelöst''! In: Bauerekalenner, Lëtzebuerg, Jg. 55 (2003), S. 129-134, ill.
==Kuckt och==
* [[Wäibau zu Lëtzebuerg]]
* [[Vinsmoselle]]
* [[Terroir Moselle]]
== Um Spaweck ==
* [https://agriculture.public.lu/de/dienststellen/weinbauinstitut.html Den Institut um „Landwirtschaftsportal“ vum Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau]
* [https://ma.gouvernement.lu/lb/administrations/ivv.html Beschreiwung op der Websäit vum Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau] (2024)
* [https://web.archive.org/web/20120824001434/http://www.ivv.public.lu/ Fréier Websäit vum Wäibauinstitut] (2010, archivéiert)
{{Autoritéitskontroll}}{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Wäibau zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
jfnse30erofe3sj7j4fpc8sfmqq6g1t
Lëtzebuerger Frang
0
10656
2702017
2688822
2026-08-19T18:45:17Z
Dewilda
51264
/* Billjeeën */
2702017
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Wärung}}
[[Fichier:Frang2.jpg|thumb|150px|1-Frang-Mënz ''Feierstëppler ''(1952, verso)]]
De '''Lëtzebuerger Frang''' (ofgekierzt: '''LUF''') war tëscht 1854 an 1999 (ausser tëscht 1941 an 1944) déi offiziell [[Wärung]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass bis 2002 an Zirkulatioun bliwwen, éier en dunn mam [[Euro]] ersat gouf. An der Period vun 1999 bis 2002 war de Lëtzebuerg Frang eng Subdivisioun vum Euro (1 Euro = 40,3399 Frang), obwuel den Euro dunn nach net zirkuléiert ass.
== Urspronk ==
Iwwer den Zäitpunkt vun der Schafung vum Lëtzebuerger Frang si sech d'Fachleit oneens. Vill vun hinne{{Wien?}} sinn der Meenung, datt den Urspronk vum Lëtzebuerger Frang op d'Joer [[1842]] zeréckgeet. Duerch een Arrêté vum [[16. Mäerz]] 1842 gouf eng Relatioun fixéiert tëscht der [[Wärung]] an Zirkulatioun, dem Frang, an der däitscher [[Buchwärung]], déi fir d'Ofrechnung vun den [[Douane]]skäschte benotzt ginn ass. D'Paritéit: ''1 Frang = 8 däitsch [[Silbergros]] '' ass du festgesat ginn. Déi Relatioun huet zwar haaptsächlech d'Operatioune mam däitschen Zoll betraff, mä et goufen och Wueren zu Lëtzebuerg mat der däitscher Reichsmark bezuelt. Ëmmerhi war et en éischten ëffentleche Versuch, eng Kloerstellung an der komplizéierter dualistescher [[Wärung]]ssituatioun erbäizeféieren.
Op een zweete gesetzlechen Akt gëtt sech nach beruff, fir d'Bestoe vum Lëtzebuerger Frang z'erklären, an zwar op d'Gesetz vum [[20. Dezember]] [[1848]], dat virgeschriwwen huet, déi administrativ Comptabilitéite missten a Frange gefouert ginn.
== De Lëtzebuerger Frang an der Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun ==
[[File:10LuxFr 1924 LuxNatMus 20220518.jpg|thumb|10 Frangschäin 1924.]]
=== Ausgangspunkt ===
[[1918]] ass den [[Däitschen Zollveräin|Zollveräin]] zu Enn gaangen. Well dunn nach keng Kloerheet iwwer déi zukünfteg Wärungssituatioun an den zukünftege Wirtschaftspartner bestanen huet, gouf eng Iwwergangsléisung fonnt. D'Regierung huet dunn, zousätzlech zu de schonn am [[Éischte Weltkrich]] geklappte Frangmënzen, Keesebongen a Frangen an Ëmlaf bruecht. Si sollten et erlaben, d'[[Reichsmark|Mark]] aus dem Verkéier ze zéien. Et war déi zweet Manifestatioun um Wee vun der Kreatioun vun engem Lëtzebuerger Frang.
Zu enger eenegermoosse gereegelter Situatioun koum et eréischt, wéi [[1922]] d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]], verbonne mat enger Wärungsassociatioun, ugefaangen huet. Och wa si keng Ausso iwwer d'Prinzippie vum Lëtzebuerger Wärungssystem enthalen huet, da gouf ëmmerhin de Wärungsëmlaf zu Lëtzebuerg bestëmmt. Hie sollt bestoen aus:
* [[Belsche Frang]]en ([[Geldschäin|Billjeeën]] a [[Mënz]]en)
* Lëtzebuerger Frangen (Billjeeën a Mënzen); Den Emissiounsvolume vu Lëtzebuerger Schäiner war deemools nach op 25 Millioune Frang begrenzt. Dem Lëtzebuerger Frang war domat d'Roll vun engem sougenannten ''Zousazgeld'' oder ''Monnaie d'appoint'' zougeduecht.
Fir de Lëtzebuerger Frang ass 1929 den Ufank vun enger neier Etapp. Duerch dat sougenannt ''Stabilisatiounsgesetz'' vum [[19. Dezember]] [[1929]] gouf de Wäert vum ''Lëtzebuerger Frang'' offiziell op 0,0418422 Gramm [[Gold]] festgeluecht. Et war zwar déi selwecht Definitioun wéi déi vum Belsche Frang, mä d'Existenz vun engem eegene Lëtzebuerger Frang war domat virleefeg bestätegt.
=== D'Situatioun no 1935 ===
Eng besonnesch Situatioun an de Belsch-Lëtzebuerger Wärungsrelatiounen ass [[1935]] agetratt. D'Belsch war deemools duerch d'Ëmstänn gezwongen, de Belsche Frang [[Ofwäertung|ofzewäerten]] (op Franséisch: ''ze devaluéieren''). Eng Ofwäertung vum Frang war awer zu Lëtzebuerg net erwënscht. Fir awer e praktescht Ëmtauschverhältnis tëscht den zwou Wärungen z'erhalen, gouf e Mëttelwee fonnt:
* D'Belsch huet ëm 28 % a
* Lëtzebuerg huet ëm 10 % ofgewäert. Eng separat Ofwäertungsoperatioun war duerch d'Gesetz vun [[1929]] méiglech ginn.
No der Paritéit 1 zu 1, koum et dunn zu engem neien Ëmtauschverhältnis tëscht deenen zwou Wärungen, an zwar:
* 1 ''Lëtzebuerger Frang = 1,25 Belsche Frang'' an
* 1 ''Belsche Frang = 0,80 Lëtzebuerger Frang''.
Dat huet d'Liewen zu Lëtzebuerg staark komplizéiert. Nom Zweete Weltkrich, ass dunn déi al Paritéit (1 zu 1) erëm hiergestallt ginn. Eng däreg Fro huet sech och fir d'Avoiren an d'Engagementer a Frangen, wa keng spezifesch Wärung preziséiert war, gestallt. Dat war deemools meeschtens de Fall. Eng Léisung gouf fonnt. Si huet dora bestanen, datt et sech zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ëm Lëtzebuerger Frangen handele géif, wann net anescht preziséiert. Vill Lëtzebuerger Banken, déi de Géigewäert vun hiren Depoten zu [[Bréissel]] placéiert haten, koumen doduerch an eng schwiereg Situatioun.
=== 1945: Zeréck zur Normalitéit ===
Am [[Zweete Weltkrich]] huet d'Wärung aus der [[Reichsmark]] bestanen. D'Frange ware vum däitschen Okkupant aus dem Verkéier gezu ginn, an d'Lëtzebuerger Billjeeë sinn dunn an engem [[Héichuewen|Héichuewe]] verbrannt ginn. Dës Situatioun gouf no der Liberatioun réckgängeg gemaach, d'Wirtschaftsunioun mat der Belsch erëm hiergestallt an d'Paritéit 1 zu 1 tëscht den zwou Wärungen nei agefouert an d'Belsch a Lëtzebuerger Billjeeën a Mënzen erëm an de Verkéier bruecht. Well et eng gewëssen Onzefriddenheet iwwer déi staark Begrenzung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht gouf, koum et a successive Schrëtt zu enger Opwäertung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht.
=== Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen ===
Wéi d'Belsch 1982 ouni Ofsprooch mat Lëtzebuerg de belsch-lëtzebuergesche Frang ofgewäert huet, huet d'[[Regierung (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Regierung]] am gréisste Geheimnis eege Schäiner drécke gelooss. Si sollten als Noutplang déngen, falls d'Belsch de Frang nach eng Kéier géif devaluéieren an d'Wärungsunioun a Gefor bréngen. Lëtzebuerg hätt sech dann aus der Unioun zeréckgezunn an en eegestännege lëtzebuergesche Frang agefouert.<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/1677037.stm Artikel op der BBC vum 26. November 2001]</ref>
1993 war dëse Zenario bal Realitéit ginn.
Mam Europäesche Wiesselcoursmechanismus (ERM) sollten d'europäesch Wärungen am Virfeld vun der geplangter Wärungsunioun no dem [[Traité vu Maastricht]] vun 1992 stabil unenee gekoppelt ginn. Mee duerch massiv Spekulatiounen op den internationale Finanzmäert ass de System am September 1992 a schwéier Turbulenze geroden. Dat [[Pond Sterling|brittescht Pond]] huet den ERM misse verloossen, aner méi kleng Wärunge goufen devaluéiert.
D'Kris huet sech 1993 verschäerft, an och de [[Franséische Frang|franséische Frang]] ass ënner staarken Drock geroden.
Am August 1993 gouf de [[Jean-Claude Juncker]] informéiert, datt [[Däitschland]] an [[Holland]] géifen iwwerleeën, den ERM ze verloossen. Dat hätt praktesch d'Enn vum System bedeit.
Lëtzebuerg huet doropshin domat gedreet, d'Wärungsunioun mat der Belsch opzeléisen a sech Däitschland an Holland unzeschléissen. An deem Fall wieren déi geheim gedréckte lëtzebuergesch Schäiner an Ëmlaf komm.
Schlussendlech konnt den ERM awer gerett ginn, nodeems d'Memberstaaten de Spillraum tëscht de Wärunge vun 2,5 op 15 Prozent erweidert haten. Déi geheim Schäiner sinn dofir ni benotzt ginn a bloufen an hire Këschte verstoppt.
Kuerz virun der Aféierung vum Euro goufen d'Schäiner am September 2001 schliisslech vun der [[Lëtzebuerger Arméi]] zerstéiert.
D'Ëffentlechkeet hat bis dohinner näischt dovu gewosst. Eréischt 2001 huet de Jean-Claude Juncker d'Geschicht géintiwwer der AFP<ref name="BBC" /> ëffentlech gemaach. 2019 ass d'Affär op engem Forum vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]] nach eng Kéier op d'Tapéit komm.
Interessant ass dobäi, datt d'Zuelen net ëmmer déi selwecht waren: An engem RTL-Reportage<ref>[https://infos.rtl.lu/news/luxembourg/comment-le-luxembourg-a-secretement-fabrique-50-milliards-de-francs-dans-les-annees-90-1365860 Reportage vum 21 Juni 2019 mat engem Link op e Téléreportage vun 2001]</ref> vum 2001 war vun 3 Milliarde Frang rieds, wärend de Jean-Claude Juncker 2019 vu 50 Milliarde geschwat huet<ref>[https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_19_3320 Ried vum Jean-Claude Juncker 19. Juni 2019 zu Sintra]</ref>.
=== Vum Frang zum Euro ===
Den 1. Januar 1999 gouf de Wiesselcours 1 EUR = 40,3399 LUF festgeluecht, an den [[Euro]] gouf als Buchwärung agefouert. Am Mäerz 1999 huet d'Regierung un all Stéit en Euro-Rechner am Scheckkarteformat verdeele gelooss fir d'Leit drun ze winnen ëmzedenken.<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/19c87c/pages/11/articles/DTL849 Reklamm am Lëtzebuerger Land vum 19. Mäerz 1999]</ref>
{|
|[[File:Euro-RechnerV.jpg|thumb|Euro-Rechner vir]]
|[[File:Euro-RechnerH.jpg|thumb|Euro-Rechner hannen]]
|}Den 1. Januar 2002 hunn d'Billjeeën a Mënzen an Euro Cours legal kritt; an den 28. Februar 2002 war dee leschten Dag, wou een nach mat Schäiner a Mënzen a Frang bezuele konnt.
{{Méi Info 2|Euro|Europäesch Zentralbank}}
Am Summer 2025 huet d'Lëtzebuerger Zentralbank matgedeelt, datt Enn 2024 nach eng 863.000 Lëtzebuerger-Frang-Schäiner am Wäert vu knapps 5 Milliounen Euro an Zirkulatioun wieren. Déi meescht dervun, 786.473, waren 100-Frang-Schäiner<ref>"Meng Al Frangen. ''d'Lëtzeuerger Land'' 08.08.2025, S.6.</ref>, déi warscheinlech als Souvenir versuergt géife ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/archiv/1286484.html "Lëtzebuerger Schäiner am Wäert vu 5 Milliounen Euro am Ëmlaf."] rtl.lu, 31.12.2018.</ref> Et sinn nach ëmmer eppes méi wéi 10.000 5.000-Frang-Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf. Déi kënne bis op Weideres nach ëmmer an der Lëtzebuerger Zentralbank an Euro ëmgetosch ginn. D'Mënzen a Frange kënnen allerdéngs zanter dem 31. Dezember 2004 net méi gewiesselt ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2035634.html "Et zirkuléieren ëmmer nach Honnertdausende Lëtzebuerger-Frang-Schäiner."] rtl.lu, 28.02.2023.</ref>
== Billjeeën a Mënzen ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Billjeeën ===
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1953
|[[File:Frang101954V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101954H.jpg|thumb]]
|23.02.1953 – 31.12.1973
|-
|20 Frang
|1955
|[[File:Frang201955V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201955H.jpg|thumb]]
|07.06.1955 – 31.12.1973
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
===== 1. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1967
|[[File:Frang101967V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101967H.jpg|thumb]]
|20.03.1967 – 31.12.1975
|-
|20 Frang
|1966
|[[File:Frang201966V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201966H.jpg|thumb]]
|07.03.1966 – 30.06.1982
|-
|50 Frang
|1972
|[[File:Frang501972V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang501972H.jpg|thumb]]
|25.08.1972 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1970
|[[File:Frang1001970V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001970H.jpg|thumb]]
|15.07.1970 – 30.04.1983
|}
===== 2. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1980
|[[File:Frang1001980V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001980H.jpg|thumb]]
|14.08.1980 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1986
|[[File:Frang100V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang100H.jpg|thumb]]
|01.07.1986 – 28.02.2002
|-
|1000 Frang
|1985
|[[File:Frang1000V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1000H.jpg|thumb]]
|01.07.1985 – 28.02.2002
|-
|5000 Frang
|1993
|[[File:Frang5000V.jpg|thumb|5000 Frang vir]]
|[[File:Frang5000H.jpg|thumb|5000 Frang hannen]]
| 1993 – 28.02.2002
|}
===== Billjeeë vun der BIL =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1981
|[[File:Frang100Bil1981V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang100Bil1981H.jpg|thumb]]
|1981 – 28.02.2002
===Mënzen ===
==== Groussherzog Adolphe 1890-1906====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1901
|[[File:C101901V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101901H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,97 cm
|1,2 mm
|}
==== Groussherzogin Marie-Adélaïde 1912-1919====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1918
|[[File:C101918V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101918H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2 cm
|1,42 mm
|}
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|5 Centimes oder 1 Su
|1924
|[[File:C51924V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C51924H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,78 cm
|1,3 mm
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1930
|[[File:C101930V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101930H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,19 cm
|1,3 mm
|-
|25 Centimes oder 5 Su
|1946
|[[File:C251946V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251946H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,2 mm
|-
|5 Frang
|1949
|[[File:F51949V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51949H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,55 cm
|1,18 mm
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
!Gültegkeet
|-
|25 Centimes oder 5 Su<br>Typ 1954
|1954<br>1957<br>1960<br>1963<br>1965<br>1967<br>1968<br>1970<br>1972
|[[File:C251970V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251970H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,6 cm
|1,1 mm
| bis 28.02.2002
|-
|1 Frang<br>Typ 1952
|1952<br>1953<br>1955<br>1957<br>1960<br>1962<br>1964
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1965
|1965<br>1966<br>1968<br>1970<br>1972<br>1973<br>1976<br>1977<br>1978<br>1979<br>1980<br>1981<br>1982<br>1983<br>1984
|[[File:F11972V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11972H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1988
|1988<br>1989<br>1990<br>1991
|[[File:F11990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,65 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang
|1981
|[[File:F51981V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51981H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|
|-
|5 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987<br>1988
|[[File:F51987V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51987H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990
|
|
||2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|10 Frang
|1974
|[[File:F101974V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F101974H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,7 cm
|2,02 mm
|
|-
|20 Frang<br>Typ 1980
|1980<br>1981<br>1982<br>1983
|[[File:F201980V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F201980H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|20 Frang<br>Typ 1990
|1990
|
|
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1987
|1987<br>1988<br>1989
|
|
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990<br>1991
|[[File:F501990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F501990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|}
{{small|Bei de Mënzen: Serie mam Groussherzog Jean, wéi se, bis op den Zéngter, bis zu der Aféierung vum Euro am Ëmlaf war. Den Design vu 5, 20 a 50 Fr. gouf op den Editiounen an den 1990er Joren um Avers nach eng Kéier moderniséiert, déi gewise Mënze blouwen awer am Ëmlaf.}}
== Literatur ==
* Georges de Leener: ''Le franc luxembourgeois'', Bulletin de la Banque Nationale de Belgique du 25 avril 1937
* [[Albert Calmes]]: ''Aperçu de l'histoire économique 1839-1939'', Le Luxembourg, Livre du Centenaire, Luxembourg, 1939
* Luc Hommel: ''Une expérience d'union économque'', Louvain,1933
* Daniel Rousseau: ''L'unité monétaire luxembourgeoise'', Luxembourg, 1928
* Jean Masclet: Contribution à l'étude du franc luxembourgeois - Stabilisation d'une monnaie à circulation restreinte, Luxembourg, 1937
* [[Ernest Mühlen]]: ''Monnaie et circuits financiers au Grand-Duché de Luxembourg'', Université Internationale de Sciences Comparées, Luxembourg, 1968
* Jutta Jaans-Hoche: ''Banque Nationale du Grand-Duché de Luxembourg 1873-1881 – Eine Episode der Luxemburgischen Währungsgeschichte'', Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg, 1981
* [[Christian Calmes]]: ''Au Fil de l'Histoire –Une Banque raconte son histoire - Histoire de la Banque Internationale 1856-1981'', Imprimerie Saint-Paul, 1981
* Véronique Lecomte-Collin et Bruno Collin: ''Histoire de la monnaie'', Éditions Trésor du Patrimoine, 2004
* Roger Croisé, René Link: ''La législation monétaire au Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours'',Edition: Lux-Numis, Luxembourg,1988,639 p.
* [[Paul Margue]], [[Marie-Paule Jungblut]]: ''Le Luxembourg et sa monnaie'', Publié sous l'égide de l'Institut Monétaire luxembourgeois, Esch/Alzette, 1990, 192 Säiten
* René Link: ''Les signes monétaires luxembourgeois'', Publié par l'Institut monétaire luxembourgeois, 1991
== Kuckt och ==
* [[Mënzen a Wärungen um Territoire vum haitege Lëtzebuerg]]
* [[Wärung]]
* [[Belsche Frang]]
* [[Euro]]
* [[Lëtzebuergesch Euromënzen]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20080916165847/http://www.land.lu/html/dossiers/dossier_luxemburgensia/suen_281201.html Artikel vum Romain Hilgert op land.lu]
*[[Raoul Roos]], [https://www.rtl.lu/news/europa/a/1845572.html 20 Joer Euro - 20 Joer kee Lëtzebuerger Frang méi] op rtl.lu den 11. Januar 2022
{{Navigatioun Fréier Europäesch Wärungen}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Letzebuerger Frang}}
[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Wärungen, déi mam Euro ersat goufen]]
imp2ymrclbjptzr6limi42a3112igbd
2702018
2702017
2026-08-19T18:46:37Z
Dewilda
51264
/* Groussherzog Jean 1964-2000/2002 */
2702018
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Wärung}}
[[Fichier:Frang2.jpg|thumb|150px|1-Frang-Mënz ''Feierstëppler ''(1952, verso)]]
De '''Lëtzebuerger Frang''' (ofgekierzt: '''LUF''') war tëscht 1854 an 1999 (ausser tëscht 1941 an 1944) déi offiziell [[Wärung]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass bis 2002 an Zirkulatioun bliwwen, éier en dunn mam [[Euro]] ersat gouf. An der Period vun 1999 bis 2002 war de Lëtzebuerg Frang eng Subdivisioun vum Euro (1 Euro = 40,3399 Frang), obwuel den Euro dunn nach net zirkuléiert ass.
== Urspronk ==
Iwwer den Zäitpunkt vun der Schafung vum Lëtzebuerger Frang si sech d'Fachleit oneens. Vill vun hinne{{Wien?}} sinn der Meenung, datt den Urspronk vum Lëtzebuerger Frang op d'Joer [[1842]] zeréckgeet. Duerch een Arrêté vum [[16. Mäerz]] 1842 gouf eng Relatioun fixéiert tëscht der [[Wärung]] an Zirkulatioun, dem Frang, an der däitscher [[Buchwärung]], déi fir d'Ofrechnung vun den [[Douane]]skäschte benotzt ginn ass. D'Paritéit: ''1 Frang = 8 däitsch [[Silbergros]] '' ass du festgesat ginn. Déi Relatioun huet zwar haaptsächlech d'Operatioune mam däitschen Zoll betraff, mä et goufen och Wueren zu Lëtzebuerg mat der däitscher Reichsmark bezuelt. Ëmmerhi war et en éischten ëffentleche Versuch, eng Kloerstellung an der komplizéierter dualistescher [[Wärung]]ssituatioun erbäizeféieren.
Op een zweete gesetzlechen Akt gëtt sech nach beruff, fir d'Bestoe vum Lëtzebuerger Frang z'erklären, an zwar op d'Gesetz vum [[20. Dezember]] [[1848]], dat virgeschriwwen huet, déi administrativ Comptabilitéite missten a Frange gefouert ginn.
== De Lëtzebuerger Frang an der Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun ==
[[File:10LuxFr 1924 LuxNatMus 20220518.jpg|thumb|10 Frangschäin 1924.]]
=== Ausgangspunkt ===
[[1918]] ass den [[Däitschen Zollveräin|Zollveräin]] zu Enn gaangen. Well dunn nach keng Kloerheet iwwer déi zukünfteg Wärungssituatioun an den zukünftege Wirtschaftspartner bestanen huet, gouf eng Iwwergangsléisung fonnt. D'Regierung huet dunn, zousätzlech zu de schonn am [[Éischte Weltkrich]] geklappte Frangmënzen, Keesebongen a Frangen an Ëmlaf bruecht. Si sollten et erlaben, d'[[Reichsmark|Mark]] aus dem Verkéier ze zéien. Et war déi zweet Manifestatioun um Wee vun der Kreatioun vun engem Lëtzebuerger Frang.
Zu enger eenegermoosse gereegelter Situatioun koum et eréischt, wéi [[1922]] d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]], verbonne mat enger Wärungsassociatioun, ugefaangen huet. Och wa si keng Ausso iwwer d'Prinzippie vum Lëtzebuerger Wärungssystem enthalen huet, da gouf ëmmerhin de Wärungsëmlaf zu Lëtzebuerg bestëmmt. Hie sollt bestoen aus:
* [[Belsche Frang]]en ([[Geldschäin|Billjeeën]] a [[Mënz]]en)
* Lëtzebuerger Frangen (Billjeeën a Mënzen); Den Emissiounsvolume vu Lëtzebuerger Schäiner war deemools nach op 25 Millioune Frang begrenzt. Dem Lëtzebuerger Frang war domat d'Roll vun engem sougenannten ''Zousazgeld'' oder ''Monnaie d'appoint'' zougeduecht.
Fir de Lëtzebuerger Frang ass 1929 den Ufank vun enger neier Etapp. Duerch dat sougenannt ''Stabilisatiounsgesetz'' vum [[19. Dezember]] [[1929]] gouf de Wäert vum ''Lëtzebuerger Frang'' offiziell op 0,0418422 Gramm [[Gold]] festgeluecht. Et war zwar déi selwecht Definitioun wéi déi vum Belsche Frang, mä d'Existenz vun engem eegene Lëtzebuerger Frang war domat virleefeg bestätegt.
=== D'Situatioun no 1935 ===
Eng besonnesch Situatioun an de Belsch-Lëtzebuerger Wärungsrelatiounen ass [[1935]] agetratt. D'Belsch war deemools duerch d'Ëmstänn gezwongen, de Belsche Frang [[Ofwäertung|ofzewäerten]] (op Franséisch: ''ze devaluéieren''). Eng Ofwäertung vum Frang war awer zu Lëtzebuerg net erwënscht. Fir awer e praktescht Ëmtauschverhältnis tëscht den zwou Wärungen z'erhalen, gouf e Mëttelwee fonnt:
* D'Belsch huet ëm 28 % a
* Lëtzebuerg huet ëm 10 % ofgewäert. Eng separat Ofwäertungsoperatioun war duerch d'Gesetz vun [[1929]] méiglech ginn.
No der Paritéit 1 zu 1, koum et dunn zu engem neien Ëmtauschverhältnis tëscht deenen zwou Wärungen, an zwar:
* 1 ''Lëtzebuerger Frang = 1,25 Belsche Frang'' an
* 1 ''Belsche Frang = 0,80 Lëtzebuerger Frang''.
Dat huet d'Liewen zu Lëtzebuerg staark komplizéiert. Nom Zweete Weltkrich, ass dunn déi al Paritéit (1 zu 1) erëm hiergestallt ginn. Eng däreg Fro huet sech och fir d'Avoiren an d'Engagementer a Frangen, wa keng spezifesch Wärung preziséiert war, gestallt. Dat war deemools meeschtens de Fall. Eng Léisung gouf fonnt. Si huet dora bestanen, datt et sech zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ëm Lëtzebuerger Frangen handele géif, wann net anescht preziséiert. Vill Lëtzebuerger Banken, déi de Géigewäert vun hiren Depoten zu [[Bréissel]] placéiert haten, koumen doduerch an eng schwiereg Situatioun.
=== 1945: Zeréck zur Normalitéit ===
Am [[Zweete Weltkrich]] huet d'Wärung aus der [[Reichsmark]] bestanen. D'Frange ware vum däitschen Okkupant aus dem Verkéier gezu ginn, an d'Lëtzebuerger Billjeeë sinn dunn an engem [[Héichuewen|Héichuewe]] verbrannt ginn. Dës Situatioun gouf no der Liberatioun réckgängeg gemaach, d'Wirtschaftsunioun mat der Belsch erëm hiergestallt an d'Paritéit 1 zu 1 tëscht den zwou Wärungen nei agefouert an d'Belsch a Lëtzebuerger Billjeeën a Mënzen erëm an de Verkéier bruecht. Well et eng gewëssen Onzefriddenheet iwwer déi staark Begrenzung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht gouf, koum et a successive Schrëtt zu enger Opwäertung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht.
=== Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen ===
Wéi d'Belsch 1982 ouni Ofsprooch mat Lëtzebuerg de belsch-lëtzebuergesche Frang ofgewäert huet, huet d'[[Regierung (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Regierung]] am gréisste Geheimnis eege Schäiner drécke gelooss. Si sollten als Noutplang déngen, falls d'Belsch de Frang nach eng Kéier géif devaluéieren an d'Wärungsunioun a Gefor bréngen. Lëtzebuerg hätt sech dann aus der Unioun zeréckgezunn an en eegestännege lëtzebuergesche Frang agefouert.<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/1677037.stm Artikel op der BBC vum 26. November 2001]</ref>
1993 war dëse Zenario bal Realitéit ginn.
Mam Europäesche Wiesselcoursmechanismus (ERM) sollten d'europäesch Wärungen am Virfeld vun der geplangter Wärungsunioun no dem [[Traité vu Maastricht]] vun 1992 stabil unenee gekoppelt ginn. Mee duerch massiv Spekulatiounen op den internationale Finanzmäert ass de System am September 1992 a schwéier Turbulenze geroden. Dat [[Pond Sterling|brittescht Pond]] huet den ERM misse verloossen, aner méi kleng Wärunge goufen devaluéiert.
D'Kris huet sech 1993 verschäerft, an och de [[Franséische Frang|franséische Frang]] ass ënner staarken Drock geroden.
Am August 1993 gouf de [[Jean-Claude Juncker]] informéiert, datt [[Däitschland]] an [[Holland]] géifen iwwerleeën, den ERM ze verloossen. Dat hätt praktesch d'Enn vum System bedeit.
Lëtzebuerg huet doropshin domat gedreet, d'Wärungsunioun mat der Belsch opzeléisen a sech Däitschland an Holland unzeschléissen. An deem Fall wieren déi geheim gedréckte lëtzebuergesch Schäiner an Ëmlaf komm.
Schlussendlech konnt den ERM awer gerett ginn, nodeems d'Memberstaaten de Spillraum tëscht de Wärunge vun 2,5 op 15 Prozent erweidert haten. Déi geheim Schäiner sinn dofir ni benotzt ginn a bloufen an hire Këschte verstoppt.
Kuerz virun der Aféierung vum Euro goufen d'Schäiner am September 2001 schliisslech vun der [[Lëtzebuerger Arméi]] zerstéiert.
D'Ëffentlechkeet hat bis dohinner näischt dovu gewosst. Eréischt 2001 huet de Jean-Claude Juncker d'Geschicht géintiwwer der AFP<ref name="BBC" /> ëffentlech gemaach. 2019 ass d'Affär op engem Forum vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]] nach eng Kéier op d'Tapéit komm.
Interessant ass dobäi, datt d'Zuelen net ëmmer déi selwecht waren: An engem RTL-Reportage<ref>[https://infos.rtl.lu/news/luxembourg/comment-le-luxembourg-a-secretement-fabrique-50-milliards-de-francs-dans-les-annees-90-1365860 Reportage vum 21 Juni 2019 mat engem Link op e Téléreportage vun 2001]</ref> vum 2001 war vun 3 Milliarde Frang rieds, wärend de Jean-Claude Juncker 2019 vu 50 Milliarde geschwat huet<ref>[https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_19_3320 Ried vum Jean-Claude Juncker 19. Juni 2019 zu Sintra]</ref>.
=== Vum Frang zum Euro ===
Den 1. Januar 1999 gouf de Wiesselcours 1 EUR = 40,3399 LUF festgeluecht, an den [[Euro]] gouf als Buchwärung agefouert. Am Mäerz 1999 huet d'Regierung un all Stéit en Euro-Rechner am Scheckkarteformat verdeele gelooss fir d'Leit drun ze winnen ëmzedenken.<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/19c87c/pages/11/articles/DTL849 Reklamm am Lëtzebuerger Land vum 19. Mäerz 1999]</ref>
{|
|[[File:Euro-RechnerV.jpg|thumb|Euro-Rechner vir]]
|[[File:Euro-RechnerH.jpg|thumb|Euro-Rechner hannen]]
|}Den 1. Januar 2002 hunn d'Billjeeën a Mënzen an Euro Cours legal kritt; an den 28. Februar 2002 war dee leschten Dag, wou een nach mat Schäiner a Mënzen a Frang bezuele konnt.
{{Méi Info 2|Euro|Europäesch Zentralbank}}
Am Summer 2025 huet d'Lëtzebuerger Zentralbank matgedeelt, datt Enn 2024 nach eng 863.000 Lëtzebuerger-Frang-Schäiner am Wäert vu knapps 5 Milliounen Euro an Zirkulatioun wieren. Déi meescht dervun, 786.473, waren 100-Frang-Schäiner<ref>"Meng Al Frangen. ''d'Lëtzeuerger Land'' 08.08.2025, S.6.</ref>, déi warscheinlech als Souvenir versuergt géife ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/archiv/1286484.html "Lëtzebuerger Schäiner am Wäert vu 5 Milliounen Euro am Ëmlaf."] rtl.lu, 31.12.2018.</ref> Et sinn nach ëmmer eppes méi wéi 10.000 5.000-Frang-Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf. Déi kënne bis op Weideres nach ëmmer an der Lëtzebuerger Zentralbank an Euro ëmgetosch ginn. D'Mënzen a Frange kënnen allerdéngs zanter dem 31. Dezember 2004 net méi gewiesselt ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2035634.html "Et zirkuléieren ëmmer nach Honnertdausende Lëtzebuerger-Frang-Schäiner."] rtl.lu, 28.02.2023.</ref>
== Billjeeën a Mënzen ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Billjeeën ===
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1953
|[[File:Frang101954V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101954H.jpg|thumb]]
|23.02.1953 – 31.12.1973
|-
|20 Frang
|1955
|[[File:Frang201955V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201955H.jpg|thumb]]
|07.06.1955 – 31.12.1973
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
===== 1. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1967
|[[File:Frang101967V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101967H.jpg|thumb]]
|20.03.1967 – 31.12.1975
|-
|20 Frang
|1966
|[[File:Frang201966V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201966H.jpg|thumb]]
|07.03.1966 – 30.06.1982
|-
|50 Frang
|1972
|[[File:Frang501972V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang501972H.jpg|thumb]]
|25.08.1972 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1970
|[[File:Frang1001970V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001970H.jpg|thumb]]
|15.07.1970 – 30.04.1983
|}
===== 2. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1980
|[[File:Frang1001980V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001980H.jpg|thumb]]
|14.08.1980 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1986
|[[File:Frang100V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang100H.jpg|thumb]]
|01.07.1986 – 28.02.2002
|-
|1000 Frang
|1985
|[[File:Frang1000V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1000H.jpg|thumb]]
|01.07.1985 – 28.02.2002
|-
|5000 Frang
|1993
|[[File:Frang5000V.jpg|thumb|5000 Frang vir]]
|[[File:Frang5000H.jpg|thumb|5000 Frang hannen]]
| 1993 – 28.02.2002
|}
===== Billjeeë vun der BIL =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1981
|[[File:Frang100Bil1981V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang100Bil1981H.jpg|thumb]]
|1981 – 28.02.2002
|}
===Mënzen ===
==== Groussherzog Adolphe 1890-1906====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1901
|[[File:C101901V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101901H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,97 cm
|1,2 mm
|}
==== Groussherzogin Marie-Adélaïde 1912-1919====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1918
|[[File:C101918V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101918H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2 cm
|1,42 mm
|}
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|5 Centimes oder 1 Su
|1924
|[[File:C51924V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C51924H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,78 cm
|1,3 mm
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1930
|[[File:C101930V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101930H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,19 cm
|1,3 mm
|-
|25 Centimes oder 5 Su
|1946
|[[File:C251946V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251946H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,2 mm
|-
|5 Frang
|1949
|[[File:F51949V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51949H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,55 cm
|1,18 mm
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
!Gültegkeet
|-
|25 Centimes oder 5 Su<br>Typ 1954
|1954<br>1957<br>1960<br>1963<br>1965<br>1967<br>1968<br>1970<br>1972
|[[File:C251970V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251970H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,6 cm
|1,1 mm
| bis 28.02.2002
|-
|1 Frang<br>Typ 1952
|1952<br>1953<br>1955<br>1957<br>1960<br>1962<br>1964
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1965
|1965<br>1966<br>1968<br>1970<br>1972<br>1973<br>1976<br>1977<br>1978<br>1979<br>1980<br>1981<br>1982<br>1983<br>1984
|[[File:F11972V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11972H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1988
|1988<br>1989<br>1990<br>1991
|[[File:F11990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,65 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang
|1981
|[[File:F51981V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51981H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|
|-
|5 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987<br>1988
|[[File:F51987V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51987H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990
|
|
||2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|10 Frang
|1974
|[[File:F101974V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F101974H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,7 cm
|2,02 mm
|
|-
|20 Frang<br>Typ 1980
|1980<br>1981<br>1982<br>1983
|[[File:F201980V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F201980H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|20 Frang<br>Typ 1990
|1990
|
|
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1987
|1987<br>1988<br>1989
|
|
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990<br>1991
|[[File:F501990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F501990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|}
{{small|Bei de Mënzen: Serie mam Groussherzog Jean, wéi se, bis op den Zéngter, bis zu der Aféierung vum Euro am Ëmlaf war. Den Design vu 5, 20 a 50 Fr. gouf op den Editiounen an den 1990er Joren um Avers nach eng Kéier moderniséiert, déi gewise Mënze blouwen awer am Ëmlaf.}}
== Literatur ==
* Georges de Leener: ''Le franc luxembourgeois'', Bulletin de la Banque Nationale de Belgique du 25 avril 1937
* [[Albert Calmes]]: ''Aperçu de l'histoire économique 1839-1939'', Le Luxembourg, Livre du Centenaire, Luxembourg, 1939
* Luc Hommel: ''Une expérience d'union économque'', Louvain,1933
* Daniel Rousseau: ''L'unité monétaire luxembourgeoise'', Luxembourg, 1928
* Jean Masclet: Contribution à l'étude du franc luxembourgeois - Stabilisation d'une monnaie à circulation restreinte, Luxembourg, 1937
* [[Ernest Mühlen]]: ''Monnaie et circuits financiers au Grand-Duché de Luxembourg'', Université Internationale de Sciences Comparées, Luxembourg, 1968
* Jutta Jaans-Hoche: ''Banque Nationale du Grand-Duché de Luxembourg 1873-1881 – Eine Episode der Luxemburgischen Währungsgeschichte'', Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg, 1981
* [[Christian Calmes]]: ''Au Fil de l'Histoire –Une Banque raconte son histoire - Histoire de la Banque Internationale 1856-1981'', Imprimerie Saint-Paul, 1981
* Véronique Lecomte-Collin et Bruno Collin: ''Histoire de la monnaie'', Éditions Trésor du Patrimoine, 2004
* Roger Croisé, René Link: ''La législation monétaire au Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours'',Edition: Lux-Numis, Luxembourg,1988,639 p.
* [[Paul Margue]], [[Marie-Paule Jungblut]]: ''Le Luxembourg et sa monnaie'', Publié sous l'égide de l'Institut Monétaire luxembourgeois, Esch/Alzette, 1990, 192 Säiten
* René Link: ''Les signes monétaires luxembourgeois'', Publié par l'Institut monétaire luxembourgeois, 1991
== Kuckt och ==
* [[Mënzen a Wärungen um Territoire vum haitege Lëtzebuerg]]
* [[Wärung]]
* [[Belsche Frang]]
* [[Euro]]
* [[Lëtzebuergesch Euromënzen]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20080916165847/http://www.land.lu/html/dossiers/dossier_luxemburgensia/suen_281201.html Artikel vum Romain Hilgert op land.lu]
*[[Raoul Roos]], [https://www.rtl.lu/news/europa/a/1845572.html 20 Joer Euro - 20 Joer kee Lëtzebuerger Frang méi] op rtl.lu den 11. Januar 2022
{{Navigatioun Fréier Europäesch Wärungen}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Letzebuerger Frang}}
[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Wärungen, déi mam Euro ersat goufen]]
301syk22l701bss2gx3x97t28s2rgty
2702078
2702018
2026-08-20T09:35:50Z
Zinneke
34
/* Billjeeë vun der BIL */
2702078
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Wärung}}
[[Fichier:Frang2.jpg|thumb|150px|1-Frang-Mënz ''Feierstëppler ''(1952, verso)]]
De '''Lëtzebuerger Frang''' (ofgekierzt: '''LUF''') war tëscht 1854 an 1999 (ausser tëscht 1941 an 1944) déi offiziell [[Wärung]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass bis 2002 an Zirkulatioun bliwwen, éier en dunn mam [[Euro]] ersat gouf. An der Period vun 1999 bis 2002 war de Lëtzebuerg Frang eng Subdivisioun vum Euro (1 Euro = 40,3399 Frang), obwuel den Euro dunn nach net zirkuléiert ass.
== Urspronk ==
Iwwer den Zäitpunkt vun der Schafung vum Lëtzebuerger Frang si sech d'Fachleit oneens. Vill vun hinne{{Wien?}} sinn der Meenung, datt den Urspronk vum Lëtzebuerger Frang op d'Joer [[1842]] zeréckgeet. Duerch een Arrêté vum [[16. Mäerz]] 1842 gouf eng Relatioun fixéiert tëscht der [[Wärung]] an Zirkulatioun, dem Frang, an der däitscher [[Buchwärung]], déi fir d'Ofrechnung vun den [[Douane]]skäschte benotzt ginn ass. D'Paritéit: ''1 Frang = 8 däitsch [[Silbergros]] '' ass du festgesat ginn. Déi Relatioun huet zwar haaptsächlech d'Operatioune mam däitschen Zoll betraff, mä et goufen och Wueren zu Lëtzebuerg mat der däitscher Reichsmark bezuelt. Ëmmerhi war et en éischten ëffentleche Versuch, eng Kloerstellung an der komplizéierter dualistescher [[Wärung]]ssituatioun erbäizeféieren.
Op een zweete gesetzlechen Akt gëtt sech nach beruff, fir d'Bestoe vum Lëtzebuerger Frang z'erklären, an zwar op d'Gesetz vum [[20. Dezember]] [[1848]], dat virgeschriwwen huet, déi administrativ Comptabilitéite missten a Frange gefouert ginn.
== De Lëtzebuerger Frang an der Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun ==
[[File:10LuxFr 1924 LuxNatMus 20220518.jpg|thumb|10 Frangschäin 1924.]]
=== Ausgangspunkt ===
[[1918]] ass den [[Däitschen Zollveräin|Zollveräin]] zu Enn gaangen. Well dunn nach keng Kloerheet iwwer déi zukünfteg Wärungssituatioun an den zukünftege Wirtschaftspartner bestanen huet, gouf eng Iwwergangsléisung fonnt. D'Regierung huet dunn, zousätzlech zu de schonn am [[Éischte Weltkrich]] geklappte Frangmënzen, Keesebongen a Frangen an Ëmlaf bruecht. Si sollten et erlaben, d'[[Reichsmark|Mark]] aus dem Verkéier ze zéien. Et war déi zweet Manifestatioun um Wee vun der Kreatioun vun engem Lëtzebuerger Frang.
Zu enger eenegermoosse gereegelter Situatioun koum et eréischt, wéi [[1922]] d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]], verbonne mat enger Wärungsassociatioun, ugefaangen huet. Och wa si keng Ausso iwwer d'Prinzippie vum Lëtzebuerger Wärungssystem enthalen huet, da gouf ëmmerhin de Wärungsëmlaf zu Lëtzebuerg bestëmmt. Hie sollt bestoen aus:
* [[Belsche Frang]]en ([[Geldschäin|Billjeeën]] a [[Mënz]]en)
* Lëtzebuerger Frangen (Billjeeën a Mënzen); Den Emissiounsvolume vu Lëtzebuerger Schäiner war deemools nach op 25 Millioune Frang begrenzt. Dem Lëtzebuerger Frang war domat d'Roll vun engem sougenannten ''Zousazgeld'' oder ''Monnaie d'appoint'' zougeduecht.
Fir de Lëtzebuerger Frang ass 1929 den Ufank vun enger neier Etapp. Duerch dat sougenannt ''Stabilisatiounsgesetz'' vum [[19. Dezember]] [[1929]] gouf de Wäert vum ''Lëtzebuerger Frang'' offiziell op 0,0418422 Gramm [[Gold]] festgeluecht. Et war zwar déi selwecht Definitioun wéi déi vum Belsche Frang, mä d'Existenz vun engem eegene Lëtzebuerger Frang war domat virleefeg bestätegt.
=== D'Situatioun no 1935 ===
Eng besonnesch Situatioun an de Belsch-Lëtzebuerger Wärungsrelatiounen ass [[1935]] agetratt. D'Belsch war deemools duerch d'Ëmstänn gezwongen, de Belsche Frang [[Ofwäertung|ofzewäerten]] (op Franséisch: ''ze devaluéieren''). Eng Ofwäertung vum Frang war awer zu Lëtzebuerg net erwënscht. Fir awer e praktescht Ëmtauschverhältnis tëscht den zwou Wärungen z'erhalen, gouf e Mëttelwee fonnt:
* D'Belsch huet ëm 28 % a
* Lëtzebuerg huet ëm 10 % ofgewäert. Eng separat Ofwäertungsoperatioun war duerch d'Gesetz vun [[1929]] méiglech ginn.
No der Paritéit 1 zu 1, koum et dunn zu engem neien Ëmtauschverhältnis tëscht deenen zwou Wärungen, an zwar:
* 1 ''Lëtzebuerger Frang = 1,25 Belsche Frang'' an
* 1 ''Belsche Frang = 0,80 Lëtzebuerger Frang''.
Dat huet d'Liewen zu Lëtzebuerg staark komplizéiert. Nom Zweete Weltkrich, ass dunn déi al Paritéit (1 zu 1) erëm hiergestallt ginn. Eng däreg Fro huet sech och fir d'Avoiren an d'Engagementer a Frangen, wa keng spezifesch Wärung preziséiert war, gestallt. Dat war deemools meeschtens de Fall. Eng Léisung gouf fonnt. Si huet dora bestanen, datt et sech zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ëm Lëtzebuerger Frangen handele géif, wann net anescht preziséiert. Vill Lëtzebuerger Banken, déi de Géigewäert vun hiren Depoten zu [[Bréissel]] placéiert haten, koumen doduerch an eng schwiereg Situatioun.
=== 1945: Zeréck zur Normalitéit ===
Am [[Zweete Weltkrich]] huet d'Wärung aus der [[Reichsmark]] bestanen. D'Frange ware vum däitschen Okkupant aus dem Verkéier gezu ginn, an d'Lëtzebuerger Billjeeë sinn dunn an engem [[Héichuewen|Héichuewe]] verbrannt ginn. Dës Situatioun gouf no der Liberatioun réckgängeg gemaach, d'Wirtschaftsunioun mat der Belsch erëm hiergestallt an d'Paritéit 1 zu 1 tëscht den zwou Wärungen nei agefouert an d'Belsch a Lëtzebuerger Billjeeën a Mënzen erëm an de Verkéier bruecht. Well et eng gewëssen Onzefriddenheet iwwer déi staark Begrenzung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht gouf, koum et a successive Schrëtt zu enger Opwäertung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht.
=== Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen ===
Wéi d'Belsch 1982 ouni Ofsprooch mat Lëtzebuerg de belsch-lëtzebuergesche Frang ofgewäert huet, huet d'[[Regierung (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Regierung]] am gréisste Geheimnis eege Schäiner drécke gelooss. Si sollten als Noutplang déngen, falls d'Belsch de Frang nach eng Kéier géif devaluéieren an d'Wärungsunioun a Gefor bréngen. Lëtzebuerg hätt sech dann aus der Unioun zeréckgezunn an en eegestännege lëtzebuergesche Frang agefouert.<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/1677037.stm Artikel op der BBC vum 26. November 2001]</ref>
1993 war dëse Zenario bal Realitéit ginn.
Mam Europäesche Wiesselcoursmechanismus (ERM) sollten d'europäesch Wärungen am Virfeld vun der geplangter Wärungsunioun no dem [[Traité vu Maastricht]] vun 1992 stabil unenee gekoppelt ginn. Mee duerch massiv Spekulatiounen op den internationale Finanzmäert ass de System am September 1992 a schwéier Turbulenze geroden. Dat [[Pond Sterling|brittescht Pond]] huet den ERM misse verloossen, aner méi kleng Wärunge goufen devaluéiert.
D'Kris huet sech 1993 verschäerft, an och de [[Franséische Frang|franséische Frang]] ass ënner staarken Drock geroden.
Am August 1993 gouf de [[Jean-Claude Juncker]] informéiert, datt [[Däitschland]] an [[Holland]] géifen iwwerleeën, den ERM ze verloossen. Dat hätt praktesch d'Enn vum System bedeit.
Lëtzebuerg huet doropshin domat gedreet, d'Wärungsunioun mat der Belsch opzeléisen a sech Däitschland an Holland unzeschléissen. An deem Fall wieren déi geheim gedréckte lëtzebuergesch Schäiner an Ëmlaf komm.
Schlussendlech konnt den ERM awer gerett ginn, nodeems d'Memberstaaten de Spillraum tëscht de Wärunge vun 2,5 op 15 Prozent erweidert haten. Déi geheim Schäiner sinn dofir ni benotzt ginn a bloufen an hire Këschte verstoppt.
Kuerz virun der Aféierung vum Euro goufen d'Schäiner am September 2001 schliisslech vun der [[Lëtzebuerger Arméi]] zerstéiert.
D'Ëffentlechkeet hat bis dohinner näischt dovu gewosst. Eréischt 2001 huet de Jean-Claude Juncker d'Geschicht géintiwwer der AFP<ref name="BBC" /> ëffentlech gemaach. 2019 ass d'Affär op engem Forum vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]] nach eng Kéier op d'Tapéit komm.
Interessant ass dobäi, datt d'Zuelen net ëmmer déi selwecht waren: An engem RTL-Reportage<ref>[https://infos.rtl.lu/news/luxembourg/comment-le-luxembourg-a-secretement-fabrique-50-milliards-de-francs-dans-les-annees-90-1365860 Reportage vum 21 Juni 2019 mat engem Link op e Téléreportage vun 2001]</ref> vum 2001 war vun 3 Milliarde Frang rieds, wärend de Jean-Claude Juncker 2019 vu 50 Milliarde geschwat huet<ref>[https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_19_3320 Ried vum Jean-Claude Juncker 19. Juni 2019 zu Sintra]</ref>.
=== Vum Frang zum Euro ===
Den 1. Januar 1999 gouf de Wiesselcours 1 EUR = 40,3399 LUF festgeluecht, an den [[Euro]] gouf als Buchwärung agefouert. Am Mäerz 1999 huet d'Regierung un all Stéit en Euro-Rechner am Scheckkarteformat verdeele gelooss fir d'Leit drun ze winnen ëmzedenken.<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/19c87c/pages/11/articles/DTL849 Reklamm am Lëtzebuerger Land vum 19. Mäerz 1999]</ref>
{|
|[[File:Euro-RechnerV.jpg|thumb|Euro-Rechner vir]]
|[[File:Euro-RechnerH.jpg|thumb|Euro-Rechner hannen]]
|}Den 1. Januar 2002 hunn d'Billjeeën a Mënzen an Euro Cours legal kritt; an den 28. Februar 2002 war dee leschten Dag, wou een nach mat Schäiner a Mënzen a Frang bezuele konnt.
{{Méi Info 2|Euro|Europäesch Zentralbank}}
Am Summer 2025 huet d'Lëtzebuerger Zentralbank matgedeelt, datt Enn 2024 nach eng 863.000 Lëtzebuerger-Frang-Schäiner am Wäert vu knapps 5 Milliounen Euro an Zirkulatioun wieren. Déi meescht dervun, 786.473, waren 100-Frang-Schäiner<ref>"Meng Al Frangen. ''d'Lëtzeuerger Land'' 08.08.2025, S.6.</ref>, déi warscheinlech als Souvenir versuergt géife ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/archiv/1286484.html "Lëtzebuerger Schäiner am Wäert vu 5 Milliounen Euro am Ëmlaf."] rtl.lu, 31.12.2018.</ref> Et sinn nach ëmmer eppes méi wéi 10.000 5.000-Frang-Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf. Déi kënne bis op Weideres nach ëmmer an der Lëtzebuerger Zentralbank an Euro ëmgetosch ginn. D'Mënzen a Frange kënnen allerdéngs zanter dem 31. Dezember 2004 net méi gewiesselt ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2035634.html "Et zirkuléieren ëmmer nach Honnertdausende Lëtzebuerger-Frang-Schäiner."] rtl.lu, 28.02.2023.</ref>
== Billjeeën a Mënzen ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Billjeeën ===
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1953
|[[File:Frang101954V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101954H.jpg|thumb]]
|23.02.1953 – 31.12.1973
|-
|20 Frang
|1955
|[[File:Frang201955V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201955H.jpg|thumb]]
|07.06.1955 – 31.12.1973
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
===== 1. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1967
|[[File:Frang101967V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101967H.jpg|thumb]]
|20.03.1967 – 31.12.1975
|-
|20 Frang
|1966
|[[File:Frang201966V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201966H.jpg|thumb]]
|07.03.1966 – 30.06.1982
|-
|50 Frang
|1972
|[[File:Frang501972V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang501972H.jpg|thumb]]
|25.08.1972 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1970
|[[File:Frang1001970V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001970H.jpg|thumb]]
|15.07.1970 – 30.04.1983
|}
===== 2. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1980
|[[File:Frang1001980V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001980H.jpg|thumb]]
|14.08.1980 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1986
|[[File:Frang100V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang100H.jpg|thumb]]
|01.07.1986 – 28.02.2002
|-
|1000 Frang
|1985
|[[File:Frang1000V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1000H.jpg|thumb]]
|01.07.1985 – 28.02.2002
|-
|5000 Frang
|1993
|[[File:Frang5000V.jpg|thumb|5000 Frang vir]]
|[[File:Frang5000H.jpg|thumb|5000 Frang hannen]]
| 1993 – 28.02.2002
|}
===== Billjeeë vun der BIL =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1968
|
|
|1968 – 28.02.2002
|-
|100 Frang
|1981
|[[File:Frang100Bil1981V.jpg|250px]]
|[[File:Frang100Bil1981H.jpg|250px]]
|1981 – 28.02.2002
|}
===Mënzen ===
==== Groussherzog Adolphe 1890-1906====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1901
|[[File:C101901V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101901H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,97 cm
|1,2 mm
|}
==== Groussherzogin Marie-Adélaïde 1912-1919====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1918
|[[File:C101918V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101918H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2 cm
|1,42 mm
|}
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|5 Centimes oder 1 Su
|1924
|[[File:C51924V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C51924H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,78 cm
|1,3 mm
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1930
|[[File:C101930V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101930H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,19 cm
|1,3 mm
|-
|25 Centimes oder 5 Su
|1946
|[[File:C251946V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251946H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,2 mm
|-
|5 Frang
|1949
|[[File:F51949V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51949H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,55 cm
|1,18 mm
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
!Gültegkeet
|-
|25 Centimes oder 5 Su<br>Typ 1954
|1954<br>1957<br>1960<br>1963<br>1965<br>1967<br>1968<br>1970<br>1972
|[[File:C251970V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251970H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,6 cm
|1,1 mm
| bis 28.02.2002
|-
|1 Frang<br>Typ 1952
|1952<br>1953<br>1955<br>1957<br>1960<br>1962<br>1964
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1965
|1965<br>1966<br>1968<br>1970<br>1972<br>1973<br>1976<br>1977<br>1978<br>1979<br>1980<br>1981<br>1982<br>1983<br>1984
|[[File:F11972V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11972H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1988
|1988<br>1989<br>1990<br>1991
|[[File:F11990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,65 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang
|1981
|[[File:F51981V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51981H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|
|-
|5 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987<br>1988
|[[File:F51987V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51987H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990
|
|
||2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|10 Frang
|1974
|[[File:F101974V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F101974H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,7 cm
|2,02 mm
|
|-
|20 Frang<br>Typ 1980
|1980<br>1981<br>1982<br>1983
|[[File:F201980V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F201980H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|20 Frang<br>Typ 1990
|1990
|
|
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1987
|1987<br>1988<br>1989
|
|
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990<br>1991
|[[File:F501990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F501990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|}
{{small|Bei de Mënzen: Serie mam Groussherzog Jean, wéi se, bis op den Zéngter, bis zu der Aféierung vum Euro am Ëmlaf war. Den Design vu 5, 20 a 50 Fr. gouf op den Editiounen an den 1990er Joren um Avers nach eng Kéier moderniséiert, déi gewise Mënze blouwen awer am Ëmlaf.}}
== Literatur ==
* Georges de Leener: ''Le franc luxembourgeois'', Bulletin de la Banque Nationale de Belgique du 25 avril 1937
* [[Albert Calmes]]: ''Aperçu de l'histoire économique 1839-1939'', Le Luxembourg, Livre du Centenaire, Luxembourg, 1939
* Luc Hommel: ''Une expérience d'union économque'', Louvain,1933
* Daniel Rousseau: ''L'unité monétaire luxembourgeoise'', Luxembourg, 1928
* Jean Masclet: Contribution à l'étude du franc luxembourgeois - Stabilisation d'une monnaie à circulation restreinte, Luxembourg, 1937
* [[Ernest Mühlen]]: ''Monnaie et circuits financiers au Grand-Duché de Luxembourg'', Université Internationale de Sciences Comparées, Luxembourg, 1968
* Jutta Jaans-Hoche: ''Banque Nationale du Grand-Duché de Luxembourg 1873-1881 – Eine Episode der Luxemburgischen Währungsgeschichte'', Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg, 1981
* [[Christian Calmes]]: ''Au Fil de l'Histoire –Une Banque raconte son histoire - Histoire de la Banque Internationale 1856-1981'', Imprimerie Saint-Paul, 1981
* Véronique Lecomte-Collin et Bruno Collin: ''Histoire de la monnaie'', Éditions Trésor du Patrimoine, 2004
* Roger Croisé, René Link: ''La législation monétaire au Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours'',Edition: Lux-Numis, Luxembourg,1988,639 p.
* [[Paul Margue]], [[Marie-Paule Jungblut]]: ''Le Luxembourg et sa monnaie'', Publié sous l'égide de l'Institut Monétaire luxembourgeois, Esch/Alzette, 1990, 192 Säiten
* René Link: ''Les signes monétaires luxembourgeois'', Publié par l'Institut monétaire luxembourgeois, 1991
== Kuckt och ==
* [[Mënzen a Wärungen um Territoire vum haitege Lëtzebuerg]]
* [[Wärung]]
* [[Belsche Frang]]
* [[Euro]]
* [[Lëtzebuergesch Euromënzen]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20080916165847/http://www.land.lu/html/dossiers/dossier_luxemburgensia/suen_281201.html Artikel vum Romain Hilgert op land.lu]
*[[Raoul Roos]], [https://www.rtl.lu/news/europa/a/1845572.html 20 Joer Euro - 20 Joer kee Lëtzebuerger Frang méi] op rtl.lu den 11. Januar 2022
{{Navigatioun Fréier Europäesch Wärungen}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Letzebuerger Frang}}
[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Wärungen, déi mam Euro ersat goufen]]
nxmmo1z5jc2p2mmjqufvqfzxpegaamn
2702079
2702078
2026-08-20T09:37:55Z
Zinneke
34
/* Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964 */
2702079
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Wärung}}
[[Fichier:Frang2.jpg|thumb|150px|1-Frang-Mënz ''Feierstëppler ''(1952, verso)]]
De '''Lëtzebuerger Frang''' (ofgekierzt: '''LUF''') war tëscht 1854 an 1999 (ausser tëscht 1941 an 1944) déi offiziell [[Wärung]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass bis 2002 an Zirkulatioun bliwwen, éier en dunn mam [[Euro]] ersat gouf. An der Period vun 1999 bis 2002 war de Lëtzebuerg Frang eng Subdivisioun vum Euro (1 Euro = 40,3399 Frang), obwuel den Euro dunn nach net zirkuléiert ass.
== Urspronk ==
Iwwer den Zäitpunkt vun der Schafung vum Lëtzebuerger Frang si sech d'Fachleit oneens. Vill vun hinne{{Wien?}} sinn der Meenung, datt den Urspronk vum Lëtzebuerger Frang op d'Joer [[1842]] zeréckgeet. Duerch een Arrêté vum [[16. Mäerz]] 1842 gouf eng Relatioun fixéiert tëscht der [[Wärung]] an Zirkulatioun, dem Frang, an der däitscher [[Buchwärung]], déi fir d'Ofrechnung vun den [[Douane]]skäschte benotzt ginn ass. D'Paritéit: ''1 Frang = 8 däitsch [[Silbergros]] '' ass du festgesat ginn. Déi Relatioun huet zwar haaptsächlech d'Operatioune mam däitschen Zoll betraff, mä et goufen och Wueren zu Lëtzebuerg mat der däitscher Reichsmark bezuelt. Ëmmerhi war et en éischten ëffentleche Versuch, eng Kloerstellung an der komplizéierter dualistescher [[Wärung]]ssituatioun erbäizeféieren.
Op een zweete gesetzlechen Akt gëtt sech nach beruff, fir d'Bestoe vum Lëtzebuerger Frang z'erklären, an zwar op d'Gesetz vum [[20. Dezember]] [[1848]], dat virgeschriwwen huet, déi administrativ Comptabilitéite missten a Frange gefouert ginn.
== De Lëtzebuerger Frang an der Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun ==
[[File:10LuxFr 1924 LuxNatMus 20220518.jpg|thumb|10 Frangschäin 1924.]]
=== Ausgangspunkt ===
[[1918]] ass den [[Däitschen Zollveräin|Zollveräin]] zu Enn gaangen. Well dunn nach keng Kloerheet iwwer déi zukünfteg Wärungssituatioun an den zukünftege Wirtschaftspartner bestanen huet, gouf eng Iwwergangsléisung fonnt. D'Regierung huet dunn, zousätzlech zu de schonn am [[Éischte Weltkrich]] geklappte Frangmënzen, Keesebongen a Frangen an Ëmlaf bruecht. Si sollten et erlaben, d'[[Reichsmark|Mark]] aus dem Verkéier ze zéien. Et war déi zweet Manifestatioun um Wee vun der Kreatioun vun engem Lëtzebuerger Frang.
Zu enger eenegermoosse gereegelter Situatioun koum et eréischt, wéi [[1922]] d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]], verbonne mat enger Wärungsassociatioun, ugefaangen huet. Och wa si keng Ausso iwwer d'Prinzippie vum Lëtzebuerger Wärungssystem enthalen huet, da gouf ëmmerhin de Wärungsëmlaf zu Lëtzebuerg bestëmmt. Hie sollt bestoen aus:
* [[Belsche Frang]]en ([[Geldschäin|Billjeeën]] a [[Mënz]]en)
* Lëtzebuerger Frangen (Billjeeën a Mënzen); Den Emissiounsvolume vu Lëtzebuerger Schäiner war deemools nach op 25 Millioune Frang begrenzt. Dem Lëtzebuerger Frang war domat d'Roll vun engem sougenannten ''Zousazgeld'' oder ''Monnaie d'appoint'' zougeduecht.
Fir de Lëtzebuerger Frang ass 1929 den Ufank vun enger neier Etapp. Duerch dat sougenannt ''Stabilisatiounsgesetz'' vum [[19. Dezember]] [[1929]] gouf de Wäert vum ''Lëtzebuerger Frang'' offiziell op 0,0418422 Gramm [[Gold]] festgeluecht. Et war zwar déi selwecht Definitioun wéi déi vum Belsche Frang, mä d'Existenz vun engem eegene Lëtzebuerger Frang war domat virleefeg bestätegt.
=== D'Situatioun no 1935 ===
Eng besonnesch Situatioun an de Belsch-Lëtzebuerger Wärungsrelatiounen ass [[1935]] agetratt. D'Belsch war deemools duerch d'Ëmstänn gezwongen, de Belsche Frang [[Ofwäertung|ofzewäerten]] (op Franséisch: ''ze devaluéieren''). Eng Ofwäertung vum Frang war awer zu Lëtzebuerg net erwënscht. Fir awer e praktescht Ëmtauschverhältnis tëscht den zwou Wärungen z'erhalen, gouf e Mëttelwee fonnt:
* D'Belsch huet ëm 28 % a
* Lëtzebuerg huet ëm 10 % ofgewäert. Eng separat Ofwäertungsoperatioun war duerch d'Gesetz vun [[1929]] méiglech ginn.
No der Paritéit 1 zu 1, koum et dunn zu engem neien Ëmtauschverhältnis tëscht deenen zwou Wärungen, an zwar:
* 1 ''Lëtzebuerger Frang = 1,25 Belsche Frang'' an
* 1 ''Belsche Frang = 0,80 Lëtzebuerger Frang''.
Dat huet d'Liewen zu Lëtzebuerg staark komplizéiert. Nom Zweete Weltkrich, ass dunn déi al Paritéit (1 zu 1) erëm hiergestallt ginn. Eng däreg Fro huet sech och fir d'Avoiren an d'Engagementer a Frangen, wa keng spezifesch Wärung preziséiert war, gestallt. Dat war deemools meeschtens de Fall. Eng Léisung gouf fonnt. Si huet dora bestanen, datt et sech zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ëm Lëtzebuerger Frangen handele géif, wann net anescht preziséiert. Vill Lëtzebuerger Banken, déi de Géigewäert vun hiren Depoten zu [[Bréissel]] placéiert haten, koumen doduerch an eng schwiereg Situatioun.
=== 1945: Zeréck zur Normalitéit ===
Am [[Zweete Weltkrich]] huet d'Wärung aus der [[Reichsmark]] bestanen. D'Frange ware vum däitschen Okkupant aus dem Verkéier gezu ginn, an d'Lëtzebuerger Billjeeë sinn dunn an engem [[Héichuewen|Héichuewe]] verbrannt ginn. Dës Situatioun gouf no der Liberatioun réckgängeg gemaach, d'Wirtschaftsunioun mat der Belsch erëm hiergestallt an d'Paritéit 1 zu 1 tëscht den zwou Wärungen nei agefouert an d'Belsch a Lëtzebuerger Billjeeën a Mënzen erëm an de Verkéier bruecht. Well et eng gewëssen Onzefriddenheet iwwer déi staark Begrenzung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht gouf, koum et a successive Schrëtt zu enger Opwäertung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht.
=== Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen ===
Wéi d'Belsch 1982 ouni Ofsprooch mat Lëtzebuerg de belsch-lëtzebuergesche Frang ofgewäert huet, huet d'[[Regierung (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Regierung]] am gréisste Geheimnis eege Schäiner drécke gelooss. Si sollten als Noutplang déngen, falls d'Belsch de Frang nach eng Kéier géif devaluéieren an d'Wärungsunioun a Gefor bréngen. Lëtzebuerg hätt sech dann aus der Unioun zeréckgezunn an en eegestännege lëtzebuergesche Frang agefouert.<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/1677037.stm Artikel op der BBC vum 26. November 2001]</ref>
1993 war dëse Zenario bal Realitéit ginn.
Mam Europäesche Wiesselcoursmechanismus (ERM) sollten d'europäesch Wärungen am Virfeld vun der geplangter Wärungsunioun no dem [[Traité vu Maastricht]] vun 1992 stabil unenee gekoppelt ginn. Mee duerch massiv Spekulatiounen op den internationale Finanzmäert ass de System am September 1992 a schwéier Turbulenze geroden. Dat [[Pond Sterling|brittescht Pond]] huet den ERM misse verloossen, aner méi kleng Wärunge goufen devaluéiert.
D'Kris huet sech 1993 verschäerft, an och de [[Franséische Frang|franséische Frang]] ass ënner staarken Drock geroden.
Am August 1993 gouf de [[Jean-Claude Juncker]] informéiert, datt [[Däitschland]] an [[Holland]] géifen iwwerleeën, den ERM ze verloossen. Dat hätt praktesch d'Enn vum System bedeit.
Lëtzebuerg huet doropshin domat gedreet, d'Wärungsunioun mat der Belsch opzeléisen a sech Däitschland an Holland unzeschléissen. An deem Fall wieren déi geheim gedréckte lëtzebuergesch Schäiner an Ëmlaf komm.
Schlussendlech konnt den ERM awer gerett ginn, nodeems d'Memberstaaten de Spillraum tëscht de Wärunge vun 2,5 op 15 Prozent erweidert haten. Déi geheim Schäiner sinn dofir ni benotzt ginn a bloufen an hire Këschte verstoppt.
Kuerz virun der Aféierung vum Euro goufen d'Schäiner am September 2001 schliisslech vun der [[Lëtzebuerger Arméi]] zerstéiert.
D'Ëffentlechkeet hat bis dohinner näischt dovu gewosst. Eréischt 2001 huet de Jean-Claude Juncker d'Geschicht géintiwwer der AFP<ref name="BBC" /> ëffentlech gemaach. 2019 ass d'Affär op engem Forum vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]] nach eng Kéier op d'Tapéit komm.
Interessant ass dobäi, datt d'Zuelen net ëmmer déi selwecht waren: An engem RTL-Reportage<ref>[https://infos.rtl.lu/news/luxembourg/comment-le-luxembourg-a-secretement-fabrique-50-milliards-de-francs-dans-les-annees-90-1365860 Reportage vum 21 Juni 2019 mat engem Link op e Téléreportage vun 2001]</ref> vum 2001 war vun 3 Milliarde Frang rieds, wärend de Jean-Claude Juncker 2019 vu 50 Milliarde geschwat huet<ref>[https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_19_3320 Ried vum Jean-Claude Juncker 19. Juni 2019 zu Sintra]</ref>.
=== Vum Frang zum Euro ===
Den 1. Januar 1999 gouf de Wiesselcours 1 EUR = 40,3399 LUF festgeluecht, an den [[Euro]] gouf als Buchwärung agefouert. Am Mäerz 1999 huet d'Regierung un all Stéit en Euro-Rechner am Scheckkarteformat verdeele gelooss fir d'Leit drun ze winnen ëmzedenken.<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/19c87c/pages/11/articles/DTL849 Reklamm am Lëtzebuerger Land vum 19. Mäerz 1999]</ref>
{|
|[[File:Euro-RechnerV.jpg|thumb|Euro-Rechner vir]]
|[[File:Euro-RechnerH.jpg|thumb|Euro-Rechner hannen]]
|}Den 1. Januar 2002 hunn d'Billjeeën a Mënzen an Euro Cours legal kritt; an den 28. Februar 2002 war dee leschten Dag, wou een nach mat Schäiner a Mënzen a Frang bezuele konnt.
{{Méi Info 2|Euro|Europäesch Zentralbank}}
Am Summer 2025 huet d'Lëtzebuerger Zentralbank matgedeelt, datt Enn 2024 nach eng 863.000 Lëtzebuerger-Frang-Schäiner am Wäert vu knapps 5 Milliounen Euro an Zirkulatioun wieren. Déi meescht dervun, 786.473, waren 100-Frang-Schäiner<ref>"Meng Al Frangen. ''d'Lëtzeuerger Land'' 08.08.2025, S.6.</ref>, déi warscheinlech als Souvenir versuergt géife ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/archiv/1286484.html "Lëtzebuerger Schäiner am Wäert vu 5 Milliounen Euro am Ëmlaf."] rtl.lu, 31.12.2018.</ref> Et sinn nach ëmmer eppes méi wéi 10.000 5.000-Frang-Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf. Déi kënne bis op Weideres nach ëmmer an der Lëtzebuerger Zentralbank an Euro ëmgetosch ginn. D'Mënzen a Frange kënnen allerdéngs zanter dem 31. Dezember 2004 net méi gewiesselt ginn.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2035634.html "Et zirkuléieren ëmmer nach Honnertdausende Lëtzebuerger-Frang-Schäiner."] rtl.lu, 28.02.2023.</ref>
== Billjeeën a Mënzen ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Billjeeën ===
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
===== 1. Serie =====
...
=====2. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1953
|[[File:Frang101954V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101954H.jpg|thumb]]
|23.02.1953 – 31.12.1973
|-
|20 Frang
|1955
|[[File:Frang201955V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201955H.jpg|thumb]]
|07.06.1955 – 31.12.1973
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
===== 1. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|10 Frang
|1967
|[[File:Frang101967V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang101967H.jpg|thumb]]
|20.03.1967 – 31.12.1975
|-
|20 Frang
|1966
|[[File:Frang201966V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang201966H.jpg|thumb]]
|07.03.1966 – 30.06.1982
|-
|50 Frang
|1972
|[[File:Frang501972V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang501972H.jpg|thumb]]
|25.08.1972 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1970
|[[File:Frang1001970V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001970H.jpg|thumb]]
|15.07.1970 – 30.04.1983
|}
===== 2. Serie =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1980
|[[File:Frang1001980V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1001980H.jpg|thumb]]
|14.08.1980 – 01.06.1988
|-
|100 Frang
|1986
|[[File:Frang100V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang100H.jpg|thumb]]
|01.07.1986 – 28.02.2002
|-
|1000 Frang
|1985
|[[File:Frang1000V.jpg|thumb]]
|[[File:Frang1000H.jpg|thumb]]
|01.07.1985 – 28.02.2002
|-
|5000 Frang
|1993
|[[File:Frang5000V.jpg|thumb|5000 Frang vir]]
|[[File:Frang5000H.jpg|thumb|5000 Frang hannen]]
| 1993 – 28.02.2002
|}
===== Billjeeë vun der BIL =====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Vir
!Hannen
!Gültegkeet
|-
|100 Frang
|1968
|
|
|1968 – 28.02.2002
|-
|100 Frang
|1981
|[[File:Frang100Bil1981V.jpg|250px]]
|[[File:Frang100Bil1981H.jpg|250px]]
|1981 – 28.02.2002
|}
===Mënzen ===
==== Groussherzog Adolphe 1890-1906====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1901
|[[File:C101901V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101901H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,97 cm
|1,2 mm
|}
==== Groussherzogin Marie-Adélaïde 1912-1919====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1918
|[[File:C101918V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101918H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2 cm
|1,42 mm
|}
==== Groussherzogin Charlotte 1919-1940, 1944-1964====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
|-
|5 Centimes oder 1 Su
|1924
|[[File:C51924V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C51924H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,78 cm
|1,3 mm
|-
|10 Centimes oder een décke Su
|1930
|[[File:C101930V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C101930H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,19 cm
|1,3 mm
|-
|25 Centimes oder 5 Su
|1946
|[[File:C251946V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251946H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,2 mm
|-
|5 Frang
|1949
|[[File:F51949V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51949H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,55 cm
|1,18 mm
|}
==== Groussherzog Jean 1964-2000/2002 ====
{| class="wikitable"
!Valeur
!Joer
!Avers
!Revers
!Duerchmiesser
!Déckt
!Gültegkeet
|-
|25 Centimes oder 5 Su<br>Typ 1954
|1954<br>1957<br>1960<br>1963<br>1965<br>1967<br>1968<br>1970<br>1972
|[[File:C251970V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:C251970H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,6 cm
|1,1 mm
| bis 28.02.2002
|-
|1 Frang<br>Typ 1952
|1952<br>1953<br>1955<br>1957<br>1960<br>1962<br>1964
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1965
|1965<br>1966<br>1968<br>1970<br>1972<br>1973<br>1976<br>1977<br>1978<br>1979<br>1980<br>1981<br>1982<br>1983<br>1984
|[[File:F11972V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11972H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987
|
|
|2,1 cm
|1,5 mm
|bis 01.09.1991
|-
|1 Frang<br>Typ 1988
|1988<br>1989<br>1990<br>1991
|[[File:F11990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F11990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|1,8 cm
|1,65 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang
|1981
|[[File:F51981V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51981H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|
|-
|5 Frang<br>Typ 1986
|1986<br>1987<br>1988
|[[File:F51987V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F51987H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|5 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990
|
|
||2,4 cm
|1,75 mm
|bis 28.02.2002
|-
|10 Frang
|1974
|[[File:F101974V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F101974H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,7 cm
|2,02 mm
|
|-
|20 Frang<br>Typ 1980
|1980<br>1981<br>1982<br>1983
|[[File:F201980V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F201980H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|20 Frang<br>Typ 1990
|1990
|
|
|2,565 cm
|2,5 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1987
|1987<br>1988<br>1989
|
|
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|-
|50 Frang<br>Typ 1989
|1989<br>1990<br>1991
|[[File:F501990V.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|[[File:F501990H.jpg|zentriert|rahmenlos]]
|22,75 cm
|2,3 mm
|bis 28.02.2002
|}
{{small|Bei de Mënzen: Serie mam Groussherzog Jean, wéi se, bis op den Zéngter, bis zu der Aféierung vum Euro am Ëmlaf war. Den Design vu 5, 20 a 50 Fr. gouf op den Editiounen an den 1990er Joren um Avers nach eng Kéier moderniséiert, déi gewise Mënze blouwen awer am Ëmlaf.}}
== Literatur ==
* Georges de Leener: ''Le franc luxembourgeois'', Bulletin de la Banque Nationale de Belgique du 25 avril 1937
* [[Albert Calmes]]: ''Aperçu de l'histoire économique 1839-1939'', Le Luxembourg, Livre du Centenaire, Luxembourg, 1939
* Luc Hommel: ''Une expérience d'union économque'', Louvain,1933
* Daniel Rousseau: ''L'unité monétaire luxembourgeoise'', Luxembourg, 1928
* Jean Masclet: Contribution à l'étude du franc luxembourgeois - Stabilisation d'une monnaie à circulation restreinte, Luxembourg, 1937
* [[Ernest Mühlen]]: ''Monnaie et circuits financiers au Grand-Duché de Luxembourg'', Université Internationale de Sciences Comparées, Luxembourg, 1968
* Jutta Jaans-Hoche: ''Banque Nationale du Grand-Duché de Luxembourg 1873-1881 – Eine Episode der Luxemburgischen Währungsgeschichte'', Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg, 1981
* [[Christian Calmes]]: ''Au Fil de l'Histoire –Une Banque raconte son histoire - Histoire de la Banque Internationale 1856-1981'', Imprimerie Saint-Paul, 1981
* Véronique Lecomte-Collin et Bruno Collin: ''Histoire de la monnaie'', Éditions Trésor du Patrimoine, 2004
* Roger Croisé, René Link: ''La législation monétaire au Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours'',Edition: Lux-Numis, Luxembourg,1988,639 p.
