Wikipedia mgwiki https://mg.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Fandraisana MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Rakitra Manokana Dinika Mpikambana Dinika amin'ny mpikambana Wikipedia Dinika amin'ny Wikipedia Sary Dinika amin'ny sary MediaWiki Dinika amin'ny MediaWiki Endrika Dinika amin'ny endrika Fanoroana Dinika amin'ny fanoroana Sokajy Dinika amin'ny sokajy TimedText TimedText talk Module Discussion module Event Event talk 0 1203 1141440 1141013 2026-06-01T07:27:58Z Chirocca77 30720 Loharano 1141440 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Samuel Ratany|asa=mpanoratra}}'''Samuel Ratany''', fantatra amin’ny solon’anarana (1901–1926), dia [[Pôeta|poeta]] sy [[mpanoratra]] [[Malagasy (vahoaka)|malagasy]] nanan-kaja, niavaka tamin’ny fampitahana ny [[soratra]] malagasy amin’ny aingam-panahy avy amin’ny fomba ara-pomba nentim-paharazana. == Ny fiainany == === Ny fiankohonana === Teraka tamin’ny 16 jolay 1901 tao Ankadibevava [[Antananarivo]] i Samuel Ratany.<ref name=":0">[http://plateforme.education.mg/bibliotheque-numerique/course/view.php?id=524 Cours : Samuel RATANY]</ref> Zana-dRatsimamakitany (Ratany no niantsoana azy), komandy mpampandry tany sy mpampianatra tao amin’ny Mission Protestante Française (MPF) tao Ambatobevanja sy Ramariavero. Nanambady an-dRasoazananohatra tamin'ny taona 1926, ary niteraka ny zanany vavy tokana, atao hoe Rasoaveromanana.izy dia anisan'ireo mpanoratra kalaza tamin'ny fahavelony ary ireo namany indray nihira niaraka taminy dia niaiky izany. Maty tamin' ny 10 oktobra 1926 i Samuel Ratany, ary nalevina ao Lazaina [[Avaradrano]] Antananarivo.<ref>[https://vetso.serasera.org/mpanoratra/samuel-ratany Takelak'i Samuël Ratany mpanoratra - Tononkalo Malagasy]</ref> === Ny [https://ile-en-ile.org/ratany/#:~:text=Po%C3%A8te%20et%20nouvelliste%2C%20Samuel%20Ratany,n'en%20est%20pas%20moindre. fianarana] nataony === * Ambatobevanja: toerana nanombohany nianatra. * Paul-Minault Ambohijatovo: nanohizany nianatra ary nanombohany nandalina ny [[haisoratra]].<ref name=":0" /> * [[Tononkalo]] sy [[soratra]]: Andrianjafitrimo anadahin-dreniny no nikolokolo azy. * [[Hira]] sy [[zavamaneno]]: ny rainy no nampianatra azy. * Finoana kristianina no nitaizana azy: protestanta.<ref name=":0" /> === Ny asany === Mpitana bokim-bola tao amin’ny tranombarotra “Vassiliou” Antananarivo izy taorian'ny fahavitany ny fianarana i Samuel Ratany.<ref name=":0" /> == Ny maha-mpanoratra azy == Vao dimy ambin' ny folo taona monja dia i Samuel Ratany efa nanomboka nanoratra ary sarotiny tokoa, <ref name=":1">[https://www.ile-en-ile.org/ratany/ Samuel Ratany - Île en île]</ref>ka nisy niverenany intelo, inefatra ny fandrafetana sy faniovana ny asa soratra navoakany. ''Tanicus'' no nataony solon'anarany. Hanandratra ny [[Literatioran' i Madagasikara|literatiora malagasy]] no zava-kendreny.Ary TANICUS no solon'anarana nentiny voalohany teo amin’ny fanoranatana.[https://poetawebs.e-monsite.com/pages/fakafaka/page-70.html] === Tononkalo === * “Izay ho feoko eo am-pialana aina” * “Irery teo akaikin’ny fasana” * “Embona” ( natolony ho an-dRabearivelo) * “Mba rotsirotsio” * “Tafaverina” * “Elégie de minuit” (natolony ho an’i Jean Joseph Rabearivelo)<ref name=":1" /> * “In memoriam”(natolony ho an’i Albert Ranaivo) * “Femme” === Sombin-tantara === * ''Imbalanony'' * ''Nandevina'' * ''Vita ho azy'' === Sombin'eritreritra === Mitovitovy endrika amin’ny ohapitenenana sy [[ohabolana]]. Ohatra: “Ranovelona tsy miditra any am-pasana ny Ranomaso nefa vavolombelon’ny maha tany ny tany”. === Hainteny === * ''Hono, ray tsiriry'' * ''Fanaovam-beloma ny maty.'' === Gazety sy gazetiboky nanoratany === * ''Tanamasoandro'' * ''Akon’Iarivo'' * ''Journal de Madagascar'' * ''Ny Mpandinika'' * ''Fandrosoam-baovao'' * ''Tsara hafatra'' * ''Sakaizan’ny tanora'' * ''Telegrafy'' * ''Mifoha i Madagasikara'' * ''Fehizoro'' * ''Masoandro'' === Ny mpanoratra sakaizany === [[Jean-Joseph Rabearivelo|Rabearivelo]] no [[Pôeta|poeta]] nifanerasera sy nifankatia taminy, ka anisan' izy ireo: [[Ny Avana Ramanantoanina|Ny Avana]], [[Ignace Ratsimbazafy]], Fredy Rajaofera, Meteora, Joseph Rajaonah, Eliza Feda, Rafanoharana, [[Jean Narivony]], Lusio. B, Rodlish. === Tara-kevitra ao anaty asa sorany === [[Vanim-potoana fiforetana anaty]] no nahitana ny asany izay ahitana ireto tara-kevitra ireto: * ny sorisorin-tsaina, * ny alahelo tsy fanta-piaviana * ny fikaloana ny zavaboary * ny lasa sy ny fahazazana * ny fahafatesana sy ny fasana * ny embona sy hanina * ny fahadisoam-panantenana * ny fahakambotiana * ny fasana == Jereo koa == * [[David Jaomanoro]] * [[Jean-Joseph Rabearivelo]] * [[Jacques Rabemananjara]] * [[Jean-Luc Raharimanana]] * [[Michèle Rakotoson]] * [[Dox (Jean Verdi Salomon Razakandrainy)|Dox]] * [[Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa]] * [[Lucien Xavier Michel Andrianarahinjaka|Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka]] * [[Esther Nirina]] * [[Hajasoa Vololona Picard]] * [[Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato]] * [[Pastora Rahajason]] * [[Elie Rajaonarison]] * [[Ny Avana Ramanantoanina]] * [[Flavien Ranaivo]] * [[Esther Razana]] * [[Lisitry ny mpanoratra malagasy]] == Loharano azo anovozana == {{Reflist}} [https://gw.geneanet.org/taniko?lang=fr&n=ratany&p=samuel https://gw.geneanet.org/taniko?lang=fr&n=ratany&p=] http://plateforme.education.mg/bibliotheque-numerique/course/view.php?id=524 https://poetawebs.e-monsite.com/pages/fakafaka/page-70.html [[Category:1926]] [[Category:Mpanoratra]] cy893uw5dhu1upgyrcf1qbvsaxo6was 0 2558 1141476 1139644 2026-06-01T11:53:51Z Bluerose25 31052 nampiditra infobox 1141476 wikitext text/x-wiki [[Sary:Buste du président Richard Ratsimandrava, Troisième président de Madagascar dans l'amphithéâtre du lycée.JPG|vignette|Sary mivohitra maneho an-dRatsimandrava]]{{Infobox olona|anarana=Ratsimandrava Richard|teraka=21 Marsa 1931|toerana=Mangarivotra, Antananarivo|maty=11 Febroary 1975|firenena=Madagasikara|karazana=Malagasy|asa=Miaramila|asa hafa=Mpitondra fanjakana|taona niasana=5 - 11 febroary 1975 (mpitondra fanjakana)|seha-pitiavana=Manambady an'i Razafindramoizina Thérèse}} '''Ratsimandrava Richard''' dia miaramila sy mpitondra fanjakana [[Madagasikara|malagasy]], teraka tamin' ny 21 Marsa 1931 tao Mangarivotra, [[Antananarivo]] ary maty tamin' ny 11 Febroary 1975 tao Antananarivo. Nampakatra an-dRazafindramoizina Thérèse izy ny 22 Septambra 1956 ary niteraka enina izy ireo. Nitondra an'i Madagasikara nandritra ny enina andro izy, nanomboka tamin' ny 5 ka hatramin' ny 11 Febroary 1975 nahafatesany taorian'ny namonoan'ny "fahavalom-pirenena" azy. == Fianarana nataony == * 1938: Sekoly [[Ambavahadimangatsiaka]] Antsirabe * 1940: 9éme hatramin' ny Terminales teny amin' ny [[Lycée Galliéni]] tao [[Andohalo]] Antananarivo * 1952-1954: nanohy fianarana tao amin' ny [[Lycée Carnot]] tao [[Dijon]] * 1954-1956: voaray soa amantsara tao amin' ny [[École Spéciale Militaire Interarmes de Saint-Cyr]] [[Sary:Colonel ratsimandrava03.jpg|vignette|203x203px|Tsangambato fahatsiarovana ny Kôlônely Ratsimandrava Richard]] == Mari-boninahitra azony == * 20 Aogositra 1957: Commémoration AFN * 14 Jiona 1966: Chevalier de l'Ordre national * 14 Oktobra 1971: Officier de l'Ordre national * 31 Desambra 1971: Chevalier de la Légion d'honneur * 5 Febroary 1975: Grand Cordon de l'Ordre national == Ny asa sy adidy niandraiketany == * 1 Ôktôbra 1956: niofana tao amin' ny École d'application de l'Infanterie de St Maixent France raha mbola nitondra ny mariboninahitra [[Sous-lieutenant]] * 1956-1958: niatrika ady tany [[Maroc]] sy [[Algérie]] * 1 martsa 1958: nanao ny sekoly [[Infanterie coloniale]] * 17 aogositra 1958: namarana ny fiofanana tao amin' ny [[École d'application de l'infanterie de Saint Maixent]] * 1 Ôktôbra 1958: nahazo fisondrotan' ny mariboninahitra ho [[Lieutenant]] * 5 Janoary 1959: nampianatra tao amin' ny [[Centre d'instruction des nouvelles recrues]] tao amin' ny [[Camp Galliéni]] tany [[Fréjus]] (Frantsa) * 28 Ôktôbra 1959: nampianatra tao amin' ny [[Centre d'instruction des nouvelles recrues]] tao [[Beravina]] [[Fianarantsoa]] * 11 Jiona 1960: voatendry ho Mpifehy ny [[Holafitra]] Faha-2, 1er Régiment Interarmes Malgache Antananarivo * 1 Febroary 1962: nasondrotra hitondra ny mariboninahitra [[Kapiteny]] * Nôvambra 1962: voatendry tao amin' ny [[Zandarmaria nasionaly]] * Mey 1963: niofana ho Zandary tany [[Lodève]] ([[Hérault]], Frantsa) * Ôktôbra 1963: Niofana tao amin' ny Sekoly Manamboninahitra Zandary, [[Melun]],(Frantsa) * Jona 1964: Nahazo ny fanamarinam-pianarana tamin' ny [[Sciences criminologiques]] tao [[Paris]] * Jolay 1964: Niverina indray teto Madagasikara ary izy no Manamboninahitra Zandary Malagasy voalohany * Septambra 1964: Voatendry ho Lefitry ny [[Commandant du Groupement de la Gendarmerie]] tany [[Toamasina]] * Aogositra 1967: Notendrena ho Lefitry ny Komandy Ambony tao amin' ny Zandarmaria nasionaly 1 Jiona 1968: Nahazo fisondrotan' ny mariboninahitra ho [[Lieutenant Colonel]] * 1 Avrily 1969: Notoloran' ny [[Filohan' ny Repoblika]] [[Philibert Tsiranana]] ny Fanevan' ny Komandy ambony ao amin' ny Zandarmaria. * 13 Mey 1972: voatondro ho nikomy tamin' ny Fanjakana mpitondra izy raha nanameloka ny fitifirana ny mpianatra [[Tolon' ny mpianatra malagasy tamin' ny 13 Mey 1972|Tolon' ny Mpianatra]] tamin' ny [[13 Mey 1972]] * 25 Mey 1972: Notendrena ho [[Minisitry ny Atitany]], sady Komandin' ny Zandarmaria nasionaly, tamin' ny [[Governemanta]] notarihin' ny [[Jeneraly]] [[Ramanantsoa Gabriel]] * 8 Ôktôbra 1972: [[fitsapan-kevi-bahoaka]] momba ny hananganana ny [[Fokonolona]] ka nandresen' ny "ENY" * 1 Janoary 1973: nomena ny fisondrotan'ny mariboninahitra ho [[Kolonely]] * Martsa 1973- desambra 1974: noho izy Minisitry ny Ati-tany no nahazoany ny solon' anarana hoe "Minisitry ny Ala-olana" * 23 janoary 1975: rava ny Governemantan' ny Jeneraly Ramanantsoa Gabriel * 5 febroary 1975: natolotry ny Jeneraly Ramanantsoa azy ny "Fahefana feno" hitondra ny Tany sy ny Fanjakana ka nanekeny fa "tsy hiamboho adidy" izy. == Ny mpikambana tao amin' ny governemantany == Tamin' ny 6 Febroary 1975 no voatsangana ny Governemanta Richard Ratsimandrava. Enina ambin' ny folo no isan' ny mpikambana (nanantombo isa 6 raha oharina tamin' ny isany mpikambana tao amin' ny governemanta [[Ramanantsoa Gabriel|Ramanantsoa]], izay 11), ary 24 ora no nanangannan' i Kôlônely Richard Ratsimandrava azy. Ireto ny mpikambana nandrafitra azy<ref><small>[https://www.facebook.com/groups/268918920218624/posts/1642482366195599/?comment_id=1642901206153715&paipv=0&eav=AfZJP7JWeMdTm7Y7s2jQ4otWvgOQFFZDS3N0yicqL-STSpfRkodDOn_p7ZLqdKFTkps&_rdr Lahatsoratra] navoakan'i Yvon Namelankafatra Rakoto, tamin'ny 06 Février 2017 tao amin'ny Facebook.</small> </ref>: # Jean Bemananjara (Transport), # Radio Célestin (Affaires Sociales), # Soja (Développement rural), # Willy Léonard (Économie et Commerce), # Joël Rakotomalala (Postes et Télécommunication), # Gilbert Sambson (Intérieur), # Gilles Andriamahazo ( Ministre d'État) # Richard Ratsimandrava (Chef de l' État, du Gouvernement et Défense Nationale) , # Zakariasy Albert (Affaires Étrangères) # Venance Modeste (Justice) # Christian Rémi Richard (Éducation Nationale), # Andriamaholison Richard (Information et Tourisme) # Daniel Rajakoba (Travail et Fonction Publique) # Raveloson Mahasampo (Travaux publics) # Désiré Rakotoarijaona(finances) # Jean Pierre Totobesola (Jeunesse). == Ny nahafatesany == Enina andro teo amin'ny fitondrana izy no nisy nitifitra. Maty teo amin'ny faha 43 taonany izy (1931-1975 ) <ref>Boky tantara Malagasy </ref> Talata 11 Febroary 1975 tamin' ny 8 ora alina: lavon' ny balan' i Zimbo teo [[Ambohijatovo]] ambony Ratsimandrava. Maty voatifitra niaraka taminy ny mpiambina azy GP2 Rabotovao Samuel sy GP2 Rakotoarisoa Bernard {{Filohan'i Madagasikara}} == Loharano sy fanamarihana == [[Category:Madagasikara]] [[Category:Politika]] [[sokajy:biôgrafia]] [[Sokajy:Mpanao politika malagasy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1931]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 1975]] <references /> == Rohy ivelany == * [http://www.ratsimandrava-richard.com/ Pejy miresaka momba an'i Richard Ratsimandrava] * [https://mg.globalvoices.org/2009/02/15/1545/ Madagasikara: Mampihorohoro an’Antananarivo ny tsaho · Global Voices teny Malagasy] * [https://mg.globalvoices.org/2017/06/30/102550/ Olo-malazan'ny Tantara Afrikanina Tsara ho Fantatr'izao Tontolo Izao: Richard Ratsimandrava][https://mg.globalvoices.org/2017/06/30/102550/] * [https://mg.globalvoices.org/2017/06/30/102550/ Olo-malazan’ny Tantara Afrikanina Tsara ho Fantatr’izao Tontolo Izao: Richard Ratsimandrava · Global Voices teny Malagasy] * [https://www.facebook.com/groups/268918920218624/posts/1642482366195599/?comment_id=1642901206153715&paipv=0&eav=AfZJP7JWeMdTm7Y7s2jQ4otWvgOQFFZDS3N0yicqL-STSpfRkodDOn_p7ZLqdKFTkps&_rdr Lahatsoratra] navoakan'i Yvon Namelankafatra Rakoto, tamin'ny 06 Février 2017 tao amin'ny Facebook. kzgny5ycxp4m2oox6jwm6trvn0b8h23 0 9462 1141252 1138926 2026-05-31T14:56:59Z Thelezifor 15140 /* Momba izao tontolo izao sy lohahevitra hafa */ 1141252 wikitext text/x-wiki [[Sary:Wikipedia-logo-v2-mg.svg|vignette|417x417px|Sary famantarana ny Wikipedia amin' ny teny malagasy]] Ny '''Wikipedia amin'ny teny malagasy''' (malagasy: ''Wikipedia Raki-pahalalana malalaka'') dia tetikasa iray an'ny [[Wikimedia Foundation]]. Ny kaodim-piteny ampiasainy dia "mg", ampiasaina ho an'ny [[fiteny malagasy]] amin'ny ankapobeny. Tamin'ny volana Aprily 2004 no niainga ny Wikipedia amin'ny teny [[Malagasy (vahoaka)|malagasy]].[[Sary:Malagasy Wikipedia Mainpage.png|230px|right|thumb|Pejy fandraisan'ny Wikipedia amin'ny teny malagasy]] Tamin'ny 28 jolay 2025 dia misy lahatsoratra miisa 100&nbsp;616 ny Wikipedia amin'ny teny malagasy ary misy mpikambana miisa 36&nbsp;116, ahitana mpikambana mavitrika 63 sy mpandrindra 2. Izy irery ankehitriny no tetikasa Wikipedia soratana amin' ny [[fiteny baritô]]. Ny 12 martsa 2026 kosa dia 102 274 ny isan'ny lahatsoratra ato amin'ny Wikipedia amin'ny teny malagasy. Amin'ny ankapobeny (manakaiky ny efapolo tapitrisa) aty [[Madagasikara]] sy ireo nosy manodidina azy no toerana be mpiteny malagasy. Na dia izany aza raha oharina amin'ny fiteny hafa izay manana teny teratany ho [[fiteny ôfisialy]], vitsy ny mpitsidika avy eto Madagasikara mitsidika ny Wikipedia amin'ny fiteny malagasy<ref><small>{{Cite web |title=''Wikimedia traffic analysis report'' |url=http://stats.wikimedia.org/wikimedia/squids/SquidReportPageViewsPerCountryBreakdown.htm |access-date=2013-03-29 |archive-date=2011-08-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110816084242/http://stats.wikimedia.org/wikimedia/squids/SquidReportPageViewsPerCountryBreakdown.htm |url-status=dead }}</small></ref>, ary vitsy ny mpitsidika ny Wikipedia amin'ny teny malagasy eto Madagasikara<ref>{{Cite web |title=kopian'ny arisiva |url=http://stats.wikimedia.org/wikimedia/squids/SquidReportPageViewsPerLanguageBreakdown.htm |access-date=2013-03-29 |archive-date=2019-01-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190106085127/https://stats.wikimedia.org/wikimedia/squids/SquidReportPageViewsPerLanguageBreakdown.htm |url-status=dead }}</ref>. == Fiteny ampiasaina amin' ny votoatiny == Ny fiteny tena ampiasaina amin' ny fanoratana ny lahatsoratra amin' ny teny malagasy dia ny [[fiteny malagasy ôfisialy]]. Na dia izany aza tsy ny fiteny malagasy ôfisialy ihany no azo ampiasaina eto amin' ny Wikipedia amin' ny teny malagasy fa ekena avokoa ny [[Fitenim-paritra malagasy|fitenim-paritra]] rehetra. Araka izany ny kaodim-piteny ampiasaina ho an'ny fiteny malagasy dia "mg" fa tsy "plt" (avy amin'ny voambolana vahiny hoe ''plateau''), izay natao hanondroana ny fiteny malagasy anivontany na ny faritra afovoan'i Madagasikara. == Fivoaran' ny isan' ny lahatsoratra == Tamin'ny volana Aogositra 2012, lasa Wikipedia amin' ny [[Fiteny aty Afrika|fiteny afrikanina]] lehibe indrindra ny Wikipedia amin' ny teny [[Fiteny malagasy|malagasy]] izay nahitana lahatsoratra 38&nbsp;000 sy mpikambana 4&nbsp;900. Ny Wikipedia amin' ny teny afrikanina manaraka azy dia ny [[Wikipedia amin' ny teny soahily]] sy ny [[Wikipedia amin' ny teny iôroba]] izay manana lahatsoratra niisa 30&nbsp;000 sy 24&nbsp;000. Telo volana sy tapany taty aoriana tamin' ny volana Desambra 2012, nihoatra ny 40&nbsp;000 ny isan' ny lahatsoratra, izay nahatonga ny Wikipedia amin'ny teny malagasy hahatratra voalohany indrindra lahatsoratra miisa efatra alina. Tamin' ny Jolay 2020, 90 000 teo ho eo ny lahatsoratra 90&nbsp;000 nananan'ity Wikipedia amin'ny teny malagasy ity. Nahatratra ny isa 100&nbsp;000 ny Wikipedia amin' ny teny malagasy tamin' ny 7 Jona 2025 (laharana faha-61 maneran-tany). Tamin' ny 28 Jolay 2025 dia izy no Wikipedia amin' ny teny afrikana laharana faha-4 raha ny habetsaky ny lahatsoratra no heverina (lahatsoratra 100&nbsp;614), eo aorian' ny Wikipedia [[Wikipedia amin' ny teny arabo ejiptiana|amin' ny teny arabo ejiptiana]] (lahatsoratra 1&nbsp;628&nbsp;231), [[Wikipedia amin' ny teny afrikansa|amin' ny teny afrikansa]] (lahatsoratra 125&nbsp;505), [[Wikipedia amin' ny teny soahily|amin' ny teny soahily]] (lahatsoratra 100&nbsp;838) ary eo alohan' ny Wikipedia [[Wikipedia amin' ny teny haosa|amin' ny teny haosa]] (lahatsoratra 63&nbsp;489), [[Wikipedia amin' ny teny igbô|amin' ny teny igbô]] (lahatsoratra 43&nbsp;154), [[Wikipedia amin' ny teny iôroba|amin' ny teny iôroba]] (lahatsoratra 35&nbsp;508). Tamin' io daty io ihany dia izy no Wikipedia amin' ny [[fiteny aostrôneziana]] laharana faha-6 aorian' ny Wikipedia [[Wikipedia amin' ny teny seboanô|amin' ny teny seboanô]] (lahatsoratra 6&nbsp;116&nbsp;227), [[Wikipedia amin' ny teny oaray-oaray|amin' ny teny oaray-oaray]] (lahatsoratra 1&nbsp;266&nbsp;721), [[Wikipedia amin' ny teny indôneziana|amin' ny teny indôneziana]] (lahatsoratra 736&nbsp;652), [[Wikipedia amin' ny teny maley|amin' ny teny maley]] (lahatsoratra 430 606), ary [[Wikipedia amin' ny teny minangkabao|amin' ny teny minangkabao]] (lahatsoratra 228&nbsp;478). == Daty == * Aprily 2004 : Daty nanokafany ny Wikipedia amin' ny teny malagasy. * Oktobra 2005 : Famaranana ny lahatsoratra faha-100. * Aprily 2009 : 1&nbsp;000 ny isan' ny lahatsoratra. * Janoary 2010 : 2&nbsp;000 ny isan' ny lahatsoratra * 6 Mey 2011 : 10&nbsp;000 ny isan' ny lahatsoratra * Jolay 2020 dia efa nisy lahatsoratra 90&nbsp;000 teo ho eo. * Nahatratra ny isa 100&nbsp;000 ny Wikipedia amin' ny teny malagasy tamin' ny 7 Jona 2025. * 28 Jolay 2025, ny Wikipedia malagasy dia nanana lahatsoratra miisa 100&nbsp;614. * Androany {{CURRENTDAYNAME}} faha {{CURRENTDAY}} ny volana {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, ny Wikipedia malagasy dia manana lahatsoratra miisa {{NUMBEROFARTICLES}}. == Fahalemeny sy vahaolana == === Fahalemen' ny Wikipedia amin' ny teny malagasy === Fahalemen' ny ''Wikipedia'' amin' ny teny malagasy ny tsy fahampian' ny mpandray anjara mahafeno fepetra. Misy fiantraikany mivantana amin' ny halalin' ny votoatim-pejy amin' ny ankapobeny sy amin' ny kalitao ary amin' ny lanjan' ny votoatiny izany. ==== Tsy fahampian' ny mpandray anjara ==== Na dia eo aza ny hamaroan' ny lahatsoratra (mihoatra ny 100&nbsp;000) dia tena vitsy ny mpikambana mpandray anjara mavitrika amin' ny famoronana sy amin' ny fanitarana lahatsoratra (am-polony vitsivitsy ihany ny mpandray anjara tsy tapaka sady vitsy ny mpitantana). Mametra ny famoronana, ny fikojakojana, ny famerenana mamaky ary ny fanatsarana ny lahatsoratra ity fahalemena ara-drafitra ity, ary manakana ny fisian' ny rafitra fanaraha-maso anatiny momba ny kalitaon' ny lahatsoratra. ==== Fiankinana tafahoatra amin'ny ''bot'' ==== Novokarina amin' ny fomba mandeha hoazy amin' ny alalan' ny ''bot'' (rôbô) ny ampahany lehibe amin' ny isan' ny lahatsoratra. Na dia mampiakatra ny isan' ny lahatsoratra amin' ny ankapobeny aza izany dia mamokatra lahatsoratra betsaka izay tena fohy sy tsy dia mitondra fahalalana firy. Manampy trotraka amin' ny fisian' ny hadisoana momba ny zava-misy resahina sy momba ny fiteny ary momba ny endriky ny lahatsoratra koa ity famoronana mandeha hoazy ity. ==== Tsy fitovian' ny kalitaon' ny lahatsoratra ==== Vitsy kokoa ny lahatsoratra manana votoatiny lalina, na manana loharano azo itokisana, na mirafitra ho tena lahatsora-draki-pahalalana. Miverimberina ny olana momba ny fampiasana ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]: rafi-pehezanteny tsy mazava, [[fandikan-teny]] ara-bakiteny avy amin' ny [[Fiteny frantsay|teny frantsay]] na avy amin' ny [[Fiteny anglisy|teny anglisy]], ary ny tsy fahampian' ny fampanaraham-penitra ny voambolana, indrindra eo amin' ny sehatry ny [[siansa]] sy ny [[teknika]]. ==== Fandrakofana ara-dohahevitra tsy mifandanja ==== Matetika ny lohahevitra mahafaobe na ankapobeny no betsaka kokoa noho ny lohahevitra momba an' i [[Madagasikara]] manokana. Vitsy ny lahatsoratra momba ny taranja fototra sasany ([[siansa]], [[fitsaboana]], [[lalàna]], [[toekarena]], [[teknôlôjia]]), ary mibahan-toerana amin' ny lohahevitra momba ny [[tantara]] sy ny [[kolontsaina]], indraindray ny fomba fiasa dia anaovana fitantarana sy filazàna tsotsotra. ==== Teritery ara-tsôsialy sy ara-teknika ==== Manakana ny fidirana an-tsehatry ny mpandray anjara vaovao ny fidirana voafetra amin' ny [[aterineto]] sy ny vidin' ny fahana ary ny fahalemen' ny kolontsain' ny fanoratana mahafeno fepetra ho rakipahalalana amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]. Manampy trotraka izany ny tsy fahampian' ny loharanom-pahalalana akademika voasoratra amin' ny teny malagasy sy ny tsy fisian' ny fiaraha-miasa anaty rafitra amin' ny oniversite sy amin' ny sampam-pikarohana, ka manamafy ny sangodim-panina misy eo amin' ny fahavitsian' ny fahazarana mikirakira sy ny fandraisana anjara izany. ==== Fahalemen' ny fidirana amin' ny tontolon' ny fahalalàna ==== Mbola tsy ampiasaina ho fanovozan-kevitra amin' ny fampianarana sy amin' ny fikarohana ny Wikipedia amin' ny teny malagasy. Mametra ny fahalianan' ny manampahaizana (mpampianatra, mpikaroka, matihanina), izay tena ilaina amin' ny fanatsarana ny kalitaon' ny votoatiny, izany olana izany. === Vahaolana ho an' ny Wikipedia amin' ny teny malagasy === Ny hetsika mikendry ny hanentanana ny mpiteny malagasy teratany sy mpandray anjara mahafeno fepetra (toy ny ''WikiTeny''<ref><small>"[[metawiki:Event:WikiTeny_2025|Event:WikiTeny 2025]]", ''meta.wikimedia.org''</small></ref><ref><small>"[https://mg.globalvoices.org/2025/07/05/175102/ Atrikasa hampiroboroboana ny fizian'ny teny malagasy anjotra]", ''mg.globalvoices.org''</small></ref> na ''Wikimedia Madagascar''<ref><small>"[https://www.moov.mg/article/86885-wikimedia-madagascar-reconnue-officiellement-50-contributeurs-950-articles-enrichis Wikimedia Madagascar]", ''www.moov.mg''</small></ref><ref><small>"[https://www.moov.mg/article/86885-wikimedia-madagascar-reconnue-officiellement-50-contributeurs-950-articles-enrichis Wikimédia Madagascar reconnue officiellement : 50 contributeurs, 950 articles enrichis]", ''www.moov.mg''</small></ref>) dia fitaovana manan-danja, saingy voafetra ihany ny fiantraikan' izy ireo raha tsy misy ny fandraisana anjara mivelatra kokoa avy amin' ny tontolon' ny fanabeazana sy ny tontolo akademika. == Lohahevitra == Natao ho an' ny mpamaky miteny malagasy, izay ny maro anisa aminy dia [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]], ity rakipahalalana ity. Azo ampiasaina eo amin' ny fiarahamonina sy entina hameno ny banga eo amin' ny tahirinkevitra amin' ny teny malagasy ny lohahevitra raketiny, ary misy fiantraikany maharitra ho an' ny fanabeazana izany. Mirakitra lohahevitra be dia be ity rakipahalalana ity nefa ny firafitry ny angon-drakitra ao aminy dia mampiseho fa misy sokajy sasany izay manjaka amin' ny famokarana votoaty. === Momba an' i Madagasikara sy ny Malagasy === ==== Zava-misy ao amin' ny firenena sy ny faritra ==== Ny lahatsoratra momba ny [[Tantaran' i Madagasikara|tantaran']] [[Tantaran' i Madagasikara|i Madagasikara]], ny andrim-panjakana, ny [[Faritra eto Madagasikara (fitantanana)|faritra]], ny [[tanàn-dehibe]] ary ny [[Fitsinjaràn' ny tanim-pirenen' i Madagasikara|fizaràna ara-pitantanana]] dia ampahany lehibe amin' ny votoatin' ity rakipahalalana ity. Betsaka ny fampahalalana misy amin' ny teny vahiny (ny [[Fiteny frantsay|teny frantsay]] sy [[Fiteny anglisy|anglisy]] indrindraindrindra) izay tsy dia misy loatra amin' ny [[Fitsipiteny malagasy|teny malagasy]] [[Fitsipiteny malagasy|tsara rafitra]]. Anisan' ny lohahevitra manjaka amin' izany ireto: * ny [[fanjakà-mpanjaka]] talohan' ny [[fanjanahantany]] (oh: [[Fanjakan' Imerina]]); * ny [[Zanatanin' i Madagasikara sy ny tany miankina|fanjanahantany frantsay]] sy ny vanim-potoanan' ny [[Tolom-bahoaka tamin' ny 1947|fitroarana malagasy tamin']] [[Tolom-bahoaka tamin' ny 1947|ny taona 1947]]; * ny olo-malaza ara-pôlitika (ohatra: [[Tsiranana Philibert|Philibert Tsiranana]]); * ny vohon' ny tany, ny [[Lisitry ny korian-drano eto Madagasikara|renirano]], ny [[Lisitry ny nosy eto Madagasikara|nosy]] eto Madagasikara; * ny [[Faritany eto