Wikipedia
lldwiki
https://lld.wikipedia.org/wiki/Plata_prinzipala
MediaWiki 1.47.0-wmf.12
first-letter
Media
Speciale
Discussione
Utente
Discussioni utente
Wikipedia
Discussioni Wikipedia
File
Discussioni file
MediaWiki
Discussioni MediaWiki
Template
Discussioni template
Aiuto
Discussioni aiuto
Categoria
Discussioni categoria
TimedText
TimedText talk
Modulo
Discussioni modulo
Evento
Discussioni evento
Giuani Enrich
0
115091
252556
250962
2026-07-28T02:27:55Z
InternetArchiveBot
4149
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
252556
wikitext
text/x-wiki
{{Gherdëina}}
{{Infobox artist
|Inuem = Giuani Enrich
|Auter inuem = Johann Enrich
|Foto = Giuani Enrich sciche saudé cun na si scultura.jpg
|Descrizion foto = Johann Enrich cun si scultura "Standschütze" metuda su a Kufstein.
|Nasciù/da = [[13 de dezëmber]] [[1881]] te [[Fodom|La Pli de Fedom]]
|Mort/a = [[11 de dezëmber]] [[1970]] [[Urtijëi]]
|Suplì/da = Urtijëi
|Educazion = [[Johann Baptist Moroder|Batista Moroder]]
|Cunesciù/da per =
|Operes cunesciudes = Relief de Cristoforo Colombo
|Muvimënt =
|Uem/fëna = Josefa Hofer dl Snoltner
|Firma =
}}
== Titolo sezione ==
'''Giuani Enrich''', nce Johann Enrich (* [[13 de dezëmber]] [[1881]] te [[Fodom|La Pli de Fedom]]; † [[11 de dezëmber]] [[1970]]) fova n scultëur de [[Urtijëi]].
== Giuani Enrich sta de model ==
<gallery>
Johann Enrich de model sciche pater.jpg
Johann Enrich de model sciche pater 2.jpg
Johann Enrich de model sciche pater 3.jpg
</gallery>
== Biografia ==
Giuani Enrich fova nasciù te Fedom y ruà cun 14 ani te Gherdëina per mparé l ert de scultëur<ref>Enrich (Jan Batista) unì da Fedom (Salesei) a Urtisei Pan 1891-92. Enrich — Heinrich, Enrico. ''Ti cuinuem.'' Calënder de Gherdëina 1952, pl. 26. </ref>. L ie stat 5 ani lerner y set ani fant da [[Johann Baptist Moroder|Batista Moroder]] de Trinadeianesc.
Giuani Enrich à laurà truepes ani per l ferlëigher [[Ferdinand Stuflesser]]. Cunesciù ie n gran relief dla storia de Cristoforo Colombo, che fova giut tla stazion dla pon de [[Mont Sëuc|Mont de Sëuc]] a Urtijëi.
[[File:Umzug Marktgemeine St. Ulrich in Gröden 1908 Johann Enrich Baehrendt.jpg|miniatura|Giuani Enrich, terzo da man ciancia, pra la desfileda a Urtijëi dl 1908. A man drëta ie da udëi n zandlët cun na cëria de ciavei ziplei sun na fiërtla da ciavei. Sun l ciar na [[Fé zandli te Gherdëina|zandlera]] cun l puntl y n scultëur.]]
Ël se ova maridà l ann 1911 cun Josefa Hofer dl Snoltner. I fions fova Franz, Hans, Elvira, Carlo, Hermann y Josefine.
== Lëures ==
<gallery>
File:Monument des Kufsteiner Standschützen des Giuani Enrich.jpg|Monumënt de Kufstein.
Tiroler_Freiheitsk%C3%A4mpfer_des_Giuani_Enrich.jpg| "Der Wipptler Wehrmann" a [[Steinach am Brenner]].
Fòssa Stuflesser Urtijëi.jpg|Relief sula fòssa Stuflesser Petlin a Urtijëi.
</gallery>
* "Wehrmann von Tirol". Statua de 2,30 m. "Eiserne Blumenteufel" do n dessëni de Albin Egger-Lienz tl Keiserjägermuseum sul Berg Isel a [[Dispruch]]. Chësc monumënt ie plën de broces che nltëuta univa vendudes a 50 helleri l'una (ca. 5 €) per judé ala puera vëiduves dla viera. Na tel scultura da broces iel nce da udëi tl [[Museum Gherdëina]]. L ie la statua de Oswald von Wolkenstein zipleda da Batista Moroder da Jumbiërch<ref>[https://www.kriegsnagelungen.com/kriegsnagelungen-in-der-donaumonarchie/ii-hochburg-lichtenwerden/ Kriegsnagelungen in der Donaumonarchie.]</ref> <ref>{{Cite web |url=https://picclick.de/Eiserner-Blumenteufel-Innsbruck-1915-45730-153991427426.html |title=Eiserne Blumenteufel Innsbruck. |access-date=2023-02-21 |archive-date=2023-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230221222332/https://picclick.de/Eiserner-Blumenteufel-Innsbruck-1915-45730-153991427426.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://diglib.uibk.ac.at/download/pdf/4323959 |title=''Der "Eiserne Blumenteufel". Die Feier des Einschlagens der ersten Nägel''. Innsbrucker Nachrichten, 12 Mai 1915. |access-date=2023-02-21 |archive-date=2023-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230221222338/https://diglib.uibk.ac.at/download/pdf/4323959 |url-status=dead }}</ref>.
* Steinach am Brenner copia dl monumënt "Wehrmann von Tirol" fat tl 1916.