* [[Paul Margue]], [[Marie-Paule Jungblut]]: ''Le Luxembourg et sa monnaie'', Publié sous l'égide de l'Institut Monétaire luxembourgeois, Esch/Alzette, 1990, 192 Säiten
* René Link: ''Les signes monétaires luxembourgeois'', Publié par l'Institut monétaire luxembourgeois, 1991
== Kuckt och ==
* [[Mënzen a Wärungen um Territoire vum haitege Lëtzebuerg]]
* [[Wärung]]
* [[Belsche Frang]]
* [[Euro]]
* [[Lëtzebuergesch Euromënzen]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20080916165847/http://www.land.lu/html/dossiers/dossier_luxemburgensia/suen_281201.html Artikel vum Romain Hilgert op land.lu]
*[[Raoul Roos]], [https://www.rtl.lu/news/europa/a/1845572.html 20 Joer Euro - 20 Joer kee Lëtzebuerger Frang méi] op rtl.lu den 11. Januar 2022
{{Navigatioun Fréier Europäesch Wärungen}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Letzebuerger Frang}}
[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Wärungen, déi mam Euro ersat goufen]]
9pjpsa888hx04m6gflywad9gpuvqqab
Troublemaker
0
13581
2701952
2688995
2026-08-19T12:36:38Z
~2026-45201-90
72754
Ech hunn dem Fernand Mathes seng Roll als Giichtchen bäigesat, an och dem Marc Olinger seng Roll als "Siggi" vun der Tankstell.
2701952
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Film nei
|Plakat = Plakat Troublemaker.jpg
|Produktiounsland = {{LUX}}<br>{{DEU}}
|Produktiounsjoer = 1986-1988
|Première = 1988
|Dauer = 98 min
|Originalsprooch = [[Lëtzebuergesch]]<br>[[Däitsch]]
|Regie = [[Andy Bausch]]
|Dréibuch = [[Andy Bausch]]<br>[[Jean-Michel Treinen]]
|Fotografie = [[Klaus Peter Weber]]
|Faarftechnik =
|Format = 1:1,37
|Filmformat = {{35 mm}}
|Musek = Guy Schmit<br>Matthew Dawson<br>Felix Schaber
|Schnëtt = Monika Solzbacher
|Produzent = Andy Bausch<br>Armand Strainchamps<br>Martin Buchhorn (SR)
|Produktiounsgesellschaft = Visuals<br>[[Saarländischer Rundfunk]]
|Haaptacteuren = [[Thierry van Werveke]]: Jacques Goudebour<br>alias Johnny Chicago<br>[[Ender Frings]]: Chuck Moreno<br>[[Nicole Max]]: Jenny<br>[[Konrad Scheel]]: Connie<br>[[Jochen Senf]]: Erwin ''die Ratte''<br>[[Marie-Christine Faber]]: Pechert<br>[[Fernand Mathes]]: Giichtchen<br>[[Marc Olinger]]: Siggi<br>[[Jang Defrang]]<br>[[Patrick Hastert]]<br>[[Patricia Lippert]]<br>[[Charées Suberville]]<br>[[Serge Wolff]] }}
'''''Troublemaker''''' ass e [[Spillfilm]] aus dem Joer [[1988]] vum [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Regisseur [[Andy Bausch]] mam [[Thierry van Werveke]] an der Haaptroll.
De Film, dee wochelaang am Kino gelaf ass, huet dem Andy Bausch a sengem Haaptacteur zu Lëtzebuerg zum Duerchbroch verhollef. E gëtt allgemeng als lëtzebuergesche Kultfilm ugesinn.<ref>Informations- und Presseamt der Luxemburger Regierung: [https://gouvernement.lu/de/publications.gouv_sip%2Bde%2Bpublications%2Bminist-etat%2Bsip%2Bbrochure%2Ba-propos%2BA_propos_Production_audiovisuelle.html ''Apropos ... Audiovisuelle Produktionen''], 2004, Säit 2</ref><ref>[https://www.wuestefilm.de/filme/back-in-trouble/ ''Back in Trouble''] op wuestefilm.de</ref><ref>luxembourg.public.lu: [https://luxembourg.public.lu/de/gesellschaft-und-kultur/kuenstlerisches-schaffen/luxemburgische-filme.html ''10 luxemburgische Filme die Sie sehen sollten'']</ref><ref>saarbruecker-zeitung.de: [https://www.saarbruecker-zeitung.de/saarland/erinnerung-an-einen-troublemaker_aid-722173 ''Erinnerung an einen Troublemaker''] vum Martin Rolshausen (11. November 2010)</ref><ref>forum.lu: [https://www.forum.lu/article/lhomme-a-la-casquette/ ''L'homme à la casquette''] vum [[Viviane Thill]], Forum Nr. 215, Säit 39</ref><ref>cnc.fr: [https://www.cnc.fr/cinema/focus/cinq-films-qui-ont-marque-lhistoire-du-cinema-luxembourgeois_1036819 ''Cinq films qui ont marqué l'histoire du cinéma luxembourgeois''] (22. August 2019)</ref><ref>land.lu: [https://www.land.lu/page/article/576/1576/FRE/index.html ''By any means possible''] vum Josée Hansen (18. Dezember 2003)</ref>
== Ëm wat geet et am Film? ==
De Jacques Goudebour, dee gär Johnny Chicago genannt gëtt a vun Amerika dreemt, an den Chuck Moreno léiere sech am Prisong am [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]] kennen. Kaum entlooss, organiséiere se sech e [[Handfeierwaff|Klabes]], fir en Iwwerfall op e Geldtransporter ze maachen...
== Filmproduktioun ==
De Film ass zu engem groussen Deel am Prisong vum Gronn gedréint ginn, just nodeem deem seng "Pensionären" op [[Schraasseg]] geplënnert gi sinn, an éier d'Gebailechkeeten, an deenen haut de ''[[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]]'' ass, restauréiert goufen. E gouf am Juli 1986 gedréint.<!--Quell: Filmportal-->
Ufanks gouf et Schwieregkeete fir de Film ze finanzéieren. Den däitsche [[Cinematograph]] [[Klaus Peter Weber]], deen den Andy Bausch e puer Méint virdru kenne geléiert hat a beim [[Saarländischer Rundfunk]] (SR) geschafft huet, huet d'Kameraaarbecht gemaach an zu [[Saarbrécken]] e puer Techniker fir Tountechnik, Beliichtung a Regieassistenz fir dräi Woche rekrutéiert. Si hunn op dat direkt Ausbezuele vun hire Gage verzicht an ware bereet, eréischt bezuelt ze gi wann de Film Sue géif eraspillen. Mee d'Réimaterial vum Film ass bei de Cheffe vum SR esou gutt ukomm datt den däitsche Sender der Filmekipp hir Scholde bezuelt huet, de Rescht vun den Dréiaarbechten d'Joer drop finanzéiert an däi däitsch Fernseerechter kaaft huet.<ref name=srbio>sr.de: [https://www.sr.de/sr/home/der_sr/so_wurden_wir_was_wir_sind/geschichte/fundstucke/20170701_fundstueck_juli_2017_kape_weber_dokus_und_fiction100.html ''Kameramann Klaus Peter Weber: Dokus und Fiction mit Regisseuren von Rang''] vum Klaus Peter „Kape“ Weber (net datéiert)</ref>
== Impakt ==
''Troublemaker'' war e grousse kommerzielle Succès fir e lëtzebuergesche Film a gouf am Ganze vu ronn 17.000 Leit am Kino gesinn.<ref>alta.lu: [https://web.archive.org/web/20220707174034/https://alta.lu/index.php/en/news/448-box-office-luxembourgeois-officiel-des-productions-et-coproductions-luxembourgeoises ''Box-office luxembourgeois officiel des productions et coproductions luxembourgeoises''], Zuele vum CNA vun 2018</ref> D'Fernseepremière war den 11. Oktober 1988 um däitschen [[ARD]].<!--Quell: Filmportal-->
De Film huet d'Karriär vum [[Andy Bausch]] a vum [[Thierry van Werveke]] lancéiert. E gëllt als ee vun de Filmer, déi zur "Gebuert" vun der professioneller [[Filmindustrie zu Lëtzebuerg]] bäigedroen huet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-troublemaker-routine ''From Troublemaker to Routine''] vum Duncan Roberts (3. Abrëll 2010)</ref>
1997 huet de Bausch, mat deene selwechten Haaptacteuren, eng Suite, ''[[Back in Trouble]]'' gedréint. Den drëtten Deel, ''[[Trouble No More (Film)|Trouble No More]]'' (2010), huet missen ouni den Haaptacteur Thierry Van Werveke auskommen, well dee kuerz virun den Dréiaarbechte gestuerwen ass.
''Troublemaker'' koum 2002 als VHS-Kassett op de Maart a gouf an deem Joer 138-mol verkaaft.<ref>[https://data.public.lu/fr/datasets/rapports-dactivite-du-ministere-de-la-culture/#_ ''Rapport d'activité du Ministère de la Culture 2002''], Säit 208</ref> D'Joer drop gouf den DVD 539-mol verkaaft.<ref>[https://data.public.lu/fr/datasets/rapports-dactivite-du-ministere-de-la-culture/#_ ''Rapport d'activité du Ministère de la Culture 2003''], Säit 241-242</ref>
== Kritik ==
An der [[Revue (Zäitschrëft)|Revue]] vum 17. Februar 1988 huet de [[René Clesse]] geschriwwen:
<blockquote>''... ein in vieler Hinsicht gelungenes Machwerk, eine Art flippige Gaunerkomödie, die sich selbst und vor allem Luxemburg auf die Schippe nimmt und in der man - ein absolutes Novum im Luxemburger Film - Tränen lachen kann.''</blockquote>
De Jean-Pierre Thilges huet den 12. Februar 1988 am [[Tageblatt]] geschriwwen:
<blockquote>'' Andy Bauschs Milieuzeichnung will keineswegs der Realität entsprechen, auch wenn die schalen Mauern des Grundgefängnisses als stumme Zeugen einer nicht besonders ruhmreichen Vergangenheit in unserem Strafvollzug stehen. Die Faszination von Troublemakers liegt vorrangig in einer kinogerechten Schilderung des Gefängnisalltags. Erinnerungen an klassische Filme schwingen in den herrlichen Bildern mit und die Klaustrophobie der engen, unzeitgemässen Räumlichkeiten ist allgegenwärtig. Midnight Express und Kuckucksnest lassen grüssen.''</blockquote>
Den Thomas Reinhardt vun der Saarbrücker Zeitung<!--(Weltreisen im Kinosessel)--> huet de 26. Januar 1988 geschriwwen:
<blockquote>''... da geht die Post ab, da ist Feuer drin, Action, Stimmung vor allem und dann die Musik - Spitze.''</blockquote>
D'Stuttgarter Nachrichten hunn an hirer Ausgab vum 12. September 1988 gemengt:<ref name= webpress>Gesammelt Pressstëmmen op [https://web.archive.org/web/20220925030622/http://www.webartproject.de/ab/bioPress.html webartproject.de]</ref>
<blockquote>''Selten lohnt sich zuschauen so wie in dieser Fernsehnacht: Kein 'Trouble', Sehvergnügen war angesagt. Andy Bausch hat sich viel Dialogwitz und inszenatorische Kunststückchen einfallen lassen.''</blockquote>
Den Andreas Friedemann vum Münchner Merkur huet den 2. Juli 1988 geschriwwen:<ref name= webpress/>
<blockquote>''Schuld und Sühne als komödiantisches Motiv greift Andy Bauschs Film 'Troublemaker' auf. Der Film errinnert in seiner ungehobelten Kraft an frühe Filme Fassbinders.''</blockquote>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]]
== Um Spaweck ==
* [https://www.filmportal.de/film/troublemaker_87204d6d00464ad794ac4f96bcbd527b De Film um däitsche Filmportal]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Kaméidisfilmer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer 1988]]
[[Kategorie:Filmer vum Andy Bausch]]
ogpwujq3xn1f5pu9pston5qsymstcxl
2701969
2701952
2026-08-19T13:41:02Z
GilPe
14980
korrekt Schreifweis
2701969
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Film nei
|Plakat = Plakat Troublemaker.jpg
|Produktiounsland = {{LUX}}<br>{{DEU}}
|Produktiounsjoer = 1986-1988
|Première = 1988
|Dauer = 98 min
|Originalsprooch = [[Lëtzebuergesch]]<br>[[Däitsch]]
|Regie = [[Andy Bausch]]
|Dréibuch = [[Andy Bausch]]<br>[[Jean-Michel Treinen]]
|Fotografie = [[Klaus Peter Weber]]
|Faarftechnik =
|Format = 1:1,37
|Filmformat = {{35 mm}}
|Musek = Guy Schmit<br>Matthew Dawson<br>Felix Schaber
|Schnëtt = Monika Solzbacher
|Produzent = Andy Bausch<br>Armand Strainchamps<br>Martin Buchhorn (SR)
|Produktiounsgesellschaft = Visuals<br>[[Saarländischer Rundfunk]]
|Haaptacteuren = [[Thierry van Werveke]]: Jacques Goudebour<br>alias Johnny Chicago<br>[[Ender Frings]]: Chuck Moreno<br>[[Nicole Max]]: Jenny<br>[[Konrad Scheel]]: Connie<br>[[Jochen Senf]]: Erwin ''die Ratte''<br>[[Marie-Christine Faber]]: Pechert<br>[[Fernand Mathes]]: Giischtjen<br>[[Marc Olinger]]: Siggi<br>[[Jang Defrang]]<br>[[Patrick Hastert]]<br>[[Patricia Lippert]]<br>[[Charées Suberville]]<br>[[Serge Wolff]] }}
'''''Troublemaker''''' ass e [[Spillfilm]] aus dem Joer [[1988]] vum [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Regisseur [[Andy Bausch]] mam [[Thierry van Werveke]] an der Haaptroll.
De Film, dee wochelaang am Kino gelaf ass, huet dem Andy Bausch a sengem Haaptacteur zu Lëtzebuerg zum Duerchbroch verhollef. E gëtt allgemeng als lëtzebuergesche Kultfilm ugesinn.<ref>Informations- und Presseamt der Luxemburger Regierung: [https://gouvernement.lu/de/publications.gouv_sip%2Bde%2Bpublications%2Bminist-etat%2Bsip%2Bbrochure%2Ba-propos%2BA_propos_Production_audiovisuelle.html ''Apropos ... Audiovisuelle Produktionen''], 2004, Säit 2</ref><ref>[https://www.wuestefilm.de/filme/back-in-trouble/ ''Back in Trouble''] op wuestefilm.de</ref><ref>luxembourg.public.lu: [https://luxembourg.public.lu/de/gesellschaft-und-kultur/kuenstlerisches-schaffen/luxemburgische-filme.html ''10 luxemburgische Filme die Sie sehen sollten'']</ref><ref>saarbruecker-zeitung.de: [https://www.saarbruecker-zeitung.de/saarland/erinnerung-an-einen-troublemaker_aid-722173 ''Erinnerung an einen Troublemaker''] vum Martin Rolshausen (11. November 2010)</ref><ref>forum.lu: [https://www.forum.lu/article/lhomme-a-la-casquette/ ''L'homme à la casquette''] vum [[Viviane Thill]], Forum Nr. 215, Säit 39</ref><ref>cnc.fr: [https://www.cnc.fr/cinema/focus/cinq-films-qui-ont-marque-lhistoire-du-cinema-luxembourgeois_1036819 ''Cinq films qui ont marqué l'histoire du cinéma luxembourgeois''] (22. August 2019)</ref><ref>land.lu: [https://www.land.lu/page/article/576/1576/FRE/index.html ''By any means possible''] vum Josée Hansen (18. Dezember 2003)</ref>
== Ëm wat geet et am Film? ==
De Jacques Goudebour, dee gär Johnny Chicago genannt gëtt a vun Amerika dreemt, an den Chuck Moreno léiere sech am Prisong am [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]] kennen. Kaum entlooss, organiséiere se sech e [[Handfeierwaff|Klabes]], fir en Iwwerfall op e Geldtransporter ze maachen...
== Filmproduktioun ==
De Film ass zu engem groussen Deel am Prisong vum Gronn gedréint ginn, just nodeem deem seng "Pensionären" op [[Schraasseg]] geplënnert gi sinn, an éier d'Gebailechkeeten, an deenen haut de ''[[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]]'' ass, restauréiert goufen. E gouf am Juli 1986 gedréint.<!--Quell: Filmportal-->
Ufanks gouf et Schwieregkeete fir de Film ze finanzéieren. Den däitsche [[Cinematograph]] [[Klaus Peter Weber]], deen den Andy Bausch e puer Méint virdru kenne geléiert hat a beim [[Saarländischer Rundfunk]] (SR) geschafft huet, huet d'Kameraaarbecht gemaach an zu [[Saarbrécken]] e puer Techniker fir Tountechnik, Beliichtung a Regieassistenz fir dräi Woche rekrutéiert. Si hunn op dat direkt Ausbezuele vun hire Gage verzicht an ware bereet, eréischt bezuelt ze gi wann de Film Sue géif eraspillen. Mee d'Réimaterial vum Film ass bei de Cheffe vum SR esou gutt ukomm datt den däitsche Sender der Filmekipp hir Scholde bezuelt huet, de Rescht vun den Dréiaarbechten d'Joer drop finanzéiert an däi däitsch Fernseerechter kaaft huet.<ref name=srbio>sr.de: [https://www.sr.de/sr/home/der_sr/so_wurden_wir_was_wir_sind/geschichte/fundstucke/20170701_fundstueck_juli_2017_kape_weber_dokus_und_fiction100.html ''Kameramann Klaus Peter Weber: Dokus und Fiction mit Regisseuren von Rang''] vum Klaus Peter „Kape“ Weber (net datéiert)</ref>
== Impakt ==
''Troublemaker'' war e grousse kommerzielle Succès fir e lëtzebuergesche Film a gouf am Ganze vu ronn 17.000 Leit am Kino gesinn.<ref>alta.lu: [https://web.archive.org/web/20220707174034/https://alta.lu/index.php/en/news/448-box-office-luxembourgeois-officiel-des-productions-et-coproductions-luxembourgeoises ''Box-office luxembourgeois officiel des productions et coproductions luxembourgeoises''], Zuele vum CNA vun 2018</ref> D'Fernseepremière war den 11. Oktober 1988 um däitschen [[ARD]].<!--Quell: Filmportal-->
De Film huet d'Karriär vum [[Andy Bausch]] a vum [[Thierry van Werveke]] lancéiert. E gëllt als ee vun de Filmer, déi zur "Gebuert" vun der professioneller [[Filmindustrie zu Lëtzebuerg]] bäigedroen huet.<ref>paperjam.lu: [https://paperjam.lu/article/news-troublemaker-routine ''From Troublemaker to Routine''] vum Duncan Roberts (3. Abrëll 2010)</ref>
1997 huet de Bausch, mat deene selwechten Haaptacteuren, eng Suite, ''[[Back in Trouble]]'' gedréint. Den drëtten Deel, ''[[Trouble No More (Film)|Trouble No More]]'' (2010), huet missen ouni den Haaptacteur Thierry Van Werveke auskommen, well dee kuerz virun den Dréiaarbechte gestuerwen ass.
''Troublemaker'' koum 2002 als VHS-Kassett op de Maart a gouf an deem Joer 138-mol verkaaft.<ref>[https://data.public.lu/fr/datasets/rapports-dactivite-du-ministere-de-la-culture/#_ ''Rapport d'activité du Ministère de la Culture 2002''], Säit 208</ref> D'Joer drop gouf den DVD 539-mol verkaaft.<ref>[https://data.public.lu/fr/datasets/rapports-dactivite-du-ministere-de-la-culture/#_ ''Rapport d'activité du Ministère de la Culture 2003''], Säit 241-242</ref>
== Kritik ==
An der [[Revue (Zäitschrëft)|Revue]] vum 17. Februar 1988 huet de [[René Clesse]] geschriwwen:
<blockquote>''... ein in vieler Hinsicht gelungenes Machwerk, eine Art flippige Gaunerkomödie, die sich selbst und vor allem Luxemburg auf die Schippe nimmt und in der man - ein absolutes Novum im Luxemburger Film - Tränen lachen kann.''</blockquote>
De Jean-Pierre Thilges huet den 12. Februar 1988 am [[Tageblatt]] geschriwwen:
<blockquote>'' Andy Bauschs Milieuzeichnung will keineswegs der Realität entsprechen, auch wenn die schalen Mauern des Grundgefängnisses als stumme Zeugen einer nicht besonders ruhmreichen Vergangenheit in unserem Strafvollzug stehen. Die Faszination von Troublemakers liegt vorrangig in einer kinogerechten Schilderung des Gefängnisalltags. Erinnerungen an klassische Filme schwingen in den herrlichen Bildern mit und die Klaustrophobie der engen, unzeitgemässen Räumlichkeiten ist allgegenwärtig. Midnight Express und Kuckucksnest lassen grüssen.''</blockquote>
Den Thomas Reinhardt vun der Saarbrücker Zeitung<!--(Weltreisen im Kinosessel)--> huet de 26. Januar 1988 geschriwwen:
<blockquote>''... da geht die Post ab, da ist Feuer drin, Action, Stimmung vor allem und dann die Musik - Spitze.''</blockquote>
D'Stuttgarter Nachrichten hunn an hirer Ausgab vum 12. September 1988 gemengt:<ref name= webpress>Gesammelt Pressstëmmen op [https://web.archive.org/web/20220925030622/http://www.webartproject.de/ab/bioPress.html webartproject.de]</ref>
<blockquote>''Selten lohnt sich zuschauen so wie in dieser Fernsehnacht: Kein 'Trouble', Sehvergnügen war angesagt. Andy Bausch hat sich viel Dialogwitz und inszenatorische Kunststückchen einfallen lassen.''</blockquote>
Den Andreas Friedemann vum Münchner Merkur huet den 2. Juli 1988 geschriwwen:<ref name= webpress/>
<blockquote>''Schuld und Sühne als komödiantisches Motiv greift Andy Bauschs Film 'Troublemaker' auf. Der Film errinnert in seiner ungehobelten Kraft an frühe Filme Fassbinders.''</blockquote>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]]
== Um Spaweck ==
* [https://www.filmportal.de/film/troublemaker_87204d6d00464ad794ac4f96bcbd527b De Film um däitsche Filmportal]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Kaméidisfilmer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer 1988]]
[[Kategorie:Filmer vum Andy Bausch]]
eusi5ysluo5qtrepshxqfgpu88z3pge
Diskussioun:Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen
1
18112
2701951
2701884
2026-08-19T12:31:39Z
GilPe
14980
/* Bous */ Äntweren
2701951
wikitext
text/x-wiki
==Untitled==
Wirklech nëmme Wopen vun de Geméngen héihinner? Ech denken un d'Armoiries héraldiques vum Groossherzog, mais awer och d'Wopen vun der Police, der Arméi, etc, etc ? --[[User:Pasbal|Pasbal]] 10:25, 12 Februar 2006 (UTC)
Alles, wat net ugeneelt ass. <br>
Du hues absolut Recht mat de Wope vun der Police an deeës méi. Looss et rullen, et ass nach vill Plaz um Server. Mee awer mol eng Erklärung, firwat dat su ausgesäit wéi: Um Ufank wollte mer d'Wope vun de Gemengen erasetzen an do koumen Zweiflen op, wéi dat mat de Lizenze wier. A doropshin ass dat Ganzt un d'Hale komm. Gutt datt s de nofreess. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:36, 12 Februar 2006 (UTC)
"Wéi dat mat de Lizenze wier"? Ech ka mer nët vierstellen, dass eng Geméng e Problem dermat huet, dass hiert Wopen um Wikipedia ass. Op den Armoiries héralidiques gin et keng Lizenzen - et därf een se just net vir egal wat benotzen (z.B. op säin Auto pechen), mais och hei kann ech mer nët vierstellen, dass den Hofmarschall e Problem dermat huet, wa mir dem Groossherzog säi Wopen heihinner setzen - et ass souwisou schons op legilux, well d'Wopen ass duerch Gesetz vun 1979 (à confirmer) définéiert. - Soubal ech derzou kommen schaffen ech drun! --[[User:pasbal|pasbal]] 11:50, 12 Februar 2006 (UTC)
::Ech wollt der just de reale Grond soen, wéinst wat dee Schantje brooch louch. Gutt datt s de do urapps. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 12 Februar 2006 (UTC)
Heescht dat elo emgekeiert och, dass ech dei Biller elo kann an dei Däitsch Wiki afuegen? Mat dem ganzen Lizensengedeesems kennen ech mech net esou aus. An Däitschland därf en dei Däitsch Woopen jo benotzen, mee wei ass et wann en Letzebuerger Woopen an enger Däitscher Wiki benotzt (an dat dann och nach vun engem Computer aus den an der Schwäiz steet)?
--[[User:81.62.62.64|81.62.62.64]] 11:19, 27 Abrëll 2006 (UTC)
:::An der däitscher wäert den Historiograf dech an den Aarschbak bäissen, wann s de mat esou eppes kënns :-) Mee fro deen emol. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:37, 27 Abrëll 2006 (UTC)
:::: Alles wat op irgendenger Wiki steet, dierf theoreetesch op eng aner Wiki verplanzt ginn. Dat ass de Wiki-System :) --[[User:Briséis|Briséis]] → [[User_talk:Briséis|βρισεισ]] 12:26, 27 Abrëll 2006 (UTC)
::Looss mer dat emol ganz frëndlech soen: Wa mer keng Ahung hunn, wéi et mat de Wopen hei ass, a se mol drasetzen, da feelt et wierklech nach, datt ee behaapt, dat "dierf theoreetesch op eng aner Wiki verplanzt ginn" et geet hei drëm ob et "PRAKTESCH" däerf. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 13:01, 26 Mee 2006 (UTC)
== " .. scheint auf jeden Fall ..." ==
:::Wann dat esou wier, da wieren op der däitscher Wikipedia net esou enorm vill Diskussiounen iwwer d'Biller vun Timbren, vu Geldschäiner, Editio princeps, vu Panoramafräiheet a.s.w. A wann dat esou wier, da stéingen op all Wikipedia Fotoe vum Atomium, wat elo ganz kloer net de Fall ass!! Da géifen och keng Bauerespréch am Stil vun "Das Münstersche Siegel scheint auf jeden Fall gemeinfrei zu sein" vum Historiograf do ze stoen. Da kéinte se do op zweedeiteg Donnéen wéi "Umstritten ist die Rechtslage für Gegenstände, die sich innerhalb geschlossener Räume, wie zum Beispiel in Museen oder Ausstellungen, befinden." oder "Manche deutschen Juristen vertreten die Ansicht, dass bei Gemäldereproduktionen sehr wohl ein geschütztes Lichtbild entsteht" verzichten. Alles kloer?? --[[User:Cornischong|Cornischong]] 12:49, 27 Abrëll 2006 (UTC)
Sorry fier de spillverdiewer ze sinn, mee ech sinn der Meenung dass effektiv e copyright ob deene Wopen (de Biller dervun) ass. Esou wei et ausgesait stammen se zumindest zum Deel aus dem Armorial Communal du grand Duché de Luxembourg deen de copyright (c) J. A. Fisch, Luxembourg 1989 drait. D'Wope selwer sinn natierlech eng aaner sach. Ech si gerad amgaang en serie Wopen fier verschidden wikipedia siten ze zeechnen. Ech haat do och welles dei Letzebuerger Gemenge Wopen (an soss nach lokal Wopen) ze maan. Hunn dann haut gesinn dass et des schons gett (a scheinbar aus dem Armorial sinn). Fier de Moment dann waert ech mech als eischt em Belsch Wopen kemmeren, wann dann e bedarf oder eng emfro hei ass kann ech och nach dei Letzebuerger uploaden (ech zeechnen se eh).--[[User:Caranorn|Caranorn]] 19:01, 14 September 2006 (UTC)
::: "ech sinn der Meenung dass effektiv ..." schreift d'Caranorn hei. Dozou "mengt" den Dictionniare: "Mengen a Botterschäissen ass zweeërlee". Soll dat Wuert "effektiv" d'Meenung verstäerken? An dann: "a scheinbar aus dem Armorial sinn". Wa se "scheinbar" doraus sinn, da sinn s'et jo net. Den Tedektif réit: All Dag e puer Säite vum Karl Kraus virum Schlofegoen. --[[User:Den Tedektif|Den Tedektif]] 06:47, 15 September 2006 (UTC)
::::Ech gesinn du bass keen daer frendlecher. Wanns de wells machen ech mer dann d'Mei dei Wopen Bild fir Bild ze vergleichen. Ech ginn dervoun aus dass ech der dann esouguer bewaise keint dass et sech em Kopien aus deem Armorial handelt. Mee esou lang ech deen Bewais net hunn waert ech och keen direkt enges Plagiat's bezischtegen (iwwregens net deen deen se hei erop gelued an agelinkt huet, deen deen se ob sai site gesaat huet a behaapt en haet e copyright dervier). Iwwregens schreiwen ech Letzebuergesch esou wei ech et schwaetzen, vun daer mieser Schoul Educatioun ass ob deem Gebiet bei mier naicht mei iwwreg, daat ass och de grond virwaat ech net welles hunn vill un den Artikele selwer ze aenneren.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 10:44, 15 September 2006 (UTC)
Ech sinn grad derbei mat vill Léift eng GFDL versioun vun den Wopen vun den Lëtzebuerger Gemengen ze machen an se ob Commons ze scheffelen [http://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Coats_of_arms_of_Luxembourg]. Kitt dass Commons hei net esou beéift sinn, mee mier passt dat besser an den Krom. Ech sinn ereischt an der Hallschent an et mussen bei verschiddenen warscheinlech och nes Detailer korrigéiert ginn, mee déi éischt vun '''B'''ascharage bis '''E'''chternach sinn genémecht. Wéins den Korrektiounen wier et och gudd wann d'Biller ob d'Commons géingen verlinkt ginn. Geläscht ginn se do bestëmmt net, ech wéisst net fierwaat. Amen [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 07:08, 25 September 2006 (UTC)
Introibo. Déi nei Wope gesi sech ganz gutt un. Et ass vläicht e bësse Schued, datt esou vill Leit parallel dru schaffen. Eng Serie géif jo duer goen. Déi Saach mat de Lizenze wiisst mär op alle Fall iwwwer de Kapp well do vill Leit vill mengen. Mee soit. Dann hunn ech nach eng kleng Fro. Dës Wope sinn am png-Format. A leschter Zäit schwieren der vill op svg-Dateien. Eng simpel onpolemesch Fro: Firwat méchs de se am png, an net am svg? "Kitt dass Commons hei net esou beléift sinn": - De Beléiftheetsgrad fält bei mär mat der Zuel vun den Illustratiounen, déi "op ee Mol" "fort" sinn. Nodeems se méintelaang an der Rei waren, mengt ganz op eemol iergendeen, hie wier beruff, dat an dat Bild elo ze läschen, selbstverständlech ouni e Grond unzeginn. Eng grouss Roll spillt op alle Fall d'Zuel vun eise Mataarbechter, déi et net erlaabt och nach op de Commons ze mëschten. Fuer roueg weider mat de Wopen, well Saachen, déi "mat vill Léift" gemaach si ginn, sinn zimmlech seelen op de Wikien. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 08:05, 25 September 2006 (UTC)
:Ech wars mir net bewosst dass nach aner Leit en selwechten Projet hun, mee ech hat dovun néierenswou eppes gesinn. Soit, ech späicheren meng versiounen ëmmer am png, well mäin Fotosboutek keen .svg kann. Fro mech net fierwaat, Computeren kennen mech net leiden. Commons hun Fier an Nodeler. Däin Awand ass ganz gerechtfertegt, mee den Vierdeel ass och, dass nemmen eng Versioun dorëmmer spazéiert an manner Platz ewech helt. An zweetens ginn se all an iwerall mateneen geännert falls ech eng korrigéiert Versioun eroplueden. Een mat der Deletomanie hun ech och schons begéint. Ass eng komesch Krankheet hei. Ech schloen fier, dass Du Dier vielleicht déi Dateien ob Däin Computer eroflueds. Dann kannsDe se nees erobliueden wann se ob den Commons verschwennt, waat ech zwar bezweifelen. Grouss [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 10:47, 25 September 2006 (UTC)
::Daat mam Spanish Inquisition a mier ass koordineiert, ech maache fier de Moment nemmen Belsch Wope, dono kucken ech weider. Waert aawer secher keng zweet serie vun Letzebuerger Gemengewope zeeschne.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 14:44, 25 September 2006 (UTC)
==nei billercher==
*Waat déi zwee Wopen bei Kiischpelt ubelaangt. Ob der Houmpéidsch vun der Gemeng sinn déi zwee als offiziell obgezielt. Dofier hun ech och déi zwee an déi Lëscht gesaat.
*ëm, gesäit en vun ierch den wopen vun reiser oder ass den nemmen bei mier verschwonnen? An der Programmatioun vun der Säit ass d'Bild jiddenfalls dran....
*Jo, den Tip vun Rëmeleng gesäit aus ewéi en Portugiis. Dat ass EXPRESS... :-)
cheers [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 21:17, 30 Oktober 2006 (UTC)
:Salut, souwait ech daat gesinn huet Kiischpelt nach kee Wopen a gëtt déi zwee aal vu Kautebach a Welwerwoltz un. Daat ass dann fier elo och anderai. Hoffen se hunn séch schons en néien ugefrot. Déi zwee aal sinn nët all ze glecklech gewielt gewiecht, mat e besse gléck gët et nët juste eng Kombinatioun vun deenen zwee. Wann ee méch froe géif (wäert keen) einfach Woltz (d'or au chef de gueules), dann den échiqueté vu Kautebach amplatz vum Wolzer chef (also elo d'or au chef échiquetté d'argent et de gueules), dann d'Kräiz vu Welwerwoltz an'd Schëlt (d'or à la croix alésée, recercelée en chef et en pointe, pattée aux flancs de gueules; au chef échiquetté d'argent et de gueules). Domatt wier'd aal seigneurie vu Woltz an déi zwou aal Geménge vertrueden an engem relativ einfache Wopen ouni ze kucken do all aalen Häer dranzekréien. Mee daat as elo juste meng interprétatioun, daat eenzegt wischtegt elo ass dass Kiischpelt kee Wopen huet an fier de Moment déi verwasite Wope vun Kautebach a Welwerwoltz benotzt.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 12:17, 31 Oktober 2006 (UTC)
==Käler Wappen==
[[Fichier:WappenGreif0002bunt.jpg|thumb|right|100px|Wappen vun der Gemeng Käl]]
De Käler Wappen gesäit esou aus wéi um Bild riets. Deen aneren am Artikel ass e verkrëppelten, deen ass et nie ginn.--[[User:SITCK|SITCK]] 22:34, 30 Oktober 2006 (UTC)
Zu Denger Informatioun: D'heraldesch Definitioun vum Wopen ass einfach en schwarzen Greif mat rouder Zong an Krallen ob gëllenem Hannergrond. Punkt. Waat fier eng Form den ze hun huet, dat ass '''neierens''' definéiert. Genesougudd kann en Däin Bild als verkreppelt ugesinn. Befass Dech emol e bëssi mat Heraldik. Amen [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 07:55, 31 Oktober 2006 (UTC)
An aller Frëndschaft bieden ech Dëch, desen Gräif ze änneren. Dësen Gräif ass zu kenger Zäit vun der Käler Gemeng gebraucht ginn. Et kann dach nët sinn, datt iergendeen hei e selwer produzéierten Wappen amplaz vun dem originellen a aktuellen Wappen, willkürlrch asetzt. --[[User:SITCK|SITCK]] 14:28, 31 Oktober 2006 (UTC)
Dach dat geet. Et geet net drëms ob dat Bild vun der Gemeng benotzt get oder benotzt ginn ass. Dat eenzegt waat wichteg ass, ass dass d'Bild den heraldeschen Informatiounen gerecht get an dat ass bei desem Bild den Fall. Ech sinn allerdengs gären bered iwert allfälleg künstlerech Detailer ze diskutéieren, z.B. den Schwanz ofzeänneren wann dat sollt den Problem sinn. An et geet hei och net em Wilkür mee em ganz einfach rechtlech Ofsecherung vun der Wiki, dat well ech hei ganz kloer betounen. Vun Säiten vun enger Gemeng (iergendeng) hun d'Autoritéiten d'Droits d'auteurs ob der heraldescher Informatioun vun hierem Wopen, d.h. ech därf net einfach esou en schwarzen Gräif ob gielem Fong etc fier meng perséinlech Zwecker benotzen! Fier Dokumentatiounen wei z.B. d'Wiki ass dat awer erlaabt (well net komerziell!). Elo get et dann nach den Droit d'auteur ob d'Bild Datei vun dem Wopen an genau do ass den Problem. An doweinst hun ech déi ganz Biller gemacht, fier dass en eng rechtlech onbedenklech Versioun huet. Och wann der Gemeng Käl dat wahrschenlech egal ass ob hei hiert Wopen benotzt get, et ginn emmer nach genug verreckt Afekoten déi näischt besseres ze dinn hun fier d'Lait ofzemanen (zu München setzt z.B. esou en berüchtegten).
Nach eng keier, ech well hei net als dat obtrieden wat an mengen Nickname steet, mee bei Wopen mus en bedenken, dass et '''nie''' eng ''offiziell'' Versioun ginn ass an och net wärt ginn. Den Rouden Léif den am Memorial zu den nationalen Symbolen veröffentlecht ginn ass ass och aanescht ewéi deen Deens'De an den Souvenirsbutteker kanns kaafen. Falsch ass en dodurech net. Et geet hei also net drems fier den Lait dei Versioun ze weisen dei fun der Gemeng benotzt get, mee nemmen fier den Leit ze weisen, wei den Wopen ausgesait. An fier dass eben all Gemengewopen dem selwechten Stil entspriechen (dat gesäit einfach méi professionell aus) wier et schein wann en bei menger Versioun kéint bléiwen. Mee wei gesot ech sinn duerchaus beret fier e puer Detailer aanescht duezestellen. Vill Aarbecht ass dat nämlech net. Grouss [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 15:21, 31 Oktober 2006 (UTC)
* Ech soen Där Merci vir d'Ännerung vum Wappen an huelen och d'Verantwortung dozou. (Ech schaffen zënter 25 Joer als Volontaire fir d'Gemeng Käl !) Kuck och eise Site [[tourisme.kayl.party.lu| Tourisme]].
Geet hei vu Wope Rieds? :-)) --[[User:Cornischong|Cornischong]] 17:29, 31 Oktober 2006 (UTC)
Ech hunn lo am Artikel '''Keel''' gekuckt a fannen do ausser engem Bild keen ee Wuert iwwer de Wopen. Hun se iwwerhaapt een offiziellen ?? a vu wéini unn ?? a wéi ass e beschriww. Sou laang wéi mer daat nët wëssen ass daat Geschreiws hei fir d'Kaatz [[User:Black Metall|Black Metall]] 18:02, 31 Oktober 2006 (UTC)
::@cornischong. Jo
::@black metall. Et geed hei primär em Diplomatie déi sollt verhënneren dass hei en Edit War weinst engem Bild ausbrëcht. Den aktuellen Wopen ass 1975 agefouert ginn. Den Caranorn kann Dier dei genee Beschreiwung soen wanns De se brauchs. Mier wëssen also schons zimmlech genee wéi en définéiert ass. [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 20:26, 31 Oktober 2006 (UTC)
:::Ech hu scho verstann ëm wat et hei geet daat vehënnert nët dass och wanns du an de Caranorn genee wëssen ëm waat et geet, dass dann aaner Leit déi den Artikel Keel liesen kee Pippjeswuert iwwer de Wope fannen, an déi kennen dech an de Caranorn nët. Wee sollen déi da froen. [[User:Black Metall|Black Metall]] 20:48, 31 Oktober 2006 (UTC)
::::Et gëtt problématesch wann ech fier all Lëtzebuerger Wopen de blasonnement néi schréiwe muss. Ech hunn se elo méngen ech all eng kéier ob der franséicher wiki [[fr:Armorial des villes européennes#Luxembourg]] higesaat. Héi elo mol schnell deen vu Keel: d'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules. Daat heescht: ob gëllenem Scheld, e schwarze Graif mat roude Krallen an Zong. Dem Spanish Inquistion séin ass domatt och 100% korrekt.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 11:53, 1 November 2006 (UTC)
== Fro iwwer Wopen ==
Je me permets de soulever une question déjà abordée en 2006, car ses réponses fournies ne me semblent pas satisfaisantes.
Les blasons de cet article semblent tous avoir été créés à partir de description, sans tenir compte de leur utilisation réelle. Cette pratique est défendue par des utilisateurs tels que [[c:User:Spanish_Inquisition|Spanish Inquisition]], ceux du projet [[:fr:Projet:Blasons|Héraldique]], ainsi que quelques [http://conseil-francais-d-heraldique.com/droit.php?selectionID=10 sites internet] argumentant que ''[[:fr:Discussion:Arlon|"Le dessin d'un blason ne constitue pas une référence absolue en ce qui concerne un certain nombre de détails, car les éléments sont des symboles avant d'être des représentations figuratives précises."]].''
Cependant, je n'ai pas pu retrouver cette interprétation ni dans l'article sur la [[:fr:Naissance_des_armoiries|Naissance des armoiries]] ni dans ses nombreuses sources. Ainsi, le lecteur est amené à croire que ces images sont des blasons officiels, alors qu'il s'agit de versions fortement modifiées ou complètement inventées. Par exemple, le blason de la commune de Dippach est disponible sur son [https://www.dippach.lu/ site officiel] et diffère de celui présent dans l'article.
Les droits d'auteur ont été cités comme une justification, alors même que l'article [[:fr:Rumelange|français]] et [[:en:Rumelange|anglais]] contiennent respectivement le logo et le blason officiel de la municipalité de Rumelange.
Malgré l'effort artistique considérable des contributeurs de cet article, je propose donc que les blasons soient remplacés par leur version officielle (dans le respect des droits d'auteur). [[Benotzer:NoSpare|NoSpare]] ([[Benotzer Diskussioun:NoSpare|Diskussioun]]) 20:42, 6. Jan. 2024 (UTC)
==je n'ai pas pu retrouver cette interprétation==
En voici une: [https://thomasbrac.com/2020/03/25/les-elements-du-blason/ Le dessin n’est qu’une représentation artistique du blasonnement. Chaque artiste ou graveur est ainsi libre de dessiner le blason avec son propre style mais il est tenu de suivre les codes précis du blasonnement et de l’héraldique en général.] -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 22:30, 6. Jan. 2024 (UTC)
:Merci! Ech hunn eng aner Source fonnt https://www.gutenberg.org/cache/epub/41617/pg41617-images.html.
:Wéi wier et mat enger Notiz déi erkläert datt dëse méiglech Duerstellungen vum Wopen sinn? [[Benotzer:NoSpare|NoSpare]] ([[Benotzer Diskussioun:NoSpare|Diskussioun]]) 15:26, 7. Jan. 2024 (UTC)
::Trouve-t-on des explications similaires dans d'autres projets Wikipedia? Il faudrait peut être remarquer que dans Wikipedia:en le blason de Rumelange est un peu fantaisiste car le fond de l'image est gris et non blanc comme la représentation de l'émail ''argent'' devrait l'être, en plus les mineurs n'ont jamais porté des ceintures rouges. En ce qui concerne les armoiries de Dippach ou les socs de charrue sont représentés pointus au lieu d'arrondis comme sur le projet initial, n'est pas en contradiction avec le texte de la description car sur beaucoup, sinon même la majorité, des blasons on trouve des socs pointus. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:30, 7. Jan. 2024 (UTC)
:::Cette interprétation est en effet présente sur le Wikipédia [[:fr:Blasonnement|français]] et [[:en:Talk:Coat_of_arms_of_Poole|anglais]]. Je n'ai d'ailleurs pas retrouvé le blason de Rumelange autre part que sur https://en.wikipedia.org/wiki/Rumelange ce qui le rend très suspect.
::::Va-t-on discuter avec les Anglais? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:57, 8. Jan. 2024 (UTC)
:::Pour Dippach, je pense qu'il est préférable de représenter l'utilisation effective du blason par la commune quitte à ignorer les règles héraldiques, surtout si toutes ces représentations se valent, car sinon le lecteur pourrait croire que les armoiries actuelles sont officielles. Dans tous les cas une note pourrait résoudre le problème. [[Benotzer:NoSpare|NoSpare]] ([[Benotzer Diskussioun:NoSpare|Diskussioun]]) 22:58, 7. Jan. 2024 (UTC)
::::Faudrait trouver un dessinateur. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:55, 8. Jan. 2024 (UTC)
== Bous ==
Elo wou et ee fir Bous-Waldbriedems gëtt, sollt dee vu Bous net erausgeholl ginn? --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:53, 14. Jul. 2026 (UTC)
:Am Ufank vum Artikel steet: „Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn“ an et gëtt eng jett Wopen vu fréiere Gemengen an der Lëscht. Et steet jo nach e bëssen Aarbecht u fir déi Lëscht komplett à jour ze setzen (steet iergendwou op menger "Ze-maachen-Lëscht"). Ech géif momentan déi vereelzet Wopen dra loossen an se eventuell méi spéit eng Kéier an eng separat Lëscht vu fréierer Gemenge setzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:16, 14. Jul. 2026 (UTC)
::Ech hu mer déi Saach nach emol iwwerluecht: well et eng Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen ass, fannen ech et besser d'Wopen all beieneen ze hunn, wéi datt een all Kéier iwwerleeën oder kucke muss ob et eng aktuell oder fréier Gemeng ass. Als Test hunn ech beim Buschtaf <nowiki><B> déi fréier Gemenge giel hannerluecht. Wat hält d'Communautéit vun där Variant? | </nowiki> [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:21, 18. Aug. 2026 (UTC)
:::Ech fannen et tipptopp, wann all Wopen op enger Plaz stinn, och déi vu fréiere Gemengen, déi da faarflech markéiert sinn (am Artikel ass de faarwegen Hannergrond nach net erkläert, oder?).
:::Ech hu mer just erlaabt d'Hannergrondfaarf fir fréier Gemengen unzepassen. D'Klass <code>hintergrundfarbe8</code> (cf. [[MediaWiki:Common.css]] ass fix, och am däischtere Modus, mee wann den Text da Wäiss op Hellgiel ugewise gëtt, kritt een näischt méi gelies. Op https://doc.wikimedia.org/codex/latest/design-tokens/color.html fënnt ee Faarwen, déi automatesch wiesselen am däischteren an helle Modus an déi och (zumindest zum Deel) hei disponibel sinn. Mir ass elo näischt besseres agefall wéi <code>background-color-option-yellow</code> ze huelen, op [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen/styles.css]] ze paken (mat <code>#fdf2d5</code> als Fallback, falls ee Lieser eng al Benotzeruewerfläch benotzt, wou déi Variabelen net funktionéieren) an dann hei als <code>class="former-municipality"</code> ze setzen. Mat <code>style:"background-color: var(--background-color-option-yellow, #fdf2d5);"</code> wier et leider näischt ginn, well dann de schwaarzen, bloen a rouden Text net méi un den däischtere Modus ugepasst gi wier. Ech muss mer méi eng universell Approche iwwerleeën...
:::Lo sinn ech awer staark vum Theema ofkomm ;) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:32, 18. Aug. 2026 (UTC)
::::Jo, ech verstinn däin Argument mam däischtere Modus a fannen deng Léisung ganz gutt (Merci!). Ech hat nach näischt an der Introduktioun iwwer déi giel Faarf an der Tabell geschriwwen, well ech emol wollt ofwaarde wéi d'Reaktiounen dozou sinn. Ech waarden emol nach een oder zwéin Deeg a setzen dat dann ëm, wann näischt Negatives méi nokënnt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:31, 19. Aug. 2026 (UTC)
j2ao5pvnsq1cxblw7wfjh7vky7ox1nb
2701954
2701951
2026-08-19T12:39:26Z
Mobby 12
60927
/* Bous */ Äntweren
2701954
wikitext
text/x-wiki
==Untitled==
Wirklech nëmme Wopen vun de Geméngen héihinner? Ech denken un d'Armoiries héraldiques vum Groossherzog, mais awer och d'Wopen vun der Police, der Arméi, etc, etc ? --[[User:Pasbal|Pasbal]] 10:25, 12 Februar 2006 (UTC)
Alles, wat net ugeneelt ass. <br>
Du hues absolut Recht mat de Wope vun der Police an deeës méi. Looss et rullen, et ass nach vill Plaz um Server. Mee awer mol eng Erklärung, firwat dat su ausgesäit wéi: Um Ufank wollte mer d'Wope vun de Gemengen erasetzen an do koumen Zweiflen op, wéi dat mat de Lizenze wier. A doropshin ass dat Ganzt un d'Hale komm. Gutt datt s de nofreess. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:36, 12 Februar 2006 (UTC)
"Wéi dat mat de Lizenze wier"? Ech ka mer nët vierstellen, dass eng Geméng e Problem dermat huet, dass hiert Wopen um Wikipedia ass. Op den Armoiries héralidiques gin et keng Lizenzen - et därf een se just net vir egal wat benotzen (z.B. op säin Auto pechen), mais och hei kann ech mer nët vierstellen, dass den Hofmarschall e Problem dermat huet, wa mir dem Groossherzog säi Wopen heihinner setzen - et ass souwisou schons op legilux, well d'Wopen ass duerch Gesetz vun 1979 (à confirmer) définéiert. - Soubal ech derzou kommen schaffen ech drun! --[[User:pasbal|pasbal]] 11:50, 12 Februar 2006 (UTC)
::Ech wollt der just de reale Grond soen, wéinst wat dee Schantje brooch louch. Gutt datt s de do urapps. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 12 Februar 2006 (UTC)
Heescht dat elo emgekeiert och, dass ech dei Biller elo kann an dei Däitsch Wiki afuegen? Mat dem ganzen Lizensengedeesems kennen ech mech net esou aus. An Däitschland därf en dei Däitsch Woopen jo benotzen, mee wei ass et wann en Letzebuerger Woopen an enger Däitscher Wiki benotzt (an dat dann och nach vun engem Computer aus den an der Schwäiz steet)?
--[[User:81.62.62.64|81.62.62.64]] 11:19, 27 Abrëll 2006 (UTC)
:::An der däitscher wäert den Historiograf dech an den Aarschbak bäissen, wann s de mat esou eppes kënns :-) Mee fro deen emol. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:37, 27 Abrëll 2006 (UTC)
:::: Alles wat op irgendenger Wiki steet, dierf theoreetesch op eng aner Wiki verplanzt ginn. Dat ass de Wiki-System :) --[[User:Briséis|Briséis]] → [[User_talk:Briséis|βρισεισ]] 12:26, 27 Abrëll 2006 (UTC)
::Looss mer dat emol ganz frëndlech soen: Wa mer keng Ahung hunn, wéi et mat de Wopen hei ass, a se mol drasetzen, da feelt et wierklech nach, datt ee behaapt, dat "dierf theoreetesch op eng aner Wiki verplanzt ginn" et geet hei drëm ob et "PRAKTESCH" däerf. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 13:01, 26 Mee 2006 (UTC)
== " .. scheint auf jeden Fall ..." ==
:::Wann dat esou wier, da wieren op der däitscher Wikipedia net esou enorm vill Diskussiounen iwwer d'Biller vun Timbren, vu Geldschäiner, Editio princeps, vu Panoramafräiheet a.s.w. A wann dat esou wier, da stéingen op all Wikipedia Fotoe vum Atomium, wat elo ganz kloer net de Fall ass!! Da géifen och keng Bauerespréch am Stil vun "Das Münstersche Siegel scheint auf jeden Fall gemeinfrei zu sein" vum Historiograf do ze stoen. Da kéinte se do op zweedeiteg Donnéen wéi "Umstritten ist die Rechtslage für Gegenstände, die sich innerhalb geschlossener Räume, wie zum Beispiel in Museen oder Ausstellungen, befinden." oder "Manche deutschen Juristen vertreten die Ansicht, dass bei Gemäldereproduktionen sehr wohl ein geschütztes Lichtbild entsteht" verzichten. Alles kloer?? --[[User:Cornischong|Cornischong]] 12:49, 27 Abrëll 2006 (UTC)
Sorry fier de spillverdiewer ze sinn, mee ech sinn der Meenung dass effektiv e copyright ob deene Wopen (de Biller dervun) ass. Esou wei et ausgesait stammen se zumindest zum Deel aus dem Armorial Communal du grand Duché de Luxembourg deen de copyright (c) J. A. Fisch, Luxembourg 1989 drait. D'Wope selwer sinn natierlech eng aaner sach. Ech si gerad amgaang en serie Wopen fier verschidden wikipedia siten ze zeechnen. Ech haat do och welles dei Letzebuerger Gemenge Wopen (an soss nach lokal Wopen) ze maan. Hunn dann haut gesinn dass et des schons gett (a scheinbar aus dem Armorial sinn). Fier de Moment dann waert ech mech als eischt em Belsch Wopen kemmeren, wann dann e bedarf oder eng emfro hei ass kann ech och nach dei Letzebuerger uploaden (ech zeechnen se eh).--[[User:Caranorn|Caranorn]] 19:01, 14 September 2006 (UTC)
::: "ech sinn der Meenung dass effektiv ..." schreift d'Caranorn hei. Dozou "mengt" den Dictionniare: "Mengen a Botterschäissen ass zweeërlee". Soll dat Wuert "effektiv" d'Meenung verstäerken? An dann: "a scheinbar aus dem Armorial sinn". Wa se "scheinbar" doraus sinn, da sinn s'et jo net. Den Tedektif réit: All Dag e puer Säite vum Karl Kraus virum Schlofegoen. --[[User:Den Tedektif|Den Tedektif]] 06:47, 15 September 2006 (UTC)
::::Ech gesinn du bass keen daer frendlecher. Wanns de wells machen ech mer dann d'Mei dei Wopen Bild fir Bild ze vergleichen. Ech ginn dervoun aus dass ech der dann esouguer bewaise keint dass et sech em Kopien aus deem Armorial handelt. Mee esou lang ech deen Bewais net hunn waert ech och keen direkt enges Plagiat's bezischtegen (iwwregens net deen deen se hei erop gelued an agelinkt huet, deen deen se ob sai site gesaat huet a behaapt en haet e copyright dervier). Iwwregens schreiwen ech Letzebuergesch esou wei ech et schwaetzen, vun daer mieser Schoul Educatioun ass ob deem Gebiet bei mier naicht mei iwwreg, daat ass och de grond virwaat ech net welles hunn vill un den Artikele selwer ze aenneren.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 10:44, 15 September 2006 (UTC)
Ech sinn grad derbei mat vill Léift eng GFDL versioun vun den Wopen vun den Lëtzebuerger Gemengen ze machen an se ob Commons ze scheffelen [http://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Coats_of_arms_of_Luxembourg]. Kitt dass Commons hei net esou beéift sinn, mee mier passt dat besser an den Krom. Ech sinn ereischt an der Hallschent an et mussen bei verschiddenen warscheinlech och nes Detailer korrigéiert ginn, mee déi éischt vun '''B'''ascharage bis '''E'''chternach sinn genémecht. Wéins den Korrektiounen wier et och gudd wann d'Biller ob d'Commons géingen verlinkt ginn. Geläscht ginn se do bestëmmt net, ech wéisst net fierwaat. Amen [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 07:08, 25 September 2006 (UTC)
Introibo. Déi nei Wope gesi sech ganz gutt un. Et ass vläicht e bësse Schued, datt esou vill Leit parallel dru schaffen. Eng Serie géif jo duer goen. Déi Saach mat de Lizenze wiisst mär op alle Fall iwwwer de Kapp well do vill Leit vill mengen. Mee soit. Dann hunn ech nach eng kleng Fro. Dës Wope sinn am png-Format. A leschter Zäit schwieren der vill op svg-Dateien. Eng simpel onpolemesch Fro: Firwat méchs de se am png, an net am svg? "Kitt dass Commons hei net esou beléift sinn": - De Beléiftheetsgrad fält bei mär mat der Zuel vun den Illustratiounen, déi "op ee Mol" "fort" sinn. Nodeems se méintelaang an der Rei waren, mengt ganz op eemol iergendeen, hie wier beruff, dat an dat Bild elo ze läschen, selbstverständlech ouni e Grond unzeginn. Eng grouss Roll spillt op alle Fall d'Zuel vun eise Mataarbechter, déi et net erlaabt och nach op de Commons ze mëschten. Fuer roueg weider mat de Wopen, well Saachen, déi "mat vill Léift" gemaach si ginn, sinn zimmlech seelen op de Wikien. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 08:05, 25 September 2006 (UTC)
:Ech wars mir net bewosst dass nach aner Leit en selwechten Projet hun, mee ech hat dovun néierenswou eppes gesinn. Soit, ech späicheren meng versiounen ëmmer am png, well mäin Fotosboutek keen .svg kann. Fro mech net fierwaat, Computeren kennen mech net leiden. Commons hun Fier an Nodeler. Däin Awand ass ganz gerechtfertegt, mee den Vierdeel ass och, dass nemmen eng Versioun dorëmmer spazéiert an manner Platz ewech helt. An zweetens ginn se all an iwerall mateneen geännert falls ech eng korrigéiert Versioun eroplueden. Een mat der Deletomanie hun ech och schons begéint. Ass eng komesch Krankheet hei. Ech schloen fier, dass Du Dier vielleicht déi Dateien ob Däin Computer eroflueds. Dann kannsDe se nees erobliueden wann se ob den Commons verschwennt, waat ech zwar bezweifelen. Grouss [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 10:47, 25 September 2006 (UTC)
::Daat mam Spanish Inquisition a mier ass koordineiert, ech maache fier de Moment nemmen Belsch Wope, dono kucken ech weider. Waert aawer secher keng zweet serie vun Letzebuerger Gemengewope zeeschne.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 14:44, 25 September 2006 (UTC)
==nei billercher==
*Waat déi zwee Wopen bei Kiischpelt ubelaangt. Ob der Houmpéidsch vun der Gemeng sinn déi zwee als offiziell obgezielt. Dofier hun ech och déi zwee an déi Lëscht gesaat.
*ëm, gesäit en vun ierch den wopen vun reiser oder ass den nemmen bei mier verschwonnen? An der Programmatioun vun der Säit ass d'Bild jiddenfalls dran....
*Jo, den Tip vun Rëmeleng gesäit aus ewéi en Portugiis. Dat ass EXPRESS... :-)
cheers [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 21:17, 30 Oktober 2006 (UTC)
:Salut, souwait ech daat gesinn huet Kiischpelt nach kee Wopen a gëtt déi zwee aal vu Kautebach a Welwerwoltz un. Daat ass dann fier elo och anderai. Hoffen se hunn séch schons en néien ugefrot. Déi zwee aal sinn nët all ze glecklech gewielt gewiecht, mat e besse gléck gët et nët juste eng Kombinatioun vun deenen zwee. Wann ee méch froe géif (wäert keen) einfach Woltz (d'or au chef de gueules), dann den échiqueté vu Kautebach amplatz vum Wolzer chef (also elo d'or au chef échiquetté d'argent et de gueules), dann d'Kräiz vu Welwerwoltz an'd Schëlt (d'or à la croix alésée, recercelée en chef et en pointe, pattée aux flancs de gueules; au chef échiquetté d'argent et de gueules). Domatt wier'd aal seigneurie vu Woltz an déi zwou aal Geménge vertrueden an engem relativ einfache Wopen ouni ze kucken do all aalen Häer dranzekréien. Mee daat as elo juste meng interprétatioun, daat eenzegt wischtegt elo ass dass Kiischpelt kee Wopen huet an fier de Moment déi verwasite Wope vun Kautebach a Welwerwoltz benotzt.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 12:17, 31 Oktober 2006 (UTC)
==Käler Wappen==
[[Fichier:WappenGreif0002bunt.jpg|thumb|right|100px|Wappen vun der Gemeng Käl]]
De Käler Wappen gesäit esou aus wéi um Bild riets. Deen aneren am Artikel ass e verkrëppelten, deen ass et nie ginn.--[[User:SITCK|SITCK]] 22:34, 30 Oktober 2006 (UTC)
Zu Denger Informatioun: D'heraldesch Definitioun vum Wopen ass einfach en schwarzen Greif mat rouder Zong an Krallen ob gëllenem Hannergrond. Punkt. Waat fier eng Form den ze hun huet, dat ass '''neierens''' definéiert. Genesougudd kann en Däin Bild als verkreppelt ugesinn. Befass Dech emol e bëssi mat Heraldik. Amen [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 07:55, 31 Oktober 2006 (UTC)
An aller Frëndschaft bieden ech Dëch, desen Gräif ze änneren. Dësen Gräif ass zu kenger Zäit vun der Käler Gemeng gebraucht ginn. Et kann dach nët sinn, datt iergendeen hei e selwer produzéierten Wappen amplaz vun dem originellen a aktuellen Wappen, willkürlrch asetzt. --[[User:SITCK|SITCK]] 14:28, 31 Oktober 2006 (UTC)
Dach dat geet. Et geet net drëms ob dat Bild vun der Gemeng benotzt get oder benotzt ginn ass. Dat eenzegt waat wichteg ass, ass dass d'Bild den heraldeschen Informatiounen gerecht get an dat ass bei desem Bild den Fall. Ech sinn allerdengs gären bered iwert allfälleg künstlerech Detailer ze diskutéieren, z.B. den Schwanz ofzeänneren wann dat sollt den Problem sinn. An et geet hei och net em Wilkür mee em ganz einfach rechtlech Ofsecherung vun der Wiki, dat well ech hei ganz kloer betounen. Vun Säiten vun enger Gemeng (iergendeng) hun d'Autoritéiten d'Droits d'auteurs ob der heraldescher Informatioun vun hierem Wopen, d.h. ech därf net einfach esou en schwarzen Gräif ob gielem Fong etc fier meng perséinlech Zwecker benotzen! Fier Dokumentatiounen wei z.B. d'Wiki ass dat awer erlaabt (well net komerziell!). Elo get et dann nach den Droit d'auteur ob d'Bild Datei vun dem Wopen an genau do ass den Problem. An doweinst hun ech déi ganz Biller gemacht, fier dass en eng rechtlech onbedenklech Versioun huet. Och wann der Gemeng Käl dat wahrschenlech egal ass ob hei hiert Wopen benotzt get, et ginn emmer nach genug verreckt Afekoten déi näischt besseres ze dinn hun fier d'Lait ofzemanen (zu München setzt z.B. esou en berüchtegten).
Nach eng keier, ech well hei net als dat obtrieden wat an mengen Nickname steet, mee bei Wopen mus en bedenken, dass et '''nie''' eng ''offiziell'' Versioun ginn ass an och net wärt ginn. Den Rouden Léif den am Memorial zu den nationalen Symbolen veröffentlecht ginn ass ass och aanescht ewéi deen Deens'De an den Souvenirsbutteker kanns kaafen. Falsch ass en dodurech net. Et geet hei also net drems fier den Lait dei Versioun ze weisen dei fun der Gemeng benotzt get, mee nemmen fier den Leit ze weisen, wei den Wopen ausgesait. An fier dass eben all Gemengewopen dem selwechten Stil entspriechen (dat gesäit einfach méi professionell aus) wier et schein wann en bei menger Versioun kéint bléiwen. Mee wei gesot ech sinn duerchaus beret fier e puer Detailer aanescht duezestellen. Vill Aarbecht ass dat nämlech net. Grouss [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 15:21, 31 Oktober 2006 (UTC)
* Ech soen Där Merci vir d'Ännerung vum Wappen an huelen och d'Verantwortung dozou. (Ech schaffen zënter 25 Joer als Volontaire fir d'Gemeng Käl !) Kuck och eise Site [[tourisme.kayl.party.lu| Tourisme]].
Geet hei vu Wope Rieds? :-)) --[[User:Cornischong|Cornischong]] 17:29, 31 Oktober 2006 (UTC)
Ech hunn lo am Artikel '''Keel''' gekuckt a fannen do ausser engem Bild keen ee Wuert iwwer de Wopen. Hun se iwwerhaapt een offiziellen ?? a vu wéini unn ?? a wéi ass e beschriww. Sou laang wéi mer daat nët wëssen ass daat Geschreiws hei fir d'Kaatz [[User:Black Metall|Black Metall]] 18:02, 31 Oktober 2006 (UTC)
::@cornischong. Jo
::@black metall. Et geed hei primär em Diplomatie déi sollt verhënneren dass hei en Edit War weinst engem Bild ausbrëcht. Den aktuellen Wopen ass 1975 agefouert ginn. Den Caranorn kann Dier dei genee Beschreiwung soen wanns De se brauchs. Mier wëssen also schons zimmlech genee wéi en définéiert ass. [[User:Spanish Inquisition|Spanish Inquisition]] 20:26, 31 Oktober 2006 (UTC)
:::Ech hu scho verstann ëm wat et hei geet daat vehënnert nët dass och wanns du an de Caranorn genee wëssen ëm waat et geet, dass dann aaner Leit déi den Artikel Keel liesen kee Pippjeswuert iwwer de Wope fannen, an déi kennen dech an de Caranorn nët. Wee sollen déi da froen. [[User:Black Metall|Black Metall]] 20:48, 31 Oktober 2006 (UTC)
::::Et gëtt problématesch wann ech fier all Lëtzebuerger Wopen de blasonnement néi schréiwe muss. Ech hunn se elo méngen ech all eng kéier ob der franséicher wiki [[fr:Armorial des villes européennes#Luxembourg]] higesaat. Héi elo mol schnell deen vu Keel: d'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules. Daat heescht: ob gëllenem Scheld, e schwarze Graif mat roude Krallen an Zong. Dem Spanish Inquistion séin ass domatt och 100% korrekt.--[[User:Caranorn|Caranorn]] 11:53, 1 November 2006 (UTC)
== Fro iwwer Wopen ==
Je me permets de soulever une question déjà abordée en 2006, car ses réponses fournies ne me semblent pas satisfaisantes.
Les blasons de cet article semblent tous avoir été créés à partir de description, sans tenir compte de leur utilisation réelle. Cette pratique est défendue par des utilisateurs tels que [[c:User:Spanish_Inquisition|Spanish Inquisition]], ceux du projet [[:fr:Projet:Blasons|Héraldique]], ainsi que quelques [http://conseil-francais-d-heraldique.com/droit.php?selectionID=10 sites internet] argumentant que ''[[:fr:Discussion:Arlon|"Le dessin d'un blason ne constitue pas une référence absolue en ce qui concerne un certain nombre de détails, car les éléments sont des symboles avant d'être des représentations figuratives précises."]].''
Cependant, je n'ai pas pu retrouver cette interprétation ni dans l'article sur la [[:fr:Naissance_des_armoiries|Naissance des armoiries]] ni dans ses nombreuses sources. Ainsi, le lecteur est amené à croire que ces images sont des blasons officiels, alors qu'il s'agit de versions fortement modifiées ou complètement inventées. Par exemple, le blason de la commune de Dippach est disponible sur son [https://www.dippach.lu/ site officiel] et diffère de celui présent dans l'article.
Les droits d'auteur ont été cités comme une justification, alors même que l'article [[:fr:Rumelange|français]] et [[:en:Rumelange|anglais]] contiennent respectivement le logo et le blason officiel de la municipalité de Rumelange.
Malgré l'effort artistique considérable des contributeurs de cet article, je propose donc que les blasons soient remplacés par leur version officielle (dans le respect des droits d'auteur). [[Benotzer:NoSpare|NoSpare]] ([[Benotzer Diskussioun:NoSpare|Diskussioun]]) 20:42, 6. Jan. 2024 (UTC)
==je n'ai pas pu retrouver cette interprétation==
En voici une: [https://thomasbrac.com/2020/03/25/les-elements-du-blason/ Le dessin n’est qu’une représentation artistique du blasonnement. Chaque artiste ou graveur est ainsi libre de dessiner le blason avec son propre style mais il est tenu de suivre les codes précis du blasonnement et de l’héraldique en général.] -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 22:30, 6. Jan. 2024 (UTC)
:Merci! Ech hunn eng aner Source fonnt https://www.gutenberg.org/cache/epub/41617/pg41617-images.html.
:Wéi wier et mat enger Notiz déi erkläert datt dëse méiglech Duerstellungen vum Wopen sinn? [[Benotzer:NoSpare|NoSpare]] ([[Benotzer Diskussioun:NoSpare|Diskussioun]]) 15:26, 7. Jan. 2024 (UTC)
::Trouve-t-on des explications similaires dans d'autres projets Wikipedia? Il faudrait peut être remarquer que dans Wikipedia:en le blason de Rumelange est un peu fantaisiste car le fond de l'image est gris et non blanc comme la représentation de l'émail ''argent'' devrait l'être, en plus les mineurs n'ont jamais porté des ceintures rouges. En ce qui concerne les armoiries de Dippach ou les socs de charrue sont représentés pointus au lieu d'arrondis comme sur le projet initial, n'est pas en contradiction avec le texte de la description car sur beaucoup, sinon même la majorité, des blasons on trouve des socs pointus. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:30, 7. Jan. 2024 (UTC)
:::Cette interprétation est en effet présente sur le Wikipédia [[:fr:Blasonnement|français]] et [[:en:Talk:Coat_of_arms_of_Poole|anglais]]. Je n'ai d'ailleurs pas retrouvé le blason de Rumelange autre part que sur https://en.wikipedia.org/wiki/Rumelange ce qui le rend très suspect.
::::Va-t-on discuter avec les Anglais? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:57, 8. Jan. 2024 (UTC)
:::Pour Dippach, je pense qu'il est préférable de représenter l'utilisation effective du blason par la commune quitte à ignorer les règles héraldiques, surtout si toutes ces représentations se valent, car sinon le lecteur pourrait croire que les armoiries actuelles sont officielles. Dans tous les cas une note pourrait résoudre le problème. [[Benotzer:NoSpare|NoSpare]] ([[Benotzer Diskussioun:NoSpare|Diskussioun]]) 22:58, 7. Jan. 2024 (UTC)
::::Faudrait trouver un dessinateur. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:55, 8. Jan. 2024 (UTC)
== Bous ==
Elo wou et ee fir Bous-Waldbriedems gëtt, sollt dee vu Bous net erausgeholl ginn? --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:53, 14. Jul. 2026 (UTC)
:Am Ufank vum Artikel steet: „Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn“ an et gëtt eng jett Wopen vu fréiere Gemengen an der Lëscht. Et steet jo nach e bëssen Aarbecht u fir déi Lëscht komplett à jour ze setzen (steet iergendwou op menger "Ze-maachen-Lëscht"). Ech géif momentan déi vereelzet Wopen dra loossen an se eventuell méi spéit eng Kéier an eng separat Lëscht vu fréierer Gemenge setzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:16, 14. Jul. 2026 (UTC)
::Ech hu mer déi Saach nach emol iwwerluecht: well et eng Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen ass, fannen ech et besser d'Wopen all beieneen ze hunn, wéi datt een all Kéier iwwerleeën oder kucke muss ob et eng aktuell oder fréier Gemeng ass. Als Test hunn ech beim Buschtaf <nowiki><B> déi fréier Gemenge giel hannerluecht. Wat hält d'Communautéit vun där Variant? | </nowiki> [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:21, 18. Aug. 2026 (UTC)
:::Ech fannen et tipptopp, wann all Wopen op enger Plaz stinn, och déi vu fréiere Gemengen, déi da faarflech markéiert sinn (am Artikel ass de faarwegen Hannergrond nach net erkläert, oder?).
:::Ech hu mer just erlaabt d'Hannergrondfaarf fir fréier Gemengen unzepassen. D'Klass <code>hintergrundfarbe8</code> (cf. [[MediaWiki:Common.css]] ass fix, och am däischtere Modus, mee wann den Text da Wäiss op Hellgiel ugewise gëtt, kritt een näischt méi gelies. Op https://doc.wikimedia.org/codex/latest/design-tokens/color.html fënnt ee Faarwen, déi automatesch wiesselen am däischteren an helle Modus an déi och (zumindest zum Deel) hei disponibel sinn. Mir ass elo näischt besseres agefall wéi <code>background-color-option-yellow</code> ze huelen, op [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen/styles.css]] ze paken (mat <code>#fdf2d5</code> als Fallback, falls ee Lieser eng al Benotzeruewerfläch benotzt, wou déi Variabelen net funktionéieren) an dann hei als <code>class="former-municipality"</code> ze setzen. Mat <code>style:"background-color: var(--background-color-option-yellow, #fdf2d5);"</code> wier et leider näischt ginn, well dann de schwaarzen, bloen a rouden Text net méi un den däischtere Modus ugepasst gi wier. Ech muss mer méi eng universell Approche iwwerleeën...
:::Lo sinn ech awer staark vum Theema ofkomm ;) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:32, 18. Aug. 2026 (UTC)
::::Jo, ech verstinn däin Argument mam däischtere Modus a fannen deng Léisung ganz gutt (Merci!). Ech hat nach näischt an der Introduktioun iwwer déi giel Faarf an der Tabell geschriwwen, well ech emol wollt ofwaarde wéi d'Reaktiounen dozou sinn. Ech waarden emol nach een oder zwéin Deeg a setzen dat dann ëm, wann näischt Negatives méi nokënnt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:31, 19. Aug. 2026 (UTC)
:::::Ech fannen deng Iddi gutt. Et sollt jo schonn all (déi al) Wope gebraucht ginn. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:39, 19. Aug. 2026 (UTC)
t2rs03nv9e2lr6dl9nec15t7kdbh6oa
Willeke van Ammelrooy
0
19802
2702037
2615448
2026-08-19T20:46:53Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2702037
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
D''''Willeke van Ammelrooy''' (Willy Geertje van Ammelrooy), ass eng hollännesch [[Schauspiller]]in, Dréibuchautorin a [[Filmregisseur]]in. Si ass de [[5. Abrëll]] [[1944]] zu [[Utrecht]] gebuer.
== Filmcarrière ==
D'Willeke van Ammelrooy hat mat hirem éischte Film ''[[Mira]]'' vum [[Fons Rademakers]], deen Holland um Festival vu [[Cannes]] vertrueden hat, groussen Erfolleg an hirem Heemechtsland. Duerno huet si awer besonnesch ënner der Regie vum [[Jean-Marie Pallardy]] eng ganz Serie bëlleg erotesch Filmercher gedréint. Spéider huet si da lues a lues erëm a méi seriöse Filmer matgespillt. An den 80er Joren huet si och Filmer fir d'Televisoun gedréint. Besonnesch fält de Kinosfilm ''[[De Lift]]'' aus dem Joer [[1983]] vum [[Dick Maas]] op, deen eng spannend Geschicht iwwer e Lift erzielt, dee sech selbstänneg mécht.