Madagasikara|faritany]], ny [[Faritra eto Madagasikara (fitantanana)|faritra]], ny [[Distrika eto Madagasikara|distrika]] ary ny [[Kaominina eto Madagasikara|kaominina]]; * ny [[Lisitry ny valan-javaboarim-pirenena eto Madagasikara|valan-javaboary]] ary ny [[Lisitry ny tahirin-javaboary eto Madagasikara|tahirin-javaboary]] eto [[Madagasikara]]. (ohatra: [[Valan-javaboarim-pirenena Andasibe-Mantadia|Andasibe-Mantadia]]); * ny olana ara-tontolo iainana ([[fandripahana ala]], [[haintany]] any amin' ny [[faritra Androy]], sns.) ==== Zavaboary sy karazan-javamananaina ==== Malaza maneran-tany i Madagasikara noho ny karazan-javamananaina be dia be ao aminy. Mandray anjara amin' ny fampahafantarana ara-tsiansa amin' ny teny malagasy izany rehetra izany ny Wikipedia amin' ny teny malagasy. * ny [[Zavamaniry eto Madagasikara|karazan-javamaniry]] sy [[Biby eto Madagasikara|karazam-biby]] misy eto Madagasikara (ohatra: [[Lisitry ny karazam-borona eto Madagasikara|karazam-borona]], [[Lisitry ny biby mampinono eto Madagasikara|biby mampinono]], [[Amphibia eto Madagasikara|amphibia,]] [[Reptilia eto Madagasikara|reptilia]], sns); * ny [[Faritra Arovana eto Madagasikara|faritra arovana]], trangan-javatra voajanahary (ohatra ny fiforonan' ny [[tsingy]]); * ny [[Zavamaniry fanao fanafody eto Madagasikara|zavamaniry fanao fanafody]] sy [[Lisitry ny hazo fihinam-boa eto Madagasikara|zavamaniry fihinam-boa]] eto Madagasikara; * ny [[rohivoary]] (ohatra: ny ala maina any atsimo, ny [[ala honko]]). ==== Kolontsaina sy lova tsy azo tsapain-tanana ==== Misy koa ny andian-dahatsoratra maro atokana ho an' ny [[kolontsaina malagasy]]. Ny fisian' ny votoaty mifandraika amin' izany dia mamaly ny filàna fandraketana ny [[lova tsy azo tsapain-tanana]] sy ara-piteny amin' ny [[fitenim-pirenena]] malagasy, hampiroboroboana ny fitahirizana sy ny fampitana azy ireo amin' ny taranaka mifandimby. * ny [[lovantsofina am-bava]], ny [[ohabolana]], ny [[kabary]], ny [[zavakanto]], ny [[mozika]] ary [[dihy]]; * ny kolontsaim-bahoaka, ny [[finoana]], ny fomba amam-panao, sns.; * Ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] sy ny [[Fitenim-paritra malagasy|fitenim-paritra]] ao aminy; * ny [[Lisitry ny karazan-kira sy gadona ary dihy malagasy|mozika nentim-paharazana]] (oh: ny [[tsapiky]]); * ny rohim-pihavanana, ny fombafomba fandevenana (ohatra: [[fihavanana]], [[famadihana]]); ==== Andrim-panjakana sy fiainam-pirenena ==== An-dalam-pivoarana koa ny fandrakofana ny sehatra mahakasika ny [[andrim-panjakana]] sy ny fiainam-pirenena satria matetika izy ireo dia mitaky loharano ara-teknika bebe kokoa sy manara-penitra amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]. Izany dia atao mba ho fanamorana ny fahafahana mahazo vaovao amin' ny maha [[Zom-pirenena malagasy|olom-pirenena]]. * ny fandaminana ny [[Governemanta Malagasy|fitondram-panjakana]]; * ny andrim-panjakana (oh: [[Antenimierampirenena (Madagasikara)|Antenimierampirenena]], [[Antenimierandoholona (Madagasikara)|Antenimierandoholona]], sns); * ny [[Fanabeazana eto Madagasikara|fanabeazana]] sy [[fampianarana]], ny [[Fahasalamam-bahoaka ao Madagasikara|fahasalamam-bahoaka]], ny [[fotodrafitrasa]]. ==== Toekarena malagasy ==== Ny lohahevitra mahakasika ny [[Toekaren' i Madagasikara|toekarena malagasy]] dia manome vaovao momba ny hetsika ara-tsôsialy sy ara-toekarena misy eto [[Madagasikara]]. * ny [[Fambolena eto Madagasikara|fambolena]] ([[Fambolem-bary eto Madagasikara|fambolena vary]], [[Vanila|lavanila]], [[Jirofo (zavamaniry)|jirofo]]); * ny [[Fiompiana eto Madagasikara|fiompiana]] ([[Fiompiana omby eto Madagasikara|omby]], [[Akoho amam-borona eto Madagasikara|akoho amam-borona]]); * ny [[Jono eto Madagaskara|jono]] sy ny [[Fitrandrahana ala eto Madagasikara|fitrandrahana ala]]; * ny [[Asa tanana eto Madagasikara|asa tanana]] sy ny [[Indostria eto Madagasikara|indostria]]; * ny [[Fitrandrahana harena an-kibon' ny tany eto Madagasikara|fitrandrahana harena an-kibon' ny tany]] ([[nikela]], [[kôbalta]], [[eladrano]], [[volamena]]). === Momba izao tontolo izao sy lohahevitra hafa === Ny Wikipedia amin' ny teny malagasy dia tsy voafetra amin' ny lohahevitra mifandraika amin' i Madagasikara na amin' ny vahoaka malagasy fotsiny. Mikendry ny fandrakofana ankapobeny izy io. Ny sehatra lehibe dia ahitana ireto lohahevitra manaraka ireto: ==== Siansa ==== An-dalam-pivoarana ny fandrakofana ny sehatry ny [[siansa]] fototra, satria matetika izany dia mitaky loharanom-pahalalana ara-teknika bebe kokoa sy fampanaraham-penitra ny voambolana marin-toerana amin' ny teny malagasy. Mampivelatra ny fahafaha-maneho hevitra ara-tsiansa mahaleo tena amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] izany. * lahatsoratra momba ny [[biôlôjia]] ([[Reptilia|biby mandady sy mikisaka]], [[biby manana hazondamosina]], sns); * lahatsoratra momba ny [[fizika]] sy [[simia]] ([[haikintana]], [[fiota]], [[atôma]], [[môlekiola]], [[iôna]], sns); * lahatsoratra momba ny [[matematika]] ([[aljebra]], [[jeômetria]], sns); * lohahevitra momba ny [[Toekarena (taranja)|toekarena]] ([[seha-pihariana]], [[seha-pihariana voalohany]], [[seha-pihariana faharoa]], sns); * lohahevitra momba [[pôlitika]] ankehitriny ([[fitsinjaram-pahefana]], [[fanapariaham-pahefana]], [[federalisma]], sns). ==== Tantara maneran-tany ==== Manaraka ny firafitry ny rakipahalalana mahazatra ny fizaràna momba ny tantaran' izao tontolo izao amin' ny ankapobeny, ahitana lahatsoratra mamintina sy lahatsoratra manokana. Miovaova arakaraka ny vanim-potoana sy ny fahafahan' ny mpandray anjara ny fandrakofana. * ny [[sivilizasiôna]] tamin' ny [[Andro Taloha|Andro fahagola]] ([[Mesôpôtamia]], [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|Ejipta]] [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|taloha]], Sina taloha); * ny [[Andro Taloha Klasika|Andro Taloha klasika]] ([[Empira Rômana]], [[Aleksandra Lehibe]], sns); * i Eorôpa tamin' ny [[Andro Antenatenany]] ([[feodalisma]], [[kroazada]], sns); * ny fanitaran-tany silamo (fanitaran-tany nataon' ny Arabo); * ny olo-malaza ara-pivavahana sy ara-pôlitika tamin' ny Andro antenatenany. * ny [[Andro Vaovao]] ([[Revôlisiôna Frantsay]], [[Revôlisiôna Indostrialy|Revôlisiona Indostrialy]], [[fahitan-tany vaovao]], [[fanjanahantany]], sns); * ny [[Andro Ankehitriny]] ([[Ady Lehibe|ady lehibe]], [[Ady Lehibe Voalohany|Ady Lehibe I]], [[Ady Lehibe Faharoa|Ady Lehibe II]], [[Ady Mangatsiaka]], sns); * Misy ihany koa ny firesahana momba ny [[firenena]] môderina sy ny mpitarika pôlitika ary ny [[fikambanana iraisam-pirenena]]. ==== Jeôgrafia iraisam-pirenena ==== Ny jeôgrafia iraisam-pirenena ao amin' ny Wikipedia amin' ny teny malagasy dia manolotra sarintanin' izao tontolo izao: [[fanjakana]], [[firenena]], [[Kôntinenta|kôntinanta]], [[Tanàn-dehibe|tanàna]] lehibe, [[bikan-tany]], ary [[fikambanana iraisam-pirenena]]. Izy io dia manome fahafahana miditra amin' ny fanondroana toerana maneran-tany amin' ny teny malagasy: * fanjakana sy vondrona pôlitika: firenena manana [[fiandrianana]] ([[Frantsa]], [[Brezila]], [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]], sns), [[Faritra ara-pitantanana|faritra]] sy fizaràna madinika kokoa (fanjakana federe, [[faritany]], faritra mizaka tena); * [[Kôntinenta|kôntinanta]] sy faritra iraisam-pirenena: [[Afrika]], [[Azia]], [[Eorôpa]], [[Amerika]], faritra ara-kolontsaina lehibe; * tanàna lehibe sy metrôpôly ([[Paris]], [[Tokyo]], [[New York]], sns); * jeôgrafia ara-boanjanahary: endri-tany lehibe ([[Himalaya]], [[Andes]], sns), [[ony]] sy [[renirano]] ([[Nily]], [[Amazônia|Amazonia]], sns), tany efitra sy fari-toetany ([[Sahara]], [[Sahely|Sahel]], sns); * fikambanana iraisam-pirenena sy sampana jeôpôlitika: [[Vondrona Eorôpeana]], [[Firenena Mikambana]] == Jereo koa == * [[Wikipedia]] * [[Wikimedia]] * [[Wikipedia amin' ny teny afrikansa]] * [[Wikipedia amin' ny teny zolo]] * [[Wikipedia amin' ny teny soahily]] * [[Wikipedia amin' ny teny arabo ejiptiana]] * [[Wikipedia amin' ny teny arabo marôkana]] * [[Wikipedia amin' ny teny iôroba]] == Rohy ivelany == * [http://mg.wikipedia.org Sehatra ofisialy] * [http://stats.wikimedia.org/EN/TablesWikipediaMG.htm Statistika] {{Wayback|url=http://stats.wikimedia.org/EN/TablesWikipediaMG.htm |date=20130311044147 }} == Loharano == [[sokajy:wikipedia]] {{ref}} ipr33wrdllddnacwunf1otetbxlq8ni 0 46438 1141398 1063882 2026-06-01T03:39:38Z HarryWurst 36292 /* Valan-javaboahary */ 1141398 wikitext text/x-wiki {{coord|-22.483330|45.400000}} {{infobox tanàna |anarana=Ranohira |faritany=[[Faritanin'i Fianarantsoa|Fianarantsoa]] |faritra =[[Faritra Ihorombe|Ihorombe]] |isam-ponina= 16041 |firenena={{Madagasikara}} |sary =RanohiraGrandRueGeschäfte.jpg }} '''Ranohira''' dia kaominina malagasy ao amin'ny [[distrikan'i Ihosy]], [[Faritanin'i Fianarantsoa]]. Ny isam-poniny dia 16041 araka ny faminavinana natao tamin'ny taona 2018. Ny kaodin-kaominina dia 21623 ary ny kaodin-distrika dia 216 == Vokatry ny fambolena == Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia mangahazo. Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary. Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia arachide. Ny isan'omby dia 9405. Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3. Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia mangahazo. Ny entana lafo vidy indrindra dia vary. 85 ny mponina no miasa tany. 10 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana. 5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha. == Ara-tsosialy == Ahitana fikambanam-piasatanana ao. Ahitana fikambanan-tantsaha ao. == Fotodrafitrasa == Misy masoivohon'ny banky. Ahitana tobim-pahasalamana ao. Misy tsena isan'andro any. Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina. Andalovan'ny lalam-pirenena ilay kaominina. Ahitana sekoly ambaratonga fototra. Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo. Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy. Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna. Tsy ny JIRAMA no manome ny rano. Misy biraom-paositra ao. Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny alalan'ny asa tanana ao. == Fitaterana == Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe. Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 7 ora. Ahitana lalana godorô ao amin'ny kaominina. Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 8 ora. Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona. Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 35000 Fmg. Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 35000 Fmg. == Fahasoavana == 7 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra. 8 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra. Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 5 volana. 10 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena. 75 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony. == Endri-javatra == Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiompiana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiompiana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny rano sy ny ala. Misy masoivohon'ny ministeran'ny rano sy ny ala. Misy masoivohon'ny ministeran'ny asa tany. Misy masoivohon'ny ministeran'ny asa tany. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiarovana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiarovana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fanabeazana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fanabeazana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny angovo ao amin'ilay tanàna. Misy masoivohon'ny ministeran'ny angovo ao amin'ilay tanàna. == Olana == Ny isan'ny vono olona tanatin'ny taona 1999-2001 dia 28. Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina. Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 10. Ahitana polisy ao amin'ilay kaominina. Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina. <gallery> RanohiraMairie1.jpg|Lapan'ny tanana Ranohira Route Nationale RN7.jpg|Lalam-pirenena RN 7 RanohiraEglise.jpg|Fiangonana Katolika RanohiraEgliseIntérieur.jpg|Fiangonana Katolika RanohiraGrandRueBougainvillea.jpg|Hazo ao afovoan-tanàna RanohiraKrankenhaus.jpg|Hôpitaly RanohiraLycée.jpg|Collège Notre Dame de l'Isalo RanohiraSportplDenkmälerTribüne.jpg|Kianja fanatanjahan-tena RanohiraGrandRueGeschäfte.jpg|Fivarotana ao afovoan-tanàna </gallery> ==Valan-javaboahary== *[[Valan-javaboarim-pirenena Isalo|Valan-javaboarin' Isalo]] == Rohy ivelany == * [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity. {{commonscat}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Ihorombe]] j8tq3ldiwytc9hrz5c6awhzgvg22mrg 1141399 1141398 2026-06-01T03:41:27Z HarryWurst 36292 1141399 wikitext text/x-wiki {{coord|-22.483330|45.400000}} {{infobox tanàna |anarana=Ranohira |faritany=[[Faritanin'i Fianarantsoa|Fianarantsoa]] |faritra =[[Faritra Ihorombe|Ihorombe]] |isam-ponina= 16041 |firenena={{Madagasikara}} |sary =RanohiraGrandRueGeschäfte.jpg }} '''Ranohira''' dia kaominina malagasy ao amin'ny [[distrikan'i Ihosy]], [[Faritra Ihorombe]], [[Faritanin'i Fianarantsoa]]. Ny isam-poniny dia 16041 araka ny faminavinana natao tamin'ny taona 2018. Ny kaodin-kaominina dia 21623 ary ny kaodin-distrika dia 216 == Vokatry ny fambolena == Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia mangahazo. Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary. Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia arachide. Ny isan'omby dia 9405. Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3. Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia mangahazo. Ny entana lafo vidy indrindra dia vary. 85 ny mponina no miasa tany. 10 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana. 5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha. == Ara-tsosialy == Ahitana fikambanam-piasatanana ao. Ahitana fikambanan-tantsaha ao. == Fotodrafitrasa == Misy masoivohon'ny banky. Ahitana tobim-pahasalamana ao. Misy tsena isan'andro any. Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina. Andalovan'ny lalam-pirenena ilay kaominina. Ahitana sekoly ambaratonga fototra. Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo. Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy. Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna. Tsy ny JIRAMA no manome ny rano. Misy biraom-paositra ao. Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny alalan'ny asa tanana ao. == Fitaterana == Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe. Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 7 ora. Ahitana lalana godorô ao amin'ny kaominina. Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 8 ora. Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona. Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 35000 Fmg. Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 35000 Fmg. == Fahasoavana == 7 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra. 8 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra. Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 5 volana. 10 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena. 75 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony. == Endri-javatra == Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiompiana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiompiana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny rano sy ny ala. Misy masoivohon'ny ministeran'ny rano sy ny ala. Misy masoivohon'ny ministeran'ny asa tany. Misy masoivohon'ny ministeran'ny asa tany. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiarovana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fiarovana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fanabeazana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny fanabeazana. Misy masoivohon'ny ministeran'ny angovo ao amin'ilay tanàna. Misy masoivohon'ny ministeran'ny angovo ao amin'ilay tanàna. == Olana == Ny isan'ny vono olona tanatin'ny taona 1999-2001 dia 28. Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina. Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 10. Ahitana polisy ao amin'ilay kaominina. Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina. <gallery> RanohiraMairie1.jpg|Lapan'ny tanana Ranohira Route Nationale RN7.jpg|Lalam-pirenena RN 7 RanohiraEglise.jpg|Fiangonana Katolika RanohiraEgliseIntérieur.jpg|Fiangonana Katolika RanohiraGrandRueBougainvillea.jpg|Hazo ao afovoan-tanàna RanohiraKrankenhaus.jpg|Hôpitaly RanohiraLycée.jpg|Collège Notre Dame de l'Isalo RanohiraSportplDenkmälerTribüne.jpg|Kianja fanatanjahan-tena RanohiraGrandRueGeschäfte.jpg|Fivarotana ao afovoan-tanàna </gallery> ==Valan-javaboahary== *[[Valan-javaboarim-pirenena Isalo|Valan-javaboarin' Isalo]] == Rohy ivelany == * [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity. {{commonscat}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Ihorombe]] okhzhwug4apnn04tbsnprkrngllbvyi 0 71498 1141432 934734 2026-06-01T06:39:02Z HarryWurst 36292 1141432 wikitext text/x-wiki {{coord|20|31|S|41|54|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Alto Caparaó |velarantany = 103,69 |isam-ponina = 5.795 |haavo =997 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Cruzeiro no Pico da Bandeira.jpg |saina =Alto Caparaómgbandeira.jpg }} [[File:MinasGerais Municip AltoCaparao.svg|thumb|left| Alto Caparao]] I '''Alto Caparaó''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i [[Sary:Bandeira de Minas Gerais.svg|20px]] [[Minas Gerais]], ao amin'i [[Zona da Mata]], [[Zana-paritan'i Manhuaçu|Manhuaçu]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 103,69 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 5.795 tamin'ny taona . Ny tendrombohitra fahatelo avo indrindra any Brezila, [[Pico da Bandeira]] (2.891.9 m), dia hita ao amin'ny kaominina Halavirana avy any [[Belo Horizonte]] renivohitra: 371 km == jereo koa == {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] m7k6xjh5aumedc8f5q5kfeko5gfm6jq 1141433 1141432 2026-06-01T06:40:43Z HarryWurst 36292 1141433 wikitext text/x-wiki {{coord|20|31|S|41|54|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Alto Caparaó |velarantany = 103,69 |isam-ponina = 5.795 |haavo =997 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Cruzeiro no Pico da Bandeira.jpg |saina =Alto Caparaómgbandeira.jpg }} [[File:MinasGerais Municip AltoCaparao.svg|thumb|left| Alto Caparao]] I '''Alto Caparaó''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i [[Sary:Bandeira de Minas Gerais.svg|20px]] [[Minas Gerais]], ao amin'i [[Zona da Mata]], [[Zana-paritan'i Manhuaçu|Manhuaçu]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 103,69 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 5.795 tamin'ny taona . Ny tendrombohitra fahatelo avo indrindra any Brezila, [[Pico da Bandeira]] (2.891.9 m), dia hita ao amin'ny kaominina Halavirana avy any [[Belo Horizonte]] renivohitra: 371 km == jereo koa == {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] 2106jdnwqqbr0bo0nsd29urnq8zasoz 0 71643 1141435 954246 2026-06-01T06:55:54Z HarryWurst 36292 1141435 wikitext text/x-wiki {{coord|-19.967780|-44.198330}} {{infobox tanàna |anarana =Betim |velarantany = 342.85 |isam-ponina = 411.846 |firenena ={{BRA}} |ben'ny tanàna = [[]] |sary =Vista parcial de Betim MG.JPG |fanjakana ={{Minas Gerais}} |haavo = 830 |saina =BandeiraBetim.svg }} [[File:MinasGerais Municip Betim.svg|thumb|left|Betim]] I '''Betim''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Mesoregione Metropolitana di Belo Horizonte|Belo Horizonte]], [[Zana-paritan'i Belo Horizonte|Belo Horizonte]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 342.85 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 411.846 tamin'ny taona 2022. {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] p8223kdz9dkh8xdo7yh1m4boc3kv0xs 0 71976 1141422 935636 2026-06-01T06:02:31Z HarryWurst 36292 1141422 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana =Conceição da Barra de Minas |velarantany = 273,048 |isam-ponina = 3.946 |haavo = 930 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Antiga Parada da Ilha da EFOM - panoramio.jpg |saina=Brasão Conceição da Barra de Minas MG.png }} [[File:MinasGerais Municip ConceicaodaBarradeMinas.svg|thumb|left|Conceicao da Barra de Minas]] I '''Conceição da Barra de Minas''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Campo das Vertentes]], [[Zana-paritan'i São João del-Rei|São João del-Rei]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 273,048 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 3.946 tamin'ny taona 2021. == Jereo koa == {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] lqlpzu0frjau651pv6wrhsh4dp5xw16 1141423 1141422 2026-06-01T06:03:01Z HarryWurst 36292 1141423 wikitext text/x-wiki {{Coord|21|07|44|S|44|28|19|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Conceição da Barra de Minas |velarantany = 273,048 |isam-ponina = 3.946 |haavo = 930 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Antiga Parada da Ilha da EFOM - panoramio.jpg |saina=Brasão Conceição da Barra de Minas MG.png }} [[File:MinasGerais Municip ConceicaodaBarradeMinas.svg|thumb|left|Conceicao da Barra de Minas]] I '''Conceição da Barra de Minas''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Campo das Vertentes]], [[Zana-paritan'i São João del-Rei|São João del-Rei]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 273,048 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 3.946 tamin'ny taona 2021. == Jereo koa == {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] cx5trhfa1t0nv56j5bof92ck3g0n18v 0 72954 1141452 953758 2026-06-01T08:36:00Z HarryWurst 36292 1141452 wikitext text/x-wiki {{coord|-20.718890|-46.609720}} {{infobox tanàna |anarana =Passos |velarantany = 1.338 |haavo =745 |isam-ponina = 116.951 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Passos-mg.JPG |saina =BandeiraPassosMG.svg }} [[File:MinasGerais Municip Passos.svg|thumb|left|Passos]] I '''Passos''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Sul e Sudoeste de Minas]], [[Zana-paritan'i Passos|Passos]]. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 1.339,199 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 116.951 tamin'ny taona 2022. {{commonscat|Passos (Minas Gerais)}} [[sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] 5dnhgtnjtidj375jpm1pb5mlgrx4ijs 0 73160 1141434 953676 2026-06-01T06:52:53Z HarryWurst 36292 1141434 wikitext text/x-wiki {{coord|-19.766940|-44.086670}} {{infobox tanàna |anarana =Ribeirão das Neves |velarantany = 155,45 |isam-ponina = 329.794 |firenena ={{BRA}} |ben'ny tanàna = |fanjakana = {{Minas Gerais}} |haavo = 808 |saina =Brasaoneves1.png |sary =Ribeirão das Neves vista do Parque Ecológico.jpg }} [[File:MinasGerais Municip RibeiraodasNeves.svg|thumb|left|RibeiraovdasvNeves]] I '''Ribeirão das Neves''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i Minas Gerai, ao amin'i [[Mesoregione Metropolitana di Belo Horizonte|Metropolitana de Belo Horizonte]], [[Zana-paritan'i Belo Horizonte|Belo Horizonte]]. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 155,45 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 329.794 tamin'ny taona 2022. {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] dkuc6nvn7tmu9jkhllp0ein7h41ff3d 0 73507 1141446 938264 2026-06-01T08:10:57Z HarryWurst 36292 1141446 wikitext text/x-wiki {{coord|20|38|27|S|46|30|21|W|}} {{infobox tanàna |anarana =São João Batista do Glória |velarantany = 547.92 |isam-ponina = 7.652 |haavo = 730 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Matriz de SJB. Glória.jpg |saina =Brasaogloria.png }} [[File:MinasGerais Municip SaoJoaoBatistadoGloria.svg|thumb|left|Sao Joao Batista do Gloria]] I '''São João Batista do Glória''' dia kaominina [[Brezila|breziliana]] any atsimon'ny fanjakan'i {{Minas Gerais}}. Araka ny fanisam-bahoaka tamin'ny taona 2022, dia 7.652 ny mponina ao aminy, izay mivelatra amin'ny velaran-tany 547.91 km². Kaominina manamorona: [[Vargem Bonit]]a any avaratra, [[Passos]] sy [[Alpinópolis]] any atsimo, [[Capitólio]] any atsinanana, ary [[Delfinópolis]] any andrefana. Distance amin'ny renivohitra ([[Belo Horizonte]]): 374 km == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] 7vg68g73ky0eaziaze4xu007yi7j9t2 1141450 1141446 2026-06-01T08:21:29Z HarryWurst 36292 1141450 wikitext text/x-wiki {{coord|20|38|27|S|46|30|21|W|}} {{infobox tanàna |anarana =São João Batista do Glória |velarantany = 547.92 |isam-ponina = 7.652 |haavo = 730 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Matriz de SJB. Glória.jpg |saina =Brasaogloria.png }} [[File:MinasGerais Municip SaoJoaoBatistadoGloria.svg|thumb|left|Sao Joao Batista do Gloria]] I '''São João Batista do Glória''' dia kaominina [[Brezila|breziliana]] any atsimon'ny fanjakan'i {{Minas Gerais}}. Araka ny fanisam-bahoaka tamin'ny taona 2022, dia 7.652 ny mponina ao aminy, izay mivelatra amin'ny velaran-tany 547.91 km². Kaominina manamorona: [[Vargem Bonita (Minas Gerais|Vargem Bonita]] any avaratra, [[Passos]] sy [[Alpinópolis]] any atsimo, [[Capitólio]] any atsinanana, ary [[Delfinópolis]] any andrefana. Distance amin'ny renivohitra ([[Belo Horizonte]]): 374 km == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] 6pyn6gji2jthg2tnml0sx3iolrvy1dd 1141451 1141450 2026-06-01T08:21:43Z HarryWurst 36292 1141451 wikitext text/x-wiki {{coord|20|38|27|S|46|30|21|W|}} {{infobox tanàna |anarana =São João Batista do Glória |velarantany = 547.92 |isam-ponina = 7.652 |haavo = 730 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Matriz de SJB. Glória.jpg |saina =Brasaogloria.png }} [[File:MinasGerais Municip SaoJoaoBatistadoGloria.svg|thumb|left|Sao Joao Batista do Gloria]] I '''São João Batista do Glória''' dia kaominina [[Brezila|breziliana]] any atsimon'ny fanjakan'i {{Minas Gerais}}. Araka ny fanisam-bahoaka tamin'ny taona 2022, dia 7.652 ny mponina ao aminy, izay mivelatra amin'ny velaran-tany 547.91 km². Kaominina manamorona: [[Vargem Bonita (Minas Gerais)|Vargem Bonita]] any avaratra, [[Passos]] sy [[Alpinópolis]] any atsimo, [[Capitólio]] any atsinanana, ary [[Delfinópolis]] any andrefana. Distance amin'ny renivohitra ([[Belo Horizonte]]): 374 km == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] pb1r9gv9yvc03fw7qs7uikavklw1ml8 0 73692 1141447 1090701 2026-06-01T08:18:05Z HarryWurst 36292 1141447 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana =Vargem Bonita (Minas Gerais) |velarantany = 409,88 |isam-ponina = 2.158 |haavo = 768 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Aviões Air Tractor na Pousada da Limeira.jpg |saina=Bandeira de Vargem Bonita.png }} [[File:MinasGerais Municip VargemBonita.svg|thumb|left|Vargem Bonita]] I '''São João Batista do Glória''' dia kaominina [[Brezila|breziliana]] any atsimon'ny fanjakan'i {{Minas Gerais}}. Araka ny fanisam-bahoaka tamin'ny taona 2022, dia 2.158 ny mponina ao aminy, izay mivelatra amin'ny velaran-tany 409.88 km². {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] mppsgu5kx22g0b7r1ltrtkgky4pshi6 1141448 1141447 2026-06-01T08:18:55Z HarryWurst 36292 1141448 wikitext text/x-wiki {{coord|20|19|37|S|46|21|57|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Vargem Bonita (Minas Gerais) |velarantany = 409,88 |isam-ponina = 2.158 |haavo = 768 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Aviões Air Tractor na Pousada da Limeira.jpg |saina=Bandeira de Vargem Bonita.png }} [[File:MinasGerais Municip VargemBonita.svg|thumb|left|Vargem Bonita]] I '''São João Batista do Glória''' dia kaominina [[Brezila|breziliana]] any atsimon'ny fanjakan'i {{Minas Gerais}}. Araka ny fanisam-bahoaka tamin'ny taona 2022, dia 2.158 ny mponina ao aminy, izay mivelatra amin'ny velaran-tany 409.88 km². == Jereo koa == {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] a6hnhrgls7hjidkc4q8a8diqspyaqx9 1141449 1141448 2026-06-01T08:20:15Z HarryWurst 36292 1141449 wikitext text/x-wiki {{coord|20|19|37|S|46|21|57|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Vargem Bonita (Minas Gerais) |velarantany = 409,88 |isam-ponina = 2.158 |haavo = 768 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Aviões Air Tractor na Pousada da Limeira.jpg |saina=Bandeira de Vargem Bonita.png }} [[File:MinasGerais Municip VargemBonita.svg|thumb|left|Vargem Bonita]] I '''São João Batista do Glória''' dia kaominina [[Brezila|breziliana]] any atsimon'ny fanjakan'i {{Minas Gerais}}. Araka ny fanisam-bahoaka tamin'ny taona 2022, dia 2.158 ny mponina ao aminy, izay mivelatra amin'ny velaran-tany 409.88 km². Distancia amin'ny renivohitra ([[Belo Horizonte]]): 322 km == Jereo koa == {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] p1i87n120gkw7gbc0gykjyedqau8yhg 0 164104 1141424 1138293 2026-06-01T06:13:08Z HarryWurst 36292 1141424 wikitext text/x-wiki {{coord|19|46|56|S|43|57|5|W|}} {{infobox tanàna |anarana=Minas Gerais |sary=Minas Gerais in Brazil.svg |saina=Bandeira de Minas Gerais.svg |velarantany= 586.528,29 |isam-ponina=19.595.309 |haavo = 300-900 |ben'ny tanàna= [[Romeu Zema]] ([[Partido Novo|NOVO]]) |fanjakana = [[Minas Gerais]] |firenena={{BRA}} }} I '''Minas Gerais''' dia fanjakana mizaka-tena ao [[Brazila]]. Ny renivohiny dia [[Belo Horizonte]]. Ny velarantanin'ilay fanjakana dia {{formatnum:586528.293}} kilometatra toradroa ary ny isam-poniny dia {{formatnum:19595309}}. Mizara ho kaominina 853 ny faritaniny, izay betsaka indrindra amin'ny fanjakana [[Brazila|breziliana]] rehetra. Mikitoantoana be ny endriky ny tendrombohitra ao {{Minas Gerais}}, ary ny sasany amin'ireo tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena dia hita ao anatin'ny sisin-taniny. Ankoatra izany, ny sasany amin'ireo [[renirano]] manan-danja indrindra ao Brezila dia avy amin'ity fanjakana ity. Rehefa fantatra ny fisian'ny [[volamena]], dia nisy fidiran'ny mpifindra monina maro tao amin'ny fanjakana. Ny fitrandrahana metaly dia nitondra harena sy fampandrosoana ho an'ny faritany tamin'izany fotoana izany, izay nampiroborobo ny fitomboany ara-toekarena sy ara-kolontsaina. Na izany aza, tsy ela dia nanjary tsy dia nisy volamena, ka nahatonga ny ampahany betsaka amin'ny mponina hifindra monina, mandra-pahatongan'ny tsingerina vaovao ([[kafe]]) nitondra an'i Minas Gerais ho amin'ny laza nasionaly, izay niafara tamin'ny dingana indostrialy somary tara. Ny Minas Gerais amin'izao fotoana izao no manana ny harin-karena faobe fahatelo lehibe indrindra any Brezila, ary ny ampahany betsaka amin'ny vokatra manontolo ao amin'ny fanjakana dia mbola azo lazaina fa avy amin'ny fitrandrahana harena an-kibon'ny tany. Ny toekaren'i Minas Gerais no fahatelo lehibe indrindra ao amin'ny firenena sy ny faritra Atsimo Atsinanana, izay mitentina 9%-n'ny toekaren'i Brezila. ==Ony lehibe== * [[Rio São Francisco]] ==Tanàna lehibe== {| class="wikitable sortable" |- class="hintergrundfarbe9" !laharana !tanàna !mponina 2010 !vinavina 2018 |- |1 || [[Belo Horizonte]] || align="right" | 2.375.151 || align="right" | ''2.501.576'' |- |2 || [[Uberlândia]] || align="right" | 604.013 || align="right" | ''683.247'' |- |3 || [[Contagem]] || align="right" | 603.442 || align="right" | ''659.070'' |- |4 || [[Juiz de Fora]] || align="right" | 516.247 || align="right" | ''564.310'' |- |5 || [[Betim]] || align="right" | 378.089 || align="right" | ''432.575'' |- |6 || [[Montes Claros]] || align="right" | 361.915 || align="right" | ''404.804'' |- |7 || [[Ribeirão das Neves]] || align="right" | 296.317 || align="right" | ''331.045'' |- |8 || [[Uberaba]] || align="right" | 295.988 || align="right" | ''330.361'' |- |9 || [[Governador Valadares]] || align="right" | 263.689 || align="right" | ''278.685'' |- |10 || [[Ipatinga]] || align="right" | 239.468 || align="right" | ''261.344'' |- |} ==Jereo Koa== *[[Lisitry ny fanjakana ao Brezila]] {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Minas Gerais]] [[Sokajy:Fanjakana ao Brazila]] [[sokajy:Brazila]] q97ng6v7vgg0xbacuo0mptii0d30ec9 1141425 1141424 2026-06-01T06:14:31Z HarryWurst 36292 1141425 wikitext text/x-wiki {{coord|19|46|56|S|43|57|5|W|}} {{infobox tanàna |anarana=Minas Gerais |sary=Minas Gerais in Brazil.svg |saina=Bandeira de Minas Gerais.svg |velarantany= 586.528,29 |isam-ponina=19.595.309 |haavo = 300-900 |ben'ny tanàna= [[Romeu Zema]] ([[Partido Novo|NOVO]]) |fanjakana = {{Minas Gerais}} |firenena={{BRA}} }} I '''Minas Gerais''' dia fanjakana mizaka-tena ao [[Brazila]]. Ny renivohiny dia [[Belo Horizonte]]. Ny velarantanin'ilay fanjakana dia {{formatnum:586528.293}} kilometatra toradroa ary ny isam-poniny dia {{formatnum:19595309}}. Mizara ho kaominina 853 ny faritaniny, izay betsaka indrindra amin'ny fanjakana [[Brazila|breziliana]] rehetra. Mikitoantoana be ny endriky ny tendrombohitra ao {{Minas Gerais}}, ary ny sasany amin'ireo tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena dia hita ao anatin'ny sisin-taniny. Ankoatra izany, ny sasany amin'ireo [[renirano]] manan-danja indrindra ao Brezila dia avy amin'ity fanjakana ity. Rehefa fantatra ny fisian'ny [[volamena]], dia nisy fidiran'ny mpifindra monina maro tao amin'ny fanjakana. Ny fitrandrahana metaly dia nitondra harena sy fampandrosoana ho an'ny faritany tamin'izany fotoana izany, izay nampiroborobo ny fitomboany ara-toekarena sy ara-kolontsaina. Na izany aza, tsy ela dia nanjary tsy dia nisy volamena, ka nahatonga ny ampahany betsaka amin'ny mponina hifindra monina, mandra-pahatongan'ny tsingerina vaovao ([[kafe]]) nitondra an'i Minas Gerais ho amin'ny laza nasionaly, izay niafara tamin'ny dingana indostrialy somary tara. Ny Minas Gerais amin'izao fotoana izao no manana ny harin-karena faobe fahatelo lehibe indrindra any Brezila, ary ny ampahany betsaka amin'ny vokatra manontolo ao amin'ny fanjakana dia mbola azo lazaina fa avy amin'ny fitrandrahana harena an-kibon'ny tany. Ny toekaren'i Minas Gerais no fahatelo lehibe indrindra ao amin'ny firenena sy ny faritra Atsimo Atsinanana, izay mitentina 9%-n'ny toekaren'i Brezila. ==Ony lehibe== * [[Rio São Francisco]] ==Tanàna lehibe== {| class="wikitable sortable" |- class="hintergrundfarbe9" !laharana !tanàna !mponina 2010 !vinavina 2018 |- |1 || [[Belo Horizonte]] || align="right" | 2.375.151 || align="right" | ''2.501.576'' |- |2 || [[Uberlândia]] || align="right" | 604.013 || align="right" | ''683.247'' |- |3 || [[Contagem]] || align="right" | 603.442 || align="right" | ''659.070'' |- |4 || [[Juiz de Fora]] || align="right" | 516.247 || align="right" | ''564.310'' |- |5 || [[Betim]] || align="right" | 378.089 || align="right" | ''432.575'' |- |6 || [[Montes Claros]] || align="right" | 361.915 || align="right" | ''404.804'' |- |7 || [[Ribeirão das Neves]] || align="right" | 296.317 || align="right" | ''331.045'' |- |8 || [[Uberaba]] || align="right" | 295.988 || align="right" | ''330.361'' |- |9 || [[Governador Valadares]] || align="right" | 263.689 || align="right" | ''278.685'' |- |10 || [[Ipatinga]] || align="right" | 239.468 || align="right" | ''261.344'' |- |} ==Jereo Koa== *[[Lisitry ny fanjakana ao Brezila]] {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Minas Gerais]] [[Sokajy:Fanjakana ao Brazila]] [[sokajy:Brazila]] d7l7dxorq88wqp22qzcefzbjcohzqtv 1141426 1141425 2026-06-01T06:20:11Z HarryWurst 36292 1141426 wikitext text/x-wiki {{coord|19|46|56|S|43|57|5|W|}} {{infobox tanàna |anarana=Minas Gerais |sary=Minas Gerais in Brazil.svg |saina=Bandeira de Minas Gerais.svg |velarantany= 586.528,29 |isam-ponina=19.595.309 |haavo = 300-900 |ben'ny tanàna= [[Romeu Zema]] ([[Partido Novo|NOVO]]) |fanjakana = {{Minas Gerais}} |firenena={{BRA}} }} I '''Minas Gerais''' dia fanjakana mizaka-tena ao [[Brazila]]. Ny renivohiny dia [[Belo Horizonte]]. Ny velarantanin'ilay fanjakana dia {{formatnum:586528.293}} kilometatra toradroa ary ny isam-poniny dia {{formatnum:19595309}}. Mizara ho kaominina 853 ny faritaniny, izay betsaka indrindra amin'ny fanjakana [[Brazila|breziliana]] rehetra. Mikitoantoana be ny endriky ny tendrombohitra ao {{Minas Gerais}}, ary ny sasany amin'ireo tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena dia hita ao anatin'ny sisin-taniny. Ankoatra izany, ny sasany amin'ireo [[renirano]] manan-danja indrindra ao Brezila dia avy amin'ity fanjakana ity. Rehefa fantatra ny fisian'ny [[volamena]], dia nisy fidiran'ny mpifindra monina maro tao amin'ny fanjakana. Ny fitrandrahana metaly dia nitondra harena sy fampandrosoana ho an'ny faritany tamin'izany fotoana izany, izay nampiroborobo ny fitomboany ara-toekarena sy ara-kolontsaina. Na izany aza, tsy ela dia nanjary tsy dia nisy volamena, ka nahatonga ny ampahany betsaka amin'ny mponina hifindra monina, mandra-pahatongan'ny tsingerina vaovao ([[kafe]]) nitondra an'i Minas Gerais ho amin'ny laza nasionaly, izay niafara tamin'ny dingana indostrialy somary tara. Ny Minas Gerais amin'izao fotoana izao no manana ny harin-karena faobe fahatelo lehibe indrindra any Brezila, ary ny ampahany betsaka amin'ny vokatra manontolo ao amin'ny fanjakana dia mbola azo lazaina fa avy amin'ny fitrandrahana harena an-kibon'ny tany. Ny toekaren'i Minas Gerais no fahatelo lehibe indrindra ao amin'ny firenena sy ny faritra Atsimo Atsinanana, izay mitentina 9%-n'ny toekaren'i Brezila. == Jeografia == Maherin'ny 90%-n'i Minas Gerais no misy ambonin'ny 300 metatra, efa ho 60% ambonin'ny 600 metatra, ary 20% eo anelanelan'ny 900 sy 1500 metatra, miaraka amin'ny lembalemba avo misy tehezan-tendrombohitra mideza sy lemaka, izay tena hita miharihary any amin'ny faritra afovoany. Ny tendrony avo indrindra amin'ny fanjakana dia [[Pico da Bandeira]] ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra do Caparaó'' eo amin'ny sisin-tanin'i {{Espírito Santo}}, amin'ny 2.891 metatra (ny fahatelo avo indrindra ao amin'ny firenena), arahin'ny [[Pico do Cristal]] amin'ny 2.780 metatra. === Ony lehibe === * [[Rio São Francisco]] ==Tanàna lehibe== {| class="wikitable sortable" |- class="hintergrundfarbe9" !laharana !tanàna !mponina 2010 !vinavina 2018 |- |1 || [[Belo Horizonte]] || align="right" | 2.375.151 || align="right" | ''2.501.576'' |- |2 || [[Uberlândia]] || align="right" | 604.013 || align="right" | ''683.247'' |- |3 || [[Contagem]] || align="right" | 603.442 || align="right" | ''659.070'' |- |4 || [[Juiz de Fora]] || align="right" | 516.247 || align="right" | ''564.310'' |- |5 || [[Betim]] || align="right" | 378.089 || align="right" | ''432.575'' |- |6 || [[Montes Claros]] || align="right" | 361.915 || align="right" | ''404.804'' |- |7 || [[Ribeirão das Neves]] || align="right" | 296.317 || align="right" | ''331.045'' |- |8 || [[Uberaba]] || align="right" | 295.988 || align="right" | ''330.361'' |- |9 || [[Governador Valadares]] || align="right" | 263.689 || align="right" | ''278.685'' |- |10 || [[Ipatinga]] || align="right" | 239.468 || align="right" | ''261.344'' |- |} ==Jereo Koa== *[[Lisitry ny fanjakana ao Brezila]] {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Minas Gerais]] [[Sokajy:Fanjakana ao Brazila]] [[sokajy:Brazila]] chysmiuywvc02pmcpkpkkb6jvbg68bp 1141427 1141426 2026-06-01T06:21:59Z HarryWurst 36292 1141427 wikitext text/x-wiki {{coord|19|46|56|S|43|57|5|W|}} {{infobox tanàna |anarana=Minas Gerais |sary=Minas Gerais in Brazil.svg |saina=Bandeira de Minas Gerais.svg |velarantany= 586.528,29 |isam-ponina=19.595.309 |haavo = 300-900 |ben'ny tanàna= [[Romeu Zema]] ([[Partido Novo|NOVO]]) |fanjakana = {{Minas Gerais}} |firenena={{BRA}} }} I '''Minas Gerais''' dia fanjakana mizaka-tena ao [[Brazila]]. Ny renivohiny dia [[Belo Horizonte]]. Ny velarantanin'ilay fanjakana dia {{formatnum:586528.293}} kilometatra toradroa ary ny isam-poniny dia {{formatnum:19595309}}. Mizara ho kaominina 853 ny faritaniny, izay betsaka indrindra amin'ny fanjakana [[Brazila|breziliana]] rehetra. Mikitoantoana be ny endriky ny tendrombohitra ao {{Minas Gerais}}, ary ny sasany amin'ireo tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena dia hita ao anatin'ny sisin-taniny. Ankoatra izany, ny sasany amin'ireo [[renirano]] manan-danja indrindra ao Brezila dia avy amin'ity fanjakana ity. Rehefa fantatra ny fisian'ny [[volamena]], dia nisy fidiran'ny mpifindra monina maro tao amin'ny fanjakana. Ny fitrandrahana metaly dia nitondra harena sy fampandrosoana ho an'ny faritany tamin'izany fotoana izany, izay nampiroborobo ny fitomboany ara-toekarena sy ara-kolontsaina. Na izany aza, tsy ela dia nanjary tsy dia nisy volamena, ka nahatonga ny ampahany betsaka amin'ny mponina hifindra monina, mandra-pahatongan'ny tsingerina vaovao ([[kafe]]) nitondra an'i Minas Gerais ho amin'ny laza nasionaly, izay niafara tamin'ny dingana indostrialy somary tara. Ny Minas Gerais amin'izao fotoana izao no manana ny harin-karena faobe fahatelo lehibe indrindra any Brezila, ary ny ampahany betsaka amin'ny vokatra manontolo ao amin'ny fanjakana dia mbola azo lazaina fa avy amin'ny fitrandrahana harena an-kibon'ny tany. Ny toekaren'i Minas Gerais no fahatelo lehibe indrindra ao amin'ny firenena sy ny faritra Atsimo Atsinanana, izay mitentina 9%-n'ny toekaren'i Brezila. == Jeografia == [[File:Cruzeiro no Pico da Bandeira.jpg|thumb|left| [[Pico da Bandeira]]]] Maherin'ny 90%-n'i Minas Gerais no misy ambonin'ny 300 metatra, efa ho 60% ambonin'ny 600 metatra, ary 20% eo anelanelan'ny 900 sy 1500 metatra, miaraka amin'ny lembalemba avo misy tehezan-tendrombohitra mideza sy lemaka, izay tena hita miharihary any amin'ny faritra afovoany. Ny tendrony avo indrindra amin'ny fanjakana dia [[Pico da Bandeira]] ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra do Caparaó'' eo amin'ny sisin-tanin'i {{Espírito Santo}}, amin'ny 2.891 metatra (ny fahatelo avo indrindra ao amin'ny firenena), arahin'ny [[Pico do Cristal]] amin'ny 2.780 metatra. === Ony lehibe === * [[Rio São Francisco]] ==Tanàna lehibe== {| class="wikitable sortable" |- class="hintergrundfarbe9" !laharana !tanàna !mponina 2010 !vinavina 2018 |- |1 || [[Belo Horizonte]] || align="right" | 2.375.151 || align="right" | ''2.501.576'' |- |2 || [[Uberlândia]] || align="right" | 604.013 || align="right" | ''683.247'' |- |3 || [[Contagem]] || align="right" | 603.442 || align="right" | ''659.070'' |- |4 || [[Juiz de Fora]] || align="right" | 516.247 || align="right" | ''564.310'' |- |5 || [[Betim]] || align="right" | 378.089 || align="right" | ''432.575'' |- |6 || [[Montes Claros]] || align="right" | 361.915 || align="right" | ''404.804'' |- |7 || [[Ribeirão das Neves]] || align="right" | 296.317 || align="right" | ''331.045'' |- |8 || [[Uberaba]] || align="right" | 295.988 || align="right" | ''330.361'' |- |9 || [[Governador Valadares]] || align="right" | 263.689 || align="right" | ''278.685'' |- |10 || [[Ipatinga]] || align="right" | 239.468 || align="right" | ''261.344'' |- |} ==Jereo Koa== *[[Lisitry ny fanjakana ao Brezila]] {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Minas Gerais]] [[Sokajy:Fanjakana ao Brazila]] [[sokajy:Brazila]] m8ry76405gh4yzjtjtkjikinlh33nki 0 171420 1141255 1088749 2026-05-31T18:30:56Z InternetArchiveBot 25011 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1141255 wikitext text/x-wiki {{Coord|47.3831|-1.1017}} {{infobox tanàna |tanàna=Anetz |firenena={{Frantsa}} |faritany=[[Pays de la Loire]] |velarantany=14.83 |isam-ponina=1872 |ben'ny tanàna=Eric Lucas }} [[sary:Blason ville fr Anetz (Loire-Atlantique).svg|120px|thumb|right|Mari-piandrian'i Anetz]] I '''Anetz''' dia kaominina ao amin'ny fivondronan'i Ancenis, ao amin'ny departemantan'i [[Loire-Atlantique]], ao amin'ny faritr'i [[Pays de la Loire]], ao [[Frantsa]]. Ny INSEE dia mampiasa ny kaodim-paositra 44004. I Eric Lucas no ben'ny tanàna mandritry ny taona 2008&ndash;2014. Ilay kaominina dia kaominina mpikambana amin'ny fivondronan-kaominin'i Pays d'Ancenis == Jeografia == Ny isam-ponin'i Anetz dia 1872 mponina araka ny fanisana natao tamin'ny taona 2009. Ny haavon'ny toerana ambany indrindra dia 7 metatra. Ny haavon'ny toerana avo indrindra dia 32 metatra. Ny fisiana ara-daharampehintany ary ara-daharanjarahasin'ilay kaominina dia 47.3831° ary -1.1017° amin'ny soratra desimaly. Ny faritr'ora dia GMT+1. == Rohy ivelany == * [http://www.pays-ancenis.com/index.php?id {{Wayback|url=http://www.pays-ancenis.com/index.php?id |date=20210728192648 }} : Tranonkala * [http://www.communes.com/recherche/?q=Anetz Eo amin'i www.communes.com] {{Wayback|url=http://www.pays-ancenis.com/index.php?id |date=20210728192648 }} <references/> [[Sokajy:Tanàna ao amin'ny faritr'i Loire-Atlantique]] 5pnmwza73gmgt0yr98dc1ss1gpdxjl6 0 189388 1141411 978214 2026-06-01T05:27:38Z HarryWurst 36292 1141411 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Ferdinand Magellan.jpg |anarana= |anarana hafa= |teraka= |maty= |firenena={{Portogaly}} |mpiaraka= |asa= |taona niasàna= }} '''Ferdinand Magellan''' (fantatra ihany koa amin'ny anarana hoe '''Fernando Magellan''', [[fiteny portogey|Portogey]] ''Fernão de Magalhães'', [[Fiteny espaniola|espaniola]]: Fernando de Magallanes; teraka talohan'ny taona 1485, angamba tao Vila Nova de Gaia, Fanjakan'i {{Portogaly}}; maty tamin'ny 27 Aprily 1521 tao Mactan, {{Filipina}}) dia mpitaingin-tsambo portogey izay, notendren'ny Satroboninahitra Espaniola, no nanomboka ny fivezivezena an-dranomasina voalohany voarakitra ara-tantara manerana ny tany. Ny diany, na dia tsy nokasaina tany am-boalohany aza, dia nanome ny porofo farany sy azo ampiharina momba ny endrika boribory efa fantatra amin'ny Tany. Ny tena tanjony dia ny fikarohana lalana andrefana mankany amin'ny Nosy Zava-manitra, izany hoe, lalana eo anelanelan'ny [[Ranomasimbe Atlantika]] sy ny [[Ranomasimbe Atsimo]], izay fantatry ny Eoropeana amin'ny anarana hoe [[Ranomasimbe Pasifika]] nanomboka tamin'ny taona 1513. == Jereo koa == * [[Haisoratra]] {{commonscat}} [[sokajy:Mpanoratra portogey]] [[Sokajy:Tantsambo pôrtogey]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1485]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1521]] hjtiwy8pdgvyr21aj93sgfrp0xnm0sg 1141414 1141411 2026-06-01T05:30:52Z HarryWurst 36292 1141414 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Ferdinand Magellan.jpg |anarana= |anarana hafa= |teraka= 1485 |maty=27 Aprily 1521 |firenena={{Portogaly}} |mpiaraka= |asa= |taona niasàna= }} '''Ferdinand Magellan''' (fantatra ihany koa amin'ny anarana hoe '''Fernando Magellan''', [[fiteny portogey|Portogey]] ''Fernão de Magalhães'', [[Fiteny espaniola|espaniola]]: Fernando de Magallanes; teraka talohan'ny taona 1485, angamba tao Vila Nova de Gaia, Fanjakan'i {{Portogaly}}; maty tamin'ny 27 Aprily 1521 tao Mactan, {{Filipina}}) dia mpitaingin-tsambo portogey izay, notendren'ny Satroboninahitra Espaniola, no nanomboka ny fivezivezena an-dranomasina voalohany voarakitra ara-tantara manerana ny tany. Ny diany, na dia tsy nokasaina tany am-boalohany aza, dia nanome ny porofo farany sy azo ampiharina momba ny endrika boribory efa fantatra amin'ny Tany. Ny tena tanjony dia ny fikarohana lalana andrefana mankany amin'ny Nosy Zava-manitra, izany hoe, lalana eo anelanelan'ny [[Ranomasimbe Atlantika]] sy ny [[Ranomasimbe Atsimo]], izay fantatry ny Eoropeana amin'ny anarana hoe [[Ranomasimbe Pasifika]] nanomboka tamin'ny taona 1513. == Jereo koa == * [[Haisoratra]] {{commonscat}} [[sokajy:Mpanoratra portogey]] [[Sokajy:Tantsambo pôrtogey]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1485]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1521]] tg727hk7xpxwzyu9v3txdo9xup4hjjv 0 189395 1141410 1111485 2026-06-01T05:26:03Z HarryWurst 36292 1141410 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Amerigo Vespucci01.jpg |anarana=Amerigo Vespucci |teraka=18 Martsa 1454 |maty=3 Martsa 1512 |firenena={{Italia}} |mpiaraka= |asa= |taona niasàna= }} '''Amerigo Vespucci''' dia mizaka ny zom-pirenen'i [[Italia]] teraka ny 18 Martsa 1454 ary maty ny 3 Martsa 1512 tao [[Sevila]] == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1454]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1512]] [[Sokajy:tantsambo italiana]] qhb6zz93vsgvc96effuemqzr06qheho 0 190055 1141236 789495 2026-05-31T13:03:21Z HarryWurst 36292 1141236 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Bobby Charlton.jpg |anarana=Bobby Charlton |teraka=11 Oktobra 1937 |maty= |firenena={{Fanjakana Mitambatra}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] * [[mpanoratra ny tantaran'ny fiainany]] |taona niasàna= }} '''Bobby Charlton''' dia mpilalao baolina kitra anglisy, mpanoratra ny tantaran'ny fiainany mizaka ny zom-pirenen'i [[Fanjakana Mitambatra]] teraka ny 11 Oktobra 1937 == Jereo koa == [[sokajy:Biôgrafia]] {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra anglisy]] [[sokajy:mpanoratra ny tantaran'ny fiainany]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1937]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] bajtunpv8b82jwlusr1fxr7on3l7qi5 0 190062 1141229 1133218 2026-05-31T12:56:44Z HarryWurst 36292 1141229 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Ajax-selectie presenteert zich aan de pers, nummer 15 Heinz Stuy, nummer 16 Ruud Krol, nummer 13 Johan Cruyff, nummer 14 Wim Suurbier (allen koppen).jpg |anarana=Johan Cruijff |teraka=25 Aprily 1947 |maty= |firenena= {{Nederlandy}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Johan Cruijff''' dia [[Hôlandey (vahoaka)|Holandey]] mpilalao football, teraka tamin'ny 25 Aprily 1947 ary nodimandry tamin'ny 24 marsa 2016 tao [[Barselona|Barcelone]], [[Espaina]]. Lohalaharana no toerana tazoniny rehefa milalao izy nialoha ny naha-mpanazatra azy. Izy no mpilalao football voalohany in-telo nahazo ny ballon d'or, izay azony tamin'ny taona [[1971]], [[1973]] ary taona [[1974]] mametraka azy ho mpilalao anisan'ny goavana indrindra. Ekipa roa no tena nampamirapiratra azy dia tao amin'ny [[FC Barcelona|FC Barcelone]] sy tao amin'ny [[:fr:Ajax_Amsterdam|Ajax d'Amsterdam]]. ==Ny fiainany manokana== Ny zanany dia Jordi Cruijff. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra neerlandey]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1947]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] k5l2r8cr1b3lrvyfsfmaze0lnggyyu5 0 190115 1141377 792495 2026-05-31T23:14:31Z Dostojewskij 7697 Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1977 1141377 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Ilia Kulik 2008 Christmas On Ice – Yokohama.jpg |anarana= |anarana hafa= |teraka= |mpiaraka= |asa= |taona niasàna= }} '''Ilia Kulik''' dia mpanatanja-tena. == Jereo koa == * [[Kanto]] {{vangovango}} [[sokajy:Biôgrafia]] [[sokajy:Mpanatanja-tena]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1977]] sra8evun0bgieeaep6e27urx08y8qmw 0 190139 1141224 1115923 2026-05-31T12:51:28Z HarryWurst 36292 1141224 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Lionel_Messi_Player_of_the_Year_2011.jpg |anarana= Lionel Andrés Messi Cuccitini |anarana hafa= La Pulga |teraka=24 jona 1987 |tao= Rosario, Arzantina |mpiaraka= |asa=mpilalao baolina kitra |taona niasàna=hatramin'ny 2004 }} '''Lionel Messi''' (''Lionel Andrés Messi Cuccitini'' no anarany feno) dia mpilalao baolina kitra teratany [[Arzantina]], teraka tao Rosaria, Arzantina tamin'ny 24 Jona 1987. Amin’izao fotoana izao dia milalao ao amin’ny klioba Inter Miami ao amin’ny Major League Soccer (MLS) any [[Etazonia]] izy. Talohan’izay dia efa nilalao tao amin’ny [[FC Barcelona]] tany [[Espaina]] sy tao amin’ny [[Paris Saint-Germain Football Club|Paris Saint-Germain]] (PSG) tany [[Frantsa]] izy. Ankoatr’izay dia mpilalao manan-danja ao amin’ny ekipam-pirenena Arzantina ihany koa izy. Lionel Messi dia heverina ho anisan'ireo mpilalao baolina kitra mahery sy mahay indrindra teo amin'ny tantaran'ny lalao, satria izy irery no hany mpilalao nahazo ny Ballon d'Or inefatra misesy, tamin'ny taona 2009 ka hatramin'ny 2012. Maro ireo zava-bita miavaka vitan’i Messi nandritra ny asany: izy no nahafaty baolina be indrindra teo amin'ny fifaninanam-pirenena La Liga tany Espaina; izy no mpilalao nahafaty baolina be indrindra tao anatin'ny taona iray (baolina 91 tamin’ny 2012); ary izy no nahafaty baolina be indrindra tamin'ny Ligue des Champions any Eoropa tao anatin'ny taom-pilalaovana iray (baolina 14), niaraka amin’ilay Portiogey [[Cristiano Ronaldo]] sy ilay Italiana José Altafini. Nandritra ny fotoana nilalaovany tao amin'ny FC Barcelona, dia nahazo inenina ny tompon-dakan’i Espaina izy, indimy nahazo ny tompon-dakan’ny ekipa tompon’ny amboara, indroa nahazo ny Coupe du Roi, intelo tompondakan’ny Ligue des Champions any Eoropa, ary indroa nahazo ny amboara eran-tany ho an’ny klioba. Tamin’ny ekipam-pirenena Arzantina dia nahazo ny tompondaka eran-tany latsaky ny 20 taona tamin’ny taona 2005 izy, lasa tompondaka olaimpika tany Beijing tamin’ny 2008, tafakatra tamin’ny lalao famaranana ho tompondakan’i Amerika Atsimo (Copa America) tamin’ny 2007, ary tena nahazo voninahitra lehibe indrindra tamin’ny fandresena tamin’ny Tompondaka Eran-tany (Mondial) tamin’ny 2022. == Jereo koa == * [[Kanto]] {{commonscat}} [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1987]] [[sokajy:Mpilalao balonina kitra arjentina]] [[sokajy:Mpanatanja-tena]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] q775wbw7k6f2sut5681yrqg3vzp0t4c 1141225 1141224 2026-05-31T12:52:46Z HarryWurst 36292 ejentina 1141225 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Lionel_Messi_Player_of_the_Year_2011.jpg |anarana= Lionel Andrés Messi Cuccitini |anarana hafa= La Pulga |teraka=24 jona 1987 |tao= Rosario, Arzantina |mpiaraka= |asa=mpilalao baolina kitra |taona niasàna=hatramin'ny 2004 }} '''Lionel Messi''' (''Lionel Andrés Messi Cuccitini'' no anarany feno) dia mpilalao baolina kitra teratany [[Arzantina]], teraka tao Rosaria, Arzantina tamin'ny 24 Jona 1987. Amin’izao fotoana izao dia milalao ao amin’ny klioba Inter Miami ao amin’ny Major League Soccer (MLS) any [[Etazonia]] izy. Talohan’izay dia efa nilalao tao amin’ny [[FC Barcelona]] tany [[Espaina]] sy tao amin’ny [[Paris Saint-Germain Football Club|Paris Saint-Germain]] (PSG) tany [[Frantsa]] izy. Ankoatr’izay dia mpilalao manan-danja ao amin’ny ekipam-pirenena Arzantina ihany koa izy. Lionel Messi dia heverina ho anisan'ireo mpilalao baolina kitra mahery sy mahay indrindra teo amin'ny tantaran'ny lalao, satria izy irery no hany mpilalao nahazo ny Ballon d'Or inefatra misesy, tamin'ny taona 2009 ka hatramin'ny 2012. Maro ireo zava-bita miavaka vitan’i Messi nandritra ny asany: izy no nahafaty baolina be indrindra teo amin'ny fifaninanam-pirenena La Liga tany Espaina; izy no mpilalao nahafaty baolina be indrindra tao anatin'ny taona iray (baolina 91 tamin’ny 2012); ary izy no nahafaty baolina be indrindra tamin'ny Ligue des Champions any Eoropa tao anatin'ny taom-pilalaovana iray (baolina 14), niaraka amin’ilay Portiogey [[Cristiano Ronaldo]] sy ilay Italiana José Altafini. Nandritra ny fotoana nilalaovany tao amin'ny FC Barcelona, dia nahazo inenina ny tompon-dakan’i Espaina izy, indimy nahazo ny tompon-dakan’ny ekipa tompon’ny amboara, indroa nahazo ny Coupe du Roi, intelo tompondakan’ny Ligue des Champions any Eoropa, ary indroa nahazo ny amboara eran-tany ho an’ny klioba. Tamin’ny ekipam-pirenena Arzantina dia nahazo ny tompondaka eran-tany latsaky ny 20 taona tamin’ny taona 2005 izy, lasa tompondaka olaimpika tany Beijing tamin’ny 2008, tafakatra tamin’ny lalao famaranana ho tompondakan’i Amerika Atsimo (Copa America) tamin’ny 2007, ary tena nahazo voninahitra lehibe indrindra tamin’ny fandresena tamin’ny Tompondaka Eran-tany (Mondial) tamin’ny 2022. == Jereo koa == * [[Kanto]] {{commonscat}} [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1987]] [[sokajy:Mpilalao baolina kitra arjentina]] [[sokajy:Mpanatanja-tena]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] fwl9ljgq77gqyhbi9oi2o7q2psgnhoz 1141227 1141225 2026-05-31T12:53:49Z HarryWurst 36292 1141227 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Lionel_Messi_Player_of_the_Year_2011.jpg |anarana= Lionel Andrés Messi Cuccitini |anarana hafa= La Pulga |teraka=24 jona 1987 |toerana= [[Rosario]], {{Arjentina}} |mpiaraka= |asa=mpilalao baolina kitra |taona niasàna=hatramin'ny 2004 }} '''Lionel Messi''' (''Lionel Andrés Messi Cuccitini'' no anarany feno) dia mpilalao baolina kitra teratany [[Arzantina]], teraka tao Rosaria, Arzantina tamin'ny 24 Jona 1987. Amin’izao fotoana izao dia milalao ao amin’ny klioba Inter Miami ao amin’ny Major League Soccer (MLS) any [[Etazonia]] izy. Talohan’izay dia efa nilalao tao amin’ny [[FC Barcelona]] tany [[Espaina]] sy tao amin’ny [[Paris Saint-Germain Football Club|Paris Saint-Germain]] (PSG) tany [[Frantsa]] izy. Ankoatr’izay dia mpilalao manan-danja ao amin’ny ekipam-pirenena Arzantina ihany koa izy. Lionel Messi dia heverina ho anisan'ireo mpilalao baolina kitra mahery sy mahay indrindra teo amin'ny tantaran'ny lalao, satria izy irery no hany mpilalao nahazo ny Ballon d'Or inefatra misesy, tamin'ny taona 2009 ka hatramin'ny 2012. Maro ireo zava-bita miavaka vitan’i Messi nandritra ny asany: izy no nahafaty baolina be indrindra teo amin'ny fifaninanam-pirenena La Liga tany Espaina; izy no mpilalao nahafaty baolina be indrindra tao anatin'ny taona iray (baolina 91 tamin’ny 2012); ary izy no nahafaty baolina be indrindra tamin'ny Ligue des Champions any Eoropa tao anatin'ny taom-pilalaovana iray (baolina 14), niaraka amin’ilay Portiogey [[Cristiano Ronaldo]] sy ilay Italiana José Altafini. Nandritra ny fotoana nilalaovany tao amin'ny FC Barcelona, dia nahazo inenina ny tompon-dakan’i Espaina izy, indimy nahazo ny tompon-dakan’ny ekipa tompon’ny amboara, indroa nahazo ny Coupe du Roi, intelo tompondakan’ny Ligue des Champions any Eoropa, ary indroa nahazo ny amboara eran-tany ho an’ny klioba. Tamin’ny ekipam-pirenena Arzantina dia nahazo ny tompondaka eran-tany latsaky ny 20 taona tamin’ny taona 2005 izy, lasa tompondaka olaimpika tany Beijing tamin’ny 2008, tafakatra tamin’ny lalao famaranana ho tompondakan’i Amerika Atsimo (Copa America) tamin’ny 2007, ary tena nahazo voninahitra lehibe indrindra tamin’ny fandresena tamin’ny Tompondaka Eran-tany (Mondial) tamin’ny 2022. == Jereo koa == * [[Kanto]] {{commonscat}} [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1987]] [[sokajy:Mpilalao baolina kitra arjentina]] [[sokajy:Mpanatanja-tena]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] fkjpa2m339fxt5ehx352ncscyo7x6cu 0 190143 1141222 1126049 2026-05-31T12:49:36Z HarryWurst 36292 1141222 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Gerd Müller 2007.jpg |anarana=Gerd Müller |teraka=3 Novambra 1945 |maty= 15. August 2021 |firenena={{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] * [[mpanatanja-tena]] |taona niasàna= }} '''Gerd Müller''' dia mpilalao baolina kitra, mpanatanja-tena mizaka ny zom-pirenen'i [[Alemaina]] teraka ny 3 Novambra 1945 ao [[Nördlingen]], maty ny 15 Aogosta 2021. ==Klioba== *1963–1964 - [[TSV 1861 Nördlingen]] *1964–1979 - [[FC Bayern München]] *1979–1981 - [[Fort Lauderdale Strikers]] *1981–1982 - [[Smith Brothers Lounge]] ==zava-bita== *Mondial baolina kitra 1974 Tamin'ny taona 1970 dia nahazo ny Ballon d'Or ho "Mpilalao baolina kitra an'ny taona any Eoropa" izy. Amin'ny maha-mpilalao an'i [[FC Bayern München]] (1964-1979), Müller dia nahazo ny amboara alemà efatra, ny amboaran'ny DFB in-efatra, ny amboaran'ny Tompondakan'i Eoropa in-telo ary ny amboara Eoropeana mpandresy indray mandeha. == Jereo koa == * [[Biôgrafia]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[sokajy:mpanatanja-tena]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1945]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] lctq0p38nw9i68etc3tvcjqaq4yujsj 0 197670 1141241 1115920 2026-05-31T13:10:46Z HarryWurst 36292 1141241 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona |teraka=05 febroary 1985 |anarana=Christiano Ronaldo dos Santos Aveiro |sary=Christiano Ronaldo |toerana=Funchal ,nosy Madeira,any Portigaly |asa=Mpilalao baolina kitra}} '''Ny 5 febroary 1985 no teraka i Cristiano Ronaldo''' izay mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Pôrtogaly|Pôrtogaly.]] Fantatra amin’ny anarana hoe Cristiano Ronaldo na Ronaldo ary manana anaram-bositra CR7 ny nahatonga io anaram-bositra io moa dia fanafoizana ny anarany Cristiano (C) sy Ronaldo (R) ary miampy laharany eny fitafy rehefa eo ambony kianja ny laharany eny ambony kianja moa dia 7. Izy dia mpilalao baolina kitra avy any Portiogaly izay milalao amin’ny toeran’ny mpanafika ao amin’ny Al-Nassr FC izy akehitriny. Heverina ho iray amin’ireo mpilalao baolina kitra manana ny maha izy azy teo amin’ny tantarany, miaraka amin’i [[Lionel Messi]] (izay ifaninanany ara-panatanjahantena), izy dia mitana n'y laharany fahoroa amin’ireo mpilalao nahazo ny baolina volamana arohan'i Messi. Efa nihoatra ny 900 ny isan’ny baolina tafidiny tamin’ny lalao mihoatra ny 1 200 nandritra ny asany, ka i Cristiano Ronaldo no mpamono baolina be indrindra teo amin’ny tantaran’ny baolina kitra araka ny Filankevitry ny Baolina Kitra Eran-tany (FIFA). Izy ihany koa no mpamono baolina be indrindra amin’ny UEFA Champions League, amin’ny fiadiana amboaran’i Eoropa, amin’ny Real Madrid, amin’ny derby madrileña, amin’ny fiadiana ny amboaran’ny FIFA amin’ny ekipa mpandresy manerantany, ary amin’ny ekipam-pirenena Portigaly izay izy no kapiteny ofisialy nanomboka tamin’ny 2008.<ref><nowiki>https://www.biography.com/athletes/cristiano-ronaldo?utm_source=chatgpt.com</nowiki></ref><ref><nowiki>https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur19316.html</nowiki></ref><gallery> Sary:Cristiano Ronaldo 2012.jpg Sary:Cristiano Ronaldo, 2010.jpg Sary:Argentine - Portugal - Cristiano Ronaldo-2.jpg Sary:Cristiano Ronaldo 2013-06-10.jpg Sary:Ronaldo - Manchester United vs Chelsea.jpg Sary:Cristiano Ronaldo Signature.svg Sary:Cristiano Ronaldo (35609138466).jpg Sary:Cristiano Ronaldo (35480124482).jpg Sary:Cristiano Ronaldo Statue.jpg Sary:Cristiano Ronaldo.jpg Sary:Cristiano Ronaldo Iran vs Portugal.jpg Sary:C.Ronaldo.jpg Sary:Cristiano Ronaldo vs AC Milan, August 2012 at Yankee Stadium.jpg </gallery> == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra portogaley]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] t0bhjng5a5e4j01wi72kc1n5emd3ggp 1141242 1141241 2026-05-31T13:12:03Z HarryWurst 36292 1141242 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona |teraka=05 febroary 1985 |anarana=Christiano Ronaldo dos Santos Aveiro |sary=Christiano Ronaldo |toerana=Funchal ,nosy Madeira,any Portigaly |asa=Mpilalao baolina kitra}} '''Ny 5 febroary 1985 no teraka i Cristiano Ronaldo''' izay mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Pôrtogaly|Pôrtogaly.]] Fantatra amin’ny anarana hoe Cristiano Ronaldo na Ronaldo ary manana anaram-bositra CR7 ny nahatonga io anaram-bositra io moa dia fanafoizana ny anarany Cristiano (C) sy Ronaldo (R) ary miampy laharany eny fitafy rehefa eo ambony kianja ny laharany eny ambony kianja moa dia 7. Izy dia mpilalao baolina kitra avy any Portiogaly izay milalao amin’ny toeran’ny mpanafika ao amin’ny Al-Nassr FC izy akehitriny. Heverina ho iray amin’ireo mpilalao baolina kitra manana ny maha izy azy teo amin’ny tantarany, miaraka amin’i [[Lionel Messi]] (izay ifaninanany ara-panatanjahantena), izy dia mitana n'y laharany fahoroa amin’ireo mpilalao nahazo ny baolina volamana arohan'i Messi. Efa nihoatra ny 900 ny isan’ny baolina tafidiny tamin’ny lalao mihoatra ny 1 200 nandritra ny asany, ka i Cristiano Ronaldo no mpamono baolina be indrindra teo amin’ny tantaran’ny baolina kitra araka ny Filankevitry ny Baolina Kitra Eran-tany (FIFA). Izy ihany koa no mpamono baolina be indrindra amin’ny UEFA Champions League, amin’ny fiadiana amboaran’i Eoropa, amin’ny Real Madrid, amin’ny derby madrileña, amin’ny fiadiana ny amboaran’ny FIFA amin’ny ekipa mpandresy manerantany, ary amin’ny ekipam-pirenena Portigaly izay izy no kapiteny ofisialy nanomboka tamin’ny 2008.<ref><nowiki>https://www.biography.com/athletes/cristiano-ronaldo?utm_source=chatgpt.com</nowiki></ref><ref><nowiki>https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur19316.html</nowiki></ref><gallery> Sary:Cristiano Ronaldo 2012.jpg Sary:Cristiano Ronaldo, 2010.jpg Sary:Argentine - Portugal - Cristiano Ronaldo-2.jpg Sary:Cristiano Ronaldo 2013-06-10.jpg Sary:Ronaldo - Manchester United vs Chelsea.jpg Sary:Cristiano Ronaldo Signature.svg Sary:Cristiano Ronaldo (35609138466).jpg Sary:Cristiano Ronaldo (35480124482).jpg Sary:Cristiano Ronaldo Statue.jpg Sary:Cristiano Ronaldo.jpg Sary:Cristiano Ronaldo Iran vs Portugal.jpg Sary:C.Ronaldo.jpg Sary:Cristiano Ronaldo vs AC Milan, August 2012 at Yankee Stadium.jpg </gallery> == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra pôrtogey]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] in3x6e4geol1ho5shy64nmyvqvj9tis 0 197831 1141404 790556 2026-06-01T04:35:39Z HarryWurst 36292 1141404 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Eduard Oriol Gracia 2014.JPG |anarana=Eduard Oriol |teraka=5 Novambra 1986 |maty= |firenena=Espaina |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Eduard Oriol''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Espaina]] teraka ny 5 Novambra 1986 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra espaniola]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1959]] jph1kiyfgwzhnmzgx65q7scrhe0e41i 1141406 1141404 2026-06-01T04:36:28Z HarryWurst 36292 1141406 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Eduard Oriol Gracia 2014.JPG |anarana=Eduard Oriol |teraka=5 Novambra 1986 |maty= |firenena=Espaina |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Eduard Oriol''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Espaina]] teraka ny 5 Novambra 1986 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra espaniola]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1986]] ry2s4e9k107p37ijhxe2qo8d2cobzd7 1141407 1141406 2026-06-01T04:36:41Z HarryWurst 36292 1141407 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Eduard Oriol Gracia 2014.JPG |anarana=Eduard Oriol |teraka=5 Novambra 1986 |maty= |firenena={{Espaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Eduard Oriol''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Espaina]] teraka ny 5 Novambra 1986 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra espaniola]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1986]] 9m8hbnfyeh9xj6kppymyru5jogxmzuh 0 198307 1141238 762549 2026-05-31T13:05:47Z HarryWurst 36292 1141238 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=P Scholes.jpg |anarana=Paul Scholes |teraka=16 Novambra 1974 |maty= |firenena= {{Angletera}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Paul Scholes''' dia mpilalao baolina kitra teraka ny 16 Novambra 1974 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra anglisy]] 63qbwhii29tak0alsrbg5fisr0c54ss 0 198493 1141216 1086539 2026-05-31T12:33:47Z HarryWurst 36292 1141216 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Bundesarchiv Bild 183-1990-0404-025, SG Dynamo Dresden, Matthias Sammer.jpg |anarana=Matthias Sammer |teraka=5 Septambra 1967 |maty= |firenena={{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matthias Sammer''' (teraka ny 5 Septambra 1967 tao [[Dresden]]) dia mpitantana baolina kitra [[Alemaina|alemà]], mpilalao taloha ary mpanazatra [[baolina kitra]]. Amin'ny maha-mpilalao azy, i Sammer dia mpikambana tao amin'ny ekipa nasionaly alemà nanomboka tamin'ny 1986 ka hatramin'ny 1997, voalohany ho an'i Alemaina Atsinanana ary, taorian'ny fampiraisana an'i {{Alemaina}}, ho an'i Alemaina Andrefana. Nilalao ho an'ny klioba [[SG Dynamo Dresden]], [[VfB Stuttgart]], [[Inter Milano]], ary [[Borussia Dortmund]] izy. Tamin'ny 1996, nahazo ny ''Ballon d'Or'' ho "Mpilalao Baolina Kitra Eoropeana Mendrika Indrindra" izy. Nandritra ny asany nilalao, i Sammer dia nandresy saika ny anaram-boninahitra lehibe rehetra tamin'ny baolina kitra Eoropeana tamin'ny taona 1990. Nandresy tamin'ny Ligin'ny Tompondaka izy, nandresy tamin'ny Amboara Intercontinental, ary tompondaka Alemana intelo. Niaraka tamin'ny ekipa nasionaly alemà, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Eoropeana tamin'ny 1996 izy. Amin'ny maha-mpanazatra baolina kitra azy, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Alemana niaraka tamin'ny Borussia Dortmund tamin'ny 2002 izy, ka lasa mpanazatra zandriny indrindra nahavita izany zava-bita izany. Iray amin'ireo olona sivy teo amin'ny tantaran'ny [[Bundesliga]] izay lasa tompondakan'ny baolina kitra alemà ihany koa i Sammer, na amin'ny maha-mpilalao azy na amin'ny maha-mpanazatra azy. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona ]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] hbr0mfctcvjlu0jppq5di30jp227a3d 1141217 1141216 2026-05-31T12:34:10Z HarryWurst 36292 1141217 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Bundesarchiv Bild 183-1990-0404-025, SG Dynamo Dresden, Matthias Sammer.jpg |anarana=Matthias Sammer |teraka=5 Septambra 1967 |maty= |firenena={{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matthias Sammer''' (teraka ny 5 Septambra 1967 tao [[Dresden]]) dia mpitantana baolina kitra [[Alemaina|alemà]], mpilalao taloha ary mpanazatra [[baolina kitra]]. Amin'ny maha-mpilalao azy, i Sammer dia mpikambana tao amin'ny ekipa nasionaly alemà nanomboka tamin'ny 1986 ka hatramin'ny 1997, voalohany ho an'i Alemaina Atsinanana ary, taorian'ny fampiraisana an'i {{Alemaina}}, ho an'i Alemaina Andrefana. Nilalao ho an'ny klioba [[Dynamo Dresden]], [[VfB Stuttgart]], [[Inter Milano]], ary [[Borussia Dortmund]] izy. Tamin'ny 1996, nahazo ny ''Ballon d'Or'' ho "Mpilalao Baolina Kitra Eoropeana Mendrika Indrindra" izy. Nandritra ny asany nilalao, i Sammer dia nandresy saika ny anaram-boninahitra lehibe rehetra tamin'ny baolina kitra Eoropeana tamin'ny taona 1990. Nandresy tamin'ny Ligin'ny Tompondaka izy, nandresy tamin'ny Amboara Intercontinental, ary tompondaka Alemana intelo. Niaraka tamin'ny ekipa nasionaly alemà, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Eoropeana tamin'ny 1996 izy. Amin'ny maha-mpanazatra baolina kitra azy, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Alemana niaraka tamin'ny Borussia Dortmund tamin'ny 2002 izy, ka lasa mpanazatra zandriny indrindra nahavita izany zava-bita izany. Iray amin'ireo olona sivy teo amin'ny tantaran'ny [[Bundesliga]] izay lasa tompondakan'ny baolina kitra alemà ihany koa i Sammer, na amin'ny maha-mpilalao azy na amin'ny maha-mpanazatra azy. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona ]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] gn4l84u600k4p6suotk3ig25t98q4al 1141218 1141217 2026-05-31T12:39:37Z HarryWurst 36292 1141218 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Bundesarchiv Bild 183-1990-0404-025, SG Dynamo Dresden, Matthias Sammer.jpg |anarana=Matthias Sammer |teraka=5 Septambra 1967 |maty= |firenena={{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matthias Sammer''' (teraka ny 5 Septambra 1967 tao [[Dresden]]) dia mpitantana baolina kitra [[Alemaina|alemà]], mpilalao taloha ary mpanazatra [[baolina kitra]]. Amin'ny maha-mpilalao azy, i Sammer dia mpikambana tao amin'ny ekipa nasionaly alemà nanomboka tamin'ny 1986 ka hatramin'ny 1997, voalohany ho an'i Alemaina Atsinanana ary, taorian'ny fampiraisana an'i {{Alemaina}}, ho an'i Alemaina Andrefana. Nilalao ho an'ny klioba [[Dynamo Dresden]], [[VfB Stuttgart]], [[Inter Milano]], ary [[Borussia Dortmund]] izy. Tamin'ny 1996, nahazo ny ''Ballon d'Or'' ho "Mpilalao Baolina Kitra Eoropeana Mendrika Indrindra" izy. Nandritra ny asany nilalao, i Sammer dia nandresy saika ny anaram-boninahitra lehibe rehetra tamin'ny baolina kitra Eoropeana tamin'ny taona 1990. Nandresy tamin'ny Ligin'ny Tompondaka izy, nandresy tamin'ny Amboara Intercontinental, ary tompondaka Alemana intelo. Niaraka tamin'ny ekipa nasionaly alemà, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Eoropeana tamin'ny 1996 izy. Amin'ny maha-mpanazatra baolina kitra azy, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Alemana niaraka tamin'ny Borussia Dortmund tamin'ny 2002 izy, ka lasa mpanazatra zandriny indrindra nahavita izany zava-bita izany. Iray amin'ireo olona sivy teo amin'ny tantaran'ny [[Bundesliga]] izay lasa tompondakan'ny baolina kitra alemà ihany koa i Sammer, na amin'ny maha-mpilalao azy na amin'ny maha-mpanazatra azy. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona ]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] [[Sokajy:Mpanazatra alemà]] bq5yjqloy71x8nt43xlt2qeiq0j1o55 1141219 1141218 2026-05-31T12:43:01Z HarryWurst 36292 1141219 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Bundesarchiv Bild 183-1990-0404-025, SG Dynamo Dresden, Matthias Sammer.jpg |anarana=Matthias Sammer |teraka=5 Septambra 1967 |maty= |firenena={{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matthias Sammer''' (teraka ny 5 Septambra 1967 tao [[Dresden]]) dia mpitantana baolina kitra [[Alemaina|alemà]], mpilalao taloha ary mpanazatra [[baolina kitra]]. Amin'ny maha-mpilalao azy, i Sammer dia mpikambana tao amin'ny ekipa nasionaly alemà nanomboka tamin'ny 1986 ka hatramin'ny 1997, voalohany ho an'i Alemaina Atsinanana ary, taorian'ny fampiraisana an'i {{Alemaina}}, ho an'i Alemaina Andrefana. Nilalao ho an'ny klioba [[Dynamo Dresden]], [[VfB Stuttgart]], [[Inter Milano]], ary [[Borussia Dortmund]] izy. Tamin'ny 1996, nahazo ny ''Ballon d'Or'' ho ''Mpilalao Baolina Kitra Eoropeana Mendrika Indrindra'' izy. Nandritra ny asany nilalao, i Sammer dia nandresy saika ny anaram-boninahitra lehibe rehetra tamin'ny baolina kitra Eoropeana tamin'ny taona 1990. Nandresy tamin'ny Ligin'ny Tompondaka izy, nandresy tamin'ny Amboara Intercontinental, ary tompondaka Alemana intelo. Niaraka tamin'ny ekipa nasionaly alemà, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Eoropeana tamin'ny 1996 izy. Amin'ny maha-mpanazatra baolina kitra azy, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Alemana niaraka tamin'ny Borussia Dortmund tamin'ny 2002 izy, ka lasa mpanazatra zandriny indrindra nahavita izany zava-bita izany. Iray amin'ireo olona sivy teo amin'ny tantaran'ny [[Bundesliga]] izay lasa tompondakan'ny baolina kitra alemà ihany koa i Sammer, na amin'ny maha-mpilalao azy na amin'ny maha-mpanazatra azy. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona ]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] [[Sokajy:Mpanazatra alemà]] r2gke7e7u4lbmpimrht0syx9m97s71c 1141220 1141219 2026-05-31T12:47:15Z HarryWurst 36292 1141220 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Bundesarchiv Bild 183-1990-0404-025, SG Dynamo Dresden, Matthias Sammer.jpg |anarana=Matthias Sammer |teraka=5 Septambra 1967 |maty= |firenena={{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matthias Sammer''' (teraka ny 5 Septambra 1967 tao [[Dresden]]) dia mpitantana baolina kitra [[Alemaina|alemà]], mpilalao taloha ary mpanazatra [[baolina kitra]]. Amin'ny maha-mpilalao azy, i Sammer dia mpikambana tao amin'ny ekipa nasionaly alemà nanomboka tamin'ny 1986 ka hatramin'ny 1997, voalohany ho an'i Alemaina Atsinanana ary, taorian'ny fampiraisana an'i {{Alemaina}}, ho an'i Alemaina Andrefana. Nilalao ho an'ny klioba [[Dynamo Dresden]], [[VfB Stuttgart]], [[Inter Milano]], ary [[Borussia Dortmund]] izy. Tamin'ny 1996, nahazo ny ''Ballon d'Or'' ho ''Mpilalao Baolina Kitra Eoropeana Mendrika Indrindra'' izy. Nandritra ny asany nilalao, i Sammer dia nandresy saika ny anaram-boninahitra lehibe rehetra tamin'ny baolina kitra Eoropeana tamin'ny taona 1990. Nandresy tamin'ny Ligin'ny Tompondaka izy, nandresy tamin'ny Amboara Intercontinental, ary tompondaka Alemana intelo. Niaraka tamin'ny ekipa nasionaly alemà, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Eoropeana tamin'ny 1996 izy. Amin'ny maha-mpanazatra baolina kitra azy, dia nandresy tamin'ny fiadiana ny tompondaka Alemana niaraka tamin'ny Borussia Dortmund tamin'ny 2002 izy, ka lasa mpanazatra zandriny indrindra nahavita izany zava-bita izany. Iray amin'ireo olona sivy teo amin'ny tantaran'ny [[Bundesliga]] izay lasa tompondakan'ny baolina kitra alemà ihany koa i Sammer, na amin'ny maha-mpilalao azy na amin'ny maha-mpanazatra azy. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona ]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] [[Sokajy:Mpanazatra alemà]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] 7svj0s7f7atztgt06bdikvdlo3qt5zd 0 200434 1141233 756146 2026-05-31T13:01:48Z HarryWurst 36292 1141233 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=George best 1976.jpg |anarana=George Best |teraka=22 Mey 1946 |maty=25 Novambra 2005 |firenena= |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''George Best''' dia mpilalao baolina kitra teraka ny 22 Mey 1946 ary maty ny 25 Novambra 2005 tao [[London]] == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra anglisy]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] 6mwx5ole7eprnnz865hxsqs2v6ihho6 0 201373 1141230 760548 2026-05-31T12:59:14Z HarryWurst 36292 1141230 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Matt Busby cropped.jpg |anarana=Matt Busby |teraka=26 Mey 1909 |maty=20 Janoary 1994 |firenena={{Angletera}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matt Busby''' dia mpilalao baolina kitra anglisy teraka ny 26 Mey 1909 ary maty ny 20 Janoary 1994 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra anglisy]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] dcypg3y3nuxwsjjc1dgp7eaav1doyaw 1141243 1141230 2026-05-31T13:12:51Z HarryWurst 36292 1141243 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Matt Busby cropped.jpg |anarana=Matt Busby |teraka=26 Mey 1909 |maty=20 Janoary 1994 |firenena={{Angletera}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Matt Busby''' dia mpilalao baolina kitra anglisy teraka ny 26 Mey 1909 ary maty ny 20 Janoary 1994 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra anglisy]] t229krgke184si7vobmdcks02wd8jzy 0 201919 1141235 754346 2026-05-31T13:02:22Z HarryWurst 36292 1141235 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Denis Law.jpg |anarana=Denis Law |teraka=24 Febroary 1940 |maty= |firenena={{Fanjakana Mitambatra}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Denis Law''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Fanjakana Mitambatra]] teraka ny 24 Febroary 1940 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra anglisy]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] 0xexx030wjjo52exn5kkoe9c11b0sf9 0 202613 1141405 762215 2026-06-01T04:36:11Z HarryWurst 36292 1141405 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Oriol Romeu.jpg |anarana=Oriol Romeu |teraka=24 Septambra 1991 |maty= |firenena={{Espaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Oriol Romeu''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Espaina]] teraka ny 24 Septambra 1991 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra espaniola]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1991]] 32pmvgkreusvgp0abogjtfl75r7bq6h 0 206896 1141408 1086158 2026-06-01T04:44:33Z HarryWurst 36292 1141408 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Igor gabilondo.jpg |anarana=Igor Gabilondo |teraka=10 Febroary 1979 |maty= |firenena={{Espaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Igor Gabilondo''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Espaina]] teraka ny 10 Febroary 1979 == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra espaniola]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1979]] qcg6zp8gtdxndfyhpvp6mxjl0cy067e 0 230029 1141283 1141090 2026-05-31T19:35:30Z Miarantsoa 35560 Nampiditra tantara 1141283 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Odéam Rakoto|toerana=Ambohitahara Ambohidratrimo|teraka=22 Aprily 1922|maty=1973|firenena=Madagasikara|asa=Mpihira, mpanao hatsikana, mpanoratra , mpilalao tantara an-tsehatra Malagasy|taona niasana=1934}} [[Odéam Rakoto]] (1922–1973) dia mpihira, mpanao hatsikana, mpanoratra, ary mpilalao tantara an-tsehatra malagasy. Mpamorona nalaza tamin'ny taona 50 ary anisany tena nampalaza azy ny hira hoe "Rankizy Malagasy o!", ny tantara an-tsehatra "Dokotera tsy fidiny" == Tantara == RAKOTOVAO no tena anarany, teraka tamin'ny 22 Aprily 1922 tao Ambohitahara Ambohidratrimo, faritra Analamanga ankehitriny. Anisany nataony atom-pisiana ny hiady ho an'ny kolontsaina sy ny teny Malagasy. Dimy no zanaky ny ray aman-dreniny ka izy no Farany tamin'izy ireo. Nandrato fianarana tao amin'ny sekoly protestanta tao Ambatovinaky izy. Tao amin'io sekoly io namantarany voalohany ny tantara an-tsehatra tamin'ny mpanao hatsikana Rabarinjaka izay nangataka azy hiditra ao amin’ny ekipany Ramanda. Avy amin'ny namany no nazahoany ny solon' anarana Odéam " le verlan de maedo (maestro) ". <ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> Odéam dia olona tia tanindrazana ary izany indrindra no nisafidianan'i Président Philbert Tsiranana azy ho Directeur artistique de la troupe nationale baptisé Ravinala.<ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> == Asa soratra sy lalao an-tsehatra == Nanomboka tamin'ny taona 1934 izy no namoaka voalohany ny asa sorany tao amin'ny gazety "Teny soa" .<ref><nowiki>https://newsmada.com/2022/12/01/havatsa-upem-le-centenaire-dodeam-rakoto-celebre-en-france/</nowiki></ref> Rehefa niasa tao amin'ny radio anakiray izy ny taona 1942 , nanomboka tao no nirona nakany amin'ny tontolon'ny fanaovana tantara an-tsehatra niarahany taminy ekipan'i Albert Ramanda Ambatovinaky.Ny taona 1957 izy no namorona ny ekipany Odéam Rakoto. Ny taona 1959, nandritra ny fandalovan'ny Théâtre de l'union teto Madagasikara dia voahasa izy hanazava ny seho an-tsehatra La jalousie de Barbouillé izay natao tamin'ny teny Malagasy. Anisany efa nolalaoviny ihany koa ny sangan'asan'i Molière toy ny L'Avare ou Ralaikahidy, Les Fourberies de Scapin ou Isambilo Katsepy ary Le Médecin malgré lui oui Dokotera tsy fidiny.<ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> Raha i odéam manokana dia anisany olona tia tanindrazana ary nanana fanantenana tsara ho an'i Madagasikara izy ny taona 1960 ka izany no isany nanoratany ilay hira " Azonay e ! Tsy avelanay " na tsy mpanao politika aza izy dia faly noho ny fiverenan'ny fahaleovantena indray. Nanao fizaran'asa momban' ny tantara an-tsehatra nandritra ny enim-bolana tao amin'ny La rue Blanche tao Paris ny 1964. Tao aorian'izay no nahafantatany fa ny tantara an-tsehatra dia afaka manome lanja ny kolontsaina, fitaovana iray ahafahana manamafy firaisankina ary fanafody iray hahafahana mampianatra. Tamin'izay indrindra no niseharany bebe kokoa tamin'ny tantara antsehatra teny amin'ny tontolo ambanivohitra ary manakaiky ny olona.<ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> Rehefa tafaverina teto an-tanindrazana izy dia namorona ny fikambanana Institut d'Art Dramatique et de Folklore (IMADEFOLK). <ref><nowiki>https://newsmada.com/2022/12/01/havatsa-upem-le-centenaire-dodeam-rakoto-celebre-en-france/</nowiki></ref> == Fikambanana nisy azy == * [[Institut d'Art Dramatique et de Folklore (IMADEFOLK)]] * [[Havatsa-UPEM]] == Loharano == * [http://www.madagate.org/images/pics/2016/08/odeam_rakoto2016.pdf Memoire de Diplome d'Etudes Professionelles en Musique par RAZAFINDRAKOTO Norbert] [[Sokajy:Mpanoratra malagasy]] [[Sokajy:Mpilalao tantara an-tsehatra malagasy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1922]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 1973]] m7c438wi79mztfvvi1upvsvedy8o28t 1141295 1141283 2026-05-31T19:36:32Z Miarantsoa 35560 Fitsipika 1141295 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Odéam Rakoto|toerana=Ambohitahara Ambohidratrimo|teraka=22 Aprily 1922|maty=1973|firenena=Madagasikara|asa=Mpihira, mpanao hatsikana, mpanoratra , mpilalao tantara an-tsehatra Malagasy|taona niasana=1934}} [[Odéam Rakoto]] (1922–1973) dia mpihira, mpanao hatsikana, mpanoratra, ary mpilalao tantara an-tsehatra malagasy. Mpamorona nalaza tamin'ny taona 50 ary anisany tena nampalaza azy ny hira hoe "Rankizy Malagasy o!", ny tantara an-tsehatra "Dokotera tsy fidiny" == Tantara == RAKOTOVAO no tena anarany, teraka tamin'ny 22 Aprily 1922 tao Ambohitahara Ambohidratrimo, faritra Analamanga ankehitriny. Anisany nataony atom-pisiana ny hiady ho an'ny kolontsaina sy ny teny Malagasy. Dimy no zanaky ny ray aman-dreniny ka izy no Farany tamin'izy ireo. Nandrato fianarana tao amin'ny sekoly protestanta tao Ambatovinaky izy. Tao amin'io sekoly io namantarany voalohany ny tantara an-tsehatra tamin'ny mpanao hatsikana Rabarinjaka izay nangataka azy hiditra ao amin’ny ekipany Ramanda. Avy amin'ny namany no nazahoany ny solon' anarana Odéam " Le Verlan de maedo (maestro) ". <ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> Odéam dia olona tia tanindrazana ary izany indrindra no nisafidianan'i Président Philbert Tsiranana azy ho Directeur artistique de la troupe nationale baptisé Ravinala.<ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> == Asa soratra sy lalao an-tsehatra == Nanomboka tamin'ny taona 1934 izy no namoaka voalohany ny asa sorany tao amin'ny gazety "Teny soa" .<ref><nowiki>https://newsmada.com/2022/12/01/havatsa-upem-le-centenaire-dodeam-rakoto-celebre-en-france/</nowiki></ref> Rehefa niasa tao amin'ny radio anakiray izy ny taona 1942 , nanomboka tao no nirona nakany amin'ny tontolon'ny fanaovana tantara an-tsehatra niarahany taminy ekipan'i Albert Ramanda Ambatovinaky.Ny taona 1957 izy no namorona ny ekipany Odéam Rakoto. Ny taona 1959, nandritra ny fandalovan'ny Théâtre de l'union teto Madagasikara dia voahasa izy hanazava ny seho an-tsehatra La jalousie de Barbouillé izay natao tamin'ny teny Malagasy. Anisany efa nolalaoviny ihany koa ny sangan'asan'i Molière toy ny L'Avare ou Ralaikahidy, Les Fourberies de Scapin ou Isambilo Katsepy ary Le Médecin malgré lui oui Dokotera tsy fidiny.<ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> Raha i odéam manokana dia anisany olona tia tanindrazana ary nanana fanantenana tsara ho an'i Madagasikara izy ny taona 1960 ka izany no isany nanoratany ilay hira " Azonay e ! Tsy avelanay " na tsy mpanao politika aza izy dia faly noho ny fiverenan'ny fahaleovantena indray. Nanao fizaran'asa momban' ny tantara an-tsehatra nandritra ny enim-bolana tao amin'ny La rue Blanche tao Paris ny 1964. Tao aorian'izay no nahafantatany fa ny tantara an-tsehatra dia afaka manome lanja ny kolontsaina, fitaovana iray ahafahana manamafy firaisankina ary fanafody iray hahafahana mampianatra. Tamin'izay indrindra no niseharany bebe kokoa tamin'ny tantara antsehatra teny amin'ny tontolo ambanivohitra ary manakaiky ny olona.<ref><nowiki>https://www.nocomment.mg/~nocommen/index.php/odeam-rakoto-maitre-du-theatre-de-brousse</nowiki></ref> Rehefa tafaverina teto an-tanindrazana izy dia namorona ny fikambanana Institut d'Art Dramatique et de Folklore (IMADEFOLK). <ref><nowiki>https://newsmada.com/2022/12/01/havatsa-upem-le-centenaire-dodeam-rakoto-celebre-en-france/</nowiki></ref> == Fikambanana nisy azy == * [[Institut d'Art Dramatique et de Folklore (IMADEFOLK)]] * [[Havatsa-UPEM]] == Loharano == * [http://www.madagate.org/images/pics/2016/08/odeam_rakoto2016.pdf Memoire de Diplome d'Etudes Professionelles en Musique par RAZAFINDRAKOTO Norbert] [[Sokajy:Mpanoratra malagasy]] [[Sokajy:Mpilalao tantara an-tsehatra malagasy]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1922]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 1973]] ph9t22zm3pzt13b2wyejxtyrefay8q1 0 230042 1141439 1139924 2026-06-01T07:18:58Z Chirocca77 30720 loharano 1141439 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Ravoahangy-Andrianavalona Joseph|teraka=22 0ktobra 1893|toerana=Fianarantsoa|maty=21 aogositra 1971|firenena=Madagasikara|asa=Mpanao politika}}'''Ravoahangy-Andrianavalona Joseph''' dia Malagasy nizaka ny [[zom-pirenena frantsay]], mpanao pôlitika sy mpitsabo. Teraka tamin' ny 28 Oktobra 1893 tao [[Fianarantsoa]] ary maty tamin' ny 21 Aogositra 1970 tao [[Antananarivo]]. Mpikambana ao amin' ny Antenimieram-pirenena frantsay izy nanomboka amin' ny 21 Oktobra 1945 ka hatramin' ny 10 Jona 1946, tao amin' ny Antenimieram-pirenena mpanorina (''Assemblée nationale constituante'') faha-2 tamin' ny 2 Jona 1946 hatramin' ny 27 Novambra 1946 ary tao amin' ny Antenimieram-pirenena amin' ny fe-potoam-piasana voalohany tamin' ny 10 Novambra 1946 ka hatramin' ny 4 Jolay 1951. Mpitari-tolona niady tamin' ny [[fanjanahantany]] izy ary anisan' ireo namorona ny antoko [[Vy Vato Sakelika]] (V.V.S.) sy ny [[Mouvement démocratique de la rénovation malgache]] (M.D.R.M.) niaraka amin' i [[Raseta Joseph|Joseph Raseta]] sy i [[Rabemananjara Jacques|Jacques Rabemananjara]]. = Ny tantarany = === Ny fiaviany sy ny fianarany === Teraka tao [[Fianarantsoa]] tamin' ny 28 Oktobra 1893 i Ravoahangy. Zana-dRakotonavalona Joël sy Ramanantenasoa Rose (samy avy amin' ny firazanana [[Andriamasinavalona]])<ref name=":0">[https://tanikomadagascar.com/2017/06/26/joseph-ravoahangy-andrianavalona-biographie/ Joseph Ravoahangy Andrianavalona: Biographie « TANIKO Madagascar]</ref>. Nanaraka ny ambaratonga voalohany tamina sekoly samihafa tao [[Fianarantsoa]] izy. Nanohy ny fianarany tao amin' ny sekoly [[Le Myre de Vilers]] ao Antananarivo izy ary afa-panadinana ho mpianatra mpitsabo tamin' ny taona 1912. === Ny niatombohany nitolona === Ny taona 1913, dia anisan' ireo izay namorona ny [[Vy Vato Sakelika]] (V.V.S.) Ravoahangy ary nosamborina noho izany tamin' ny taona 1915. Voaheloka hiasa an-terivozona mandra-pahafatiny izy tamin' ny 18 Febroary 1916 (fitsarana natao tao [[Andafiavaratra]]) ary nalefa sesitany tany [[Mayotte]]. Nohalefahina ho [[asa an-terivozona]] mandritra ny 15 taona izany saziny izany nefa nofoanana mihitsy tamin' ny taona 1922. Niverina nanohy ny fianarany ho mpitsabo izy ary tafavoaka ho mpitsabo herintaona taty aoriana. Rehefa mpitsabo izy dia niditra tao amin' ny [[A.M.I]] ary notendrena hiasa any [[Toliara]] hatramin' ny taona 1927. Rehefa tapitra ny fifanekena nataony tamin' ny fanjakana, dia lasa nakany [[Antsiranana|Diégo]] "hiara-miasa" tamin-d[[Ralaimongo Jean|Ralaimongo]],<ref name=":0" /> kanefa dia voarara tsy nahazo manao ny asan' ny mpitsabo tany amin' io toerana io izy. Izy sy i [[Dussac Paul]] no niara-nanohy ny famoahana ny gazety ''[[L'Opinion]]'', rehefa naiditra am-ponja Ralaimongo tamin' ny taona 1928, ka lafin-kevitra roa lehibe no nitoloman'izy ireo tamin'izany, dia ny fanafoanana ny "[[indigénat]]" sy ny fanafoanana ny lalàna naha-zanatany frantsay an' i [[Madagasikara]] tamin' ny 6 Aogositra 1896 mba ho fananganana ny fanjakan' i Madagasikara. Tamin' ny 29 Mey 1929, na dia tsy nandray anjara mivantana amin'ny hetsika natao aza Ravoahangy, dia tsy navela handia faritany tao [[Maintirano]] nandritra ny 5 taona, kanefa mbola nanohy ny fanoratana an-gazety ihany. Hoy izy tao amin'ny lahatsoratra navoakany tao amin'ny gazety ''L'Opinion'' tamin' ny 24 Septambra 1934: "Takinay hatrany ny fahaleovantenan' i Madagasikara". Niverina teto [[Antananarivo]] tamin' ny taona 1936 sy niara-namorona tamin-dRalaimongo sy i Dussac Paul ny gazety ''[[La Nation Malgache]]'' sy ''[[Le Prolétariat malgache]]'' izy ary anisan' ny namorona ny hetsika sendikaly voalohany. Tamin' ny taona 1939, tamin' ny fiandohan'ny [[Ady Lehibe Faharoa|Ady lehibe faha-II]], dia niato tsy nanao pôlitika Ravoahangy, kanefa izany dia tsy nahasakana ny fanjakana tamin' izany fotoana izany (akaiky an' i Vichy) hanao fisavana matetika ny tokantranony izany. Voafidy ho mpanolotsainan' ny Tananan' Antananarivo tamin' ny taona 1945 izy, nefa nofoanana izany, vokatry ny fanamelohana samihafa azony hatramin' ny taona 1916. Na izany aza dia voafidy ho [[solombavambahoaka]] tao amin' ny Antenimiera mpamolavola tany Frantsa ny volana Novambra ary mbola voafidy hitana io toerana io ihany na tamin' ny volana Jona na tamin' ny voalana Novambra 1946.<ref>[https://maitron.fr/ravoahangy-andrianavalona-joseph-notice-en-cours/ <nowiki>RAVOAHANGY-ANDRIANAVALONA Joseph [notice en cours] – Maitron</nowiki>]</ref> === Ny M.D.R.M sy ny raharaha 29 Martsa 1947 === Tamin' ny taona 1946, dia anisan' ireo niara-namorona ny antoko ''[[Mouvement démocratique de la rénovation malgache]]'' (M.D.R.M.) . Voaheloka ho faty noho ny raharaha 29 Marsa 1947 araka ny fitsarana natao teo Andafiavaratra izy, nefa izany sazy izany dia nivadika ho figadrana mandra-pahafaty anaty faritra voambina tamin' ny taona 1949, ka nahiboka tany [[Mwali]] ao [[Kômôro]] izy ary nafindra tany [[Calvi]] (nosy [[Corse]]) avy eo. Nampanao "Tsia" tamin' ny [[fitsapan-kevi-bahoaka]] natao tamin' ny 28 Septambra 1958 izy. Rehefa tafaverina teto an-tanindrazana izy, dia voafidy ho solombavambahoakan' Antananarivo tamin' ny 4 Septambra 1960.<ref name=":0" /> === Ny niafarany === Tamin' ny taona 1961 dia niditra ho mpikambana ao amin' ny [[Parti social démocrate malgache]] (PSD) izy ary voatendry ho ministra na minisi-panjakana hatramin' ny fotoana nahafatesany tamin' ny 21 Aogositra 1970, <ref name=":0" />ary nalevina am-boninahitra sy nisaonan' i [[Madagasikara]]. == Jereo koa == * [[Ralaimongo Jean|Jean Ralaimongo]] * [[Raseta Joseph Delphin|Joseph Raseta]] * [[Ny Avana Ramanantoanina]] = Loharano = {{Reflist}} * Ilaitangena, ''Feon' ny Merina'' lah. faha-163, 18 Jolay 1997. h7b3m451kmzcmgq8xwo1zqwgwjx4phj 0 248642 1141253 1134388 2026-05-31T16:50:16Z ~2026-32523-22 39854 /* */ 1141253 wikitext text/x-wiki [[Sary:Randrianantoandro Jean Joseph.jpg|vignette|305x305px|Ny mpitandrina [[Randrianantoandro Jean Joseph]] ]] Ny '''Fiangonana''' '''Protestanta''' '''Vaovao''' '''eto''' '''Madagasikara''' izay hafohezina amin' ny hoe FPVM dia fiangonana [[Prôtestantisma eto Madagasikara|prôtestanta]] niforona teto [[Madagasikara]] vokatry ny tsy fifanarahan-kevitra nisy teo anivon' ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]] (FJKM). Tamin' ny taona 2002 no niforonany ary ao Antaninanandrano (na Taninanandrano) Ampandrana Besarety II V 15 ter Tana firaisana fahatelo [[Antananarivo]] renivohitra ny trano fiangonana voalohany naorin' ny mpitandrina [[Randrianantoandro Jean Joseph]]. Ny mpitandrina RANDRIANANTOANDRO Jean Joseph moa dia teraka tamin'ny Alakamisy 14 Janoary 1943 izay tao Andaingo GARA (Alaotra mangoro) no niantsoan'ny Tompo azy. Manambady aman-janaka izy. Zanany telolahy Rivo, Lanto, Hary. Nakaton'ny fitondram-panjakana malagasy, tamin'ny taona 2005 ary tsy nisokatra indray raha tsy tamin' ny taona 2009. Andron' ny [[Fahefana Avon' ny Tetezamita|Tetezamita]]. Efa miely eran' i Madagasikara sy hatrany an-dafy ilay fiangonana, indrindra any [[Eorôpa]]. Efa nahazo ny Statut d'eglise ihany koa ny taona == Tantara == === Ny fifohazana tao amin' ny FJKM Andravoangy Fivavahana === Ny mpitandrina [[Randrianantoandro Jean Joseph]] (izay efa feno 80 taona tamin' ny taona 2023) no nanorina ny [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|asam-pifohazana]] tao amin' ny FJKM Andravoahangy Fivavahana ao Antananarivo tamin' ny taona 1975, izay nandroso tokoa. Izy no nitondra ny fiangonana tao tamin' izany fotoana izany. Nisy ny fanafahana ny olona amin' ny aretina sy ny fahazaran-dratsy maro. Nitombo izaitsizy ny isan' ny mpivavaka. Hatramin' ny inefatra ha hatramin' ny indimy isan' andro ny fidirana tao am-piangonana, izay nahitana [[Fandroahana fanahy ratsy|fandroahana demonia]] sy [[fametrahan-tanana]]. Niorina ny Sampana Fifohazana tao Andravoahangy Fivavahana tamin' ny 25 Avrily 1982. Rehefa nifanatona tamin' ny [[Tobilehibe Manolotrony]] ny mpitadrina Randrianantoandro Jean Joseph dia lasa zanak' i Manolotrony ny fifohazana tao Andravoahangy. Tamin' izany fotoana izany dia tsy mbola nisy sampana fifohazana ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara|FJKM]] raha tsy tamin' ny taona 1984. Nanokana mpiandry voalohany tao Andravoahangy Fivavahana ny [[Tobilehibe Manolotrony]] tamin' ny taona 1988. Taty aoriana dia nanomboka ny tsy fifanarahan-kevitra teo amin-dRandrianantoandro Joseph sy ny foibe FJKM ny amin' ny fomba fiasa tao Andravoahangy Fivavahana. === Fisarahana avy tamin' ny FJKM === Maro ny fomba sy fanao tsy nety tamin’ny FJKM foibe izay nataon'ny ny fiangonana tao Andravoahangy Ambony. ==== Ny fanomezan-danja ny nofy ==== Nisy ny fananarana sy ny "fizahàn-toetra" natao tamin' ny tobin' Andravoahangy nandritra ny roa taona, ka taty aoriana dia nekena ho zana-toby miankina amin' ny [[Tobilehibe Manolotrony]] io toby FJKM io ary afaka nanokana mpiandry tamin' ny taona 1988 taorian' ny fisalasalan' ny FJKM foibe sy ny [[tobilehibe]] efatra ([[Tobilehibe Soatanàna|Soatanàna]], [[Tobilehibe Manolotrony|Manolotrony]], [[Tobilehibe Ankaramalaza|Ankaramalaza]] ary [[Tobilehibe Farihimena|Farihimena]])<ref><small>Rabehatonina James, ''Tantaran' ny fifohazana eto Madagascar 1894-1990'', p.61.</small></ref>. Tsy nankasitrahin' ny tobilehibe efatra anefa ny fanankinan' ilay mpitandrina ny asa maha mpiandry azy amin' izay heveriny ho [[Fanomezam-pahasoavan'ny Fanahy Masina|fanomezam-pahasoavana]], dia ny fanambaràn' ny mpitandrina ny hevitry ny [[Nofy|nofi]]<nowiki/>n' ny olona manatona azy hovahana olana na hiomana ho mpiandry. Tsy nety tamin’ny ny FJKM koa ny [[Toriteny|fitorian-teny]] sy ny fampianarana amin' ny alalan' ny nofy, toy izao: rehefa mitory teny ao am-piangonana ilay mpitandrina dia misy olona manatona eny aloha mitantara nofy, dia milaza ny hevitr' izany nofy izany ny mpitandrina, ary misy filazana [[faminaniana]] aorian' izany fanambaràna ny hevitry ny nofy izany. Mahita [[Fahitana (finoana)|fahitana]] amin' ny alalan' ny nofiny koa ilay mpitandrina. ==== Ny fahafolon-karena ==== Tsy nety tamin’ny FJKM koa ny fanaovana [[fahafolon-karena]] izay heverin' ny mpitandrina fa adidin' ny Kristiana eo anatrehan' ny fiangonana. Ny mpiandry tao dia tsy natolotra ny fiangonana FJKM reniny fa tao ihany no notokanana. ==== Ny tsy fahafehezana ny tanora ==== Niroborobo ny Sampana Tanora Kristiana (STK). Isan-karazany ny fisehon' ny STK, nisy ny fanaovana rindran-kira ara-pilazantsara, nandroso ny Feon' ny Fifohazana (FEFI) izay notarihin' i Pasteur Sacha izay mpamoron-kira, tao koa ny Antoko Mpihira Andravoahangy Fivavahana (AMAF) sy ny maro hafa izay mandeha mitety faritra. Nisy ny ray aman-dreny nitaraina momba ny toetran' ny zanany izay lasa nanana fitondran-tena tsy mifanaraka amin' ny maha kristiana, na dia efa notezaina tao amin' ny Filazantsara aza fa resin' ny fakam-panahin' ny rehak' izao fiainana izao. ==== Fiahiahiana ho sekta ==== Nampiahiahy ny maro ny nahita fa betsaka loatra ny olona namonjy an' Andravoahangy Fivavahana. Nitobaka loatra koa ny vola miditra ao. Nanambara araka izany ny mpitondra FJKM fa milaza tena ho hany fiangonana mahatanteraka [[fahagagana]] ny ao Andravoahangy Fivavahana ka nahatonga ny mpino ao amin' ny fiangonana FJKM maro hafa handao ny fiangonany ho any amin' ny fifohazana. Nolazaina ho manao [[Sekta|fomban-tsekta]] noho izany ny FJKM Andravoahangy Fivavahana. Amin' ny FJKM foibe, raha fintinina, dia ny tsy fanajana rafitra amin' ny ankapobeny sy isaky ny sampana no olana. Nanapa-kevitra ny fitondram-panjakana ka nanakatona ny fiangonana FJKM Andravoahangy Fivavahana. Niafara tamin' ny fanalana sy ny fialàn-dRandrianantoandro Joseph tamin' ny FJKM tamin' ny taona 2002, ka namoronany ny FPVM Antaninanandrano, izany rehetra izany. === Ny fahaterahan' ny Fiangonana Protestanta Vaovao eto Madagasikara === ==== Nanangana vondrom-bavaka sy nanangana ny FPVM ==== Taorian' ny fialàn' ny mpitandrina [[Randrianantoandro Jean Joseph]] avy tamin' ny FJKM dia nanao vondrom-bavaka an-trano ny mpino nanaraka azy, ary niparitaka isam-paritra izany fivavahana izany. Nanangana ny FPVM ny Pasteur Randrianatoandro tamin' ny taona 2002. Voatsangana ny trano fiangonana Taninanandrano roa taona taorian' izany ny 2004, izay trano fiangonana lehibe mirefy 50m x 40m, misy rihina efatra. Nosokajin' ny "fiangonana zokiny" ho [[sekta]] izany fiangonana izany. Ny fombam-pivavahana efa nisy fiovana tao Andravoahangy no nohateveniny ka tsy nitovy intsony amin' ny an' ny FJKM. Maro ny mpivavaka sy ny mpiandry ary ny mpiomana niala tao amin' ny FJKM Andravoahangy Fivavahana. Nisy kosa mpivavaka sy ny mpiandry nijanona, dia ny mpiandry notokanana tany amin' ny [[Tobilehibe Manolotrony]] sy tany amin' ny zana-toby miaraka aminy. Maro ihany koa pastora nanaraka an-dRandrianantoandro. === Fanakatonana sy fisokafan' ny FPVM indray === Araka ny hevitr' ireo tsy mpankasitraka an' ilay fiangonana dia niteraka fanakorontanana ny fiarahamonina ny FPVM, ka anisan' izany ireto: nisy izay heverin' ny mpanenjika azy ho fanodikodinana saim-bahoaka niteraka fahavoazana ara-pitondran-tena, nisy koa ny fiheveran' ny mpanenjika azy ireo fa nihoa-papana ny fitakiana adidy tamin' ny mpikambana, noheverina ho misy lainga sy fitaka koa ny filazana ny hevitry ny [[nofy]]. Voalaza koa fa tsy voahaja ny elanelana amin' ny fanangana tranom-pivavahana. Nisy koa ny fiampangana amin' ny fampiasana fanamafisam-peo mafy loatra manakorontana fiarahamonina. Lasan' ny FPVM ny mpino sy ny trano fiangonana sivy an' ny FJKM tany amin' ny [[faritra