* [[Kufstein]] statua de n "Tiroler Standschütze" cun l guant de Speckbacher<ref>[https://www.kufstein.at/media/202103-stadtmagazin-web-komprimiert.pdf Kufstein Stadtmagazin pl. 10.]</ref><ref>[https://www.suedsteiermarkversand.at/index.php?route=product/product&product%20id=3329 Eiserner Standschūtze firmà Johann Enrich.]</ref>.
[[File:Fòssa Enrich te curtina de Urtijëi.jpg|miniatura|Fòssa dla familia Enrich te [[curtina de Urtijëi]].]]
== Notes ==
<references/>
== Bibliografia ==
* Vinzenz Mussner: ''Scultëures y zipladëures a Urtijëi, che ie é mo cunesciù''. Calënder de Gherdëina 1982, pl. 50 (foto de Giuani Enrich che stà de model).
* Heinz Stuflesser: ''Vel lëures de bera Giauani Enrich, da jeun''. [[Nëus Ladins]], 1. de auril 1968, pl. 1.
* ''Bera Giuani Enrich''. Nëus Ladins, 1. de jené 1971, pl. 3-4.
== Cëla nce ==
[[Scultëures de Gherdëina]]
{{DEFAULTSORT: Enrich, Giuani}}
[[Categoria:Uem]]
[[Categoria:Scultëures de Gherdëina]]
[[Categoria:Cultura ladina]]
[[Categoria:Persona de Urtijëi]]
2qp0jj8w6ftvaiog3gq51yxdvhtzclf
Shox
0
129321
252557
252434
2026-07-28T04:58:04Z
~2026-42005-13
14358
252557
wikitext
text/x-wiki
{{gherdëina}}
{{Infobox videojuech
|Inuem = Shox
}}'''Shox''' ie n [[videojuech]] svilupà da {{#invoke:wd|property|linked|references|P178}} y publicà ai {{#invoke:wd|property|references|P577}} da {{#invoke:wd|properties|linked|references|P123}}.
==Storia==
==Referënzes==
<references group="Busy Buses Brum Play School Bananas In Pyjamas Percy The Park Keeper Fireman Sam Johnson And Friends Old Bear Boohbah Postman Pat Teletubbies Construction Site Pingu Bob The Builder The Hoobs Yoko Jakamoko Toto Spot Wallace And Gromit Bill And Ben Tractor Tom Fimbles The Hooley Dooleys Magic Mountain Hi 5" />
[[Categoria:Videojuech]]
f1ntwqcr5cherl5esd9bg0n9bayabwp
Basilio Moroder
0
192367
252555
252248
2026-07-27T17:34:57Z
Moroder
67
252555
wikitext
text/x-wiki
{{Gherdëina}}
[[File:Basilio Moroder Mariana Runggaldier Passua.jpeg|miniatura|Basilio Moroder cun Mariana Runggaldier da Passua Junerëi.]]
[[File:Basilio Moroder Meune Mariana Runggaldier Passua.jpeg|miniatura|Mariana, Basilio, sciche saudé, Giuani, Anna y Matilde la popa.]]
<gallery>
Relief Ludwig Moroder Johann Basilio Moroder (1882-1918).jpeg|Reliefs fac dal fra [[Ludwig Moroder|Ludwig]].
Relief de Basilio Moroder fat da si fra Ludwig.jpg
</gallery>
'''Basilio Moroder''', Johann Basilius, (* [[14 de juni]] [[1882]] a [[Urtijëi]]; † [[4 de setëmber]] [[1918]] a [[Triest]] ie stat n depenjadëur de Urtijëi.
== Familia ==
Si loma fova Creszenza Roilo (1840-1908), muta dl calighè Josef Roilo (1811-1877) che univa da [[La Plié da Fodom|La Plief da Fedom]], l pere Bòlser Moroder Mëune (1827-1895), scultëur de crisć. Ël fova l fra dl scultëur [[Ludwig Moroder|Ludwig Moroder Lenert]]. N auter fra fova Luis Polizai (1877-1934) marangon. I fredesc y surans de Blasio, che Bòlser ova abù dala prima fëna, fova Jacob (1853-1929) scultëur de sepolcri, Maria Magdalena (1855-1905), Josef (1857-1933) moler ta Sodlieja, Maria Filomena (1859-1898), Josef Anton (Tone) (1861-1918) gruntierer sa Vidalonch.
Basilio ova maridà Mariana Runggaldier da Passua (1884-1963) na muta de [[Anton Runggaldier |Anton Runggaldier da Passua Junerëi]] y à abù dad ëila Anna (1909-1983) marideda cun Herman Grossrubatscher da Larenzan (1907-1988), Giuani Vernél (1912-1993) moler y Matilde (1914-1980) jita a sté a Roma.
Basilio Moroder ie mort, foche l fova stat perjonier di saudëies taliani te [[Albania]], te n spedel de Triest.
== Bibliografia ==
* ''Die Moroder. Ein altladinisches Geschlecht aus Gröden-Dolomiten. Vom 14. bis zum 20. Jahrhundert. Ursprung – Geschichte – Biographien – Anhang. Beitrag zur tirolischen Familienforschung''. Urtijëi 1980, [http://www.moroderfamily.com/ld/libri Liber Moroder].
* Elfriede Moroder: ''Cie che savon da cunté de lava Marianna Runggaldier da Passua vëidua Moroder y Pescosta.'' Calënder de Gherdëina 2024, pl. 168-169.
{{DEFAULTSORT:Moroder, Basilio }}
[[Categoria:Uem]]
[[Categoria:Persones de Gherdëina]]
[[Categoria:Persona ladina]]
[[Categoria:Artist]]
[[Categoria:Persona de Urtijëi]]
hpvb9y8zlolm5yna3sgxrznst0h5zyk