1994 féiert si fir d'éischt Regie am Film ''[[De vlinder tilt de kat op]]''.
Am Joer 1995 spillt si eng Haaptroll am Film ''[[Antonia]]'', deen den [[Oscar]] als beschten auslännesche Film krut.
== Privatliewen ==
D'Willeke van Ammelrooy ass mam Operesänger [[Marco Bakker]] bestuet.
== Filmer ==
=== Schauspillerin (Auswiel) ===
* ''[[Mira]]'' (1971),vum [[Fons Rademakers]], Acteuren: [[Jan Decleir]] a Fons Rademakers
* ''[[Louisa, een woord van liefde]]'' (1972),vum [[Paul Collet]] a [[Pierre Drouot]], Acteuren: [[Bert André]] an [[Hugo Metsers (Schauspiller)|Hugo Metsers]]
* ''L'assassino... è al telefono'' (1972),vum [[Alberto De Martino]], Acteuren:[[Telly Savalas]] an [[Anne Heywood]]
* ''De inbreker'' (The Burglar) (1972), vum [[Frans Weisz]], Acteuren:[[Rijk de Gooyer]]
* ''Frank en Eva'' (1973), vum [[Pim de la Parra]], Acteuren: Hugo Metsers a [[Sylvia Kristel]]
* ''L'amour aux trousses'' (1974), vum [[Jean-Marie Pallardy]], Acteuren: [[Corinne Marchand]] a [[Michel Lemoine]]
* ''Dakota'' (1974), vum [[Wim Verstappen]], Acteuren: [[Kees Brusse]] a [[Monique van de Ven]]
* ''Help! de dokter verzuipt'' (Help! The Doctor Is Drowning) ((1974), vum [[Nikolai van der Heyde]], Acteuren: [[Jules Croiset]]
* ''Alicia '' (1974), vum [[Wim Verstappen]], Acteuren: Hugo Metsers an [[Jeroen Krabbé]]
* ''Mens erger je niet'' (1975), vum [[Wim Verstappen]], Acteuren: Hugo Metsers
* ''Het jar van de kreeft'' (The Year of the Cancer) ((1975), vum [[Herbert Curiel]], Acteuren: [[Rutger Hauer]]
* ''Wan Pipel'' (One People) ((1976), vum [[Pim de la Parra]], Acteuren: [[Borger Breeveld]]
* ''Grijpstra en de Gier'' (1979), vum [[Wim Verstappen]], Acteuren: Rutger Hauer a [[Rijk de Gooyer]]
* ''Een vlucht regenwulpen'' (A Flight of Rainbirds) (1981), vum [[Ate de Jong]], Acteuren: [[Erik Plooyer]] an Jeroen Krabbé
* ''Het dak van de walvis'' (On Top of the Whale) (1982), vum [[Raoul Ruiz]], Acteuren: [[Herbert Curiel]]
* ''[[De Lift]]'' (1983), vum [[Dick Maas]], Acteuren:[[Huub Stapel]]
* ''Ciske de Rat'' (1984), vum [[Guido Pieters]], Acteuren: [[Herman van Veen]] a [[Danny de Munk]]
* ''André schafft sie alle'' (1985), vum [[Peter Fratzscher]], Acteuren: [[Franco Nero]] an [[Ingrid Steeger]]
* ''Op hoop van zegen'' (1986), vum [[Guido Pieters]], Acteuren: [[Renée Soutendijk]] a Huub Stapel
* ''Koko Flanel'' (1990), vum [[Jef Van de Water]], Acteuren: [[Urbanus]] a [[Jan Decleir]]
* ''[[Antonia]]'' (1995), vum [[Marleen Gorris]], Acteuren: [[Els Dottermans]] a Jan Decleir
* ''Lijmen het been'' (2001), vum [[Robbe De Hert]], Acteuren: [[Koen De Bouw]] a Sylvia Kristel
* ''Mariken'' (2000), vum [[André van Duren]], Acteuren: [[Laurien Van den Broeck]] a Jan Decleir
* ''De Verlossing'' (2000), vum [[Hugo Claus]], Actewuren: [[Gilda De Bal]] a Jan Decleir
* ''De Schippers van de Kameleon'' (2003), vum [[Steven de Jong]] a [[Marc Willard]], Acteuren: [[Koen van der Donk]]
* ''Lulu'' (2004), vum [[Victor Nieuwenhuijs]], Acteuren: Hugo Metsers an [[André Arend van de Noord]]
* ''[[The Lake House]]'' (2006), vum [[Alejandro Agresti]], Acteuren: [[Keanu Reeves]] a [[Sandra Bullock]]
* ''[[Dennis P.]]'' (2007), vum [[Pieter Kuijpers]], Acteuren: [[Edo Brunner]] an [[Nadja Hüpscher]]
* ''[[Bride Flight]]'' (2008), vum [[Ben Sombogaart]], Acteuren: [[Karina Smulders]] an [[Anna Drijver]]
* ''[[De hel van '63]]'' (2009), vum [[Steven de Jong]], Acteuren: [[Pierre Bokma]] a [[Chantal Janzen]]
* ''[[Mijn vader is een detective: De wet van 3]]'' (2011), vum [[Will Wissink]], Acteuren: [[Cees Geel]] an [[Daniël Boissevain]]
* ''[[Verliefd op Ibiza]]'' (2013), vum [[Johan Nijenhuis]], Acteuren: [[Jim Bakkum]] a [[Rick Engelkes]]
=== Regie ===
* ''[[De vlinder tilt de kat op]]'' (The Butterfly Makes the Cat Fall Over) (1994)
* ''[[Westenwind]]'' (1999) TV-Serie
=== Dréibuch ===
* ''[[De vlinder tilt de kat op]]'' (The Butterfly Makes the Cat Fall Over) (1994)
* '' [[Mariken]]'' (2000)
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20061030072158/http://film.virtual-history.com/person.php?personid=13 Filmfotoe vun der W. v. Ammelrooy]
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Ammelrooy Willeke van}}
[[Kategorie:Hollännesch Filmschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Hollännesch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Hollännesch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1944]]
ozovyzxxr1jgglmm2ogrziv7ipsxehv
Schéimerech
0
25764
2702004
2655356
2026-08-19T16:32:10Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2702004
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Archeologesch Plaz}}
[[Fichier:Kiersch12.JPG|210px|thumb|Kierch vu Schéimerech]]
[[Fichier:Kierfecht Schéimerech.jpg|thumb|210px|Kierfecht Schéimerech]]
[[Fichier:Grafsteen Schéimerech.jpg|thumb|210px|Grafsteen vu 1676 um Kierfecht Schéimerech]]
Op den Héichte vu '''Schéimerech''' (Schönberg) am Dräieck tëscht [[Kielen]], [[Koplescht]] an dem [[Katrewang (Kielen)|Katrewang]], stoung op der Kräizung vun zwéi [[Kiem]]e mat grousser Warscheinlechkeet eng gallo-réimesch Siidlung. D'Existenz dovun ass bestätegt duerch de Fong vun engem stenge Sockel, op deem véier Gottheeten duergestallt sinn, dem [[Véiergëttersteen op Schéimerech]]. Den Original ass am [[Nationalmusée fir Geschicht a Konscht]], an e [[Faksimile]] steet virum Kierfecht vu Schéimerech<ref name = kehlen>[http://www.kehlen.lu/la-commune-se-presente/histoire Commune de Kehlen: histoire]</ref>.
Schéimerech ass zanter dem 22. Oktober 2025 [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Kielen|als nationaalt Kulturierfschaft klasséiert]].<ref name=INPA>{{INPA-JL}}</ref> Virdru scho stoung et um ''Inventaire supplémentaire''. Dës Klasséierung ass haaptsächlech wéinst der [[Kapell]], engem Rescht vum [[Chouer (Kierch)|Chouer]] vun der aler Kierch, a senge Grafsteng aus dem [[16. Joerhonnert]]<ref name=INPA/>.
Déi al [[Par]] Schéimerech, eng vun den eelsten aus dem Land (hir Regëstere gi bis op [[1637]] zeréck) huet zur [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei St. Maximäin vun Tréier]] gehéiert<ref name="kehlen" />.
__TOC__
Der Legend no hätt en Duerf um Plateau vu Schéimerech bestanen, dat am [[Drëssegjärege Krich]] ([[1618]]-[[1648]]) duerch d'[[Pescht]] ausgestuerwe wier<ref name="kehlen" /><ref>Heuertz, F., 1932. ''Excursion géographique-géologique. Dimanche, le 21 août 1932.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois, 42(1932), S. 117. — Amplaz "Pescht" schreift den Heuertz iertemlecherweis "[[Cholera]]"; déi ass awer eréischt am 19. Jh. an Europa opgetrueden. Den Heuertz sträicht nach ervir, datt ee vu Schéimerech aus eng wonnerbar Vue op d'[[Cuesta]] vum [[Lëtzebuerger Sandsteen|Macigno]] an op d'Cuesta vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]] huet.</ref>. Bis elo sinn nach keng Reschter dovu fonnt ginn<ref name="wort1941" />.
D'Fro ob nieft der Kierch an dem [[Kierfecht]] jee eng richteg Uertschaft existéiert huet, ass wéi et schéngt net gekläert. 1234 gëtt Schéimerech als ''villem sconeberch'' ernimmt. [[1632]] gehéiert Schéimerech schonn der Legend un, well do heescht et an engem Dokument: ''Schoenberg que l'on dit avoir été un village proche de l'église [de] Kehlen et dont présentement n'y at [sic] aucun vestige''; a 1633 geet an engem aneren Dokument rieds vum ''village ruiné de Schoenberg''. Dem [[Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine]] no wier Schéimerech am [[14. Joerhonnert]] vun den Zaldote vum Comte de St. Pol de Luxembourg-Ligny zerstéiert ginn<ref name="wort1941">''War Schönberg ein Dorf?'' Luxemburger Wort 1941, Nr. 333 (1. Dezember), S. 4. [https://web.archive.org/web/20220117190445/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1387275&search_terms=#issue:1387275] — Cf.: G.T.I. de la Fontaine: ''Essai étymologique sur les noms de lieux du Luxembourg germanique. § 3. Noms des endroits habités ou historiquement remarquables. Division première. Luxembourg grand-ducal. N - Z.'' In: Publications de la Société pour la recherche et la conservation des monuments historiques du Grand-Duché de Luxembourg, 14 (1859), S. 25-65.</ref>.
Als Argument géint d'Existenz vun enger richteger Uertschaft op där Plaz ass alt op d'Tatsaach, datt do nëmme Sandbuedem a keng eenzeg Quell ze fannen ass, higewise ginn<ref name="wort1941" />.
De Kierfecht huet och Botaniker intresséiert. Do huet de [[Jean-Jacques Kariger]] [[1959]] déi rar ''Gagea pratensis'' (Wiesen-Goldstern)<ref>Kuck: [http://de.wikipedia.org/wiki/Gagea_pratensis Wiesen-Gelbstern (''Gagea pratensis'').]</ref> (Liliaceae) entdeckt an de [[Léopold Reichling]] am Joer 1982 déi rar ''Gagea villosa'' (Acker-Goldstern)<ref>Kuck: [http://de.wikipedia.org/wiki/Acker-Gelbstern Acker-Gelbstern (''Gagea villosa'').]</ref> (Liliaceae) fonnt<ref>''Conférences du lundi (1er semestre 1983).'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois, 86(1986), S. 137-138.</ref>.
==Literatur==
* Diderrich, E., 1933. ''Lokalgeschichtliches: Antonius Vacano, Pfarrherr zu Schönberg-Kehlen (1784-1795).'' In: Die Rundschau, Beilage des "Luxemburger Wort" für Literatur, Kunst u. Wissenschaft, Jg. 1, Nr. 15 (18. Juli), S. 2 (Beilage zu: Luxemburger Wort 1933, Nr. 199, 18. Juli 1933). [https://web.archive.org/web/20220117192843/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1213494&search_terms=#issue:1213494]
* es., 1944. ''Das unter Denkmalschutz stehende Schönberg: vom Römertempel zur heutigen Friedhofskapelle.'' Escher Tageblatt 1944, Nr. 108 (10. Mai), S. 4; [https://web.archive.org/web/20220117201638/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=723636&search_terms=#issue:723636] Nr. 112 (15. Mai), S. 4; [https://web.archive.org/web/20220117193504/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=724854&search_terms=#issue:724854] Nr. 113 (16. Mai), S. 5. [https://web.archive.org/web/20220117185113/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=723714&search_terms=#issue:723714]
* Friedrich, E., 1985. ''Kalennerblieder.'' Bd. 5. Lëtzebuerg, J.P. Krippler, 392 S. (''Aus der Geschicht vu Schéimerech'', S. 27).
* M.G., 1944. ''Steinerne Zeugen auf Schönberg bei Kehlen: von Köln bis Reims befinden sich nur zwei Friedhöfe dieser Art.'' Escher Tageblatt 1944, Nr. 192 (17. August), S. 4. [https://web.archive.org/web/20220117202723/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=726873&search_terms=#issue:726873]
* Toussaint, F., 2011. ''Grabkreuze aus dem Pfarrgebiet von Schoenberg-Kehlen: Inventar.''. Erausgi vun der Commission de la culture vun der Gemeng Kielen, 91 S. ISBN 13 978-99959-702-0-8.
== Kuckt och ==
* [[Kierch Schéimerech]]
* [[Véiergëttersteen op Schéimerech]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.mambra.lu/kehlen/etape4.htm La Commission culturelle de la commune de Kehlen: ''Schönberg (Schéimerech) vom Mittelalter bis zur Neuzeit. — Schönberg (Schéimerech) du Moyen Âge à l'époque contemporaine''.]
* [[Claude Faber]], [https://www.100komma7.lu/article/wessen/flouernimm-scheimerech Flouernimm - Schéimerech] op [[Radio 100,7|100komma7.lu]] den 9. August 2020, gekuckt de 17. August 2020
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Scheimerech}}
[[Kategorie:Fréier Uertschaften zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Kielen]]
[[Kategorie:National Monumenter a Landschaften zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Archeologesch Plazen zu Lëtzebuerg]]
k5g6ztrn9cf5n5im7kt1gq1pfsunesp
Service de renseignement de l'État
0
26478
2701971
2668875
2026-08-19T13:42:51Z
~2026-45350-57
72755
2701971
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
De Service de renseignement ka bis maximal 80 fest Mataarbechter hunn.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
g1mkzhgz9bur8bpi9eum90gz5wkmit8
2701974
2701971
2026-08-19T13:48:44Z
~2026-45350-57
72755
2701974
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
dcel0pofy8c51siichvcxxu34zv28sa
2701978
2701974
2026-08-19T13:53:04Z
~2026-45350-57
72755
2701978
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
De Service de renseignement huet ëm déi 100 fest Mataarbechter.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
i9fggd224qyxeg6s4hfb87q1fkz3u39
2701980
2701978
2026-08-19T13:53:54Z
~2026-45350-57
72755
2701980
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
De Service de renseignement huet ëm déi 100 fest Mataarbechter.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
cbhqbin6e4b5mfacnz59a1tenxmyxf6
2701995
2701980
2026-08-19T15:44:28Z
Puscas
735
Gespills zréckgesat
2701995
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
De Service de renseignement ka bis maximal 60 fest Mataarbechter hunn.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
11yopn3rfoeqf66k5ztw3jcnrlb5o2r
2702021
2701995
2026-08-19T19:09:39Z
~2026-45597-63
72758
/* Roll */
2702021
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
De Service de renseignement ka bis maximal 80 fest Mataarbechter hunn.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
g1mkzhgz9bur8bpi9eum90gz5wkmit8
2702030
2702021
2026-08-19T19:52:34Z
Puscas
735
Ännerung [[Special:Diff/2702021|2702021]] vum [[Special:Contributions/~2026-45597-63|~2026-45597-63]] ([[User talk:~2026-45597-63|Diskussioun]]) réckgängeg gemaach
2702030
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung
|Adress = 207-211 route d'Esch<br>L-1471 Lëtzebuerg}}
De '''Service de renseignement de l'État''' (bis 2004: Service de renseignements, an der Méizuel), als [[Akronym]] gëtt meeschtens '''SREL''' gebraucht, am Volleksmond och alt ''Spëtzeldéngscht'' genannt, ass de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]er Inland-[[Geheimdéngscht]].
== Roll ==
Seng Funktioune sinn duerch d'Gesetz vum 5. Juli 2016 gereegelt<ref>[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html D'Attributioune vum SREL op der Websäit vun der Regierung]</ref>. En ënnersteet deem Minister, deen de Staatsrenseignement a sengen Attributiounen huet<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo#art_2 Autoritéit vum Geheimdéngscht]</ref>, an deemno am Moment dem [[Premierminister (Lëtzebuerg)|Premierminister]]<ref>[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2015/01/28/n1/jo#art_1er Constitutioun vum Staatsministère]</ref>.
De Service soll vun enger ''Chamberkommissioun kontrolléiert'' ginn, déi aus de Fraktiounspresidente besteet an déi sech zanter dem Abrëll 2005 reegelméisseg trëfft. D'Kommissioun kann déi generell Aktivitéiten vum SRE kontrolléieren a spezifesch Dossieren ënner d'Lupp huelen. Zu dësem Zweck huet d'Chamberkommissioun d'Recht iwwer alles informéiert ze ginn an huet Zougrëff op all Dokumenter, déi hir an der Ausübung vun hire Missioune wichteg erschéngen, mat Ausnam vun deenen Dokumenter, déi kéinten d'Identitéit vun enger Source vum Service de renseignement bekannt ginn oder déi enger Drëttpersoun kéinte schueden.
D'Publikatioun vun engem ''alljärleche Rapport iwwer d'Aktivitéite vun der Kontrollkommissioun'' sollt fir méi Transparenz suergen.
Am Gesetz vum 15. Juni 2004 war festgehale ginn datt de Service de renseignement maximal 60 fest Mataarbechter sollt hunn<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2004/06/15/n4/jo. Loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat. Chapitre 4- Du personnel du Service de Renseignement]</ref>, an am Gesetz vun 2016 geet vu kenger Mataarbechterzuel méi rieds.
Aus ''Preventiounsgrënn'' huet de Service de renseignement haaptsächlech als Missioun all Aktivitéiten ze recherchéieren, z'analyséieren an nozegoen, déi d'Sécherheet vu Lëtzebuerg kéinte kompromettéieren. Dat gëllt och wann d'Sécherheet vun engem Staat a Gefor ass, un dee Lëtzebuerg duerch en Accord am Kader vun enger gemeinsamer Verdeedegungspolitik gebonnen ass. Dëst trëfft och bei internationalen Organisatiounen zou, déi hire Sëtz zu Lëtzebuerg hunn oder hir Missioune vu Lëtzebuerg aus leeden, sou wéi och am Kader vun internationale Relatiounen oder vu wëssenschaftlechem oder ekonomeschem Potenzial vum Groussherzogtum.
Mam Begrëff „Aktivitéit déi d'Sécherheet vum Land kompromettéiert“ si virun allem déi Aktivitéite gemengt, déi kéinten ''am Zesummenhang mat Spionage'', mam ''Amësche vun enger auslännescher Muecht a Staatsaffären'', mat ''[[Terrorismus]]'', mat der ''Verbreedung vun net konventionelle Waffesystemer'' an den dozou gehéierenden Technologien oder mat der ''organiséierter Kriminalitéit'', an deem Mooss, wou se sech am uewegenannte Kader beweegt, ze dinn hunn.
Doriwwer eraus ass de Service de renseignement domat beoptraagt, ''d'Sécherheet vun de klassifizéierten Dokumenter ze sécheren'' a fir d'Sécherheetsermëttlungen duerchzeféieren, déi vum Gesetz virgesi sinn oder déi duerch internationaalt Recht ofgeleet sinn. De Service besteet aus véier Departementer: Renseignement, Administratioun, Technik, National Autoritéit fir Sécherheet.
Dem Service seng offiziell Adress ass de Bâtiment St Louis, 207-211 op der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]]<ref>Ministère d'État: [http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html <nowiki>Service de renseignements [''sic''] de l'État</nowiki>], [http://web.archive.org/web/20131010144617/http://www.gouvernement.lu/ministeres/ministere-etat/sre/index.html archivéiert]</ref>.
== Direkteren ==
Lëscht vun den Direktere vum SRE, vun den ''Entrée en vigueur'' vum Gesetz vun 1960 un<ref>{{Citation|URL=http://sre.gouvernement.lu/fr/histoire.html|Titel=Histoire|Gekuckt=25.07.2021|Datum=21.08.2018|Wierk=Directeurs à la tête du Service de renseignement|Editeur=sre.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>:
{| class="wikitable"
!Direkter
!vun
!bis
|-
|Jean-Pierre Brasseur
|30.07.1960
|28.02.1962
|-
|Roger Hoffmann
|09.03.1962
|17.03.1978
|-
|Eugène Schockmel
|01.08.1978
|30.04.1985
|-
|Charles Hoffmann
|26.04.1985
|01.12.2003
|-
|[[Marco Mille]]
|17.12.2003
|28.02.2010
|-
|[[Patrick Heck]]
|01.03.2010
|31.12.2015
|-
|[[Doris Woltz]]
|01.01.2016
|31.05.2024
|-
|[[Jeanne Schumacher]]<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/politik/der-staatliche-geheimdienst-hat-eine-neue-chefin/9288335.html|Titel=Der staatliche Geheimdienst hat eine neue Chefin|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2024/03-mars/13-conseil-gouvernement.html|Titel=Résumé des travaux du 13 mars 2024|Gekuckt=13.03.2024|Datum=13.03.2024|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|01.06.2024
|
|}
== Dysfonctionnementer ==
Am November 2012 ass de Service de renseignement am Zesummenhang mat der [[Bommeleeër|Bommeleeër-Affär]] duerch verschidden Aussoe vu sengem fréiere Chef Marco Mille an d'Schlagzeile komm<ref>Wort.lu: [https://web.archive.org/web/20121204164037/http://www.wort.lu/de/view/srel-affaere-bausch-entsetzt-juncker-bedeckt-50b8f8d0e4b03af1ce8273f9 SREL-Affäre: Bausch entsetzt – Juncker bedeckt]</ref>.
Eng parlamentaresch Enquête-Kommissioun gouf doropshin opgesat, déi déi jorelaang Mëssstänn bannent dem SREL, déi am Wochentakt vun der Press opgedeckt goufen, an d'politesch Responsabilitéit dofir, opgeschafft huet.
=== Ofschlossrapport vun der SREL-Enquêtekommissioun ===
Den Ofschlossrapport gouf de 5. Juli 2013 virgeluecht an den 10. Juli an der Chamber debattéiert<ref>[http://chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6565 Den Text vum Rapport and'Rieden an der Chamber dozou] op chd.lu.</ref>. Doropshin huet de Premierminister [[Jean-Claude Juncker]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]) festgestallt, datt souwuel déi meescht Oppositiounsparteie wéi och de Koalitiounspartner [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] sech fir Neiwalen ausgeschwat hunn, an huet ugekënnegt, de Grand-Duc deen Dag drop doriwwer z'informéieren.
Mëssstänn, déi am Rapport ervirgehuewe goufen:
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
== Literatur ==
* [[Romain Hilgert]]: [https://web.archive.org/web/20160304200145/http://www.land.lu/2012/12/21/ein-dienst-mit-tradition/print/ "Ein Dienst mit Tradition".] ''Lëtzebuerger Land'' 21.12.2012. [https://web.archive.org/web/20200815201836/https://www.webcitation.org/6DwolSSMz archivéiert]
* Eric Hamus & Steve Remesch: ''Jetzt ist der Schaden angerichtet.'' ''[[Luxemburger Wort]]'' Nr. 283 vum 4. Dezember 2012, S. 2-3 (Interview mam Charles Hoffmann)
* Stefan Kunzmann & Laurent Graaff: ''Lauschangriff auf die Demokratie.'' ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'' Nr. 49 vum 5. Dezember 2012, S. 12-22.
== Um Spaweck ==
[https://sre.gouvernement.lu/lb/service.html De Site vum Service de renseignement de l'État]
* [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/07/05/n8/jo Gesetz vum 5. Juli 2016 ''Loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État'']
<!--- * [http://www.chd.lu/servlet/Merge?lot=J-2005-O-0722&lib=chdl Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15 (8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2005] --->
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=5771 5771 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de renseignement de l'Etat - Année 2006]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6050 6050 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2007]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6051 6051 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2008]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6150 6150 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2009]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6300 6300 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2010]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6425 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2011]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6570 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2012]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6676 6676 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2013]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6776 6425 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2014]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=6876 6876 - Rapport d'activités de la Commission de Contrôle parlementaire conformément à l'article 15(8) de la loi du 15 juin 2004 portant organisation du Service de Renseignement de l'Etat - Année 2015]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7070 7070 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2016]
* [https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RoleDesAffaires?action=doDocpaDetails&backto=/wps/portal/public/Accueil/Actualite&id=7227 7227 - Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - année 2017]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7400/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7400 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2018]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7515/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7515 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2019]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7782/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7782 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2020]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/7997/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 7997 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2021]
* [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/Dossiers_parlementaires/8141/20250514_Dep%C3%B4t.pdf 8141 Rapport d'activités de la Commission de contrôle parlementaire du Service de renseignement de l'État conformément à l'article 24, paragraphe 7 de la loi modifiée du 5 juillet 2016 portant réorganisation du Service de renseignement de l'État - 2022]
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Geheimdéngschter]]
[[Kategorie:Lëtzebuerger Verwaltungen]]
jfk80fdx7a75x9fdltuo3og51cp3vty
Marco Lorenzini
0
28413
2701973
2680035
2026-08-19T13:48:25Z
Puscas
735
....
2701973
wikitext
text/x-wiki
{{skizzFilm}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marco Lorenzini''', gebuer de [[17. November]] [[1950]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], ass e lëtzebuergeschen Theater- a Film[[schauspiller]].
De Marco Lorenzini war no enger Ausbildung an der [[Lëtzebuerger Arméi]] [[Giischtjen]], ier hie säi laang erwënschte Beruff vum Schauspiller ergraff huet.
Bei der [[Lëtzebuerger Filmpräis 2016|7. Editioun vum Lëtzebuerger Filmpräis]] war hien an der Kategorie "Bescht kënschtleresch Kontributioun" fir ''[[Le Tout Nouveau Testament]]'' nominéiert.<ref>cineuropa.org: [https://cineuropa.org/en/newsdetail/302942/ ''Luxembourg’s D’Filmakademie unveils nominations for its biennial awards''] (16. Dezember 2015)</ref>
== Filmographie ==
=== Kino ===
*1989: ''[[De falschen Hond]]'', vum [[Menn Bodson]], [[Marc Olinger]] a [[Gast Rollinger]] mam [[André Jung]]
*1990: ''[[Schacko Klak]]'', vum [[Frank Hoffmann]] a [[Paul Kieffer]] mam André Jung a [[Josiane Peiffer]]
*1992: ''[[E Liewe laang (Film)|E Liewe laang]]'', vum [[Marc Olinger]] mam [[Michèle Clees]] a [[René Pütz]]
*1993: ''[[Three Shake-a-leg Steps to Heaven]]'', vum [[Andy Bausch]] mam [[Udo Kier]] an [[Désirée Nosbusch]]
*2001: ''[[The Musketeer]]'', vum [[Peter Hyams]] mam [[Catherine Deneuve]] a [[Stephen Rea]]
*2002: ''[[De tweeling (Film 2002)|De tweeling]]'', vum [[Ben Sombogaart]] mam [[Nadja Uhl]]
*2002: ''[[Le club des chômeurs]]'', vum Andy Bausch mam [[Thierry van Werveke]], André Jung a [[Myriam Muller]]
*2004: ''Visions of Europe'', Sketch: ''The Language School'' vum Andy Bausch
*2004: ''Victoire'', vum [[Stéphanie Murat]] mam [[Sylvie Testud]] a [[Mylène Demongeot]]
*2004: ''[[La revanche]]'', vum Andy Bausch mam Thierry van Werveke a Sascha Ley
*2004: ''Retrograde'', vum [[Christopher Kulikowski]] mam [[Dolph Lundgren]]
*2006: ''Renaissance'', vum [[Christian Volckman]] (nëmme Stëmm)
*2006: ''[[Deepfrozen]]'', vum Andy Bausch mam [[Peter Lohmeyer]] a [[Lale Yavas]]
*2007: ''[[Nuits d'Arabie]]'', vum [[Paul Kieffer]] mam [[Jules Werner]] a [[Sabrina Ouazani]]
*2008: ''Bride Flight'', vum Ben Sombogaart mam [[Karina Smulders]] a [[Willeke van Ammelrooy]]
*2009: ''[[Pido perdon]]'', vum [[Sascha Heyar]] mam [[Fernand Fox]] a Myriam Muller (Kuerzfilm)
*2010: ''[[Trouble No More (Film)|Trouble no more]]'', vum Andy Bausch mam [[Ender Frings]] an [[Nicole Max]]
*2010: ''Libre échange'', vum [[Serge Gisquière]] mam [[Carole Bouquet]] a [[Julie Depardieu]]
*2012: ''Schatzritter'', vum [[Laura Schroeder]] mam [[Luc Feit]] an [[Anton Glas]]
*2012: ''[[D'Belle Époque]]'', vum Andy Bausch mam [[Vicky Krieps]] a [[Gintare Parulyte]]
*2013: ''[[La Confrérie des larmes]]'' vum [[Jean-Baptiste Andrea]] mam [[Jérémie Renier]] an [[Audrey Fleurot]]
* 2015: ''[[Le Tout Nouveau Testament]]'' vum [[Jaco Van Dormael]] mam [[Benoît Poelvoorde]], [[François Damiens]] an der [[Catherine Deneuve]]
* 2016: ''[[Die dunkle Seite des Mondes]]'' vum [[Stephan Rick]] mam [[Moritz Bleibtreu]] an der [[Nora von Waldstätten]]
* 2017: ''[[Rusty Boys]]'' vum Andy Bausch mam [[Fernand Fox]] an [[André Jung]]
* 2017: ''[[Gutland]]'' vum [[Govinda Van Maele]] mam [[Fredrick Lau]] a [[Vicky Krieps]]
* 2020: ''[[Cellule de crise (Serie)|Cellule de crise]]'', Tëleesserie.
* 2022: ''[[Kommunioun (Film)|Kommunioun]]'' vum [[Jacques Molitor]].
* 2023: ''[[Little Duke]]'' vum [[Andy Bausch]]
=== TV ===
*1992: ''Jewels'', vum [[Roger Young]] mam [[Annette O'Toole]] a [[Jürgen Prochnow]]
*1993: ''Azzurro profondo'', vum [[Filippo De Luigi]]
*2002: ''Unser Papa - das Genie'', vum [[Sabine Landgraeber]] mam [[Friedrich von Thun]] a [[Simone Thomalla]]
*2004: ''Tatort'', (TV-Serie). Episod: ''Teufel im Leib'' vum [[Hans-Christoph Blumenberg]] mam [[Jochen Senf]] a [[Gregor Weber]]
*2008: ''Maja'', (TV-Serie). Episod: ''Lügengeschichten'' vum [[Granz Henman]] mam [[Diana Amft]]
*2009: ''Tatort'', (TV-Serie). Episod: ''Bittere Trauben'' vum [[Hannu Salonen]] mam [[Maximilian Brückner]] a Gregor Weber
== Um Spaweck ==
* [http://www.woxx.lu/cntr/articleNew/id_article/658 Lorenzini Marco - Über odysseische Wege zur Schauspielerei]
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Lorenzini Marco}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1950]]
q23jhx2nqprc7qj58b6h1cyboou8mjw
2702075
2701973
2026-08-20T09:30:56Z
Robby
393
+Iwwerschrëft Referenzen
2702075
wikitext
text/x-wiki
{{skizzFilm}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Marco Lorenzini''', gebuer de [[17. November]] [[1950]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], ass e lëtzebuergeschen Theater- a Film[[schauspiller]].
De Marco Lorenzini war no enger Ausbildung an der [[Lëtzebuerger Arméi]] [[Giischtjen]], ier hie säi laang erwënschte Beruff vum Schauspiller ergraff huet.
Bei der [[Lëtzebuerger Filmpräis 2016|7. Editioun vum Lëtzebuerger Filmpräis]] war hien an der Kategorie "Bescht kënschtleresch Kontributioun" fir ''[[Le Tout Nouveau Testament]]'' nominéiert.<ref>cineuropa.org: [https://cineuropa.org/en/newsdetail/302942/ ''Luxembourg’s D’Filmakademie unveils nominations for its biennial awards''] (16. Dezember 2015)</ref>
== Filmographie ==
=== Kino ===
*1989: ''[[De falschen Hond]]'', vum [[Menn Bodson]], [[Marc Olinger]] a [[Gast Rollinger]] mam [[André Jung]]
*1990: ''[[Schacko Klak]]'', vum [[Frank Hoffmann]] a [[Paul Kieffer]] mam André Jung a [[Josiane Peiffer]]
*1992: ''[[E Liewe laang (Film)|E Liewe laang]]'', vum [[Marc Olinger]] mam [[Michèle Clees]] a [[René Pütz]]
*1993: ''[[Three Shake-a-leg Steps to Heaven]]'', vum [[Andy Bausch]] mam [[Udo Kier]] an [[Désirée Nosbusch]]
*2001: ''[[The Musketeer]]'', vum [[Peter Hyams]] mam [[Catherine Deneuve]] a [[Stephen Rea]]
*2002: ''[[De tweeling (Film 2002)|De tweeling]]'', vum [[Ben Sombogaart]] mam [[Nadja Uhl]]
*2002: ''[[Le club des chômeurs]]'', vum Andy Bausch mam [[Thierry van Werveke]], André Jung a [[Myriam Muller]]
*2004: ''Visions of Europe'', Sketch: ''The Language School'' vum Andy Bausch
*2004: ''Victoire'', vum [[Stéphanie Murat]] mam [[Sylvie Testud]] a [[Mylène Demongeot]]
*2004: ''[[La revanche]]'', vum Andy Bausch mam Thierry van Werveke a Sascha Ley
*2004: ''Retrograde'', vum [[Christopher Kulikowski]] mam [[Dolph Lundgren]]
*2006: ''Renaissance'', vum [[Christian Volckman]] (nëmme Stëmm)
*2006: ''[[Deepfrozen]]'', vum Andy Bausch mam [[Peter Lohmeyer]] a [[Lale Yavas]]
*2007: ''[[Nuits d'Arabie]]'', vum [[Paul Kieffer]] mam [[Jules Werner]] a [[Sabrina Ouazani]]
*2008: ''Bride Flight'', vum Ben Sombogaart mam [[Karina Smulders]] a [[Willeke van Ammelrooy]]
*2009: ''[[Pido perdon]]'', vum [[Sascha Heyar]] mam [[Fernand Fox]] a Myriam Muller (Kuerzfilm)
*2010: ''[[Trouble No More (Film)|Trouble no more]]'', vum Andy Bausch mam [[Ender Frings]] an [[Nicole Max]]
*2010: ''Libre échange'', vum [[Serge Gisquière]] mam [[Carole Bouquet]] a [[Julie Depardieu]]
*2012: ''Schatzritter'', vum [[Laura Schroeder]] mam [[Luc Feit]] an [[Anton Glas]]
*2012: ''[[D'Belle Époque]]'', vum Andy Bausch mam [[Vicky Krieps]] a [[Gintare Parulyte]]
*2013: ''[[La Confrérie des larmes]]'' vum [[Jean-Baptiste Andrea]] mam [[Jérémie Renier]] an [[Audrey Fleurot]]
* 2015: ''[[Le Tout Nouveau Testament]]'' vum [[Jaco Van Dormael]] mam [[Benoît Poelvoorde]], [[François Damiens]] an der [[Catherine Deneuve]]
* 2016: ''[[Die dunkle Seite des Mondes]]'' vum [[Stephan Rick]] mam [[Moritz Bleibtreu]] an der [[Nora von Waldstätten]]
* 2017: ''[[Rusty Boys]]'' vum Andy Bausch mam [[Fernand Fox]] an [[André Jung]]
* 2017: ''[[Gutland]]'' vum [[Govinda Van Maele]] mam [[Fredrick Lau]] a [[Vicky Krieps]]
* 2020: ''[[Cellule de crise (Serie)|Cellule de crise]]'', Tëleesserie.
* 2022: ''[[Kommunioun (Film)|Kommunioun]]'' vum [[Jacques Molitor]].
* 2023: ''[[Little Duke]]'' vum [[Andy Bausch]]
=== TV ===
*1992: ''Jewels'', vum [[Roger Young]] mam [[Annette O'Toole]] a [[Jürgen Prochnow]]
*1993: ''Azzurro profondo'', vum [[Filippo De Luigi]]
*2002: ''Unser Papa - das Genie'', vum [[Sabine Landgraeber]] mam [[Friedrich von Thun]] a [[Simone Thomalla]]
*2004: ''Tatort'', (TV-Serie). Episod: ''Teufel im Leib'' vum [[Hans-Christoph Blumenberg]] mam [[Jochen Senf]] a [[Gregor Weber]]
*2008: ''Maja'', (TV-Serie). Episod: ''Lügengeschichten'' vum [[Granz Henman]] mam [[Diana Amft]]
*2009: ''Tatort'', (TV-Serie). Episod: ''Bittere Trauben'' vum [[Hannu Salonen]] mam [[Maximilian Brückner]] a Gregor Weber
== Um Spaweck ==
* [http://www.woxx.lu/cntr/articleNew/id_article/658 Lorenzini Marco - Über odysseische Wege zur Schauspielerei]
{{Autoritéitskontroll}}{{Referenzen}}{{DEFAULTSORT:Lorenzini Marco}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1950]]
4n7pw3xscfcmt6ijolw4csbha8dh74l
Prisong vu Schraasseg
0
56414
2701972
2700217
2026-08-19T13:45:58Z
Puscas
735
.....
2701972
wikitext
text/x-wiki
{{skizz}}
{{Infobox Gebai
|Koordinaten = {{coor dms1|49|36|36.5|N|06|14|36.5|O|Haaptkoordinaten=jo}}
}}
De '''Prisong vu Schraasseg''', offiziell '''Centre pénitentiaire de Luxembourg''', ass de [[Prisong]] vu Lëtzebuerg an ënnersteet dem Justizministère.
E läit um [[Kuelebierg (Schraasseg)|Kuelebierg]] an der [[Gemeng Schëtter]], ronn ee Kilometer westlech vum Zentrum vu [[Schraasseg]] ewech. Den Accès fir dohinner geet vun der [[Nationalstrooss 28|N28]] tëscht [[Sandweiler]] an [[Éiter]] aus.
De [[15. Mee]] [[1984]] sinn déi 228 Prisonéier aus dem Prisong am [[Gronn (Stad Lëtzebuerg)|Gronn]] (deen zougemaach gouf) an dee Schraasseger geplënnert.
3 Joer dono war d'Gebai schonns iwwerbeluecht. En zweet Gebai gouf gebaut{{wéini?}}, ma och dat war geschwë chronesch iwwerëllt.<ref name=tag>Tiago Rodrigues: [https://www.wort.lu/luxemburg/so-verlauft-ein-tag-im-gefangnis-schrassig/3782936.html "So verläuft ein Tag im Gefängnis Schrassig."] wort.lu [w+], 10.10.2023. Och am ''Luxemburger Wort'' vum 23.10.2023, S.10-11.</ref>
Den 19. Juni 2014 gouf an der Chamber e Gesetz gestëmmt<ref>[http://www.chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doDocpaDetails&id=6655&backto=/wps/portal/public/!ut/p/b1/04_SjzQ1NLI0tTCwtNSP0I_KSyzLTE8syczPS8wB8aPM4l2MXMKCPE2MDPxdg80MjIwDjB2Dgo0MDAxMgAoigQoMcABHA0L6_Tzyc1P1c6NyLAAHxPT8/dl4/d5/L2dBISEvZ0FBIS9nQSEh/pw/Z7_D2DVRI420O4PC02VOD837820P3/ren/-/# Séance publique n°26 vum 19.06.2014]</ref>, an der [[Gemeng Suessem]], um [[Lieu-dit]] [[Uerschterhaff]], e [[Prisong vu Suessem|weidere Prisong]] ze bauen, fir déi Leit, déi an Untersuchungshaft sinn.<ref>Loi du 24 juillet 2014 relative à la construction du centre pénitentiaire d'Uerschterhaff. Mémorial A n°144, S.2294</ref>. Dëse gouf am November 2022 a Betrib geholl. {{Méi Info 1|Prisong Uerschterhaff}}
Just ier de Suessemer Prisong a Betrib geholl gouf, ware 670 Leit zu Schraasseg inhaftéiert. Am Juli 2023 waren et der nach 334. De Prisong huet ewell eng Capacitéit vu 400 Plaze fir Männer a 50 fir Fraen.<ref name=tag/>
De Prisong zu Schraasseg besteet aus 10 Haftbléck, fir 70 bis maximal 85 Prisonéier. All Block besteet aus enger Dosen Zellen, engem Raum mat enger klenger Kichen an engem Wäschraum mat 6 Duschen. Tëscht 12 an 17 Auer, a vun 18 bis 21 Auer, sinn d'Zellendieren am Prinzip op. Fir all Block sinn 3-4 Giischtercher do. Déi Gefaangen hunn Usproch op bis zu 10 Stonne Besuch am Mount; och 'Sex-Besich' (woufir et speziell Raim gëtt) sinn 2 Stonnen am Mount méiglech.<ref name=tag/>
De Fraentrakt ass am ale Gebai. Do waren am Juli 2023 32 Fraen inhaftéiert (knapps d'Hallschecht vun hinnen - 15 - an Untersuchungshaft).
Déi Gefaangen hunn d'Recht, eng Stonn an der frëscher Loft ze verbréngen, an eng Stonn an enger Sportshal. Weider gëtt et tëscht dem neien an alen Trakt eng Hal mat 6 Atelieren, wou Gefaangener kënne schaffen. Eng 60 weider Aarbechtspalze sinn an der Wäscherei an an der Kichen.<ref name=tag/>
== Direktere vum Prisong ==
{| class="wikitable"
|+Direktioun
!Direkter
!vun
!bis
|-
|…
|
|
|-
|[[Vincent Theis]]
|
|01.11.2016<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2016/06/15/n1/jo|Titel=Administration pénitentiaire - Démission. (arrêté grand-ducal du 23 mai 2016)|Gekuckt=18.01.2021|Datum=|Wierk=legilux.public.lu|Editeur=|Sprooch=}}</ref>
|-
|[[Michel Lucius (1959)|Michel Lucius]]
|01.01.2016<ref>[http://www.lequotidien.lu/politique-et-societe/michel-lucius-prend-la-direction-du-centre-penitentiaire-de-schrassig/ Michel Lucius prend la direction du centre pénitentiaire de Schrassig] den 19. Oktober 2016 op lequotidien.lu, gekuckt den 22. Januar 2017</ref><ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2016/11/07/n2/jo|Titel=Administration pénitentiaire - Affectation. (arrêté grand-ducal du 15 octobre 2016)|Gekuckt=18.01.2021|Datum=|Wierk=legilux.public.lu|Editeur=|Sprooch=}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2018/09/07/b2715/jo|Titel=Administration pénitentiaire - Nomination. (arrêté grand-ducal du 7 septembre 2018)|Gekuckt=18.01.2021|Datum=|Wierk=legilux.public.lu|Editeur=|Sprooch=}}</ref>
|01.02.2021<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/adm/pa/2020/09/04/b3349/jo|Titel=Administration pénitentiaire - Démission. (arrêté grand-ducal du 4 septembre 2020)|Gekuckt=18.01.2021|Datum=|Wierk=legilux.public.lu|Editeur=|Sprooch=}}</ref>
|-
|[[Joke Van der Stricht]]
|01.02.2021<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/1648635.html|Titel=Justizministère: Joke Van der Stricht vum 1. Februar un nei Directrice am Prisong zu Schraasseg|Gekuckt=18.01.2021|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>
|
|}
== Kuckt och ==
* [[Centre pénitentiaire de Givenich]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre pénitentiaire de Schrassig|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Prisongen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Schëtter]]
ki6qg3hqlrgs3b1vpc8ac027l10ji9h
Prisong Tegel
0
56423
2701979
2399732
2026-08-19T13:53:08Z
Puscas
735
....
2701979
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Gebai}}
D''''Justizvollzugsanstalt Tegel''' zu [[Berlin-Tegel]] läit am [[Berlin]]er Bezierk [[Bezierk Reinickendorf|Reinickendorf]] an ass de gréissten an ee vun den eelste [[Prisong]]en an [[Däitschland]]. Zanter [[1898]] sëtzen an deem Prisong verurteelt erwuesse Männer, déi do hir Strofen ofsëtzen.
Am September 2006 gouf et am Prisong Tegel offiziell Plaz fir 1571 Prisonéier; hie war allerdéngs zu där Zäit mat 1705 Häftlinge beluecht, déi vun 838 Giischtercher betreit a bewaacht goufen. Ronn 32 Prozent vun de Prisonéier waren Auslänner. Et waren Häftlingen, déi zu kuerze Prisongsstrofen an och där, déi bis zu liewenslänglech verurteelt waren.
[[Kategorie:Prisongen]]
[[Kategorie:Bauwierker zu Berlin]]
[[Kategorie:Bauwierker 1898]]
hlasfqks060b0pfyzjz0q85q3wagq1h
Schabloun:Autobunn FR
10
58231
2702080
513670
2026-08-20T09:46:01Z
Les Meloures
580
sou wéi a Frankräich définéiert
2702080
wikitext
text/x-wiki
[[Autobunn A{{{1}}} (Frankräich)|<span style="padding:1px .5em; color:#000000; background-color:#EE2C2C; font-weight:bold; color:#FFF;">A {{{1}}}</span>]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune fir Autobunnen]]</noinclude>
n3b97k7vvi4521ikkaqc60qkkylp6g4
Schabloun:Nationale FR
10
58234
2702067
513678
2026-08-20T08:55:44Z
Les Meloures
580
sou wéi um Kilometersteen
2702067
wikitext
text/x-wiki
[[Nationalstrooss {{{1}}} (Frankräich)|<span style="padding:1px .5em; color:#000000; background-color:#EE2C2C; ont-weight:bold; color:#FFF;">N {{{1}}}</span>]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune fir Nationalstroossen]]</noinclude>
8sajqxfrvfx75ivsdbpso4bcvxirxkn
Schabloun:Luerenzweiler
10
60349
2701968
2699891
2026-08-19T13:37:07Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2701968
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Luerenzweiler|*]]
6tp8i1tmmh3fhb5z2yf94v45i0qbjs6
Schabloun:Mäertert
10
60350
2702012
2699892
2026-08-19T17:33:18Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2702012
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|20px]] [[Gemeng Mäertert|Mäertert]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Mäertert|*]]
anvl1yiyhp1iju4z9zsjkqb7acuv8hr
Raoul Clausse
0
63135
2701948
2655231
2026-08-19T12:02:33Z
Volvox
4050
2701948
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Raoul Clausse''', gebuer de [[24. Juli]] [[1949]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen den [[11. Dezember]] [[2018]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1279453.html De Buergermeeschter Raoul Clausse ass am Alter vun 69 Joer gestuerwen] op RTL.lu den 12. Dezember 2018</ref><ref>[http://www.lessentiel.lu/de/luxemburg/story/burgermeister-von-saeul-ist-tot-27073347 Bürgermeister von Saeul ist tot] op lessentiel.lu den 12. Dezember 2018, fir d'lescht gekuckt de 14. Dezember 2018</ref> war e lëtzebuergesche [[Franséisch]]-Professer an der Stater [[École de commerce et de gestion - School of business and management|École de commerce et de gestion]] a vum 16. Januar 2009 bis zu sengem Doud Buergermeeschter vun der [[Gemeng Sëll]], wou hien den [[Nicolas Schockmel]] op där Plaz ersat huet.
== Literatur ==
* Pierre Kayser, ''Nachruf. Raoul Clausse – Derniers adieux'', am [[Luxemburger Wort]] vum 11. Januar 2019, Säit 54
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Clausse Raoul}}
[[Kategorie:Gebuer 1949]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]]
[[Kategorie:Buergermeeschtere vu Sëll]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2018]]
r7rvrq12bu4ka42rnin9e82w92fd0b5
2701957
2701948
2026-08-19T12:55:30Z
Robby
393
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Lëtzebuergesch Lycéesprofesseren]] derbäigesat
2701957
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Raoul Clausse''', gebuer de [[24. Juli]] [[1949]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen den [[11. Dezember]] [[2018]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1279453.html De Buergermeeschter Raoul Clausse ass am Alter vun 69 Joer gestuerwen] op RTL.lu den 12. Dezember 2018</ref><ref>[http://www.lessentiel.lu/de/luxemburg/story/burgermeister-von-saeul-ist-tot-27073347 Bürgermeister von Saeul ist tot] op lessentiel.lu den 12. Dezember 2018, fir d'lescht gekuckt de 14. Dezember 2018</ref> war e lëtzebuergesche [[Franséisch]]-Professer an der Stater [[École de commerce et de gestion - School of business and management|École de commerce et de gestion]] a vum 16. Januar 2009 bis zu sengem Doud Buergermeeschter vun der [[Gemeng Sëll]], wou hien den [[Nicolas Schockmel]] op där Plaz ersat huet.
== Literatur ==
* Pierre Kayser, ''Nachruf. Raoul Clausse – Derniers adieux'', am [[Luxemburger Wort]] vum 11. Januar 2019, Säit 54
{{Referenzen an Notten}}
{{DEFAULTSORT:Clausse Raoul}}
[[Kategorie:Gebuer 1949]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]]
[[Kategorie:Buergermeeschtere vu Sëll]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2018]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Lycéesprofesseren]]
kg1y3ybnnab2wg66qrfc6b2a2iwuq53
Paul-Eyschen-Monument zu Stadbriedemes
0
66980
2701958
2498884
2026-08-19T12:56:09Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701958
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Monument|Bild =Paul Eyschen Monument Stadtbredimus c63.jpg|Bildtext=D'Monument vun der Wäistrooss aus gesinn.}}
[[Fichier:Paul Eyschen Monument Stadtbredimus c65.jpg|thumb|380px|right|Den Haaptdeel vum Monument, mat uewe riets engem Portrait vum Paul Eyschen.]]
[[Fichier:Paul Eyschen monument Stadtbredimus Medaillon c67.jpg|thumb|380px|right|De Medaillon mam Portrait vum Paul Eyschen uewe riets um Monument.]]
[[Fichier:Paul Eyschen monument Stadtbredimus c61.jpg|thumb|380px|right|Déi dräi Niveauë vun der Anlag. Lénks um ënneschte Niveau: den Informatiounspanneau.]]
[[Fichier:Moselle from Paul Eyschen Monument Stadtbredimus c65.jpg|thumb|380px|right|D'Musel a Richtung Stadbriedemes vum Monument aus gekuckt.]]
[[Fichier:Moselle below Stadtbredimus.jpg|thumb|380px|right|D'Musel a Richtung Gréiwemaacher vum Monument aus gekuckt.<br>Op der Musel: d'Schëff ''Princesse Marie-Astrid''.]]
D''''Paul-Eyschen-Monument''' zu [[Stadbriedemes]] ass e Monument op der [[Musel]] zur Erënnerung un de [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Premierministere vu Lëtzebuerg|Staatsminister]] [[Paul Eyschen]] ([[1841]]-[[1915]]), dat wéinst senge Verdéngschter ëm d'ekonomesch Situatioun vun de [[Wënzer]] an dem [[Wäibau zu Lëtzebuerg]] opgeriicht gouf.
D'Monument läit laanscht d'[[Wäistrooss (Lëtzebuerg)|Wäistrooss]] (N10), tëscht Stadbriedemes an der [[Hëttermillen]], an der laanggezunner Kéier vum Primerbierg, um Territoire vun der [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] Stadbriedemes. D'Aweiung war am [[Juni]] [[1934]]. [[1976]] an och [[2004]]-[[2005]] gouf d'Monument renovéiert.
== Beschreiwung ==
D'Monument besteet aus enger Wand aus Steng, déi ronn 5 Meter virum Fiels vum Primerbierg steet. D'Wand huet eng Breet vu 7 m, bei enger Héicht vu 4,7 m. Zum Monument gehéieren eng monumental Trap an dräi Deeler, an, op all Säit, eng [[Pergola]] a Plantatiounen.
Um Monument steet geschriwwen:
<blockquote>
Dem Staatsminister<br>
Paul Eyschen<br>
als Dank vum Muselland<br>
</blockquote>
Uewe riets gesäit een e [[Medaillon]] mam Paul Eyschen.
Op hallwer Héicht vun der Anlag stinn op jiddwer Säit dräi jonk [[Platan]]en, deenen hir Haaptäscht, vun Tuteure begleet, sech horizontal ausbreeden, an och jee eng [[Robinie]].
Um lénkse Bord vun der Anlag steet eng Plackett mat Informatiounen an dräi Sproochen (däitsch, lëtzebuergesch a franséisch).
==Historique==
===Vum Plange bis zum Bau vum Monument===
1918, dräi Joer nom Doud vum Paul Eyschen, huet de [[Fritz Mersch]], deen Distriktskommissär op der Musel an och en enke Mataarbechter vum Eyschen war, d'Iddi vun dësem Monument lancéiert. D'Wënzerveräiner - d'Virleefer vun de Wënzergenossenschaften - hunn eng Souskriptiounslëscht opgemaach, a schonn am [[Hierscht]] 1918 waren d'Fongen (eppes méi wéi 50.000 [[LUF|Frang]]) zesumme fir de Bau vun engem Monument ze finanzéieren.
Déi schlecht Rekolten nom [[Éischte Weltkrich]] a virun allem och d'Devaluatioun vun de gesammelte Suen hu gemaach, datt de Projet op Äis geluecht gouf. 1925 gouf virgeschloen, d'Suen an eng Fondatioun Paul Eyschen ze verséieren an d'Zënsen dovun ze gebrauche fir jonke Wënzer eng Weiderbildung am Ausland ze finanzéieren. Anerer hu gemengt, dëst géif net dem Wëlle vun den Donateuren entspriechen. Eng Dose Joer duerno gouf de Projet vum Monument erëm opgegraff.
1930 huet d'Regierung dem Comité fir de Bau vum Monument, dee vum Distriktskommissär Fritz Mersch presidéiert gouf, e Staatswéngert um Flouer ''Stadbredemësser Fiels'', a beschter Wäilag, zur Dispositioun gestallt. Vu Virdeel war, datt dës Plaz ausserhalb vun den Dierfer läit, also representativ fir d'ganz Musel ass.
D'Joer drop ass e [[Concours]], dee fir Lëtzebuerger Kënschtler reservéiert war, ausgeschriwwe ginn. Ënner den 11 Projeten déi agereecht goufen, huet de Jury, dee vum bekannte [[Paräis]]ser Konschtkritiker Auguste Perret presidéiert gouf, dee vum [[Jos Sünnen]] vu [[Bech-Maacher]] erausgesicht.
D'Monument gouf dunn nom Plang vum Sünnen, ënner der Leedung vum [[Architekt]] [[Pierre Conrardy]]<ref>Pierre Gilbert, 1986. ''Luxembourg. La capitale et ses architectes.'' Institut grand-ducal, section des arts et des lettres. 222 S. Imprimerie Saint-Paul. (Cf. S. 187).</ref> mat Steng aus dem Steebroch vun [[Iernzen]] ([[Lëtzebuerger Sandsteen]]) gebaut. (De Paul Eyschen hat zu Liefzäiten drop gehalen, datt Steng aus Lëtzebuerger Steebréch fir ëffentlech Baute sollte gebraucht ginn). D'Monument gouf vun der Entreprise Klopp vu [[Rolleng (Bous)|Rolleng]]-[[Aassel]] gebaut. Am Hierscht 1933 war et fäerdeg. Mat der Aweiung gouf bis am Juni 1934 gewaart.
===Aweiung===
De 17. Juni 1934 gouf d'Monument a Presenz vun der [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] an dem [[Felix vu Bourbon-Parma|Prënz Felix]] ageweit. D'Regierung war vertrueden duerch de Staatsminister [[Joseph Bech]], d'[[Chamber]] duerch hire President, den [[Émile Reuter]]. D'Riede goufe gehale vum Fritz Mersch, President vum Comité fir d'Monument (hien huet och d'Monument opgedeckt), an dem Joseph Bech (seng Ried gouf vu Radio Lëtzebuerg iwwerdroen). D'[[Alice Schaus-Arend]] huet e Lidd vum [[Willy Goergen]] a [[Fernand Mertens]] gesongen, an de [[Venant Paucké]] huet e Gedicht virgedroen, dat de [[Batty Weber]] (e Frënd vum Paul Eyschen) extra fir dësen Dag geschriwwen hat. Nodeem d'Militärmusek d'[[Dicksiana]] gespillt an d'Alice Schaus-Arend d'[[Ons Heemecht|Heemecht]] gesongen hat, ass d'Feier mat enger Ovatioun vum [[Lëtzebuerger Paddelclub]] op der Musel op en Enn gaangen.
=== Restauréierung vun 1976===
D'Monument gouf am September 1976 eng éischt Kéier renovéiert.
=== Restauréierung vun 2004-2005===
Am Laf vun de Joerzéngten hat d'Gedenkplack erëm staark gelidden, zum Deel och wéinst enger net fachgerechter Versigelung vun de Steng.
D'Renovatiounsaarbechten, ënner der Opsiicht vu [[Ponts et chaussées]], goufen den [[30. August]] 2004 ugefaangen. D'Plantatioune ronderëm d'Monument goufen nei ugeluecht, woubäi sechs Platanen an zwou Robinie geplanzt goufen. Knapps ee Joer duerno, den [[8. Juli]] 2005 gouf dat ‘neit’ Monument a Presenz vum Bauteminister [[Claude Wiseler]], der Ëffentlechkeet virgestallt.
==Interessantes==
Ënner de Steng ronderëm a besonnesch hanner dem Monument lieft eng bemierkenswäert Populatioun vu [[Sëlwerfëschelchen|Sëlwerfëschelcher]] (''Lepisma saccharina'').<ref>''Lepisma saccharina'' ass eng [[Insekten]]aart, déi weltwäit heefeg a Wunnenge virkënnt, déi awer a [[Mëtteleuropa]] dobaussen nëmmen ausnamsweis, op besonnesch sonnege Plazen, iwwerliewe kann. Zu Lëtzebuerg si bis elo siwen där Statioune bekannt ([[Claude Meisch (Biolog)|Meisch]] 1974, 1977). Deeselwechten Auteur (onverëffentlecht) konnt am Juni 2009 d'Populatioun vun 1974 beim Monument erëmfannen.<br>Meisch, C. 1974. ''Faune des Machilida et Thysanura du Grand-Duché de Luxembourg.'' Onverëffentlechte wëssenschaftleche Mémoire, 149 S. (Cf. S. 132).<br>Meisch, C. 1977. ''Faune des Thysanoures du Grand-Duché de Luxembourg.'' Archives de l'[[Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques (Institut grand-ducal)|Institut grand-ducal de Luxembourg, section des sciences naturelles, physiques et mathématiques]] 37 (années 1974-1976), S. 103-135.</ref>
==Literatur==
* E. M. ([[Émile Marx]]), 1934. ''Das Eyschen-Denkmal an der Mosel. Gespräch mit Herrn Distriktssekretär Jos. Faber vor der Einweihung vom 17. Juni.'' [[A-Z Luxemburger Illustrierte]], Nr. 26 vum 17.6.1934.[http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=pv&sid=azillust&year=1934&issue=26]
*''Einweihung des Eyschen-Denkmals an der Mosel''. Escher Tageblatt 1934, Nr. 142 (18. Juni), S. 4. [https://web.archive.org/web/20250916101800/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=532945&search_terms=#panel:pp|issue:532945|page:4]; Escher Tageblatt 1934, Nr. 143 (19. Juni), S. 2. [https://web.archive.org/web/20250916090303/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=532948&search_terms=#panel:pp|issue:532948|article:DTL69]
*[[Léon Blasen]], 1986.''"Als Dank vum Muselland": d'Monument fir dee fréiere Staatsminister Paul Eyschen tëscht Stadbriedemes an Éinen.'' [[Télécran]], Jg. 8 Nr. 50, S. 26-30.
*(asc): ''Zur Erinnerung an den langjährigen luxemburgischen Staatsmann: Eyschen-Denkmal erstrahlt in neuem Glanz. Neu errichtetes Bauwerk zwischen Hëttermillen und Stadtbredimus eingeweiht.'' [[Luxemburger Wort]], 12. Juli 2005, S. 12. [https://web.archive.org/web/20060301221000/http://www.pch.public.lu/actualites/articles/2005/07/lw_2005-07-12.pdf]
*[[Milly Thill]], 2005. ''Tëscht Stadbriedemes an Éinen. Allerlee ëm d'Paul-Eyschen-Denkmal''. Luxemburger Wort, [[Die Warte]] Nr 23 | 2121, 14. Juli 2005. [https://web.archive.org/web/20060301221037/http://www.pch.public.lu/actualites/articles/2005/07/lw_2005-07-14.pdf]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Monument Paul Eyschen (Stadtbredimus)|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/getPdf1_2.pl?mode=page&id=16995&option= D'Monument am Jules Mersch senger Biographie nationale, 1953. Online op der Websäit vun der BNL]
* [http://www.pch.public.lu/actualites/actualites/2005/07/monument_paul_eyschen/index.html D'Restauratioun vun 2004/2005 op der Websäit vun de Ponts et chaussées.] Den Text ass de selwechten, wéi deen um Informatiounspanneau beim Monument.
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Monumenter zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Stadbriedemes]]
1cbw7z5pdl03nhj3lwfsvw7lzc8ma9f
Schabloun:Giro d'Italia
10
67900
2702032
2628328
2026-08-19T19:59:54Z
Zinneke
34
2702032
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name= Giro d'Italia
|listclass = hlist
|state=collapsed
|title= [[Giro d'Italia]]
|list1=
* [[Giro d'Italia 1909|1909]]
* [[Giro d'Italia 1910|1910]]
* [[Giro d'Italia 1911|1911]]
* [[Giro d'Italia 1912|1912]]
* [[Giro d'Italia 1913|1913]]
* [[Giro d'Italia 1914|1914]]
* [[Giro d'Italia 1919|1919]]
* [[Giro d'Italia 1920|1920]]
* [[Giro d'Italia 1921|1921]]
* [[Giro d'Italia 1922|1922]]
* [[Giro d'Italia 1923|1923]]
* [[Giro d'Italia 1924|1924]]
* [[Giro d'Italia 1925|1925]]
* [[Giro d'Italia 1926|1926]]
* [[Giro d'Italia 1927|1927]]
* [[Giro d'Italia 1928|1928]]
* [[Giro d'Italia 1929|1929]]
* [[Giro d'Italia 1930|1930]]
* [[Giro d'Italia 1931|1931]]
* [[Giro d'Italia 1932|1932]]
* [[Giro d'Italia 1933|1933]]
* [[Giro d'Italia 1934|1934]]
* [[Giro d'Italia 1935|1935]]
* [[Giro d'Italia 1936|1936]]
* [[Giro d'Italia 1937|1937]]
* [[Giro d'Italia 1938|1938]]
* [[Giro d'Italia 1939|1939]]
* [[Giro d'Italia 1940|1940]]
* [[Giro d'Italia 1946|1946]]
* [[Giro d'Italia 1947|1947]]
* [[Giro d'Italia 1948|1948]]
* [[Giro d'Italia 1949|1949]]
* [[Giro d'Italia 1950|1950]]
* [[Giro d'Italia 1951|1951]]
* [[Giro d'Italia 1952|1952]]
* [[Giro d'Italia 1953|1953]]
* [[Giro d'Italia 1954|1954]]
* [[Giro d'Italia 1955|1955]]
* [[Giro d'Italia 1956|1956]]
* [[Giro d'Italia 1957|1957]]
* [[Giro d'Italia 1958|1958]]
* [[Giro d'Italia 1959|1959]]
* [[Giro d'Italia 1960|1960]]
* [[Giro d'Italia 1961|1961]]
* [[Giro d'Italia 1962|1962]]
* [[Giro d'Italia 1963|1963]]
* [[Giro d'Italia 1964|1964]]
* [[Giro d'Italia 1965|1965]]
* [[Giro d'Italia 1966|1966]]
* [[Giro d'Italia 1967|1967]]
* [[Giro d'Italia 1968|1968]]
* [[Giro d'Italia 1969|1969]]
* [[Giro d'Italia 1970|1970]]
* [[Giro d'Italia 1971|1971]]
* [[Giro d'Italia 1972|1972]]
* [[Giro d'Italia 1973|1973]]
* [[Giro d'Italia 1974|1974]]
* [[Giro d'Italia 1975|1975]]
* [[Giro d'Italia 1976|1976]]
* [[Giro d'Italia 1977|1977]]
* [[Giro d'Italia 1978|1978]]
* [[Giro d'Italia 1979|1979]]
* [[Giro d'Italia 1980|1980]]
* [[Giro d'Italia 1981|1981]]
* [[Giro d'Italia 1982|1982]]
* [[Giro d'Italia 1983|1983]]
* [[Giro d'Italia 1984|1984]]
* [[Giro d'Italia 1985|1985]]
* [[Giro d'Italia 1986|1986]]
* [[Giro d'Italia 1987|1987]]
* [[Giro d'Italia 1988|1988]]
* [[Giro d'Italia 1989|1989]]
* [[Giro d'Italia 1990|1990]]
* [[Giro d'Italia 1991|1991]]
* [[Giro d'Italia 1992|1992]]
* [[Giro d'Italia 1993|1993]]
* [[Giro d'Italia 1994|1994]]
* [[Giro d'Italia 1995|1995]]
* [[Giro d'Italia 1996|1996]]
* [[Giro d'Italia 1997|1997]]
* [[Giro d'Italia 1998|1998]]
* [[Giro d'Italia 1999|1999]]
* [[Giro d'Italia 2000|2000]]
* [[Giro d'Italia 2001|2001]]
* [[Giro d'Italia 2002|2002]]
* [[Giro d'Italia 2003|2003]]
* [[Giro d'Italia 2004|2004]]
* [[Giro d'Italia 2005|2005]]
* [[Giro d'Italia 2006|2006]]
* [[Giro d'Italia 2007|2007]]
* [[Giro d'Italia 2008|2008]]
* [[Giro d'Italia 2009|2009]]
* [[Giro d'Italia 2010|2010]]
* [[Giro d'Italia 2011|2011]]
* [[Giro d'Italia 2012|2012]]
* [[Giro d'Italia 2013|2013]]
* [[Giro d'Italia 2014|2014]]
* [[Giro d'Italia 2015|2015]]
* [[Giro d'Italia 2016|2016]]
* [[Giro d'Italia 2017|2017]]
* [[Giro d'Italia 2018|2018]]
* [[Giro d'Italia 2019|2019]]
* [[Giro d'Italia 2020|2020]]
* [[Giro d'Italia 2021|2021]]
* [[Giro d'Italia 2022|2022]]
* [[Giro d'Italia 2023|2023]]
* [[Giro d'Italia 2024|2024]]
* [[Giro d'Italia 2025|2025]]
* [[Giro d'Italia 2026|2026]]
}}
<noinclude>[[Kategorie:Giro d'Italia| S]] [[Kategorie:Navigatiounsläischten:Vëlossport|Giro]]</noinclude>
jamqctj9rfrh0ptewihkih0clhojwsk
Giro d'Italia 1956
0
67915
2702006
2701916
2026-08-19T17:32:07Z
Mobby 12
60927
ze vill fortgemaach
2702006
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen an der 18. Etapp als 24. mat méi wéi 16 Minutte Retard agelaf war, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten eraus gefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
f8o5omr0zoqzlc18gwlfrhet6xisy64
2702016
2702006
2026-08-19T18:41:02Z
Puscas
735
Ännerung [[Special:Diff/2702006|2702006]] vum [[Special:Contributions/Mobby 12|Mobby 12]] ([[User talk:Mobby 12|Diskussioun]]) réckgängeg gemaach
2702016
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen an der 18. Etapp als 24. mat méi wéi 16 Minutte Retard agelaf war, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten eraus gefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Dem Lëtzebuerger seng Leeschtung an där Etapp gëtt als eng vun de gréissten an der Geschicht vum Vëlossport ugesinn{{Quell?}}. Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
rfkf9xrr8mfgjp9io8ppo3it01k22bb
2702019
2702016
2026-08-19T18:54:38Z
Puscas
735
Wat ass dorun net neutral.
2702019
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen an der 18. Etapp als 24. mat méi wéi 16 Minutte Retard agelaf war, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten erausgefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Dem Lëtzebuerger seng Leeschtung an där Etapp gëtt als eng vun de gréissten an der Geschicht vum Vëlossport ugesinn<!-- Verschiddenen Zeitunge schreiwe vun enger Victoire légendaire oder mythique. D'Wort schreift: Cet exploit est considéré encore par les spécialistes de la Petite Reine comme un des plus grands de l'histoire du cyclisme. De Jacques Goddet schreift an der Equipe vum Charly Gaul als --coureur qui a remporté le triomphe le plus complet que coureur cycliste ait obtenu en un une journée--> Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
iskdkem0ut99whdb8a86ddajbnpbota
2702020
2702019
2026-08-19T18:55:32Z
Puscas
735
..
2702020
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen an der 18. Etapp als 24. mat méi wéi 16 Minutte Retard agelaf war, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten erausgefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Dem Lëtzebuerger seng Leeschtung an där Etapp gëtt als eng vun de gréissten an der Geschicht vum Vëlossport ugesinn.<!-- Verschiddenen Zeitunge schreiwe vun enger Victoire légendaire oder mythique. D'Wort schreift: Cet exploit est considéré encore par les spécialistes de la Petite Reine comme un des plus grands de l'histoire du cyclisme. De Jacques Goddet schreift an der Equipe vum Charly Gaul als --coureur qui a remporté le triomphe le plus complet que coureur cycliste ait obtenu en un une journée--> Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
1mx1i76pyh5arp5fkr86k8kepo8ga53
2702023
2702020
2026-08-19T19:17:38Z
Puscas
735
déi aner Lëtzebuerger
2702023
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen an der 18. Etapp als 24. mat méi wéi 16 Minutte Retard agelaf war, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten erausgefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Dem Lëtzebuerger seng Leeschtung an där Etapp gëtt als eng vun de gréissten an der Geschicht vum Vëlossport ugesinn.<!-- Verschiddenen Zeitunge schreiwe vun enger Victoire légendaire oder mythique. D'Wort schreift: Cet exploit est considéré encore par les spécialistes de la Petite Reine comme un des plus grands de l'histoire du cyclisme. De Jacques Goddet schreift an der Equipe vum Charly Gaul als --coureur qui a remporté le triomphe le plus complet que coureur cycliste ait obtenu en un une journée--> Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
Et war dem Charly Gaul seng gréisst Course an deem Joer, als Kapitän vun der Equipe, mat senge lëtzebuergesche Coequipieren [[Marcel Ernzer]] a [[Willy Kemp]].
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
3gm3sg3xgkdo7w0vpodhwwhz49gjbtk
2702024
2702023
2026-08-19T19:18:03Z
Puscas
735
...
2702024
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen an der 18. Etapp als 24. mat méi wéi 16 Minutte Retard agelaf war, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten erausgefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Dem Lëtzebuerger seng Leeschtung an där Etapp gëtt als eng vun de gréissten an der Geschicht vum Vëlossport ugesinn.<!-- Verschiddenen Zeitunge schreiwe vun enger Victoire légendaire oder mythique. D'Wort schreift: Cet exploit est considéré encore par les spécialistes de la Petite Reine comme un des plus grands de l'histoire du cyclisme. De Jacques Goddet schreift an der Equipe vum Charly Gaul als --coureur qui a remporté le triomphe le plus complet que coureur cycliste ait obtenu en un une journée--> Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
Et war dem Charly Gaul seng gréisst Course an deem Joer, als Kapitän vun der Equipe, mat senge lëtzebuergesche Coequipieren [[Marcel Ernzer]] a [[Willy Kemp]].
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
7rmyxu9wa6fz8et1om1wur8sjmk9q5h
2702025
2702024
2026-08-19T19:30:42Z
Puscas
735
/* Besonnesches */ ....
2702025
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q1514482}}
Den '''Giro d'Italia 1956''' war déi 39. Editioun vum [[Giro d'Italia]]. Den Depart war den [[19. Mee]] zu [[Mailand]] an d'Arrivée den [[10. Juni]] 1956 zu [[Mailand]].
D'Course gouf vum Lëtzebuerger [[Charly Gaul]] (Faema-Guerra) gewonnen.
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q1514482}}
==Besonnesches==
De Charly Gaul, deen no der 18. Etapp als 24. méi wéi 16 Minutte Retard hat, huet deen Dag duerno an der Etapp tëscht [[Meran]] an dem [[Monte Bondone]] bei miserable Wiederconditiounen attackéiert. No engem Depart am schloe Reen koum bei der Opfaart [[Schnéi]] derbäi an d'Temperature si bis op -10 °C gefall. Méi wéi 60 Coureuren hunn opginn dorënner och de ''Maillot rose'' [[Pasquale Fornaro]]. De Gaul ass eng Avance vun aacht Minutten op den Zweeten erausgefuer a gouf domat éischten am Generalklassement, Plaz déi e bis de leschten Dag op der Arrivée zu Mailand behale sollt.
Dem Lëtzebuerger seng Leeschtung an där Etapp gëtt als eng vun de gréissten an der Geschicht vum Vëlossport ugesinn.<!-- Verschiddenen Zeitunge schreiwe vun enger Victoire légendaire oder mythique. D'Wort schreift: Cet exploit est considéré encore par les spécialistes de la Petite Reine comme un des plus grands de l'histoire du cyclisme. De Jacques Goddet schreift an der Equipe vum Charly Gaul als --coureur qui a remporté le triomphe le plus complet que coureur cycliste ait obtenu en un une journée--> Fir dorun z'erënneren hunn d'Italieener an der Opfaart eng Plack montéiert.
[[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|300px|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]]
Et war dem Charly Gaul seng gréisst Course an deem Joer, als Kapitän vun der Equipe, mat senge lëtzebuergesche Coequipieren [[Marcel Ernzer]] a [[Willy Kemp]].
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q1514482}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Giro d'Italia}}
[[Kategorie:Giro d'Italia|1956]]
[[Kategorie:Vëlossport 1956]]
ixpexsorcwhyso5gd3luvvp9mmjcwrk
Europäesche Bronge Bier
0
70743
2701967
2657944
2026-08-19T13:37:05Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2701967
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Déieren
| Numm = Europäesche Bronge Bier
| An anere Sproochen =
| Bild = Brown bear (Ursus arctos arctos) running.jpg
| Bildtext = E jonke Bier
| Räich = [[Déiereräich]]
| Stamm = [[Chordata]]
| Klass = [[Mamendéieren]]
| Ënnerklass = [[Placentalia]]
| Uerdnung = [[Raubdéieren]]
| Iwwerfamill = [[Hondsdéieren]]
| Famill = [[Bieren]]
| Gattung = [[Ursus]]
| Aart = Ursus arctos
| Ënneraart =
| Wëssenschaftlechen Numm = ''Ursus arctos arctos
| Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Linnaeus]]}}, 1758
}}
Den '''Europäesche Bronge Bier''' (''Ursus arctos arctos'') ass e [[Mamendéier]] aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Bieren]]. Hien ass de gréisste Prédateur, deen um europäesche Festland lieft.
A West- a Mëtteleuropa gëtt et vum Bronge Bier nëmmen nach Reliktpopulatiounen.