Vatovavy-Fitovinany]] (tao amin' ny [[Distrikan' i Manakara-Atsimo|distrikan' i Manakara]] sy [[Distrikan' Ikongo|Ikongo]]). Nisy koa ny fitoriana hafa nataon' ny FJKM momba ny fiangonana tany amin' ny [[faritra Alaotra-Mangoro]] (tao amin' ny [[distrikan' Ambatondrazaka]] sy ny [[distrikan' Amparafaravola]]) sy tao amin' ny [[faritra Analamanga]]. Izany dia noheverin' ny fitondram-panjakana ho fihantsiana manakorontana ny filaminam-bahoaka, ka nahatonga ny fanakatonana azy tamin' ny 5 Ôktôbra 2005, satria nosokajina araka ny lalàm-panjakana ho sekta<ref name=":1"><small>"[http://www.justice.mg/wp-content/uploads/textes/1TEXTES%20NATIONAUX/DROIT%20PUBLIC/Libertes%20publiques/Culte%20et%20reunions/ordonnance%2062-117.pdf Ordonnance N° 62-117 du 1er Octobre 1962 relative au régime des cultes] {{Wayback|url=http://www.justice.mg/wp-content/uploads/textes/1TEXTES%20NATIONAUX/DROIT%20PUBLIC/Libertes%20publiques/Culte%20et%20reunions/ordonnance%2062-117.pdf |date=20221129204906 }}", in http://www.justice.mg/ {{Wayback|url=http://www.justice.mg/ |date=20211107142112 }}</small></ref>. Na dia nakatona aza ny trano fiangonan' ny FPVM dia nohamafisin' ny mpikambana ao aminy ny vondrom-bavaka isan-tanàna any an-tokantrano na eny amin' ny sekoly isankarazany, izay nahitana fotoam-pifohazana araka ny an' ny [[fifohazana Manolotrony]]. Nametra-pitoriana teny amin' ny fitsaràna ny FPVM tamin' ny 4 Nôvambra 2005 mba hisokafan' ny trano fiangonany indray. Nisy koa ny fifampiraharaha tamin' ny Ministeran' ny Atitany sy tamin' ny tomponandraikitry ny FJKM fa tsy nahitam-bokany izany. Tsy nisokatra ny FPVM raha tsy tamin' ny taona 2009, tamin' ny [[Krizy pôlitika teto Madagasikara tamin' ny 2009|fanonganana an-dRavalomanana Marc]] teo amin' ny fitondrana<ref name=":0"><small>"[http://www.lagazette-dgi.com/?p=22706 Fiangonana sy pôlitika : Ravalomanana irery no sahy nanakatona fiangonana] {{Wayback|url=http://www.lagazette-dgi.com/?p=22706 |date=20211109122336 }}", [http://www.lagazette-dgi.com/ ''lagazette-dgi.com''] {{Wayback|url=http://www.lagazette-dgi.com/ |date=20211109122335 }}</small></ref>. == Ny FPVM ankehitriny == === Ny fitondram-piangonana amin' ny FPVM === Toy izao ny fandaminana ny fitondram-piangonana ao amin' ny FPVM: Misy ny filankevi-pitantanana izay ahitana mpikambana miisa sivy, fidin' ny mpino rehetra (ny fiangonana manontolo). Izany filankevitra izany dia tarihin' ny filohany sy ny sekretera jeneraliny, izay miandraikitra ny fanadaminana sy ny fitantanana ary ny fampandehanan-draharaha ao amin' ny FPVM. Nohavaozina ny volana Jolay 2024 ny BFR vaovao ka natolotra teny amin'ny Toby Ambatomirahavavy Antananarivo tamin' ny 14 Jolay teo ny Birao ahitana ny filoha lefitra Pastora Romain. Ao koa ny Biraon' ny Sinôda izay sehatra mpanatanteraka manerana ny firenana, izay ahitana ireto mpikambana ireto: birao mpanatanteraka (miandraikitra ny fampandehanan-draharaha amin' ny faritra, ahitana sekretera jeneraly iray sy ny lefiny, mpitahiry vola iray, mpanaramaso iray sy mpitan-tsoratra iray. Ao koa ny departemanta efatra manampy ny birao mpanatanteraka amin' ny asany, izay misahana ny fanompoam-pivavahana, ny fanabeazana, ny fitantanam-bola, ary ny fifandraisana amin' ny any ivelany, izay samy ahitana vaomiera sy filoha ary filoha lefitra ary mpitan-tsoratra avy. Izay rehetra hampandrosoana ny FPVM dia eo ambany fanapahan'ny filoha mpanorina [[Randrianantoandro Jean Joseph|Dada Randrianatoandro Jean Joseph]] hatrany indrindra ny fanapaha-kevitra lehibe mahakasika ny fiainam-piangonana<ref name=":0" />. === Ny sampana ao amin' ny fiangonana === Misy fikambanana, izay atao hoe "sampana" efa ho 20 no mandrafitra ny fiangonana FPVM firandremana iray, izay ahitana ny sokajin' olona mpino ao amin' io fiangonana io, dia ireto izany: ny sampan' ny [[Diakra|diakona]], ny vondron' ny mpampianatra, ny an' ny mpampianatra miofana, ny antoko mpihira izay manakanto hira ara-pilazantsara: ny Antoko mpihira Taninanadrano Ampandrana (na AMPITA) izay antsoina hoe CFF ankehitriny, ny Antoko mpihira Fanasin' ny Fifohazana (na AFAFI), ny Feon'ny Fifohazana (na FEFI) anisan'ny be mpikambana satria dia efa ho 2&nbsp;000 ny isan'ny mpikambana, misy ankizy 700 isa izay notarihin'ny pastora Sacha Francois Ratianarivoson (efa lasa nonina any [[La Réunion]] nanomboka tamin'ny taona 2003 hatramin' ny 26 Jona 2024), ary niverima nonina any ihany, nandritry ny fotoana naha teto [[Magadasikara]] azy. I Pastera Sacha moa sady mpamoron-kira no mpitendry klavien' ny Chorale FEFI rahateo, ny FEFI moa dia efa manana zanaka kely eran'ny Fiangonana FPVM izay efa miisa 76 hatramin'ny mars 2026 ny sampana rehetra ihany koa dia manana toy izay izany hoe GAE na SLK sns any amin'ny fitandremana hafa manerana ny FPVM eto Madagasikara, GAETAM na Groupe Artistika Laika, ny an' ny fikambanan-dehilahy SLKAT lasa SMK tamin'ny taona 2023 aveo niverina SLKAT ihany, ny fikambanan' ny renim-pianakaviana, ny Dorkasy, ny fikambanan' ny tanora Zandriny KTZa, ny fikambanan' ny tanora zokiny KTZo, ny fikambanan' ny [[Skotisma|skoto]], zazalahy, zazavavy (MIM), ny [[Sekoly Alahady]], ny Fifohazana izay mamoaka promotion mpiandry aman-jatony satria ao anatin'ny taona dia misy fanokanana mpiandry efa ho folo manerana ny toby fpvm eto madagasikara, misy roanjato mihitsy aza indraindray ireo isan'ny mpiandry tokanana amin'ireo toerana sasany ka ireo promotion mpiandry ireo no manao asam-pifohazana sy fitoriana filazantsara manerana ny FPVM, eny manao ny asan'ny sampana mpihira manao fiderana koa aza ho fanohanana ny fiangonana FPVM vao miorina marobe eran'i Madagasikara. Mbola ao koa <ref name=":1" />ny Sampana Fanantenana, Vokovoko Manga, miady amin'ny fifohana sy fisotroana [[zava-mahadomelina]]. Ny anisan'ny zandriny indrindra dia ny Tabita Nehemia (zanaka Tabita) Mbola ao koa ny Mpiantsa Fiderana izay mpamelona ny ai-mpanahin' ny mpiara-mivavaka. Ankizy solontena isan-tsampana navondrona ho mpihira manao fiderana misy mozika sy haingon-tsehatra maro, arahina fanentanana sy dihy mirindra, hira ara-pilazantsara malaza mifangaro, natao hakana hery isaky ny Zoma alohan' ny fandraisana. Maka artista evanjelika malaza mihitsy aza indraindray ho fanafanana io fotoana Zoma io. Ireo fikambanana na sampana ireo dia samy manana ny sata mifehy azy ary samy mirafitra amin'ny fiangonana. === Fielezan' ilay fiangonana === Efa ahitana ny fiangonana FPVM manerana ny faritra eto [[Madagasikara]] ary ahitana azy koa ny any andafy, toa ny any [[Alemaina]], ny any [[Belzika]], ny any [[Kanadà]], ny atsy [[La Réunion]], ny ao [[Maorisy]] koa, sns. Efa nahatratra 1&nbsp;200&nbsp;000 any ho any ny mpino ao amin' ny FPVM tamin' ny taona 2025<ref><small>"[https://newsmada.com/2020/12/21/fiangonana-fpvm-50-taona-nitandremana-ny-pasitera-randrianantoandro/ Fiangonana FPVM: 50 taona nitandremana ny pasitera Randrianantoandro] {{Wayback|url=https://newsmada.com/2020/12/21/fiangonana-fpvm-50-taona-nitandremana-ny-pasitera-randrianantoandro/ |date=20211109122335 }}", ''newsmada.com''</small></ref>. Heverina ho miisa 1&nbsp;050 ny fiangonana sy vondrom-bavaka FPVM eran'i Madagasikara sy any ivelany ary manana mpitandrina miisa 950. Hatramin’ny taona 2025. Mbola andalam-pananganana ny maro amin'izany fiangonana izany, misy vao mihady fototra. Misy efa manangana rindrina, misy eo ampanaovana tafo, misy kosa ireo efa vita hatrany amin'ny tilikambo. Mirefy 12m x 24m ny ankamaroany, tamin' ny taona 2026. Tamin' ny Zoma faha-8 Septambra 2023 no lany tamin' ny filankevitry ny minisitra fa nahazo ny satan' ny fiangonana ([[Fiteny frantsay|frantsay]]: ''statut d'eglise'') tamin' ny fanjakana malagasy ny FPVM. Nambara tamin' ny fomba ôfisialy tamin' ny 13 Ôktôbra 2023 teny amin' ny CCI Ivato izany didim-panjakana izany ary nanaovana fety fiaraha-misakafo fankalazana isam-pitandremana manerana ny Nosy tamin' ny 29 Ôktôbra. Nomarihina tamin' ny laoka [[anandrano]]. Manana synoda roapolo mahery sy fitandremana 800 manerana an' i Madagasikara ity fiangonana ity. == Ny sekoly biblika FPVM == Misy koa ny [[sekoly biblika]] izay efa namoaka mpitandrina mihoatra ny 800. Mamoaka mpianatra mpitandrina miisa 50 na 60 isan-taona izay mianatra mandritry ny enim-bolana amin'ny dingana voalohany, ary manao recyclage pastoral ireo mpianatra ireo rehefa avy mivoaka ho mpitandrina mandritry ny enim-bolana manaraka. Dia misy recyclage hatrany arakaraky ny fotoana. Rehefa mitandrina amin'ny fitandremana iray kosa ny mpitandrina ka nahavita fotodrafitr'asa dia atokana ho Mpitandrina mandrakizay. (Concecration pastorale). Ny ankamaroany dia ireo efa nahatsangana trano fiangonana no nanatanteraka izany. I Pasteur Remi no talean'ny Sekoly ankehitriny (2025). == Jereo koa == * [[Fiangonana zandriny]] *[[Kristianisma ao Madagasikara|Kristianisma eto Madagasikara]] * [[Prôtestantisma]] *[[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Fifohazana]] == Boky azo anovozan-kevitra == * Hubsch (B), ''[https://www.karthala.com/accueil/944-madagascar-et-le-christianisme-9782865374458.html Madagascar et le christianisme]'', Introduction du Pasteur Daniel Ralibera, Postface du Doyen Siméon Rajaona, Ed Ambozontany et Karthala, 1993. * Rabehatonina (J), ''Tantaran' ny fifohazana eto Madagasikara'', Trano Printy Imarivolanitra, Foibe Fifohazana FJKM, Mai 1991. * Razafimandimby (R), ''Contribution à l'étude de la scission de la FJKM Andravoahangy Fivavahana'', mémoire de maîtrise en Sociologie, Antananarivo, Mai 2004. == Loharano sy fanamarihana == <references /> [[Sokajy:Fiangonana ao Madagasikara]] 3w0k78y1g9y3onf00oiqu80gx1604p8 0 257503 1141438 956153 2026-06-01T07:17:52Z HarryWurst 36292 1141438 wikitext text/x-wiki {{coord|-22.496110|-44.563330}} {{infobox tanàna |anarana = Itatiaia |velarantany =224,95 |haavo = 505 |fanjakana = {{Rio de Janeiro}} |isam-ponina = 32.312 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary =Interior parque Nacional Itatiaia.JPG |saina = Bandeira itatiaia.PNG }} [[File:RiodeJaneiro Municip Itatiaia.svg|thumb|left|Itatiaia]] '''Itatiaia''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i [[Rio de Janeiro]] ao amin'ny [[Brazila]]. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 32.312 mponina tamin'ny taona 2021. == Jereo koa == * [[Brazila]] ** [[Rio de Janeiro]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio de Janeiro]] kqz6237f27uqs1crjiw5mai92cbr2wf 14 262715 1141385 967267 2026-06-01T02:52:24Z HarryWurst 36292 1141385 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Tanàna ao Aotrisy|T]] [[sokajy:Tyrol|T]] fqwo0tu9x4se4l0iz6ewb1yv5udizjh 1141389 1141385 2026-06-01T02:53:55Z HarryWurst 36292 Pejy nofotsiana 1141389 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 14 262721 1141391 967273 2026-06-01T02:56:03Z HarryWurst 36292 Pejy nofotsiana 1141391 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 262727 1141378 1127544 2026-06-01T02:08:54Z HarryWurst 36292 1141378 wikitext text/x-wiki {{coord|47.799410|13.043990}} {{infobox tanàna |anarana = Salzburg |velarantany = 65.65 |fanjakana = [[Salzburg]] |isam-ponina = 157.399 |firenena = {{Aotrisy}} |ben'ny tanàna = |sary =Salzburg - Panorama (nachts)2.jpg |saina = AUT Salzburg (Stadt) COA.svg }} '''Salzburg''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly tenan'i [[Salzburg]] ao {{Aotrisy}}. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 157.399 mponina. ==Kliabo Balina Kitra== * [[SV Austria Salzburg]] == Jereo koa == * [[Aotrisy]] ** [[Salzburg]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Aotrisy|S]] [[sokajy:Tanàna ao Salzburg|S]] ch05xcicwbvjm3bmvpdwqdtc5gyk2bm 0 262731 1141392 1120434 2026-06-01T03:05:22Z HarryWurst 36292 1141392 wikitext text/x-wiki {{coord|46.624720|14.305280}} {{infobox tanàna |anarana = Klagenfurt am Wörthersee |velarantany =120,11 |haavo = 446 |fanjakana = {{Carinthia}} |isam-ponina = 105.256 |firenena = {{Aotrisy}} |ben'ny tanàna = |sary =Klagenfurt Innere Stadt Landhaus NO-Ansicht 31072008 01.jpg |saina =AUT Klagenfurt COA.svg }} '''Klagenfurt am Wörthersee''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Carinthia}} ao {{Aotrisy}}. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 105.256 mponina tamin'ny taona 2025. Eo amin'ny haavo 450 metatra ambonin'ny haabon'ny ranomasina eo ho eo no misy ny foiben'ny tanàna; ny toerana avo indrindra ao amin'ny kaominina dia ny ''Ulrichsberg'' izay 1.022 metatra ambonin'ny haabon'ny [[ranomasina]], ary ny ambany indrindra dia ny Tetezana ''Gurker'' (420 metatra) eo amin'ny sisiny atsinanan'ny tanàna. Eo amin'ny 150 kilometatra eo ho eo miala an'i Klagenfurt ny [[Ranomasina Adriatika]]. Azo aleha amin'ny alalan'ny lalambe ao anatin'ny adiny roa eo ho eo ny tanànan'i [[Trieste]]. == Jereo koa == * [[Aotrisy]] ** [[Carinthia]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat|Klagenfurt}} [[sokajy:Tanàna ao Aotrisy]] [[sokajy:Tanàna ao Carinthia]] qw1puag7hvzpqsvn3gxrmfpl26qekdd 0 262732 1141386 1140580 2026-06-01T02:52:50Z HarryWurst 36292 1141386 wikitext text/x-wiki {{coord|47.262660|11.394540}} {{infobox tanàna |anarana = Innsbruck |velarantany = |fanjakana ={{Tyrol}} |faritany = |isam-ponina = 132493 |firenena = {{Aotrisy}} |ben'ny tanàna = |sary =Blick vom Stadtturm des Alten Rathauses zum Innsbrucker Dom 1.JPG |saina = AUT Innsbruck COA.svg }} '''Innsbruck''' dia tanàna iray any andrefan'i {{Aotrisy}} ary renivohitry ny fanjakana federaly {{Tyrol}}. Miaraka amin'ny mponina 132,499, Innsbruck no tanàna be mponina indrindra ao Tyrol ary koa ny tanàna fahadimy lehibe indrindra any Aotrisy (taorian'i [[Vienna]], [[Graz]], [[Linz]], ary [[Salzburg]]. ==Transport== Noho ny toerana misy azy eo am-pototry ny iray amin'ireo lalan'ny Alpine manan-danja indrindra, ny Brenner Pass, Innsbruck dia efa toeram-pitaterana lehibe ho an'ny varotra eo anelanelan'i {{Italia}} sy ireo fanapahana alemana tamin'ny Moyen Âge. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 132.493 mponina tamin'ny taona 2019.<ref name='geocities'>[http://download.geonames.org/export/ Aotrisy] ao amin'i geonames.org, novangiana ny 9/ 3/2019 </ref> == Jereo koa == * [[Aotrisy]] ** [[Tyrol]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Aotrisy]] [[sokajy:Tanàna ao Tyrol]] 95748e801swver7u5lsoxdud58ll3ms 0 279329 1141371 1121784 2026-05-31T20:21:04Z Thelezifor 15140 nanova ny anaran'i [[Saonjo]] ho [[Colocasia esculenta]] i Thelezifor 1121784 wikitext text/x-wiki [[Sary:TaroAKL.jpg|vignette|Saonjo|423x423px]] [[Sary:Champ de sahôgno ou saonjo.jpg|vignette|tanin-tsaonjo]] Ny '''saonjo''' na '''sahôgno''' (any avaratry ny Nosy) dia [[zavamaniry]] misy vodiny azo hanina izay maniry sy volena amin' ny faritra manana [[toetanin-jana-pehin-tany]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. '''''Colocasia esculenta''''' ny anarany ara-tsiansa. Ny vodisaonjo dia miendrika varingarina na kitsoloha, mifono hoditra mafy, sahala amin' ny an' ny [[mangahazo]]. Sakafo mahavelona any [[Afrika]] sy [[Ôseania]] ary any [[Azia Atsimo]] ny saonjo, indrindra ny vodiny. Azo hanina atao laoka koa ny taho sy ny ravin-tsaonjo (agnan-tsaôgno), tena matsiro kanefa mila ketrehina fotoana maharitra. Mampalailay vava ny mihinana ny vodiny na ny raviny na ny tahony raha mbola tsy nahandroina.[[Sary:Coloc escul 140521-0017 tdp.JPG|vignette|Vodisaonjo]] == Jereo koa == * ''[[Colocasia]]'' * [[Vomanga]] * [[Mangahazo]] * [[Ovy]] [[Sokajy:Sakafo]] haqlv4dilace8i3qsvq4rvfr6k3pwo7 1141461 1141371 2026-06-01T09:25:43Z Thelezifor 15140 1141461 wikitext text/x-wiki [[Sary:TaroAKL.jpg|vignette|Saonjo|423x423px]] [[Sary:Champ de sahôgno ou saonjo.jpg|vignette|tanin-tsaonjo]] Ny '''''Colocasia esculenta''''' dia karazan-javamaniry misy vodiny azo hanina izay maniry sy volena amin' ny faritra manana [[toetanin-jana-pehin-tany]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. Amin' ny teny malagasy dia atao hoe '''sahogno''', '''sahonga''', '''sahono''', '''saoña''', '''saonasaona''', '''saonjo''', '''saonjorika''', '''sohono''', '''sonjo''', '''taho''', '''taro''' ary '''tazo''' io zavamaniry io. Miendrika varingarina na kitsoloha ny vodisaonjo, mifono hoditra mafy, sahala amin' ny an' ny [[mangahazo]]. Sakafo mahavelona any [[Afrika]] sy [[Ôseania]] ary any [[Azia Atsimo]] ny saonjo, indrindra ny vodiny. Azo hanina atao laoka koa ny taho sy ny ravin-tsaonjo (agnan-tsaôgno), tena matsiro kanefa mila ketrehina fotoana maharitra. Mampalailay vava ny mihinana ny vodiny na ny raviny na ny tahony raha mbola tsy nahandroina.[[Sary:Coloc escul 140521-0017 tdp.JPG|vignette|Vodisaonjo]] == Jereo koa == * ''[[Colocasia]]'' * [[Vomanga]] * [[Mangahazo]] * [[Ovy]] [[Sokajy:Sakafo]] jvtjed9yrfc7fca476f0si5il809h07 1141475 1141461 2026-06-01T11:47:02Z Thelezifor 15140 Nandamina lahatsoratra 1141475 wikitext text/x-wiki [[Sary:TaroAKL.jpg|vignette|Saonjo|423x423px]] Ny '''''Colocasia esculenta''''' dia karazan-javamaniry misy vodiny azo hanina izay maniry sy volena amin' ny faritra manana [[toetanin-jana-pehin-tany]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. Amin' ny teny malagasy dia atao hoe '''sahogno''', '''sahonga''', '''sahono''', '''saoña''', '''saonasaona''', '''saonjo''', '''saonjorika''', '''sohono''', '''sonjo''', '''taho''', '''taro''' ary '''tazo''' io zavamaniry io.[[Sary:Coloc escul 140521-0017 tdp.JPG|vignette|Vodisaonjo|ankavia|243x243px]]Miendrika varingarina na kitsoloha ny vodisaonjo, mifono hoditra mafy, sahala amin' ny an' ny [[mangahazo]]. Sakafo mahavelona any [[Afrika]] sy [[Ôseania]] ary any [[Azia Atsimo]] ny saonjo, indrindra ny vodiny. Azo hanina atao laoka koa ny taho sy ny ravin-tsaonjo (agnan-tsaôgno) izay tena matsiro kanefa mila ketrehina fotoana maharitra. Mampalailay vava ny mihinana ny vodiny na ny raviny na ny tahony raha mbola tsy nahandroina. [[Sary:Champ de sahôgno ou saonjo.jpg|vignette|Tanin-tsaonjo|276x276px]] == Jereo koa == * ''[[Colocasia]]'' * [[Vomanga]] * [[Mangahazo]] * [[Ovy]] * [[Saonjo]] [[Sokajy:Sakafo]] mxk5jb389fdlk27k8l0rtfb2hg088hs 0 284950 1141456 1067887 2026-06-01T09:00:33Z HarryWurst 36292 1141456 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] m3x8fk2tr6vqbxpxxsfhet1ccmynnp4 1141457 1141456 2026-06-01T09:12:25Z HarryWurst 36292 1141457 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela }} == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] ligcmw55irndmz4kmbvkmplt87cohhl 1141458 1141457 2026-06-01T09:12:39Z HarryWurst 36292 1141458 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] tk4bbazm2u0udb3ht3xu29o42xnrtqq 1141459 1141458 2026-06-01T09:13:45Z HarryWurst 36292 /* Fokontany */ 1141459 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref><refhttp://www.mefb.gov.mg/dgcf/textes-pdf/decentralisation/DECRETS/Decret_classement_communes_Fokontany_consolide.pdf Décret 2015-592 portant classement des Communes en Communes urbaines ou en Communes rurales]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] chho8wznia3frsbrze7loj9t1prrq8s 1141460 1141459 2026-06-01T09:14:08Z HarryWurst 36292 /* Fokontany */ 1141460 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref><ref>[http://www.mefb.gov.mg/dgcf/textes-pdf/decentralisation/DECRETS/Decret_classement_communes_Fokontany_consolide.pdf Décret 2015-592 portant classement des Communes en Communes urbaines ou en Communes rurales]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] c0pel19h2h9zl3n4z2zyv6f13y73yia 1141464 1141460 2026-06-01T09:31:46Z HarryWurst 36292 1141464 wikitext text/x-wiki {{coord|23|21|S|43|42|21|E|}} n̪{{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref><ref>[http://www.mefb.gov.mg/dgcf/textes-pdf/decentralisation/DECRETS/Decret_classement_communes_Fokontany_consolide.pdf Décret 2015-592 portant classement des Communes en Communes urbaines ou en Communes rurales]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] l7lkmd3ghzbqcwlzh5n8l6w2zv15m8x 1141465 1141464 2026-06-01T09:32:07Z HarryWurst 36292 1141465 wikitext text/x-wiki {{coord|23|21|S|43|42|E|}} n̪{{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref><ref>[http://www.mefb.gov.mg/dgcf/textes-pdf/decentralisation/DECRETS/Decret_classement_communes_Fokontany_consolide.pdf Décret 2015-592 portant classement des Communes en Communes urbaines ou en Communes rurales]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] b156rfsz7ect1l2e5s17m5q359pkoyj 1141466 1141465 2026-06-01T09:32:40Z HarryWurst 36292 1141466 wikitext text/x-wiki {{coord|23|22|S|43|42|E|}} n̪{{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref><ref>[http://www.mefb.gov.mg/dgcf/textes-pdf/decentralisation/DECRETS/Decret_classement_communes_Fokontany_consolide.pdf Décret 2015-592 portant classement des Communes en Communes urbaines ou en Communes rurales]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] bl1ei4nxyzasutx4j02uy5dqnj748z4 1141467 1141466 2026-06-01T09:33:04Z HarryWurst 36292 1141467 wikitext text/x-wiki {{coord|23|22|S|43|42|E|}} {{infobox tanàna |anarana = Betsinjaka Ambony |faritany=[[Faritanin'i Toliara|Toliara]] |faritra =[[Faritra Atsimo-Andrefana|Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary = }} '''I Betsinjaka Ambony''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Toliara II]], [[Faritra Atsimo-Andrefana|Faritra Atsimo Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]].<ref>[https://mapcarta.com/14477998 mapcarta.com]</ref> ==Fokontany == * Ambolofotsy<ref>[https://www.ceni-madagascar.mg/wp-content/uploads/2023/08/NOMBRE-DES-ELECTEURS-PAR-FOKONTANY-DU-01-AOUT-2023.pdf CENI]</ref><ref>[http://www.mefb.gov.mg/dgcf/textes-pdf/decentralisation/DECRETS/Decret_classement_communes_Fokontany_consolide.pdf Décret 2015-592 portant classement des Communes en Communes urbaines ou en Communes rurales]</ref> * Andakoro II * Andranomena-Ankaloaha * Ankaiasy * Ankoronga-Andatabo * Antanimikodoy * Antsihanake * Betsingilo * Betsinjaka Bas-Andakoro I * Betsinjaka Haut * Motombe Est * Motombe Ouest * Samontilahy * Toby Betela == Jereo koa == {{reflist}} {{Atsimo-Andrefana}} [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] 456c4j04j9t2ce2y6zki2ozdq8xasl2 0 286868 1141256 1140767 2026-05-31T18:44:44Z Chirocca77 30720 loharano 1141256 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Ny Avana RAMANANTOANINA|teraka=26 febroary 1991|toerana=Ambatofotsy|maty=1940|firenena=Madagasikara|asa=Mpanoratra, poeta|seha-pitiavana=Manambady|asa hafa=Mpitolona}} I '''Ny Avana Ramanantoanina''' (1891–1940) dia [[pôeta]] sy mpanoratra [[tantara an-tsehatra]]. Anisan' ny mpanoratra malaza tao [[Madagasikara]] . Nalaza tamin' ny [[tononkalo]], ary koa ny tantara nosoratany koa izy. Nanoratra tamin' ny andron' ny [[Empira Mpanjanaka Frantsay|fanjanahantany]] izy ary heverina ho mpanoratra malagasy voalohany nandefa hafatra ara-pôlitika ao anatin' ny asasorany. Nanoratra tamin' ny teny maro izy, indrindra ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]. Niaraka tamin' i [[Jean-Joseph Rabearivelo]], izay lazaina fa pôeta afrikana voalohany nanoratra araka ny fanao tandrefana. == Ny mombamomba azy == Ny Avana Ramanantoanina dia teraka tamin' ny 26 febroary 1891 tao Ambatofotsy<ref name=":0">[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb12421580n Notice de personne "Ny Avana Ramanantoanina (1891-1940)" | BnF Catalogue général - Bibliothèque nationale de France]</ref>, tanàna ambanivohitr' [[Antananarivo]], ao amin' ny faritra afovoan' i Madagasikara, tao amin' ny fianakavian' ny aristôkrasia merina taloha izay rava tamin' ny fanjanahantany frantsay tamin' ny taona 1896<ref name=":1">[https://www.larousse.fr/encyclopedie/litterature/Ramanantoanina_dit_Ny_Avana/171142 Ramanantoanina dit Ny Avana - LAROUSSE]</ref>. Maty izy tamin'ny 5 Martsa 1940.<ref name=":0" /> === Ny asa sorany === Rehefa vita ny fianarany tao amin' ny sekoly tsy miankina [[Prôtestantisma|prôtestanta]], Ramanantoanina dia nanomboka nanoratra sy namoaka ny sanganasany tamin' ny gazety literatiora maromaro teo an-toerana teo amin' ny faha-16 taonany tamin' ny anarana hoe ''Ny Avana''. Nanomboka nalaza izy tamin' ny famoahany voalohany ny ''Chant de fiancailles'' ("Hiran' ny fifamofoana") tamin' ny taona 1907. dia nanakiana mafy ny fahefana mpanjanaka frantsay. Mpikambana tao amin' ny fikambanana [[Fanindrahindram-pirenena|nasiônalista]] miafina [[Vy Vato Sakelika]] (VVS) izy, ary natao sesitany tany [[Mayotte]] any [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] rehefa noraran' ny mpanjanatany frantsay ilay fikambanana tamin' ny taona 1917<ref name=":1" />. Voarara ny asasorany noho izany ary tsy naverina navoaka raha tsy tamin' ny taompolo 1980 teto Madagasikara. Vokatra izany dia tsy dia fatatra loatra teo amin' ny tontolon' ny literatiora iraisam-pirenena ny asasorany raha mitaha amin' ny an-dRabearivelo. Ramanantoanina dia anisan' ny andiana pôeta malagasy voalohany nanandrana namolavola rafitra sy teôria momba ny [[tononkalo]] amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]], izay nantsoin' ny taranaka mpanotra malagasy taty aoriana hoe ''Ny Mpanoratra zokiny''. Nahazo aingam-panahy avy amin' ny ''[[hainteny]]'' asasorany, izay nampiditra toetra filamatra amin' ny endrika toy ny "embona" sy "hanina" ao anatin' ny tononkalony ho fitaovana ho enti-mampiroborobo ny firaisan' ny samy [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] sy hamporisihana ny fiverenana amin' ny soatoavina nentin-drazana.