Hie spillt a ville [[Mythos|Mythen]] a [[Seechen|Seeërcher]] eng Roll, gëtt och gär an der [[Heraldik]] gebraucht.
==De Bronge Bier zu Lëtzebuerg a ronderëm==
De Bronge Bier huet eis Géigenden um Enn vun der [[Äiszäit]] besidelt. Aus der [[Äifel]] sinn Ofdréck vun de Patte vum Bronge Bier an engem Äschenhorizont bei [[Mertloch]] am Krees Mayen-Koblenz, dee sech viru ronn 13.000 Joer beim [[Laacher-Séi-Ausbroch|Ausbroch vum Laacher-Séi-Vulkan]] gebilt huet, ze gesinn. Tëscht 5.000 an 3.500 Joer al Biereknache sinn an [[Holland]] entdeckt ginn, an tëscht 5.500 a 4.500 al Knachen zu [[Spiennes]] an der [[Belsch]]. Si ënnersträichen déi virgeschichtlech Presenz vum Bier an dem haitege [[Benelux]]-Raum.<ref name="massgeim2009">J.A. Massard & G. Geimer: ''Auf den Spuren des Braunbären diesseits und jenseits der Sauer''. In: Heimatkalender 2010 Eifelkreis Bitburg-Prüm, Bitburg 2009: 95-102.[http://massard.info/pdf/heimatkalender_2010_footnote.pdf]</ref>
Aus der [[réimescht Räich|Réimerzäit]] si keng weider Knache fonnt ginn. Deemools sinn d'Bëscher staark defrichéiert ginn, wat sech negativ op d'Bierepopulatioun ausgewierkt huet. Bekannt ass, datt am [[Amphitheater (Tréier)|Amphitheater zu Tréier]] bei den Déieren, déi do gekämpft hunn, och Bieren dobäi waren. An de bekannte [[Réimesche Mosaik vun Nennig|Mosaik aus der Réimervilla vun Nenneg]] weist Gladiatoren am Kampf mat engem Bier. Munnech vun deene Biere si wuel importéiert ginn, et waren der awer och bestëmmt dobäi, déi an der Géigend gefaange goufen. Een am [[2. Joerhonnert]] zu [[Bonn]] stationéierte Centurio vun der 1. Legioun huet sech gebrätzt, bannent engem hallwe Joer fofzeg Biere gefaangen ze hunn.<ref name="massgeim2009"/>
Nom Zerfall vum Réimerräich an deem doduerch bedéngte Réckgang vun der Landwirtschaft huet de Bier sech erëm erkrut. An der [[Karolenger|karolengescher Zäit]] soll et vill Bieren an de Bëscher bei [[Oochen]] gi sinn. Bei archeologesche Fouillen an den 1990er Joren am Beräich vun der Buerg vu [[Beefort]] ass nieft aneren Déierereschter och e Fragment vun engem Becke vun engem ausgewuessene Bronge Bier fonnt ginn, deen als Beweis gëllt, datt de Bier deemools nach a Lëtzebuerg gelieft huet.<ref name="massgeim2009"/>
Wéini de Bronge Bier an der Géigend vum haitege Lëtzebuerger Land ausgestuerwen ass, weess keen. An Holland an a [[Flandern]] huet hie bis an d'[[12. Joerhonnert]] eran existéiert. An de grousse Bëscher vun den [[Ardennen]] huet hien et sécherlech nach méi laang gepackt. An der Äifel soll hien am [[16. Joerhonnert]] nach zimmlech dacks virkomm sinn; de leschten Äifelbier soll am [[17. Joerhonnert]] zur Streck bruecht gi sinn. De leschte Bier an [[Hessen]] gouf [[1678]] bei Vogelsberg geschoss. Ofgesi vum "Bruno", dem italieenesche Bier, deen am Juni 2006 a [[Bayern]] erschoss ginn ass, gouf de leschte Bier an [[Däitschland]] 1835 bei [[Ruhpolding]] (och a Bayern) erluecht.<ref name="massgeim2009"/>
A [[Loutrengen]] soll de leschte Bier [[1709]] an der Géigend tëscht dem [[Col de Bussang]] an der Gemeng [[Ventron]] ([[Departement Vosges|Département des Vosges]]) doutgemaach gi sinn. Am [[Elsass]] huet de Bier et bis 1786 gepackt.<ref>F. Fève: ''Mammifères sauvages de Lorraine.'' Éditions Serpenoise, Metz 2006, S. 138.</ref>
===D'Bieregëttin Artio===
[[Fichier:Artioni biber 23may09.jpg|350px|thumb|D'Artioni-Biber-Opschrëft an de "Schweigeställe" bei Weilerbaach/Bollendorf (Däitschland)]]
D'Kelten hunn d'Bieregëttin [[Artio]] veréiert. Ee vun de raren Hiwäiser op dëse Kult liwwert eng Fielswand bei [[Weilerbaach (Bollendorf)]] mat der Opschrëft ''Artioni Biber'', déi aus gallo-réimescher Zäit stamen däerft, an déi e Mann, dee Biber geheescht huet, der Artio gewidmet huet. Den Numm Artio ass keltesch a leet sech, gradewéi dee vun der griichescher Gëttin [[Artemis]], vum griicheschen Numm vum Bier, "arktos", of. D'Réimer hunn d'Artemis gläichgesat mat hirer Juegdgëttin [[Diana]], där e gewëssene Quintus Postumius Potens am 2. Joerhonnert net wäit vun der ''Artioni-Biber''-Opschrëft ewech, e Monument opgeriicht huet (Diana-Denkmal bei Weilerbaach/Bollendorf).<ref name="massgeim2009"/>
===De Bier an der Landschaft===
Den Numm vum Bier verstoppt sech a villen Uertschafts- a Flouernimm, an zwar ënner der Form ''ber-'', déi ofgeleet ass vun der indo-europäescher Wuerzel ''*bher'' 'brong', dem [[Tabu]]-Numm vum Bier, deem säi richtegen Numm ee sech net getraut huet, ze gebrauchen. Uertschafte wéi Berdorf/[[Bäerdref]] oder [[Berscheid]] (bei [[Veianen]]) oder de ''Beerwénkel'' tëscht [[Iechternach]] a [[Steenem]] sollen heirop zeréckzeféiere sinn. Dat germanesch Wuert ''hun'' 'grouss', soll als Kultbezeechnung fir de Bier d'Erklärung vun Nimm wéi ''Hunnenring'' (Otzenhausen) ginn; mat dem Attila sengen Hunnen hätt dat also näischt ze dinn. Loosse sech sou Lëtzebuerger Flouernimm wéi ''Hunnebur'' (bei [[Recken]]), ''Hunnekapp'' (bei [[Lauterbuer]]) oder souguer den ''Honswénkel'' zu Iechternach (''hon=hun''?) erklären? Uertschaftsnimm mat ''brun-'' oder ''braun-'' sollen och op de Bier hindeiten, genee wéi déi mat ''mel-'' (keltesch: bronggiel) oder ''mal-'' (keltesch: Fürst, grouss, Kultnumm vum Bier). Den "Hof Mellich" bei [[Wittlich|Wittlech]] soll sech sou erklären. Gehéiert den Iechternacher Flouernumm ''Melick'' ([[Melickshaff]]) och heihin?<ref name="massgeim2009"/>
A [[Frankräich]] gëtt et eng Rei vun Uertschafts- a Flouernimm, déi sech vum kelteschen Numm vum Bier, ''arto-'', ofleede loossen, z. B. [[Arthun]] ([[Departement Loire|Loire]]) an [[Arthenas]] ([[Departement Jura|Jura]]). Den Numm vun der [[Schwäiz]]er Stad [[Bern]], an där hirer Noperschaft am Joer 1832 bei [[Muri]] eng schéi Figurine vun der Artio an engem Bier fonnt ginn ass, geet och op de Bier resp. de Bierekult zeréck.<ref>Gendron, S.: ''Animaux et noms de lieux.'' Éditions Errance, Paris 2010, S. 44-46.</ref>
===De Bier an der Seechen, der Literatur an an der Heraldik===
[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|thumb|150px|De Bier mam roude Suedel am Wope vun der Gemeng Luerenzweiler]]
[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|thumb|150px|De schwaarze Bier am Wope vun der Gemeng Leideleng]]
An der Seechen ''Le lièvre à trois pattes'', déi de Chevalier [[L'Évêque de la Basse-Moûturie]] zu Iechternach erzielt kritt hat, geet rieds vun engem béisen Zauberer, dem Kitzelé, deen um [[Ernzerbierg]] gehaust huet. Hie konnt sech ënner anerem an e Bier oder e Wollef verwandele fir kleng Kanner ze friessen oder d'Véi z'erbäissen. De [[Nicolas Gredt]] huet dës Geschicht a sengem ''Sagenschatz des Luxemburger Landes'' resüméiert.<ref>Nicolas Gredt: ''Sagenschatz des Luxemburger Landes.'' V. Bück, Luxemburg 1883, S. 88 (Säit 391 an der Editioun vun 1964). [https://web.archive.org/web/20160304232844/http://www.zeno.org/M%C3%A4rchen/M/Luxemburg/Nikolaus+Gredt:+Sagenschatz+des+Luxemburger+Landes/10.+Zauberer+und+Zauber/4.+Zauberer+als+Tiere/827.+Der+Zauberer+von+Ernzen]</ref>
E Bier, deen engem alen Zaldot hëlleft, dem Däiwel e jonkt Meedchen z'enträissen, gëtt et an der Seechen ''Der alte Père Lafy und der Teufel'', déi sech zu [[Habay-la-Vieille]] ofspillt, nozeliesen am [[Nikolaus Warker]] sengem ''Wintergrün''.<ref>N. Warker: ''Wintergrün. Sagen, Geschichten, Legenden und Märchen aus der Provinz Luxemburg.'' 2. Aufl. Esch a.d. Alzette u. Arlon, 1890, S. 514ff.</ref>
Am [[Johann Wolfgang von Goethe|Goethe]] sengem ''Reineke Fuchs'' (1794) an am [[Michel Rodange]] sengem ''[[Renert]]'' (1872) heescht de Bier "Braun"; de Rodange schwätzt och nach vum "Brongen". Den Tabu-Numm vum Bier huet sech also och an d'Literatur erageschlach.<ref name="massgeim2009"/>
De Bier kënnt am Wope vu Gemengen oder Uertschafte vir, déi eng Verbindung mat der Tréierer [[Abtei Sankt Maximin Tréier|St. Maximäin-Abtei]] haten. Der Legend no huet e Bier dem Maximäin, deen ënnerwee op [[Roum]] war, säin Iesel gefriess. Den hellege Mann huet dorop dem Bier de Suedel opgeluecht an hie forcéiert, säi Gepäck amplaz vum Iesel ze droen. Dat explizéiert, firwat de Bier am Wope vun der Gemeng [[Luerenzweiler]], zu där [[Hënsdref]], e fréiere Besëtz vun der Maximäin-Abtei, gehéiert, e Suedel dréit. D'Maximäiner waren och Grondhären zu [[Leideleng]]; de schwaarze Bier am Wope vun der Gemeng soll dodrun erënneren.<ref name="massgeim2009"/>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Ursus arctos arctos}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Bieren]]
l0dk0abv6dcsr0tlryspmqigzia8a7s
Gemeng Luerenzweiler
0
73299
2701963
2693199
2026-08-19T13:36:56Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2701963
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Lorentzweiler
| Numm (Däitsch) = Lorentzweiler
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Luerenzweiler}}
| Koordinaten= {{coor dms|49|42|0|N|06|09|0|O|Haaptkoordinaten=jo}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.
D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}.
== Geographie ==
D'Gemeng Luerenzweiler läit am Dall vun der [[Uelzecht]] an den Häng lénks a riets dovun.
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
|ville = Luerenzweiler
| nord = [[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]
| nord-est = [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]
| est = [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]
| sud-est =
| sud= [[Gemeng Steesel|Steesel]]
| sud-ouest = [[Gemeng Kielen|Kielen]]
| ouest =
| nord-ouest = [[Gemeng Miersch|Miersch]]
}}
== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols=3}}
* [[Aasselscheier]]
* [[Blaaschent]]
* [[Boufer]]
* [[Hënsdref]]
* [[Hielem]]
* [[Kléngelscheier]]
* [[Luerenzweiler]]
{{Div col end}}
=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols=3}}
* [[Colmeschmillen]]
* [[Dauschkaul (Luerenzweiler)|Dauschkaul]]
* [[Rashaff]]
* [[Schwunnendall]]
* [[Wäissbaach (Luerenzweiler)|Wäissbaach]]
{{Div col end}}
== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}
Den [[2. Oktober]] [[1823]] ass d'Gemeng Luerenzweiler an hirer Form vun haut entstanen duerch d'[[Gemengefusioun|Fusioun]] vun de Gemenge Luerenzweiler an [[Gemeng Hënsdref|Hënsdref]].
1846 sinn d'[[Kadastersektioun|Sektiounen]] [[Eesebuer]], [[Amber]] an ''Neumühl'' ofgetrennt an an d'Gemeng Jonglënster integréiert ginn.<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1|Titel=LOI du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=11.07.2026|Datum=25.07.1846|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:<br>''taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}}
|}
=== Demographesch Entwécklung ===
{{Awunnerdiagramm
|ageklappt=op
}}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}}
==Politik==
[[Fichier:Luerenzweiler.JPG|thumb|"Klenge Paradäis" Plaz, geplangt a realiséiert vum "Kannergemengerot" vu Luerenzweiler]]
De [[Gemengerot]] vu Luerenzweiler gëtt zanter de Wale vun 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
De Schäfferot gëtt zanter 2011 vun enger absolutter Majoritéit vun „Är Leit“ gedroen. Buergermeeschtesch ass d'[[Marguy Kirsch-Hirtt]] (Är Leit).
=== Zesummesetzung ===
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! Är Leit !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] || [[déi gréng|gréng]]
|-
| 2011 || '''6''' || 3 || - || 2
|-
| 2017 || '''6''' || 2 || 1 || 2
|-
|2023<ref>{{Citation|URL=http://elections.public.lu/fr/elections-communales/2023/resultats/communes/lorentzweiler.html|Titel=Lorentzweiler|Gekuckt=12.06.2023|Wierk=elections.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>
|'''6'''
|2
|1
|2
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
=== Buergermeeschteren ===
{{Div col|cols = 3}}
* 1766 – 1808: Henricus Hemes<ref>[https://persist.lu/ark:70795/8sds17mf0/pages/13/articles/DIVL1061 "Wilre Sancti Laurentii 867-1967: Die Dorfvorsteher, Meyer und Bürgermeister."] In: Luxemburger Wort, 120. Jg., n° 224/225 (12.08.1967), p. 13 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>
* 1808 – 1830: Nic. Witry
* 1830 – 1836: Nic. Groff
* 1836 – 1839: Henry Witry
* 1839 – 1844: Michel Trausch
* 1844<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> – 1849: Jean Stoltz
* 1849 – 1854: Nic. Buchholtz
* 1854 – 1868: Nic. Reuter
* 1869 – 1876: Jean Schintgen
* 1876 – 1881: Urbain Lambert
* 1881 – 1896: Nicolas Federspiel
* 1896 – 1908: Jean Schintgen
* 1909 – 1911: Pierre Mangen
* 1912 – 1920: [[François Dostert]]
* 1921 – 1930: [[Théodore Pescatore (1871-1931)|Théodore Pescatore]]
* 1931 – 1934: [[Théophile Reuter]]
* 01.01.1935 – 1944: [[Jean-Pierre Glaesener (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Glaesener]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dnr6tb/pages/4/articles/DTL96?search=Glaesener%2520lorentzweiler|Titel=Bürgermeister- und Schöffen- Ernennungen|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref>
* 1944 – 1945: [[Pierre Mergen]]
* 1946 – 11.10.1961: [[Eugène Nickels]]
* 08.11.1961 – 15.07.1974: [[Joseph Wohlfart]]<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/z606zg4d5/pages/4/articles/DIVL416?search=joseph+wohlfart|Titel=Landeschronik - Lorentzweiler|Gekuckt=02.12.2024|Datum=29.11.1961|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref>
* 11.10.1974 – 28.12.1975: [[Fernand Dostert]]<!-- oder Ferdinand?--><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/dp7txchmbb/pages/6/articles/DIVL799|Titel=Innenminister Wohlfart vereidigte seinen Nachfolger auf dem Lorentzweiler Bürgermeisterstuhl|Gekuckt=16.07.2026|Editeur=[[Tageblatt]]}}</ref>
* 31.03.1976 – 21.10.1978: [[Roger Schmitz]]<ref>{{Citation|URL=https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gmsn78wjx/pages/5/articles/DIVL489?search=Roger%20Schmitz|Titel=Bürgermeister Roger Schmitz|Gekuckt=28.03.2024|Editeur=[[Luxemburger Wort]]}}</ref>
* 05.12.1978 – 22.12.1987: [[Jeannot Kaesz]]<ref>Noruff: ''In Erinnerung an Jeannot Kaesz, Bürgermeister von Lorentzweiler von 1978-1987'', am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Februar 2019 S.43</ref>
* 22.12.1987 – 31.03.2022: [[Jos Roller (Lokalpolitiker)|Jos Roller]] (Är Leit)<ref>[https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/jc1h1csnz1/pages/8/articles/DIVL993 "Weitere 26 neue Bürgermeister vereidigt"], [[Tageblatt]], 23.12.1987</ref><ref>[http://www.aer-leit.lu/892/merci-jos.html "Merci, Jos!"] aer-leit.lu, 01.03.2022 (nogekuckt: 06.10.2024).</ref>
* zanter 19. Abrëll 2022: [[Marguy Kirsch-Hirtt]] (Är Leit)<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/neue-buergermeisterin-ist-vereidigt-625ec96cde135b92367e7c75 "Neue Bürgermeisterin ist vereidigt."] wort.lu, 19.04.2022.</ref>
{{div col end}}
==Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Luerenzweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[PIDAL]]
* [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}
== Kuckeswäertes ==
* [[Fautelfiels]] an hir Kapell
== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[Gare Luerenzweiler]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.lorentzweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Luerenzweiler]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/lorentzweiler D'Gemeng Luerenzweiler op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Luerenzweiler]]
[[Kategorie:Gemeng Luerenzweiler| ]]
d522d4btj3n2uzwyhzh4akrrcflf1no
Gemeng Mäertert
0
73338
2702007
2693200
2026-08-19T17:33:11Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2702007
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Mertert
| Numm (Däitsch) = Mertert
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Mäertert}}
| Koordinaten = {{coor dms|49|42|05|N|06|28|50|O|Haaptkoordinaten=jo}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Gréiwemaacher]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'Gemeng huet hiren Numm vun der Uertschaft [[Mäertert]].
D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[%r]}}.
== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
|ville = Mäertert
| nord = [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
| nord-est =
| est = (D)
| sud-est =
| sud=
| sud-ouest = [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| ouest = [[Gemeng Manternach|Manternach]]
| nord-ouest =
}}
== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Mäertert]]
* [[Waasserbëlleg]]
=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Fausermillen]]
* [[Fielsmillen (Mäertert)|Fielsmillen]]
* [[Schäferrieder]]
* [[Scheedbierg]]
* [[Waasserbëlleger Barrière]]
* [[Wollefsmillen (Mäertert)|Wollefsmillen]]
{{Div col end}}
== Geschicht ==
D'Gemeng Mäertert ass den 22. Oktober 1796 aus dem Zesummeschloss vun den Uertschafte Waasserbëlleg a Mäertert entstanen.
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:<br>''d'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B xxxx, Säit xxx-->Arrêté Grand-ducal 12.03.1975 - Projet: F. Mathieu 1975}}<br>
|}
=== Demographesch Entwécklung ===
{{Awunnerdiagramm
|ageklappt=op
}}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}}
== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Mäertert gëtt zanter 2005 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.
=== Zesummesetzung ===
{| class="wikitable"
|-
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|-
| 2005 || 4 || 2 || 5
|-
| 2011 || '''4''' || 2 || '''5'''
|-
| 2017 || 3 || 2 || '''6 '''
|-
| 2023 || 3 || 2 || '''6'''
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}
===Buergermeeschteren===
{{Div col|cols = 2}}
* – Mäerz 1820: Johann Huber
* Sept. 1820 – Okt. 1830: Johann Weis
* Nov. 1830 – Okt. 1841: [[Jean Charles Beving]]
* Okt. 1841 – Okt. 1869: Johann Kuborn<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/c3fjgf/pages/2/articles/DTL53 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 87, Erstes Blatt (14.04.1934), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>
* Jan. 1870 – Feb. 1875: Johann Georges Donckel
* Mäerz 1875 – Jan. 1879: Johann Kuborn
* Mäerz 1879 – Okt. 1896: Mathias Paulus
* Abr. 1897 – Abr. 1901: Bernard Fischer
* Dez. 1901 – Dez. 1912: Johann Peter Biver
* Jan. 1912 – Nov. 1917: Johann Baptist Paulus
* Abr. 1918 – 1923: Mathias Trierweiler
*1929 – 1935: Jean-Paul Hopp<ref name=BMs/>
*1936 – 1945: Jean Dostert
*1946 – 1975: [[Auguste Hansen]]
*1975 – 1984: [[Roger Streff]]
* Jan. 1985 – Dez. 1999: Aloyse Kuhn
* 1999 – Okt. 2016: [[Gust Stefanetti]] ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]])
* zanter Okt. 2016: [[Jérôme Laurent]] (LSAP)
{{Div col end}}
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Mäertert ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols = 2}}
* [[SIAEG]]
* [[SICEC]]
* [[SIDERE]]
* [[SIDEST]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SITEG]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}
== Kuckt och ==
{{Div col|cols = 2}}
{{LNM}}
* [[Sir-Viaduc]]
* [[Parverband Mäertert]]
* [[Naturschutzgebitt Manternacher Fiels]]
* [[Mäerterter Hafen]]
* [[Gare Mäertert]]
* [[Kierch Mäertert]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{Div col end}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.mertert.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Mäertert]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/mertert D'Gemeng Mäertert op syvicol.lu]
* [https://web.archive.org/web/20060401052110/http://www.merter-musek.lu/ Websäit vun der Fanfare Concordia vu Mäertert]
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Maertert]]
[[Kategorie:Gemeng Mäertert| ]]
h80amj3qvn8nt7vswp3pwkztmo2awjf
Pierre Frieden (1837-1902)
0
74053
2701962
2655171
2026-08-19T13:23:31Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701962
wikitext
text/x-wiki
{{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Paschtouer Pierre Frieden|aner Leit mat deem Numm|Pierre Frieden (Homonymie)}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Pierre Frieden''', gebuer de [[25. Februar]] [[1837]] zu [[Éinen]]<ref name="Gonner">Nicolas Gonner: ''Die Luxemburger in der neuen Welt.'' Illustrierte Neuausg. in 2 Bänden, hrsg. von Jean Ensch, Carlo Hury u. Jean-Claude Muller; unter Mitarbeit von Antoine Gonner u. Liliane Stemper-Brickler. Éditions-Reliures Schortgen, Esch/Alzette 1985, Bd. 1, S. 458.</ref>, a gestuerwen [[1902]] an den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Geeschtlechen. Hie war dofir bekannt, 1869 als ''Paschtouer vu [[Maarnech]]'' an e [[Pedophilie]]skandal verwéckelt gewiescht ze sinn, deen deemools, trotz alle Versich vun der [[Kathoulesch Kierch|Kierch]], en ze vertuschen, an dunn ze minimiséieren, héich Welle geschloen huet.
[[Fichier:Paschtouer vu Maarnech Wäschfra 21 Mee 1870.JPG|thumb|280px|Karikatur an der ''[[D'Wäschfra (1868)|Wäschfra]]'' vum 21. Mee 1870: den Abbé Frieden (2. vu riets) gëtt vun engem "Komper" vu Maarnech fortgeleet, fir de Gendaarmen z'entgoen.]]
==Als Geeschtlechen zu Lëtzebuerg==
De Frieden war den [[30. August]] [[1862]] zu [[Tréier]] am Doum vum Bëschof [[Wilhelm Arnoldi]] ordinéiert ginn.<ref name="Gonner"/><ref>N. Gonner: ''Die Luxemburger in der neuen Welt: Beiträge zur Geschichte der Luxemburger, verbunden mit Rathschlägen für luxemburger Auswanderer und einer Karte der Vereinigten Staaten mit den luxemburger Ansiedlungen: Festschrift gelegentlich der fünfjährigen Unabhängigkeit des Großherzogthums Luxemburg.'' Dubuque: Selbstverlag des Verfassers, Dubuque, Luxemburger Gazette, 1889, S. 382.</ref> Hien ass doropshin als Kaploun am September 1862 op [[Nidderpallen]]<ref>Luxemburger Wort, Nr. 151, 26. September 1862, S. 1 (Luxemburg, 24. Sept.).[https://web.archive.org/web/20221205184118/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=235528&search_terms=#panel:pp%7Cissue:235528%7Cpage:1]</ref> an 1863 op [[Jonglënster]]<ref>Luxemburger Wort, Nr. 184, 18. September 1863, S. 2 (Luxemburg, 16. Sept.).[https://web.archive.org/web/20221205185435/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=239340&search_terms=#panel:pp%7Cissue:239340%7Cpage:2]</ref> geschéckt ginn. Am Juli 1868 gouf de Frieden, deen an der Tëschenzäit Kaploun zu [[Kaalmes]] gi war, zum Paschtouer vu Maarnech ernannt.<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=265264&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:265264{{!}}page:3 |Titel=Luxemburger Wort, Nr. 172, 22. Juli 1868, S. 3 (Luxemburg, 21. Jul.) |Gekuckt=2020-05-18 |archivedate=2022-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221205184348/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=265264&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:265264{{!}}page:3 }}</ref>
Am Mee 1869 ass de [[Parquet (Lëtzebuerg)|Parquet]] vun Dikrech Uschëllegungen nogaangen, déi dem Frieden virgeworf hunn, hien hätt sech u Kanner vu Maarnech vergraff. Dee konnt awer net verhéiert ginn, well e sech duerch d'Bascht gemaach hat.
Op der Titelsäit vum ''[[Luxemburger Wort]]'' vum 13. Juli 1869 huet de Chefredakter, den Abbé [[Nicolas Breisdorff]], dem Frieden d'Partie gehalen an als onschëllegt Affer vu ''"Geschwätz"'' duergestallt. Seng Flucht gouf souguer mat Bibelzitater justifiéiert. Seng Affer do dergéint - Heescheleit an Doléiner - goufen als ''"verkommen a liddereg"'' beschriwwen, deenen net ze gleewe wier.<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=270208&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:270208{{!}}page:1 |Titel=Luxemburger Wort, Nr. 162, 13. Juli 1869, S.1. |Gekuckt=2010-12-17 |archivedate=2022-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221205185008/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=270208&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:270208{{!}}page:1 }}</ref>
De Frieden, deen offiziell vum 21. Juli 1868 bis de 4. Juli 1869 Paschtouer zu Maarnech war,<ref>M. Blum, J. Zieser & A. Koenig: ''Series pastorum, oder: Reihenfolge der Seelsorger der einzelnen Pfarreien des heutigen Grossherzogtums Luxemburg.'' Luxemburg 1930, S. 159.</ref> ass fir d'éischt op [[Oochen]] an e Klouschter geflücht, an duerno an d'USA. Sou gouf hien 1870 vun der Cour d'assises ''par contumace'' zu liewenslaanger Zwangsaarbecht verurteelt.<ref>Marc Thiel: ''D'Wäschfra. Histoire d'un journal satirique''. Éditions forum 1993, S.130-132.</ref>
"''Fir datt de Paschtouer Frieden senger Strof entgoe kéint,''" schreift de [[Romain Hilgert]] a sengem Kommentar zum ''[[Reenert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Reenert]]''<ref name="Hilgert">Michel Rodange: ''Renert, de Fuuss am Frack an a Maansgréisst. Komplett Editioun mat historeschen a politeschen Explikatioune vum Romain Hilgert.'' Editioun Guy Binsfeld, Lëtzebuerg 1987, S. 79f.</ref>
, "''hu seng klerikal Komperen, Kollegen (sic) a Komplizen him eng Par zu New York an duerno zu Baltimore an Amerika verschaaft.''"
==Als Geeschtlechen an Nordamerika==
Den 1. August 1869 koum hien an déi nordamerikanesch Missiounen. No [[New York City|New York]] a [[Baltimore]] koum hien an d'Diözes Covington an op Radway, IL. Hie war och ee Joer laang Professer am Seminär zu [[St. Francis]]. No enger Ënnerbriechung vun zwee Joer, wéinst senger schwaacher Gesondheet, war hien als Séilsuerger zu [[Belgium (Wisconsin)|Belgium]] an zu [[Ashford (Wisconin)|Ashford]] <!--Crosspoint--><!--Crosspoint schéngt den Numm vun enger Kierch ze sinn, an et ginn där méi. Dofir hunn ech dat emol an den onsiichtbaren Text gesat. Les Meloures--> an der Äerzdiözes Milwaukee aktiv. 1880 gouf hie Rekter vun der Kierch vum hl. Häerz Jesu (Sacred Heart of Jesus) zu St. Francis, Milwaukee County, WI.
Dës biographesch Donnéeë stame vum [[Nicolas Gonner]] (1889). Si si spéider vum Paschtouer [[Alexander Koenig]], deen ënner dem Pseudonym "Paul Felix von der Mosel" publizéiert huet, méi oder manner wuertwiertlech iwwerholl ginn.<ref>Alexander Koenig: ''Berühmte Moselaner aus den Kantonen Grevenmacher und Remich.'' Neue Mosel-Zeitung (Mich. Braun), Grevenmacher 1920, S. 20.</ref>
Méiglecherweis stëmme si awer net honnertprozenteg. Sou fënnt een, datt de Reverend Ferdinand Peter Frieden vum September 1876 bis de Mee 1877 an der St. Mary Lake Church (Belgium) aktiv war, awer och nach vum November 1878 bis de Mee 1881, wou hie laut Gonner a Koenig schonn zu St. Francis soll gewiescht sinn.<ref>[http://www.schulteis.com/omnibus/index.htm?ssmain=parish-mission-p22.htm; St. Mary Lake Church, Belgium]</ref> Den 30. November 1880 huet de Frieden zu Belgium den John Klein vun [[Alsdorf (Äifel)|Alsdorf]] bei [[Béibreg|Bitburg]] mat der Margaret Michels bestuet.<ref>[http://www.kleinhistory.com/otherKleinfamilies.htm Other Klein families]</ref> Enger anerer Quell no wir de "Father Peter Frieden" och 1871 <!--och agefléckt, well wann e schonn 1870 do war--> zu Belgium gewiescht, wou hien tëscht 1871 an 1876 verschidde Kanner gedeeft, an no enger kuerzer Ënnerbriechung, am Laf vun 1877 nees do gewierkt hätt.<ref>''The 100 Year Story of Lake Church'', extracted from the Ozaukee Press 1948, by The Rev. Raynor Hausmann, Pastor of St. Mary Parish. [http://www.rootsweb.ancestry.com/~wiozauke/places/LakeChurchHistory.html]</ref>
== Kritesch Stëmmen aus Lëtzebuerg ==
Datt de Frieden esou ouni Weideres an Amerika säin Amt als Priister ausübe konnt, konnt déi lëtzebuergesch Zeitung ''[[L'Indépendance luxembourgeoise]]'' net verstoen. An am Mäerz 1877 huet si dat an dësem Kommentar zum Ausdrock bruecht:<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=3061638&search_terms=pierre%20frieden#panel:pp{{!}}issue:3061638{{!}}article:DTL42 |Titel=L'Indépendance luxembourgeoise 1877-03-06, S. 2 (Interieur) |Gekuckt=2020-05-18 |archivedate=2022-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221205182141/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=3061638&search_terms=pierre%20frieden#panel:pp{{!}}issue:3061638{{!}}article:DTL42 }}</ref>
<blockquote>'' Le martyr de Marnach, l'abbé Pierre Frieden, condamné par contumace aux travaux forcés à perpétuité pour attentats à la pudeur sur des enfants de moins de 15 ans, a su échapper à l'atteinte de la justice et fonctionne aujourd'hui comme curé en Amérique. Aucun prêtre ne pouvant exercer ses fonctions sans l'autorisation de l'évêque du diocèse qu'il quitte, nous demandons comment cela s'est fait que le monstre de Marnach fonctionne aujourd'hui en Amérique? S'il a obtenu régulièrement l'autorisation, le ''célébret'' , nous devons avouer que l'autorité ecclésiastique a assumé une bien lourde responsabilité et qu'elle s'est rendue solidaire des nouveaux exploits de ce prêtre infâme.''</blockquote>
De ''Paschtouer vu Maarnech'' krut vum [[Michel Rodange]] am ''[[Reenert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Reenert]]'' e literarescht "Denkmal" gesat (Véierte Gesank, Vers 61–101)<ref>an der Schreifweis vun 2019</ref>:
<blockquote>
{{Div col|cols=3}}
<div style="page-break-inside:avoid">
Zu Lëtzebreg ees hunn ech<br>
De Rousekranz gefouert,<br>
An d’Fraen hätte gär mech<br>
Als Heeltem ugerouert.<br>
Du maachen se mech Schéifer<br>
Zu Maarnech op der Strooss,<br>
Do huet dann dack e Lämmche<br>
Mer Läif a Séil gelooss.<br>
A wou ech konnt erdappen<br>
E Bëtschel an em Eck,<br>
Do goung ech mer et schnappen<br>
A schleefen hannert d’Heck.<br>
</div>
<div style="page-break-inside:avoid">
A koumen d’Baure kloen,<br>
Da sot ech: ‚’t war de Wollef ‘,<br>
A foung een un ze kräischen,<br>
Dann hunn ech alt gehollef.<br>
Op eemol sténken d’Lompen!<br>
’t war duerch en Heeschebouf,<br>
Deen hat meng Grëff a Gesten<br>
Gesinn, a munnech Prouf.<br>
D’ganz Land war op de Bengen,<br>
D’Néckloshaus an d’Geriichter,<br>
D’Gendaarmen a vill Feeschter<br>
An all déi schro Gesiichter.<br>
</div>
<div style="page-break-inside:avoid">
Mäi Komper, kuckt, Här Pater,<br>
E frumme brave Chrëscht,<br>
Dee koum mech avertéieren;<br>
Du sinn ech dann entwëscht.<br>
Drop huet fir mech mäi Komper<br>
Seng Zeitonk voll geluen.<br>
En hätt, mortjën, mam Schwieren<br>
All Riichter bal bedruen.<br>
E wosst der Saach mech schëlleg<br>
A schwiert, ech wär et net;<br>
Du koumen zwanzeg Lamer,<br>
Déi zeien dat an dëtt.<br>
Drop gouf ech du veruurteelt<br>
In contumacium;<br>
Ech duecht: ‚Dir kënnt mech klibbren,<br>
Sobald ich wiedrum kumm.‘
</div>
{{Div col end}}
</blockquote>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Frieden Pierre}}
[[Kategorie:Gebuer 1837]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1902]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Paschtéier]]
[[Kategorie:Krimineller]]
a65zwuhyxnee224qhihij460tso8l7f
Trouble No More (Film)
0
74314
2701987
2591437
2026-08-19T14:02:29Z
Puscas
735
..
2701987
wikitext
text/x-wiki
{{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Film vum Andy Bausch|aner Bedeitungen|Trouble No More}}
{{Infobox Film nei
|Plakat = Plakat TroubleNoMore.jpg
|Produktiounsland = {{LUX}}<br>{{CHE}}
|Produktiounsjoer =
|Première = 23. Mäerz 2010
|Dauer = 92 min.
|Originalsprooch = [[Lëtzebuergesch]], [[Franséisch]]
|Regie = [[Andy Bausch]]
|Dréibuch = [[Andy Bausch]], Jasmine Hoch
|Fotografie = [[Carlo Thiel]]
|Faarftechnik =
|Format =
|Musek = [[Guy Schmit]], [[Serge Tonnar]]
|Dekoren =
|Schnëtt = [[Misch Bervard]]
|Produzent = David Grumbach, Paul Thiltges , Rolf Schmid
|Produktiounsgesellschaft = [[Paul Thiltges Distributions]]<br>Fama Film AG
|Haaptacteuren = [[Marco Lorenzini]] als Ray Guddebur<br>[[Nilton Martins]] als Jorsch<br>[[Hervé Sogne]] als Zizou<br>[[Ender Frings]] als Chuck Moreno<br>[[Nicole Max]] als Jenny Jacoby<br>[[Nora Koenig]] als Tess Jakoby<br>[[Jean-François Wolff]] als Fränz<br>[[André Jung]] als Angelo<br>[[Frédéric Frenay]] als Mike<br>[[Luc Feit]] als Psycholog<br>[[Marc Faber]] als Muerzel<br>[[Monique Reuter]] als Mamm vum Jorsch a Mike<br>[[Serge Tonnar]] als Mussolini - Giischtjen<br>[[Henri Baumert]] als Petz<br>[[Pitt Simon]] als Pit<br>[[Petz Schaack]] als Jupp<br>[[Ed Sauer]] als Ed<br>[[Christiane Rausch]] als Nelly (Fra vum Angelo)<br>[[Gilles Soeder]] als [[Elton John]]<br>[[Daniel Plier]] als Polizist}}
'''''Trouble No More''''' ass e [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]]-[[Schwäiz]]er Film vum [[Andy Bausch]] aus dem Joer 2010. En ass de leschten Deel vun der Trilogie ëm den Johnny Chicago an d'Fortsetzung vun de Filmer ''[[Troublemaker]]'' (1988) a ''[[Back in Trouble]]'' (1997).<ref>lessentiel.lu: [https://www.lessentiel.lu/fr/story/bausch-rend-un-dernier-hommage-a-l-ami-thierry-452159453544 ''Bausch rend un dernier hommage à l'ami Thierry''] vum Kalonji Tshinza (18. Mäerz 2010)</ref>
D'[[Tragicomedie]] hat den 23. Mäerz 2010 Avant-Première an ass dräi Deeg drop an de Kinoen ugelaf.
== Ëm wat geet et am Film? ==
Nodeem de Jacques Guddebuer (alias Johnny Chicago) no engem Bankiwwerfall vun der Police erschoss gi war, versicht den Chuck Moreno, mat Hëllef vum Jacques sengem Brudder, dem Ray Guddebuer, dem Johnny Chicago säi leschte Wonsch z'erfëllen: eng Rees an [[Vereenegt Staate vun Amerika|Amerika]]. Dofir wëlle se seng Äschen op [[Chicago]] bréngen. Allerdéngs sinn dem Jacques seng Fra, d'Jenny, an och seng Duechter, d'Tess, eng [[Polizistin]], vun där Iddi net grad begeeschtert...
== Filmproduktioun ==
''Trouble no more'' ass den drëtten Deel vun enger Johnny-Chicago-Trilogie, déi 1988 mat ''[[Troublemaker]]'' ugefaangen huet an 1998 mat ''[[Back in Trouble]]'' virugefouert gouf. Well den Haaptacteur vun deenen zwéin éischte Filmer, den [[Thierry van Werveke]], am Januar [[2009]] gestuerwe war, huet den Andy Bausch zesumme mam Jasmine Hoch d'Dréibuch vun dësem Film missen ëmschreiwen.<ref>famafilm.ch: [https://web.archive.org/web/20220805122842/https://www.famafilm.ch/filme/trouble-no-more/anmerkungen-des-regisseurs-andy-bausch-zu-trouble-no-more/ ''Anmerkungen des Regisseurs Andy Bausch zu «Trouble no more»'']</ref> Den Johnny Chicago ass deemno dout am Film an trëtt just a Form vun enger Urn op.
De Film gouf am Summer 2009 virun allem an de [[Lëtzebuerg (Stad)|Stater]] Quartiere [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]], [[Bouneweg]] an [[Hollerech]], mä och zu [[Chicago]] gedréint. Fir d'Dréiaarbechten an Amerika huet d'Filmcrew mat engem lokale Filmstudent zesummegeschafft, dee gard mat der Filmschoul vu Chicago fäerdeg gi war an alles virum Ukomme vun der lëtzebuergescher Crew virbereet huet.<ref name=woxx090704>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/3112/ ''KINO: Immer trouble mit Andy''] vum Brigitte Lichtfuß (4. September 2009)</ref>
D'Produktioun vum Film gouf duerch Subside vum [[Lëtzebuerger Filmfong]] an dem Schwäizer Bundesamt für Kultur ënnerstëtzt.<ref>{{Citation |URL=https://www.famafilm.ch/filme/trouble-no-more |Titel=De Film um Site vun der Produktiounsgesellschaft Fama Film |Gekuckt=2022-08-05 |archivedate=2022-08-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220805122844/https://www.famafilm.ch/filme/trouble-no-more/ }}</ref>
== Accueil ==
E gouf am Ganze vu 6.978 Leit am Kino gesinn.<ref>[http://www.cna.public.lu/fr/film-tv/statistiques/Hitparade-films-lux-1981-2012.pdf "Box office films luxembourgeois 1981-2012"] op cna.public.lu (gekuckt:19.01.2013).</ref>
''Trouble No More'' gouf 2011 op de Filmfestivalle Solothurner Filmtage an um [[Filmfestival Max Ophüls Preis]] zu Saarbrécken gewisen.<ref>De Film op [https://www.swissfilms.ch/de/movie/trouble-no-more/B01D8EC067AE47F5824A61120D2E3A87 swissfilms.ch]</ref>
De Film war beim [[Lëtzebuerger Filmpräis 2012]] ee vu véier Filmer, déi an der Haaptkategorie vum "Beschte Beschte Spillfilm" nominéiert waren.<ref>[https://www.luxtimes.lu/en/luxembourg/luxembourg-film-prize-nominations-announced-602d5c06de135b92368ba097 ''Luxembourg film prize nominations announced''] (29. Februar 2012)</ref>
== Wat sot d'Press? ==
Luc Caregari, [[woxx]]:<ref>woxx.lu: [https://www.woxx.lu/3405/?highlight=%22Andy%20Bausch%22%20 ''ANDY BAUSCH: De Johnny flitt op Chicago''] vum Luc Caregari (2. Abrëll 2010)</ref>
<blockquote>''De leschten Deel vun der Trouble-maker-Saga ass méi wéi en Hommage un den Thierry – et ass d'Konfirmatioun vum Andy Bausch sengem Filmstil. [...] Et ass eng stänneg Gratwanderung tëscht Film Noir a Stammdësch-Humor déi schlussendlech dem Andy Bausch säi Stil vun engem „Kino des kleinen Mannes“ [...] ausmécht. An dat gëtt dem lëtzebuergesche Kino seng Identitéit, op Verschiddener lo domat liewe kënnen oder net.''</blockquote>
* [[Boyd van Hoeij]], cineuropa.org:
<blockquote>''Ce film, rempli de détails qui charmeront le public local et qui affiche une photographie HD soignée de Luxembourg Ville réalisée par Carlo Thiel, possède à nouveau un flair très luxembourgeois. Le scénario, écrit par le réalisateur lui-même, est un peu trop indulgent et incohérent par moments, et manque de sympathie envers ses personnages principaux (une qualité omniprésente dans les rôles de Van Werveke). Ce que le film a de plus émotionnel, c'est l'excellente actrice Nicole Max, qui joue la femme de Johnny.''</blockquote>
* Claire Barthelemy, [[d'Lëtzebuerger Land]]:<ref>land.lu: [https://www.land.lu/page/article/340/3340/DEU/index.html ''Ein letztes Mal Trouble''] vum Claire Barthelemy (2. Abrëll 2010)</ref>
<blockquote>''Der letzte Teil der bekannten Gauner-Trilogie ist unterhaltsam, selbstironisch und vor allem eine gelungene Hommage an Thierry van Werveke. [...] [A]lles in allem ist Trouble No More ein unterhaltsamer Film, der wie schon die vorigen Trouble-Filme vor luxemburgischer Selbstironie nur so strotzt und damit in der Luxemburger Filmwelt noch allein auf weiter Flur steht. Auch die humorvollen Szenen mit Thierry van Werveke und die nostalgischen Rückblicke im Film, setzen der Schauspielerlegende ein würdiges Denkmal.''</blockquote>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]]
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20180701071301/http://ptd.lu/trouble-no-more/ ''Trouble No More''] op [[Paul Thiltges Distributions|ptd.lu]]
* [https://www.filmfund.lu/film-catalogue/films/trouble-no-more ''Trouble No More''] um Site vum [[Lëtzebuerger Filmfong]]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Filmer 2010]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Kaméidisfilmer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer vum Andy Bausch]]
glpkjbsv1gb0ocluko7za8uaer8ub5j
Lëtzebuerg-Kris
0
76496
2701955
2625887
2026-08-19T12:42:27Z
Mobby 12
60927
k
2701955
wikitext
text/x-wiki
{{Navigatioun Geschicht vu Lëtzebuerg}}
'''Lëtzebuerg-Kris''' (oder '''Lëtzebuerg-Fro''') ass eng Bezeechnung fir d'Ausernanersetzungen tëscht [[Frankräich]] an [[Däitschland]], wéi [[1867]] d'franséisch Regierung ënner dem [[Napoleon III. vu Frankräich|Napoleon III.]] wëlles hat, [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ze kafen.
D'Kris goung domat op en Enn, datt d'europäesch Groussmuechte mam [[Traité vu London (1867)|Traité vu London]] Lëtzebuerg fir neutral an onofhängeg erkläert hunn.
== Ausgangssituatioun ==
[[Fichier:Landverkauf.JPG|thumb|''Auf der großen Ländermesse.'' Karikatur am ''[[Kladderadatsch]]'' vum 5. Mee 1867, wou e "Pfusch-Händler" (Wëllem III.), dee Lëtzebuerg verkafe wëll, vun engem preisesche "Maart-Polizist" (Bismarck) ugehale gëtt.]]
[[File:Httpdigi.ub.uni-heidelberg.dediglitklabismarck18900046.jpg|thumb|''"Ein guter Schäfer läßt kein Schaf verloren gehen"'': Nom Preisesch-Éisträichesche Krich weist d'"Germania" de Schéifer (Bismarck) drop hin, hir Schof (Klengstaaten) ze schützen, an deit op Lëtzebuerg (déisäit vum Rhäin), dat e Wollef (Napoléon III.) am A huet.]]
Zanter [[1815]], nom Artikel 67 vum Akt vum [[Wiener Kongress]], hat den hollännesche Kinnek den Titel an d'Herrschaft iwwer dat nei gegrënnt [[Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Gläichzäiteg war d'Land Member vum [[Däitsche Bond]] ginn, an aus der [[Festung Lëtzebuerg]] gouf eng [[Bundesfestung]], an där d'Preisen d'Garnisounsrecht haten. Den Däitsche Bond war am Fong geholl ni méi wéi eng Diplomatekonferenz, déi vun Zäit zu Zäit ënner dem Virsëtz vum éisträichesche Keeser zu Frankfurt zesumme koum. No der [[Belsch Revolutioun|belscher Revolutioun]] ([[1830]]-[[1839]]), gouf d'Land ekonomesch vun der Belsch getrennt, a gouf 1842 an de preisesch dominéierten [[Däitschen Zollveräin]] integréiert.
Ënner dem [[Napoleon III. vu Frankräich|Napoleon III.]] huet Frankräich eng [[Imperialismus|imperialistesch]] Aussepolitik bedriwwen, déi drop aus war, säin Territoire ze vergréisseren, ë. a. och, fir [[Preisen]], dat [[1866]] den [[Preisesch-Éisträichesche Krich|Däitsch-éisträichesche Krich]] gewonnen hat a voll am Komme war, de Bass kënnen ze halen. Preisen huet nämlech no der Opléisung vum Däitsche Bond den [[Norddäitsche Bond]] gegrënnt, e wichtege Schratt zu engem vereenten Däitschland ouni Éisträich. D'Festung Lëtzebuerg war zanter 1866 zwar keng '''Bundes'''-Festung méi, mä d'Preisen hunn hir Garnisoun do "vergiess"...
Mä schonn virdrun huet den Napoléon III. sech fir d'[[Belsch]] a fir Lëtzebuerg intresséiert. Hien huet Geheimverhandlunge mam [[Otto von Bismarck]] gefouert. Dësen huet him ze verstoe ginn, datt, wa Frankräich sech vun däitschen Territoiren ewechhale géif, a sech och net an däitsch Eenegungsbestriewungen amësche géif, hien näischt géif ënnerhuelen, wa Frankräich sech d'Belsch an/oder Lëtzebuerg uneegene wéilt.
Eng franséisch Annexioun vum jonke belsche Kinnekräich ass fir England absolut net a Fro komm. Déi Saach mat Lëtzebuerg wier scho méi einfach ze maache gewiescht: Preisen hätt dofir Holland entweeder [[Ostfriesland]] an d'Plaz ofgetrueden, oder awer de [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III.]] hätt vu Frankräich eng Kompensatioun vu fënnef Millioune [[Gulden|Florenge]] kritt. Well de Wëllem knapps bei Keess war, huet hien den 23. Mäerz 1867 der 2. Optioun mam Kaf zougestëmmt. Hien huet dat awer ëffentlech gemaach, a sou koum et zu Protester an der däitscher Ëffentlechkeet. Och a Frankräich gouf dat staark kritiséiert, an et war nobäi, datt et e Krich tëscht Däitschland a Frankräich géif.
===Zu Lëtzebuerg selwer===
Zu Lëtzebuerg selwer hunn d'Politiker (déi gläichzäiteg meeschtens och Industriebesëtzer waren) drëms gestridden, wat fir eng Léisung an hiren Aen déi bescht wier.
<!-- Hei misst erkläert ginn, wie vun de Schlësselpolitiker/Industriebesëtzer firwat watfireng Positioun hat. -->
Déi Streidereien sinn e wichtegt Element vum [[Michel Rodange]] sengem ''[[Reenert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Reenert]]'' wou de Geck doriwwer gemaach gëtt.
Fir eng Léisung ze fannen, gouf zu [[London]] eng international Konferenz organiséiert, déi de 7. Mee ugefaangen huet. Déi zwou Säite ware bereet, Kompromësser ze maachen, a sou konnt den [[11. Mee]] [[1867]] de sougenannten [[Traité vu London (1867)|Zweeten Traité vu London]] ënnerschriwwe ginn.
== Wat decidéiert gouf ==
* Frankräich keeft Lëtzebuerg net, den hollännesche Kinnek bleift [[Souverain]] vum Land.
* Dofir zitt Preise seng Garnisoun aus der [[Festung Lëtzebuerg|Festung]] of an
* d'Festung gëtt sou wäit wéi néideg, zerstéiert.
* Lëtzebuerg soll bei zukünftege Konflikter [[Neutralitéit (International Politik)|neutral]] bleiwen.
* D'Garantiemuechte vum [[Traité vu London (1839)|éischten Traité vu London]]: Frankräich, Groussbritannien, Preisen, Éisträich a [[Russland]] sollen och dës Kéier driwwer waachen, datt den Traité agehale géif.
== Follgen ==
D'Spannungen tëscht Preisen a Frankräich goufen net ausgeglach, mä hu sech verstäerkt, well den Napoléon III. sech vum Bismarck bedru gefillt huet. Knapps 3 Joer duerno koum et dunn zum [[Franséisch-Preisesche Krich|Franséisch-Preisesche Krich (1870-1871)]].
Fir Lëtzebuerg waren et natierlech den Ofzuch vun de preiseschen Truppen an d'Schleefe vun der Festung, déi héich Auswierkungen op d'Ekonomie an d'Urbaniséierung vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] mat sech bruecht hunn. Lëtzebuerg konnt sech als eegestännege Staat stabiliséieren. E besonnesch wichtegen Aspekt war och, datt trotz der Neutralitéit Lëtzebuerg virun am [[Däitschen Zollveräin]] huet däerfe bleiwen, wat eng fundamental wichteg Roll bei der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Entwécklung vun der Siderurgie]] gespillt huet.
== Literatur ==
* [[Christian Calmes]], ''1867 - L'affaire du Luxembourg'' ; Lëtzebuerg (St.-Paulus), 1967.
* [[Emil Haag]], ''Was wollte Bismarck mit der Luxemburger Affäre 1867 ? '' ; in: ''Hémecht'', Jgg. 23 (1971), Heft 1, Ss. 43-58.
* Christian Calmes, Danielle Bossaert, ''Histoire du Grand-Duché de Luxembourg'' ; Lëtzebuerg (St.-Paulus), 1994; ISBN 2-87963-209-9
* [[Pierre Ruppert]], ''Le Grand-Duché de Luxembourg dans les relations internationales. Recueil des traités, conventions et arrangements internationaux'' ; Lëtzebuerg, 1892; Ss. 151-152.
== Um Spaweck ==
* [http://wwi.lib.byu.edu/index.php/The_Treaty_of_London_(1867) Traité vu London (1867)] {{fr}}
{{DEFAULTSORT:Letzebuerg-Kris}}
[[Kategorie:Geschicht vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:1867]]
5iij5p85bbk1ualtfiy72fxc0h33453
2702084
2701955
2026-08-20T10:07:30Z
Zinneke
34
/* Zu Lëtzebuerg selwer */ Misst verdéift ginn: Wie waren d'Haaptprotagonisten, woufir stounge se?
2702084
wikitext
text/x-wiki
{{Navigatioun Geschicht vu Lëtzebuerg}}
'''Lëtzebuerg-Kris''' (oder '''Lëtzebuerg-Fro''') ass eng Bezeechnung fir d'Ausernanersetzungen tëscht [[Frankräich]] an [[Däitschland]], wéi [[1867]] d'franséisch Regierung ënner dem [[Napoleon III. vu Frankräich|Napoleon III.]] wëlles hat, [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ze kafen.
D'Kris goung domat op en Enn, datt d'europäesch Groussmuechte mam [[Traité vu London (1867)|Traité vu London]] Lëtzebuerg fir neutral an onofhängeg erkläert hunn.
== Ausgangssituatioun ==
[[Fichier:Landverkauf.JPG|thumb|''Auf der großen Ländermesse.'' Karikatur am ''[[Kladderadatsch]]'' vum 5. Mee 1867, wou e "Pfusch-Händler" (Wëllem III.), dee Lëtzebuerg verkafe wëll, vun engem preisesche "Maart-Polizist" (Bismarck) ugehale gëtt.]]
[[File:Httpdigi.ub.uni-heidelberg.dediglitklabismarck18900046.jpg|thumb|''"Ein guter Schäfer läßt kein Schaf verloren gehen"'': Nom Preisesch-Éisträichesche Krich weist d'"Germania" de Schéifer (Bismarck) drop hin, hir Schof (Klengstaaten) ze schützen, an deit op Lëtzebuerg (déisäit vum Rhäin), dat e Wollef (Napoléon III.) am A huet.]]
Zanter [[1815]], nom Artikel 67 vum Akt vum [[Wiener Kongress]], hat den hollännesche Kinnek den Titel an d'Herrschaft iwwer dat nei gegrënnt [[Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Gläichzäiteg war d'Land Member vum [[Däitsche Bond]] ginn, an aus der [[Festung Lëtzebuerg]] gouf eng [[Bundesfestung]], an där d'Preisen d'Garnisounsrecht haten. Den Däitsche Bond war am Fong geholl ni méi wéi eng Diplomatekonferenz, déi vun Zäit zu Zäit ënner dem Virsëtz vum éisträichesche Keeser zu Frankfurt zesumme koum. No der [[Belsch Revolutioun|belscher Revolutioun]] ([[1830]]-[[1839]]), gouf d'Land ekonomesch vun der Belsch getrennt, a gouf 1842 an de preisesch dominéierten [[Däitschen Zollveräin]] integréiert.
Ënner dem [[Napoleon III. vu Frankräich|Napoleon III.]] huet Frankräich eng [[Imperialismus|imperialistesch]] Aussepolitik bedriwwen, déi drop aus war, säin Territoire ze vergréisseren, ë. a. och, fir [[Preisen]], dat [[1866]] den [[Preisesch-Éisträichesche Krich|Däitsch-éisträichesche Krich]] gewonnen hat a voll am Komme war, de Bass kënnen ze halen. Preisen huet nämlech no der Opléisung vum Däitsche Bond den [[Norddäitsche Bond]] gegrënnt, e wichtege Schratt zu engem vereenten Däitschland ouni Éisträich. D'Festung Lëtzebuerg war zanter 1866 zwar keng '''Bundes'''-Festung méi, mä d'Preisen hunn hir Garnisoun do "vergiess"...
Mä schonn virdrun huet den Napoléon III. sech fir d'[[Belsch]] a fir Lëtzebuerg intresséiert. Hien huet Geheimverhandlunge mam [[Otto von Bismarck]] gefouert. Dësen huet him ze verstoe ginn, datt, wa Frankräich sech vun däitschen Territoiren ewechhale géif, a sech och net an däitsch Eenegungsbestriewungen amësche géif, hien näischt géif ënnerhuelen, wa Frankräich sech d'Belsch an/oder Lëtzebuerg uneegene wéilt.
Eng franséisch Annexioun vum jonke belsche Kinnekräich ass fir England absolut net a Fro komm. Déi Saach mat Lëtzebuerg wier scho méi einfach ze maache gewiescht: Preisen hätt dofir Holland entweeder [[Ostfriesland]] an d'Plaz ofgetrueden, oder awer de [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III.]] hätt vu Frankräich eng Kompensatioun vu fënnef Millioune [[Gulden|Florenge]] kritt. Well de Wëllem knapps bei Keess war, huet hien den 23. Mäerz 1867 der 2. Optioun mam Kaf zougestëmmt. Hien huet dat awer ëffentlech gemaach, a sou koum et zu Protester an der däitscher Ëffentlechkeet. Och a Frankräich gouf dat staark kritiséiert, an et war nobäi, datt et e Krich tëscht Däitschland a Frankräich géif.
===Zu Lëtzebuerg selwer===
{{Kapitel Info feelt}}
Zu Lëtzebuerg selwer hunn d'Politiker{{wien?}} (déi gläichzäiteg meeschtens och Industriebesëtzer waren) drëms gestridden, wat fir eng Léisung an hiren Aen déi bescht wier.
<!-- Hei misst erkläert ginn, wie vun de Schlësselpolitiker/Industriebesëtzer firwat watfireng Positioun hat. -->
Déi Streidereien sinn e wichtegt Element vum [[Michel Rodange]] sengem ''[[Reenert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Reenert]]'' wou de Geck doriwwer gemaach gëtt.
Fir eng Léisung ze fannen, gouf zu [[London]] eng international Konferenz organiséiert, déi de 7. Mee ugefaangen huet. Déi zwou Säite ware bereet, Kompromësser ze maachen, a sou konnt den [[11. Mee]] [[1867]] de sougenannten [[Traité vu London (1867)|Zweeten Traité vu London]] ënnerschriwwe ginn.
== Wat decidéiert gouf ==
* Frankräich keeft Lëtzebuerg net, den hollännesche Kinnek bleift [[Souverain]] vum Land.
* Dofir zitt Preise seng Garnisoun aus der [[Festung Lëtzebuerg|Festung]] of an
* d'Festung gëtt sou wäit wéi néideg, zerstéiert.
* Lëtzebuerg soll bei zukünftege Konflikter [[Neutralitéit (International Politik)|neutral]] bleiwen.
* D'Garantiemuechte vum [[Traité vu London (1839)|éischten Traité vu London]]: Frankräich, Groussbritannien, Preisen, Éisträich a [[Russland]] sollen och dës Kéier driwwer waachen, datt den Traité agehale géif.
== Follgen ==
D'Spannungen tëscht Preisen a Frankräich goufen net ausgeglach, mä hu sech verstäerkt, well den Napoléon III. sech vum Bismarck bedru gefillt huet. Knapps 3 Joer duerno koum et dunn zum [[Franséisch-Preisesche Krich|Franséisch-Preisesche Krich (1870-1871)]].
Fir Lëtzebuerg waren et natierlech den Ofzuch vun de preiseschen Truppen an d'Schleefe vun der Festung, déi héich Auswierkungen op d'Ekonomie an d'Urbaniséierung vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] mat sech bruecht hunn. Lëtzebuerg konnt sech als eegestännege Staat stabiliséieren. E besonnesch wichtegen Aspekt war och, datt trotz der Neutralitéit Lëtzebuerg virun am [[Däitschen Zollveräin]] huet däerfe bleiwen, wat eng fundamental wichteg Roll bei der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Entwécklung vun der Siderurgie]] gespillt huet.
== Literatur ==
* [[Christian Calmes]], ''1867 - L'affaire du Luxembourg'' ; Lëtzebuerg (St.-Paulus), 1967.
* [[Emil Haag]], ''Was wollte Bismarck mit der Luxemburger Affäre 1867 ? '' ; in: ''Hémecht'', Jgg. 23 (1971), Heft 1, Ss. 43-58.
* Christian Calmes, Danielle Bossaert, ''Histoire du Grand-Duché de Luxembourg'' ; Lëtzebuerg (St.-Paulus), 1994; ISBN 2-87963-209-9
* [[Pierre Ruppert]], ''Le Grand-Duché de Luxembourg dans les relations internationales. Recueil des traités, conventions et arrangements internationaux'' ; Lëtzebuerg, 1892; Ss. 151-152.
== Um Spaweck ==
* [http://wwi.lib.byu.edu/index.php/The_Treaty_of_London_(1867) Traité vu London (1867)] {{fr}}
{{DEFAULTSORT:Letzebuerg-Kris}}
[[Kategorie:Geschicht vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:1867]]
76v8s9b7pqevbya3xo89qo05cg3yoj0
Schaffbauer
0
76538
2702003
2655344
2026-08-19T16:19:06Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2702003
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Wirion2.pdf|500px|thumb|D'Schaffplaz zu Iechternach. Tableau vum [[Auguste Wirion]]]]
[[Fichier:Heuertzboot.jpg|500px|thumb|En Iechternacher Schaffbauer bei der Aarbecht (1908). Foto vum [[Félix Heuertz]]]]
'''Schaffbauer''' ([[Méizuel|Mz]]. '''Schaffbaier''') ass eng Persoun genannt ginn, déi fréier haaptsächlech zu [[Iechternach]] um rietsen Uwänner vun der [[Sauer]] [[Boot|Booter]] resp. [[Schëff|Schëffer]] aus Holz gebaut huet. D'Iechternacher Wuert ''Schaffbauer'', dat meeschtens am Plural gebraucht gëtt, entsprécht dem däitsche ''Schiffbauer'' (''Schaff'' = ''Schëff'').<ref>{{Citation|URL=https://dico.uni.lu/?sigle=LWB&lemid=S00613|Titel=„Schaff-“|Gekuckt=02.01.2026|Editeur=Luxemburger Wörterbuch, digitalisierte Fassung im Wörterbuchangebot der Universität Luxemburg, Department of Humanities|Sprooch=de}}</ref>
Vum [[17. Joerhonnert|17.]] bis an den Ufank vum [[20. Joerhonnert]] waren d'Schaffbaier zu Iechternach aktiv. De Schantjen, wou d'Booter zesummegebaut goufen, huet ''Schaffplaz'' geheescht. Et gouf zwou Schaffplazen: déi eng uewenzeg, do wou méi spéit d'[[Gare Iechternach (PH)|Gare]] gebaut gouf, déi aner hanner ''Kack'' Richtung Pavillon, do wou haut eng Allee mat [[Lannen|Lanne]] steet. Déi éischt, déi an den Dokumenter als ''Viandener'' oder ''Haller Schiffplatz'' bezeechent gëtt<ref>Archives de la ville d'Echternach, Dossier N° 15/4n: ''Appropriation en 1869 du pré au ci-devant chantier de la porte de Vianden dit "Viandener Schiffplatz".'' — D'Bezeechnung "Haller Schiffplatz" kënnt an deem selwechten Dossier vir.</ref>, well se no bei der sougenannter ''Viandener Pforte'' resp. ''Hal'' (déi aktuell ''rue de la Gare'') louch, huet bis zirka 1850 funktionéiert<ref>Sunnen 2010a, S. 96; Sunnen 2010b.</ref>, déi aner bis kuerz nom [[Éischte Weltkrich]].<ref name = "Juncker">Juncker & Lorenz, 1999, S. 32.</ref> Deen allerleschten Naache soll 1925 gebaut gi sinn.<ref name = "Juncker"/> Zeechnunge vum [[Auguste van Werveke]] aus dem Joer 1925 op deenen e Boot, dat am Gaang ass gebaut ze ginn, ze gesinn ass, dierften dat confirméieren.<ref>Friedrich 1977, S. 258. De [[Carlo Hemmer]] nennt d'Schaffbaier "eine 1925 ausgestorbene Zunft"; cf. ''Anekdotische Reise durch Luxemburg (5. Folge): Lebenskünstler im Abteistädchen.'' d'Letzeburger Land 1980, Nr. 48 (28. Nov.), S. 8. Dem Paul Colljung (2009, S. 152) no hätt et souguer nach e bësse méi laang gedauert: ''Nach 1925 stellte der Bootsbauer Dell seine Produktion endgültig ein.''</ref> Ob do d'''Schaffplaz'' als solch nach funktionéiert huet, ass eng aner Fro.
Zu Iechternach goufe verschidden Zorte vu Booter gebaut. Jee no Gréisst waren dat:<ref name="Heuertz251">Heuertz 1940, S. 251.</ref>
* d'''Schalupp'' ([[Franséisch|fr]]. ''chaloupe''), e grousst Boot mat engem [[Seegel]],
* de ''Fëscheraachen'' (''canot de pêcheur''), en zimmlech groussen Naachen,
* de ''Leefer'' oder ''Fléier'', e liicht a schnellt Boot,
* d'''Schëffchen'', e klengt Boot,
* d'''Schëff'' (''canot''), en "normaalt" Boot,
* d'''Foar'' (''bac'').
Vun der Funktioun hir gouf et:<ref name="Heuertz251"/>
* de ''Fëscheraachen'',
* de ''Sandaachen'', fir den Transport vu Sand,
* den ''Ankeraachen'', e Boot mat engem Anker,
* d'''Kanalschëff'', e grousst Schëff fir op engem Kanal ze fueren
Iechternacher Booter a Schëffer sinn op der Sauer, der [[Musel]] an um [[Rhäin]] gefuer, a souguer bis an [[Holland]] verkaf ginn.<ref name="Heuertz251"/> Dat gréisst Schëff, dat jee zu Iechternach gebaut ginn ass, soll 32 Meter laang gewiescht sinn an eng Capacitéit vun 250 Tonne gehat hunn.<ref>Simon 1950.</ref> Bekannt Schaffbaier waren d'Familljen Dell, Mannes, Prim an Olinger. Ee vun de leschte Schaffbaier, de Joseph Olinger, war bei engem Accident de 17. Januar 1910, beim Ofrappe vun der Noutbréck, déi fir d'Sanéierung vun der [[Al Sauerbréck zu Iechternach|Iechtenacher Bréck]] gebaut gi war, ëm d'Liewe komm.<ref>[[Heinrich Theodor Weber|Weber, Heinrich Theodor]], 1997. ''Brücken über die deutsch-luxemburgische Grenze.'' Gollenstein, Blieskastel. ISBN 3-930008-61-0, Säit 240.</ref> Am Firmeregëster vun 1914 figuréiert de Peter Dell-Mergen vun Iechternach als Wiert a Schaffbauer.<ref>''Extraits du registre aux firmes publiés en exécution de l'art 2 de la loi du 23 décembre 1909.'' Mémorial du Grand-Duché de Luxembourg 1914, No 87, 23. Décembre 1914, S. 1211. [https://web.archive.org/web/20160122211203/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1914/0087/a087.pdf]</ref>
De Patréiner vun de Schaffbaier war den [[Kleeschen|hl. Niklos]]. Zesumme mat de Fëscher an de Schëffsleit ware si an der Zonft vun den ''Niglosbréider'' (''Niklosbridder'').<ref name="wörterbuch">Luxemburger Wörterbuch, Bd. 3. Luxemburg 1965/70, S. 216.</ref> Bis 1914 sinn déi Iechternacher Schaffbaier den Owend virun [[Kleeschen|Niklosdag]]<ref name="Heuertz251"/><ref name="wörterbuch"/> resp. op Niklosdag selwer<ref>Tageblatt 1935, Etringer 1978, S. 170.</ref> am Cortège, wa méiglech a Begleedung vun e puer Musikanten, duerch d'Iechternacher Gaassen a Wiertschafte gezunn. Bei dësem ''Ëmzock'' gouf dat sougenannt ''Schaffbaierléid'' (''Schaffbaierlidd'') gesongen. Deem säin Text bestoung aus dem Refrain ''"Hätte mir is Bäm bezoalt, is Bäm bezoalt, is Bäm bezoalt"''<ref>Anonymus 1935, Simon 1950. — D'Holz, dat d'Schaffbaier am Fréijoer am Bësch bei der "Bëschkiirmes" gesteet haten, war bis Mäertesdag (11. November) ze bezuelen. Vgl. Juncker & Lorenz, S. 30ss.</ref>, mat dem eventuellen Zousaz ''"en Daler am Sak, e Schwäi geschluecht"'';<ref>Heuertz 1940, S. 252.</ref> eng aner Versioun war: "''Hätte mir is Bäm bezoalt, hätte mir is Poacht bezoalt"''<ref name="wörterbuch"/><ref>[[Joseph Hess|J. Hess]]: ''Luxemburger Volkskunde''. Grevenmacher 1929; zitéiert beim Etringer 1978, S. 170.</ref> Den [[Isi Comes]] (Text) an de [[Max Menager]] (Melodie) hunn an den 1930er Joren dem ''Schaffbaierléid'' e ganz neit Kleed verpasst,<ref>Juncker & Lorenz, S. 30-32; Comes 1934/35.</ref> dat mat dem authentesche Lidd net méi vill ze dinn huet.
==Literatur==
* Anonymus, 1935. ''Bilder vom heimischen Gewerbefleiß: Der Schiffbauer.'' Tageblatt 1935, Nr. 40 (16. Februar), S. 9 (Beilage: Der Luxemburger Bauer). [https://web.archive.org/web/20220520005330/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=621393&search_terms=#panel:pp|issue:621393|page:9]
* Colljung, P., 2009. ''Die Sauerschiffer.'' In: Heimatkalender 2010 Eifelkreis Bitburg-Prüm, Bitburg, S. 149-152.
* Comes, I., 1934. ''Das Fest der Schiffbauerzunft in Echternach. Schaffbaierumzug: T'Schaffbaierle'it: Erhönscht an op-pole'ert voam I.C.; Musek voam Max Menager.'' In: Jonghémecht: Blätter für heimatliches Schrift- und Volkstum, 9(1934/35), H. 1/2, S. 29-30.
* [[Norbert Etringer|Etringer, N.]] 1978. ''Aus der Geschichte der Moselschiffahrt.'' 2. unveränderte Aufl. Luxembourg, Éditions J.-P. Krippler-Muller, 219 S. (1. Aufl.: Luxemburg, Bourg-Bourger, 1959). (Kuck d'Säiten 159-163 an 170-171.)
* [[Evy Friedrich|Friedrich, E.]], 1968. ''Die Echternacher Schaffbaier: Eine ausgestorbene Zunft.'' In: Revue. - Luxembourg. - Jg. 24(1968), Nr. 35, S. 24-28.
* Friedrich, E., 1977. ''Die Schaffbaier.'' In: ''Echternach, notre ville.'' Livre d'or de la Société d'Embellissement d'Echternach 1877-1977. Impr. Burg, Echternach, S. 251-260.
* Heuertz, F., 1940. ''Souvenirs d'Echternach. Animaux, plantes et métiers qui s'en vont.'' Société des naturalistes luxembourgeois, livre jubilaire, fasc. 1, S. 231-252, 6 pl. h.-t. [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1940_050_231_252.pdf]
* Juncker, M. & M. Lorenz, 1999. ''Eechternoach, schi Steedchen. E Léiderbouch mat Anekdoten a Kommentäre voam Marcel Lorenz.'' Echternach, Ville d'Echternach, 100 S.
* [[Marcel Simon (Auteur)|Simon, M.]], 1950. ''Echternach, liebe, alte Stadt.'' Tageblatt 1950, Nr. 6 (7. Januar), S. 8. [https://web.archive.org/web/20220520001927/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=152177&search_terms=#panel:pp|issue:152177|page:8]
* Simon, M., 1950. ''Echternach, liebe, alte Stadt.'' Esch/Alzette, 78 S. (Schaffbaier: S. 38-39).
* Orlewski-Eyschen, Jacqueline, Duhr, Nicole et al. ''Et war een deemools net méisseg: Al Beruffer a Broutverdéngschter, Band 1''. Itzig: RBS, 2009. ISBN 9782959972157
* Sunnen, C., 2010a. ''Vorindustrieller Schiffbau in Luxemburg.'' Hémecht, 62 (1), S. 71-144.
* Sunnen, C., 2010b. ''Von 1650 an vorindustrielle Fertigung von Holzschiffen in der Abteistadt: bis 1910 Schiffsbau in Echternach: zur Geschichte der Industriekultur Luxemburgs.'' Die Warte 2010, 22/2300 (8. Juli), S. 4-5. [https://web.archive.org/web/20160304201308/http://www.eurinfo.net/file?file_id=2243] [https://web.archive.org/web/20160304205920/http://www.eurinfo.net/file?file_id=2244]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemeng Iechternach]]
[[Kategorie:Handwierker]]
edpv6gab6z9z0d1lgoyq4vfm2l20dhl
Édouard Widung
0
83801
2702040
2655608
2026-08-19T21:34:20Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2702040
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Nicolas André Édouard Widung''',<ref name="lw">{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1225114&search_terms=#issue:1225114 |Titel=Luxemburger Wort 1934, Nr. 95 (6. April), S. 11 |Gekuckt=2011-04-19 |archivedate=2025-09-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250928142816/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1225114&search_terms=#issue:1225114 }}</ref> gebuer den [[10. Juli]] [[1906]], a gestuerwen den [[31. Mäerz]] [[1991]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] [[Apdikter]]<ref>Kugener 2005, S. 1706.</ref>.
Hien ass den 31. Mee 1930 zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] als Apdikter zougelooss ginn. 1933 huet hien dem [[Jacques Bos]] seng Apdikt, d'[[Mouerenapdikt an der Stad Lëtzebuerg|Mouerenapdikt]] um [[Roude Pëtz]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], ofkaaft<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=526005&search_terms=#issue:526005 |Titel=Escher Tageblatt 1933, Nr. 214 (14. September), S. 3 |Gekuckt=2011-04-19 |archivedate=2025-09-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250928144258/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=526005&search_terms=#issue:526005 }}</ref>.
Den Édouard Widung huet sech den 10. Februar 1934 mat der Madeleine Peters bestuet<ref name="lw" /><ref>[http://www.eluxemburgensia.lu:80/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1223030&search_terms=#issue:1223030 Luxemburger Wort 1934, Nr. 40 (9. Februar), S. 4]</ref>.Der Koppel hire Fils, de Robert Widung, gebuer den 11. Mee 1942, ass och Apdikter ginn<ref>Kugener 2005, S. 1706, 1707.</ref>.
==Literatur==
* Kugener, H., 2005. ''Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg.'' Band 3 (S-Z). Eigenverlag, Luxemburg, S. 1343-1756, 1-24.
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Widung Edouard}}
[[Kategorie:Gebuer 1906]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1991]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Apdikter]]
jlmk9ocq5a5pfiqzecq0d7inn4xi0qv
Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg
0
87790
2701966
2701860
2026-08-19T13:37:04Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2701966
wikitext
text/x-wiki
Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.'''
{| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0"
|-
! N°
!
! Gemeng
! Buergermeeschter
|-
| {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}}
|-
| {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}}
|-
| {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}}
|-
| {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}}
|-
| {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}}
|-
| {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}}
|-
| {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}}
|-
| {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}}
|-
| {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}}
|-
| {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}}
|-
| {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}}
|-
| {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}}
|-
|{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}}
|-
| {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}}
|-
|{{0}}15 ||
[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]]
|[[Gemeng Clierf|Clierf]]
|{{Buergermeeschter Clierf}}
|-
|{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]|| {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}}
|-
|{{0}}17 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Conter|Conter]]|| {{Buergermeeschter Conter}}
|-
|{{0}}18 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]|| {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}}
|-
|{{0}}19 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]|| [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]|| {{Buergermeeschter Diddeleng}}
|-
|{{0}}20 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]]|| [[Gemeng Dikrech|Dikrech]]|| {{Buergermeeschter Dikrech}}
|-
|{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Dippech|Dippech]]|| {{Buergermeeschter Dippech}}
|-
|{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Duelem|Duelem]]|| {{Buergermeeschter Duelem}}
|-
|{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ell|Ell]]|| {{Buergermeeschter Ell}}
|-
|{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}}
|-
|{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]|| {{Buergermeeschter Esch-Sauer}}
|-
|{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]]|| [[Esch-Uelzecht]]|| {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}
|-
|{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]|| {{Buergermeeschter Ettelbréck}}
|-
|{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Feelen|Feelen]]|| {{Buergermeeschter Feelen}}
|-
|{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}}
|-
|{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fiels|Fiels]]|| {{Buergermeeschter Fiels}}
|-
|{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]|| {{Buergermeeschter Fluessweiler}}
|-
|{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]|| {{Buergermeeschter Fréiseng}}
|-
|{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Garnech|Garnech]]|| {{Buergermeeschter Garnech}}
|-
|{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}}
|-
|{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]|| {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}}
|-
|{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]|| {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}}
|-
|{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]]|| {{Buergermeeschter Habscht}}
|-
|{{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Hesper|Hesper]]|| {{Buergermeeschter Hesper}}
|-
|{{0}} 39 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}}
|-
|{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]|| {{Buergermeeschter Hiefenech}}
|-
|{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]|| [[Iechternach]]|| {{Buergermeeschter Iechternach}}
|-
|{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]|| {{Buergermeeschter Ierpeldeng}}
|-
|{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]|| {{Buergermeeschter Jonglënster}}
|-
|{{0}}44 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}}
|-
|{{0}}45 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}}
|-
|{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Keel|Keel]]|| {{Buergermeeschter Keel}}
|-
|{{0}}47 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Kielen|Kielen]]|| {{Buergermeeschter Kielen}}
|-
|{{0}}48 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]|| {{Buergermeeschter Kiischpelt}}
|-
|{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Konsdref|Konsdref]]|| {{Buergermeeschter Konsdref}}
|-
|{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]]|| {{Buergermeeschter Koplescht}}
|-
|{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]|| {{Buergermeeschter Leideleng}}
|-
|{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Lenneng|Lenneng]]|| {{Buergermeeschter Lenneng}}
|-
|{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}}
|-
|{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]]|| {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}}
|-
|{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]|| {{Buergermeeschter Luerenzweiler}}
|-
|{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}}
|-
|{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}}
|-
|{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Mamer|Mamer]]|| {{Buergermeeschter Mamer}}
|-
|{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Manternach|Manternach]]|| {{Buergermeeschter Manternach}}
|-
|{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Miersch|Miersch]]|| {{Buergermeeschter Miersch}}
|-
|{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]|| {{Buergermeeschter Monnerech}}
|-
|{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Munneref|Munneref]]|| {{Buergermeeschter Munneref}}
|-
|{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]|| {{Buergermeeschter Nidderaanwen}}
|-
|{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Noumer|Noumer]]|| {{Buergermeeschter Noumer}}
|-
|{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]|| {{Buergermeeschter Parc Housen}}
|-
|{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}}
|-
|{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}}
|-
|{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]||{{Buergermeeschter Préizerdaul}}
|-
|{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rammerech|Rammerech]]|| {{Buergermeeschter Rammerech}}
|-
|{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]|| {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}}
|-
|{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]]|| {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}}
|-
|{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}}
|-
|{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]|| {{Buergermeeschter Reisduerf}}
|-
|{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}}
|-
|{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]|| {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}}
|-
|{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]|| {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}}
|-
|{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]|| {{Buergermeeschter Sandweiler}}
|-
|{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}}
|-
|{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Schengen|Schengen]]|| {{Buergermeeschter Schengen}}
|-
|{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}}
|-
|{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Schieren|Schieren]]|| {{Buergermeeschter Schieren}}
|-
|{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}}
|-
|{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]|| {{Buergermeeschter Stadbriedemes}}
|-
|{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]]|| [[Stauséigemeng]]|| {{Buergermeeschter Stauséigemeng}}
|-
|{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Steesel|Steesel]]|| {{Buergermeeschter Steesel}}
|-
|{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Stengefort|Stengefort]]|| {{Buergermeeschter Stengefort}}
|-
|{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Stroossen|Stroossen]]|| {{Buergermeeschter Stroossen}}
|-
|{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Suessem|Suessem]]|| {{Buergermeeschter Suessem}}
|-
|{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Tandel|Tandel]]|| {{Buergermeeschter Tandel}}
|-
|{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]]|| {{Buergermeeschter Useldeng}}
|-
|{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]|| [[Gemeng Veianen|Veianen]]|| {{Buergermeeschter Veianen}}
|-
|{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]]|| [[Gemeng Viichten|Viichten]]|| {{Buergermeeschter Viichten}}
|-
|{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}}
|-
|{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]|| {{Buergermeeschter Waldbëlleg}}
|-
|{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Walfer|Walfer]]|| {{Buergermeeschter Walfer}}
|-
|{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wanseler|Wanseler]]|| {{Buergermeeschter Wanseler}}
|-
|{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]|| {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}}
|-
|{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]|| {{Buergermeeschter Wëntger}}
|-
|{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]]|| {{Buergermeeschter Wolz}}
|-
|{{0}}100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wuermer|Wuermer]]|| {{Buergermeeschter Wuermer}}
|}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]]
[[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]]
9y3l0oxviupmzbdrzo6l8bbtkyzrcfr
2702010
2701966
2026-08-19T17:33:15Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2702010
wikitext
text/x-wiki
Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.'''
{| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0"
|-
! N°
!
! Gemeng
! Buergermeeschter
|-
| {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}}
|-
| {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}}
|-
| {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}}
|-
| {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}}
|-
| {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}}
|-
| {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}}
|-
| {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}}
|-
| {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}}
|-
| {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}}
|-
| {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}}
|-
| {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}}
|-
| {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}}
|-
|{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}}
|-
| {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}}
|-
|{{0}}15 ||
[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]]
|[[Gemeng Clierf|Clierf]]
|{{Buergermeeschter Clierf}}
|-
|{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]|| {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}}
|-
|{{0}}17 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Conter|Conter]]|| {{Buergermeeschter Conter}}
|-
|{{0}}18 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]|| {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}}
|-
|{{0}}19 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]|| [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]|| {{Buergermeeschter Diddeleng}}
|-
|{{0}}20 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]]|| [[Gemeng Dikrech|Dikrech]]|| {{Buergermeeschter Dikrech}}
|-
|{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Dippech|Dippech]]|| {{Buergermeeschter Dippech}}
|-
|{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Duelem|Duelem]]|| {{Buergermeeschter Duelem}}
|-
|{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ell|Ell]]|| {{Buergermeeschter Ell}}
|-
|{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}}
|-
|{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch-sûre luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]|| {{Buergermeeschter Esch-Sauer}}
|-
|{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|25px]]|| [[Esch-Uelzecht]]|| {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}
|-
|{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]|| {{Buergermeeschter Ettelbréck}}
|-
|{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Feelen|Feelen]]|| {{Buergermeeschter Feelen}}
|-
|{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}}
|-
|{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fiels|Fiels]]|| {{Buergermeeschter Fiels}}
|-
|{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]|| {{Buergermeeschter Fluessweiler}}
|-
|{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]|| {{Buergermeeschter Fréiseng}}
|-
|{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Garnech|Garnech]]|| {{Buergermeeschter Garnech}}
|-
|{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}}
|-
|{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]|| {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}}
|-
|{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]|| {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}}
|-
|{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]]|| {{Buergermeeschter Habscht}}
|-
|{{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Hesper|Hesper]]|| {{Buergermeeschter Hesper}}
|-
|{{0}} 39 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}}
|-
|{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]|| {{Buergermeeschter Hiefenech}}
|-
|{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]|| [[Iechternach]]|| {{Buergermeeschter Iechternach}}
|-
|{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]|| {{Buergermeeschter Ierpeldeng}}
|-
|{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]|| {{Buergermeeschter Jonglënster}}
|-
|{{0}}44 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}}
|-
|{{0}}45 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}}
|-
|{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Keel|Keel]]|| {{Buergermeeschter Keel}}
|-
|{{0}}47 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Kielen|Kielen]]|| {{Buergermeeschter Kielen}}
|-
|{{0}}48 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]|| {{Buergermeeschter Kiischpelt}}
|-
|{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Konsdref|Konsdref]]|| {{Buergermeeschter Konsdref}}
|-
|{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]]|| {{Buergermeeschter Koplescht}}
|-
|{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]|| {{Buergermeeschter Leideleng}}
|-
|{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Lenneng|Lenneng]]|| {{Buergermeeschter Lenneng}}
|-
|{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}}
|-
|{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]]|| {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}}
|-
|{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]|| {{Buergermeeschter Luerenzweiler}}
|-
|{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}}
|-
|{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}}
|-
|{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Mamer|Mamer]]|| {{Buergermeeschter Mamer}}
|-
|{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Manternach|Manternach]]|| {{Buergermeeschter Manternach}}
|-
|{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Miersch|Miersch]]|| {{Buergermeeschter Miersch}}
|-
|{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]|| {{Buergermeeschter Monnerech}}
|-
|{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Munneref|Munneref]]|| {{Buergermeeschter Munneref}}
|-
|{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]|| {{Buergermeeschter Nidderaanwen}}
|-
|{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Noumer|Noumer]]|| {{Buergermeeschter Noumer}}
|-
|{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbr.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbr.svg|25px]]|| [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]|| {{Buergermeeschter Parc Housen}}
|-
|{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}}
|-
|{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}}
|-
|{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]||{{Buergermeeschter Préizerdaul}}
|-
|{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rammerech|Rammerech]]|| {{Buergermeeschter Rammerech}}
|-
|{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]|| {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}}
|-
|{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]]|| {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}}
|-
|{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}}
|-
|{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]|| {{Buergermeeschter Reisduerf}}
|-
|{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}}
|-
|{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]|| {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}}
|-
|{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]|| {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}}
|-
|{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]|| {{Buergermeeschter Sandweiler}}
|-
|{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}}
|-
|{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]]|| [[Gemeng Schengen|Schengen]]|| {{Buergermeeschter Schengen}}
|-
|{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}}
|-
|{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Schieren|Schieren]]|| {{Buergermeeschter Schieren}}
|-
|{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}}
|-
|{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]|| {{Buergermeeschter Stadbriedemes}}
|-
|{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]]|| [[Stauséigemeng]]|| {{Buergermeeschter Stauséigemeng}}
|-
|{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Steesel|Steesel]]|| {{Buergermeeschter Steesel}}
|-
|{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Stengefort|Stengefort]]|| {{Buergermeeschter Stengefort}}
|-
|{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Stroossen|Stroossen]]|| {{Buergermeeschter Stroossen}}
|-
|{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Suessem|Suessem]]|| {{Buergermeeschter Suessem}}
|-
|{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Tandel|Tandel]]|| {{Buergermeeschter Tandel}}
|-
|{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]]|| {{Buergermeeschter Useldeng}}
|-
|{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]|| [[Gemeng Veianen|Veianen]]|| {{Buergermeeschter Veianen}}
|-
|{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]]|| [[Gemeng Viichten|Viichten]]|| {{Buergermeeschter Viichten}}
|-
|{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}}
|-
|{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]|| {{Buergermeeschter Waldbëlleg}}
|-
|{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Walfer|Walfer]]|| {{Buergermeeschter Walfer}}
|-
|{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wanseler|Wanseler]]|| {{Buergermeeschter Wanseler}}
|-
|{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]|| {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}}
|-
|{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]|| {{Buergermeeschter Wëntger}}
|-
|{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]]|| {{Buergermeeschter Wolz}}
|-
|{{0}}100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wuermer|Wuermer]]|| {{Buergermeeschter Wuermer}}
|}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]]
[[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]]
8utbfxcsz3jqopx0jbfbeef6xek1so2
Schabloun:Ärenzdall
10
88712
2701947
2699830
2026-08-19T12:00:02Z
StefanVIII
71833
png -> svg
2701947
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.svg|20px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Ärenzdall|*]]
oyhetk1ad7mls24tvzeeq4fma9qzgi5
Réimermonument Duelem
0
90014
2701998
2614772
2026-08-19T16:04:29Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701998
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Ch Bernhoeft 1891 GD Luxembourg 09 Pl 2.1 Dalheim Aigle romaine.jpg|250px|thumb|D'Réimermonument zu Duelem am Joer 1891 (Foto vum [[Charles Bernhoeft]])]]
[[Fichier:Duelem Adler-002.jpg|250px|thumb|D'Monument am August 2012]]
D''''Réimermonument''' zu [[Duelem (Réimech)|Duelem]] am [[Kanton Réimech]] erënnert un d'Ausgruewungen aus dem 19. Joerhonnert um [[Réimerzäit|réimesche]] Site um „Pëtzel-Plateau“.
== Geschicht ==
„Den Aadler“, wéi d'Monument genannt gëtt, ass eng 11,3 Meter héich Sail, op där en Aadler iwwert enger Kugel sëtzt, deem säi Kierper a Richtung vum galloréimesche ''[[Duelem (Réimech)#Geschicht|Vicus Ricciacus]]'' kuckt a säi Kapp a Richtung vum [[Kiem]] fir op [[Metz]] gedréit huet. Den Entworf fir d'Monument, dat op kinnekleche Beschloss hi gebaut gouf, koum vum Distriktsarchitekt [[Charles Arendt]] vu [[Gréiwemaacher]]. D'Skulptur vum Aadler ass am Atelier Gunsheimer zu Tréier entstanen.
De Grondstee fir d'Monument gouf den [[28. Mee]] [[1855]] a Presenz vum Kinnek-Groussherzog [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III.]] a sengem Representant, dem Prënz [[Henri vun Oranien-Nassau]], geluecht<ref>[[Luxemburger Wort]] Nr 64 vum 1. Juni 1855, S.2 [https://web.archive.org/web/20250926063312/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=215944&search_terms=#panel:pp|issue:215944|article:DTL41|page:2|block:DTL291 (PDF)]</ref>. An engem Dekreet war vum Kinnek festgehale ginn, datt d'Monument aus Material sollt gebaut ginn, dat vun Ausgruewungen aus der Géigend staamt. Sou kommen di grouss schwaarz Bléck op deenen den Aadler sëtzt vun engem 1854 fräigeluechte réimesche Wuechttuerm, och „burgus“ genannt, deen net wäit vun der Plaz vum Monument fonnt gi war. Och den aggravéierten Text um Sockel war am Viraus an deem Dekreet festgehale ginn. Sou stoung op der südlecher Säit: „SVRGIT LAETA CERES FLVOS SPICATA CAPILLOS ALTO QVO CVBVIT MAVORES TRVCVLENTES IN ARVO“ (lat), op der nërdlecher Säit: „Lapis Auspice Nassoviae Principe Henrico fratris Guilielmi tertii in magno ducatu Luciliburgensi vices gerente nec non curante societate archaeologica ingentes post effossas hic aere publico substructiones innumerasque alias antiquitatis reliquias in testimonium erectus“ (lat), op der westlecher Säit: „Rome a campé sur ce plateau“ {{fr}} an op der ëstlecher: „Zeugend entsteig' ich den Trümmern, die hier Rom's Lager zurückliesz“ {{de}}.
[[1886]] gouf d'Aadlerskulptur [[Gold|vergult]] a war sou scho vu Wäitem gutt ze gesinn.
Am [[Zweete Weltkrich]], beim Iwwerfall op Lëtzebuerg, gouf d'Monument den [[11. Mee]] [[1940]] vun der däitscher Arméi zerstéiert, fir ze verhënneren datt déi franséisch Artillerie sech dono ausriichte kéint.
[[1955]] ass d'Monument op Basis vun den Iwwerreschter, déi sengerzäit fonnt goufe, restauréiert ginn an et gouf [[1957]] erëm opgeriicht. D'Skulptur vum Aadler gouf minutiéis vun de Lëtzebuerger Sculpteure [[Henri Demuth]] a [[Léon Nosbusch]] nees nogebilt<ref>Heizou: Victor Loos: ''Der Römeradler.'' Den Adler – Lokalzeitung N°1-2, 1996 an http://www.ricciacus.lu/de/content/download/2702/11552/version/1/file/20160601_LW_DerUeberDalheimThront%28Adler%29.pdf</ref> Bei der Renovatioun gouf den Aadler awer net méi mat Gold iwwerzunn, sou wéi dat ursprénglech de Fall war an och seng Bléckrichtung huet sech geännert. Amplaz wéi fréier a Richtung Duerf ze kucken, kuckt en elo op déi réimesch Siidlung.
Um Sockel vum renovéierte Monument sinn elo dës Schrëften aggravéiert:
<div style="width: 200px; margin: 5px; text-align: center; letter-spacing: 1px">
FRÄI<br>
WEI DEN<br>
ADLER<br>
HÉMECHT<br>
BLAIF D.V.
</div>
<div style="width: 200px; margin: 5px; text-align: center; letter-spacing: 1px">
CE MONVMENT<br>
ÈRIGÈ EN 1855<br>
POVR RAPPELER CINQ<br>
SIECLES DE CIVILISATION<br>
GALLO-ROMAINE<br>
DANS LE PAYS DE<br>
LVXEMBOVRG<br>
DÉTRUIT<br>
LE 11 MAI 1940<br>
PAR L'ENVAHISSEVR<br>
A ÉTÉ RECONSTRVIT EN<br>
1957
</div>
<div style="width: 200px; margin: 5px; text-align: center; letter-spacing: 1px">
<big>CL</big>ARES<big>C</big>O<br>
<big>I</big>N<big>V</big>O<big>C</big>ANS RO<big>M</big>ANAE<br>
FOE<big>D</big>ERA PA<big>CI</big>S<br>
</div>
De [[Chronogramm]] ergëtt 1957.
== Literatur ==
* Victor Loos: ''Der Römeradler.'' Den Adler – Lokalzeitung N°1-2, 1996.
* Antoine Namur: ''Le camp romain de Dalheim. Troisième rapport. '' Publication de la section historique 10, 1855.
* Robert Vandivinit, Gust Linden, Sandy Linden, Aloyse Estgen, Victor Loos, "Vu Ricciacus via Dalahem op Duelem." Fanfare Gemeng Duelem, Luxemburg 2001, ISBN 2-87996-944-1.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Aigle romain de Dalheim|{{PAGENAME}}}}
* [https://web.archive.org/web/20160602111415/http://www.wort.lu/de/lokales/die-geschichte-des-dalheimer-adlers-eine-gemeinde-und-ihr-wahrzeichen-574d7c38ac730ff4e7f613b9 „Eine Gemeinde und ihr Wahrzeichen - Vor 60 Jahren kam die Rekonstruktion des Adlers wieder an seinen Platz“] op wort.lu an och an der gedréckter Versioun [https://e-paper.wort.lu/eweb/media/spl/2016/06/01/pdf/01_06_2016_w_28_8fafae2e18.pdf „Der über Dalheim thront - Vor 60 Jahren kam der „neue“ Adler an seinen Platz“] den 1. Juni 2016
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Gemeng Duelem]]
[[Kategorie:Monumenter zu Lëtzebuerg]]
t17kj1v4h8e3lxn0x6bvxremid7rrji
Michel Stemper
0
90113
2702072
2533692
2026-08-20T09:26:43Z
Robby
393
elo mam Doudesdatum inklusiv Quell
2702072
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie (Sportler)}}
De '''Michel Stemper''' besser bekannt als '''Fiss''', gebuer den [[29. September]] [[1909]] zu [[Esch-Uelzecht]], an do gestuerwen den [[13. Januar]] [[1937]]<ref name=":0" />, war e lëtzebuergesche Foussballspiller.<ref>[http://www.weltfussball.de/spieler_profil/michel-stemper/ De Michel Stemper op der Websäit Weltfussball.de]</ref>
Hien huet de 6. an den 13. Abrëll 1930 fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt an dobäi 1 Gol geschoss.<ref name=":0">[http://eu-football.info/_player.php?id=24028 D'Lëscht vun de Lännermatcher vum Michel Stemper] op eu-football.info</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Stemper Michel}}
[[Kategorie:Gebuer 1909]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1937]]
[[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]]
nyt14z4a9a5m9oxoyq8t1b1ktw02doo
Dräi Tierm
0
90291
2701975
2641136
2026-08-19T13:49:21Z
Puscas
735
.....
2701975
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Gebai}}
[[Fichier:Dräi Tierm 2012-04a.jpg|thumb|upright|D'Dräi Tierm vu Süden aus gesinn (2012)]]
D''''Dräi Tierm''', och alt '''Porte du Pfaffenthal''' genannt, gehéieren zu den eelste Bauwierker an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. De mëttleren, véiereckegen Tuerm war en Deel vun der zweeter Stadmauer a gouf ëm [[1050]] gebaut. Déi zwéi ronn baussenzeg Tierm koume warscheinlech Mëtt vum [[13. Joerhonnert]] dobäi.
Datt d'Tierm beim Schleefe vun der [[Festung Lëtzebuerg|Festung]] net och hu missen dru gleewen, féiert de [[Roger Bour]] drop zeréck, datt se deemools nach bewunnt waren. De Capitaine [[Guillaume Weydert|Weydert]] vun der [[Fräiwëllegekompanie]] huet do bis zum Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gelieft.
D'Tierm hu spéiderhin als Prisong gedéngt an et heescht datt d'[[Guillotine]], wa se net grad anzwousch gebraucht gouf, do ënnerbruecht war.
Nach haut droen d'[[Giischtjen|Giischtercher]] am [[Prisong vu Schraasseg]] um Kollie vun hirer Uniform den Emblème mat den Dräi Tierm.
== Tourismus ==
D'Tierm selwer kënnen net besicht ginn, mä sinn en Unzéiungspunkt fir d'[[Tourist]]en déi d'Stad besichen. Virum Gebai, beim [[Spueneschen Tiermchen]], do wou d'[[Montée de Pfaffenthal]] op de [[Boulevard Jean-Ulveling]] an de [[Boulevard Victor-Thorn]] stéisst, huet een eng schéi Vue op de [[Pafendall]] an op de [[Kierchbierg]].
== Literatur ==
* [[Leo Müller (Politiker)|Müller, Leo]]: ''Die Festung Luxemburg - Streifzüge durch Luxemburgs Geschichte und Gegenwart'' ; Lëtzebuerg, Verlag vun der Sankt-Paulus Dréckerei, 1932
* Bour, Roger: ''Stadt und Festung Luxemburg von A-Z''; Lëtzebuerg, [[Saint-Paul Luxembourg|Éditions Saint-Paul]], 1992
==Biller==
<gallery>
File:06545-Luxemburg-1905-Porte du Pfaffenthal-Brück & Sohn Kunstverlag.jpg|1905
Fichier:Dräi Tierm Bernhoeft.jpg|Ufank vum 20. Joerhonnert (Foto [[Charles Bernhoeft]])
</gallery>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Wierker Festung Lëtzebuerg 1867}}
[[Kategorie:Festung Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gebaier an der Stad Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Bauwierker 1050]]
[[Kategorie:Uewerstad]]
6huwqefr768dvptett8dihhg2roxoq4
Parc Heintz (Escher Strooss)
0
91130
2701953
2631852
2026-08-19T12:38:45Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701953
wikitext
text/x-wiki
{{Aner Bedeitungen op Mooss|Skulpturepark vun der BIL zu Hollerech|de Park vun Heintz Van Landewyck am Garer Quartier|Parc Heintz (rue de Hollerich)}}
{{Infobox Park}}
De '''Parc Heintz''', oder '''Heentze Park''', wéi en op [[Lëtzebuergesch]] genannt gëtt, ass e private Skulpturepark zu [[Hollerech]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] deen awer ëffentlech zougänglech ass. De Park huet eng Fläch vun eppes méi wéi engem [[Ar (Flächemooss)|Hektar]] a läit beim Sëtz vun der [[Banque internationale à Luxembourg|BIL]], tëscht der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]] an der [[Rue de la Semois]].
De Park huet den Numm vum [[Joseph Heintz]], Industriellen a [[Schäfferot|Schäffe]] vun der Stad Lëtzebuerg, deen de Park ufanks vum [[20. Joerhonnert]] kaaft hat. An den 1970er Joren hat d'BIL den Terrain opkaaft fir hire Sëtz „[[L'Indépendance]]” do opzeriichten.
Am Optrag vun der BIL huet de belsche Sculpteur [[Pierre Culot]], zesumme mam Architekt Thierry Germe an dem Landschaftsgäertner Christophe Spéhar, de Skulpturepark entworf an nei amenagéiert<ref>Marianne Brausch, Joseph Tomassini, 2000: ''En suivant Ses jardins...'', an der Literatur.</ref>, deen den [[22. Juni]] [[2000]] ageweit gouf.
== Biller==
<gallery>
Luxembourg, route d'Esch, Parc Heintz (102).jpg
Luxembourg, route d'Esch, Parc Heintz (103).jpg
Luxembourg, route d'Esch, Parc Heintz (107).jpg
Luxembourg, route d'Esch, Parc Heintz (104).jpg
</gallery>
== Skulpturen am Park ==
Verschidde Skulpturen déi zäitweis am Park ausgestallt waren:
* ''High Wind'' vum [[Lynn Chadwick]]
* ''Sculpture en granit'' vum [[Pierre Culot]]
* ''Taichi Single Whip'' vum [[Ju Ming]]
* ''La Balance'' vum [[Bertrand Ney]]
* ''Pacholette'' vum [[César Baldaccini|César]]
* ''Sphère'' vun der [[Marta Pan]]
* ''Argus III'' vum [[Olivier Strebelle]]
* ''R(êv)éalité'' vum [[Paul Wallach]]
* ''Cambrages'' vum [[Lucien Wercollier]]
== Literatur ==
*[[Marianne Brausch]], [[Joseph Tomassini]], 2000. ''[https://web.archive.org/web/20231207180238/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1860336#panel:pp%7Cissue:1860336%7Carticle:DTL307 En suivant Ses jardins... (quatrième et dernier épisode) Des nains de jardins (bis) et un jardin extraordinaire]''. An: [[d'Lëtzebuerger Land]] Nr. 26 vum 30. Juni 2000, S. 16
*Marianne Brausch, 2000. ''[https://web.archive.org/web/20231207180238/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1862016#panel:pp%7Cissue:1862016%7Carticle:DTL271 Arts plastiques Nature contre urbain]''. An: [[d'Lëtzebuerger Land]] Nr. 41 vum 13. Oktober 2000, S. 25
*[[Marc Hoffmann]], 2001. ''Le Parc Heintz: le poumon artistique de Luxembourg''. In: [[Robert Teisen|Robert, Theisen]], 2001. Luxembourg sculptures. Éditions Ilôts, Steesel, ISBN 2-87996-932-8, Ss. 100-107
*Marianne Brausch, 2002. ''[https://web.archive.org/web/20231207180250/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1874296#panel:pp%7Cissue:1874296%7Carticle:DTL287 Sculpture Fruits de saison]''. An: d'Lëtzebuerger Land Nr. 44 vum 31. Oktober 2002, S. 23
*Marianne Brausch, 2003. ''[https://web.archive.org/web/20231207180210/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1879890#panel:pp%7Cissue:1879890%7Carticle:DTL254 Arts plastiques Moderne, toujours]''. An: d'Lëtzebuerger Land Nr. 214 vum 13. Juni 2003, S. 21
*[[Romina Calò]], 2003. ''[https://web.archive.org/web/20231207180240/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1882353#panel:pp%7Cissue:1882353%7Carticle:DTL217 Exposition Promenade d'automne]''. An: d'Lëtzebuerger Land Nr. 45 vum 7. November 2003, S. 19
*Marianne Brausch, 2005. ''[https://web.archive.org/web/20231207180207/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1890222#panel:pp%7Cissue:1890222%7Carticle:DTL254 Sculpture Figures de styles]''. An: d'Lëtzebuerger Land Nr. 22 vum 3. Juni 2005, S. 20
*[[Boris Kremer]], [[Alex Reding]], 2006. ''My home is my castle : exposition d'art contemporain, du 1er juin au 27 octobre 2006, Galerie l'Indépendance - Parc Heintz'', Editioun Luxembourg : Dexia-BIL
*[[Didier Damiani]], 2006. ''[https://web.archive.org/web/20231207180343/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1899962#panel:pp%7Cissue:1899962%7Carticle:DTL215 Art contemporain I'm the King of the Castle]''. An: d'Lëtzebuerger Land Nr. 36 vum 8. September 2006, S. 21
*Didier Damiani, 2007. ''[https://web.archive.org/web/20231207180440/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=a-z&search_terms=&pid=1904160#panel:pp%7Cissue:1904160%7Carticle:DTL203 Exposition Red Dog in the Park]''. An: d'Lëtzebuerger Land Nr. 34 vum 24. August 2007, S. 18
==Um Spaweck==
{{Commonscat|Parc Heintz (route d'Esch)|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Parken an der Stad Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Hollerech]]
[[Kategorie:Stroossen a Plazen zu Lëtzebuerg, déi no enger Perséinlechkeet benannt sinn]]
kiebs5u4atqgbnahzp9irdsrshtkwsi
CR152B
0
95781
2702091
2123772
2026-08-20T11:17:21Z
Les Meloures
580
mol d'Këscht geännert
2702091
wikitext
text/x-wiki
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="1" align="right" style="margin-left:0.5em; border:3px solid #698B69; border-collapse:collapse;"
|colspan="2" style="color:#fff;background-color:#FFFF00; text-align: center;"| <big style="color:#000000; background:#FFFF00; padding-left:.3em; padding-right:.3em;">'''CR152B'''</big>
|-
|colspan="2" style="text-align: center;" |
|-
|Land: ||colspan="2" | {{LUX}}
|-
|Direktioun: ||Vu [[Schengen]] op<br>d'franséisch Grenz
|-
|colspan="2" style="color:#000000;background-color:#FFFF00; text-align: center;"|'''Laf an Uschlëss'''
|-
| [[Schengen]] || [[Fichier:Zeichen 102 - Kreuzung oder Einmündung mit Vorfahrt von rechts, StVO 1970.svg|25px]] {{Chemin repris|152}}
|-
| ''Franséisch Grenz'' || [[File:Luxembourg road sign C,16 (1).svg|25px]] {{RD (Moselle)|64B}}
|-
| [[Schengen]] || [[Fichier:Zeichen 102 - Kreuzung oder Einmündung mit Vorfahrt von rechts, StVO 1970.svg|25px]] {{Nationalstrooss LU|10}}
|-
| ''Franséisch Grenz'' || [[File:Luxembourg road sign C,16 (1).svg|25px]] {{RD (Moselle)|64f}}
|}
Den '''CR152B''' ass e [[Chemin repris]] am [[Kanton Réimech]] zu [[Schengen]] a geet vum [[CR152]] bis op d'franséisch Grenz, wou en Uschloss un déi franséisch D64B huet, déi bis op [[Contz-les-Bains]] féiert. E besteet aus dem ''Konzerwee''.
Den CR152B ass ronn 500 m laang.
{{Navigatioun Chemin repris}}
[[Kategorie:Chemin repris|152B]]
[[Kategorie:Kanton Réimech]]
[[Kategorie:Gemeng Schengen]]
aq17382jbdsgegfb80c3q5n36w0itzt
Vrahovice
0
96623
2702014
2701515
2026-08-19T17:35:18Z
Mobby 12
60927
+
2702014
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzGeoEUR}}
{{Infobox Uertschaft}}
'''Vrahovice''' ass eng Uertschaft vun der Stad [[Prostějov]] am [[Okres Prostějov]] an der Regioun [[Olomoucký kraj]] an [[Tschechien]]. D'Duerf Läit ronn dräi Kilometer nordëstlech vum Prostějover Zentrum.
==Geographie==
D'Uertschaft läit am [[Uewermierescht Déifland|Uerwmiereschen Déifland]], an enger Géigend mat landwirtschaftlechem Charakter, gréisstendeels um lénksen Uwänner vum klenge Floss [[Romže]].
==Verkéier==
Laanscht d'Uertschaft leeft d'Schnellstrooss [[Europastrooss 462|E 462]] un déi et en Uschloss am Südweste vun der Uertschaft gëtt, an d'Halt vu Vrahovice läit op der Streck [[Eisebunnsstreck Nezamyslice–Šternberk|Nezamyslice–Šternberk]]. Bis op d'Gare vu [[Prostějov]] wou et besser Verbindunge gëtt, ass et e gudde Kilometer.
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
[[Kategorie:Uertschaften an Tschechien]]
[[Kategorie:Olomoucký kraj]]
do2zwb45zujn83wc893u7e7b3o9de58
Wolter
0
101277
2702076
2667894
2026-08-20T09:31:04Z
Zinneke
34
2702076
wikitext
text/x-wiki
{{Homonymie Familljennumm}}
'''Wolter''' ass e [[Familljennumm]], deen ë. a. zu Lëtzebuerg gebräichlech ass.
[[Etymologie|Etymologesch]] ass et e [[Patronym]], d. h. e geet zeréck op den Numm vum Papp, am heite Fall op d'Variant "Wolter" vum [[Virnumm]] [[Walter]].<ref>[http://lfa.uni.lu/index.php?search1=wolter&search2=&search3=&search4=&ausschnitt=rmr&search=Kartieren Fiche "Wolter"] am ''Luxemburgischer Familiennamenatlas'', lfa.uni.lu.</ref>
Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] hunn 1880 227 Leit sou geheescht, 1930 waren et der 304 an am Joer 1981 gouf et do 348 Leit mat deem Numm.<ref>Institut Grand-ducal, Section de linguistique, de folklore et de toponymie: ''Geographie der Luxemburger Familiennamen (nach der Volkszählung von 1930).'' Beiträge zur luxemburgischen Sprach- und Volkskunde Nr. XVIII. Luxemburg 1989, S.426.</ref>
Leit mat deem Familljennumm sinn ë. a.:
* [[Claude Wolter]] (1983), lëtzebuergesche Vëlossportler;
* [[Claude Wolter (Fechter)|Claude Wolter]], lëtzebuergesche Fechter;
* [[Edouard Wolter]] (1835-1896), lëtzebuergesche Politiker;
* [[Emile Wolter]] (1853-1937), lëtzebuergesche Politiker;
* [[Fernand Wolter]], lëtzebuergesche Basketballspiller;
* [[Hans Wolter]] (1911-1978), däitschen Astronom a Physiker;
* [[Jean Wolter]] (1926-1980), lëtzebuergesche Politiker;
* [[John Wolter (Rapper)|John Wolter]], lëtzebuergesche Museker;
* [[Joseph Wolter]] (1896-1976), lëtzebuergesche Jurist;
* [[Michel Wolter]] (1963), lëtzebuergesche Politiker;
* [[Michel Wolter (Basketballspiller)|Michel Wolter]] (1971), lëtzebuergesche Basketballspiller;
* [[Ralf Wolter]] (1926-2022), däitsche Schauspiler;
* [[Roger Wolter]] (~1900-1971), lëtzebuergeschen Affekot a Politiker.
== Kuckt och ==
* [[Affär Wolter-Roemen]]
* [[Wolter-Teleskop]]
* [[Welter]]
{{Referenzen}}
kf5zh4udhv1d97ymyrh3lcyo4y4gmku
2702077
2702076
2026-08-20T09:31:47Z
Zinneke
34
2702077
wikitext
text/x-wiki
{{Homonymie Familljennumm}}
'''Wolter''' ass e [[Familljennumm]], deen ë. a. zu Lëtzebuerg gebräichlech ass.
[[Etymologie|Etymologesch]] ass et e [[Patronym]], d. h. e geet zeréck op den Numm vum Papp, am heite Fall op d'Variant "Wolter" vum [[Virnumm]] [[Walter]].<ref>[http://lfa.uni.lu/index.php?search1=wolter&search2=&search3=&search4=&ausschnitt=rmr&search=Kartieren Fiche "Wolter"] am ''Luxemburgischer Familiennamenatlas'', lfa.uni.lu.</ref>
Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] hunn 1880 227 Leit sou geheescht, 1930 waren et der 304 an am Joer 1981 gouf et do 348 Leit mat deem Numm.<ref>Institut Grand-ducal, Section de linguistique, de folklore et de toponymie: ''Geographie der Luxemburger Familiennamen (nach der Volkszählung von 1930).'' Beiträge zur luxemburgischen Sprach- und Volkskunde Nr. XVIII. Luxemburg 1989, S.426.</ref>
Leit mat deem Familljennumm sinn ë. a.:
* [[Claude Wolter]] (1983), lëtzebuergesche Vëlossportler;
* [[Claude Wolter (Fechter)|Claude Wolter]], lëtzebuergesche Fechter;
* [[Edouard Wolter]] (1835-1896), lëtzebuergesche Politiker;
* [[Emile Wolter]] (1853-1937), lëtzebuergesche Politiker;
* [[Fernand Wolter]], lëtzebuergesche Basketballspiller;
* [[Hans Wolter]] (1911-1978), däitschen Astronom a Physiker;
* [[Jean Wolter]] (1926-1980), lëtzebuergesche Politiker;
* [[John Wolter (Rapper)|John Wolter]] (1994), lëtzebuergesche Museker;
* [[Joseph Wolter]] (1896-1976), lëtzebuergesche Jurist;
* [[Michel Wolter]] (1963), lëtzebuergesche Politiker;
* [[Michel Wolter (Basketballspiller)|Michel Wolter]] (1971), lëtzebuergesche Basketballspiller;
* [[Ralf Wolter]] (1926-2022), däitsche Schauspiler;
* [[Roger Wolter]] (~1900-1971), lëtzebuergeschen Affekot a Politiker.
== Kuckt och ==
* [[Affär Wolter-Roemen]]
* [[Wolter-Teleskop]]
* [[Welter]]
{{Referenzen}}
6dqe66zi8xi288mh7bnqbmciyq5tvd7
Tango libre
0
102242
2701976
2593286
2026-08-19T13:49:47Z
Puscas
735
/* Ëm wat geet et am Film? */ ....
2701976
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Film nei|Plakat=|Originaltitel=Tango libre|Produktiounsland= [[Belsch]]<br>[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]<br>[[Frankräich]]|Produktiounsjoer= [[2012]]|Dauer=|Originalsprooch= [[Franséisch]]|Regie= [[Frédéric Fonteyne]]|Fotografie= [[Viriginie Saint Martin]] |Produzent= [[Artemis Productions]]<br>[[Samsa Film]]<br>[[Liaison cinémathographique]]|Dréibuch= [[Anne Paulicevich]],<br>[[Philippe Blasband]]|Musek= |Haaptacteuren= [[François Damiens]] als JC<br>[[Sergi López (Schauspiller)|Sergi López]] als Fernand<br>[[Jan Hammenecker]] als Dominic<br>[[Anne Paulicevich]] als Alice<br>[[Zacharie Chasserieaud]] als Antonio<br>[[Christian Kmiotek]] als Wiechter Michel<br>[[David Murgia]] als Luc de jonke Wiechter<br>[[Frédéric Frenay]] als Patrick le tatoué}}
'''''Tango libre''''' ass eng belsch-lëtzebuergesch-franséisch Koproduktioun, e Film vum [[belsch]]e Regisseur [[Frédéric Fonteyne]].
E koum de 7. November 2012 an der Belsch an den 28. November 2012 a Frankräich an zu Lëtzebuerg eraus.
== Ëm wat geet et am Film? ==
De JC ([[François Damiens]]) ass Giischtjen an engem Prisong. Seng eenzeg Ofwiesslung vum Alldag ass den [[Tango (Danz)|Tango]]. Bei enger Danzlektioun léiert en d'Alice ([[Anne Paulicevich]]) kennen. Denn Dag drop gesäit en hatt erëm: Bei de Visitë vun de Prisonéier...
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]]
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20140115132228/http://www.samsa.lu/index.php?c=c4ca4238a0b923820dcc509a6f75849b&v=3aac217ecfdeebea1d4625d41ca05e7c Säit bei samsa.lu] {{fr}}
* [https://web.archive.org/web/20140518231416/http://tangolibre-lefilm.com/ Site vum Film]
[[Kategorie:Belsch Filmer]]
[[Kategorie:Franséisch Filmer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer 2012]]
[[Kategorie:Filmer vum Frédéric Fonteyne]]
tskhdbgov88gieend9zspkiss0keuzt
Dead Man Talking
0
102866
2701982
2502124
2026-08-19T13:54:38Z
Puscas
735
....
2701982
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= [[Belsch]]<br>[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]<br>[[Frankräich]]
|Produktiounsjoer= [[2012]]
|Dauer=
|Originalsprooch= [[Franséisch]]
|Regie= [[Patrick Ridremont]]
|Fotografie= [[Danny Elsen]]
|Produzent= [[Nexus Factory]]<br>[[Bidibul Productions]]<br>[[Ufilm]]<br>[[Superprod]]
|Dréibuch=Patrick Ridremont<br>[[Jean-Sébastien Lopez]]
|Musek= [[Sylvain Goldberg]],<br>[[Matthieu Gonet]],<br>[[Gast Waltzing]]
|Haaptacteuren= [[François Berléand]] als de Prisongsdirekter<br>[[Virginie Efira]] als Sekretärin vu Gouverneur<br>[[Patrick Ridremont]] als William Lamers<br>[[Christian Marin]] als Aumônier Georges<br>[[Jean-Luc Couchard]] als de Gouverneur Stieg Brodeck<br>[[Olivier Leborgne]] als säi Porte-parole<br>[[Denis MPunga]] als Giischtjen<br>[[Pauline Burlet]] als Duechter vum Direkter<br>[[Leila Schaus]] als Florence}}
'''''Dead Man Talking''''' ass e belsch-lëtzebuergesch-franséische Film vum belsche Regisseur [[Patrick Ridremont]], deen och d'Haaptroll spillt.
En hat Première den 29. September 2012 um Festival vun Namouer, a koum den 3. Oktober 2012 an der Belsch, an de 27. Mäerz 2013 a Frankräich an zu Lëtzebuerg an de Kino.
== Ëm wat geet et am Film? ==
De William Lamers ass zum Doud verurteelt a soll exekutéiert ginn. Hien huet per Gesetz d'Recht, eng lescht Deklaratioun ze maachen. Am Gesetz steet awer net, wéi laang déi Deklaratioun dauere kann. A sou fänkt de Lamers mat engem laange Monolog un, an hält an hält net op...
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]]
== Um Spaweck ==
* [http://cineuropa.org/f.aspx?t=film&l=fr&did=226930 Fiche] op cineuropa.org
[[Kategorie:Belsch Filmer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]]
[[Kategorie:Franséisch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer 2012]]
o0fj315dhyjrdy6mqewbosia6sxc5ss
Eng nei Zäit
0
113950
2701981
2665003
2026-08-19T13:54:09Z
Puscas
735
....
2701981
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Film nei|Plakat= Eng nei Zäit Poster.jpg|Originaltitel=Eng nei Zäit|Produktiounsland= [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]<br>[[Belsch]]|Produktiounsjoer= [[2015]]|Dauer=|Originalsprooch= [[Lëtzebuergesch]]|Regie= [[Christophe Wagner]]|Fotografie= [[Jako Raybaut]]|Schnëtt= [[Jean-Luc Simon]]|Produktiounsgesellschaft= [[Samsa Film]]<br>[[Artémis Productions]]|Dréibuch= [[Christophe Wagner]]<br>[[Viviane Thill]]|Musek= [[André Dziezuk]]|Haaptacteuren= [[Luc Schiltz]] als Jules<br>[[Eugénie Anselin]] als Mathilde<br>[[Fabienne Hollwege]] als Marie<br>[[André Jung]] als Hubertus<br>[[Jules Werner]] als Armand<br>[[Christian Kmiotek]] als Theis<br>[[Raoul Schlechter]] als Claude<br>[[Elsa Rauchs]] als Léonie<br>[[Jean-Paul Raths]] als Hary<br>[[Frédéric Frenay]] als Krier<br>[[Jean-Paul Maes]] als Papp<br>[[Luc Feit]] als Glesener<br>Max Gindorff als Dollinɡ<br>[[Philippe Thelen]] als Mett<br>Pierre Bodry als Koener<br>[[Michel Tereba]] als Sûretésagent<br>[[Brigitte Urhausen]] als Infirmière<br>Pascal Granicz als Metzler Angel<br>Marcel Heintz als Paschtouer Lommel<br>[[Al Ginter]] als Josef Raus<br>[[Raoul Albonetti]] als [[Emile Krieps]]<br>[[Marc Limpach]] als Untersuchungsriichter<br>Claude Fritz als Michel Schmitz<br>Vincent Peiffer als Norbert<br>Raiko Küster als Obersturmbannführer<br>Valentine Fagny als Nelly<br>Thierry Mousset als Georges Kaufmann<br>Marc Beideler als Gendarmerie-Offizéier<br>[[Konstantin Rommelfangen]] als Gendarme<br>[[Germain Wagner]] als Avocat général<br>Dan Schmit als Offizéier bei der Exécutioun<br>Clod Thommes als Giischtjen<br>[[Roland Gelhausen]] als Riichter}}
'''''Eng nei Zäit''''' (och ''Demain, après la Guerre'') ass e Spillfilm vum [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Regisseur [[Christophe Wagner]], deen op engem Dréibuch baséiert, dat d'[[Viviane Thill]] an hien zesumme geschriwwen hunn. En hat seng Avant-première de 7. Oktober 2015 um ''Festival International du Film Francophone'' zu Namouer<ref>[https://web.archive.org/web/20160304235821/http://www.fiff.be/fr/Les-Films/Demain-apres-la-guerre-Eng-nei-Zaeit "Demain après la guerre"] op fiff.be.</ref> an den 9. Oktober am [[Utopolis (Kierchbierg)|Utopolis]], a koum de 14. Oktober 2015 an d'Kinoen.<ref>engneizait.lu, de Site vum Film.</ref>
Gedréint gouf e vum 4. August bis Mëtt September 2014, sou wéi vum 12. bis den 20. Januar 2015.<ref>[https://www.facebook.com/pages/ENG-NEI-Z%C3%84IT/553057431466489 Facebook-Säit vum Film]</ref>
De franséischen Titel vum Film ass ''Demain, après la guerre'' an deen engleschen ''Tomorrow After the War''.
== Ëm wat geet et am Film? ==
Februar 1945: De Jules Ternes kënnt aus dem franséische Maquis, wuer e virun der [[Zwangsrekrutéierten (Lëtzebuerg)|Zwangsrekrutéierung]] geflücht war, nees heem a säin Éisleker Duerf a wëll säin onbeschwéiert Liewe vu virdrun nees weiderféieren. Mee d'Duerf ass duerch d'[[Ardennenoffensiv]] uerg zerstéiert, säi Papp nach net aus der [[Ëmsiidlung am Zweete Weltkrich|Ëmsiidlung]] zeréck, säi fréiere Patron gouf deportéiert, seng Schwëster Mathilde ass ewell mam Armand, engem lokale [[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenz]]-Chef, zesummen, an d'Léonie, seng Frëndin, freit zanter kuerzem mat engem aneren, nämlech dem Jong vum Piechter vum [[Wandhaff (Buerschent)|Wandhaff]]...
==Soss==
De Film huet déi sozial a politesch Spannungen an der direkter Nokrichszäit zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] als Hannergrond, an thematiséiert, an enger fiktionaliséierter Form, de [[fënneffache Muerd um Wandhaff]] (am Film "Waldhaff" genannt), deen am Juli 1945 geschitt ass. Weider historesch Evenementer, déi agefloss sinn, sinn [[Ashcan|déi zu Munneref agespaart Nazi-Cheffen an héich däitsch Offizéier]], de [[Gommand-Prozess]], d'Epuratiouns-Prozesser, déi montéiert [[Putsch 1946|Virwërf vun engem Offizéiesch-Putsch]], an allgemeng de Muechtkampf tëscht de Virkrichs-Parteien a -Politiker op där enger an de [[Unio'n vun de Fräiheetsorganisatiounen|Resistenzler]] op där anerer.
D'(Hanner-)Grondthema vum Film ass, wat no engem kollektiven traumateschen Erliefnes, wéi dem Zweete Weltkrich, méi wichteg ass: d'Wouerecht opzedecken oder d'Gewiicht op de gesellschaftlechen Zesummenhalt ze setzen, quitt datt bewosst Saachen, déi geschitt sinn, "ënnert den Teppech gekiert ginn". Dëst kënnt am Film senger ''Tagline'' zum Ausdrock: "''Kann e Land seng Zukunft op Ligen opbauen?''".
De Budget louch bei 3,8 Milliounen Euro,<ref>[https://web.archive.org/web/20160304141957/http://www.engneizait.lu/wp-content/uploads/2015/10/ENG_NEI_ZAIT_dossier_de_presse_20150102_web.pdf Pressedossier] op engneitzait.lu</ref> an de Film gouf, eng Première fir e Film op Lëtzebuergesch, vun enger belscher Firma koproduzéiert. De [[Lëtzebuerger Filmfong]] huet d'Produktioun vum Film mat 2.608.660 Euro ënnerstëtzt.<ref>filmfund.lu: [https://web.archive.org/web/20220811113152/https://www.filmfund.lu/t/documents/selection-committee-decisions-and-more ''Conseil d'administration décisions du 5 février 2014'']</ref>
Et gëtt eng op franséisch synchroniséiert Versioun vum Film, fir datt en a frankophone Länner ka gewise ginn.<ref>[http://www.rtl.lu/kultur/565375.html " 'Eng nei Zäit': Mir ware beim Tournage vum Lëtzebuerger Long-Metrage derbäi."] rtl.lu, 08.09.2014, 11:56:39.</ref>
Wéi de Film erauskoum, goufe verschidden Evenementer am Zesummenhang dermat organiséiert: An der Abtei Neimënster war am November 2015 eng Ausstellung iwwer d'Kulissen an d'technesch Effekter vum Film ze gesinn<ref>[https://www.neimenster.lu/fr/Culture/Offre-diversifiee-Calendrier-shop-visites/Programmation/Expositions/Kann-e-Land-seng-Zukunft-op-Ligen-Opbauen-Thursday-05-November-2015-10-15-00-am An de Kulisse vun 'Eng Nei Zäit'] op neimenster.lu</ref> an am CNA gouf et den 23.-24. Oktober, an Zesummenaarbecht mat der Uni Lëtzebuerg, eng Table-ronde a Konferenzen zum Theema ''"Continuités et ruptures"'' iwwer d'1940er Joren a verschiddenen europäesche Länner<ref>
[http://wwwen.uni.lu/universite/actualites/a_la_une/1940_1950_continuites_et_ruptures "1940-1950: continuités et ruptures"] op uni.lu.</ref>.
Am Dezember 2016 koum d'DVD eraus; de Film ass och online op Streaming-Platforme wéi vod.lu oder iTunes ze lounen, resp. ze kafen.
== Accueil a Filmpräisser ==
De Film gouf vu 15.228 Leit zu Lëtzebuerg am Kino gesinn.<ref>[https://web.archive.org/web/20180618025626/http://www.cna.public.lu/fr/actualites/film-tv/2018/06/top100/index.html "Le top 100 des productions et coproductions luxembourgeroises."] op cna.public.lu, 12-06-2018.</ref>
2016 gouf ''Eng nei Zäit'' mam [[Lëtzebuerger Filmpräis 2016|Lëtzebuerger Filmpräis]] fir dee beschte Fiktiounsfilm ausgezeechent. Och de Kameramann [[Jako Raybaut]] an den Haaptacteur [[Luc Schiltz]] kruten dee Präis fir hir Aarbecht an dësem Film.
Am Dezember 2016 huet de Christophe Wagner fir de Film de Regiepräis (''Trophée francophone de la réalisation'') bei de ''4èmes [[Trophées francophones du cinéma]]'' gewonnen. Donieft war de Luc Schiltz och fir de selwechte Präis an der Kategorie "Beschte Schauspiller an enger Haaptroll" (''Trophée Francophone de l'interprétation masculine'') nominéiert.<ref>trophees-francophones.org: [https://web.archive.org/web/20211220145452/https://www.trophees-francophones.org/beyrouth-2016 Nominatiounen a Gewënner 2016]</ref>
==Dréiplazen==
De Film gouf bal nëmmen an natierlechen Decore gedréint, dorënner:
<gallery>
Fichier:Luxembourg_Winseler_Schleif_Mill.jpg|D'[[Schleef (Wanseler)|Schleefmillen]], Filmdekor vun Ternessen hirem Haff.
Fichier:Train 1900 - Ready to departure from Fond de Gras.jpg|D'Gare am Fonds-de-Gras, steet am Film fir déi vun Ettelbréck.
Fichier:Neimënster Entrée 2016-04 --1.JPG|Ronderëm d'[[Abtei Neimënster]], deemools e Prisong.
Fichier:Al_Schr%C3%A4inerei_Vianden.jpg|Eng al Schräinerei zu Veianen, mat den Haiser ronderëm e weidere Set vum Film.
File:Esch-sur-Sûre - Chapelle de l'Exaltation-de-la-Sainte-Croix 2020-08 --002.jpg|Kräizkapell a Kierfecht zu Esch-Sauer.
Fichier:Buildings of former Echternach abbey - Lycée classique d'Echternach 02.JPG|Bannenhaff vum Iechternacher Kolléisch als e Sanatorium zu Munneref.
</gallery>
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer]]
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20180702163505/http://www.samsa.lu/portfolio/eng-nei-zait/ ''Eng nei Zäit''] op [[Samsa Film|samsa.lu]]
* [https://web.archive.org/web/20150123075233/http://www.engneizait.lu/ engneizait.lu], D'offiziell Websäit vum Film, mat ë. a. Hannergrondmaterial iwwer d'Zäit vun deemools, Pressedossier, Dossier fir d'Schoulen, Fotoen...
* [https://web.archive.org/web/20151021213825/http://www.wort.lu/de/kultur/dossier-zum-filmstart-eng-nei-zaeit-im-fokus-561d32dd0da165c55dc4b2a8 Dossier zum Film] op wort.lu.
* [http://www.100komma7.lu/emissions/2015/10/15/net-sou-onschelleg-wei-mer-emmer-geduecht-hunn/ Reportage a Kritik] op 100komma7.lu, 15. 10.2015.
* [http://www.rtl.lu/kultur/731358.html E ''Making-of''] (19 min.).
Radiosemissioune mat laangen Interviewe mam Regisseur Chr. Wagner iwwer de Film:
* [http://radio.rtl.lu/emissiounen/freides-invite/718253.html "De Freides-Invité vum 9. Oktober: Christophe Wagner."] op rtl.lu, 09.10.2015, 13:37:37.
* [https://web.archive.org/web/20210629103548/https://podcast.ara.lu/blog/2015/10/18/the-kamikaze-show-interview-mam-christophe-wagner-eng-nei-zait-doudege-wenkel-18-10-2015/ "The Kamikaze Show"] op ara.lu, 18.10.2015 (mat Extraite aus der B.O. vum Film).
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Filmer 2015]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmdramen]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer vum Christophe Wagner]]
[[Kategorie:Filmer, déi de Lëtzebuerger Filmpräis kruten]]
bg1kyrpal33jcmaz5j3lj91rylv3cyv
Paul Hummer
0
117018
2701960
2669811
2026-08-19T13:01:54Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701960
wikitext
text/x-wiki
{{Skizz}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Paul Hummer''', gebuer de [[17. Februar]] [[1859]] zu [[Rodange|Nidderréideng]], a gestuerwen den [[13. Juli]] [[1917]] zu [[Rodange]]<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1156519&search_terms=#issue:1156519 |Titel=Luxemburger Wort 1917, Nr. 195/196 (14. Juli), S. 3 (Todes-Anzeige). |Gekuckt=2015-01-10 |archivedate=2025-09-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250930112732/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1156519&search_terms=#issue:1156519 }}</ref>, war e lëtzebuergesche [[Schoulmeeschter]], Editeur, Schrëftsteller a Kommunalpolitiker.
De P. Hummer huet Seeërcher aus dem Süde vum Land gesammelt an huet vill lokalhistoresch Aufsätz an Zäitschrëfte publizéiert.
==Wierker==
* ''Der Zauber des Titelberges.'' (1885)
* ''Ons Hémécht oder Bilder aus Luxemburg'' (1891)
* ''Die Luxemburger KInderspiele'' (1886)
==Literatur==
* [[Michel Molitor|Molitor, M.]], 1931. ''Der luxemburgische Lehrer in seiner schriftstellerischen Betätigung von 1815-1930.'' Luxemburg, Fr. Bourg-Bourger, 157 S. (Hummer Paul: S. 93-95).
* Sophie Modert: " 'Mehr als eine Träne flimmete auf der Wange'." ''d'Lëtzebuerger Land'' 06.03.2024, S.23.
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
==Kuckt och==
*[[Lëscht vu lëtzebuergesche Schrëftsteller]]
{{DEFAULTSORT:Hummer Paul}}
[[Kategorie:Gebuer 1859]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1917]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Schoulmeeschteren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]
9ikmq6wcfr2aanq4cw4ile0hc0lt220
Vogesen
0
120948
2702061
2635258
2026-08-20T06:35:21Z
Zinneke
34
/* Flora a Fauna */ [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]
2702061
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:DEMVosges.png|thumb|Relief vun de Vogesen.]]
D''''Vogesen''' (elsässesch: ''d'Vogese'', fr.: ''Vosges'' [ [[IPA|voːʒ]] ]) sinn e [[Biergmassiv]] am Nordoste vu [[Frankräich]].
Den héchste Punkt ass mat 1.424 m de [[Grand Ballon]]. Et gëtt nach 13 aner Bierger, déi iwwer 1.300 m héich sinn. De südlechen Deel vun de Vogesen läit am [[Parc naturel régional des Ballons des Vosges]] iwwerdeems déi nërdlech Vogesen (Sandsteen-Vogesen) Deel vum [[Parc naturel régional des Vosges du Nord]] sinn.
D'[[Departement Vosges]] gouf 1790 no hinne genannt. 1871-1919 goung tëscht dem [[Donon]] an dem [[Ballon d'Alsace]] déi däitsch-franséisch Grenz; haut ass et d'Limite vun der [[Alsace-Moselle]] mat der [[Bourgogne-Franche-Comté]] am Süden an der Regioun [[Grand Est]] um Rescht vun hirem Verlaf.
== Topographie ==
D'Vogese-Massiv huet en asymmetrescht Profil, mat kristallinem Gestengs am Süden a Sandsteen am Norden; engem Weste mat relativ liichtem Gefäll zum [[Loutrenger Plateau]] hin, an engem Osten, wou et géi an d'[[Elsässescht Flaachland]] (d'[[Rhäin]]dall) erofgeet.
Déi kristallin Vogesen hunn eng Haaptketten aus Bierger a Form vun engem ëmgedréinte "J", un där verschidden Nieweketten hänken, déi d'Däller vum Anzuchsgebitt vun der [[Musel]] op loutrengescher Säit, a vun der [[Ill]] op der elsässescher, trennen. Am Norde vum Dall vun der [[Bruche (Baach)|Bruche]] ginn d'Sandsteen-Vogesen an eng hiwweleg Landschaft iwwer, déi nom [[Col de Saverne]] manner héich sinn, an déi op där anerer Säit vun der däitsch-franséischer Grenz am Norden an de Biergmassiv vum [[Pfälzerwald]] iwwerginn.
=== Flora a Fauna ===
D'Vogesen ginn duerch [[Nolebeem]] dominéiert, wéi och [[Bichen]] an [[Eechen]]. D'[[Molbier]] ass d'Embleem vun de Vogesen. Bei den Déiere gëllt den [[Auerhunn]] als Symboldéier, dësen ass awer bal ausgestuerwen. Beim Wëld sinn d'[[Routhirsch]]en, d'[[Réi]] an d'[[Wëldschwäin]] geleefeg. Aner Aarte wéi de [[Steebock]], de [[Lynx]] oder de [[Europäesche Biber|Biber]] goufen, nodeems se ausgestuerwe waren, nees agefouert. Och de [[Wollef]] konnt 2006 nees observéiert ginn.
<gallery mode="packed">
Vosges (panoramique).JPG|alt=Panorama op d'Vogese vum Petit Ballon aus|D'Vogese vum [[Petit Ballon]] aus.
</gallery>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Vosges|{{PAGENAME}}}}
[[Kategorie:Vogesen| ]]
5v2y1d3x42s45a9jg1qozh99lg9edjr
Triptyque des Monts et Châteaux
0
124082
2702022
2591428
2026-08-19T19:14:15Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2702022
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzSport}}
[[Fichier:Tournai - Triptyque des Monts et Châteaux, étape 3, 6 avril 2014, arrivée (055).JPG|thumb|De President vum Veräin Jean-Pierre Delitte (riets), bei der Arrivée vun der drëtter Etapp 2014]]
Den '''Triptyque des Monts et Châteaux''' ass eng [[belsch]] Vëloscourse, déi 1996 gegrënnt gouf. Se gehéiert zum [[UCI Europe Tour]] an der Kategorie 2.2. Se ass deemno op fir Kontinentalekippen, fir National- a Regionalekippen souwéi fir Clubsekippen. D'[[UCI World Tour|UCI ProEkippen]] däerfen net matmaachen.<ref>[http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.uci.ch%2Fincludes%2Fasp%2FgetTarget.asp%3Ftype%3DFILE%26id%3D34032 UCI-Reglement]</ref>.
D'Course gëtt gewéinlech an dräi Deeg gefuer mat Ausnam vun der [[Triptyque des Monts et Châteaux 2015|Editioun vun 2015]], déi bei Geleeënheet vum 20. Annversaire a véier Deeg gefuer gouf, an ouni den traditionelle [[Contre-la-montre]].
== Palmarès ==
{{Iwwerschrëft Palmarès Vëloscourse}}
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 1996|1996]] || {{flagicon|NED}} [[Davy Dubbeldam]] || {{flagicon|BEL}} [[Danny Van Der Massen]] || {{flagicon|NED}} [[Edward Farenhout]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 1997|1997]] || {{flagicon|BEL}} [[Michel Vermote]] || {{flagicon|BEL}} [[Christophe Coppieters]] || {{flagicon|BEL}} [[Guy Van Broekhoven]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 1998|1998]] || {{flagicon|NED}} [[Marcel Duijn]] || {{flagicon|BEL}} [[Geoffrey Demeyere]] || {{flagicon|BEL}} [[Jehudi Schoonacker]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 1999|1999]] || {{flagicon|AUS}} [[Mathew Hayman]] || {{flagicon|BEL}} [[Marc Goetschalckx]] || {{flagicon|DEU}} [[Stephan Schreck]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2000|2000]] || {{flagicon|BEL}} [[Stijn Devolder]] || {{flagicon|BEL}} [[Erwin Van Der Auwera]] || {{flagicon|NED}} [[Vincent Van Der Kooij]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2001|2001]] || {{flagicon|KAZ}} [[Andrey Kashechkin]] || {{flagicon|BEL}} [[Kevin De Weert]] || {{flagicon|BEL}} [[Sébastien Rosseler]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2002|2002]] || {{flagicon|BEL}} [[Sébastien Rosseler]] || {{flagicon|RUS}} [[Mikhail Timochine]] || {{flagicon|BEL}} [[Johan Vansummeren]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2003|2003]] || {{flagicon|BEL}} [[Sébastien Rosseler]] || {{flagicon|BEL}} [[Jurgen Van den Broeck]] || {{flagicon|BEL}} [[Niels Scheuneman]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2004|2004]] || {{flagicon|NED}} [[Thomas Dekker (cyclisme)|Thomas Dekker]] || {{flagicon|NED}} [[Bastiaan Giling]] || {{flagicon|AUS}} [[Rory Sutherland]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2005|2005]] || {{flagicon|NED}} [[Marc de Maar]] || {{flagicon|NZL}} [[Heath Blackgrove]] || {{flagicon|FRA}} [[Benoît Sinner]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2006|2006]] || {{flagicon|NED}} [[Lars Boom]] || {{flagicon|RUS}} [[Dmitry Kozontchuk]] || {{flagicon|NED}} [[Huub Duyn]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2007|2007]] || {{flagicon|NED}} [[Tom Leezer]] || {{flagicon|NED}} [[Martijn Maaskant]] || {{flagicon|BEL}} [[Kevyn Ista]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2008|2008]] || {{flagicon|BEL}} [[Thomas De Gendt]] || {{flagicon|BEL}} [[Jan Bakelants]] || {{flagicon|BEL}} [[Sven Van Den Houte]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2009|2009]] || {{flagicon|BEL}} [[Kris Boeckmans]] || {{flagicon|BEL}} [[Romain Zingle]] || {{flagicon|BEL}} [[Jan Ghyselinck]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2010|2010]] || {{Flagicon|NED}} [[Jetse Bol]] || {{Flagicon|USA}} [[Taylor Phinney]] || {{Flagicon|NED}} [[Wilco Kelderman]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2011|2011]] || {{Flagicon|NED}} [[Tom Dumoulin]] || {{Flagicon|BEL}} [[Jonathan Dufrasne]] || {{Flagicon|NOR}} [[Vegard Stake Laengen]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2012|2012]] || {{Flagicon|LUX}} [[Bob Jungels]] || {{Flagicon|NED}} [[Ivar Slik]] || {{Flagicon|NED}} [[Marc Goos]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2013|2013]] || {{Flagicon|POR}} [[Fabio Silvestre]] || {{Flagicon|USA}} [[Lawson Craddock]] || {{Flagicon|BEL}} [[Jeroen Lepla]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2014|2014]] || {{Flagicon|GBR}} [[Owain Doull]] || {{Flagicon|BEL}} [[Tiesj Benoot]] || {{Flagicon|LUX}} [[Alex Kirsch]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2015|2015]] || {{Flagicon|FRA}} [[Lilian Calmejane]] || {{Flagicon|GBR}} [[Owain Doull]] || {{Flagicon|BEL}} [[Maxime Farazijn]]
|-
| [[Triptyque des Monts et Châteaux 2016|2016]] ||{{Flagicon|DEN}} [[Mads Würtz Schmidt]] || {{Flagicon|GBR}} [[Jonathan Dibben]] || {{Flagicon|DEU}} [[Maximilian Schachmann]]
|}
{{Referenzen}}
== Um Spaweck ==
*[https://web.archive.org/web/20190301163332/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/etapes/eta_triptyque_monts_chateaux.php Palmarès op ''Mémoire du cyclisme'']
*[https://web.archive.org/web/20150924145419/http://www.siteducyclisme.net/wedstrijdfiche.php?wedstrijdid=2068 Palmarès op ''le Site du cyclisme'']
*[https://web.archive.org/web/20090909142927/http://www.petitereinefrasnoise.be/ Säit vun der Course vum 20. Anniversaire]
[[Kategorie:Triptyque des Monts et Châteaux| ]]
nl5r8agv47l14n2e5nyxb6veavdk7gn
Stenia Zapalowska
0
130674
2702013
2431643
2026-08-19T17:34:55Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2702013
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie (Sportler)}}
D''''Stenia Zapalowska''', gebuer [[1921]] zu [[Warschau]] a gestuerwen den [[31. Mäerz]] [[2017]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]<ref>100,7 Panorama [https://www.100komma7.lu/program/episode/142464/20170331180000 31. Mäe 2017 - 18:00]</ref>, war eng Dänzerin mat [[Polen|polneschen]] Originnen, déi zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gelieft huet.<ref name ="Lieb2017">Liebe 2017a,b.</ref>
D'Stenia Zapalowska gouf 1937 an de Ballet-Ensembel vun der Warschauer Oper opgeholl. Hir Carrière gouf duerch den [[Zweete Weltkrich]] op d'Kopp geheit. Nodeem si sech am August 1943 mat hirem zweete Mann, dem lëtzebuergeschen Acteur [[Florent Antony]] (1913-1974), bestuet hat<ref>Lieb 2013, S. 583.</ref>, konnt si mat him Pole verloossen an ass zu Berlin am ''Rose-Theater'' als Dänzerin a Choreographin ënnerkomm.<ref name ="Lieb2017"/>
1944 huet si sech zu Lëtzebuerg niddergelooss. Do huet si vum Mäerz 1946 un Danzunterrecht ginn, am Ufank nach zu Keel<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=113813&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:113813{{!}}page:6 |Titel=Escher Tageblatt 1946-02-20, S. 6 (Danse classique et moderne). |Gekuckt=2017-04-06 |archivedate=2022-07-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220704062039/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=113813&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:113813{{!}}page:6 }}</ref> a vun Enn Abrëll un an der Stad Lëtzebuerg<ref>{{Citation |URL=http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=797792&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:797792{{!}}page:3 |Titel=Luxemburger Wort 1946-04-27, S. 3 (Cours de danse). |Gekuckt=2017-04-06 |archivedate=2022-07-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220704054034/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=797792&search_terms=#panel:pp{{!}}issue:797792{{!}}page:3 }}</ref>. Si gëllt als eng vun de grousse Figure vum professionellen Danz zu Lëtzebuerg.<ref name ="Lieb2017"/>
D'Stenia Zapalowska war international aktiv als “Local Organizer” a “Life member” vun der ''Royal Academy of Dance'' vu London. Si war Member vun der franséischer an der belscher ''Association des professeurs de danse''. Si gouf mat der ''Médaille commémorative du 250<sup>e</sup> anniversaire du ballet polonais'' ausgezeechent a gouf 1973<ref name ="Lieb2010">Lieb 2010</ref> ''Chevalier'' am ''[[Ordre de la couronne de chêne]]''.<ref>Luxemburger Wort 2017-04-05, S. 61 (Doudesannonce).</ref>
Bis zu hirem Doud war d'Stenia Zapalowska mat hirem drëtte Mann, dem Paul Ewen (gebuer 1930), bestuet. Si ass d'Mamm vun der [[Jaga Antony]], déi am August 1944 zu Lëtzebuerg (Land) op d'Welt komm ass.<ref>Lieb 2013, S. 572.</ref>
==Literatur==
* Lieb, Daniela, 2010. [https://www.forum.lu/article/stenia-zapalowska ''Stenia Zapalowska: eine Grande dame des Tanzes aus Luxemburg'']. In: Forum für Politik, Gesellschaft und Kultur. - Luxembourg. - Nr. 302 (Dezember 2010), S. 52-55.
* Lieb, Daniela, 2013. ''Vor dem schwarzen Loch: Notizen zu den Erinnerungen der Tänzerin Stenia Zapalowska.'' In: Galerie: revue culturelle et pédagogique. - Differdange. - 31 (2013), n° 4, S. 567-608
* Lieb, Daniela, 2017a. ''Grande Dame des Luxemburger Tanzes: zum Tod von Stenia Zapalowska.'' In: Luxemburger Wort: für Wahrheit und Recht. - Luxemburg. - Jg. 169 (2017), Nr. 78 (1. April), S. 21.
* Lieb, Daniela, 2017b. ''Eine Kulturlegende: am 31. März starb Stenia Zapalowska, die Pionierin des Luxemburger Bühnentanzes.'' In: Lëtzebuerger Journal. - Jg. 70, Nr. 78 (1. April), S. 16.
* Zapalowska, Stenia, 2014. ''Vor dem schwarzen Loch: Erinnerungen an die ersten Schritte ; hrsg. und mit Anm. versehen von Daniela Lieb''. In: Galerie: revue culturelle et pédagogique. - Differdange. - 32 (2014), N° 1, S. 89-134.
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Zapalowska Stenia}}
[[Kategorie:Dänzerinnen]]
[[Kategorie:Gebuer 1921]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2017]]
[[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Persoune mat onbekannter Nationalitéit]]
[[Kategorie:Danzpedagogen]]
bbcrfha1cms3vxlc4zsap1u3jsy4di2
Otto Komp
0
143501
2701950
2655122
2026-08-19T12:28:26Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701950
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Otto Komp''', gebuer den [[30. September]] [[1891]] zu [[Uckerath]], haut en Uertsdeel vun der Stad [[Hennef]], a gestuerwen de [[14. Januar]] [[1962]] zu Hennef, war en [[Däitschland|däitsche]] Beamten, deen am [[Zweete Weltkrich]] Amtsbuergermeeschter vun [[Esch-Uelzecht]] war.<ref name = "Massard_2018-2">Massard 2018.</ref>
Den Otto Komp huet no sengem Abitur ënner anerem zu [[Dortmund]] an zu [[Krefeld]] an der Verwaltung geschafft.<ref name = "Massard_2018-2"/> 1922 kommissaresch an 1923 definitiv, huet hien am [[Krees Moers]] de Buergermeeschterposte vun zwou Gemengen iwwerholl, déi hien a Personalunioun administréiert huet, an zwar d'Amt [[Rheurdt]]<ref>[http://wiki-de.genealogy.net/Amt_Rheurdt Amt Rheurdt.]</ref> an d'Amt [[Schaephuysen]].<ref>[http://wiki-de.genealogy.net/Amt_Schaephuysen Amt Schaephuysen.]</ref><ref name = "tageblatt1941">''Einführung des neuen Bürgermeisters von Esch''. [[Escher Tageblatt]] 1941-04-23, S. 3.[https://web.archive.org/web/20220704053610/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=694747&search_terms=komp#panel:pp|issue:694747|article:DTL72|query:komp]</ref><ref>Mäschig 2012.</ref>
Am Oktober 1933 ass de Komp kommissaresche Buergermeeschter vu [[Bendorf]] (bei [[Koblenz]]) ginn.<ref>''Aus der Schulchronik von Bendorf – Mülhofen von 1875 – 1950''. Gesellschaft für Geschichte und Heimatkunde von Bendorf und Umgebung e.V.[https://web.archive.org/web/20120316001031/http://www.bendorf-geschichte.de/bdf-0184.htm]<br>Mäschig 2012; Massard 2018.</ref>
Den 18. Abrëll 1941 ass den Otto Komp kommissaresche Buergermeeschter vun der Stad Esch-Uelzecht genannt ginn.<ref name = "Massard_2018-2"/> Hien huet domat de [[Jules Heisten]], deen zënter dem Juli 1940 Buergermeeschter vun Esch war, ersat.
Am Mäerz 1942 an dono nach eng Kéier e puer Méint méi spéit, am September, huet de Komp gefrot, fir aus Gesondheetsgrënn op sengem Escher Posten ofgeléist ze ginn.<ref name = "Massard_2018-2"/> Seng Demande gouf schliisslech ugeholl, an de 25. November 1942 huet de Komp fir d'leschte Kéier eng Sëtzung vum Escher Stadrot presidéiert.<ref name = "LW1942">[[Luxemburger Wort]] 1942-11-26, S. 4 (Ratsherrensitzung in Esch-Alzig). [https://web.archive.org/web/20220704050521/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=780912&search_terms=#panel:pp|issue:780912|page:4]</ref>
Vum 1. Dezember 1942 un huet säin 1. Bäigeuerdenten, den Dr. [[Theodor Feldhege]], den Interim als Buergermeeschter vun Esch assuréiert.<ref name = "Massard_2018-2"/>
Den Otto Komp sengersäits ass zeréck op säi fréiere Posten als Buergermeeschter vu Bendorf a. Rhein gaangen.<ref name = "LW1942"/> De Komp, deen zënter 1933 Member vun der NSDAP war<ref name = "Massard_2018-2"/>, ass nom Krich an no Entnazifizéierung vun 1950 bis 1952 kommissareschen Amtsdirekter zu [[Oberpleis]] gewiescht<ref>[https://de.wikipedia.org/wiki/Bürgermeisterei_Oberpleis Bürgermeisterei Oberpleis].</ref>
== Literatur ==
* Mäschig, T., 2012. ''Otto Komp – ein Überblick über seine Tätigkeit als Bürgermeister von Rheurdt und Schaephuysen von 1923 bis 1933.'' Geldrischer Heimatkalender 2012. S. 267-276 (hrsg. vom Historischen Verein für Geldern und Umgebung).