<ref>[https://fr.allafrica.com/stories/202009300702.html Madagascar: Littérature - Ny Avana Ramanantoanina, le prophète d'une nostalgie moderne - allAfrica.com]</ref> Rehefa niverina avy tany an-tsesitany tany [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] izy tamin' ny taona 1922 dia nesorina taminy ny fahafahana hahazo asa be karama ao amin' ny governemanta mpanjanaka, fa afaka mahazo fivelomana antonony kosa tao amin' ny trano fivarotam-boky tao an-drenivohitra. Ny asasorany nandritra io vanim-potoana io dia nanjary nitombo hatrany tamin' ny fivoizana ny lohahevitra momba ny fahadisoam-panantenana. Nanangana hetsika ara-literatiora antsoina hoe ''Mitady ny Very'' izy, ary tamin' ny 5 Aogositra 1931 dia namoaka [[gazety]] <ref name=":2">[https://everything.explained.today/Ny_Avana_Ramanantoanina/ Ny Avana Ramanantoanina Explained]</ref> Taorian' ny fahaleovantena tamin' ny taona 1960 dia nampidirina teto amin' ny firenena ny asasorany ho porofon' ny [[fitiavan-tanindrazana]] nananan' ny Malagasy avara-pianarana tao Antananarivo nandritra ny fanjanahantany. Misy lalana mitondra ny anarany ny ao Antananarivo.<ref name=":2" /> == Loharano == {{Reflist}} == Jereo koa == * [[Ralaimongo Jean|Jean Ralaimongo]] * [[Ravoahangy-Andrianavalona Joseph|Joseph Ravoahangy]] * [[Raseta Joseph Delphin|Joseph Raseta]] * [[David Jaomanoro]] * [[Jean-Joseph Rabearivelo]] * [[Jacques Rabemananjara]] * [[Jean-Luc Raharimanana]] * [[Michèle Rakotoson]] * [[Dox (Jean Verdi Salomon Razakandrainy)|Dox]] * [[Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa]] * [[Lucien Xavier Michel Andrianarahinjaka|Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka]] * [[Esther Nirina]] * [[Hajasoa Vololona Picard]] * [[Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato]] * [[Pastora Rahajason]] * [[Elie Rajaonarison]] * [[Flavien Ranaivo]] * [[Esther Razana]] * [[Samuel Ratany]] * [[Lisitry ny mpanoratra malagasy]] [[sokajy:mpanoratra malagasy]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1891]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1940]] 03reldx10q57382r5wko2f1l0qv24wv 0 287180 1141421 1075588 2026-06-01T05:47:29Z HarryWurst 36292 1141421 wikitext text/x-wiki Ny '''Bisaia''' dia mponina any amin' ny tapany atsimo sy afovoan' i [[Filipina]]. Mihoatra ny 40 % amin' ny vahoaka filipina no Bisaia. Antsoin' ny Bisaia hoe ''binisaya'' ny fitenin' izy ireo avy. Amin' ny lafiny fiteny, ny [[Vondrom-piteny bisaia|vondtom-piteny bisaia]] dia zana-bondrona ao amin' ny sampan' ny [[vondrom-piteny filipina]] izay ao amin' ny [[Fiteny malaiô-pôlineziana|sampam-piteny malaiô-pôlineziana]] ao amin' ny [[Fiteny aostrôneziana|fianakaviam-piteny aostrôneziana]]. Ny fiteny lehibe amin' ity vondrona ity dia ny [[fiteny seboanô]] sy ny fiteny ilôngô sy ny fiteny oaray-oaray ary ny fiteny taosoga. Ny Bisaia ao Filipina dia tsy tokony hafangaro amin' ny Bisaia ao Borneo (any amin' ny tapany avaratra amin' ny nosy [[Bôrneô|Borneo]]). == Jereo koa == [[Sokajy:Filipina]] i8yj9nozzkvwb40v9xt907v3ztpynrt 0 289176 1141436 1140778 2026-06-01T07:03:10Z Chirocca77 30720 loharano 1141436 wikitext text/x-wiki Ny '''Valan-javaboarim-pirenena Zombitse-Vohibasia''' dia valan-javaboarim-pirenena ao amin' ny tapany atsimo-andrefan' i [[Madagasikara]], 10 km atsinanan' i [[Sakaraha]], 147 km avaratra-atsinanan' i [[Toliara]] ao amin' ny [[Faritra Atsimo-Andrefana]]. == Ny mombamomba azy == Tamin' ny taona 1997 <ref name=":0">[https://nationalparksassociation.org/madagascar-national-parks/zombitse-vohibasia-national-park/ Zombitse-Vohibasia National Park | National Parks Association]</ref>no namoronana azy. Mirefy 36&nbsp;308 ha izy io ary mizara telo: ny Alan' i Zombitse (16&nbsp;845 ha) sy ny toerana misy an' Isoky Vohimena (3&nbsp;293 ha) ary i Vohibasia (16&nbsp;170 ha). Tantanan’ ny [[Madagascar National Parks]] amin' izao fotoana izao ny Valan-javaboarim-pirenena Zombitse-Vohibasia, ary ny ampahany amin' ny famatsiam-bola no omen' ny Fondation pour les Aires Protégées et la Biodiversité de Madagascar (FAPBM). [[Sary:Xanthomixis apperti 3686345.jpg|vignette|''Bernieria appperti'']] Ahitana karazana gidro valo,Ary 47 % amin' ny vorona tsy fahita raha tsy eto Madagasikara, anisan' izany ny karazana iray (''Bernieria appperti''), ity valan-javaboary ity.<ref name=":1">https://parcs-madagascar.com/parc/zombitse-vohibasia/</ref> == Ny mampiavaka azy == Ity valan-javaboary ity dia fantatra amin'ny maha "tetezana" azy eo amin'ny [[tontolo iainana]] maina any atsimo sy ny ala dity any andrefana. Mizara ho faritra telo lehibe ny [[Faritra arovana eto Madagasikara|faritra arovana]], izay mirefy 36 308 hektara:ny Alan'i Zombitse: Mirefy 16 845 hektara.,Isoky Vohimena: Mirefy 3 293 hektara.,Vohibasia: Mirefy 16 170 hektara.<ref name=":1" /> === Ny fiandohana sy ny fananganana (1962–1997) === Tamin'ny 1962, nofaritana ho “Tahirin-javaboary manokana” (Réserve Naturelle Intégrale) ny faritra voalohany<ref name=":2">[https://maison-de-madagascar.ch/madagascar/les-aires-protegees-de-madagascar/parc-national-zombitse-vohibasia/ Parc National Zombitse Vohibasia - La Maison de Madagascar]</ref>. Ny tanjona tamin'izany dia ny hiarovana ny ala maina izay sisa tavela tamin'ny fandripahana ala tany amin'ny faritra atsimo-andrefana. Tamin'ny 1997, natsangana ho Valan-javaboarim-pirenena amin'ny fomba ofisialy ny faritra. Io fiovan'ny sata io dia nahafahana nampiditra ny fizahan-tany ho fitaovana entina hampandroso ny faritra sy hiarovana ny zavaboary. === Ny tantaran'ny mponina sy ny fomba amam-panao === Ho an'ny foko [[Bara]], ny ala ao Zombitse-Vohibasia dia toerana masina., toerana fialofana.Tany am-boalohany, ny ala dia toerana nialofan'ny [[omby]] sy ny olona nandritra ny ady foko na ny asan-[[dahalo]].Ny anarana “Zombitse”: avy amin'ny teny hoe “zombitsy”, izay karazana hazo mafy hita ao an-toerana, ampiasaina amin'ny fanamboarana trano sy fombafomba. Betsaka ny “fady” ao anatin'ny ala, izay nanampy tamin'ny fiarovana azy ho hazo nandritra ny taonjato maro, talohan'ny nisian'ny lalàna ofisialy.''Ny fivoarana'' dia nanomboka ny taona (1990 ka hatramin'izao), nisy ny fiaraha-miasa akaiky tamin'ny fikambanana iraisam-pirenena toa ny WWF, mba hampianarana ny mponina ny vokatra aterakin' ny “tavy” (nohony fandoroana ny ala). Tamin'io vanim-potoana io ihany,no nahitana fa ity ala ity no fonenan'ny Appert's Tetraka, vorona miavaka tsy hita any an-kafa maneran-tany. Izany no nampiakatra ny lazan'ny valan-javaboary eo amin'ny sehatra iraisam-pirenena.''Ny olana atrehany ankehitriny, n''a eo aza ny ezaka fiarovana, mbola miatrika olana ara-tantara sy ara-tsosialy ny valan-javaboary:Fandripahana ala: Ny fanapahana ny aty ala avadika ho [[Arina|saribao]] sy ny fanitarana ny tany fambolena no loza mitatao lehibe indrindra.<ref name=":3">[https://www.fapbm.org/aire_protegee/zombitse-voabasia/ Zombitse Voabasia - Fondation pour les Aires Protégées et la Biodiversité de Madagascar]</ref>Ny RN7: Ny fandalovan'ny lalam-pirenena eo afovoany dia sady tombony (ho an'ny [[Fizahàn-tany|fizahan-tany]]) no loza (fitomboan'ny tsindry ataon'ny olombelona).<ref name=":1" /> == Ny harena voajanahary == Ao amin’ny Zombitse-Vohibasia dia toerana tena manan-danja amin’ny fiarovana ny fahasamihafan’ny zavaboary: *Vorona: mihisa manodidina ny 47% eo karazam-borona hita ao.<ref name=":2" /> *Gidro: Misy karazana gidro valo eto, toy ny Sifaka (Verreaux's sifaka) izay malaza.<ref name=":0" /> *Zavamaniry: Ahitana karazana baobab (Adansonia za) sy orkide maro samihafa, izay manampy amin’ny hakanton’ny tontolo iainana.<ref name=":1" /> == Toerana sy fomba fidirana == *Toerana: 147 km any avaratra-atsinanan’i [[Toliara]] ary 10 km any atsinanan’i Sakaraha.<ref name=":3" /> *Lalana: Misy ny Lalam-pirenena faha-7 (RN7) izay mandalo eo afovoan’ny valan-javaboary, ka mora ho an’ireo mpizahatany mandalo any an-toerana ny manatona azy.<ref name=":1" /> == Loharano == {{Reflist}} # https://parcs-madagascar.com/parc/zombitse-vohibasia/ == Jereo koa == '''Valan-javaboary''' * [[Valan-javaboarim-pirenena Andasibe-Mantadia]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Andohahela]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Andringitra]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Ankarafantsika]] • [[Valan-javaboarim-pirenen' ny Helodranon' i Baly]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Isalo]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Kirindy Mitea]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Mananara-Avaratra]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Marojejy]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Masoala]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Midongy Atsimo]] • [[Valan-javaboarim-pirenen' ny Tendrombohitra Ambre]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Namoroka]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Nosy Ve-Androka]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Ranomafana]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Tsimanampetsotsa]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Zahamena]] [[sokajy:Valan-javaboahary ao Madagasikara]] qmnybll31jeqtpsgto6rt3lp23gsfjp 0 289932 1141437 1140917 2026-06-01T07:06:02Z Chirocca77 30720 Mis en forme 1141437 wikitext text/x-wiki [[Sary:Massif Marojejy 01.jpg|vignette|350x350px|Ny [[tangron-tendrombohitra Marojejy|tangoron-tendrombohitra Marojejy]]]] Ny '''Valan-javaboarim-pirenen' i Marojejy''' dia valan-javaboary ao amin' ny [[Faritra Sava]] ao amin' ny tapany avaratra-atsinanan' i [[Madagasikara]]<ref>{{Lien web|langue=mg-MG|titre=Madagascar tourism|url=https://madagascar-tourisme.com/fr/la-destination/le-nord/parc-national-massif-marojejy/|consulté le=2026-05-15}}</ref>. == Ny mombamomba azy == Mirefy 55&nbsp;500 ha ny velarany ary eo amin' ny Tangoron-tendrombohitra Marojejy, tandavan-tendrombohitra manana tampona avo indrindra mirefy 2&nbsp;132 m. Ny renirano lava sy l'exhibe [[Androranga]] no mamatsy rano ny tehezan-kavoana avaratra, raha ny ny renirano [[Lokoho]] kosa ny tehezan-kavoana atsimo. Nitoetra ho an' ny mpikaroka sy ny mpahay siansa hatry ny ela ny fahafahana miditra amin' izany toerana izany rehefa nitazona ny sata maha tahirin-javaboary manontolo azy izy hatramin' ny namoronana azy tamin' ny taona 1952. Tamin' ny taona 1998 dia nosokafana ho an' ny besinimaro ny sata vaovao nanao azy ho valan-javaboarim-pirenena ary nahazo ny lazany izy tamin' ny taona 2007<ref>https://www.fapbm.org/aire_protegee/aire-protegee-kirindy-mite/</ref> rehefa tafiditra tao amin' ny lisitry ny Lova Maneran-Tany, toy ny [[faritra arovana]] dimy hafa, mivondrona amin' ny anarana hoe "ala mando ny Atsinanana". Na dia eo aza ny fikitoantoan' ny vohon-tany ao aminy, ny fihazana tsy ara-dalàna sy ny fitrandrahana hazo voafantina sy voarara dia mbola olana hatrany, indrindra hatramin' ny nanombohan' ny [[Krizy pôlitika teto Madagasikara tamin' ny 2009|Krizy pôlitika teto Madagasikara tamin' ny 2009.]] Mandrahona ity valan-javaboary ity sy ny [[zavamananaina]] ao aminy ny Ny fitrandrahana harena an-kibon-tany sy ny fambolena ary ny doro ala sy ny fitrandrahana hazo dia anisany olana goavana ao amin'ny valanjavaboariny Marojejy. == Toerana == Ny valanjavaboarim-pireneny Marojejy dia hita ao amin'ny faritra avaratra andrefanan'ny Madagasikara ao amin'ny faritra SAVA eo anelanelany tanànàn'ny [[Andapa]] sy [[Sambava]]. Any ambin'ny 66km miala n'y tanànan'ny Sambava<ref>https://www.jacaranda.fr/en/parc-national-de-marojejy</ref>.[[Sary:MarojejyWiki2011fr.png|vignette|Sarintany maneho ny Valan-javaboarim-pirenen' i Marojejy]] Ny tendrombohitra mideza sy ny vohon-tany manokana izay mampiavaka an' ilay [[tangoron-tendrombohitra]] dia namoronana toeram-ponenana maro samihafa ho an'ny zavamananaina ao aminy, izay mifandimby eny amin' ny tehezan-tendrombohitra arakaraka ny ahavony na ny fitodihany ara-jeôgrafia. Eny amin'ny tampona tokoa mantsy, ny alan-drahona arafitry ny kirihitra sy hazo madinika, izay farany eto [[Madagasikara]], dia manome toerana ny hazo lehibe izay miha tsy voarakotry ny zavamaniry mipetraka amin' ny namany, rehefa midina ny toerana. Fanampin' izany dia mando kokoa ny ny tehezan-tendrombohitra atsinanana ka noho izany dia misy vondron-javamaniry midadasika kokoa, fa ny tehezan-tendrombohitra andrefana kosa dia maina kokoa. Ny fisian' ny toeram-ponenam-biby sy ny toeram-panirian-javamaniry samihafa mahagaga aterak' izany dia ahafahana mahita karazam-borona tsy latsaky ny 118<ref>https://www.jacaranda.fr/en/parc-national-de-marojejy</ref>, karazam-[[biby mandady sy mikisaka]] ary [[sahona]] sy ny mitovitovy aminy mihisa 148 ary karazana [[Maky|amboanala]] 11. Anisan' ny karazana primata 25 tandinindo-doza indrindra eran-tany ao amin' ny lisitry ny [[Fikambanana Iraisam-Pirenena ho an' ny Fitahirizana ny Zavaboary|IUCN]] ny sifaka ''[[Propithecus candidus]]'', izay amboanala mampiavaka an' io valan-javaboary io. Ny ''[[Euryceros prevostii]]'' no vorona famantarana ao amin' ilay valan-javaboary, tsy misy afa-tsy any amin' ny ala avaratra atsinanana amin' i Madagasikara. == Lalana == [[Sary:Illegal export of rosewood 002.jpg|vignette|Fanondranana tsy ara-dalàna ny [[andramena]] (''[[Dalbergia]]'')]] Lalana tokana miainga avy eo amin' ny fidirana mankao amin' ilay valan-javaboary no ahafahana mankany amin' ny toerana avo indrindra amin' ilay [[tangoron-tendrombohitra]], lalana ahitana toby telo: ny Toby Mantella any amin' ny 450 m ambonin' ny ranomasina, voahodidin' ny hazo avo; ny Toby Marojejia any amin' ny 775 m, tetezamita eo amin' ny ala an-tany iva sy ny ala an-tendrombohitra; ary ny Toby Simpona, eo amin' ny 1&nbsp;250 m hodidinin' ny alan-tendrombohitra avo. Ny Toby Simpona no ampiasaina ho toby fototra alohan' ny hiakarana eny amin'ny tampon-tendrombohitra, amin'ny lalana mirefy 2 km, aleha mandritra ny adiny efatra na dimy.<ref>https://protectedareas.mg/fr/landscape/show/68?geoShapeFilterField=location&location=49.5383095955881%2C-14.6144927382944%2C49.8817951059813%2C-14.6144927382944%2C49.8817951059813%2C-14.2965476316213%2C49.5383095955881%2C-14.2965476316213%2C49.5383095955881%2C-14.6144927382944&max=8&mediaFilter=no_of_images%2Cno_of_videos%2Cno_of_audio&offset=0&sort=created_on&view=stats</ref> == Jereo koa == '''Valan-javaboary''' * [[Valan-javaboarim-pirenena Andasibe-Mantadia]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Andohahela]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Andringitra]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Ankarafantsika]] • [[Valan-javaboarim-pirenen' ny Helodranon' i Baly]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Isalo]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Kirindy Mitea]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Mananara-Avaratra]] • [[Valan-javaboarim-pirenen' i Marojejy]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Masoala]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Midongy Atsimo]] • [[Valan-javaboarim-pirenen' ny Tendrombohitra Ambre]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Namoroka]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Nosy Ve-Androka]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Ranomafana]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Tsimanampetsotsa]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Zahamena]] • [[Valan-javaboarim-pirenena Zombitse-Vohibasia]] ==Loharano== opkcana9tgq7ywpvquxoye25wo9kdx1 14 291776 1141390 1099576 2026-06-01T02:55:41Z HarryWurst 36292 1141390 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Jeografian' Aotrisy]] dmiidr40k8ps7tyy87dgc8fxehl8qx2 0 292987 1141259 1122763 2026-05-31T19:13:46Z Thelezifor 15140 Rohy anatiny 1141259 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) mj5q1crndri1jhstxxmsuysel7f2oq5 1141270 1141259 2026-05-31T19:22:37Z Thelezifor 15140 Rohy anatiny 1141270 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> # ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) # ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) # ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) # ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) # ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) # ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) # ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) # ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) # ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) # ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) # ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) # ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) # ''[[Anubias]]'' Schott (1857) # ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) # ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) # ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) # ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) # ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) # ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) # ''[[Arum]]'' L. (1753) # ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) # ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) # ''[[Biarum]]'' Schott (1832) # ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) # ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) # ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) # ''[[Calla]]'' L. (1753) # ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) # ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) # ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) # ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) # ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) # ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) # ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) # ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) # ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) # ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) # ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) # ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) # ''[[Dracontium]]'' L. (1753) # ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) # ''[[Eminium]]'' Schott (1856) # ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) # ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) # ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) # ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) # ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) # ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) # ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) # ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) # ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) # ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) # ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) # ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) # ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) # ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) # ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) # ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) # ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) # ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) # ''[[Lemna]]'' L. (1753) # ''[[Leucocasia]]'' # ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) # ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) # ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) # ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) # ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) # ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) # ''[[Orontium]]'' L. (1753) # ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) # ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) # ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) # ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) # ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) # ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) # ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) # ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) # ''[[Pistia]]'' L. (1753) # ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) # ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) # ''[[Pothos]]'' L. (1753) # ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) # ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) # ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) # ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) # ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) # ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) # ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) # ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) # ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) # ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) # ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) # ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) # ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) # ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) # ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) # ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) # ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) # ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) # ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) # ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) # ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) # ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) # ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) # ''[[Typhonodorum]]'' Schott (1857) # ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) # ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) # ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) # ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) # ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) # ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) # ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) # ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) # ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) 3lu3ca84ykrohenpxe7mko441ltvgoy 1141369 1141270 2026-05-31T20:17:26Z Thelezifor 15140 Rohy anatiny 1141369 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) mj5q1crndri1jhstxxmsuysel7f2oq5 1141375 1141369 2026-05-31T20:43:07Z Thelezifor 15140 1141375 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) 50vpapu1fkwrm6n38c3ak083g6zsjdk 0 293415 1141231 1120667 2026-05-31T13:00:12Z HarryWurst 36292 /* 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena */ 1141231 wikitext text/x-wiki [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette|344x344px|Manchester United FC 1957]] Ny '''Manchester United''' dia klioba anglisy any amin'ny Distrikan'i Trafford amin'ny renivotr'i Stretford, ao amin'ny manodidina andrefan'ny tanànan'i Manchester<ref>Olympics.com TalkSport [Wikipedia – Manchester United 2025]</ref>. Ny klioba dia niorina tamin'ny taona 1878 ary mbola Newton Heath no anarany tamin'izany. Manchester United dia iray amin'ireo klioba baolina kitra malaza indrindra eto an-tany, ary ankafizin'ny olona maro, anisan'izany ireo olo-malaza iraisampirenena. Araka ny tatitra avy amin'ny Forbes tamin'ny volana May 2022, dia manan-danja mitentina $4.6 miliara ny Manchester United, izay mahatonga azy ho iray amin'ireo klioba baolina kitra lafo vidy indrindra eran-tany. Anisan'ny mpanorina ny fikambanana Eoropeana ho an'ny Klioba (European Club Association) ny Manchester United. Ity fikambanana ity dia natsangana tamin'ny taona 2008 ho solon'ny G-14 sy ny European Club Forum, ary ny Manchester United dia anisan'ireo klioba 16 voalohany nanorina azy. == Fiandohan'ny Manchester United (1878–1902) == Tamin'ny taona 1878, dia natsangana tao Newton Heath, Manchester, ny Newton Heath LYR Football Club, ho an'ny mpiasa ao amin'ny departemantan'ny fiara sy wagon'ny Lancashire and Yorkshire Railway (LYR). Nandray anjara tamin'ny fifaninanana eo an-toerana izy ireo ary naniry ny hiditra ao amin'ny Football League, izay naorina tamin'ny 1888. Na izany aza, voarara izy ireo ary niditra tamin'ny ligy hafa, saingy tsy naharitra noho ny olana ara-bola. Tamin'ny 1889, niara-niasa tamin'ny klioba hafa i Newton Heath LYR mba hamorona ny Football Alliance, ligy fifaninanana eo an-toerana. Nandresy ny laharana faha-8 izy ireo tamin'ny taom-pilalaovana voalohany. Taorian'ny fiovan'ny ligy tamin'ny 1892, dia nidiran'i Newton Heath tamin'ny Football League amin'ny Division I. Na izany aza, nisaraka tamin'ny LYR izy ireo tamin'izany fotoana izany ary nanova ny anarana ho Newton Heath ihany. Tamin'ny 1902, rehefa nisy olana ara-bola, dia nividy ny klioba i [[:fr:John_Henry_Davies|John Henry Davies]](fr), mpanao labiera iray, ary nanova ny anarana ho Manchester United Football Club. Nandritra izany fotoana izany, ny loko dia niova avy amin'ny maitso sy volamena ho mena sy fotsy. Ireo taona niasàn'i Matt Busby (1945–1969) tao amin'ny Manchester United dia manamarika ny fiandohan'ny vanim-potoana lehibe ho an'ny klioba, izay nipoiran'ny ekipa mahery vaika sy feno talenta, fantatra amin'ny anarana hoe "Busby Babes". == Fidirana