*[[Jos Massard|Massard, J.A.]], 2018. ''Esch: Als die Hakenkreuz-Fahne auf dem Rathaus wehte (II)''. [https://massard.info/pdf/Massard_tageblatt_2018_Esch2.pdf ''Nazis auf dem Bürgermeisterstuhl'']. Tageblatt, 3. Dezember 2018, Nr. 281: 4-5.
*Massard, J.A., 2018. [https://massard.info/pdf/Massard_Esch1940etc_erw2_2020.pdf ''Als die Hakenkreuz-Fahne auf dem Escher Rathaus wehte'']. Erweiterte Online-Version einer im Tageblatt publizierten dreiteiligen Artikel-Serie (November – Dezember 2018).
*[[Jérôme Courtoy|Courtoy, J.]], 2018. Die Eingemeindung Schifflingens an Esch/Alzette. Ein Rekonstruktionsversuch, Schifflingen, S. 8f. ISBN 978-2-9199539-0-5.
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Komp Otto}}
[[Kategorie:Gebuer 1891]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1962]]
[[Kategorie:Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht]]
[[Kategorie:NSDAP-Memberen]]
32y50ac9wygfmh8lb7q5q2iwopk9vgj
Pierre Thomas (Paschtouer)
0
151469
2701970
2662861
2026-08-19T13:41:20Z
InternetArchiveBot
50611
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
2701970
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie|Bild=Pierre_Thomas_(1793-1870).jpg}}
De '''Pierre (Peter) Thomas''', gebuer den [[3. Januar]] [[1793]]<ref>Didier 1940; Massard 1988, S. 229; Daafregëster vun der fréierer Par Saeul ([http://data.matricula-online.eu/de/LU/luxemburg/saeul/KB-02/?pg=45 Baptistati 1793]), Diözesanarchiv Luxemburg, Bestand: PA.Matrikelbücher, Pfarrei: Saeul, Nummer: Kb 02). – Den Neyen 1876 gëtt den 21. Dezember 1793 als (falschen) Gebuertsdag un.</ref> zu [[Bruch (Miersch)|Bruch]], a gestuerwen de [[17. Mäerz]] [[1870]] zu [[Iechternach]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Geeschtlechen.
De Pierre Thomas ass den 19. September 1818 zu Metz zum Priister geweit ginn. Vum 1. Oktober 1818 u war hie Vicaire zu [[Bartreng]] a vum 1. Abrëll 1823 Paschtouer zu [[Stroossen]]. Den 22. November 1837 huet de Bëschof vun [[Namouer|Namur]] hien Deche gemaach; hie war zoustänneg fir d'Pare vum Kanton Lëtzebuerg-Nord, déi deemools wéi de Gros vum Land zënter 1830 zu der [[Belsch]] gehéiert hunn.<ref name="didier">Didier 1940.</ref><ref name="saeul">[http://data.matricula-online.eu/de/LU/luxemburg/saeul/KB-02/?pg=45 Randbemierkung am Daafregëster 1793 vun der fréierer Par Saeul].</ref>
== Dechen zu Iechternach ==
Den 21. Mee 1842 koum de Pierre Thomas als Dechen (curé-doyen) op Iechternach.<ref name="saeul"/> Hien huet sech vun Ufank u fir d'Ausbessere vun der [[Péitrus a Paulus-Kierch Iechternach|Parkierch]] an der [[Muttergotteskapell Iechternach|Muttergotteskapell]] agesat.<ref name="Kreuzkapelle">[https://web.archive.org/web/20210922024121/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=240845&search_terms=dechant%20thomas#panel:pp|issue:240845|article:DTL43|query:dechantthomas ''Die Heilig-Kreuz Kapelle in Echternach''.] Luxemburger Wort 1864-01-16, S. 3.</ref> An der Parkierch huet hien 1846 den [[Duxall]] méi niddreg leeë gelooss an op seng Käschten eng nei Uergel baue gelooss. Ronderëm d'Kierch huet hien 1853 zwou nei Trapen uleeë gelooss.<ref name ="didier"/> E besonnescht Uleies war him d'Restauratioun an d'Vergréisserung vun der [[Kräizkapell Iechternach|Kräizkapell]]. Viraarbechten hunn 1849 ugefaangen an d'Aarbechten hu sech bis 1864 higezunn. Och hei huet den Thomas eege Suen dragestach, nieft ëffentleche Gelder a private Spenden.<ref name="Kreuzkapelle"/>
== Dem Willibrord säi Graf ==
Den 19. Dezember 1861 huet den Dechen Thomas zesummen mat enger heifir ernannter Kommissioun dem [[Willibrord]] säi Graf opmaache gelooss an e Protokoll iwwer den Zoustand vun de Reliquien (Knachen) opgestallt, deen un de Provikar [[Nicolas Adames|Adames]] geschéckt gouf.<ref>Luxemburger Wort 1895-01-21, S. 2 ([https://web.archive.org/web/20210922022407/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=991261&search_terms=dechant%20thomas#panel:pp|issue:991261|article:DTL42|query:dechantthomas ''Geschichte der Grabstätte des hl. Willibrord. 5. Fortsetzung'']). (Autor: [[Edouard Schaack]]).</ref>
==D'Rettung vun der Iechternacher Basilika ==
Als Deche war de Pierre Thomas ipso facto laut de Statute Member vum [[Willibrordus-Bauveräin]], dee sech am Dezember 1861 provisoresch an am Laf vum Joer 1862 definitiv konstituéiert huet, fir d'[[Basilika Iechternach|Iechternacher Basilika]], déi fréier Abteikierch, nees opzebauen.<ref>[[Paul Spang|Spang, P.]], 1962. ''Die Entstehung des Willibrordus-Bauvereins.'' In: ''Hundert Jahre Willibrordus-Bauverein, 1862-1962.'' Luxemburg, Editiones Epternacenses, S. 27ss.<br>Spang 1988.<br> Die Rundschau 1937-06-01, Nr. 11, S. 2 ([https://web.archive.org/web/20210922025225/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=1267062&search_terms=dechant%20thomas#panel:pp|issue:1267062|article:DTL203|query:dechantthomas ''Der Wiederaufbau der Echternacher Basilika'']).</ref>
Am Joer 1868 waren d'Aarbechten ofgeschloss. Déi feierlech Konsekratioun vun der nei erstanener Kierch am September 1868, déi mat dem P. Thomas sengem 50-järege Priisterjubiläum zesummegefall ass, war sécher den Héichpunkt vun deem senger Carrière. De Programm vun de Feierlechkeeten, déi sech iwwer véier Deeg higezunn hunn, huet esou ausgesinn: feierlechen Empfang vum Bëschof (20. September); Konsekratioun vun der Kierch (21. September); Feier vum Thomas sengem Priisterjubiläum (22. September); feierleche Requiem (23. September).<ref>Luxemburger Wort 1868-09-20, S. 3 ([http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=266072&search_terms=peter%20thomas#panel:pp|issue:266072|article:DTL28|page:1|query:peterthomas ''Programm der Einweihungsfeier der St. Willibrordus-Basilika in Echternach, vom 20., 21., 22., und 23. September'']).<br>''Die Feierlichkeiten in Echternach.'' Luxemburger Wort 1868-09-26, S. 1-2 [https://web.archive.org/web/20210922021041/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=266072&search_terms=peter%20thomas#panel:pp|issue:266072|article:DTL28|page:1|query:peterthomas] ; Luxemburger Wort 1868-09-27, S. 2 [https://web.archive.org/web/20210922022017/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=266248&search_terms=peter%20thomas#panel:pp|issue:266248|page:2|query:peterthomas] ; Luxemburger Wort 1868-09-29, S. 2 [https://web.archive.org/web/20210922011956/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=266568&search_terms=peterthomas#panel:pp|issue:266568|article:DTL37|page:2|query:peterthomas].<br>Staud & Reuter, S. 74 a S. 76-77.<br>Spang 1988, S. 58-64.</ref>
Vum Mee 1869 u gouf d'Sonndesmass an der Basilika zelebréiert. D'Parkierch war awer nach ëmmer d'Péitrus a Paulus-Kierch.<ref>Staud & Reuter 1952, S. 74.</ref>
== Literatur ==
*Anonyme, 1870. [https://web.archive.org/web/20210922023438/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=999601&search_terms=#panel:pp|issue:999601|page:1 ''Echternach, le 23 mars 1870.''] [[Luxemburger Wort]] 1870-03-26, S. 1-2, Nr. 72.
*[[Charles Arendt|Arendt, K.]], 1972. ''Porträt-Galerie hervorragender Persönlichkeiten aus der Geschichte des Luxemburger Landes mit biographischen Notizen''. Neuauflage. Luxemburg, Ed. Kutter, 514 S. + 6 S.
*[[Nicolas Didier|Didier, N.]], 1940. ''Die berufenen Wächter am Grabe des heiligen Willibrord im 19. und 20. Jahrhundert.'' In: N. Goetzinger (Hrsg.): ''Willibrordus. Echternacher Festschrift zur XII. Jahrhundertfeier des Todes des heiligen Willibrord.'' Luxemburg, St. Paulus-Druckerei, S. 394-420, Tafel LXXIV-LXXV (Fig. 1-5). [Neuauflage 1958].
*[[Jos Massard|Massard, J. A.]], 1988. ''[https://massard.info/pdf/Massard_1988_Cholera_2021.pdf Echternach und die Cholera. Ein Beitrag zur Geschichte der Medizin und der öffentlichen Hygiene in Luxemburg.]'' Publications du Centre Universitaire de Luxembourg, Département des Sciences: Biologie-Chimie-Physique, fasc. 1, 259 S.
*[[Auguste Neyen|Neyen, A.]], 1876. ''Biographie Luxembourgeoise. Histoire des hommes distingués originaires de ce pays considéré à l'époque de sa plus grande étendue ou qui se sont rendus remarquables pendant le séjour qu'ils y ont fait.'' Tome 3. Luxembourg, J. Joris, 490+XXXI+XII S. + table gén. alphabét.
*[[Paul Spang|Spang, P.]], 1988. ''Die Echternacher und ihre Basilika.'' Sankt-Paulus Druckerei, Luxemburg, 167 S.
*Staud, R.M. & J. Reuter, 1952. [https://web.archive.org/web/20210922012509/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=3910032&search_terms=#issue:3910032 ''Die kirchlichen Kunstdenkmäler der Stadt Echternach.''] Luxemburg, St. Paulus Druckerei, 224 S. ([[Hémecht|T Hémecht]], Zeitschrift für Luxemburger Geschichte, 1952, 5. Jg., Heft 2 u. 3).
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Thomas Pierre}}
[[Kategorie:Gebuer 1793]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1870]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Paschtéier]]
bb1aj6p5q3zupjs8nnrozglnmyj60ig
Ministère de l'Éducation nationale, de l'Enfance et de la Jeunesse
0
156156
2702044
2679315
2026-08-19T21:39:25Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Educatioun zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702044
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks als '''Educatiounsministère''' genannte '''Ministère fir Educatioun, Kanner a Jugend''' ({{Fr}} '''Ministère de l'Éducation nationale, de l'Enfance et de la Jeunesse''', gekierzt MENEJ) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], dee fir d'Beräicher vun der [[Bildung]], de [[Kand|Kanner]] an der [[Jugend]] zoustänneg ass.
== Allgemenges ==
Ee vun den Haaptbestanddeeler vun der Bildungspolitik vum Ministère ass et, fir de Bildungssystem ëmmer nees un d'Entwécklung vun der Gesellschaft an d'Besoine vun der Bevëlkerung unzepassen.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen déi ënnert d'Kompetenz vum Educatiounsministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
* Kanner: Allgemeng netformal Bildungs- an Erzéiungspolitik; Entwécklung vun de Strukture vun der netformaler Erzéiung (Erzéiungs- a Betreiungsservicer, Elterenassistenten, Mini-Crèchen, …); Entwécklung vun der Qualitéit vun de Strukture vun der netformaler Ausbildung; Verwaltung, Iwwerwaachung a Kontroll vun den Agrementen; Verwaltung an Iwwerwaachung vum System vun de [[Chèque service accueil]].
* Jugend: Allgemeng Jugendpolitik; nationale Jugendbericht<ref>[https://jugendbericht.lu/ www.jugendbericht.lu]</ref>; Aktiounsplang fir d'Jugend; [[Conférence nationale des élèves du Luxembourg|national Schülerkonferenz]]; [[Conférence générale de la jeunesse du Luxembourg|national Jugendkonferenz]]; Jugenddéngschter a [[Jugendhaus|Jugendhaiser]]; [[Service national de la jeunesse|nationale Jugenddéngscht]], [[Au-pair]]; Kampf géint de [[Cybermobbing]]; [[BeeSecure]], [[Base nautique de Lultzhausen|nautesche Stëtzpunkt Lëlz]] (zesumme mam [[Ministère des Sports|Sportsministère]]).
* [[Museksschoulen zu Lëtzebuerg|Museksschoulen]]: Entwécklung vu Museksunterrecht; pedagogesch a kulturell Koordinatioun vun de Musekscoursen an de Schoulen, de Betreiungsstrukturen, de Museksschoulen an de Conservatoiren.
* [[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Grondschoul]]: Allgemeng Politik vun der Grondschoul; Entwécklung vun der Offer vun der ëffentlecher Grondschoul; Planifikatioun an Zoudeele vun de Finanz- a Personalressourcen; Qualitéitskontroll vum Enseignement.
* [[Secondaire (Lëtzebuerg)|Secondaire]]: Allgemeng Politik vun de Secondairesschoulen; Entwécklung vun der Offer am Secondaire (General, Classique, ëffentlech international Schoulen); Planifikatioun an Zoudeele vun de Finanz- a Personalressourcen; Qualitéitskontroll vum Enseignement; Lycéeën, Direktioune vun de Lycéeën; Definitioun an Ausstelle vun den nationalen Diplomer.
* [[Beruffsausbildung]]
* [[Internat]]er a Logementer fir Schüler: Entwécklung vu Konzepter vu Logementer fir déi Jonk, mat an ouni spezifesch pedagogesch Betreiung; Gestaltung vun neien Internater an Ausbau vun deenen déi scho bestinn.
* [[Inklusioun]]: Allgemeng Politik a Promotioun vum inklusiven Enseignement; Ausbau vun der Qualitéit vum System fir Schüler mat spezifesche pedagogesche Bedierfnesser opzehuelen; Kompetenzzenteren an der Psychopedagogie; national Kommissioune fir Inklusioun, Koordinatioun mat de Gestionnaire vu sozial- a psychotherapeuteschen Zentren; nationale Service fir den inklusiven Enseignement.
* Kanner- a Familljenhëllef
* Rechter vum Kand
* [[Adoptioun]]en
* Erwuessenebildung
* Digital Léieren
* Service vun de Schoul- an Universitéitsrestauranten ([[Restopolis]])
* …
D'Promotioun vum [[Lëtzebuergesch]]en, déi bis 2023 ënner d'Kompetenz vum Educatiounsministère gefall ass, gëtt elo vum [[Ministère de la Culture|Kulturministère]] iwwerholl.
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergeschen Educatiounsministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://menej.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Educatioun zu Lëtzebuerg]]
tvbdouvwe71x42urwkepooja3vhjt22
Ministère de l'Environnement, du Climat et de la Biodiversité
0
156203
2702045
2679316
2026-08-19T21:39:59Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Ëmwelt zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702045
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks als '''Ëmweltministère''' genannte''' Ministère fir Ëmwelt, Klima a Biodiversitéit''' (fr: '''Ministère de l'Environnement, du Climat et de la Biodiversité''') ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. E këmmert sech drëm, fir den Ëmweltprogramm vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Regierung]] ëmzesetzen, d'Aarbechten am Beräich vun der [[Nohalteg Entwécklung|nohalteger Entwécklung]] ze koordinéieren an déi adequat Mesurë fir de [[Naturschutz|Schutz vun der Natur]] an dem [[Klimaschutz|Klima]] ze huelen.
== Allgemenges ==
D'Zoustännegkeet vum Ministère begräift absënns d'Politik vun der nohalteger Entwécklung, de Klimaschutz an d'[[energeetesch Effizienz]], den Naturschutz an de Schutz vum ''environnement humain'' ([[Loft]] a [[Kaméidi]], [[Offall|Offäll]] a Ressourcen, [[Chimie|cheemesch]] Substanzen).
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen déi ënnert d'Kompetenz vum Ëmweltministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
* Allgemeng Politik an interministeriell Koordinatioun an de Beräicher vun der Ëmwelt, dem Waasser, dem Klima, der [[Biodiversitéit]] an der nohalteger Entwécklung: nationale Plang fir d'nohalteg Entwécklung; nationalen integréierten Energie- a Klimaplang; Conseil supérieur fir d'nohalteg Entwécklung; national Koordinatioun fir de [[Klimawandel]] ze bekämpfen; Strategie fir op de Klimawandel ze reagéieren; Plattform fir de Klimaschutz an eng [[ekologesch Transitioun]]; Observatoire vun der Klimapolitik; Ëmwelt-an Nuklearverantwortung
* Europäesch an international Politik (zesumme mam [[Ministère des Affaires étrangères et européennes, de la Défense, de la Coopération et du Commerce extérieur|Ausseministère]]): Koordinatioun an de Beräicher Ëmwelt, Biodiversitéit, Klima an nohalteg Entwécklung; Iwwerwaachung vun den internationale Verhandlunge fir géint de Klimawandel ze kämpfen; international Klimafinanzéierung (zesumme mam [[Ministère des Finances|Finanzministère]]) ''Green Climate Fund'', ''Global Biodiversity Framework Fund''; Ëmweltberodung; europäesch Ëmweltagence; europäesch Agence fir cheemesch Stoffer; Ëmweltprogramm vun de [[Vereent Natiounen|Vereenten Natiounen]]
* Ënnersichunge vum Ëmweltberäich; Sensibiliséierung, Informatioun, Ausbildung a Berodung an de Beräicher Ëmwelt, Klima an nohalteg Entwécklung
* Vermeidung vu Verschmotzung a Belaaschtung; Schutz vun der mënschlecher an natierlecher Ëmwelt; Schutz vun der Atmosphär; klasséiert Etablissementer; industriell Emissiounen; [[Zäregas]]emissiounen; [[Klimapakt]] mat de Gemengen; Klimapakt fir Entreprisen; Gestioun vun de Zäregas-Emissiounscertificaten; Promotioun vum Energiespueren an den [[Erneierbar Energie|erneierbaren Energie]] fir Privatpersounen an d'Gemengen; Klima- an Energiefong; Kampf géint de Kaméidi; Gestioun a Vermeidung vun den Offäll
* Schutz vun natierleche Ressourcen
* Koordinatioun vun de staatleche Moossnamen am Kader vun enger nohalteger Gestioun an dem Schutz vum Waasser
* Gestioun vun de spezielle Fongen an de Beräicher Ëmwelt, Klima an nohalteg Entwécklung
* [[Administration de l'environnement|Ëmweltverwaltung]]
* [[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]]
* [[Administration de la gestion de l'eau|Waasserverwaltung]]
* [[Energieagence]]
* [[Klima Agence]]
* wirtschaftlech Interessevereenegung [[myenergy]]
== Entwécklung vum Ministère ==
Iwwer d'Jore waren déi eenzel Ressorten deels anescht kombinéiert oder an anere Ministèren integréiert; virun 2023 huet de Ministère z. B. ''Ministère de l'Environnement, du Climat et du Développement durable'' geheescht.
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergeschen Ëmweltministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://mecdd.gouvernement.lu/lb/service.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Ëmwelt zu Lëtzebuerg]]
q2l1zrbyy6xnzf0yqdxu0gnjqfzajbv
Ministère de la Santé et de la Sécurité sociale
0
156280
2702048
2679321
2026-08-19T21:41:06Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gesondheetswiesen zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702048
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks just '''Gesondheetsministère''' genannte '''Ministère fir Gesondheet a sozial Sécherheet''' (fr: '''Ministère de la Santé et de la Sécurité sociale''') ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], dee mat der [[Regierung Frieden-Bettel]] de 17. November 2023 an d'Liewe geruff gouf an dee sech ëm d'Ëmsetze vun der [[Gesondheet]]spolitik an där vun der [[Sozialversécherung zu Lëtzebuerg|sozialer Sécherheet]] vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Regierung]] këmmert.
E setzt sech aus dem fréiere Gesondheetsministère (''[[Ministère de la Santé]]'') an deem vun der Sozialversécherung (''[[Ministère de la Sécurité sociale]]'') zesummen.
== Allgemenges ==
An de Beräicher vun der ''[[Santé publique]]'' an dem Gesondheetssystem schafft de Gesondheetsministère op der Basis vun de Grondwäerter wéi der Universalitéit, dem Zougang zu enger qualitativ héichwäerteger Versuergung, der Gerechtegkeet an der Solidaritéit.
Wat d'sozial Sécherheet ugeet, ass dem Ministère seng Haaptaufgab fir d'Sozialversécherung vun de Bierger ze garantéieren an op liewenslaang Risiken a Bedierfnesser an de Beräicher Krankheet, Alter, Ofhängegkeet, Behënnerung a Beruffsaccidenter ze reagéieren.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen, déi ënnert d'Kompetenz vum Gesondheetsministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
=== Beräich „Gesondheet“ ===
* Konzeptioun vum Gesondheetssystem
* Promotioun a Reglementatioun vun de Gesondheetsberuffer
* Relatioun mat de Servicer an de Beräicher vun der Preventioun an Hëllef, der Psychiatrie baussent de Klinicken, de Sucht- an de chronesche Krankheeten
* Spidolsberäich: Gesetzgebung, Koordinatioun a Planifikatioun
* [[Direction de la santé]]: Protektioun a Fërderung vun der Gesondheet als allgemengt Wuelbefannen, op physeschem, psycheschem a sozialem Plang
* [[Observatoire national de la santé|Nationale Gesondheetsobservatoire]]
* [[Service national d’information et de médiation dans le domaine de la santé|Nationale Service fir Informatioun a Mediatioun am Gesondheetsberäich]]
==== [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlech Etablissementer]] ënnert der Tutelle vum Ministère ====
* [[Centre hospitalier de Luxembourg]]
* [[Centre hospitalier du Nord]]
* [[Centre hospitalier neuropsychiatrique]]
* [[Thermalbad Munneref]]
* [[Centre national de rééducation fonctionnelle et de réadaptation|Rehazenter]]
==== Aner Etablissementer ====
*[[Service de santé au travail multisectoriel]]
* [[Laboratoire national de santé]]
* [[Centre de recherche public de la santé|Luxembourg Institute of Health]]
* [[Agence eSanté]]
==== Medezinesch-sozial Aktioun ====
* [[Croix-Rouge luxembourgeoise|Rout Kräiz]]
* [[Ligue médico-sociale]]
==== Auslännesch Bezéiungen ====
Bezéiunge mat europäeschen an internationalen Institutiounen am Beräich vun der Gesondheet an de [[Medikament|Medikamenter]]
* [[Weltgesondheetsorganisatioun]]
* Europäesch Unioun:
** [[Europäesch Medikamentenagence]] ({{En}} European Medicines Agency, EMA)
** Europäeschen Zenter fir d'Preventioun an d'Kontroll vu Krankheeten ({{En}} European Centre for Disease Prevention and Control, ECDC)
** Europäesch Exekutivagence fir Gesondheet an Digitales ({{En}} European Health and Digital Executive Agency, HaDEA)
** Europäeschen Observatoire vun den Drogen an der Drogesucht ({{Fr}} Observatoire européen des drogues et des toxicomanies, OEDT)
** Generaldirektioun fir d'Gesondheet an d'Liewensmëttelsécherheet ({{Fr}} Direction générale de la santé et de la sécurité alimentaire, DG SANTE)
* [[Europarot]]
* [[International Agence fir Atomenergie]]
=== Beräich „Sozial Sécherheet“ ===
* Sozialversécherungspolitik op nationalem an internationalem Niveau
* [[Inspection générale de la sécurité sociale|Generalinspektioun vun der Sozialversécherung]]
* [[Caisse nationale de santé|National Gesondheetskeess]]; [[Caisse de maladie des fonctionnaires et employés publics|Krankekeess vun de Beamten an ëffentlechen Employéen]]; [[Caisse de maladie des fonctionnaires et employés communaux|Krankekeess vun de Gemengebeamten an -employéen]]; [[Entraide médicale des chemins de fer luxembourgeois|Medezinesch Ënnerstëtzung vun der Lëtzebuerger Eisebunn]]; [[Mutualité des employeurs|Mutualitéit vun den Employeuren]]; [[Association d'assurance accident]]; [[Caisse nationale d'assurance pension|National Pensiounskeess]]; [[Fonds de compensation|Kompensatiounsfong]]; [[Centre commun de la sécurité sociale]]
== Historique vum Ministère ==
Iwwer d'Jore war d'„Gesondheet“ deels mat anere Ressorte kombinéiert oder an anere Ministèren integréiert; virun 2023 gouf et sou z. B. zwee eegestännege Ministèren, ee fir d'Gesondheet an [[Ministère de la Sécurité sociale|ee fir d'Sozialversécherung]].
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Gesondheetsministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://msan.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
* [http://www.sante.lu%7Csante.lu sante.lu] d'Websäit vum Ministère
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gesondheetswiesen zu Lëtzebuerg]]
eowa3eqv4tf2pb1jo4hopg0mizwurk7
Ministère de la Recherche et de l'Enseignement supérieur
0
156290
2702047
2679320
2026-08-19T21:40:51Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Héichschoulen zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702047
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks just '''Héichschoulministère''' genannte '''Ministère fir Fuerschung an Héichschoul''' (fr: '''Ministère de la Recherche et de l'Enseignement supérieur''') ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].
Virum 17. November 2023 housch e ''Ministère de l'Enseignement supérieur et de la Recherche.''
== Allgemenges ==
De Ministère ass verantwortlech fir d'Organisatioun vun der Héichschoullandschaft zu Lëtzebuerg. Am Beräich vun den Héichschoulstudien accordéiert en déi finanziell Hëllefe vum Staat an deels och international Bourssen. En ass do dernieft zoustänneg fir déi auslännesch Héichschoultitelen a –qualifikatiounen unz'erkennen a fir déi national Politik am Beräich vun der ëffentlecher Fuerschung ze definéieren, ze koordinéieren an ëmzesetzen.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen déi ënnert d'Kompetenz vum Héichschoulministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
* Allgemeng Politik vun der nationaler ëffentlecher Fuerschung an den Héichschoulen:
* Formatioune fir de [[Brevet de technicien supérieur]] (BTS) a Coursen, déi vun den unerkannte spezialiséierte Fachhéichschoulen ugebuede ginn
* Héichschoul- an Universitéitsstuden: allgemeng Politik; Informatioun iwwer Héichschoul- an Universitéitsstudien; finanziell Ënnerstëtzung Héichschoulstudien; international Bourssen; Logementer fir Studenten an Doktoranden; Verwaltung vu private Boursse vu Fondatiounen; Relatioune mat de Studentenassociatiounen; Studentefoire
* Unerkennung vun auslännesche Studiecertificaten a Beruffsqualifikatiounen am Héichschoulberäich
* Sekundär Notzung vun Datë fir d'Fuerschung an d'Innovatioun
* Politik vun der „oppener Wëssenschaft“ fir wëssenschaftlech Donnéeën a Publikatiounen
* Berodungskommissiounen, ë. a.:
** [[Commission nationale d'éthique|National Ethikkommissioun]]
** Kommissioun fir d'Unerkennung vu Beruffsqualifikatiounen
** berodend Kommissioun fir Finanzhëllef fir Héichschoulstudien
=== Institutiounen ënner der Tutelle vum Ministère ===
* [[Universitéit Lëtzebuerg|Uni Lëtzebuerg]]
* [[Luxembourg Institute of Science and Technology]] (LIST)
* [[Luxembourg Institute of Health]] (LIH)
* [[Luxembourg Institute of Socio-Economic Research]] (LISER)
* [[Fonds national de la recherche|Nationale Fuerschungsfong]] (FNR)
==== Wirtschaftlech Interessevereenegungen ====
* Centre de gestion pour la formation continue et professionnelle universitaire
* Luxembourg Media and Digital Design Center (LMDDC)
* Plateforme nationale d'échange de données (PNED)
* Luxinnovation
* Institut de la propriété intellectuelle Luxembourg (IPIL)
==== Fondatiounen ====
* Max Planck Institute Luxemburg for International
* European and Regulatory Procedural Law
* Réseau télématique de l'Éducation nationale (RESTENA)
==== Anonym Gesellschaften ====
* [[Technoport Schlassgoart|Technoport]] (zesumme mam [[Ministère de l'Économie|Wirtschaftsministère]])
* [[Luxprovide]] (zesumme mam Wirtschaftsministère)
==== ASBLen ====
* Agence nationale pour le programme européen d'éducation et de formation tout au long de la vie (ANEFORE) (zesumme mam [[Ministère de l'Éducation nationale, de l'Enfance et de la Jeunesse|Educatiounsministère]])
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergeschen Héichschoulministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://web.archive.org/web/20210726232045/https://mesr.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Héichschoulen zu Lëtzebuerg]]
syjo5vfv9q3gik0j9vsfy4n2d55y8y3
Ministère de la Culture
0
156310
2702049
2679325
2026-08-19T21:41:41Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Kultur zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702049
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
De '''Kulturministère''', (fr: '''Ministère de la Culture''', gekierzt MCULT) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] dee sech fir d'kulturell Entwécklung um nationalen an internationalen Niveau zu Lëtzebuerg asetzt.
== Allgemenges ==
De Ministère entwéckelt a féiert déi national an international [[Kultur|Kulturpolitik]] vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Regierung]] aus an ass verantwortlech fir d'national Politik zum Schutz an zur Promotioun vum kulturelle Patrimoine. En ënnerstëtzt d'kënschtleresch Kreatioun an d'international Demarchë vu Kënschtler a Kulturschafenden andeems en engersäits Konventioune mat de kulturellen Acteure vu Lëtzebuerg ofschléisst an anerersäits e Programm vu Fërderinstrumenter (Subsiden, Sozialhëllefe fir professionell onofhängeg Kënschtler an ''Intermittents du spectacle'') ëmsetzt.
Den MCULT koordinéiert d'Relatiounen tëscht de verschiddene kulturellen Acteuren zu Lëtzebuerg an organiséiert e reegelméissegen Echange mat hinnen am Kader vun de Kultur-Assisen.
D'Kulturpolitik an hir Ëmsetzung baséieren op de Recommandatioune vum [[Kulturentwécklungsplang 2018-2028]] an op dem [[Koalitiounsaccord]] vun der Regierung.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen déi ënner d'Kompetenz vum Kulturministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
* National Kulturpolitik: Schutz vum kulturelle Patrimoine; Architekturpolitik; Erhale vun de Landschaften; Fërderung vun der kënschtlerescher Kreatioun; kreative Secteur; finanziell Ënnerstëtzung fir onofhängeg professionell Kënschtler an ''Intermittents du spectacle''; Ausschreiwunge fir Projeten, Concoursen, Commanden a kulturell Präisser; Fërderung vu Kënschtler, Acteuren a kulturelle Strukturen; Iwwerwaachung vun der regionaler kultureller Entwécklung; Observatoire vun der Kultur; kulturelle Mecenat; Kulturcongé; kulturell Mediatioun; Promotioun vum Zougang zu Kultur
* Fonds social culturel; Fonds pour le patrimoine architectural
* Interministeriell Koordinatioun am Kulturberäich: [[Conseil national du livre|Nationale Rot vum Buch]]; [[Conseil supérieur des bibliothèques|Conseil supérieur vun de Bibliothéiken]]; [[Conseil national des archives|Nationale Rot vun den Archiven]]; Kommissioun fir de kulturelle Patrimoine; Kommissioun fir d'Zirkulatioun vun de kulturelle Gidder; National Kommissioun fir Zesummenaarbecht mat der UNESCO
* Ëmsetzen an Iwwerwaache vum Kulturentwécklungsplang (2018-2028)
* Promotioun vun der Lëtzebuerger Sprooch; Entwécklung, Koordinatioun an Ëmsetze vum Aktiounsplang fir d'Fërdere vun der Lëtzebuerger Sprooch; Organisatioun vun Aktioune ronderëm d'Lëtzebuerger Sprooch; [[Kommissär fir d'Lëtzebuerger Sprooch]]; [[Zenter fir d'Lëtzebuerger Sprooch]]; [[Conseil fir d'Lëtzebuerger Sprooch]]
* International an europäesch Kulturpolitik a -strategie; bilateral, international a multilateral kulturell Zesummenaarbecht (EU, Europarot, UNESCO, [[Instituts culturels nationaux de l'Union européenne|EUNIC]]); grenziwwerschreidend kulturell Zesummenaarbecht an der Groussregioun; [[Creative Europe Desk Luxembourg]], [[Institut européen des itinéraires culturels]]
* Bezéiunge mat den associative kulturelle Strukture vun der fräier oder der kommunaler Zeen (Geneemegungen, Konventiounen).
=== Koordinatioun ===
==== Koordinatioun vun de [[Kulturinstituter vum Staat|kulturelle staatlechen Instituter]] ====
# [[Lëtzebuerger Nationalarchiven|Nationalarchiven]] – Archives nationales de Luxembourg (ANLux)
# [[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik|Nationalbibliothéik]] – Bibliothèque nationale du Luxembourg (BNL)
# [[Centre national de l'audiovisuel]] (CNA)
# [[Centre national de littérature|Lëtzebuerger Literaturarchiv]] – Centre national de littérature (CNL)
# [[Institut national pour le patrimoine architectural]] (INPA)
# [[Institut national de recherches archéologiques|Nationaalt Fuerschungsinstitut fir Archeologie]] – Institut national de recherches archéologiques (INRA)
# [[Nationalmusée fir Archeologie, Geschicht a Konscht]] – Musée national d'archéologie, d'histoire et d'art (MNAHA)
# [[Nationalmusée fir Naturgeschicht]] – Musée national d'histoire naturelle (MNHN)
=== Gouvernance ===
==== Gouvernance a Relatioune mat Ëffentlechen Etablissementer ====
* [[Casino Luxembourg]]
* [[Musée d'art moderne grand-duc Jean|Musée d'art moderne Grand-Duc Jean]] – Mudam
* [[Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster]]
* [[Philharmonie Lëtzebuerg|Salle de concerts Grande-Duchesse Joséphine-Charlotte]] – Philharmonie
* [[Rockhal|Centre de musiques amplifiées]] – Rockhal
* [[Rotonden|Espace culturel des Rotondes]]
* [[Kultur lx|Kultur|lx]] – Arts Council Luxembourg
* [[Théâtre national du Luxembourg]] – TNL
* [[Trois C-L]] – Maison pour la danse
* [[Fonds culturel national]]
* [[Fonds national de soutien à la production audiovisuelle]] – Film Fund (zesumme mam [[Ministère d'État|Staatsministère]])
==== Gouvernance a Relatioune mat parastaatlechen Institutiounen ====
* [[Luxembourgticket]] GIE
* [[Institut Pierre-Werner|Institut Pierre Werner]]
* Fondation [[Musée national de la résistance et des droits humains|Musée national de la résistance]]
* [[Institut grand-ducal]]
* [[Cultur'all]]
* [[Centre européen de géodynamique et de séismologie]]
* [[Centre des monuments du Grand-Duché de Luxembourg]]
* [[Villa Louvigny]]
== Historique vum Kulturministère ==
Iwwer d'Jore war de Ressort vun der Kultur deels an anere Ministèren integréiert:
* 1969 - 1972 : ''Ministère des affaires culturelles et des cultes''
* 1984 - 1995 : ''Ministère des affaires culturelles''
* 1995 - 1999 : ''Ministère de la Culture''
* 1999 - 2009 : ''Ministère de la Culture, de l'enseignement supérieur et de la recherche''
* zanter 2009 : ''Ministère de la Culture''
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Kulturministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://mc.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Kultur zu Lëtzebuerg]]
5gi1h93vatdmkzpbxkb0x7z6cab7em2
Ministère de l'Agriculture, de l'Alimentation et de la Viticulture
0
156311
2702031
2679326
2026-08-19T19:53:36Z
Volvox
4050
/* Beräich Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau */ + Ofkierzung
2702031
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks just '''Landwirtschaftsministère''' genannte '''Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau''' (fr: '''Ministère de l'Agriculture, de l'Alimentation et de la Viticulture''', gekierzt MA) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], dee mat der [[Regierung Frieden-Bettel]] de 17. November 2023 an d'Liewe geruff gouf.
En ersetzt engersäits de fréiere Ministère de l'Agriculture, de la Viticulture et du Développement rural an anersäits de [[Ministère de la Protection des consommateurs]].
== Allgemenges ==
De Landwirtschaftsministère huet ë. a. gekuckt fir déi national Strategie fir den Agrarsecteur, den Ëmwelt- an Déiereschutz, d'Qualitéit vun de Produkter an den Aarbechtsplazen an enger ausgeglachener Raumuerdnung ëmzesetzen.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen ënner der Kompetenz vum Landwirtschaftsministère, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
=== Beräich Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau ===
*Landwirtschaftspolitik op nationalem an [[Europäesch Unioun|EU]]-Niveau; wirtschaftlech Entwécklung vum landwirtschaftlechen an agroindustrielle Secteur; nohalteg Gestioun vum ländleche Raum; landwirtschaftlech Ëmweltmoossnamen; Verbesserung vun den Déieren- a Planzenaarten; Schutz vun de landwirtschaftleche Planzekulturen; Geneemegung a Kontroll vu [[Planzeschutzmëttel|Planzeschutzmëttelen]]; Geneemegung a Kontroll vun Dünger; Testlaboratoire vun der [[ASTA]]; Kompetenzzentrum fir d'Fuerschung an d'Kartographie vum Landwirtschafts- a Bëschbuedem a Bezuch op hir Funktioun a Qualitéit; Iwwerwaachung an nohalteg Bewirtschaftung vum landwirtschaftleche Buedem; [[Service météorologique pour le secteur agricole|meteorologeschen Déngscht fir den Agrarsektor]]; Agrarberodungsservice; Innovatiounen a Fuerschung am Déngscht vum Agrarsecteur (EIP); Fonds d'orientation économique et sociale pour l'agriculture; Fonds européens agricoles FEAGA/FEADER/SMP/FEAMP; Agrarstatistiken; [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]
*[[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibau]] a Promotioun vun de Wäiprodukter, hirer Qualitéit an dem [[Önologie|Önotourismus]]; önologesche Laboratoire; Solidaritéitsfong fir de Wäibau; [[Appellation d'origine protégée|AOP]] „Lëtzebuerger Musel“; Kommissioun fir d'Promotioun vun de Wäiner, [[Schaumwäin|Schaumwäiner]] a [[Crémant de Luxembourg|Cremanten]]
*[[Gaardebau]]; Aktiounsplang fir den Ubau vu [[Geméis]]; Promotioun vum [[Urban Gardening]]; [[LUGA 2025]]
*Ländlech Entwécklung; [[Leader|LEADER]]-Initiativ; Duerfentwécklung; [[Naturpark (Lëtzebuerg)|Naturparken]] (Beräicher Landwirtschaft, Ernärung, ländlech an Duerfentwécklung); nationale [[Politique agricole commune|PAC]]-Reseau
*Liewensmëttelpolitik; Promotioun vun enger nohalteger a qualitativ héichwäerteger Landwirtschaft a Liewensmëttelproduktioun; Qualitéitslabelen; Promotioun vun enger nohalteger Landwirtschaft; Aktiounsplang vun der [[Biologesch Landwirtschaft|biologescher Landwirtschaft]]; Qualitéitskontroll; Hierkonftsinformatioun fir Landwirtschafts- a Liewensmëttelproduiten an Norme fir d'Kommerzialiséierung fir landwirtschaftlech Produiten, Wäin a Spirituosen; Bekämpfe vun der Liewensmëttelverschwendung
*Iwwerwaache vun der [[Liewensmëttelketten]]; offiziell Kontroll vun der Produktioun, der Veraarbechtung an der Verdeelung vun de Liewensmëttelketten, fir ze garantéieren, datt déi chemesch, biologesch a physesch Sécherheet vun de Primärproduiten, dem Déierefudder, de Liewensmëttel vun Déieren oder vu planzlecher Hierkonft, asw. agehale gëtt
*Analytesch Kontroll vun der Liewensmëttelketten an dem Déierewuel; Analysen an analytesch Bewäertungen am Beräich vum Déierewuel an der Liewensmëttelsécherheet asw.;
*Gestioun vun den offizielle Laboratoiren an de Referenzlaboratoiren; Zesummeféierung vun den Aktivitéite vun de Laboratoiren am Beräich vun der analytescher Liewensmëttelkontroll
*Kontroll vum Déierewuel an Iwwerwaachung vum Déierewuel no der “One Health” Approche; Kontroll vum Déierewuel um Niveau vun de verschiddenen Aktivitéite wou Déieren involvéiert sinn: Haltung, Transport, Verkaf, Adoptioun, Handel, Ziichtung, asw.; Programmer fir Déierekrankheeten ze verhënneren a fir Epidemien z'iwwerwaachen; Opstelle vun Noutfallpläng; Impfcampagnen; Exportcertificaten
*EU-[[Fëscherei]] Politik
*Promotioun fir d'Zille vun [[Notzdéier|Notzdéieren]] am Fräien am Respekt vun den hygienesche Bedéngungen an dem Déierewuel
*Bezéiunge mat internationalen an europäeschen Institutiounen an de Beräicher Agrarpolitik, Fëscherei, Planzenvarianten, Liewensmëttelsécherheet, Déierewuel, “One Health” a Planzegesondheet
*[[Administration des services techniques de l'agriculture]] (ASTA); [[Administration luxembourgeoise vétérinaire et alimentaire]] (ALVA); [[Service d'économie rurale]] (SER); [[Lëtzebuerger Wäibauinstitut]] (IVV); [[Office national du remembrement]] (ONR).
=== Beräich Konsumenteschutz ===
* Allgemeng Koordinatioun vun der Politik iwwer de Konsument; national Strategie fir d'Konsumenten; Politik vum Konsumenteschutz, Promotioun a Verdeedegung vun de wirtschaftlechen Interesse vun de Konsumenten; Verbraucherpolitik am Bannemaart an op nationalem Plang; Politik fir d'Inclusioun vu vulnerabele Konsumenten a fir den Zougang zur Informatioun fir d'Konsumenten; Formatioun, Informatioun a Sensibiliséierung am Beräich vum Konsumenterecht (Geschäftsleit a Konsumenten); Qualitéitszertifikater fir Produkter a Servicer fir Konsumenten; Konsumgewunnechten; Aféierung vun de [[Sammelklo|Sammelkloen]] zu Lëtzebuerg
* ''Code de la consommation'': legislativ Koordinatioun; Applizéiere vum ''Code de la consommation'' a Sanktiounen dozou; Kontrollen am Beräich vun de Konsumenterechter; Kontroll vum Affichage vun de Präisser an de Geschäfter an am Internet; Iwwerwaachung vun de Geschäftspraktiken a Gestioun vun de Reklamatiounen iwwer Verstéiss géint d'Konsumenterechter; Koordinatioun tëscht an Zesummenaarbecht mat den nationalen Autoritéiten; Kontroll vun de Vermëttler fir Konsumkreditter
* [[National Enforcement Body]] (NEB); Passagéierrechter
* Verantwortungsvolle Konsum an nohalteg Produktioun: Sensibiliséierung an aktiv Promotioun vum “Conscious consuming”
* National Relatioune mat Konsumenteschutzorganisatiounen; Relatioune mam [[Centre européen des consommateurs|europäesche Verbraucherzentrum]] (CEC); Bezéiunge mam [[Union luxembourgeoise des consommateurs|Lëtzebuerger Konsumenteschutz]] (ULC); Bezéiunge mat de qualifizéierten Agencen déi fir d'Mediatioun am Beräich vum Konsumenterecht zoustänneg sinn; Verbraucherberodung
* Bezéiunge mat internationalen an europäeschen Institutiounen am Beräich vun der Konsumentepolitik: COM, CPC, CPN, [[International Consumer Protection and Enforcement Network|ICPEN]], [[International Organization for Standardization|ISO]] [[Comité de l'ISO pour la politique en matière de consommation|COPOLCO]], [[Organisatioun fir Ekonomesch Zesummenaarbecht an Europa|OECD]], [[United Nations Conference on Trade and Development|UNCTAD]].
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Landwirtschaftsministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://ma.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
7nviwhah6uxuwe1f61r6iwkwadkkv37
2702050
2702031
2026-08-19T21:42:10Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Landwirtschaft vu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702050
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks just '''Landwirtschaftsministère''' genannte '''Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau''' (fr: '''Ministère de l'Agriculture, de l'Alimentation et de la Viticulture''', gekierzt MA) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], dee mat der [[Regierung Frieden-Bettel]] de 17. November 2023 an d'Liewe geruff gouf.
En ersetzt engersäits de fréiere Ministère de l'Agriculture, de la Viticulture et du Développement rural an anersäits de [[Ministère de la Protection des consommateurs]].
== Allgemenges ==
De Landwirtschaftsministère huet ë. a. gekuckt fir déi national Strategie fir den Agrarsecteur, den Ëmwelt- an Déiereschutz, d'Qualitéit vun de Produkter an den Aarbechtsplazen an enger ausgeglachener Raumuerdnung ëmzesetzen.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen ënner der Kompetenz vum Landwirtschaftsministère, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
=== Beräich Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau ===
*Landwirtschaftspolitik op nationalem an [[Europäesch Unioun|EU]]-Niveau; wirtschaftlech Entwécklung vum landwirtschaftlechen an agroindustrielle Secteur; nohalteg Gestioun vum ländleche Raum; landwirtschaftlech Ëmweltmoossnamen; Verbesserung vun den Déieren- a Planzenaarten; Schutz vun de landwirtschaftleche Planzekulturen; Geneemegung a Kontroll vu [[Planzeschutzmëttel|Planzeschutzmëttelen]]; Geneemegung a Kontroll vun Dünger; Testlaboratoire vun der [[ASTA]]; Kompetenzzentrum fir d'Fuerschung an d'Kartographie vum Landwirtschafts- a Bëschbuedem a Bezuch op hir Funktioun a Qualitéit; Iwwerwaachung an nohalteg Bewirtschaftung vum landwirtschaftleche Buedem; [[Service météorologique pour le secteur agricole|meteorologeschen Déngscht fir den Agrarsektor]]; Agrarberodungsservice; Innovatiounen a Fuerschung am Déngscht vum Agrarsecteur (EIP); Fonds d'orientation économique et sociale pour l'agriculture; Fonds européens agricoles FEAGA/FEADER/SMP/FEAMP; Agrarstatistiken; [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]
*[[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibau]] a Promotioun vun de Wäiprodukter, hirer Qualitéit an dem [[Önologie|Önotourismus]]; önologesche Laboratoire; Solidaritéitsfong fir de Wäibau; [[Appellation d'origine protégée|AOP]] „Lëtzebuerger Musel“; Kommissioun fir d'Promotioun vun de Wäiner, [[Schaumwäin|Schaumwäiner]] a [[Crémant de Luxembourg|Cremanten]]
*[[Gaardebau]]; Aktiounsplang fir den Ubau vu [[Geméis]]; Promotioun vum [[Urban Gardening]]; [[LUGA 2025]]
*Ländlech Entwécklung; [[Leader|LEADER]]-Initiativ; Duerfentwécklung; [[Naturpark (Lëtzebuerg)|Naturparken]] (Beräicher Landwirtschaft, Ernärung, ländlech an Duerfentwécklung); nationale [[Politique agricole commune|PAC]]-Reseau
*Liewensmëttelpolitik; Promotioun vun enger nohalteger a qualitativ héichwäerteger Landwirtschaft a Liewensmëttelproduktioun; Qualitéitslabelen; Promotioun vun enger nohalteger Landwirtschaft; Aktiounsplang vun der [[Biologesch Landwirtschaft|biologescher Landwirtschaft]]; Qualitéitskontroll; Hierkonftsinformatioun fir Landwirtschafts- a Liewensmëttelproduiten an Norme fir d'Kommerzialiséierung fir landwirtschaftlech Produiten, Wäin a Spirituosen; Bekämpfe vun der Liewensmëttelverschwendung
*Iwwerwaache vun der [[Liewensmëttelketten]]; offiziell Kontroll vun der Produktioun, der Veraarbechtung an der Verdeelung vun de Liewensmëttelketten, fir ze garantéieren, datt déi chemesch, biologesch a physesch Sécherheet vun de Primärproduiten, dem Déierefudder, de Liewensmëttel vun Déieren oder vu planzlecher Hierkonft, asw. agehale gëtt
*Analytesch Kontroll vun der Liewensmëttelketten an dem Déierewuel; Analysen an analytesch Bewäertungen am Beräich vum Déierewuel an der Liewensmëttelsécherheet asw.;
*Gestioun vun den offizielle Laboratoiren an de Referenzlaboratoiren; Zesummeféierung vun den Aktivitéite vun de Laboratoiren am Beräich vun der analytescher Liewensmëttelkontroll
*Kontroll vum Déierewuel an Iwwerwaachung vum Déierewuel no der “One Health” Approche; Kontroll vum Déierewuel um Niveau vun de verschiddenen Aktivitéite wou Déieren involvéiert sinn: Haltung, Transport, Verkaf, Adoptioun, Handel, Ziichtung, asw.; Programmer fir Déierekrankheeten ze verhënneren a fir Epidemien z'iwwerwaachen; Opstelle vun Noutfallpläng; Impfcampagnen; Exportcertificaten
*EU-[[Fëscherei]] Politik
*Promotioun fir d'Zille vun [[Notzdéier|Notzdéieren]] am Fräien am Respekt vun den hygienesche Bedéngungen an dem Déierewuel
*Bezéiunge mat internationalen an europäeschen Institutiounen an de Beräicher Agrarpolitik, Fëscherei, Planzenvarianten, Liewensmëttelsécherheet, Déierewuel, “One Health” a Planzegesondheet
*[[Administration des services techniques de l'agriculture]] (ASTA); [[Administration luxembourgeoise vétérinaire et alimentaire]] (ALVA); [[Service d'économie rurale]] (SER); [[Lëtzebuerger Wäibauinstitut]] (IVV); [[Office national du remembrement]] (ONR).
=== Beräich Konsumenteschutz ===
* Allgemeng Koordinatioun vun der Politik iwwer de Konsument; national Strategie fir d'Konsumenten; Politik vum Konsumenteschutz, Promotioun a Verdeedegung vun de wirtschaftlechen Interesse vun de Konsumenten; Verbraucherpolitik am Bannemaart an op nationalem Plang; Politik fir d'Inclusioun vu vulnerabele Konsumenten a fir den Zougang zur Informatioun fir d'Konsumenten; Formatioun, Informatioun a Sensibiliséierung am Beräich vum Konsumenterecht (Geschäftsleit a Konsumenten); Qualitéitszertifikater fir Produkter a Servicer fir Konsumenten; Konsumgewunnechten; Aféierung vun de [[Sammelklo|Sammelkloen]] zu Lëtzebuerg
* ''Code de la consommation'': legislativ Koordinatioun; Applizéiere vum ''Code de la consommation'' a Sanktiounen dozou; Kontrollen am Beräich vun de Konsumenterechter; Kontroll vum Affichage vun de Präisser an de Geschäfter an am Internet; Iwwerwaachung vun de Geschäftspraktiken a Gestioun vun de Reklamatiounen iwwer Verstéiss géint d'Konsumenterechter; Koordinatioun tëscht an Zesummenaarbecht mat den nationalen Autoritéiten; Kontroll vun de Vermëttler fir Konsumkreditter
* [[National Enforcement Body]] (NEB); Passagéierrechter
* Verantwortungsvolle Konsum an nohalteg Produktioun: Sensibiliséierung an aktiv Promotioun vum “Conscious consuming”
* National Relatioune mat Konsumenteschutzorganisatiounen; Relatioune mam [[Centre européen des consommateurs|europäesche Verbraucherzentrum]] (CEC); Bezéiunge mam [[Union luxembourgeoise des consommateurs|Lëtzebuerger Konsumenteschutz]] (ULC); Bezéiunge mat de qualifizéierten Agencen déi fir d'Mediatioun am Beräich vum Konsumenterecht zoustänneg sinn; Verbraucherberodung
* Bezéiunge mat internationalen an europäeschen Institutiounen am Beräich vun der Konsumentepolitik: COM, CPC, CPN, [[International Consumer Protection and Enforcement Network|ICPEN]], [[International Organization for Standardization|ISO]] [[Comité de l'ISO pour la politique en matière de consommation|COPOLCO]], [[Organisatioun fir Ekonomesch Zesummenaarbecht an Europa|OECD]], [[United Nations Conference on Trade and Development|UNCTAD]].
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Landwirtschaftsministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://ma.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Landwirtschaft vu Lëtzebuerg]]
87mxni9cnq9w25ft4xq0zs5tjuuzs5j
2702051
2702050
2026-08-19T21:42:24Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Wäibau zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702051
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks just '''Landwirtschaftsministère''' genannte '''Ministère fir Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau''' (fr: '''Ministère de l'Agriculture, de l'Alimentation et de la Viticulture''', gekierzt MA) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], dee mat der [[Regierung Frieden-Bettel]] de 17. November 2023 an d'Liewe geruff gouf.
En ersetzt engersäits de fréiere Ministère de l'Agriculture, de la Viticulture et du Développement rural an anersäits de [[Ministère de la Protection des consommateurs]].
== Allgemenges ==
De Landwirtschaftsministère huet ë. a. gekuckt fir déi national Strategie fir den Agrarsecteur, den Ëmwelt- an Déiereschutz, d'Qualitéit vun de Produkter an den Aarbechtsplazen an enger ausgeglachener Raumuerdnung ëmzesetzen.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen ënner der Kompetenz vum Landwirtschaftsministère, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
=== Beräich Landwirtschaft, Ernärung a Wäibau ===
*Landwirtschaftspolitik op nationalem an [[Europäesch Unioun|EU]]-Niveau; wirtschaftlech Entwécklung vum landwirtschaftlechen an agroindustrielle Secteur; nohalteg Gestioun vum ländleche Raum; landwirtschaftlech Ëmweltmoossnamen; Verbesserung vun den Déieren- a Planzenaarten; Schutz vun de landwirtschaftleche Planzekulturen; Geneemegung a Kontroll vu [[Planzeschutzmëttel|Planzeschutzmëttelen]]; Geneemegung a Kontroll vun Dünger; Testlaboratoire vun der [[ASTA]]; Kompetenzzentrum fir d'Fuerschung an d'Kartographie vum Landwirtschafts- a Bëschbuedem a Bezuch op hir Funktioun a Qualitéit; Iwwerwaachung an nohalteg Bewirtschaftung vum landwirtschaftleche Buedem; [[Service météorologique pour le secteur agricole|meteorologeschen Déngscht fir den Agrarsektor]]; Agrarberodungsservice; Innovatiounen a Fuerschung am Déngscht vum Agrarsecteur (EIP); Fonds d'orientation économique et sociale pour l'agriculture; Fonds européens agricoles FEAGA/FEADER/SMP/FEAMP; Agrarstatistiken; [[Chambre d'agriculture|Landwirtschaftskummer]]
*[[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibau]] a Promotioun vun de Wäiprodukter, hirer Qualitéit an dem [[Önologie|Önotourismus]]; önologesche Laboratoire; Solidaritéitsfong fir de Wäibau; [[Appellation d'origine protégée|AOP]] „Lëtzebuerger Musel“; Kommissioun fir d'Promotioun vun de Wäiner, [[Schaumwäin|Schaumwäiner]] a [[Crémant de Luxembourg|Cremanten]]
*[[Gaardebau]]; Aktiounsplang fir den Ubau vu [[Geméis]]; Promotioun vum [[Urban Gardening]]; [[LUGA 2025]]
*Ländlech Entwécklung; [[Leader|LEADER]]-Initiativ; Duerfentwécklung; [[Naturpark (Lëtzebuerg)|Naturparken]] (Beräicher Landwirtschaft, Ernärung, ländlech an Duerfentwécklung); nationale [[Politique agricole commune|PAC]]-Reseau
*Liewensmëttelpolitik; Promotioun vun enger nohalteger a qualitativ héichwäerteger Landwirtschaft a Liewensmëttelproduktioun; Qualitéitslabelen; Promotioun vun enger nohalteger Landwirtschaft; Aktiounsplang vun der [[Biologesch Landwirtschaft|biologescher Landwirtschaft]]; Qualitéitskontroll; Hierkonftsinformatioun fir Landwirtschafts- a Liewensmëttelproduiten an Norme fir d'Kommerzialiséierung fir landwirtschaftlech Produiten, Wäin a Spirituosen; Bekämpfe vun der Liewensmëttelverschwendung
*Iwwerwaache vun der [[Liewensmëttelketten]]; offiziell Kontroll vun der Produktioun, der Veraarbechtung an der Verdeelung vun de Liewensmëttelketten, fir ze garantéieren, datt déi chemesch, biologesch a physesch Sécherheet vun de Primärproduiten, dem Déierefudder, de Liewensmëttel vun Déieren oder vu planzlecher Hierkonft, asw. agehale gëtt
*Analytesch Kontroll vun der Liewensmëttelketten an dem Déierewuel; Analysen an analytesch Bewäertungen am Beräich vum Déierewuel an der Liewensmëttelsécherheet asw.;
*Gestioun vun den offizielle Laboratoiren an de Referenzlaboratoiren; Zesummeféierung vun den Aktivitéite vun de Laboratoiren am Beräich vun der analytescher Liewensmëttelkontroll
*Kontroll vum Déierewuel an Iwwerwaachung vum Déierewuel no der “One Health” Approche; Kontroll vum Déierewuel um Niveau vun de verschiddenen Aktivitéite wou Déieren involvéiert sinn: Haltung, Transport, Verkaf, Adoptioun, Handel, Ziichtung, asw.; Programmer fir Déierekrankheeten ze verhënneren a fir Epidemien z'iwwerwaachen; Opstelle vun Noutfallpläng; Impfcampagnen; Exportcertificaten
*EU-[[Fëscherei]] Politik
*Promotioun fir d'Zille vun [[Notzdéier|Notzdéieren]] am Fräien am Respekt vun den hygienesche Bedéngungen an dem Déierewuel
*Bezéiunge mat internationalen an europäeschen Institutiounen an de Beräicher Agrarpolitik, Fëscherei, Planzenvarianten, Liewensmëttelsécherheet, Déierewuel, “One Health” a Planzegesondheet
*[[Administration des services techniques de l'agriculture]] (ASTA); [[Administration luxembourgeoise vétérinaire et alimentaire]] (ALVA); [[Service d'économie rurale]] (SER); [[Lëtzebuerger Wäibauinstitut]] (IVV); [[Office national du remembrement]] (ONR).
=== Beräich Konsumenteschutz ===
* Allgemeng Koordinatioun vun der Politik iwwer de Konsument; national Strategie fir d'Konsumenten; Politik vum Konsumenteschutz, Promotioun a Verdeedegung vun de wirtschaftlechen Interesse vun de Konsumenten; Verbraucherpolitik am Bannemaart an op nationalem Plang; Politik fir d'Inclusioun vu vulnerabele Konsumenten a fir den Zougang zur Informatioun fir d'Konsumenten; Formatioun, Informatioun a Sensibiliséierung am Beräich vum Konsumenterecht (Geschäftsleit a Konsumenten); Qualitéitszertifikater fir Produkter a Servicer fir Konsumenten; Konsumgewunnechten; Aféierung vun de [[Sammelklo|Sammelkloen]] zu Lëtzebuerg
* ''Code de la consommation'': legislativ Koordinatioun; Applizéiere vum ''Code de la consommation'' a Sanktiounen dozou; Kontrollen am Beräich vun de Konsumenterechter; Kontroll vum Affichage vun de Präisser an de Geschäfter an am Internet; Iwwerwaachung vun de Geschäftspraktiken a Gestioun vun de Reklamatiounen iwwer Verstéiss géint d'Konsumenterechter; Koordinatioun tëscht an Zesummenaarbecht mat den nationalen Autoritéiten; Kontroll vun de Vermëttler fir Konsumkreditter
* [[National Enforcement Body]] (NEB); Passagéierrechter
* Verantwortungsvolle Konsum an nohalteg Produktioun: Sensibiliséierung an aktiv Promotioun vum “Conscious consuming”
* National Relatioune mat Konsumenteschutzorganisatiounen; Relatioune mam [[Centre européen des consommateurs|europäesche Verbraucherzentrum]] (CEC); Bezéiunge mam [[Union luxembourgeoise des consommateurs|Lëtzebuerger Konsumenteschutz]] (ULC); Bezéiunge mat de qualifizéierten Agencen déi fir d'Mediatioun am Beräich vum Konsumenterecht zoustänneg sinn; Verbraucherberodung
* Bezéiunge mat internationalen an europäeschen Institutiounen am Beräich vun der Konsumentepolitik: COM, CPC, CPN, [[International Consumer Protection and Enforcement Network|ICPEN]], [[International Organization for Standardization|ISO]] [[Comité de l'ISO pour la politique en matière de consommation|COPOLCO]], [[Organisatioun fir Ekonomesch Zesummenaarbecht an Europa|OECD]], [[United Nations Conference on Trade and Development|UNCTAD]].
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Landwirtschaftsministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://ma.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Landwirtschaft vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Wäibau zu Lëtzebuerg]]
0zknnqxo44sag653k61y79douqmmt1l
Ministère de la Mobilité et des Travaux publics
0
156316
2702052
2679327
2026-08-19T21:43:35Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Transport zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702052
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
Deen dacks just '''Transportministère''' oder '''Bauteministère''' genannte '''Ministère fir Mobilitéit an ëffentlech Aarbechten''' (fr: '''Ministère de la Mobilité et des Travaux publics''', gekierzt MMTP) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] dee sech prioritär op Interventiounen an de Beräicher Transport an ëffentlech Aarbechte këmmert.
== Allgemenges ==
De Ministère ass 2018 entstanen an huet de fréiere ''Ministère du développement durable et des infrastructures'' ersat.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Beräicher, Servicer a Verwaltungen déi ënnert d'Kompetenz vum Ministère fir Mobilitéit an ëffentlech Aarbechte falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
=== Beräich „Mobilitéit“ ===
* Allgemeng Verkéierspolitik: Definitioun, Konzept an Orientéierung duerch d'Festleeë vun de Bedierfnesser, d'Bestëmme vun de Prioritéiten, d'Ëmsetze vun de Moyenen an d'Kontroll vun den Ausgaben; allgemeng Koordinatioun vun der Aarbecht; Persouneschutz vun de Regierung
* [[Eisebunn]]: Strategie a Koordinatioun vum Persounen- a Giddertransport; Entwécklung vun der Eisebunnsinfrastruktur a Koordinatioun vun der internationaler Eisebunnsubannung; Verwaltung vum [[Fonds du rail]]; Verwaltung vum [[Fonds des raccordements ferroviaires internationaux]]; Eisebunnsreguléierung; Gestioun vun den Eisebunnsgidder; [[Administration des chemins de fer|Eisebunnsverwaltung]]; [[Société nationale des chemins de fer luxembourgeois|CFL]]
* Mobilitéitsplanifikatioun: Strategie, Koordinatioun, Iwwerwaachen a Planifikatioun vun der multimodaler Mobilitéit; Ausbau vun den Transportreseauen (Eisebunn, Tram, Bus, Strooss an duuss Mobilitéit) an der Intermodalitéit; innovativ Mobilitéitsoffer; Tram / Luxtram; grenziwwerschreidend Mobilitéit; Cellule fir duuss Mobilitéit; Observatoire vun der Mobilitéit; Mobilitéitsmodelléierung (''Cellule modèle de trafic'' a ''Modèle multimodal et scénarios de mobilité transfrontaliers'' MMUST) - Mobilitéitskonzepter a -pläng (Gemengen, Patronen, Aktivitéitszonen, ëffentlech Gebaier, asw.).
* Stroosseverkéier: [[Fürerschäin]] a Chauffersausbildung; Reglementer a Verkéierssécherheet; Gestioun vun den Taxien a Locatiounsween mat Chauffer; Parkkaarte fir behënnert Leit
* Automobiltechnologie: Umellen, Homologatioun an technesch Kontroll vun de Stroossegefierer; autonom a connectéiert Gefierer; Dekarboniséierung vum Secteur vum Stroossentransport; Benotzungsrechter a Peage fir schwéier Stroossegefierer; Dematerialiséierung vun den Transportdokumenter; Zirkulatioun vu Gefierer mat Iwwergréisst
* Stroossentransport ([[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]]): Reglementer iwwer international Stroossentransporter; Geneemegunge fir den internationale Persounen- a Giddertransport op der Strooss; Stroossekontroll; Reglementer fir den Transport vu geféierleche Gidder (Strooss, Eisebunn, Banneschëfffaart) a verdierfleche Wueren (Strooss)
* [[Ëffentlechen Transport zu Lëtzebuerg|Ëffentlechen Transport]]: [[Administration des transports publics|Verwaltung fir den ëffentlechen Transport]]; Koordinatioun vun de verschiddenen ëffentlechen Transportmëttel; Festleeë vun der Offer; Mobilitéitszentral; Geneemegunge fir den internationale Persounentransport; Tarifikatioun; [[Régime général des transports routiers|RGTR]]-Bedreiwer; Schoultransport fir Kanner oder Jugendlecher mat spezielle pedagogeschen Ufuerderungen a fir behënnert Persounen; [[Adapto]]-Service
* Banneschëfffaart: Reglementatioun; Exploitatioun vun der kanaliséierte Musel; [[Mäerterter Hafen|Hafe vu Mäertert]]; [[Service de la navigation fluviale]]; Gestioun vun der Flott; Gestioun vum Equipage; Gestioun vun den ëffentleche Flossgebidder
* Kombinéiert Transporter: multimodal Politik; Logistik; intermodal Terminaler
* [[Administration des enquêtes techniques]]
* Reglementatioun; [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafen]]; Navigatioun a Loftfaart; Loftsécherung; [[Direction de l'aviation civile|Direktioun vun der ziviller Loftfaart]]; [[Administration de la navigation aérienne|Loftverkéiersverwaltung]]; Entwécklung vun der Fluchhafenaktivitäten; [[Luxairport]]; [[Cargolux]]; [[Luxair]]; [[Agence luxembourgeoise pour la sécurité aérienne|Agence fir d'Flugsécherheet]]
=== Beräich „ëffentlech Aarbechten“ ===
* Allgemeng Politik vun den ëffentlechen Aarbechten: Definitioun, Konzept an Orientéierung duerch d'Festleeë vun de Bedierfnesser, d'Bestëmme vun de Prioritéiten; allgemeng Koordinatioun vun den Aarbechten; allgemeng Koordinatioun vun der Aarbecht; Kommissioun fir Kritikanalysen; Gesetzgebung iwwer d'Marché-publicken; Soumissiounskommissioun
* Staatsgebaier: [[Administration des bâtiments publics]]; Bau, Ënnerhalt an energeetesch Sanéierung vun de Staatsgebaier; Investitiounsprojeten déi aus ëffentlechen administrativen, schouleschen, gesondheets oder sozialen Investitiounsfonge finanzéiert ginn; [[Fonds d'entretien et de rénovation|Ënnerhalts- a Renovatiounsfong]]; virfinanzéiert Projeten; [[Fonds pour la loi de garantie]]
* [[Staatsstrooss|Staatsstroossen]]: [[Administration des ponts et chaussées|Bauverwaltung]]; Bau an Ënnerhalt vun de Staatsstroossen; Realisatioun vu Projete vun der „grousser Voirie“ déi iwwer de [[Fonds des routes]] finanzéiert ginn; Bau an Ënnerhalt vu Staudämm a Brécken; Erweiderung vum nationale Reseau vun de [[Vëlospist|Vëlosweeër]]
* [[Fonds d'urbanisation et d'aménagement du plateau de Kirchberg|Fonds d'urbanisation et d'aménagement du Plateau de Kirchberg]]
* [[Fonds pour la rénovation de la Vieille Ville]]
* [[Fonds Belval|Fonds pour la réalisation des équipements de l'État sur le site de Belval-Ouest]]
* [[Centre de ressources des technologies et de l'innovation pour le bâtiment]] GIE (CRTI-B)
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Ministere fir Mobilitéit an ëffentlech Aarbechten]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergeschen Transportministeren]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Bauteministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://mmtp.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
* [https://transports.public.lu/ De Portail transports.lu]
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Transport zu Lëtzebuerg]]
s4wz7fg17ouomata0fxttl9k3r46k5v
Ministère des Sports
0
156319
2702053
2679328
2026-08-19T21:43:48Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Sport zu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702053
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
De '''Sportsministère''' (fr: '''Ministère des Sports''', gekierzt MSP) ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] dee sech ëm all d'Sujete ronderëm de [[Sport]] zu Lëtzebuerg këmmert.
== Allgemenges ==
De Sportsministère ënnerstëtzt de Sport an der Ëmsetzung vu sengen Haaptobjektiver wéi d'Erhalen an d'Verbesserung vun der Gesondheet, d'Entfale vun der Perséinlechkeet, d'sozial Integratioun, d'Entwécklung vu gesellschaftleche Bezéiungen, gradewéi d'Erreeche vu sportleche Resultater an alle Kompetitiounen.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Servicer a Verwaltungen déi ënnert d'Kompetenz vum Sportsministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.
* Allgemeng Sportspolitik: Sportgesetzgebung; national Koordinatioun an de Beräicher Sport a kierperlech Aktivitéit; interministeriell Koordinatioun vun de sektorielle Politicken am Zesummenhang mat der Entwécklung vun den organisatoresche Fäegkeeten an de Beräicher Sport a kierperlech Aktivitéit; Ausschaffen an Ëmsetze vun engem nationale Strategieplang
* Koordinatioun vun der staatlecher Kontributioun am Interessi vun der Entwécklung vum Fräizäit-, Kompetitiouns- a Spëtzesport; Sektioun vum Elittesport vun der Arméi; Ausbildungszentre fir jonk Athleeten; [[Contrôle médico-sportif]]; Sportlerassurance; Ënnerstëtze vum Benevolat am Sportberäich; national Sportzentren; Promotioun vum Markebild am Sportberäich
* Evaluatioun vun de wirtschaftlechen a sozialen Auswierkunge vun der kierperlecher Aktivitéit an dem Sport op d'Gesellschaft, an Zesummenaarbecht mam [[Institut national de la statistique et des études économiques|STATEC]] - ''[[Compte satellite sport|Comptes satellites sport]]'' - Nei Sportaarten an nei Forme vu kierperlecher Aktivitéit – [[eSport]]
* Sport a Gesellschaft: Gesondheet, Behënnerung, Gläichstellung, Diversitéit, Integratioun am Sport; Schoulsport an ausserschoulesche Sport (an Zesummenaarbecht mam [[Ministère de l'Éducation nationale, de l'Enfance et de la Jeunesse|Bildungsministère]]; Pilotprojeten
* [[Institut national de l'activité physique et des sports]] (INAPS); Konzept an Organisatioun vun der Ausbildung vun de Sportkaderen; Ënnerstëtzung a Berode vun de Sportsfederatiounen, de staatlechen a kommunale Verwaltungen; Ausstelle vun de staatleche Breveten an den nationalen Homologatiounen
* [[Institut national des sports|INS]]; Verwaltung vun der Sportinfrastruktur; Standuert [[Fetschenhaff]]; [[Base nautique au lac de la Haute-Sûre|nautesch Base um Stauséi]]; [[SportFabrik]]; [[Vëlodrom Munneref|Vëlodrom]]; [[Musée des sports|Sportsmusée]] a Sportierfschaft
* Relatioune mat der Sportsbeweegung déi aus dem [[Comité olympique et sportif luxembourgeois|COSL]] besteet, den unerkannte Sportsverbänn an den agreéierte Veräiner; Konventiounen tëscht dem Staat an dem COSL oder de Sportsverbänn; administrativ, technesch a finanziell Ënnerstëtzung; Sportsberuffer
* Relatioune mam kommunale Secteur; Sportinfrastrukturen; Fënnefjorespläng vun de Sportsinfrastrukturen; Sportskoordinatoren
* Relatioune mam [[Conseil supérieur des sports]], [[Coque|Centre national sportif et culturel]], [[Luxembourg Institute for High Performance in Sports]] (LIHPS), [[High Performance Training & Recovery Center]] (HPTRC), [[Agence luxembourgeoise antidopage|Anti-Doping-Agence]] (ALAD), [[Sportlycée]] (SLL, an Zesummenaarbecht mam [[Ministère de l'Éducation nationale, de l'Enfance et de la Jeunesse|Bildungsministère]]), [[Luxembourg Institute of Research in Orthopedics, Sports Medecine and Science]] (LIROMS)
* Promotioun vun der Fuerschung an der Sportswëssenschaft an an der Sportsmedizin (an Zesummenaarbecht mam [[Ministère de la Recherche et de l'Enseignement supérieur|Héichschoulministère]]); klinesch a wëssenschaftlech Zesummenaarbecht
* International Relatiounen (an Zesummenaarbecht mam [[Ministère des Affaires étrangères et européennes, de la Défense, de la Coopération et du Commerce extérieur|Ausseministère]]): Sportspolitik op [[Europäesch Unioun|EU]]-Niveau; [[Health Enhancing Physical Activity]] (HEPA); [[UNESCO]] / international Anti-Doping-Konventioun; [[Agence mondiale antidopage]] (AMA) - [[Europarot]]; [[Jeux de la francophonie|Spiller vun der Francophonie]]; [[China Table Tennis College-Europe]] (CTTC-E) (an Zesummenaarbecht mam Héichschoulministère); Accorden iwwer sportlech Zesummenaarbecht mat Partnerlänner.
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Sportsministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [https://msp.gouvernement.lu/lb.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Sport zu Lëtzebuerg]]
dk1huthgys5kekpsx2ylwxv3ke5pjwl
Ministère de l'Économie
0
156321
2702054
2679330
2026-08-19T21:44:14Z
Volvox
4050
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]] derbäigesat
2702054
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Verwaltung}}
De '''Wirtschaftsministère''' (fr: '''Ministère de l'Économie''', gekierzt MECO), ass e [[Lëscht vun de Ministèren zu Lëtzebuerg|Ministère]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] deen zoustänneg ass fir d'[[Ekonomie|Wirtschaftspolitik]] vum Land ëmzesetzen, gradewéi fir d'[[Mëttelklass]], d'[[Energie]] an den [[Tourismus]].
== Opdeelung ==
D'Zoustännegkeete vum Ministère ginn op zwéi Ministeren opgedeelt:
* de [[Lex Delles]] ass Minister fir Wirtschaft, PME, Energie an Tourismus;
* den [[Eric Thill]] ass delegéierte Minister fir Tourismus.
== Allgemenges ==
Fir d'Wirtschaftspolitik vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Regierung]] ëmzesetzen, hëlt de Ministère strateegesch Decisiounen a këmmert sech drëm, déi néideg Instrumenter fir d'Dynamik a fir eng nohalteg Entwécklung vun der nationaler Ekonomie ze schafen.
En ass zoustänneg fir d'allgemeng Wirtschaftspolitik (Kompetitivitéit an Opschwong, Bannemaart, industriell Politik), d'allgemeng Politik vun den Entreprisen, d'[[Responsabilité sociétale des entreprises|Gesellschaftsverantwortung vun den Entreprisen]], Ënnerstëtzung, d'Entwécklung an d'Diversifizéierung vun der Ekonomie.
Do dernieft këmmert e sech ëm de [[Aussenhandel]], d'[[Fuerschung]] an d'[[Innovatioun]]en, d'[[intellektuell Proprietéit]], d'[[Raumfaart]]politik an de [[Lëtzebuerger Pavillon maritime|Pavillon maritime]].
An d'Attributioune vum Wirtschaftsministère falen och d'Beräicher vun der Mëttelklass, der Energie an dem Tourismus.
== Kompetenz vum Ministère ==
D'Beräicher, Servicer a Verwaltungen déi ënnert d'Kompetenz vum Wirtschaftsministère falen, sinn am [[Règlement interne du Gouvernement|interne Reglement vun der Regierung]] festgehalen<ref>{{Opz Minist}}</ref>. Dozou gehéieren ë. a.:
=== Beräich „Wirtschaft“ ===
* Allgemeng Wirtschaftspolitik; [[Institut national de la statistique et des études économiques|Statec]]; [[Observatoire de la compétitivité|Observatoire vun der Kompetitivitéit]]; Relatioune mam der [[Chambre de commerce|Handelskummer]], [[Société nationale de crédit et d'investissement]], [[Technoport Schlassgoart|Technoport]], [[Post Luxembourg]], [[Luxtrust]], …
* Allgemeng Firmepolitik
* Wirtschaftlech Entwécklung an Diversifikatioun
* Entwécklung vun neie Mäert, Qualitéit a Regulatioun
* Fuerschung an Innovatioun
* Geeschtegen Eegentum
* [[Weltraum]]politik a -strategie
* [[Schëfffaart]]
* Wirtschaftlech Sécherheet
* Promotioun vun der „Mark Lëtzebuerg“ am Ausland
=== Beräich „Mëttelklass“ ===
* Allgemeng Politik vun de [[Mëttelstännesche Betrib|PMEen]]; allgemeng Politik fir d'Promotioun vun de PMEen; Promotioun vum Entrepreneursgeescht; ''Sustainable entrepreneurial schools''; [[Jonk Entrepreneuren Lëtzebuerg]] (JEL); Politik zu Gonschte vum [[Handel]], dem [[Handwierk zu Lëtzebuerg|Handwierk]], dem [[Horeca]]-Secteur a vu verschidde fräie Beruffer; Kreativwirtschaft; Aktiounsplang PME; Héije Kommitee fir d'Ënnerstëtzung un de PMEen an den Entrepreneursgeescht; Pakt Pro-Handel a Pakt Pro-Handwierk; digital Transformatioun vun de PMEen; staatlech Hëllef zu Gonschte vun de PMEen; [[Handelsermächtegung]]en; Reglementatioun iwwer Geschäftspraktiken an onlauter Konkurrenz; Ëffnungszäite vun de Butteker; Foiren a professionell Ausstellungen; Relatioune mat der [[Chambre des métiers|Handwierkerkummer]]; Bezéiung mam ''[[House of Entrepreneurship]];'' [[Luxembourg for Shopping]] GIE – [[Observatoire national des PME]] GIE
=== Beräich „Energie“ ===
* national Koordinatioun vun der Energiepolitik
* Investitiounshëllef fir d'rational Notzung vun der Energie an den [[Erneierbar Energie|erneierbaren Energien]]
* [[ENCEVO]]; [[Enovos|ENOVOS]]; [[CREOS]]; [[Société électrique de l'Our]] (SEO); [[Sudcal]]; [[Agence de l'énergie|Energieagence]]; [[Klima-Agence]]; Klimapakt fir Entreprisen; [[Conseil national pour la construction durable]]
* international Relatiounen (an Zesummenaarbecht mam [[Ministère des Affaires étrangères et européennes, de la Défense, de la Coopération et du Commerce extérieur|Ausseministère]]): [[Conseil énergie|Energieconseil]] (IEA, IRENA); Koordinatioun vun der staatlecher [[Atomenergie]]politik
* [[Fonds climat et énergie|Klima- an Energiefong]] (deels zesumme mam [[Ministère de l'Environnement, du Climat et de la Biodiversité|Ëmweltministère]])
=== Beräich „Tourismus“, ===
* Allgemeng Politik vum Fräizäit- a Businesstourismus; allgemeng Politik vum Tourismus; Fërderung vum Tourismus; touristesch Infrastrukturen, z. B. [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg|Wander-]] a [[Vëlospist|Vëlosweeër]]; [[Office national du tourisme]]; grenziwwergräifend Zesummenaarbecht am Tourismus
* [[Luxembourg for Tourism]] GIE (LfT); [[Office régional du tourisme|Regional Touristebüroen]] (ORT); [[Société immobilière du parc des expositions de Luxembourg]]; [[Luxexpo|Luxexpo The Box]]; [[Luxembourg Congrès]]; [[Luxembourg Convention Bureau]]; [[Europamusée Schengen]]; Musée [[A Possen]]; [[Entente touristique de la Moselle]]
== Historique vum Wirtschaftsministère ==
Iwwer d'Jore war de Ressort vun der Ekonomie deels mat anere Ressorte kombinéiert an den Numm vum Ministère huet deementspriechend gewiesselt:
* 1964 - 1969 : ''Ministre de l'Économie nationale et de l'Énergie''
* 1969 - 1977 : ''Ministre de l'Économie nationale, des Classes moyennes et du Tourisme''
* 1977 - 1989 : ''Ministre de l'Économie nationale et des Classes moyennes''
* 1989 - 2004: ''Ministre de l'Économie''
* 2004 - 2013: ''Ministre de l'Économie et du Commerce extérieur''
* zënter 2013 : ''Ministère de l'Économie''
== Kuckt och ==
* [[Regierung (Lëtzebuerg)]]
* [[Minister fir Wirtschaft an Aussenhandel vu Lëtzebuerg|Lëscht vun de lëtzebuergesche Wirtschaftsministeren]]
* [[Lëscht vun de lëtzebuergeschen Tourismusministeren]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* De [http://meco.gouvernement.lu/fr.html Ministère] op gouvernement.lu, der Websäit vun der Regierung {{fr}}
{{Navigatioun Ministèren zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Ministèren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]]
jr80zu94y5gdf1og4ot72rjfl6fmrfm
Norbert Poncin
0
163407
2701959
2650118
2026-08-19T12:57:02Z
Robby
393
Kat abc
2701959
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie
| Bild =
| Bildbeschreiwung = De Norbert Poncin op der Universitéit Lëtzebuerg am Joer 2017
}}
Den '''Norbert Poncin''', gebuer de [[16. Januar]] [[1958]] zu [[Péiteng]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Mathematiker]] an Universitéitsprofesser.
==Studium a Karriär==
Hien huet säin Doktorat op der [[Universitéit vu Léck]] ënnert der Supervisioun vum Marc De Wilde a vum Pierre Lecomte gemaach<ref>[https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=191593 Mathematics Genealogy Project - Norbert Poncin]</ref> a krut eng postdoktoral Ausbildung beim [[Jaunsz Grabowski]] vun der [[Polnescher Akademie vun de Wëssenschaften]]<ref name="Mathscinet - Norbert Poncin">[https://mathscinet.ams.org/mathscinet/MRAuthorID/645337 Mathscinet - Norbert Poncin]</ref> zu [[Warschau]].
Seng Karriär huet hien als Mathematiksenseignant zu [[Dikrech]] am [[Lycée classique de Diekirch|Kolléisch]] ugefaangen (1984-1989), gouf duerno Chargé de cours (1989-1995) a Professer (1995-2003) um [[Cours supérieurs|Centre universitaire]], a Voll-Professer op der [[Universitéit Lëtzebuerg]] (2003-2023). Säit 2023 ass hien Emeritéierte Professer a schafft am Consultingsberäich.
==Afloss op d'Entwécklung vun der Mathematik zu Lëtzebuerg==
Um Centre universitaire war de Norbert Poncin ee vun de Responsabele vum mathematesche Seminär vu Lëtzebuerg (1998-2002), deen eng féierend Roll an der Unterrechts- a Fuerschungseenheet an der Mathematik gespillt huet. Hien ass ee vun de Grënner an den éischten Direkter vum Mathematiksdepartement<ref>[https://www.uni.lu/fstm-en/research-departments/department-of-mathematics/# University of Luxembourg, Department of Mathematics]</ref> vun der [[Universitéit Lëtzebuerg]] (2002-2004). An dëse Funktiounen huet hie gehollef d'Transitioun vun der Mathematik vum fréiere quasi-universitären edukativen System um [[Cours supérieurs|Centre universitaire]] zum neien System op der Universitéit ze gestallten. Duerno huet hien um Opbau an un der Weiderentwécklung vum der mathematescher Fuerschung op der Uni Lëtzebuerg matgewierkt (2003-2023).
Tëschent 2004 an 2022 war den Norbert Poncin un der Organisatioun vun enger 20 Workshoppen a Konferenzen an éischter Rei
bedeelegt<ref>[https://math.uni.lu/conferences/Poisson2004/ 4th Conference on Poisson Geometry, 7-11 June 2004, University of Luxembourg]</ref><ref>''Colloque international "Poisson Geometry and related fields"'', Lëtzebuerger Journal, Nr. 107, 8. Juni 2004</ref><ref>[http://archives.esf.org/serving-science/conferences/details/2007/confdetail249.html European Science Foundation Research Conference "Algebraic Aspects in Geometry"]</ref><ref>[https://math.uni.lu/SuperWork/SuperConference.html University of Luxembourg, International Conference "Supergeometry, Supersymmetry and Quantization"]</ref><ref>[https://math.uni.lu/SuperWork/homotopicalconference.html University of Luxembourg, International Conference "Interactions and Applications of Homotopical Algebra and Geometry"]</ref>. Des Weidere war hien an der Organisatioun vun Eventer am Kader vum ''Weltjoer vun der Mathematik 2000'' involvéiert. Dat gouf vun der Organisatioun fir Erzéiung, Wëssenschaft a Kultur vun de Vereenten Natiounen ënnerstëtz a gouf vun der Internationaler Mathematiksunioun, op Initiativ vun der Lëtzebuerger Mathematescher Societéit proklaméiert.
Hien ass Matgrënner vun enger Rei Studiegäng a war den éischten Direkter vum ''Master an der Mathematik''<ref>[https://www.uni.lu/fstm-en/study-programs/master-in-mathematics-general-mathematics/ University of Luxembourg, Master in Mathematics]</ref><ref>''Master in Mathe mit Jobaussichten,'' Luxemburger Wort, 16. Januar 2009, S. 15</ref><ref>''Les maths sont partout'', Le Quotidien, 11 septembre 2009, p. 9</ref> (2009-2019) a vum ''Master am Secondaireunterrecht an der Mathematik''<ref>[https://www.uni.lu/fstm-en/study-programs/master-en-enseignement-secondaire-mathematiques/ University of Luxembourg, Master in Secondary Education in Mathematics]</ref><ref>{{Citation |URL=https://infos.rtl.lu/actu/luxembourg/a/889245.html |Titel=RTL Infos, Uni.lu: Master en enseignement secondaire |Gekuckt=2023-08-27 |archivedate=2023-08-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230802075948/https://infos.rtl.lu/actu/luxembourg/a/889245.html }}</ref> (2016-2019) vun der Uni Lëtzebuerg.
==Fuerschung==
De Norbert Poncin huet eng 50 Fuerschungsaarbechten<ref name="Mathscinet - Norbert Poncin"/><ref>[https://scholar.google.com/scholar?hl=en&as_sdt=0%2C5&q=norbert+poncin&btnG= Google Scholar - Norbert Poncin]</ref> (1998-2023) verëffentlecht a Beiträg zu verschiddene Gebidder vun der Mathematik gemaach, dorënner Differenzialoperateuren, algebresch Topologie, algebresch Aspekter an der Geometrie, Héijer Algebra, Supergeometrie an homotopesch algebresch Geometrie. Zesumme mat verschiddene Coauteuren huet hien eng Generalisatioun vun der Supergeometrie agefouert a studéiert, déi ënner dem Numm ''<math>\mathbb{Z}_2^n</math>-Geometrie''<ref>[https://gradmath.org/2023/08/08/the-geometry-of-supersymmetry-a-concise-introduction/ The Geometry of Supersymmetry - A Concise Introduction]</ref> bekannt gouf.
===Ausgewielt Artikelen===
* F. Boniver, S. Hansoul, P. Mathonet & N. Poncin, Equivariant symbol calculus of differential operators acting on forms, ''Letters in Mathematical Physics'', 62 (2002), 19–232
* N. Poncin, F. Radoux & R. Wolak, Equivariant quantisation of orbifolds, ''Journal of Geometry and Physics'', 60(9) (2010), 1103-1111
* N. Poncin, On the cohomology of the Nijenhuis-Richardson graded Lie algebra of the space of functions of a manifold, ''Journal of Algebra'', 243(1) (2001), 16-40
* J. Grabowski & N. Poncin, Automorphisms of quantum and classical Poisson algebras, Cambridge University Press, ''Compositio Mathematica'', 140(2), 511-527
* J. Grabowski, A. Kotov & N. Poncin, Geometric structures encoded in the Lie structure of an Atiyah algebroid, ''Transformation Groups'', 16(1) (2011), 137-160
* G. Bonavolonà & N. Poncin, On the category of Lie ''n''-algebroids, ''Journal of Geometry and Physics'', 73 (2013), 70-90
* T. Covolo, V. Ovsienko & N. Poncin, Higher trace and Berezinian of matrices over a Clifford Algebra, ''Journal of Geometry and Physics'' 62(11) (2012), 2294-2319
* T. Covolo, J. Grabowski & N. Poncin, The category of <math>\mathbb{Z}_2^n</math>-manifolds, ''Journal of Mathematical Physics'', 57(7) (2016), 073503
* N. Poncin & S. Schouten, The Geometry of Supersymmetry - A Concise Introduction, ''Graduate Journal of Mathematics'' 8(1) (2023), 1-57
* A. Govzmann, D. Pistalo & N. Poncin, A new approach to model categorical homotopy fiber sequences, ''Dissertationes Mathematicae'' 581 (2022), 1-57
==Didaktik vun der Mathematik==
Hien huet sech fir d'Fërderung vum Entdeckungsunterricht an der Héichschoulmathematik agesat, an als Deel vun dësem Engagement huet hien un déi 20 verschidde Coursen an der Mathematik, Physik, Ingenieurswëssenschaften, Statistik an der Didaktik vun der Mathematik enseignéiert.
==Benevolat==
De Norbert Poncin war Tresorier (1994-2002), Vizepresident (2002-2006) a President (2006-2010) vun der Lëtzebuerger Mathematescher Societéit<ref>{{Citation|URL=https://math.uni.lu/sml/organisation/executive_board.html |Titel=Luxembourg Mathematical Society |Gekuckt=27.08.2023 |Archiv-Datum=27.06.2023 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230627071748/https://math.uni.lu/sml/organisation/executive_board.html }}</ref> an ass Vollmember vun der wëssenschaftlecher Sektioun vum Institut Grand-Ducal<ref>[https://www.igdss.lu/membres/ Institut Grand-Ducal, Section des Sciences]</ref>.
{{Referenzen}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Poncin Norbert}}
[[Kategorie:Gebuer 1958]]
[[Kategorie:Mathematiker]]
[[Kategorie:Universitéitsprofesseren]]
[[Kategorie:Universitéit Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Membere vun der Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Lycéesprofesseren]]
cvyw4s5hmsz2bu2f699odkv93u8akfx
Edouard Wolter
0
174928
2702033
2667893
2026-08-19T20:11:36Z
Robby
393
+ Doudesdatum inklusiv Quell
2702033
wikitext
text/x-wiki
{{skizzPolitiker}}
{{infobox Biographie}}
Den '''Edouard Wolter''', gebuer de [[17. September]] [[1835]]<ref>
[https://persist.lu/ark:70795/12gj6n/pages/3/articles/DTL46 Inland]. In: Luxemburger Wort, 1889. Jg., nº 296 (23.10.1889), p. 3 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> zu [[Rulljen]]<ref>Den [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I200301&tree=wagnerga Edouard Wolter] op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen den [[28. Februar]] [[1896]] zu [[Ierpeldeng (Wolz)]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/78wvhj/pages/3/articles/DTL45?search=Wolter|Titel=Lokal-Neuigkeiten. - Erpeldingen (Wiltz)|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1896-02-29|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]].
Vun 1884 bis 1890 war hien Deputéierten an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Wolter Edouard}}
[[Kategorie:Gebuer 1835]]
[[Kategorie:Gestuerwen ?]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
fuwn8ru89upt7v2yd2cwr9apmdyshsi
2702034
2702033
2026-08-19T20:13:35Z
Robby
393
Kategorie esou wéi am Text
2702034
wikitext
text/x-wiki
{{skizzPolitiker}}
{{infobox Biographie}}
Den '''Edouard Wolter''', gebuer de [[17. September]] [[1835]]<ref>
[https://persist.lu/ark:70795/12gj6n/pages/3/articles/DTL46 Inland]. In: Luxemburger Wort, 1889. Jg., nº 296 (23.10.1889), p. 3 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> zu [[Rulljen]]<ref>Den [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I200301&tree=wagnerga Edouard Wolter] op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen den [[28. Februar]] [[1896]] zu [[Ierpeldeng (Wolz)]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/78wvhj/pages/3/articles/DTL45?search=Wolter|Titel=Lokal-Neuigkeiten. - Erpeldingen (Wiltz)|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1896-02-29|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]].
Vun 1884 bis 1890 war hien Deputéierten an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Wolter Edouard}}
[[Kategorie:Gebuer 1835]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1896]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
in08v2mov5v92akx3369sp8idke5rd8
2702059
2702034
2026-08-19T22:54:13Z
Robby
393
Deputéierte vum Knaton Wolz vun 1884 bis 1890 mat Quellen
2702059
wikitext
text/x-wiki
{{skizzPolitiker}}
{{infobox Biographie}}
Den '''Edouard Wolter''', gebuer de [[17. September]] [[1835]]<ref>
[https://persist.lu/ark:70795/12gj6n/pages/3/articles/DTL46 Inland]. In: Luxemburger Wort, 1889. Jg., nº 296 (23.10.1889), p. 3 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> zu [[Rulljen]]<ref>Den [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I200301&tree=wagnerga Edouard Wolter] op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen den [[28. Februar]] [[1896]] zu [[Ierpeldeng (Wolz)]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/78wvhj/pages/3/articles/DTL45?search=Wolter|Titel=Lokal-Neuigkeiten. - Erpeldingen (Wiltz)|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1896-02-29|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]].
Bäi de Parlamentswalen am [[Kanton Wolz]] vum 10. Juni 1884<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/b31mhkmgmr/pages/1/articles/DIVL34?search=Wolter|Titel=Inland. Resultat der Wahlen vom 10. Juni. -Kanton Wiltz|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1884-06-15|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Volks-Zeitung]]|Säiten=Säit 1|Sprooch=de}}</ref> gouf den Edouard Wolter als [[Deputéierten]] an d'[[Chamber]] gewielt. Hien huet säi Mandat behalen bis zu de Walen vum Juni 1890<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/d6hpjv/pages/3/articles/DTL51?search=Wolter|Titel=Les élections législatives du 10 juin.|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1890-06-10|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref> wou hien net méi erëmgewielt gouf.<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Wolter Edouard}}
[[Kategorie:Gebuer 1835]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1896]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
e9le6vbm4lj965b36w01prs7971dg7w
Louis Welter
0
175199
2701956
2670408
2026-08-19T12:44:40Z
Robby
393
Elo mat de Liewensdaten inklusiv Quellen + Lokalpolitiiker
2701956
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Louis Welter''', gebuer de [[26. Oktober]] [[1901]] zu [[Walfer]]<ref>De Gäertner [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I404387&tree=jacoby Paul Jean Marie Louis Welter], genannt Louis op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen de [[15. Dezember]] [[1976]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/76jvk9d0c/pages/16/articles/DIVL1817?search=Louis%2520Welter|Titel=Avis de décès 6|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1976-12-16|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 16|Sprooch=fr}}</ref> an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Gäertner a [[Politiker]] vu [[Walfer]].
Hie gouf den 12. Mäerz 1945 zum Member vun der [[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)|Assemblée consultative]] ernannt.<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 08.04.2026). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/mdkds1/pages/3/articles/DTL83?search=%2522Welter%2520Louis%2522|Titel=Arrêté grand-ducal du 12 mars 1945 portant nomination des membres de l’Assemblée consultative. Nous CHARLOTTE etc, etc.|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1945-03-17|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:D'Unio'n]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref>
Bei de Gemengewale vum Oktober 1945 gouf de Louis Welter am Ballotage an de Gemengerot vun der [[Gemeng Walfer]] gewielt.<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/rpfjh5/pages/2/articles/DTL37?search=Welter+Walfer|Titel=D’RESULTATER vun de gemengewahlen (ballotage)|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1945-10-16|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:D'Unio'n]]|Säiten=säit 2|Sprooch=lb}}</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Welter Louis}}
[[Kategorie:Gebuer 1901]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1976]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Gäertner]]
[[Kategorie:Membere vun der Assemblée consultative]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Lokalpolitiker]]
fu8jfdkiaytc5sx2f7uzviddom5sn9u
2702002
2701956
2026-08-19T16:06:55Z
Robby
393
besser esou
2702002
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Louis Welter''', gebuer de [[26. Oktober]] [[1901]] zu [[Walfer]]<ref>De Gäertner [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I404387&tree=jacoby Paul Jean Marie Louis Welter], genannt Louis op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen de [[15. Dezember]] [[1976]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/76jvk9d0c/pages/16/articles/DIVL1817?search=Louis%2520Welter|Titel=Avis de décès 6|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1976-12-16|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 16|Sprooch=fr}}</ref> an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Gäertner a [[Politiker]].
Hie gouf den 12. Mäerz 1945 zum Member vun der [[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)|Assemblée consultative]] ernannt.<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 08.04.2026). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/mdkds1/pages/3/articles/DTL83?search=%2522Welter%2520Louis%2522|Titel=Arrêté grand-ducal du 12 mars 1945 portant nomination des membres de l’Assemblée consultative. Nous CHARLOTTE etc, etc.|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1945-03-17|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:D'Unio'n]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref>
Bei de Gemengewale vum Oktober 1945 gouf de Louis Welter am Ballotage an de Gemengerot vun der [[Gemeng Walfer]] gewielt.<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/rpfjh5/pages/2/articles/DTL37?search=Welter+Walfer|Titel=D’RESULTATER vun de gemengewahlen (ballotage)|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1945-10-16|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:D'Unio'n]]|Säiten=säit 2|Sprooch=lb}}</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Welter Louis}}
[[Kategorie:Gebuer 1901]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1976]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Gäertner]]
[[Kategorie:Membere vun der Assemblée consultative]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Lokalpolitiker]]
gsyclgiukcamgvyo2ijy3nu95pdsueq
Jean Anen
0
175841
2701999
2679718
2026-08-19T16:04:33Z
Robby
393
+ Doudesdatum inklusiv Quell + Wéini an de Gemengerot gewielt
2701999
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Jean Anen''', gebuer ëm 1887<ref name=pomp>Generalversammlung mit Auszeichnungen der Zolver Feuerwehr. In: Tageblatt, 09.01.1963 S.11.</ref>, a gestuerwen den [[1. Februar]] [[1966]] (am Alter vun 80 Joer), war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Lokal[[politiker]].<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/mtf2q0rp3/pages/13/articles/DIVL1314?search=Jean+Anen|Titel=Avis de décès 3|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1966-02-04|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 13|Sprooch=fr}}</ref>
Hie gouf den 22. November 1936 am Ballotage als Vertrieder vun der Uertschaft [[Zolwer]] an de [[Gemengerot]] vun der [[Gemeng Suessem]] gewielt.<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/b6cs0r/pages/3/articles/DTL128?search=Anen|Titel=Sanem. Elections communales.|Gekuckt=2026-08-19|Datum=1936-11-23|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxembourg: journal du matin]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref>
Ausserdeem war hien zanter hirer Grënnung, 1931, bis 1963 President vun de [[Pompjeeën|Pompjeeë]] vun Zolwer.<ref name=pomp/>
Fir un hien z'erënneren, gouf 1975 eng Strooss um [[Scheierhaff (Bieles)|Scheierhaff]] no him ze genannt.<ref>"Aus dem Sassenheimer Gemeinderat: Parkplatz in Ehleringen, Kompromisse und notarielle Akte." In: Tageblatt 26.11.1975, S.5.</ref><ref>{{Citation|URL=https://map.geoportail.lu/addresses/Soleuvre/Rue%20Jean%20Anen/?lang=fr|Titel=Soleuvre : Rue Jean Anen|Gekuckt=2026-08-19|Wierk=map.geoportail.lu}}</ref>
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Anen Jean}}
[[Kategorie:Gebuer ?]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1966]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Lokalpolitiker]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
kdtamp93p75t8ap26j9o2495okofbh9
Vuelta a España 2026
0
176158
2701990
2683825
2026-08-19T14:15:37Z
Zinneke
34
3 Ltd
2701990
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q136763413}}
D''''Vuelta a España 2026''' ass déi 81. Editioun vun der [[Vuelta a España]] fir Hären op der Strooss. Den Depart ass den 22. August 2026 zu [[Monte-Carlo]] an d'Arrivée den 13. September zu [[Granada]].
Dräi Coureuren aus Lëtzebuerg si mat derbäi: De [[Mats Wenzel]], den [[Arthur Kluckers]] an den [[Alex Kirsch]].<ref>[https://www.rtl.lu/sport/velossport/news/drai-letzebuerger-um-depart-beim-drette-groussen-tour-vun-der-saison-1552763195"Vuelta a España: Dräi Lëtzebuerger um Depart beim drëtte groussen Tour vun der Saison."] rtl.lu, 19.08.2026.</ref>
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q136763413}}
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q136763413}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Navigatioun Vuelta a España}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Vëlossport 2026]]
[[Kategorie:Vuelta a España|2026]]
[[Kategorie:UCI World Tour 2026]]
eqs1c13kawvudv6wq332h08fyecof08
2702068
2701990
2026-08-20T09:09:08Z
Mobby 12
60927
2702068
wikitext
text/x-wiki
{{Cycling race/infobox|Q136763413}}
D''''Vuelta a España 2026''' ass déi 81. Editioun vun der [[Vuelta a España]] fir Hären op der Strooss. Den Depart ass den 22. August 2026 zu [[Monte-Carlo]] an d'Arrivée den 13. September zu [[Granada]].
Dräi Coureuren aus Lëtzebuerg si mat derbäi: De [[Mats Wenzel]], den [[Arthur Kluckers]] an den [[Alex Kirsch]].<ref>[https://www.rtl.lu/sport/velossport/news/drai-letzebuerger-um-depart-beim-drette-groussen-tour-vun-der-saison-1552763195"Vuelta a España: Dräi Lëtzebuerger um Depart beim drëtte groussen Tour vun der Saison."] rtl.lu, 19.08.2026.</ref>
== Etappen ==
{{Cycling race/listofstages|Q136763413}}
== Generalklassement ==
{{Cycling race/generalclassification|Q136763413}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Navigatioun Vuelta a España}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Vëlossport 2026]]
[[Kategorie:Vuelta a España|2026]]
[[Kategorie:UCI World Tour 2026]]
8kqlskx19pryvnthfrxgehmhhycqbh8
Europäesche Parquet
0
176258
2702038
2700073
2026-08-19T20:52:57Z
Mobby 12
60927
/* Procureur général */ k
2702038
wikitext
text/x-wiki
{{Skizz}}
{{Infobox Verwaltung}}
[[Fichier:European Public Prosecutor member states.svg|thumb|250px|D'Memberstaate vum Europäesche Parquet (blo).]]
Den '''Europäesche Parquet''' (och '''Europäesch Staatsanwaltschaft'''; [[Englesch|en]]: ''European Public Prosecutor's Office'', [[Franséisch|fr]]: ''Parquet européen''), ass eng [[Agence (Europäesch Unioun)|Agence]] vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]], déi den 1. Juni 2021 offiziell gegrënnt gouf.
== Memberstaaten ==
=== Memberen ===
{{div col|cols=3}}
* {{AUT}}
* {{BEL}}
* {{BGR}}
* {{HRV}}
* {{CYP}}
* {{CZE}}
* {{EST}}
* {{FIN}}
* {{FRA}}
* {{DEU}}
* {{GRC}}
* {{HUN}}
* {{ITA}}
* {{LVA}}
* {{LTU}}
* {{LUX}}
* {{MLT}}
* {{NED}}
* {{POL}}
* {{POR}}
* {{ROU}}
* {{SVK}}
* {{SVN}}
* {{ESP}}
* {{SWE}}
{{div col end}}
=== Net-Memberen ===
* {{DNK}} (opt-out)
* {{IRL}} (opt-out, mat Méiglechkeet op eng opt-in)
== Procureur général ==
{| class="wikitable"
! Nr.
! Portrait
! Numm
! Amtszäit
! Heemechtsland
|-
! 1
| [[Fichier:Ziua Independenţei 2018 (Independence Day 2018) (41296108950) (cropped).jpg|alt=|98x98px]]
| [[Laura Codruța Kövesi]]
| 31. Oktober 2021 – haut
|{{ROU}}
|}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
[[Kategorie:Europa]]
[[Kategorie:Europäesch Unioun]]
mb7qachll89a9mulanlnisrj66d39ug
Grenz tëscht Däitschland a Lëtzebuerg
0
176717
2701993
2701802
2026-08-19T15:34:45Z
StefanVIII
71833
Verbandsgemengen op der däitscher Säit bäigefüügt
2701993
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Border Luxembourg and Germany.jpg|mini|D'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland, [[Bréck vun Déiljen]]]]
[[Fichier:Luxembourg map - Germany border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Däitschland ass rout markéiert]]
D''''Grenz tëscht [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an [[Däitschland]]''' ass – jee no Quell – 135 oder 136 Kilometer laang.<ref name="grenzlaenge">[https://www.destatis.de/DE/Themen/Laender-Regionen/Regionales/Tabellen/gemeinsame-grenzen-deutschlands.html Gemeinsame Grenzen Deutschlands mit den Anliegerstaaten], Statistisches Bundesamt (Destatis).</ref><ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
Si geet vum [[Dräilännereck bei Léiler]] am Norden, op der Grenz mat der Belsch, bis zum [[Dräilännereck bei Schengen]] am Süden, op der Grenz mat Frankräich. De gréissten Deel dervu gëtt vun dräi Flëss gebilt: d'[[Our (Sauer)|Our]] (50 km) am Norden, d'[[Sauer]] (42 km) an d'[[Musel]] (26,5 km) am Süden.<ref name="khan">Daniel-Erasmus Khan: ''Die deutschen Staatsgrenzen.'' Jus Publicum 114, Mohr Siebeck, Tübingen 2004, ISBN 3-16-148403-7, {{ISSN|0941-0503}}, ''Kapitel IX: Die deutsch-luxemburgische Staatsgrenze'', Seite 474–511 (in [https://books.google.de/books?id=V01T5VI4nZ4C&hl=de Google Books])</ref> Just bei der Stad [[Veianen]] erstreckt sech Lëtzebuerg op ronn 7 Kilometer och ëstlech vun der Our.<ref name="khan" />
D'Grenz mat de Bundeslänner [[Rheinland-Pfalz]] a [[Saarland]] ass e [[Kondominium]], deen op de Grenzvertrag tëscht dem Groussherzogtum Lëtzebuerg an der Bundesrepublik Däitschland vum 19. Dezember 1984 zeréckgeet an duerno mam Gesetz vum 27. Mee 1988 confirméiert gouf; just bei Veianen ass dee Kondominium ënnerbrach.<ref>[http://dip21.bundestag.de/dip21/btd/11/004/1100477.pdf Vertrag zwischen der Bundesrepublik Deutschland und dem Großherzogtum Luxemburg über den Verlauf der gemeinsamen Staatsgrenze], Deutscher Bundestag, Drucksache 11/477, 15. Juni 1987.</ref><ref name="khan" /><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/05/27/n1/jo|Titel=Loi du 27 mai 1988 portant approbation du Traité entre le Grand-Duché de Luxembourg et la République fédérale d'Allemagne sur le tracé de la frontière commune entre les deux Etats et de l'échange de lettres, signés à Luxembourg, le 19 décembre 1984|Gekuckt=25.07.2020|Datum=07.06.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> Dat bedeit, dass d'Baussegrenz vun deenen zwee Länner jeeweils um Uwänner op der anerer Säit vum Floss ass, de Floss deemno zu den zwee Länner gläichzäiteg gehéiert.
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Our
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht de Floss d'Grenz (Our, Sauer oder Musel). Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz net duerch e Floss, mä iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| '''Foussgänger- a Vëlospad-Grenziwwergang''': e klengen Iwwergang, deen nëmmen zu Fouss oder mam Vëlo benotzt ka ginn.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| '''Feld- oder Bëschwee-Grenziwwergang''': en onbefestegte Wee duerch Felder oder Bëscher, deen haaptsächlech vu Foussgänger a Vëlosfuerer benotzt gëtt, awer och fir landwirtschaftlech Gefierer, Bëschaarbechter an aner berechtegt Persounen zougänglech ass.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun Norden no Süden) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.95em; hyphens:auto;"
! colspan="3" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
!
! colspan="5" | <big>D Ä I T S C H L A N D</big><br />[[Fichier:Flag of Germany.svg|44px]]
|-
! width="8%" | Kanton
! width="12%" | Gemeng
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="1%" |
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! width="11%" | Gemeng
! width="8%" | Verbandsgemeng
! width="6%" | Landkrees
! width="6%" | Bundesland
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="9" align="center" | [[Kanton Clierf|Clierf]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]]<br />[[Clierf]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Sevenig (Our)]]
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Arzfeld COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Arzfeld|Arzfeld]]
| rowspan="34" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Eifelkreis Bitburg-Pruem COA.svg|25px]]<br />[[Äifelkrees Béibreg-Prüm|Béibreg-Prüm]]
| rowspan="50" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|25px]]<br />[[Rheinland-Pfalz]]
|-
| align="center" |{{Chemin repris|339}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K148</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dahnen COA.svg|25px]]<br />[[Donen]]
|-
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dasburg COA.svg|25px]]<br />[[Dasburg]]
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coats of arms of None.svg|25px]]<br />[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|410}}
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Preischeid COA.svg|25px]]<br />[[Präschent]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Affler]]
| rowspan="29" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Suedeifel COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Südeifel|Südeifel]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10C}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K48</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Iwwereesbech]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10D}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L10</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Gemünd COA.svg|25px]]<br />[[Gemünd (Our)|Gemünd]]
|-
| style="height:26px;" |
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Käppessen]]
|-
| rowspan="13" align="center" | [[Kanton Veianen|Veianen]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lux Putscheid.svg|25px]]<br />[[Pëtschent]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10E}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K47</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Waldhaff-Falkesteen]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|-
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]<br />[[Veianen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Bauler (Neierbuerg)|Bauler]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Körperich COA.svg|25px]]<br />[[Körperich]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|17}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]</div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Roth an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ruet op der Our]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2"align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]<br />[[Tandel]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10F}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Gentingen]]
|-
| rowspan="4" align="center" | [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]]<br />[[Reisduerf]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ammeldingen an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ammeldingen an der Our]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|358}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K5</div>
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wallendorf COA.svg|25px]]<br />[[Wallenduerf|Wallenduerf]]
|-
| align="center" | {{chemin repris|358A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
| rowspan="10" align="center" | [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]]<br />[[Beefort]]
| align="center" rowspan="2" | {{Chemin repris|364}}
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" rowspan="2" |<div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Bollendorf COA.svg|25px]]<br />[[Bollenduerf]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]]<br />[[Bäerdref]]
| align="center" | {{Chemin repris|369}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L3</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]<br />[[Iechternach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Sauer
| style="text-align: center;" |
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Echternacherbrück COA.svg|25px]]<br />[[Iechternacherbréck]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 257 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_257]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Minden (Eifel) COA.svg|25px]]<br />[[Minden (Sauer)|Minden]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|372}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L42</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ralingen COA.svg|25px]]<br />[[Ralingen]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Trier-Land_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Trier-Land|Trier-Land]]
| rowspan="16" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Landkreis Trier-Saarburg COA.svg|25px]]<br />[[Landkrees Tréier-Saarburg|Tréier-Saarburg]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Langsur COA.svg|25px]]<br />[[Laser (Däitschland)|Laser]]
|-
| rowspan="12" align="center" | [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]<br />[[Mäertert]]
| align="center" | {{Autobunn LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 64 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_64]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Bundesstraße 418 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_418]]<br />[[Fichier:Bundesstraße 49 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_49]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Oberbillig COA.svg|25px]]<br />[[Oberbillig]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Konz_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Konz|Konz]]
|-
|
| rowspan="2" | || rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Temmels COA.svg|25px]]<br />[[Temmels]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]<br />[[Gréiwemaacher]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 419 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_419]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wellen COA.svg|25px]]<br />[[Wellen (Konz)|Wellen]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]<br />[[Wuermer]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Nittel COA.svg|25px]]<br />[[Nëttel]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|122B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L134</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wincheringen COA.svg|25px]]<br />[[Wëncher]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Saarburg-Kell_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Saarburg-Kell|Saarburg-Kell]]
|-
|
| rowspan="3" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
| rowspan="3" | <br /><br />
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Palzem COA.svg|25px]]<br />[[Palzem]]
|-
| rowspan="5" align="center" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]<br />[[Stadbriedemes]]
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]<br />[[Réimech]]
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|2}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 406 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_406]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Perl.svg|25px]]<br />[[Perl]]
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Landkreis Merzig-Wadern.svg|25px]]<br />[[Landkreis Merzig-Wadern|Merzig-Wadern]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen des Saarlands.svg|25px]]<br />[[Saarland]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Schengen]]
| align="center" | {{Autobunn LU|13}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 8 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_8]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|407}}
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{FRA|Frankreich|F r a n k r e i c h}}</big>
|}
</div>
== Kuckt och ==
*[[Lëscht vun däitsch-lëtzebuergesche Grenzbrécken]]
{{Referenzen}}
3z4cquun8yotzb08f46mzxvxqcleo00
2701994
2701993
2026-08-19T15:36:31Z
StefanVIII
71833
Kleng Verbesserung
2701994
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Border Luxembourg and Germany.jpg|mini|D'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland, [[Bréck vun Déiljen]]]]
[[Fichier:Luxembourg map - Germany border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Däitschland ass rout markéiert]]
D''''Grenz tëscht [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an [[Däitschland]]''' ass – jee no Quell – 135 oder 136 Kilometer laang.<ref name="grenzlaenge">[https://www.destatis.de/DE/Themen/Laender-Regionen/Regionales/Tabellen/gemeinsame-grenzen-deutschlands.html Gemeinsame Grenzen Deutschlands mit den Anliegerstaaten], Statistisches Bundesamt (Destatis).</ref><ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
Si geet vum [[Dräilännereck bei Léiler]] am Norden, op der Grenz mat der Belsch, bis zum [[Dräilännereck bei Schengen]] am Süden, op der Grenz mat Frankräich. De gréissten Deel dervu gëtt vun dräi Flëss gebilt: d'[[Our (Sauer)|Our]] (50 km) am Norden, d'[[Sauer]] (42 km) an d'[[Musel]] (26,5 km) am Süden.<ref name="khan">Daniel-Erasmus Khan: ''Die deutschen Staatsgrenzen.'' Jus Publicum 114, Mohr Siebeck, Tübingen 2004, ISBN 3-16-148403-7, {{ISSN|0941-0503}}, ''Kapitel IX: Die deutsch-luxemburgische Staatsgrenze'', Seite 474–511 (in [https://books.google.de/books?id=V01T5VI4nZ4C&hl=de Google Books])</ref> Just bei der Stad [[Veianen]] erstreckt sech Lëtzebuerg op ronn 7 Kilometer och ëstlech vun der Our.<ref name="khan" />
D'Grenz mat de Bundeslänner [[Rheinland-Pfalz]] a [[Saarland]] ass e [[Kondominium]], deen op de Grenzvertrag tëscht dem Groussherzogtum Lëtzebuerg an der Bundesrepublik Däitschland vum 19. Dezember 1984 zeréckgeet an duerno mam Gesetz vum 27. Mee 1988 confirméiert gouf; just bei Veianen ass dee Kondominium ënnerbrach.<ref>[http://dip21.bundestag.de/dip21/btd/11/004/1100477.pdf Vertrag zwischen der Bundesrepublik Deutschland und dem Großherzogtum Luxemburg über den Verlauf der gemeinsamen Staatsgrenze], Deutscher Bundestag, Drucksache 11/477, 15. Juni 1987.</ref><ref name="khan" /><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/05/27/n1/jo|Titel=Loi du 27 mai 1988 portant approbation du Traité entre le Grand-Duché de Luxembourg et la République fédérale d'Allemagne sur le tracé de la frontière commune entre les deux Etats et de l'échange de lettres, signés à Luxembourg, le 19 décembre 1984|Gekuckt=25.07.2020|Datum=07.06.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> Dat bedeit, dass d'Baussegrenz vun deenen zwee Länner jeeweils um Uwänner op der anerer Säit vum Floss ass, de Floss deemno zu den zwee Länner gläichzäiteg gehéiert.
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Our
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht de Floss d'Grenz (Our, Sauer oder Musel). Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz net duerch e Floss, mä iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| '''Foussgänger- a Vëlospad-Grenziwwergang''': e klengen Iwwergang, deen nëmmen zu Fouss oder mam Vëlo benotzt ka ginn.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| '''Feld- oder Bëschwee-Grenziwwergang''': en onbefestegte Wee duerch Felder oder Bëscher, deen haaptsächlech vu Foussgänger a Vëlosfuerer benotzt gëtt, awer och fir landwirtschaftlech Gefierer, Bëschaarbechter an aner berechtegt Persounen zougänglech ass.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun Norden no Süden) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.95em; hyphens:auto;"
! colspan="3" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
!
! colspan="5" | <big>D Ä I T S C H L A N D</big><br />[[Fichier:Flag of Germany.svg|44px]]
|-
! width="8%" | Kanton
! width="12%" | Gemeng
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="1%" |
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! width="11%" | Gemeng
! width="8%" | Verbands-<br />gemeng
! width="6%" | Landkrees
! width="6%" | Bundesland
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="9" align="center" | [[Kanton Clierf|Clierf]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]]<br />[[Clierf]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Sevenig (Our)]]
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Arzfeld COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Arzfeld|Arzfeld]]
| rowspan="34" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Eifelkreis Bitburg-Pruem COA.svg|25px]]<br />[[Äifelkrees Béibreg-Prüm|Béibreg-Prüm]]
| rowspan="50" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|25px]]<br />[[Rheinland-Pfalz]]
|-
| align="center" |{{Chemin repris|339}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K148</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dahnen COA.svg|25px]]<br />[[Donen]]
|-
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dasburg COA.svg|25px]]<br />[[Dasburg]]
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coats of arms of None.svg|25px]]<br />[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|410}}
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Preischeid COA.svg|25px]]<br />[[Präschent]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Affler]]
| rowspan="29" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Suedeifel COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Südeifel|Südeifel]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10C}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K48</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Iwwereesbech]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10D}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L10</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Gemünd COA.svg|25px]]<br />[[Gemünd (Our)|Gemünd]]
|-
| style="height:26px;" |
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Käppessen]]
|-
| rowspan="13" align="center" | [[Kanton Veianen|Veianen]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lux Putscheid.svg|25px]]<br />[[Pëtschent]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10E}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K47</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Waldhaff-Falkesteen]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|-
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]<br />[[Veianen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Bauler (Neierbuerg)|Bauler]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Körperich COA.svg|25px]]<br />[[Körperich]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|17}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]</div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Roth an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ruet op der Our]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2"align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]<br />[[Tandel]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10F}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Gentingen]]
|-
| rowspan="4" align="center" | [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]]<br />[[Reisduerf]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ammeldingen an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ammeldingen an der Our]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|358}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K5</div>
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wallendorf COA.svg|25px]]<br />[[Wallenduerf|Wallenduerf]]
|-
| align="center" | {{chemin repris|358A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
| rowspan="10" align="center" | [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]]<br />[[Beefort]]
| align="center" rowspan="2" | {{Chemin repris|364}}
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" rowspan="2" |<div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Bollendorf COA.svg|25px]]<br />[[Bollenduerf]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]]<br />[[Bäerdref]]
| align="center" | {{Chemin repris|369}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L3</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]<br />[[Iechternach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Sauer
| style="text-align: center;" |
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Echternacherbrück COA.svg|25px]]<br />[[Iechternacherbréck]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 257 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_257]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Minden (Eifel) COA.svg|25px]]<br />[[Minden (Sauer)|Minden]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|372}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L42</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ralingen COA.svg|25px]]<br />[[Ralingen]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Trier-Land_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Trier-Land|Trier-Land]]
| rowspan="16" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Landkreis Trier-Saarburg COA.svg|25px]]<br />[[Landkrees Tréier-Saarburg|Tréier-Saarburg]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Langsur COA.svg|25px]]<br />[[Laser (Däitschland)|Laser]]
|-
| rowspan="12" align="center" | [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]<br />[[Mäertert]]
| align="center" | {{Autobunn LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 64 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_64]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Bundesstraße 418 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_418]]<br />[[Fichier:Bundesstraße 49 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_49]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Oberbillig COA.svg|25px]]<br />[[Oberbillig]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Konz_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Konz|Konz]]
|-
|
| rowspan="2" | || rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Temmels COA.svg|25px]]<br />[[Temmels]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]<br />[[Gréiwemaacher]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 419 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_419]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wellen COA.svg|25px]]<br />[[Wellen (Konz)|Wellen]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]<br />[[Wuermer]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Nittel COA.svg|25px]]<br />[[Nëttel]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|122B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L134</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wincheringen COA.svg|25px]]<br />[[Wëncher]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Saarburg-Kell_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Saarburg-Kell|Saarburg-Kell]]
|-
|
| rowspan="3" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
| rowspan="3" | <br /><br />
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Palzem COA.svg|25px]]<br />[[Palzem]]
|-
| rowspan="5" align="center" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]<br />[[Stadbriedemes]]
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]<br />[[Réimech]]
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|2}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 406 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_406]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Perl.svg|25px]]<br />[[Perl]]
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Landkreis Merzig-Wadern.svg|25px]]<br />[[Landkreis Merzig-Wadern|Merzig-Wadern]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen des Saarlands.svg|25px]]<br />[[Saarland]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Schengen]]
| align="center" | {{Autobunn LU|13}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 8 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_8]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|407}}
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{FRA|Frankreich|F r a n k r e i c h}}</big>
|}
</div>
== Kuckt och ==
*[[Lëscht vun däitsch-lëtzebuergesche Grenzbrécken]]
{{Referenzen}}
f7mrrbox6wj5k1fa7d6jnl9bsnph3bm
2702011
2701994
2026-08-19T17:33:16Z
GilPeBot
65660
png → svg (via JWB)
2702011
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Border Luxembourg and Germany.jpg|mini|D'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland, [[Bréck vun Déiljen]]]]
[[Fichier:Luxembourg map - Germany border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Däitschland ass rout markéiert]]
D''''Grenz tëscht [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an [[Däitschland]]''' ass – jee no Quell – 135 oder 136 Kilometer laang.<ref name="grenzlaenge">[https://www.destatis.de/DE/Themen/Laender-Regionen/Regionales/Tabellen/gemeinsame-grenzen-deutschlands.html Gemeinsame Grenzen Deutschlands mit den Anliegerstaaten], Statistisches Bundesamt (Destatis).</ref><ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
Si geet vum [[Dräilännereck bei Léiler]] am Norden, op der Grenz mat der Belsch, bis zum [[Dräilännereck bei Schengen]] am Süden, op der Grenz mat Frankräich. De gréissten Deel dervu gëtt vun dräi Flëss gebilt: d'[[Our (Sauer)|Our]] (50 km) am Norden, d'[[Sauer]] (42 km) an d'[[Musel]] (26,5 km) am Süden.<ref name="khan">Daniel-Erasmus Khan: ''Die deutschen Staatsgrenzen.'' Jus Publicum 114, Mohr Siebeck, Tübingen 2004, ISBN 3-16-148403-7, {{ISSN|0941-0503}}, ''Kapitel IX: Die deutsch-luxemburgische Staatsgrenze'', Seite 474–511 (in [https://books.google.de/books?id=V01T5VI4nZ4C&hl=de Google Books])</ref> Just bei der Stad [[Veianen]] erstreckt sech Lëtzebuerg op ronn 7 Kilometer och ëstlech vun der Our.<ref name="khan" />
D'Grenz mat de Bundeslänner [[Rheinland-Pfalz]] a [[Saarland]] ass e [[Kondominium]], deen op de Grenzvertrag tëscht dem Groussherzogtum Lëtzebuerg an der Bundesrepublik Däitschland vum 19. Dezember 1984 zeréckgeet an duerno mam Gesetz vum 27. Mee 1988 confirméiert gouf; just bei Veianen ass dee Kondominium ënnerbrach.<ref>[http://dip21.bundestag.de/dip21/btd/11/004/1100477.pdf Vertrag zwischen der Bundesrepublik Deutschland und dem Großherzogtum Luxemburg über den Verlauf der gemeinsamen Staatsgrenze], Deutscher Bundestag, Drucksache 11/477, 15. Juni 1987.</ref><ref name="khan" /><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/05/27/n1/jo|Titel=Loi du 27 mai 1988 portant approbation du Traité entre le Grand-Duché de Luxembourg et la République fédérale d'Allemagne sur le tracé de la frontière commune entre les deux Etats et de l'échange de lettres, signés à Luxembourg, le 19 décembre 1984|Gekuckt=25.07.2020|Datum=07.06.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> Dat bedeit, dass d'Baussegrenz vun deenen zwee Länner jeeweils um Uwänner op der anerer Säit vum Floss ass, de Floss deemno zu den zwee Länner gläichzäiteg gehéiert.
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Our
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht de Floss d'Grenz (Our, Sauer oder Musel). Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz net duerch e Floss, mä iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| '''Foussgänger- a Vëlospad-Grenziwwergang''': e klengen Iwwergang, deen nëmmen zu Fouss oder mam Vëlo benotzt ka ginn.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| '''Feld- oder Bëschwee-Grenziwwergang''': en onbefestegte Wee duerch Felder oder Bëscher, deen haaptsächlech vu Foussgänger a Vëlosfuerer benotzt gëtt, awer och fir landwirtschaftlech Gefierer, Bëschaarbechter an aner berechtegt Persounen zougänglech ass.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun Norden no Süden) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.95em; hyphens:auto;"
! colspan="3" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
!
! colspan="5" | <big>D Ä I T S C H L A N D</big><br />[[Fichier:Flag of Germany.svg|44px]]
|-
! width="8%" | Kanton
! width="12%" | Gemeng
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="1%" |
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! width="11%" | Gemeng
! width="8%" | Verbands-<br />gemeng
! width="6%" | Landkrees
! width="6%" | Bundesland
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="9" align="center" | [[Kanton Clierf|Clierf]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]]<br />[[Clierf]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Sevenig (Our)]]
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Arzfeld COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Arzfeld|Arzfeld]]
| rowspan="34" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Eifelkreis Bitburg-Pruem COA.svg|25px]]<br />[[Äifelkrees Béibreg-Prüm|Béibreg-Prüm]]
| rowspan="50" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|25px]]<br />[[Rheinland-Pfalz]]
|-
| align="center" |{{Chemin repris|339}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K148</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dahnen COA.svg|25px]]<br />[[Donen]]
|-
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dasburg COA.svg|25px]]<br />[[Dasburg]]
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coats of arms of None.svg|25px]]<br />[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|410}}
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Preischeid COA.svg|25px]]<br />[[Präschent]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Affler]]
| rowspan="29" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Suedeifel COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Südeifel|Südeifel]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10C}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K48</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Iwwereesbech]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10D}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L10</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Gemünd COA.svg|25px]]<br />[[Gemünd (Our)|Gemünd]]
|-
| style="height:26px;" |
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Käppessen]]
|-
| rowspan="13" align="center" | [[Kanton Veianen|Veianen]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lux Putscheid.svg|25px]]<br />[[Pëtschent]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10E}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K47</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Waldhaff-Falkesteen]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|-
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]<br />[[Veianen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Bauler (Neierbuerg)|Bauler]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Körperich COA.svg|25px]]<br />[[Körperich]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|17}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]</div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Roth an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ruet op der Our]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2"align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]<br />[[Tandel]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10F}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Gentingen]]
|-
| rowspan="4" align="center" | [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]]<br />[[Reisduerf]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ammeldingen an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ammeldingen an der Our]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|358}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K5</div>
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wallendorf COA.svg|25px]]<br />[[Wallenduerf|Wallenduerf]]
|-
| align="center" | {{chemin repris|358A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
| rowspan="10" align="center" | [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]]<br />[[Beefort]]
| align="center" rowspan="2" | {{Chemin repris|364}}
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" rowspan="2" |<div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Bollendorf COA.svg|25px]]<br />[[Bollenduerf]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]]<br />[[Bäerdref]]
| align="center" | {{Chemin repris|369}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L3</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]<br />[[Iechternach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Sauer
| style="text-align: center;" |
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Echternacherbrück COA.svg|25px]]<br />[[Iechternacherbréck]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 257 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_257]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Minden (Eifel) COA.svg|25px]]<br />[[Minden (Sauer)|Minden]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|372}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L42</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ralingen COA.svg|25px]]<br />[[Ralingen]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Trier-Land_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Trier-Land|Trier-Land]]
| rowspan="16" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Landkreis Trier-Saarburg COA.svg|25px]]<br />[[Landkrees Tréier-Saarburg|Tréier-Saarburg]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Langsur COA.svg|25px]]<br />[[Laser (Däitschland)|Laser]]
|-
| rowspan="12" align="center" | [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|25px]]<br />[[Mäertert]]
| align="center" | {{Autobunn LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 64 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_64]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Bundesstraße 418 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_418]]<br />[[Fichier:Bundesstraße 49 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_49]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Oberbillig COA.svg|25px]]<br />[[Oberbillig]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Konz_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Konz|Konz]]
|-
|
| rowspan="2" | || rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Temmels COA.svg|25px]]<br />[[Temmels]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]<br />[[Gréiwemaacher]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 419 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_419]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wellen COA.svg|25px]]<br />[[Wellen (Konz)|Wellen]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]<br />[[Wuermer]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Nittel COA.svg|25px]]<br />[[Nëttel]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|122B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L134</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wincheringen COA.svg|25px]]<br />[[Wëncher]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Saarburg-Kell_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Saarburg-Kell|Saarburg-Kell]]
|-
|
| rowspan="3" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
| rowspan="3" | <br /><br />
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Palzem COA.svg|25px]]<br />[[Palzem]]
|-
| rowspan="5" align="center" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]<br />[[Stadbriedemes]]
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]<br />[[Réimech]]
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|2}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 406 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_406]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Perl.svg|25px]]<br />[[Perl]]
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Landkreis Merzig-Wadern.svg|25px]]<br />[[Landkreis Merzig-Wadern|Merzig-Wadern]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen des Saarlands.svg|25px]]<br />[[Saarland]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Schengen]]
| align="center" | {{Autobunn LU|13}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 8 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_8]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|407}}
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{FRA|Frankreich|F r a n k r e i c h}}</big>
|}
</div>
== Kuckt och ==
*[[Lëscht vun däitsch-lëtzebuergesche Grenzbrécken]]
{{Referenzen}}
r4hbbifb4j774l4wbqbbx4vp8dmlc5a
2702039
2702011
2026-08-19T20:58:25Z
StefanVIII
71833
/* Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun Norden no Süden) */ Kleng Verbesserung
2702039
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Border Luxembourg and Germany.jpg|mini|D'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland, [[Bréck vun Déiljen]]]]
[[Fichier:Luxembourg map - Germany border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Däitschland ass rout markéiert]]
D''''Grenz tëscht [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an [[Däitschland]]''' ass – jee no Quell – 135 oder 136 Kilometer laang.<ref name="grenzlaenge">[https://www.destatis.de/DE/Themen/Laender-Regionen/Regionales/Tabellen/gemeinsame-grenzen-deutschlands.html Gemeinsame Grenzen Deutschlands mit den Anliegerstaaten], Statistisches Bundesamt (Destatis).</ref><ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
Si geet vum [[Dräilännereck bei Léiler]] am Norden, op der Grenz mat der Belsch, bis zum [[Dräilännereck bei Schengen]] am Süden, op der Grenz mat Frankräich. De gréissten Deel dervu gëtt vun dräi Flëss gebilt: d'[[Our (Sauer)|Our]] (50 km) am Norden, d'[[Sauer]] (42 km) an d'[[Musel]] (26,5 km) am Süden.<ref name="khan">Daniel-Erasmus Khan: ''Die deutschen Staatsgrenzen.'' Jus Publicum 114, Mohr Siebeck, Tübingen 2004, ISBN 3-16-148403-7, {{ISSN|0941-0503}}, ''Kapitel IX: Die deutsch-luxemburgische Staatsgrenze'', Seite 474–511 (in [https://books.google.de/books?id=V01T5VI4nZ4C&hl=de Google Books])</ref> Just bei der Stad [[Veianen]] erstreckt sech Lëtzebuerg op ronn 7 Kilometer och ëstlech vun der Our.<ref name="khan" />
D'Grenz mat de Bundeslänner [[Rheinland-Pfalz]] a [[Saarland]] ass e [[Kondominium]], deen op de Grenzvertrag tëscht dem Groussherzogtum Lëtzebuerg an der Bundesrepublik Däitschland vum 19. Dezember 1984 zeréckgeet an duerno mam Gesetz vum 27. Mee 1988 confirméiert gouf; just bei Veianen ass dee Kondominium ënnerbrach.<ref>[http://dip21.bundestag.de/dip21/btd/11/004/1100477.pdf Vertrag zwischen der Bundesrepublik Deutschland und dem Großherzogtum Luxemburg über den Verlauf der gemeinsamen Staatsgrenze], Deutscher Bundestag, Drucksache 11/477, 15. Juni 1987.</ref><ref name="khan" /><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/05/27/n1/jo|Titel=Loi du 27 mai 1988 portant approbation du Traité entre le Grand-Duché de Luxembourg et la République fédérale d'Allemagne sur le tracé de la frontière commune entre les deux Etats et de l'échange de lettres, signés à Luxembourg, le 19 décembre 1984|Gekuckt=25.07.2020|Datum=07.06.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> Dat bedeit, dass d'Baussegrenz vun deenen zwee Länner jeeweils um Uwänner op der anerer Säit vum Floss ass, de Floss deemno zu den zwee Länner gläichzäiteg gehéiert.
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Our
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht de Floss d'Grenz (Our, Sauer oder Musel). Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz net duerch e Floss, mä iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| '''Foussgänger- a Vëlospad-Grenziwwergang''': e klengen Iwwergang, deen nëmmen zu Fouss oder mam Vëlo benotzt ka ginn.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| '''Feld- oder Bëschwee-Grenziwwergang''': en onbefestegte Wee duerch Felder oder Bëscher, deen haaptsächlech vu Foussgänger a Vëlosfuerer benotzt gëtt, awer och fir landwirtschaftlech Gefierer, Bëschaarbechter an aner berechtegt Persounen zougänglech ass.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun Norden no Süden) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.95em; hyphens:auto;"
! colspan="3" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
!
! colspan="5" | <big>D Ä I T S C H L A N D</big><br />[[Fichier:Flag of Germany.svg|44px]]
|-
! width="8%" | Kanton
! width="12%" | Gemeng
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="1%" |
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! width="11%" | Gemeng
! width="8%" | Verbands-<br />gemeng
! width="6%" | Landkrees
! width="6%" | Bundesland
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="9" align="center" | [[Kanton Clierf|Clierf]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]]<br />[[Clierf]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Sevenig (Our)]]
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Arzfeld COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Arzfeld|Arzfeld]]
| rowspan="34" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Eifelkreis Bitburg-Pruem COA.svg|25px]]<br />[[Äifelkrees Béibreg-Prüm|Béibreg-Prüm]]
| rowspan="50" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|25px]]<br />[[Rheinland-Pfalz]]
|-
| align="center" |{{Chemin repris|339}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K148</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dahnen COA.svg|25px]]<br />[[Donen]]
|-
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dasburg COA.svg|25px]]<br />[[Dasburg]]
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coats of arms of None.svg|25px]]<br />[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|410}}
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Preischeid COA.svg|25px]]<br />[[Präschent]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Affler]]
| rowspan="29" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Suedeifel COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Südeifel|Südeifel]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10C}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K48</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Iwwereesbech]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10D}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L10</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Gemünd COA.svg|25px]]<br />[[Gemünd (Our)|Gemünd]]
|-
| style="height:26px;" |
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Käppessen]]
|-
| rowspan="13" align="center" | [[Kanton Veianen|Veianen]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lux Putscheid.svg|25px]]<br />[[Pëtschent]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10E}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K47</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Waldhaff-Falkesteen]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|-
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]<br />[[Veianen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Bauler (Neierbuerg)|Bauler]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Körperich COA.svg|25px]]<br />[[Körperich]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|17}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Roth an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ruet op der Our]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2"align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]<br />[[Tandel]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10F}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Gentingen]]
|-
| rowspan="4" align="center" | [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]]<br />[[Reisduerf]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ammeldingen an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ammeldingen an der Our]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|358}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K5</div>
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wallendorf COA.svg|25px]]<br />[[Wallenduerf|Wallenduerf]]
|-
| align="center" | {{chemin repris|358A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
| rowspan="10" align="center" | [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]]<br />[[Beefort]]
| align="center" rowspan="2" | {{Chemin repris|364}}
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" rowspan="2" |<div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Bollendorf COA.svg|25px]]<br />[[Bollenduerf]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]]<br />[[Bäerdref]]
| align="center" | {{Chemin repris|369}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L3</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]<br />[[Iechternach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Sauer
| style="text-align: center;" |
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Echternacherbrück COA.svg|25px]]<br />[[Iechternacherbréck]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 257 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_257]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Minden (Eifel) COA.svg|25px]]<br />[[Minden (Sauer)|Minden]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|372}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L42</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ralingen COA.svg|25px]]<br />[[Ralingen]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Trier-Land_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Trier-Land|Trier-Land]]
| rowspan="16" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Landkreis Trier-Saarburg COA.svg|25px]]<br />[[Landkrees Tréier-Saarburg|Tréier-Saarburg]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Langsur COA.svg|25px]]<br />[[Laser (Däitschland)|Laser]]
|-
| rowspan="12" align="center" | [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|25px]]<br />[[Mäertert]]
| align="center" | {{Autobunn LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 64 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_64]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Bundesstraße 418 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_418]]<br />[[Fichier:Bundesstraße 49 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_49]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Oberbillig COA.svg|25px]]<br />[[Oberbillig]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Konz_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Konz|Konz]]
|-
|
| rowspan="2" | || rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Temmels COA.svg|25px]]<br />[[Temmels]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]<br />[[Gréiwemaacher]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 419 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_419]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wellen COA.svg|25px]]<br />[[Wellen (Konz)|Wellen]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]<br />[[Wuermer]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Nittel COA.svg|25px]]<br />[[Nëttel]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|122B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L134</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wincheringen COA.svg|25px]]<br />[[Wëncher]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Saarburg-Kell_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Saarburg-Kell|Saarburg-Kell]]
|-
|
| rowspan="3" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
| rowspan="3" | <br /><br />
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Palzem COA.svg|25px]]<br />[[Palzem]]
|-
| rowspan="5" align="center" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]<br />[[Stadbriedemes]]
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]<br />[[Réimech]]
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|2}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 406 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_406]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Perl.svg|25px]]<br />[[Perl]]
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Landkreis Merzig-Wadern.svg|25px]]<br />[[Landkreis Merzig-Wadern|Merzig-Wadern]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen des Saarlands.svg|25px]]<br />[[Saarland]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Schengen]]
| align="center" | {{Autobunn LU|13}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 8 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_8]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|407}}
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{FRA|Frankreich|F r a n k r e i c h}}</big>
|}
</div>
== Kuckt och ==
*[[Lëscht vun däitsch-lëtzebuergesche Grenzbrécken]]
{{Referenzen}}
rubpriiyfmg3iodmfb0vu294vijdv9a
2702070
2702039
2026-08-20T09:14:52Z
Mobby 12
60927
2702070
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Border Luxembourg and Germany.jpg|mini|D'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland, [[Bréck vun Déiljen]]]]
[[Fichier:Luxembourg map - Germany border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Däitschland ass rout markéiert]]
D''''Grenz tëscht [[Däitschland]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass – jee no Quell – 135 oder 136 Kilometer laang.<ref name="grenzlaenge">[https://www.destatis.de/DE/Themen/Laender-Regionen/Regionales/Tabellen/gemeinsame-grenzen-deutschlands.html Gemeinsame Grenzen Deutschlands mit den Anliegerstaaten], Statistisches Bundesamt (Destatis).</ref><ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
Si geet vum [[Dräilännereck bei Léiler]] am Norden, op der Grenz mat der Belsch, bis zum [[Dräilännereck bei Schengen]] am Süden, op der Grenz mat Frankräich. De gréissten Deel dervu gëtt vun dräi Flëss gebilt: d'[[Our (Sauer)|Our]] (50 km) am Norden, d'[[Sauer]] (42 km) an d'[[Musel]] (26,5 km) am Süden.<ref name="khan">Daniel-Erasmus Khan: ''Die deutschen Staatsgrenzen.'' Jus Publicum 114, Mohr Siebeck, Tübingen 2004, ISBN 3-16-148403-7, {{ISSN|0941-0503}}, ''Kapitel IX: Die deutsch-luxemburgische Staatsgrenze'', Seite 474–511 (in [https://books.google.de/books?id=V01T5VI4nZ4C&hl=de Google Books])</ref> Just bei der Stad [[Veianen]] erstreckt sech Lëtzebuerg op ronn 7 Kilometer och ëstlech vun der Our.<ref name="khan" />
D'Grenz mat de Bundeslänner [[Rheinland-Pfalz]] a [[Saarland]] ass e [[Kondominium]], deen op de Grenzvertrag tëscht dem Groussherzogtum Lëtzebuerg an der Bundesrepublik Däitschland vum 19. Dezember 1984 zeréckgeet an duerno mam Gesetz vum 27. Mee 1988 confirméiert gouf; just bei Veianen ass dee Kondominium ënnerbrach.<ref>[http://dip21.bundestag.de/dip21/btd/11/004/1100477.pdf Vertrag zwischen der Bundesrepublik Deutschland und dem Großherzogtum Luxemburg über den Verlauf der gemeinsamen Staatsgrenze], Deutscher Bundestag, Drucksache 11/477, 15. Juni 1987.</ref><ref name="khan" /><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1988/05/27/n1/jo|Titel=Loi du 27 mai 1988 portant approbation du Traité entre le Grand-Duché de Luxembourg et la République fédérale d'Allemagne sur le tracé de la frontière commune entre les deux Etats et de l'échange de lettres, signés à Luxembourg, le 19 décembre 1984|Gekuckt=25.07.2020|Datum=07.06.1988|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> Dat bedeit, dass d'Baussegrenz vun deenen zwee Länner jeeweils um Uwänner op der anerer Säit vum Floss ass, de Floss deemno zu den zwee Länner gläichzäiteg gehéiert.
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Our
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht de Floss d'Grenz (Our, Sauer oder Musel). Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz net duerch e Floss, mä iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| '''Foussgänger- a Vëlospad-Grenziwwergang''': e klengen Iwwergang, deen nëmmen zu Fouss oder mam Vëlo benotzt ka ginn.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| '''Feld- oder Bëschwee-Grenziwwergang''': en onbefestegte Wee duerch Felder oder Bëscher, deen haaptsächlech vu Foussgänger a Vëlosfuerer benotzt gëtt, awer och fir landwirtschaftlech Gefierer, Bëschaarbechter an aner berechtegt Persounen zougänglech ass.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun Norden no Süden) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.95em; hyphens:auto;"
! colspan="3" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
!
! colspan="5" | <big>D Ä I T S C H L A N D</big><br />[[Fichier:Flag of Germany.svg|44px]]
|-
! width="8%" | Kanton
! width="12%" | Gemeng
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="1%" |
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! width="11%" | Gemeng
! width="8%" | Verbands-<br />gemeng
! width="6%" | Landkrees
! width="6%" | Bundesland
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="9" align="center" | [[Kanton Clierf|Clierf]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]]<br />[[Clierf]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Sevenig (Our)]]
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Arzfeld COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Arzfeld|Arzfeld]]
| rowspan="34" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Eifelkreis Bitburg-Pruem COA.svg|25px]]<br />[[Äifelkrees Béibreg-Prüm|Béibreg-Prüm]]
| rowspan="50" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|25px]]<br />[[Rheinland-Pfalz]]
|-
| align="center" |{{Chemin repris|339}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K148</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dahnen COA.svg|25px]]<br />[[Donen]]
|-
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Dasburg COA.svg|25px]]<br />[[Dasburg]]
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coats of arms of None.svg|25px]]<br />[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|410}}
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Preischeid COA.svg|25px]]<br />[[Präschent]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Affler]]
| rowspan="29" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU VG Suedeifel COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Südeifel|Südeifel]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10C}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K48</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Iwwereesbech]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10D}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L10</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Gemünd COA.svg|25px]]<br />[[Gemünd (Our)|Gemünd]]
|-
| style="height:26px;" |
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Käppessen]]
|-
| rowspan="13" align="center" | [[Kanton Veianen|Veianen]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lux Putscheid.svg|25px]]<br />[[Pëtschent]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10E}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K47</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Waldhaff-Falkesteen]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|-
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]]<br />[[Veianen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Bauler (Neierbuerg)|Bauler]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Körperich COA.svg|25px]]<br />[[Körperich]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#A9784A; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"></div>
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|17}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 50 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_50]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Roth an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ruet op der Our]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2"align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]]<br />[[Tandel]]
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10F}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
| rowspan="2" |
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Führt kein Wappen.svg|25px]]<br />[[Gentingen]]
|-
| rowspan="4" align="center" | [[Kanton Dikrech|Dikrech]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.svg|25px]]<br />[[Reisduerf]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Our
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ammeldingen an der Our COA.svg|25px]]<br />[[Ammeldingen an der Our]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|358}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">K5</div>
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wallendorf COA.svg|25px]]<br />[[Wallenduerf|Wallenduerf]]
|-
| align="center" | {{chemin repris|358A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L6</div>
|-
| rowspan="10" align="center" | [[Kanton Iechternach|Iechternach]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]]<br />[[Beefort]]
| align="center" rowspan="2" | {{Chemin repris|364}}
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" rowspan="2" |<div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Bollendorf COA.svg|25px]]<br />[[Bollenduerf]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]]<br />[[Bäerdref]]
| align="center" | {{Chemin repris|369}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L3</div>
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" |[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]]<br />[[Iechternach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Sauer
| style="text-align: center;" |
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L1</div>
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Echternacherbrück COA.svg|25px]]<br />[[Iechternacherbréck]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|11A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 257 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_257]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Zeichen 240 - Gemeinsamer Fuß- und Radweg, StVO 1992.svg|24px]]</div>
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Minden (Eifel) COA.svg|25px]]<br />[[Minden (Sauer)|Minden]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|372}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L42</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Ralingen COA.svg|25px]]<br />[[Ralingen]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Trier-Land_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Trier-Land|Trier-Land]]
| rowspan="16" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Landkreis Trier-Saarburg COA.svg|25px]]<br />[[Landkrees Tréier-Saarburg|Tréier-Saarburg]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Langsur COA.svg|25px]]<br />[[Laser (Däitschland)|Laser]]
|-
| rowspan="12" align="center" | [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mertert luxbr.svg|25px]]<br />[[Mäertert]]
| align="center" | {{Autobunn LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 64 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_64]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Bundesstraße 418 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_418]]<br />[[Fichier:Bundesstraße 49 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_49]]
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Oberbillig COA.svg|25px]]<br />[[Oberbillig]]
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Konz_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Konz|Konz]]
|-
|
| rowspan="2" | || rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Temmels COA.svg|25px]]<br />[[Temmels]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg with timbre.svg|25px]]<br />[[Gréiwemaacher]]
|
| rowspan="1" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10A}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 419 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_419]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wellen COA.svg|25px]]<br />[[Wellen (Konz)|Wellen]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]]<br />[[Wuermer]]
|
| rowspan="2" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
|-
|
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Nittel COA.svg|25px]]<br />[[Nëttel]]
|-
| align="center" | {{Chemin repris|122B}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | <div style="background-color: white; border: 1px solid black; display: inline-block; padding: 1px 3px; font-weight: bold; color: black; text-align: center; margin: 0 auto;">L134</div>
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Wincheringen COA.svg|25px]]<br />[[Wëncher]]
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU_Verbandsgemeinde_Saarburg-Kell_COA.svg|25px]]<br />[[Verbandsgemeng Saarburg-Kell|Saarburg-Kell]]
|-
|
| rowspan="3" style="background:#88CCFF; text-align:center;" | Musel
| rowspan="3" | <br /><br />
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:DEU Palzem COA.svg|25px]]<br />[[Palzem]]
|-
| rowspan="5" align="center" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]]<br />[[Stadbriedemes]]
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]]<br />[[Réimech]]
|
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|2}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesstraße 406 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesstraße_406]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Perl.svg|25px]]<br />[[Perl]]
| rowspan="3" |
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen Landkreis Merzig-Wadern.svg|25px]]<br />[[Landkreis Merzig-Wadern|Merzig-Wadern]]
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Wappen des Saarlands.svg|25px]]<br />[[Saarland]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Schengen]]
| align="center" | {{Autobunn LU|13}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | [[Fichier:Bundesautobahn 8 number.svg|34px|link=https://lb.wikipedia.org/wiki/Bundesautobahn_8]]
|-
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|10}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Bundesstrooss DE|407}}
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{FRA|Frankreich|F r a n k r e i c h}}</big>
|}
</div>
== Kuckt och ==
*[[Lëscht vun däitsch-lëtzebuergesche Grenzbrécken]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
k8d19ktgaamj58o4572f4ddge901s12
Benotzer Diskussioun:AnociS
3
176912
2701949
2701936
2026-08-19T12:26:46Z
GilPe
14980
2701949
wikitext
text/x-wiki
{{Moien}}[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 13:00, 18. Aug. 2026 (UTC)
== Sicona ==
Gudde Mëtteg,
''Sicona Sud-Ouest'' a ''Sicona-Centre'' sinn zwou Entitéiten (J132 a J139 am RCS) a se hunn allebéid en Historique. Wann et elo eng „Iwwerorganisatioun“ gëtt, da sollt déi eventuell an engem separaten Artikel behandelt ginn oder als Introduktioun méi am Detail a béiden Artikelen erkläert ginn.
Wann en Artikel ''Syndicat intercommunal pour la conservation de la nature du Sud-Ouest'' heescht, da soll deen Numm och am Introduktiounssaz stoen an net just ''Syndicat intercommunal pour la conservation de la nature'''.'''''
Grouss Textpassagen an engem Artikel läschen (z. B. am Artikel <bdi>[[Syndicat intercommunal pour la conservation de la nature du Sud-Ouest]])</bdi> kann als Vandalismus ugesi ginn an de Kont ka gespaart ginn. Setz wgl. <bdi><nowiki>den Historique nees an den Artikel dran (e ka gär komplettéiert ginn, wann en net komplett ass). Merci | ~~~~</nowiki></bdi> [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:49, 18. Aug. 2026 (UTC)
:Moien, ech hunn och e bësselchen doruechter geschnoffelt an näischt doriwwer fonnt dat seet datt déi zwee al Sydikater zu engem Neie fusionéiert hunn. Gëtt et vläicht doriwwer Geheimdokumenter an hirem Ministère de Tutelle. Et schéngt op jiddwer Fall näischt doruechter publizéiert ze sinn.
:D'Artikelen iwwer Organistiounen déi hei stinn sollen enger legaler Situation entspriechen wat hei net sou richteg de Fall ze si schéngt. Dat misst jo op d'mannst an engem Kollaboratiounsdokument dat vun all de Memberen ënneschriwwe gouf dokumentéiert sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:59, 18. Aug. 2026 (UTC)
:Gudde Moien,
:No baussen wëll den Naturschutzsyndikat SICONA als een optrieden. Am Artikel ginn déi zwou Entitéiten S-O & C mat den Statuen erklärt. Mir reflektéieren esou d'Funktionement vum Syndikat haut. Et soll absolut kee Vandalismus sinn mee eng méi gerecht Duerstellung vun der Realitéit. D'Referenz gëtt op den Internetsite gemaach, wou aktuell ass; den Här Anzia ass scho säit enger Zäit net méi Präsident z.B., d'Gebai gesäit haut och aanescht aus wéi op der Foto. Natierlech ka gäeren vun professionnellen Wikipedia Editoren ergänzt ginn nodeems mir den Haapt-Update gemaach hunn. Entschëllegt wa mir hei net ganz de Wikipedia-Normen gerecht gi sinn. Mir wollten et am August ëmsetze an mir kucken wéi mir et kënnen verbesseren.
:Villmols Merci fir Äer Consideratiounen an Feedback.
:Schéi Gréiss vum SICONA [[Spezial:Kontributiounen/~2026-45417-05|~2026-45417-05]] ([[Benotzer Diskussioun:~2026-45417-05|Diskussioun]]) 07:12, 19. Aug. 2026 (UTC)
::Dir kënnt géint déi Ännerunge stëmmen, déi gëschter virgeholl gi sinn. Mir erstellen dann eng nei Säit, wou déi zwou, déi elo bestinn, kënnen verlinkt ginn. '''Déi sinn allerdengs net aktuell.''' Déi '''beschte Léisung''' an eisen Aen wier gewiescht de SICONA Sud-Ouest ze iwwerschaffen, an SICONA ëmzebennen an SICONA Centre ze lëschen, sou datt mir dono '''eng Säit''' zum SICONA hunn an '''net''' zum Schluss '''dräi Säiten''', wat et nach manner gutt duerstellt am Endeffekt. [[Spezial:Kontributiounen/~2026-45417-05|~2026-45417-05]] ([[Benotzer Diskussioun:~2026-45417-05|Diskussioun]]) 07:21, 19. Aug. 2026 (UTC)
:::Dann, eeben nach eng Kéier, datt déi zwee Syndikater ënner engem Numm wëllen optrieden ass eng Saach, d'legal Form vun deem Optrëtt ass awer eppes anescht. Fir d'Wikipedia ass an éischter Linn wichteg datt de legale Kader korrekt duergestallt gëtt. Wann déi zwee Sydikater do eppes mateenen ofgemaach hunn, fir zesummen ze funktionéieren, da gëtt et jo bestëmmt en Dokument doriwwer dat vun hirem Ministère validéiert gouf. Wann net, ka ee sech froen wéi déi gemeinsam Gestioun soll fonctionnéieren. Vu datt a kengem vun deene zwee hire Statuten dovu rieds geet ass op d'mannst fir d'Wikipedia d'Situatioun net kloer, a soll an deem Sënn och hei net publizéiert ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:47, 19. Aug. 2026 (UTC)
::::Remoien, ech gesinn datt dir hei par force ier Meenung wëllt durchsetzen ouni eis ze soen ënner wat fir enger juristescher Form de Syndicat Sicona existéiert. Wann dat net relativ séier kloergestallt gëtt da ginn all är Ännerungen zréckgesat. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:09, 19. Aug. 2026 (UTC)
Dir schreift am Resumé: ''Akturaliséierung vun der Säit Naturschutzsyndikat SICONA, deen aus SICONA Sud-Ouest an SICONA Centre besteet, wéi d'Referenzen beleeën.''
:Do gesäit een néirens datt déi Syndikater Member vun engem anere Syndikat sinn oder ënner wat fir enger Form deen anere Syndicat géif funktionéieren. Sou lapidar Behaaptunge ka kee Mënsch fir eescht huelen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:04, 19. Aug. 2026 (UTC)
Mëtteg,
Ech mengen, mir dréinen eis e bëssen am Krees a fir net alles ze widderhuelen, wat hei driwwer geschriwwen gouf, géi ech proposéieren, datt dir:
* eng nei Säit iwwer den Naturschutzsyndikat [[Sicona]] uleet, mat den allgemengen Informatiounen, änlech wéi et op ärer Internetsäit erkläert ass, wou awer derbäi stoe sollt, wat déi legal Form vun deem Zesummeschloss ass oder ob et just eng "Mark" ass;
* déi zwou Säiten déi bestinn (Südwesten an Zentrum) erëm esou hierstellt, datt een den historeschen Iwwerbléck nees huet (béid Etablissementer goufen an engem Ofstand vun zéng Joer gegrënnt an hunn en ënnerschiddlechen Historique);
* Informatiounen déi net méi aktuell sinn (Presidenten, Adressen, asw.) idealerweis à jour setzt.
Jo, dat sinn am Endeffekt dräi Säiten, mä et ass awer – wat de legale Kader ugeet – méi korrekt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:26, 19. Aug. 2026 (UTC)
crhwipd8oqj1ntfjv59tsjo4ph1ssqs
Oskars Kleid
0
176915
2702029
2701843
2026-08-19T19:47:15Z
Zinneke
34
/* Ëm wat geet et am Film? */
2702029
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland=
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Hüseyin Tabak]]
|Dréibuch=[[Florian David Fitz]]
|Fotografie=[[Daniel Gottschalk]]
|Faarftechnik=
|Format=
|Musek=[[Josef Bach]]<br>[[Arne Schumann]]
|Schnëtt=[[Ana de Mier y Ortuño]]
|Dekoren=
|Produzent=[[Marco Beckmann]]<br>[[Dan Maag]]<br>[[Daniel Sonnabend]]
|Produktiounsgesellschaft=Pantaleon Films<br>Warner Bros. Film Productions Germany<br>Erfttal Film
|Haaptacteuren=[[Florian David Fitz]] als Ben Kornmann<br>[[Senta Berger]] als Madamm Kornmann<br>[[Laurì]] als Oskar/Lili<br>[[Ava Petsch]] als Erna <br>[[Burghart Klaußner]] als Kornmann<br>[[Kida Khodr Ramadan]] als Seyit<br>[[Marie Burchard]] als Mira<br>[[Juan Lo ]] als Diego<br>[[Nora Boeckler]] als Madamm Steck<br>[[Gustav Peter Wöhler]] als Peter<br>[[Matthias Bundschuh]] als Jasper Karwinkel<br>[[Inge Maux]] als Tatta Tibi<br>[[Ralf Komorr]] als Quittenbaum<br>[[Conny Glogger]] als Madamm Quittenbaum<br>[[Rudolf Krause (Schauspiller)|Rudolf Krause]] als Dokter Gross<br>[[Georgette Dee]] als Dora Liebl<br>[[Kathrin von Steinburg]]<br>[[Sohel Altan Gol]]<br>[[Xenia Tiling]]<br>[[Eva Bay]] als Theresa Funk<br>[[Lavinia Nowak]] als Ramona<br>[[Ralph Schicha]] als Dr. Hirte<br>[[Sebastian Kempf]] als Marco Scheler<br>[[Branko Samarovski]] als Rabbi }}
'''Oskars Kleid''' ass en [[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Hüseyin Tabak]] aus dem Joer 2016 mam [[Florian David Fitz]] a mat der [[Senta Berger]] an den Haaptrollen.
== Ëm wat geet et am Film? ==
De Ben, e Polizist, deem seng zwee Kanner no der Trennung vu senger Fra bei hir wunnen, muss se zwou Woche um Stöck versuergen, well d'Ex-Fra am Spidol ass. De Ben fënnt eraus, dass säi Jong vun néng Joer, den Oskar, gär e Rack undeet a sech Lili nennt...
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Oskars Kleid}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Däitsch Kaméidisfilmer]]
[[Kategorie:Filmer 2016]]
[[Kategorie:Filmer vum Hüseyin Tabak]]
dl25er7stz0njon3gzbjwc8h8dr85vt
Weißt du noch
0
176917
2702028
2701865
2026-08-19T19:41:38Z
Zinneke
34
/* Ëm wat geet et am Film? */
2702028
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland=
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Rainer Kaufmann]]
|Dréibuch=[[Martin Rauhaus]]
|Fotografie=[[Martin Farkas]]
|Faarftechnik=
|Format=
|Musek=[[Gerd Baumann]]
|Schnëtt=[[Eva Schnare]]
|Dekoren=
|Produzent=[[Heike Wiehle-Timm]]
|Produktiounsgesellschaft=Relevant Film
|Haaptacteuren=[[Senta Berger]] als Marianne<br>[[Günther Maria Halmer]] als Günter<br>[[Konstantin Wecker]] als Heinz<br>[[Yasin el Harrouk]] als Firat Burcak<br>[[Sushila Sara Mai]] als Madamm Pichelrieder<br>[[Mitsou Jung]] als Marianne (jonk)<br>[[Nikolai Rusu]] als Günter (jonk)}}
'''Weißt du noch''' ass en [[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Rainer Kaufmann]] aus dem Joer 2023 mat der [[Senta Berger]] a mam [[Günther Maria Halmer]] an den Haaptrollen.
== Ëm wat geet et am Film? ==
Eng eeler Koppel deet sech schwéier mam driipsegen Alldag, an dass de Verhalt no an no noléisst. Si kréie vun engem Kolleeg eng Wonnerpëll, mat där op eemol nees all Erënnerungen do sinn. Ma verschiddener dovun wiere wuel besser am Vergiess bliwwen...
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Weißt du noch}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Däitsch Filmdramen]]
[[Kategorie:Filmer 2023]]
[[Kategorie:Filmer vum Rainer Kaufmann]]
fd861nfr0jddzdfu9355ascv64fg5cw
Märei
0
176922
2702036
2701943
2026-08-19T20:46:46Z
Mobby 12
60927
2702036
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}
'''Märei''' ofgeleet vum franséische Wuert ''mairie'' bezeechent am Lëtzebuergeschen engersäits d'Gemengeverwaltung, an anereresäits d'Gebai an deem d'Verwaltung hire Sëtz huet. Sou gëtt och dacks Gemengeverwalung an der deeglecher Sprooch dacks einfach mat ''Gemeng'' ofgekierzt. Et ass een deemno an der Gemeng wann een do wunnt oder am Gemenngenhaus ass, awer et geet en op d'Gemeng wann een eppes administratives do ze dinn huet. D'Verwaltungsgebai vun enger Stad gëtt gemenkerhand Stadhaus genannt.
87ga8bvzsa6wi6kijgvrrpftdm7ntsh
2702060
2702036
2026-08-20T05:49:27Z
~2026-45520-57
72762
ortho. divers
2702060
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}
'''Märei''' ofgeleet vum franséische Wuert ''mairie'' bezeechent am Lëtzebuergeschen engersäits d'Gemengeverwaltung, an anereresäits d'Gebai an deem d'Verwaltung hire Sëtz huet. Sou gëtt och dacks Gemengeverwaltung an der deeglecher Sprooch dacks einfach mat ''Gemeng'' ofgekierzt. Et ass een deemno an der Gemeng wann een do wunnt oder am Gemengenhaus ass, awer et geet en op d'Gemeng wann een eppes administratives do ze dinn huet. D'Verwaltungsgebai vun enger Stad gëtt gemenkerhand Stadhaus genannt.
f3us8dzouvgx7otbqgb2dojttldztn7
2702092
2702060
2026-08-20T11:54:26Z
Puscas
735
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gebaier]] derbäigesat
2702092
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}
'''Märei''' ofgeleet vum franséische Wuert ''mairie'' bezeechent am Lëtzebuergeschen engersäits d'Gemengeverwaltung, an anereresäits d'Gebai an deem d'Verwaltung hire Sëtz huet. Sou gëtt och dacks Gemengeverwaltung an der deeglecher Sprooch dacks einfach mat ''Gemeng'' ofgekierzt. Et ass een deemno an der Gemeng wann een do wunnt oder am Gemengenhaus ass, awer et geet en op d'Gemeng wann een eppes administratives do ze dinn huet. D'Verwaltungsgebai vun enger Stad gëtt gemenkerhand Stadhaus genannt.
[[Kategorie:Gebaier]]
g7e94kk16rrbv52wgxszo4buhfkhgk1
2702093
2702092
2026-08-20T11:55:23Z
Puscas
735
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gebaier]] ewechgeholl; [[Kategorie:Märeien]] derbäigesat
2702093
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}
'''Märei''' ofgeleet vum franséische Wuert ''mairie'' bezeechent am Lëtzebuergeschen engersäits d'Gemengeverwaltung, an anereresäits d'Gebai an deem d'Verwaltung hire Sëtz huet. Sou gëtt och dacks Gemengeverwaltung an der deeglecher Sprooch dacks einfach mat ''Gemeng'' ofgekierzt. Et ass een deemno an der Gemeng wann een do wunnt oder am Gemengenhaus ass, awer et geet en op d'Gemeng wann een eppes administratives do ze dinn huet. D'Verwaltungsgebai vun enger Stad gëtt gemenkerhand Stadhaus genannt.
[[Kategorie:Märeien| ]]
laplbs9b0zgsmc4w3jgxjx45q55n3qj
2702094
2702093
2026-08-20T11:57:51Z
Puscas
735
plus e Bild
2702094
wikitext
text/x-wiki
{{Iwwerschaffen}}[[File:Henri Tudor house Rosport Luxembourg.jpg|thumb|D'Märei vu Rouspert]]
'''Märei''' ofgeleet vum franséische Wuert ''mairie'' bezeechent am Lëtzebuergeschen engersäits d'Gemengeverwaltung, an anereresäits d'Gebai an deem d'Verwaltung hire Sëtz huet. Sou gëtt och dacks Gemengeverwaltung an der deeglecher Sprooch dacks einfach mat ''Gemeng'' ofgekierzt. Et ass een deemno an der Gemeng wann een do wunnt oder am Gemengenhaus ass, awer et geet en op d'Gemeng wann een eppes administratives do ze dinn huet. D'Verwaltungsgebai vun enger Stad gëtt gemenkerhand Stadhaus genannt.
[[Kategorie:Märeien| ]]
fpfckfgfqa6mfdfznzvw6y2qo8f4v4p
Omar N. Bradley
0
176923
2701983
2026-08-19T13:59:42Z
Zinneke
34
iwwersat introduction vun en:
2701983
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
==Gielercher (Auswiel)==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerewen 1983]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
1s1xwi2mngiwfh5vm0bbf5z5sfjh0n9
2701984
2701983
2026-08-19T14:00:28Z
Zinneke
34
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gestuerewen 1983]] ewechgeholl; [[Kategorie:Gestuerewen 1981]] derbäigesat
2701984
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
==Gielercher (Auswiel)==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerewen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
k7t3diqnmfuhqqmnsxn7xn8e75l1yvt
2701985
2701984
2026-08-19T14:00:38Z
Zinneke
34
[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gestuerewen 1981]] ewechgeholl; [[Kategorie:Gestuerwen 1981]] derbäigesat
2701985
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
==Gielercher (Auswiel)==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
7b8xjp1k306fuv45k22o27n8such5q8
2701988
2701985
2026-08-19T14:03:49Z
Zinneke
34
gedenkplack
2701988
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
[[File:Luxembourg BCCE av Liberté plaque O Bradley.jpg|thumb|upright|Gedenkplack um [[Spuerkeessgebai]].]]
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
==Gielercher (Auswiel)==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
cv2nkqtbnzvkthu0e92ie9bohs0q6qi
2701989
2701988
2026-08-19T14:04:53Z
Zinneke
34
/* Referenzen */
2701989
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
[[File:Luxembourg BCCE av Liberté plaque O Bradley.jpg|thumb|upright|Gedenkplack um [[Spuerkeessgebai]].]]
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
==Gielercher (Auswiel)==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
88nwa3tjr0jm68brv6yq9sxtfqp1e1f
2701992
2701989
2026-08-19T14:56:18Z
Mobby 12
60927
k
2701992
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Biographie}}
[[File:Luxembourg BCCE av Liberté plaque O Bradley.jpg|thumb|upright|Gedenkplack um [[Spuerkeessgebai]].]]
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|Missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
== Gielercher (Auswiel) ==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
7djao2ifba4np568f9xqcdotyy103ai
2702005
2701992
2026-08-19T16:53:46Z
Puscas
735
....
2702005
wikitext
text/x-wiki
{{Viruleedung|Omar Bradley}}
{{Infobox Biographie}}
[[File:Luxembourg BCCE av Liberté plaque O Bradley.jpg|thumb|upright|Gedenkplack um [[Spuerkeessgebai]].]]
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|Missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
== Gielercher (Auswiel) ==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
An der [[Stad Lëtzebuerg]], zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi säi Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
dz84s40pdctkh8w9t3mxnd26qyzvpek
2702027
2702005
2026-08-19T19:36:35Z
Zinneke
34
/* Gielercher (Auswiel) */
2702027
wikitext
text/x-wiki
{{Viruleedung|Omar Bradley}}
{{Infobox Biographie}}
[[File:Luxembourg BCCE av Liberté plaque O Bradley.jpg|thumb|upright|Gedenkplack um [[Spuerkeessgebai]].]]
Den '''Omar Nelson Bradley''', gebuer den [[12. Februar]] [[1893]] zu [[Clark, Missouri|Clark]], am [[Bundesstaat Missouri|Missouri]], a gestuerwen den [[8. Abrëll]] [[1981]] zu [[New York City]], war en héije [[Offizéier]] vun der [[United States Army]] wärend an nom [[Zweete Weltkrich]], a krut de Rang vum ''[[General of the Army]]''. Hie war den éischte [[Chairman of Joint Chiefs of Staff]] an huet d'Politik vum US-Militär am [[Koreakrich]] iwwerwaacht.
Hien ass am Missouri gebuer an huet ufanks als [[Kesselbauer]] geschafft, ier en op d'[[United States Military Academy]] zu [[West Point, New York|West Point]] koum. 1915 huet hien zesumme mam [[Dwight D. Eisenhower]] säin Ofschloss vun der Akademie gemaach, als Absolvent vun der "''Klass, op déi d'Stäre gefall sinn''". Wärend dem [[Éischte Weltkrich]] huet hien d'Kofferminnen am [[Montana]] bewaacht. Nom Krich huet hien zu West Point enseignéiert an an anere Rollen geschafft, ier hien eng Poslaz am [[United States Department of War|War Department]] ënner dem Generol [[George Marshall]] ugeholl huet. 1941 gouf hie Kommandant vun der [[United States Army Infantry School]].
Nom Bäitrëtt vun den USA an den [[Zweete Weltkrich]] huet hien d'Transformatioun vun der 82. Infanteriedivisioun an déi [[82. Loftlandedivisioun|déi éischt amerikanesch Loftlandedivisioun]] iwwerwaacht. Hie krut säin éischte Kommando un der Front an der ''[[Operation Torch]]'', wou hien ënner dem Generol [[George S. Patton]] an [[Nordafrika]] gedéngt huet. Nodeems de Patton nei zougewise gouf, huet de Bradley d'[[II Corps (USA)|II. Corps]] an der [[Tunesien-Campagne]] a bei der [[Alliéierten-Invasioun vu Sizilien]] kommandéiert. Hie war Kommandant vun der [[First Army (USA)|First Army]] wärend der [[Invasioun vun der Normandie]]. Nom Ausbroch aus der Normandie huet hien de Kommando vun der [[12.United States Army Group]] iwwerholl, déi schlussendlech aus 43 Divisiounen an 1,3 Millioune Männer bestoung, déi gréisst Zuel vun amerikanesche Zaldoten, déi jee ënner engem eenzege Feldkommandant gedéngt huet.
Nom Krich huet de Bradley d'[[United States Department of Veterans Affairs|Veterans Administration]] geleet. Hie gouf 1948 zum [[Chief of Staff vun der United States Army]] an 1949 zum [[Chairman of the Joint Chiefs of Staff]] ernannt. 1950 gouf hien zum [[General of the Army (USA)|General of the Army]] ernannt, wouduerch hien dee leschte vun den néng Persounen war, déi zum [[Fënnef-Stäre-Rang#United States|Fënnef-Stäre-Rang]] an den [[United States Armed Forces]] ernannt goufen. Hie war den héchste Militärkommandant um Ufank vum [[Koreakrich]] an huet dem President [[Harry S. Truman]] seng Politik vum [[Containnment]] ënnerstëtzt.
De Bradley huet den aktiven Déngscht 1953 verlooss (obwuel hien déi nächst 27 Joer an "aktiver Pensioun" bliwwen ass). Hie war weiderhi bis zu sengem Doud 1981, am Alter vun 88 Joer, an ëffentlechen a geschäftleche Funktiounen aktiv.
== Autobiographie ==
* Omar N. Bradley: ''A Soldier’s Story.'' ISBN 0-375-75421-0
* Omar N. Bradley, Clay Blair: ''A General’s Life.'' An Autobiography. 1983.
== Gielercher (Auswiel) ==
* [[Fichier:Defense Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Defense Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:U.S. Army Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Army Distinguished Service Medal]] (4 ×)
* [[Fichier:Navy Distinguished Service Medal ribbon.svg|60px]] [[Navy Distinguished Service Medal]]
* [[Fichier:Silver Star ribbon.svg|60px]] [[Silver Star]]
* [[Fichier:Legion of Merit ribbon.svg|60px]] [[Legion of Merit]]
* [[Fichier:Bronze Star ribbon.svg|60px]] [[Bronze Star Medal|Bronze Star]]
* [[Fichier:Presidential Medal of Freedom (ribbon).png|60px]] [[Presidential Medal of Freedom]]
* [[Fichier:Order of the Bath UK ribbon.png|60px]] [[Order of the Bath]]
* [[Fichier:POL Polonia Restituta Komandorski BAR.svg|60px]] [[Orden Polonia Restituta|Kommandeurskreuz vum Uerder vun der Erëmgebuert vu Polen]]
* [[Fichier:Croix de guerre 1914-1918 with palm.jpg|60px]] [[Croix de guerre|Croix de guerre mat bronzener Palm]]
* [[Fichier:LUX Croix de Guerre ribbon.svg|60px]] [[Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
* [[Fichier:Order kutuzov1 rib.png|60px]] [[Kutusowuerden|Kutusowuerden 1. Klass]]
* [[Fichier:SU Order of Suvorov 1st class ribbon.svg|60px]] [[Suworow-Uerden|Suworowuerden 1. Klass]]
Zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]], an der [[Stad Lëtzebuerg]], déi ënner sengem Kommando 1944 befreit gouf, a wou d'12. Arméi hire Quartier général hat, ass eng Strooss no him genannt ginn.<ref>L-1279; [https://map.geoportail.lu/addresses/Luxembourg/Rue%20Général%20Omar%20N.%20Bradley/ Lokaliséierung] vun der ''Rue Général Omar N. Bradley'' op geoportail.lu.</ref>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}
{{DEFAULTSORT:Bradley OmarN}}
[[Kategorie:Gebuer 1893]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1981]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Genereel am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]
[[Kategorie:Croix de Guerre (Lëtzebuerg)]]
c89q5b5n2ydaj4broof93noua1ndida
Omar Bradley
0
176924
2701986
2026-08-19T14:01:16Z
Zinneke
34
Virugeleet op [[Omar N. Bradley]]
2701986
wikitext
text/x-wiki
#VIRULEEDUNG [[Omar N. Bradley]]
fdyjpn4u7o59odualmjyr8vkdefr1qg
Matthias Habich
0
176925
2701996
2026-08-19T16:00:01Z
Johnny Chicago
17
nei
2701996
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Matthias Habich''', gebuer den [[12. Januar]] [[1940]] zu [[Danzig]], ass en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]].
Hien huet a Filmer vu bekannte Regisseure wéi [[Markus Imhoof]], [[Volker Schlöndorff]], [[Henri Verneuil]], [[Krzysztof Zanussi]], [[Jean-Pierre Mocky]] a [[Joseph Vilsmaier]] matgespillt.
== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1973: ''Abenteuer eines Sommers'' - Regie: [[Helmut Pfandler]] - Haaptacteuren: [[Heini Schober]], [[Fred Liewehr]] - (als Michelitsch)
* 1974: ''Fluchtgefahr'' - Regie: [[Markus Imhoof]] - Haaptacteuren: [[Wolfram Berger]], [[Sigfrit Steiner]] - (als Winarski)
* 1976: ''Der Fangschuß'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Mathieu Carrière]] - (als Erich von Lhomond)
* 1977: ''Der Mädchenkrieg'' - Regie: [[Alf Brustellin]], [[Bernhard Sinkel]] - Haaptacteuren: [[Adelheid Arndt]], [[Hans Christian Blech]] - (als Jan Amery)
* 1977: ''Le point de mire'' - Regie: [[Jean-Claude Tramont]] - Haaptacteuren: [[Annie Girardot]], [[Jacques Dutronc]] - (als Bruno)
* 1978: ''Taugenichts'' - Regie: Bernhard Sinkel - Haaptacteuren: [[Jacques Breuer]], [[Eva Maria Meineke]] - (als Leonard)
* 1980: ''Die Reinheit des Herzens'' - Regie: [[Robert van Ackeren]] - Haaptacteuren: [[Elisabeth Trissenaar]], [[Marie Colbin]] - (als Jean)
* 1982: ''Imperativ'' - Regie: [[Krzysztof Zanussi]] - Haaptacteuren: [[Robert Powell]], [[Brigitte Fossey]]
* 1983: ''[[Glut (Film)|Glut]]'' - Regie: [[Thomas Koerfer]] - Haaptacteuren: [[Armin Mueller-Stahl]], [[Katharina Thalbach]] - (als Albert Korb)
* 1984: ''Les morfalous'' - Regie: [[Henri Verneuil]] - Haaptacteuren: [[Jean-Paul Belmondo]], [[Michel Constantin]] - (als Karl)
* 1988: ''Der Passagier'' - Regie: [[Thomas Brasch]] - Haaptacteuren: [[Tony Curtis]], Katharina Thalbach - (als Körner)
* 1988: ''À corps perdu'' - Regie: [[Léa Pool]] - Haaptacteuren: [[Johanne-Marie Tremblay]], [[Michel Voïta]] - (als Pierre Kurwenal)
* 1989: ''L'orchestre rouge'' - Regie: [[Jacques Rouffio]] - Haaptacteuren: [[Claude Brasseur]], [[Daniel Olbrychski]] - (als Schulze-Bousen)
* 1990: ''Farendj'' - Regie: [[Sabine Prenczina]] - Haaptacteuren: [[Tim Roth]], [[Marie Matheron]] - (als Bruno)
* 1990: ''Pink Palace, Paradise Beach'' - Regie: [[Milan Dor]] - Haaptacteuren: [[Laura Morante]], [[Hilde Van Mieghem]] - (als Daniel)
* 1991: ''Der Fall Ö.'' - Regie: [[Rainer Simon]] - Haaptacteuren: [[Sebastian Hartmann]], [[Jan Josef Liefers]] - (als Teiresias)
* 1991: ''La demoiselle sauvage'' – Regie: Léa Pool - Haaptacteuren: [[Patricia Tulasne]], [[Roger Jendly]] - (als Élysée)
* 1995: ''Noir comme le souvenir'' - Regie: [[Jean-Pierre Mocky]] - Haaptacteuren: [[Jane Birkin]], [[Sabine Azéma]] - (als Chris Corday)
* 1995: ''Das zehnte Jahr'' - Regie: [[Käthe Kratz]] - Haaptacteuren: [[Maria Bill]], [[Susi Nicoletti]] - (als Max)
* 1996: ''Jenseits der Stille'' - Regie: [[Caroline Link]] - Haaptacteuren: [[Sylvie Testud]], [[Emmanuelle Laborit]] - (als Gregor)
* 1996: ''I sfagi tou kokora'' - Regie: [[Andreas Pantzis]] - Haaptacteuren: [[Georges Corraface]], [[Valeria Golino]] - (als Heinrich)
* 1997: ''Im Namen der Unschuld'' - Regie: [[Andreas Kleinert]] - Haaptacteuren: [[Gudrun Gabriel]], [[Dominic Raacke]] - (als Norbert Michaelis)
* 2001: ''Enemy at the Gates'' - Regie: [[Jean-Jacques Annaud]] - Haaptacteuren: [[Jude Law]], [[Joseph Fiennes]] - (als Generol Paulus)
* 2001: ''Nirgendwo in Afrika'' - Regie: Caroline Link - Haaptacteuren: [[Juliane Köhler]], [[Merab Ninidze]] - (als Walter Süßkind)
* 2001: ''Boran'' - Regie: [[Alexander Berner]] - Haaptacteuren: [[Henry Hübchen]], [[Mehmet Kurtulus]] - (als Boran)
* 2003: ''Raus ins Leben'' - Regie: [[Vivian Naefe]] - Haaptacteuren: [[Nadja Bobyleva]], [[Dana Vávrová]] - (als Michael Berkhoff)
* 2004: ''Der Untergang'' - Regie: [[Oliver Hirschbiegel]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]], [[Alexandra Maria Lara]] - (als Prof. Werner Haase)
* 2005: ''Unkenrufe'' - Regie: [[Robert Glinski]] - Haaptacteuren: [[Krystyna Janda]], [[Udo Samel]] - (als Alexander Reschke)
* 2007: ''Caótica Ana'' - Regie: [[Julio Medem]] - Haaptacteuren: [[Manuela Vellés]], [[Charlotte Rampling]] - (als Klaus)
* 2008: ''The Reader'' - Regie: [[Stephen Daldry]] - Haaptacteuren: [[Kate Winslet]], [[Ralph Fiennes]] - (als Peter Berg)
* 2009: ''Der Großvater'' - Regie: [[Nikias Chryssos]] - (Kuerzfilm)
* 2009: ''Waffenstillstand'' - Regie: [[Lancelot von Naso]] - Haaptacteuren: [[Thekla Reuten]], [[Hannes Jaenicke]] - (als Alain Laroche)
* 2010: ''Nanga Parbat'' - Regie: [[Joseph Vilsmaier]] - Haaptacteuren: [[Florian Stetter]], [[Andreas Tobias]] - (als Paschtouer)
* 2010: ''Barriere'' - Regie: [[Andreas Kleinert]] - Haaptacteuren: [[Nora Abdel-Maksoud]], [[Jan Dose]] - (als Hans Meinhold)
* 2013: ''Der Geschmack von Apfelkernen'' - Regie: Vivian Naefe - Haaptacteuren: [[Hannah Herzsprung]], [[Marie Bäumer]] - (als Carsten Lexow)
* 2014: ''Where I Belong'' - Regie: [[Fritz Urschitz]] - Haaptacteuren: [[Katy Bartrop]], [[Adrian Chisholm]] - (als Friedrich)
* 2014: ''[[Altersglühen - Speed Dating für Senioren]]'' - Regie: [[Jan Georg Schütte]] - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Mario Adorf]] - (als Helge Löns)
* 2015: ''Die abhandene Welt'' - Regie: Margarethe von Trotta - Haaptacteuren: [[Katja Riemann]], [[Barbara Sukowa]] - (als Paul Kromberger)
* 2017: ''Berlin Syndrome'' - Regie: [[Cate Shortland]] - Haaptacteuren: [[Teresa Palmer]], [[Max Riemelt]] - (als Erich Werner)
* 2017: ''Conni und Co 2 - Das Geheimnis des T-Rex'' - Regie: [[Til Schweiger]], [[Torsten Künstler]] - Haaptacteuren: [[Emma Schweiger]], [[Heino Ferch]] - (als Ingo Jonas)
* 2020: ''Lassie - Eine abenteuerliche Reise'' - Regie: [[Hanno Olderdissen]] - Haaptacteuren: [[Nico Marischka]], [[Sebastian Bezzel]] - (als Graf von Sprengel)
* 2020: ''Narziss und Goldmund'' - Regie: [[Stefan Ruzowitzky]] - Haaptacteuren: [[Jannis Niewöhner]], [[Sabin Tambrea]]
* 2021: ''Prinzessin'' - Regie: [[Peter Luisi]] - Haaptacteuren: [[Johanna Bantzer]], [[Fabian Krüger]] - (als den ale Josef)
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Habich Matthias}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1940]]
os2mmwvkhakuzcctrjqwxrt6mvsavdh
2701997
2701996
2026-08-19T16:02:49Z
Johnny Chicago
17
2701997
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Matthias Habich''', gebuer den [[12. Januar]] [[1940]] zu [[Gdańsk|Danzig]], ass en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]].
Hien huet a Filmer vu bekannte Regisseure wéi [[Markus Imhoof]], [[Volker Schlöndorff]], [[Henri Verneuil]], [[Krzysztof Zanussi]], [[Jean-Pierre Mocky]] a [[Joseph Vilsmaier]] matgespillt.
== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1973: ''Abenteuer eines Sommers'' - Regie: [[Helmut Pfandler]] - Haaptacteuren: [[Heini Schober]], [[Fred Liewehr]] - (als Michelitsch)
* 1974: ''Fluchtgefahr'' - Regie: [[Markus Imhoof]] - Haaptacteuren: [[Wolfram Berger]], [[Sigfrit Steiner]] - (als Winarski)
* 1976: ''Der Fangschuß'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Mathieu Carrière]] - (als Erich von Lhomond)
* 1977: ''Der Mädchenkrieg'' - Regie: [[Alf Brustellin]], [[Bernhard Sinkel]] - Haaptacteuren: [[Adelheid Arndt]], [[Hans Christian Blech]] - (als Jan Amery)
* 1977: ''Le point de mire'' - Regie: [[Jean-Claude Tramont]] - Haaptacteuren: [[Annie Girardot]], [[Jacques Dutronc]] - (als Bruno)
* 1978: ''Taugenichts'' - Regie: Bernhard Sinkel - Haaptacteuren: [[Jacques Breuer]], [[Eva Maria Meineke]] - (als Leonard)
* 1980: ''Die Reinheit des Herzens'' - Regie: [[Robert van Ackeren]] - Haaptacteuren: [[Elisabeth Trissenaar]], [[Marie Colbin]] - (als Jean)
* 1982: ''Imperativ'' - Regie: [[Krzysztof Zanussi]] - Haaptacteuren: [[Robert Powell]], [[Brigitte Fossey]]
* 1983: ''[[Glut (Film)|Glut]]'' - Regie: [[Thomas Koerfer]] - Haaptacteuren: [[Armin Mueller-Stahl]], [[Katharina Thalbach]] - (als Albert Korb)
* 1984: ''Les morfalous'' - Regie: [[Henri Verneuil]] - Haaptacteuren: [[Jean-Paul Belmondo]], [[Michel Constantin]] - (als Karl)
* 1988: ''Der Passagier'' - Regie: [[Thomas Brasch]] - Haaptacteuren: [[Tony Curtis]], Katharina Thalbach - (als Körner)
* 1988: ''À corps perdu'' - Regie: [[Léa Pool]] - Haaptacteuren: [[Johanne-Marie Tremblay]], [[Michel Voïta]] - (als Pierre Kurwenal)
* 1989: ''L'orchestre rouge'' - Regie: [[Jacques Rouffio]] - Haaptacteuren: [[Claude Brasseur]], [[Daniel Olbrychski]] - (als Schulze-Bousen)
* 1990: ''Farendj'' - Regie: [[Sabine Prenczina]] - Haaptacteuren: [[Tim Roth]], [[Marie Matheron]] - (als Bruno)
* 1990: ''Pink Palace, Paradise Beach'' - Regie: [[Milan Dor]] - Haaptacteuren: [[Laura Morante]], [[Hilde Van Mieghem]] - (als Daniel)
* 1991: ''Der Fall Ö.'' - Regie: [[Rainer Simon]] - Haaptacteuren: [[Sebastian Hartmann]], [[Jan Josef Liefers]] - (als Teiresias)
* 1991: ''La demoiselle sauvage'' – Regie: Léa Pool - Haaptacteuren: [[Patricia Tulasne]], [[Roger Jendly]] - (als Élysée)
* 1995: ''Noir comme le souvenir'' - Regie: [[Jean-Pierre Mocky]] - Haaptacteuren: [[Jane Birkin]], [[Sabine Azéma]] - (als Chris Corday)
* 1995: ''Das zehnte Jahr'' - Regie: [[Käthe Kratz]] - Haaptacteuren: [[Maria Bill]], [[Susi Nicoletti]] - (als Max)
* 1996: ''Jenseits der Stille'' - Regie: [[Caroline Link]] - Haaptacteuren: [[Sylvie Testud]], [[Emmanuelle Laborit]] - (als Gregor)
* 1996: ''I sfagi tou kokora'' - Regie: [[Andreas Pantzis]] - Haaptacteuren: [[Georges Corraface]], [[Valeria Golino]] - (als Heinrich)
* 1997: ''Im Namen der Unschuld'' - Regie: [[Andreas Kleinert]] - Haaptacteuren: [[Gudrun Gabriel]], [[Dominic Raacke]] - (als Norbert Michaelis)
* 2001: ''Enemy at the Gates'' - Regie: [[Jean-Jacques Annaud]] - Haaptacteuren: [[Jude Law]], [[Joseph Fiennes]] - (als Generol Paulus)
* 2001: ''Nirgendwo in Afrika'' - Regie: Caroline Link - Haaptacteuren: [[Juliane Köhler]], [[Merab Ninidze]] - (als Walter Süßkind)
* 2001: ''Boran'' - Regie: [[Alexander Berner]] - Haaptacteuren: [[Henry Hübchen]], [[Mehmet Kurtulus]] - (als Boran)
* 2003: ''Raus ins Leben'' - Regie: [[Vivian Naefe]] - Haaptacteuren: [[Nadja Bobyleva]], [[Dana Vávrová]] - (als Michael Berkhoff)
* 2004: ''Der Untergang'' - Regie: [[Oliver Hirschbiegel]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]], [[Alexandra Maria Lara]] - (als Prof. Werner Haase)
* 2005: ''Unkenrufe'' - Regie: [[Robert Glinski]] - Haaptacteuren: [[Krystyna Janda]], [[Udo Samel]] - (als Alexander Reschke)
* 2007: ''Caótica Ana'' - Regie: [[Julio Medem]] - Haaptacteuren: [[Manuela Vellés]], [[Charlotte Rampling]] - (als Klaus)
* 2008: ''The Reader'' - Regie: [[Stephen Daldry]] - Haaptacteuren: [[Kate Winslet]], [[Ralph Fiennes]] - (als Peter Berg)
* 2009: ''Der Großvater'' - Regie: [[Nikias Chryssos]] - (Kuerzfilm)
* 2009: ''Waffenstillstand'' - Regie: [[Lancelot von Naso]] - Haaptacteuren: [[Thekla Reuten]], [[Hannes Jaenicke]] - (als Alain Laroche)
* 2010: ''Nanga Parbat'' - Regie: [[Joseph Vilsmaier]] - Haaptacteuren: [[Florian Stetter]], [[Andreas Tobias]] - (als Paschtouer)
* 2010: ''Barriere'' - Regie: [[Andreas Kleinert]] - Haaptacteuren: [[Nora Abdel-Maksoud]], [[Jan Dose]] - (als Hans Meinhold)
* 2013: ''Der Geschmack von Apfelkernen'' - Regie: Vivian Naefe - Haaptacteuren: [[Hannah Herzsprung]], [[Marie Bäumer]] - (als Carsten Lexow)
* 2014: ''Where I Belong'' - Regie: [[Fritz Urschitz]] - Haaptacteuren: [[Katy Bartrop]], [[Adrian Chisholm]] - (als Friedrich)
* 2014: ''[[Altersglühen - Speed Dating für Senioren]]'' - Regie: [[Jan Georg Schütte]] - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Mario Adorf]] - (als Helge Löns)
* 2015: ''Die abhandene Welt'' - Regie: Margarethe von Trotta - Haaptacteuren: [[Katja Riemann]], [[Barbara Sukowa]] - (als Paul Kromberger)
* 2017: ''Berlin Syndrome'' - Regie: [[Cate Shortland]] - Haaptacteuren: [[Teresa Palmer]], [[Max Riemelt]] - (als Erich Werner)
* 2017: ''Conni und Co 2 - Das Geheimnis des T-Rex'' - Regie: [[Til Schweiger]], [[Torsten Künstler]] - Haaptacteuren: [[Emma Schweiger]], [[Heino Ferch]] - (als Ingo Jonas)
* 2020: ''Lassie - Eine abenteuerliche Reise'' - Regie: [[Hanno Olderdissen]] - Haaptacteuren: [[Nico Marischka]], [[Sebastian Bezzel]] - (als Graf von Sprengel)
* 2020: ''Narziss und Goldmund'' - Regie: [[Stefan Ruzowitzky]] - Haaptacteuren: [[Jannis Niewöhner]], [[Sabin Tambrea]]
* 2021: ''Prinzessin'' - Regie: [[Peter Luisi]] - Haaptacteuren: [[Johanna Bantzer]], [[Fabian Krüger]] - (als den ale Josef)
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Habich Matthias}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1940]]
kl8hy7hf6ixk2m0j4j8mvcg49axsqmg
2702026
2701997
2026-08-19T19:33:57Z
Zinneke
34
/* Kino */ w
2702026
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Matthias Habich''', gebuer den [[12. Januar]] [[1940]] zu [[Gdańsk|Danzig]], ass en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]].
Hien huet a Filmer vu bekannte Regisseure wéi [[Markus Imhoof]], [[Volker Schlöndorff]], [[Henri Verneuil]], [[Krzysztof Zanussi]], [[Jean-Pierre Mocky]] a [[Joseph Vilsmaier]] matgespillt.
== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1973: ''Abenteuer eines Sommers'' - Regie: [[Helmut Pfandler]] - Haaptacteuren: [[Heini Schober]], [[Fred Liewehr]] - (als Michelitsch)
* 1974: ''Fluchtgefahr'' - Regie: [[Markus Imhoof]] - Haaptacteuren: [[Wolfram Berger]], [[Sigfrit Steiner]] - (als Winarski)
* 1976: ''Der Fangschuß'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Mathieu Carrière]] - (als Erich von Lhomond)
* 1977: ''Der Mädchenkrieg'' - Regie: [[Alf Brustellin]], [[Bernhard Sinkel]] - Haaptacteuren: [[Adelheid Arndt]], [[Hans Christian Blech]] - (als Jan Amery)
* 1977: ''Le point de mire'' - Regie: [[Jean-Claude Tramont]] - Haaptacteuren: [[Annie Girardot]], [[Jacques Dutronc]] - (als Bruno)
* 1978: ''Taugenichts'' - Regie: Bernhard Sinkel - Haaptacteuren: [[Jacques Breuer]], [[Eva Maria Meineke]] - (als Leonard)
* 1980: ''Die Reinheit des Herzens'' - Regie: [[Robert van Ackeren]] - Haaptacteuren: [[Elisabeth Trissenaar]], [[Marie Colbin]] - (als Jean)
* 1982: ''Imperativ'' - Regie: [[Krzysztof Zanussi]] - Haaptacteuren: [[Robert Powell]], [[Brigitte Fossey]]
* 1983: ''[[Glut (Film)|Glut]]'' - Regie: [[Thomas Koerfer]] - Haaptacteuren: [[Armin Mueller-Stahl]], [[Katharina Thalbach]] - (als Albert Korb)
* 1984: ''Les morfalous'' - Regie: [[Henri Verneuil]] - Haaptacteuren: [[Jean-Paul Belmondo]], [[Michel Constantin]] - (als Karl)
* 1988: ''Der Passagier'' - Regie: [[Thomas Brasch]] - Haaptacteuren: [[Tony Curtis]], Katharina Thalbach - (als Körner)
* 1988: ''À corps perdu'' - Regie: [[Léa Pool]] - Haaptacteuren: [[Johanne-Marie Tremblay]], [[Michel Voïta]] - (als Pierre Kurwenal)
* 1989: ''L'orchestre rouge'' - Regie: [[Jacques Rouffio]] - Haaptacteuren: [[Claude Brasseur]], [[Daniel Olbrychski]] - (als Schulze-Bousen)
* 1990: ''Farendj'' - Regie: [[Sabine Prenczina]] - Haaptacteuren: [[Tim Roth]], [[Marie Matheron]] - (als Bruno)
* 1990: ''Pink Palace, Paradise Beach'' - Regie: [[Milan Dor]] - Haaptacteuren: [[Laura Morante]], [[Hilde Van Mieghem]] - (als Daniel)
* 1991: ''Der Fall Ö.'' - Regie: [[Rainer Simon]] - Haaptacteuren: [[Sebastian Hartmann]], [[Jan Josef Liefers]] - (als Teiresias)
* 1991: ''La demoiselle sauvage'' – Regie: Léa Pool - Haaptacteuren: [[Patricia Tulasne]], [[Roger Jendly]] - (als Élysée)
* 1995: ''Noir comme le souvenir'' - Regie: [[Jean-Pierre Mocky]] - Haaptacteuren: [[Jane Birkin]], [[Sabine Azéma]] - (als Chris Corday)
* 1995: ''Das zehnte Jahr'' - Regie: [[Käthe Kratz]] - Haaptacteuren: [[Maria Bill]], [[Susi Nicoletti]] - (als Max)
* 1996: ''Jenseits der Stille'' - Regie: [[Caroline Link]] - Haaptacteuren: [[Sylvie Testud]], [[Emmanuelle Laborit]] - (als Gregor)
* 1996: ''I sfagi tou kokora'' - Regie: [[Andreas Pantzis]] - Haaptacteuren: [[Georges Corraface]], [[Valeria Golino]] - (als Heinrich)
* 1997: ''Im Namen der Unschuld'' - Regie: [[Andreas Kleinert]] - Haaptacteuren: [[Gudrun Gabriel]], [[Dominic Raacke]] - (als Norbert Michaelis)
* 2001: ''Enemy at the Gates'' - Regie: [[Jean-Jacques Annaud]] - Haaptacteuren: [[Jude Law]], [[Joseph Fiennes]] - (als Generol Paulus)
* 2001: ''[[Nirgendwo in Afrika]]'' - Regie: Caroline Link - Haaptacteuren: [[Juliane Köhler]], [[Merab Ninidze]] - (als Walter Süßkind)
* 2001: ''Boran'' - Regie: [[Alexander Berner]] - Haaptacteuren: [[Henry Hübchen]], [[Mehmet Kurtulus]] - (als Boran)
* 2003: ''Raus ins Leben'' - Regie: [[Vivian Naefe]] - Haaptacteuren: [[Nadja Bobyleva]], [[Dana Vávrová]] - (als Michael Berkhoff)
* 2004: ''Der Untergang'' - Regie: [[Oliver Hirschbiegel]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]], [[Alexandra Maria Lara]] - (als Prof. Werner Haase)
* 2005: ''Unkenrufe'' - Regie: [[Robert Glinski]] - Haaptacteuren: [[Krystyna Janda]], [[Udo Samel]] - (als Alexander Reschke)
* 2007: ''Caótica Ana'' - Regie: [[Julio Medem]] - Haaptacteuren: [[Manuela Vellés]], [[Charlotte Rampling]] - (als Klaus)
* 2008: ''The Reader'' - Regie: [[Stephen Daldry]] - Haaptacteuren: [[Kate Winslet]], [[Ralph Fiennes]] - (als Peter Berg)
* 2009: ''Der Großvater'' - Regie: [[Nikias Chryssos]] - (Kuerzfilm)
* 2009: ''Waffenstillstand'' - Regie: [[Lancelot von Naso]] - Haaptacteuren: [[Thekla Reuten]], [[Hannes Jaenicke]] - (als Alain Laroche)
* 2010: ''Nanga Parbat'' - Regie: [[Joseph Vilsmaier]] - Haaptacteuren: [[Florian Stetter]], [[Andreas Tobias]] - (als Paschtouer)
* 2010: ''Barriere'' - Regie: [[Andreas Kleinert]] - Haaptacteuren: [[Nora Abdel-Maksoud]], [[Jan Dose]] - (als Hans Meinhold)
* 2013: ''Der Geschmack von Apfelkernen'' - Regie: Vivian Naefe - Haaptacteuren: [[Hannah Herzsprung]], [[Marie Bäumer]] - (als Carsten Lexow)
* 2014: ''Where I Belong'' - Regie: [[Fritz Urschitz]] - Haaptacteuren: [[Katy Bartrop]], [[Adrian Chisholm]] - (als Friedrich)
* 2014: ''[[Altersglühen - Speed Dating für Senioren]]'' - Regie: [[Jan Georg Schütte]] - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Mario Adorf]] - (als Helge Löns)
* 2015: ''[[Die abhandene Welt]]'' - Regie: [[Margarethe von Trotta]] - Haaptacteuren: [[Katja Riemann]], [[Barbara Sukowa]] - (als Paul Kromberger)
* 2017: ''Berlin Syndrome'' - Regie: [[Cate Shortland]] - Haaptacteuren: [[Teresa Palmer]], [[Max Riemelt]] - (als Erich Werner)
* 2017: ''Conni und Co 2 - Das Geheimnis des T-Rex'' - Regie: [[Til Schweiger]], [[Torsten Künstler]] - Haaptacteuren: [[Emma Schweiger]], [[Heino Ferch]] - (als Ingo Jonas)
* 2020: ''Lassie - Eine abenteuerliche Reise'' - Regie: [[Hanno Olderdissen]] - Haaptacteuren: [[Nico Marischka]], [[Sebastian Bezzel]] - (als Graf von Sprengel)
* 2020: ''Narziss und Goldmund'' - Regie: [[Stefan Ruzowitzky]] - Haaptacteuren: [[Jannis Niewöhner]], [[Sabin Tambrea]]
* 2021: ''Prinzessin'' - Regie: [[Peter Luisi]] - Haaptacteuren: [[Johanna Bantzer]], [[Fabian Krüger]] - (als den ale Josef)
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Habich Matthias}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1940]]
3wz71sqeptuhc4imd0w4ekusv5u48uz
Benotzer:AnociS
2
176926
2702035
2026-08-19T20:15:54Z
Robby
393
Säit ugeluecht mat: '{{Info Benotzersäit}}'
2702035
wikitext
text/x-wiki
{{Info Benotzersäit}}
58phlzi90zry1i2cnf0jgy1baay4z47
Grenz tëscht Frankräich a Lëtzebuerg
0
176927
2702041
2026-08-19T21:35:47Z
StefanVIII
71833
Säit ugeluecht mat: '[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]] [[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]] D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-202…'
2702041
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
[[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.95em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="7%" | Regioun
! width="9%" | Departement
! width="9%" | Arrondissement
! width="13%" | Gemeng
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="1%" |
! class="unsortable" width="6%" | Grenz-<br />iwwergang
! width="13%" | Gemeng
! width="8%" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />[[Fichier:Route départementale française 616.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 59.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 58.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 56.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 31.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | [[Fichier:Route nationale française 653.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 1.svg|34px]]
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
ov867l22v8f9ule7mlcfzg34le4l0lp
2702046
2702041
2026-08-19T21:40:22Z
StefanVIII
71833
Kleng Verbesserung
2702046
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
[[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.9em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="9%" style="word-wrap:break-word;" | Regioun
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Departement
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Arrondissement
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="2%" |
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! width="13%" style="word-wrap:break-word;" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />[[Fichier:Route départementale française 616.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 59.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 58.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 56.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 31.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | [[Fichier:Route nationale française 653.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 1.svg|34px]]
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
c0hm8hn8ikwes2wlf7onq50l0plbv6o
2702069
2702046
2026-08-20T09:11:40Z
Les Meloures
580
Schabloune benotzt déi et scho gëtt / de Rescht kënnt no
2702069
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
[[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.9em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="9%" style="word-wrap:break-word;" | Regioun
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Departement
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Arrondissement
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="2%" |
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! width="13%" style="word-wrap:break-word;" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />[[Fichier:Route départementale française 616.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 59.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 58.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 56.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | {{Autobunn FR|31}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | {{Nationale FR|653}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 1.svg|34px]]
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
6ks1y25ydcxmvh34aeo7dsq7rn5c9ci
2702071
2702069
2026-08-20T09:15:29Z
Mobby 12
60927
k
2702071
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
[[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.9em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="9%" style="word-wrap:break-word;" | Regioun
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Departement
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Arrondissement
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="2%" |
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! width="13%" style="word-wrap:break-word;" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />[[Fichier:Route départementale française 616.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 16.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 59.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 58.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 56.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | {{Autobunn FR|31}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | {{Nationale FR|653}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 1.svg|34px]]
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 64.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
== Um Soaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
gcqkajfd786apkcaa4yf4eftuc7b5lb
2702085
2702071
2026-08-20T10:08:33Z
Les Meloures
580
k
2702085
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
[[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.9em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="9%" style="word-wrap:break-word;" | Regioun
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Departement
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Arrondissement
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="2%" |
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! width="13%" style="word-wrap:break-word;" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|16}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />{{RD (Moselle)|616}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|16}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|59}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|58}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|56}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | {{Autobunn FR|31}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | {{Nationale FR|653}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|64b}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|64f}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
== Um Soaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
ipf07qqpposhunvxnzcymzk9waopv13
2702089
2702085
2026-08-20T10:35:39Z
Puscas
735
/* Um Soaweck */ ...
2702089
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
[[Fichier:Frisange - Évrange frontière 20131008.jpg|mini|Grenziwwergang tëscht [[Fréiseng]] a [[Évrange|Iewrengen]]]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.9em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="9%" style="word-wrap:break-word;" | Regioun
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Departement
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Arrondissement
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="2%" |
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! width="13%" style="word-wrap:break-word;" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|16}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />{{RD (Moselle)|616}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|16}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|59}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|58}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|56}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | {{Autobunn FR|31}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | {{Nationale FR|653}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|64b}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|64f}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
i3qeqi4ybuozkquatx5cuk29nd29ney
2702090
2702089
2026-08-20T10:37:39Z
Puscas
735
Bild ewech fir datt den tableau déu ganz Breet huet
2702090
wikitext
text/x-wiki
[[Fichier:Luxembourg map - France border highlighted red.png|mini|D'Grenz mat Frankräich ass rout markéiert]]
D''''Grenz tëscht [[Frankräich]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass 73 Kilometer laang.<ref>{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/luxembourg-en-chiffres/2025/luxembourg-en-chiffres-2025.pdf|Titel=Territoire|Gekuckt=09.08.2026|Datum=2025|Editeur=statistiques.public.lu|Sprooch=fr|Wierk=Le Luxembourg en chiffres|Säiten=S. 9}}</ref>
== Erklärung vun de Symboler ==
{| class="wikitable" style="font-size:1em;"
|-
! Faarf/Symbol !! Bedeitung
|-
| style="background:#88CCFF; width:56px; text-align:center;" | Musel
| '''Blo Faarf''': op dësem Stéck mécht e Floss oder eng Baach d'Grenz. Do wou keng speziell Bréck oder Wee ass, gëtt just den Numm vum Floss/Baach ugewisen.
|-
| style="background:#8FBC8F; width:56px; text-align:center;" |
| '''Gréng Faarf''': op dësem Stéck leeft d'Grenz iwwert d'Land.
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| '''Strooss- oder Autobunn-Grenziwwergang''': eng Bréck oder Strooss als Grenziwwergang, meeschtens fir Gefierer, Foussgänger a Vëloen, heiansdo awer och nëmmen fir Gefierer
|-
| style="width:60px; text-align:center; padding:5px;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
| '''Eisebunnslinn''': hei fiert eng Zuchlinn iwwert d'Grenz.
|}
== Grenzgemengen a Grenziwwergäng (vun West no Ost) ==
<div style="overflow-x:auto;">
{| class="wikitable sortable" style="table-layout:fixed; width:100%; font-size:0.9em; hyphens:auto;"
! colspan="4" | <big>F R A N K R Ä I C H</big><br />[[Fichier:Flag of France.svg|border|44px]]
!
! colspan="4" | <big>L Ë T Z E B U E R G</big><br />[[Fichier:Flag of Luxembourg.svg|border|44px]]
|-
! width="9%" style="word-wrap:break-word;" | Regioun
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Departement
! width="11%" style="word-wrap:break-word;" | Arrondissement
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! class="unsortable" width="2%" |
! class="unsortable" width="7%" style="word-wrap:break-word;" | Grenz-<br />iwwergang
! width="20%" style="word-wrap:break-word;" | Gemeng
! width="13%" style="word-wrap:break-word;" | Kanton
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{BEL|Belgien|B e l g i e n}}</big>
|-
| rowspan="40" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Logo Région Grand Est - 2022.png|25px]]<br />[[Grand Est]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Meurthe-et-Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
| rowspan="8" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Briey|Briey]]
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle).svg|25px]]<br />[[Mont-Saint-Martin (Meurthe-et-Moselle)|Mont-Saint-Martin]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Kuer]]
|
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
| rowspan="31" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Longlaville 54.svg|25px]]<br />[[Longlaville]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 618.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|5}}
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Saulnes 54.svg|25px]]<br />[[Saulnes]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]]<br />[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Hussigny-Godbrange 54.svg|25px]]<br />[[Hussigny-Godbrange]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Réierbaach]]
|
|-
| align="center" | [[Fichier:Route départementale française 26.svg|34px]]
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|174}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason département fr Moselle.svg|25px]]<br />[[Departement Moselle|Moselle]]
| rowspan="32" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Rédange 57.svg|25px]]<br />[[Rédange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|16}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|178}}
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Suessem|Suessem]]
|-
| rowspan="4" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Russange 57.svg|25px]]<br />[[Russange]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|191B}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|161}}
|-
| align="center" | [[Fichier:Autoroute française 4.svg|34px]]<br />{{RD (Moselle)|616}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|168}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]]<br />[[Esch-Uelzecht]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Audun-le-Tiche (Moselle).svg|25px]]<br />[[Audun-le-Tiche]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|16}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|4}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]]<br />[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Ottange 57.svg|25px]]<br />[[Ottange]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|59}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|165}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Keel|Keel]]
|-
| rowspan="3" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Volmerange-les-Mines (Moselle).svg|25px]]<br />[[Volmerange-les-Mines]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]]<br />[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|58}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|184}}
|-
| rowspan="6" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Zoufftgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:28px; width:100%; display:flex; align-items:center; justify-content:center; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;">[[Fichier:Icon train.svg|24px]]</div>
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|56}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|160}}
|-
| align="center" | {{Autobunn FR|31}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Autobunn LU|3}}
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Réiser|Réiser]]
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
| rowspan="5" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Hagen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Hagen (Moselle)|Hoen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Évrange (Moselle).svg|25px]]<br />[[Évrange|Iewrengen]]
| align="center" | {{Nationale FR|653}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|3}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Basse-Rentgen (Moselle).svg|25px]]<br />[[Basse-Rentgen]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason ville fr Mondorff 57.svg|25px]]<br />[[Mondorff]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" | {{RD (Moselle)|1}}
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Nationalstrooss LU|16A}}
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]]<br />[[Gemeng Munneref|Munneref]]
| rowspan="9" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Kanton Réimech|Réimech]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Puttelange-les-Thionville 57.svg|25px]]<br />[[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
| rowspan="7" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]]<br />[[Gemeng Schengen|Schengen]]
|-
| rowspan="2" align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Beyren-lès-Sierck (Moselle).svg|25px]]<br />[[Beyren-lès-Sierck]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Gander]]
|
|-
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Haute-Kontz.svg|25px]]<br />[[Haute-Kontz]]
|
| style="background:#8FBC8F; text-align:center;" |
|
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason de la ville de Contz-les-Bains (Moselle).svg|25px]]<br />[[Contz-les-Bains]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|64b}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Sierck-les-Bains 57.svg|25px]]<br />[[Sierck-les-Bains]]
| align="center" | {{RD (Moselle)|64f}}
| style="background:#8FBC8F; text-align:center; padding:0;" | <div style="background-color:#7a7a7a; height:16px; width:100%; position:relative; border-top:1px solid black; border-bottom:1px solid black;"><div style="position:absolute; top:50%; left:0; right:0; border-top:2px dashed white; transform:translateY(-1px);"></div></div>
| align="center" | {{Chemin repris|152B}}
|-
| align="center" style="vertical-align:middle;" | [[Fichier:Blason Apach 57.svg|25px]]<br />[[Apach]]
|
| style="background:#88CCFF; text-align:center;" | [[Musel]]
|
|-
| colspan="9" style="background:#F7F4F4; text-align:center;" | <big>{{DEU|Däitschland|D Ä I T S C H L A N D }}</big>
|}
</div>
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}
ji19uop0w4tu0vwmsdxnw9hhz76h4ww
Simon Verhoeven
0
176928
2702055
2026-08-19T21:45:08Z
Johnny Chicago
17
nei
2702055
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Simon Verhoeven''', gebuer als ''Simon Vincent Verhoeven'' den [[20. Juni]] [[1972]] zu [[München]], ass en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]], [[Filmregisseur]], Filmproduzent an [[Dréibuchauteur]].
Hien ass de Jong vun der Schauspillerin [[Senta Berger]] a vum Filmregisseur a Schauspiller [[Michael Verhoeven]].
== Filmographie ==
=== als Regisseur ===
* 1997: ''Phone'' - (Kuerzfilm)
* 1999: ''Nice Meeting you'' - (Kuerzfilm)
* 2001: ''100 Pro'' - Haaptacteuren: [[Ken Duken]], [[Luca Verhoeven]]
* 2009: ''Männerherzen'' - Haaptacteuren: [[Christian Ulmen]], [[Nadja Uhl]], [[Wotan Wilke Möhring]]
* 2011: ''Männerherzen... und die ganz ganz große Liebe'' - Haaptacteuren: Nadja Uhl, Christian Ulmen, Wotan Wilke Möhring
* 2016: ''Friend Request'' - Haaptacteuren: [[Alycia Debnam-Carey]], [[William Moseley]], [[Connor Paolo]]
* 2016: ''[[Willkommen bei den Hartmanns]]'' - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Heiner Lauterbach]], [[Florian David Fitz]]
* 2020: ''Nightlife'' - Haaptacteuren: [[Elyas M'Barek]], [[Frederick Lau]], [[Palina Rojinski]]
* 2023: ''Girl You Know It's True'' - Haaptacteuren: [[Tijan Njie]], [[Elan Ben Ali]], [[Matthias Schweighöfer]]
* 2024: ''Alter weißer Mann'' - Haaptacteuren: [[Bruno Alexander]], [[Pierre Besson]], [[Jan Josef Liefers]]
* 2026: ''[[Ach, diese Lücke, diese entsetzliche Lücke]]'' - Haaptacteuren: Bruno Alexander, Senta Berger, [[Michael Wittenborn]]
=== als Schauspieler ===
* 1995: ''Party Girl'' - Regie: [[Daisy von Scherler Mayer]] - Haaptacteuren: [[Liev Schreiber]], [[Parker Posey]] - (als Kurt)
* 1995: ''My Mother's Courage'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Pauline Collins]], [[George Tabori]]
* 2000: ''Vasilisa'' - Regie: [[Elena Shatalova]] - Haaptacteuren: [[Nina Hagen]], [[Tony Boldi]] - (als Alex)
* 2001: ''Bride of the Wind'' - Regie: [[Bruce Beresford]] - Haaptacteuren: [[Sarah Wynter]], [[Jonathan Pryce]] - (als Walter Gropius)
* 2001: ''100 Pro''
* 2002: ''Feiertag'' - Regie: [[Detlef Bothe]] - Haaptacteuren: [[Dietmar Mössmer]], [[Jeanne Tremsal]] - (als Max)
* 2003: ''Das Wunder von Bern'' - Regie: [[Sönke Wortmann]] - Haaptacteuren: [[Louis Klamroth]], [[Peter Lohmeyer]] - (als Ottmar Walter)
* 2004: ''Mädchen Mädchen 2'' - Regie: [[Peter Gersina]] - Haaptacteuren: [[Diana Amft]], [[Karoline Herfurth]] - (als Paul)
* 2005: ''Der Fischer und seine Frau'' - Regie: [[Doris Dörrie]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Maria Lara]], Christian Ulmen - (als Leo)
* 2007: ''Stellungswechsel'' - Regie: [[Maggie Peren]] - Haaptacteuren: [[Florian Lukas]], [[Sebastian Bezzel]] - (als Wick)
* 2008: ''1 1/2 Ritter - Auf der Suche nach der hinreißenden Herzelinde'' - Regie: [[Torsten Künstler]], [[Til Schweiger]], [[Christof Wahl]] - Haaptacteuren: [[Til Schweiger]], [[Rick Kavanian]]
* 2009: ''Männerherzen''
* 2010: ''Männerherzen... und die ganz ganz große Liebe''
* 2011: ''Nightlife''
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Verhoeven Simon}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Gebuer1972]]
fcm8ublm6w9yirwj7tv2173njh4vhgn
2702056
2702055
2026-08-19T21:45:34Z
Johnny Chicago
17
2702056
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Simon Verhoeven''', gebuer als ''Simon Vincent Verhoeven'' den [[20. Juni]] [[1972]] zu [[München]], ass en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]], [[Filmregisseur]], Filmproduzent an [[Dréibuchauteur]].
Hien ass de Jong vun der Schauspillerin [[Senta Berger]] a vum Filmregisseur a Schauspiller [[Michael Verhoeven]].
== Filmographie ==
=== als Regisseur ===
* 1997: ''Phone'' - (Kuerzfilm)
* 1999: ''Nice Meeting you'' - (Kuerzfilm)
* 2001: ''100 Pro'' - Haaptacteuren: [[Ken Duken]], [[Luca Verhoeven]]
* 2009: ''Männerherzen'' - Haaptacteuren: [[Christian Ulmen]], [[Nadja Uhl]], [[Wotan Wilke Möhring]]
* 2011: ''Männerherzen... und die ganz ganz große Liebe'' - Haaptacteuren: Nadja Uhl, Christian Ulmen, Wotan Wilke Möhring
* 2016: ''Friend Request'' - Haaptacteuren: [[Alycia Debnam-Carey]], [[William Moseley]], [[Connor Paolo]]
* 2016: ''[[Willkommen bei den Hartmanns]]'' - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Heiner Lauterbach]], [[Florian David Fitz]]
* 2020: ''Nightlife'' - Haaptacteuren: [[Elyas M'Barek]], [[Frederick Lau]], [[Palina Rojinski]]
* 2023: ''Girl You Know It's True'' - Haaptacteuren: [[Tijan Njie]], [[Elan Ben Ali]], [[Matthias Schweighöfer]]
* 2024: ''Alter weißer Mann'' - Haaptacteuren: [[Bruno Alexander]], [[Pierre Besson]], [[Jan Josef Liefers]]
* 2026: ''[[Ach, diese Lücke, diese entsetzliche Lücke]]'' - Haaptacteuren: Bruno Alexander, Senta Berger, [[Michael Wittenborn]]
=== als Schauspieler ===
* 1995: ''Party Girl'' - Regie: [[Daisy von Scherler Mayer]] - Haaptacteuren: [[Liev Schreiber]], [[Parker Posey]] - (als Kurt)
* 1995: ''My Mother's Courage'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Pauline Collins]], [[George Tabori]]
* 2000: ''Vasilisa'' - Regie: [[Elena Shatalova]] - Haaptacteuren: [[Nina Hagen]], [[Tony Boldi]] - (als Alex)
* 2001: ''Bride of the Wind'' - Regie: [[Bruce Beresford]] - Haaptacteuren: [[Sarah Wynter]], [[Jonathan Pryce]] - (als Walter Gropius)
* 2001: ''100 Pro''
* 2002: ''Feiertag'' - Regie: [[Detlef Bothe]] - Haaptacteuren: [[Dietmar Mössmer]], [[Jeanne Tremsal]] - (als Max)
* 2003: ''Das Wunder von Bern'' - Regie: [[Sönke Wortmann]] - Haaptacteuren: [[Louis Klamroth]], [[Peter Lohmeyer]] - (als Ottmar Walter)
* 2004: ''Mädchen Mädchen 2'' - Regie: [[Peter Gersina]] - Haaptacteuren: [[Diana Amft]], [[Karoline Herfurth]] - (als Paul)
* 2005: ''Der Fischer und seine Frau'' - Regie: [[Doris Dörrie]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Maria Lara]], Christian Ulmen - (als Leo)
* 2007: ''Stellungswechsel'' - Regie: [[Maggie Peren]] - Haaptacteuren: [[Florian Lukas]], [[Sebastian Bezzel]] - (als Wick)
* 2008: ''1 1/2 Ritter - Auf der Suche nach der hinreißenden Herzelinde'' - Regie: [[Torsten Künstler]], [[Til Schweiger]], [[Christof Wahl]] - Haaptacteuren: [[Til Schweiger]], [[Rick Kavanian]]
* 2009: ''Männerherzen''
* 2010: ''Männerherzen... und die ganz ganz große Liebe''
* 2011: ''Nightlife''
== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Verhoeven Simon}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1972]]
6v66928rvqua946g45s7wtx6qavlafd
2702066
2702056
2026-08-20T08:55:04Z
Mobby 12
60927
2702066
wikitext
text/x-wiki
{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Simon Verhoeven''', gebuer als ''Simon Vincent Verhoeven'' den [[20. Juni]] [[1972]] zu [[München]], ass en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]], [[Filmregisseur]], Filmproduzent an [[Dréibuchauteur]].
Hien ass de Jong vun der Schauspillerin [[Senta Berger]] a vum Filmregisseur a Schauspiller [[Michael Verhoeven]].
== Filmographie ==
=== als Regisseur ===
* 1997: ''Phone'' - (Kuerzfilm)
* 1999: ''Nice Meeting you'' - (Kuerzfilm)
* 2001: ''100 Pro'' - Haaptacteuren: [[Ken Duken]], [[Luca Verhoeven]]
* 2009: ''Männerherzen'' - Haaptacteuren: [[Christian Ulmen]], [[Nadja Uhl]], [[Wotan Wilke Möhring]]
* 2011: ''Männerherzen... und die ganz ganz große Liebe'' - Haaptacteuren: Nadja Uhl, Christian Ulmen, Wotan Wilke Möhring
* 2016: ''Friend Request'' - Haaptacteuren: [[Alycia Debnam-Carey]], [[William Moseley]], [[Connor Paolo]]
* 2016: ''[[Willkommen bei den Hartmanns]]'' - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Heiner Lauterbach]], [[Florian David Fitz]]
* 2020: ''Nightlife'' - Haaptacteuren: [[Elyas M'Barek]], [[Frederick Lau]], [[Palina Rojinski]]
* 2023: ''Girl You Know It's True'' - Haaptacteuren: [[Tijan Njie]], [[Elan Ben Ali]], [[Matthias Schweighöfer]]
* 2024: ''Alter weißer Mann'' - Haaptacteuren: [[Bruno Alexander]], [[Pierre Besson]], [[Jan Josef Liefers]]
* 2026: ''[[Ach, diese Lücke, diese entsetzliche Lücke]]'' - Haaptacteuren: Bruno Alexander, Senta Berger, [[Michael Wittenborn]]
=== als Schauspieler ===
* 1995: ''Party Girl'' - Regie: [[Daisy von Scherler Mayer]] - Haaptacteuren: [[Liev Schreiber]], [[Parker Posey]] - (als Kurt)
* 1995: ''My Mother's Courage'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Pauline Collins]], [[George Tabori]]
* 2000: ''Vasilisa'' - Regie: [[Elena Shatalova]] - Haaptacteuren: [[Nina Hagen]], [[Tony Boldi]] - (als Alex)
* 2001: ''Bride of the Wind'' - Regie: [[Bruce Beresford]] - Haaptacteuren: [[Sarah Wynter]], [[Jonathan Pryce]] - (als Walter Gropius)
* 2001: ''100 Pro''
* 2002: ''Feiertag'' - Regie: [[Detlef Bothe]] - Haaptacteuren: [[Dietmar Mössmer]], [[Jeanne Tremsal]] - (als Max)
* 2003: ''Das Wunder von Bern'' - Regie: [[Sönke Wortmann]] - Haaptacteuren: [[Louis Klamroth]], [[Peter Lohmeyer]] - (als Ottmar Walter)
* 2004: ''Mädchen Mädchen 2'' - Regie: [[Peter Gersina]] - Haaptacteuren: [[Diana Amft]], [[Karoline Herfurth]] - (als Paul)
* 2005: ''Der Fischer und seine Frau'' - Regie: [[Doris Dörrie]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Maria Lara]], Christian Ulmen - (als Leo)
* 2007: ''Stellungswechsel'' - Regie: [[Maggie Peren]] - Haaptacteuren: [[Florian Lukas]], [[Sebastian Bezzel]] - (als Wick)
* 2008: ''1 1/2 Ritter - Auf der Suche nach der hinreißenden Herzelinde'' - Regie: [[Torsten Künstler]], [[Til Schweiger]], [[Christof Wahl]] - Haaptacteuren: [[Til Schweiger]], [[Rick Kavanian]]
* 2009: ''Männerherzen''
* 2010: ''Männerherzen... und die ganz ganz große Liebe''
* 2011: ''Nightlife''
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{DEFAULTSORT:Verhoeven Simon}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Dréibuchauteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1972]]
0nmiksmz3go88uefuu1lqc8je2041ug
Diskussioun:Grenz tëscht Frankräich a Lëtzebuerg
1
176929
2702062
2026-08-20T07:27:05Z
Puscas
735
Zuch feelt
2702062
wikitext
text/x-wiki
Moien, tëscht Esch an Däitsch-Oth feelt den Zuch. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:27, 20. Aug. 2026 (UTC)
mlq798uzp123soqcldo4ctmikqxrqp0
2702063
2702062
2026-08-20T07:50:31Z
Puscas
735
....
2702063
wikitext
text/x-wiki
Moien, tëscht Esch an Däitsch-Oth feelt den Zuch. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:27, 20. Aug. 2026 (UTC)
::Lëtzebuerg huet néirens e Kontaktpunkt mat der Gemeng Sierck. Wgl net all Dommheet bei de. ofschreiwen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:50, 20. Aug. 2026 (UTC)
qpahqpnha6gsemufp0o8y2o0rol0j4j
2702064
2702063
2026-08-20T08:02:50Z
Puscas
735
k
2702064
wikitext
text/x-wiki
Moien, tëscht Esch an Däitsch-Oth feelt den Zuch. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:27, 20. Aug. 2026 (UTC)
mlq798uzp123soqcldo4ctmikqxrqp0
Schabloun:RD (Moselle)
10
176930
2702083
2026-08-20T09:54:28Z
Les Meloures
580
n
2702083
wikitext
text/x-wiki
[[Route départementale{{{1}}} (Moselle)||<span style="padding:1px .5em; color:#000000; background-color:#FFFF00; font-weight:bold; color:#000000;">D {{{1}}}</span>]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune fir Routes départementales]]</noinclude>
ilg37ypnctu1ikkilyzdy2m47qaxl1x
2702086
2702083
2026-08-20T10:11:03Z
Les Meloures
580
k
2702086
wikitext
text/x-wiki
[[Route départementale{{{1}}} (Moselle)||<span style="padding:1px .5em; color:#FFFF00; background-color:#FFFF00; font-weight:bold; color:#000000;">D {{{1}}}</span>]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune fir Routes départementales]]</noinclude>
g568v0tk383lm5vx67myztchqszww4s
2702087
2702086
2026-08-20T10:13:14Z
Les Meloures
580
k
2702087
wikitext
text/x-wiki
[[Route départementale{{{1}}} (Moselle)|<span style="padding:1px .5em; color:#FFFF00; background-color:#FFFF00; font-weight:bold; color:#000000;">D {{{1}}}</span>]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune fir Routes départementales]]</noinclude>
0mxf2udccpt5yxbxnlm1irpsbyciey5
2702088
2702087
2026-08-20T10:21:28Z
Les Meloures
580
k
2702088
wikitext
text/x-wiki
[[Route départementale {{{1}}} (Moselle)|<span style="padding:1px .5em; color:#FFFF00; background-color:#FFFF00; font-weight:bold; color:#000000;">D {{{1}}}</span>]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune fir Routes départementales]]</noinclude>
j9ey2mxsb9m9tj69c0p8ypw9cdnlzsn