sy fanombohana == Tamin'ny Oktobra 1945, taorian'ny ady lehibe faharoa, dia notendrena ho mpanazatra ny Manchester United i Matt Busby, mpilalao taloha tao amin'ny Manchester City sy Liverpool. Nanao fanovana lehibe izy tamin'ny fitantanana ny ekipa, anisan'izany ny fanapahankevitra amin'ny fisafidianana mpilalao, ny fividianana mpilalao vaovao, ary ny fanatanterahana fiofanana miaraka amin'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalaovana voalohany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny laharana faharoa tamin'ny First Division izy ireo ary nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948. [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette]] === Ny "Busby Babes" sy ny fandrosoana === Tamin'ny 1952, nahazo ny lohateny voalohany tamin'ny First Division tao anatin'ny 41 taona ny Manchester United. Nandresy indray izy ireo tamin'ny 1956 sy 1957, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taona 22 taona, ka nahazo ny anarana hoe "Busby Babes" noho ny fitokisan'i Busby tamin'ny tanora. Tamin'ny 1957, ny Manchester United dia lasa ekipa anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions (Champions League ankehitriny), na dia teo aza ny fanoheran'ny Fédération Anglaise de Football. Nandritra izany dia nahavita nandresy tamin'ny RSC Anderlecht tamin'ny isa 10-0 izy, izay mbola fandresena lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba tamin'ny sehatra iraisam-pirenena. === Ny loza tamin'ny sidina tao Munich (1958) === Tamin'ny 6 Febroary 1958, nisy loza tamin'ny sidina tao Munich izay nahafatesan'ny mpilalao 8 sy ny mpikambana 3 ao amin'ny ekipa, anisan'izany i Duncan Edwards izay maty 15 andro taorian'ny loza. I Matt Busby, izay voa mafy ihany koa, dia nandalo fitsaboana nandritra ny volana maro. Na dia teo aza izany, dia naverina tamin'ny laoniny ny ekipa tamin'ny alalan'ny fanampiana avy amin'ny mpanazatra Jimmy Murphy sy ny fanampiana avy amin'ny Real Madrid tamin'ny alalan'ny lalao fanangonam-bola. === Ny fiverenana sy ny fandresena tamin'ny Coupe d'Europe (1968) === Rehefa naverina tamin'ny laoniny ny ekipa, dia nanao fanampiana vaovao i Busby tamin'ny alalan'ny fividianana mpilalao vaovao toy i Denis Law sy George Best. Tamin'ny 1963, nandresy tamin'ny FA Cup izy ireo, ary tamin'ny 1965 sy 1967, nahazo ny lohateny tamin'ny First Division indray. Tamin'ny 1968, nandresy tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions izy ireo tamin'ny fandresena 4-1 tamin'ny Benfica tao Wembley, ka lasa ekipa anglisy voalohany nahazo io lohateny io. Ity fandresena ity dia fanamarihana lehibe tamin'ny fahaizan'i Busby sy ny ekipa, ary nankalazaina ho valim-pitia tamin'ny ezaka sy ny faharetana taorian'ny loza tamin'ny sidina tao Munich. === Fialan-tsasatra sy lova === Taorian'ny 24 taona niasàna ho mpanazatra, dia niala tamin'ny 1969 i Matt Busby. Nandritra ny taom-pilalaovana farany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny FA Cup izy ireo tamin'ny fandresena tamin'ny Bolton Wanderers. Tamin'ny 1968, i Busby dia nasandratra ho Sir Matt Busby noho ny fandraisany anjara lehibe tamin'ny fananganana sy fanamafisana ny Manchester United ho ekipa iraisam-pirenena malaza. [[Sary:Manchester United FC 1960.jpg|vignette]] === Ny vanim-potoanan'i Busby (1945–1969) === ==== 1945: Nidiran'i Matt Busby tao amin'ny Manchester United ==== Tamin'ny taona 1945, tonga tao amin'ny Manchester United i Matt Busby, mpanazatra avy any Skôtlànda. Nanao fanavaozana tamin'ny paikadiny izy, nanapa-kevitra ny hampiditra mpilalao vaovao sy hitarika ny fiofanana miaraka amin'ny mpanampy azy, Jimmy Murphy. Tamin'ny taona voalohany, nahavita nahazo ny laharana faharoa tamin'ny fiadiana ny ho tompondakan'i Angletera sy nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948 ny ekipa, tamin'ny alalan'ireo mpilalao avy ao an-toerana: Stan Pearson, Jack Rowley, Charlie Mitten, ary Allenby Chilton. ==== 1952–1958: Fampandrosoana sy ny "Busby Babes" ==== Tamin'ny taona 1952, nahazo ny tompondakan'i Angletera indray ny Manchester United. Tamin'ny taona 1956, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taonan'ny 22 taona, nahavita nandefa baolina 103 (rekord ho an'ny klioba). Ireo mpilalao tamin'io taranaka io, izay nasongadina tamin'ny anarana hoe Duncan Edwards, izay nanomboka milalao tamin'ny faha-16 taonany, dia nantsoina hoe "Busby Babes". Tamin'ny taona 1957, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana FA Cup tamin'ny Aston Villa. Tamin'izany fotoana izany, ny Manchester United dia lasa klioba anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des clubs champions (na Ligue des champions ankehitriny), na dia nifanohitra tamin'ny fanoheran'ny Federasiona anglisy aza, ary resy tamin'ny semi-famaranana tamin'ny Real Madrid. ==== 1958: Ny loza tao Munich ==== Tamin'ny 6 febroary 1958, niseho ny loza tao Munich izay nahafatesan'ireo mpilalao valo sy mpikambana telo tao amin'ny ekipa: Geoff Bent, Roger Byrne, Eddie Colman, Mark Jones, David Pegg, Tommy Taylor, Liam Whelan, Walter Crickmer (sekretera tao amin'ny klioba), Bert Whalley (mpanazatra mpanampy), Tom Curry (mpanazatra mpanampy), ary Duncan Edwards, izay voavonjy tamin'ny loza saingy maty roa herinandro taty aoriana tany hopitaly. Mpilalao hafa maro koa no naratra, anisan'izany i Matt Busby, izay nijanona tany hopitaly mandritra ny roa volana, ary Johnny Berry izay niala tamin'ny fanatanjahantena noho ny ratra nahazo azy. Tamin'ny loza, ny mpanampy mpilalao Harry Gregg dia nahavonjy mpandeha roa sy ireo mpiara-milalao aminy Bobby Charlton sy Dennis Viollet tamin'ny fanesorana azy ireo avy tao amin'ny fiaramanidina mirehitra. Na dia voadona mafy aza ny Manchester United tamin'ny loza tao Munich, dia nanohy ny fiadiana ny ho tompondaka izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana [[FA Cup]] tamin'ny Bolton Wanderers. ==== 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena ==== Tamin'ny taona 1960, nanangana indray ny ekipa i Matt Busby, nampiditra mpilalao vaovao toy i Denis Law sy Pat Crerand, ary nanome fahafahana ireo tanora vaovao, anisan'izany i [[George Best]]. Tamin'ny taona 1963, nahazo ny FA Cup izy ireo, saingy nifarana tamin'ny laharana faha-19 tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka. Tamin'ny taona 1964, tonga tamin'ny laharana faharoa izy ireo, ary tamin'ny taona 1965 sy 1967 dia nahazo ny tompondaka indray. Tamin'ny taona 1968, nandresy tamin'ny Coupe des clubs champions européens izy ireo, tamin'ny fandresena tamin'ny Benfica Lisbonne 4-1 taorian'ny fanampiny, ary lasa klioba anglisy voalohany nahazo ity fifaninanana iraisam-pirenena ity. Tamin'izany ekipa izany dia nisy mpilalao telo nahazo ny [[Ballon d'Or]]: Bobby Charlton, Denis Law, ary George Best. Vitsy aorian'izay, resy tamin'ny famaranana Coupe intercontinentale tamin'ny Estudiantes de La Plata izy ireo. ==== 1969: Fialan'i Matt Busby ==== Taorian'ny 24 taona niasany ho mpanazatra tao amin'ny Manchester United, dia nanapa-kevitra i Matt Busby ny hiala tamin'ny 1969 taorian'ny fiafaran'ny taom-pilalaovana. Nandritra ny fotoanany dia nahazo ny tompondaka dimy tamin'ny First Division, FA Cup roa, Charity Shield dimy, ary Coupe des clubs champions européens izy ireo [[ballon d'or]] == Ny Taona Tsy Nahazoan'ny Manchester United Loka (1969–1986) == === Wilf McGuinness sy ny fiandohan'ny krizy (1969–1971) === Taorian'ny nisotroan-dronono tamin'ny 1969, dia i Wilf McGuinness no nandimby an'i Matt Busby tamin'ny maha-mpandrindra ny ekipa. Nifarana tamin'ny laharana faha-8 tamin'ny taom-pilalaovana 1969–1970 ny ekipa, ary taorian'ny fiandohan-taona ratsy tamin'ny 1970–1971, dia nesorina tamin'ny toerany izy ary naverina ho mpanampy an'i Matt Busby nandritra ny enim-bolana. Nisy fandrosoana kely tamin'ny ekipa, saingy rehefa niala tamin'ny 1971 i Busby, dia very ireo mpilalao tsara indrindra toa an'i Nobby Stiles sy Pat Crerand. === Frank O'Farrell sy Tommy Docherty (1972–1974) === Nandimby an'i McGuinness tamin'ny 1972 i Frank O'Farrell, saingy niala tao anatin'ny 18 volana ihany. Nandimby azy tamin'ny 1972 i Tommy Docherty, izay nahavita nanafaka ny ekipa tamin'ny fihenan'ny ambaratonga tamin'ny taom-pilalaovana 1972–1973. Na izany aza, tamin'ny 1974, rehefa nandefa baolina tamin'ny Manchester United i Denis Law, dia niverina tamin'ny fihenan'ny ambaratonga ny ekipa, ary niala tamin'ny ekipa i George Best sy Bobby Charlton. === Fiverenana sy fandresena tamin'ny 1976–1977 === Niverina tamin'ny ambaratonga voalohany ny ekipa tamin'ny 1975–1976 ary tonga tamin'ny famaranan'ny FA Cup tamin'ny 1976, saingy resy tamin'ny Southampton. Tamin'ny 1977, dia tonga indray tamin'ny famaranan'ny FA Cup izy ireo ary nandresy tamin'ny Liverpool tamin'ny 2–1. Na izany aza, taorian'ny fandresena, dia nesorina tamin'ny toerany i Docherty noho ny fifandraisany amin'ny vadin'ny mpitsabo ara-batana ao amin'ny ekipa. === Dave Sexton sy Ron Atkinson (1977–1986) === Nandimby an'i Docherty tamin'ny 1977 i Dave Sexton, izay nanangana ekipa mifantoka amin'ny fiarovana. Na dia nandresy tamin'ny lalao farany fito aza izy ireo tamin'ny 1981, dia nesorina tamin'ny toerany i Sexton tamin'ny taona 1981. Nandimby azy tamin'ny 1981 i Ron Atkinson, izay nividy an'i Bryan Robson tamin'ny £1.5 tapitrisa, vola be indrindra tamin'izany fotoana izany. Nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1983 sy 1985 ny ekipa, saingy tamin'ny 1985–1986, na dia nahavita nandresy tamin'ny lalao 10 voalohany aza izy ireo, dia niala tamin'ny toerany i Atkinson tamin'ny faran'ny taona. === Ny Triplé (1998–1999) === ==== Fandresena tamin'ny Premier League ==== Tamin'ny taom-pilalao 1998–1999, nahazo ny lohateny Premier League ho azy ny Manchester United tamin'ny alalan'ny fifaninanana mafy tamin'ny Arsenal sy Chelsea. Tamin'ny andro farany, nandresy tamin'ny Tottenham Hotspur 2–1 izy ireo, ka nahazo ny lohateny ho azy tamin'ny isa tokana fotsiny. ==== Fandresena tamin'ny FA Cup ==== Tamin'ny 22 Mey 1999, nandresy tamin'ny Newcastle United 2–0 ny Manchester United tao amin'ny Wembley Stadium. Ireo tanjona nataon'i Teddy Sheringham sy Paul Scholes no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny FA Cup ho azy ireo. ==== Fandresena tamin'ny UEFA Champions League ==== Ny 26 Mey 1999, tao amin'ny Camp Nou any Barcelona, nandresy tamin'ny Bayern Munich 2–1 ny Manchester United tamin'ny famaranana Champions League. Na dia 1–0 aza ny Bayern tamin'ny minitra faha-6, dia nandresy tamin'ny tanjon'i Teddy Sheringham sy Ole Gunnar Solskjær tamin'ny fotoana fanampiny ny United. Ity no nahatonga azy ireo ho tompondaka Eoropeana indray, 31 taona taorian'ny nahazoany izany voalohany tamin'ny 1968. ==== Fandresena tamin'ny Coupe Intercontinentale ==== Tamin'ny 30 Novambra 1999, nandresy tamin'ny Palmeiras 1–0 ny Manchester United tao amin'ny National Stadium any Tokyo. Ny tanjon'i Roy Keane no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny Coupe Intercontinentale ho azy ireo. === Ny Tanjona sy Ny Ekipa === Nandritra ity taom-pilalao ity, ny Manchester United dia nitarika tamin'ny alalan'ny ekipa matanjaka sy feno talenta. Ireo mpilalao toy ny Roy Keane, Ryan Giggs, David Beckham, Dwight Yorke, ary Teddy Sheringham dia samy nanampy tamin'ny fahombiazana tamin'ny taom-pilalao. Ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson dia nanampy tamin'ny fanatanterahana ity triplé ity, izay mbola tsy nisy nahavita izany teo amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. == Ny Fialan'i Ferguson (hatramin'ny 2013) == === Fiovan'ny mpanazatra (2013-2016) === Tamin'ny 8 Mey 2013, nanambara ny fialany i Sir Alex Ferguson taorian'ny 27 taona nitantanana ny ekipa. Nandimby azy teo amin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i David Moyes, izay efa mpanazatra tany Everton, tamin'ny fifanarahana mandritra ny enina taona. Na izany aza, tsy nahavita ny andrasana izy, ka niala tamin'ny 22 Aprily 2014 noho ny tsy fahombiazana tamin'ny vokatra azo. Na dia teo aza ny fividianana an'i Juan Mata tamin'ny volana Janoary, dia nijanona tamin'ny laharana faha-7 tamin'ny Premier League ny ekipa, ary voafitaka tamin'ny dingana fahatelo tamin'ny FA Cup, tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny League Cup, ary tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny Ligue des champions. Nandimby an'i Moyes tamin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i Louis van Gaal tamin'ny volana Jolay 2014, tamin'ny fifanarahana mandritra ny telo taona. Nandritra ny taom-pilalaovana 2014-2015, dia nahavita ny ekipa tamin'ny laharana faha-4 tamin'ny Premier League, nahazo 70 isa, ary tafiditra indray amin'ny Ligue des champions. Na izany aza, tamin'ny taom-pilalaovana 2015-2016, dia nijanona tamin'ny laharana faha-5 izy ireo, ka tsy tafiditra tamin'ny Ligue des champions, ary voafitaka tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny FA Cup. [[Sary:Manchester United v Tottenham Hotspur, 12 March 2022 (05).jpg|vignette|Manchester united v Tottenham]] == Fiverenan'ny ekipa amin'ny alalan'i Mourinho (2016-2018) == Ho an'ny antsipirian'ny vanim-potoana: Jereo ny vanim-potoana 2016-2017, 2017-2018 ary 2018-2019. === 2016–2017: Fandresena telo amin'ny vanim-potoana voalohany === Tamin'ny taom-pilalao voalohany niarahan'i José Mourinho tamin'ny Manchester United, dia nahazo ny Community Shield tamin'ny fandresena 2-1 tamin'ny Leicester, ny FA Cup tamin'ny fandresena 3-2 tamin'ny Southampton, ary indrindra ny UEFA Europa League tamin'ny fandresena 2-0 tamin'ny Ajax Amsterdam. Ireo fandresena ireo dia nahatonga an'i Manchester United ho ekipa fahadimy nahavita nandrombaka ny Ligue des Champions, Coupe des Coupes, ary Ligue Europa. Niverina tamin'ny Ligue des Champions ny ekipa ary tafiditra tamin'ny Supercoupe de l'UEFA. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Éric Bailly (Villarreal, 38 M€), Zlatan Ibrahimović (PSG, maimaim-poana), Henrikh Mkhitaryan (Borussia Dortmund, 40 M€), ary Paul Pogba (Juventus, 105 M€ + 5 M€ bonus). === 2017–2018: Fampandrosoana sy fanamby === Tamin'ny taom-pilalao 2017–2018, dia nahita fandrosoana ny ekipa, saingy tsy ampy hahazoana ny laharana voalohany. Tamin'ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Romelu Lukaku (Everton, 85 M€ + 17 M€ bonus), Nemanja Matić (Chelsea, 40 M€ + 5 M€ bonus), ary Victor Lindelöf (Benfica, 35 M€ + 10 M€ bonus). Niala tamin'ny ekipa kosa i Wayne Rooney (Everton, 10 M€) sy Henrikh Mkhitaryan (Arsenal). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fifanakalozana tamin'ny volana janoary tamin'ny alalan'ny fifanakalozana an'i Mkhitaryan sy Alexis Sánchez avy amin'ny Arsenal. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fihenam-bidy teo amin'ny ekipa, saingy mbola afaka nanatrika ny Ligue des Champions tamin'ny vanim-potoana faharoa. === 2018–2019: Fiovana sy fanamby vaovao === Tamin'ny taom-pilalao 2018–2019, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Fred (Shakhtar Donetsk, 59 M€) sy Diogo Dalot (FC Porto, 22 M€). Niala tamin'ny ekipa kosa i Michael Carrick (fisotroan-dronono) sy Daley Blind (Ajax Amsterdam, 16 M€). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. == Fidiran’i Ole Gunnar Solskjær (2019–2022) == === 2019: Fidirana sy faharesena lehibe === Tamin'ny 6 martsa 2019, nanao comeback tsy hay hadinoina ny Manchester United tamin'ny lalao miverina tamin'ny Ligue des champions niaraka tamin'ny Paris Saint-Germain, nahazoany 3-1 tao amin'ny Parc des Princes taorian'ny faharesena 0-2 tany Paris. Nandritra io lalao io, nisy tanora avy ao amin'ny akademia tahaka an'i Mason Greenwood sy Tahith Chong no nanao ny lalao voalohany tamin'ny Ligue des champions. Tamin'ny 28 martsa 2019, nanamafy ny maha-mpitantana feno an'i Solskjær ny Manchester United taorian'ny fifanarahana telo taona. Nampidirina tamin'ny ekipa ihany koa i Mike Phelan ho mpiara-mitantana voalohany. Na izany aza, tamin'ny faran'ny taom-pilalaovana 2018–2019, dia nijanona tamin'ny laharana faha-6 ny United tamin'ny Premier League ary niala tamin'ny ampahefa-dalana tamin'ny FA Cup sy Ligue des champions. === 2020: Fampandrosoana sy faharesena amin'ny antsasaky ny famaranana === Na teo aza ny fandrosoana tamin'ny taom-pilalaovana 2019–2020, nahavita niverina tamin'ny laharana faha-3 izy ireo, mankany amin'ny Ligue des champions. Nefa dia niala tamin'ny antsasaky ny famaranana tamin'ny FA Cup, League Cup, ary Ligue Europa izy ireo. === 2021: Fampidirana ireo mpilalao vaovao sy fanafihana amin'ny Super League === Tamin'ny volana aogositra 2021, niverina tany Manchester United i Cristiano Ronaldo avy any Juventus, niaraka tamin'i Jadon Sancho sy Raphaël Varane. Nefa, tamin'ny volana aprily 2021, dia nanao fanambarana fa ho mpikambana ao amin'ny Super League Eoropeana ny United, saingy niala tamin'ny tetikasa taorian'ny fialan'ny filoha lefitra Ed Woodward. === 2022: Fialana sy fanoloana === Tamin'ny faran'ny taona 2021, taorian'ny faharesena 0-5 tamin'ny Liverpool, dia niala tamin'ny toerany i Ole Gunnar Solskjær. Nandimby azy i Ralf Rangnick ho mpanampy mpanazatra mandra-pahatongan'ny faran'ny taom-pilalaovana. Na izany aza, dia nisy faharesena hafa, anisan'izany ny faharesena 0-4 tamin'ny Liverpool tamin'ny volana aprily 2022, ka nitarika ny fanendrena an'i Erik ten Hag ho mpanazatra vaovao. == Trophée roa tao anatin'ny roa taona teo ambany fitarihan'i Ten Hag sy ny fidiran'ny Ineos (2022–2024) == === Fiverenana amin'ny laoniny sy ny fanombohan'ny taom-pilalao 2022–2023 === Tamin'ny taom-pilalao 2022–2023, dia nanomboka ny fitarihan'i Erik ten Hag tao amin'ny Manchester United. Na dia teo aza ny fanombohana sarotra, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup sy ny EFL Cup ny ekipa. Tamin'ny EFL Cup, dia nandresy tamin'ny Newcastle United tamin'ny isa 2–0 tamin'ny faran'ny volana Febroary 2023 ny Manchester United, ka nahazo ny loka voalohany hatramin'ny 2017. Tamin'ny FA Cup kosa, dia tonga tamin'ny famaranana ny ekipa, saingy resy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny volana Jona 2023. === Fidiran'ny Ineos sy ny fanavaozana === Tamin'ny volana Desambra 2023, dia nahazo anjara 25%-n'ny Manchester United i Sir Jim Ratcliffe, tompon'ny orinasa Ineos, ary nanana fifehezana tanteraka ny lafiny ara-panatanjahantena. Nanao fanavaozana amin'ny fotodrafitrasa toy ny fanamboarana ny kianja Carrington sy ny fanatsarana ny Old Trafford izy ireo. === Taom-pilalao 2023–2024: Fahombiazana sy olana === Na dia teo aza ny fanombohana sarotra tamin'ny taom-pilalao 2023–2024, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup indray ny Manchester United tamin'ny volana Mey 2024, rehefa nandresy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny famaranana. Ireo mpilalao tanora Garnacho sy Mainoo no nanatanteraka ny baolina ho an'ny ekipa. Na izany aza, dia nisy fahasahiranana tamin'ny Premier League, ka tonga tamin'ny laharana faha-8 izy ireo, izay ambany indrindra hatramin'ny 1990. === Fanovana amin'ny fitantanana === Tamin'ny volana Oktobra 2024, dia niala tamin'ny andraikiny i Sir Dave Brailsford, izay tompon'andraikitra tamin'ny fanavaozana ny lafiny ara-panatanjahantena tao amin'ny Manchester United, ary niverina amin'ny andraikiny amin'ny ekipa bisikileta Ineos. Nandritra ny fitarihan'i Brailsford, dia nisy fanavaozana tamin'ny fotodrafitrasa, saingy tsy nahomby tamin'ny fanatsarana ny zava-bitan'ny ekipa izany. [[Sary:Manchester United v Arsenal, 2 December 2021 (47).jpg|vignette|Jadon Sancho]] == Manchester United – taom-pilalaovana 2024–2025 == Laharana farany amin’ny Premier League Toerana faha-15 amin’ny ligy Premier League (taona 2025)<ref /> Valin'ady: 11 fandresena, 9 ady sahala, 18 faharesena Nahazo 42 isa fotsiny – ny toerana ratsy indrindra hatramin’ny taona 1990 == Fiovan'ny mpanazatra == Erik ten Hag nesorina tamin’ny Oktobra 2024 noho ny vokatra ratsy Ruud van Nistelrooy nanao vonjimaika Rúben Amorim no mpanazatra vaovao nanomboka Novambra 2024 Nanao ezaka hanarina, saingy tsy nahavita niverina amin’ny endrika tsara[[Sary:Antony pelo Manchester United em 2023.jpg|vignette]] == Fifaninana sy zava-bita == Europa League: tafakatra famaranana, saingy resy tamin’i Tottenham 1–0 FA Cup: Resy tamin’ny dingana faha-5 EFL Cup: Resy tamin’ny am-pahefa-dalana Community Shield: Resy tamin’ny penalty == Mpilalao sy lalao niavaka == Bruno Fernandes, Garnacho, ary Højlund no nitarika ny fanafihana Nandresy 3–0 an’i Leicester tamin’ny iray amin’ireo lalao tsara indrindra 44 baolina tafiditra tanatin’ny taom-pilalaovana, saingy tena nisy olana tamin’ny fiarovan-tena == Fifindramonina sy tsaho amin'ny 2025 == Mpilalao niditra: Matheus Cunha (~£62 tapitrisa) Jadon Sancho niverina amin’ny ekipa Kendrena ho entina: Emiliano Martínez (mpiandry harato) Victor Osimhen na Viktor Gyökeres (mpanafika) Bryan Mbeumo, Eberechi Eze, sns. == Mpilalao mety hiala == Rashford, Antony, Casemiro, Lindelöf, Eriksen, ary mety ho anisan’izany i Kobbie Mainoo == Fitantanana sy fanavaozana == Sir Jim Ratcliffe (INEOS) mitady hampihena ny fandaniana: Mandrindra fanesorana mpiasa 150–200 Maniry hanadio ara-bola sy handrafitra ekipa vaovao == Vinavina ho an'ny taona 2025–2026 == Hanomboka amin’ny 17 Aogositra 2025 ny taom-pilalaovana vaovao Hifandona amin’i Arsenal sahady amin’ny fidirana voalohany Tanjona: hampiakatra laharana, hanarina ekipa, ary tsy hiverina amin’ny loza. == Palmarès == Ny Manchester United dia manana ny iray amin'ireo tahiry manan-danja indrindra amin'ny baolina kitra, miaraka amin'ny loka 70 azony: 68 amin'ireo loka lehibe sy roa amin'ny Division 2, izay mahatonga azy ho klioba manana ny anjara toerana lehibe indrindra amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. Ny ankamaroan'ny loka dia azo tamin'ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson, izay nahazo loka 38, izany hoe mihoatra ny antsasaky ny tahiry manontolo. == Loka sy zava-bita tsara indrindra amin'ny fifaninanana ofisialy == === Fifaninanana an-toerana === * Ligin'ny Anglisy (20): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013 * Fikambanana Anglisy (13): 1909, 1948, 1963, 1977, 1983, 1985, 1990, 1994, 1996, 1999, 2004, 2016, 2024 * Ligin'ny Kaopy (6): 1992, 2006, 2009, 2010, 2017, 2023 * Community Shield (21): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1977, 1983, 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011, 2013, 2016 * Ligin'ny Diviziona Faharoa (2): 1936, 1975 === Fifaninanana iraisam-pirenena === * Ligin'ny Champions (3): 1968, 1999, 2008 * Ligue Europa / Coupe UEFA (1): 2017 * Super Coupe de l'UEFA (1): 1991 * Coupe du Monde des Clubs (1): 2008 * Coupe des Vainqueurs de Coupes (1): 1991 * Coupe Intercontinentale (1): 1999 === Fifaninanana ho an'ny tanora === * FA Youth Cup (11): 1953, 1954, 1955, 1956, 1957, 1964, 1992, 1995, 2003, 2011, 2022 * FIFA Youth Cup (18): 1954, 1957, 1959, 1960, 1961, 1962, 1965, 1966, 1968, 1969, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981, 1982, 2004, 2005 * Champions Youth Cup (1): 2007 * Milk Cup (4): 1991, 2003, 2008, 2009 * Premier Academy League (4): 1999, 2001, 2010, 2018 * Lancashire League Division One (12): 1955, 1984, 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1993, 1995, 1996, 1997, 1998 * Lancashire League Division Two (5): 1965, 1970, 1972, 1989, 1997 * Lancashire League Division One Supplementary Cup (4): 1955, 1956, 1960, 1964 * Lancashire League Division Two Supplementary Cup (10): 1956, 1957, 1960, 1962, 1964, 1965, 1966, 1970, 1972, 1977 == Fifaninanana anatin' ny faritra == * Premier Reserve League North (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Premier Reserve League National Playoff (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Central League North (9): 1913, 1921, 1939, 1947, 1956, 1960, 1994, 1996, 1997 * Central League Division 1 West (1): 2005 * Central League Cup (1): 2005 * Manchester Senior Cup (25): 1908, 1910, 1912, 1913, 1920, 1924, 1926, 1931, 1934, 1936, 1937, 1939, 1948, 1955, 1957, 1959, 1964, 1999, 2000, 2001, 2004, 2006, 2008, 2009, 2010 * Lancashire Senior Cup (13): 1898, 1913, 1914, 1920, 1929, 1938, 1941, 1943, 1946, 1951, 1969. == Taham-pahavitrihana sy isa == * Ryan Giggs no mpilalao manana ny isan'ny lalao betsaka indrindra tao amin'ny Manchester United, nanao 963 lalao nandritra ny taom-pilalao 1991-2014. * Wayne Rooney no mpanam-bola lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba, nahavita nanoratra 253 baolina teo amin'ny ligy, FA Cup, League Cup, ary ny fifaninanana iraisam-pirenena. * David Gaskell no mpilalao tanora indrindra nanao ny fihaonana voalohany tamin'ny Manchester United, tamin'ny 16 taona sy 19 andro, ny 24 Oktobra 1956. * Billy Meredith no mpilalao antitra indrindra nanao fihaonana tamin'ny Manchester United, tamin'ny 46 taona sy 271 andro, ny 7 Mey 1921. == Mpilalao nanao lalao betsaka indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Lalao |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |963 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |758 |- |3 |Paul Scholes |1994–2013 |718 |- |4 |Bill Foulkes |1952–1970 |688 |- |5 |Gary Neville |1992–2011 |602 |- |6 |Wayne Rooney |2004–2017 |559 |- |7 |David de Gea |2011–2023 |545 |- |8 |Alex Stepney |1966–1978 |539 |- |9 |Tony Dunne |1960–1973 |535 |- |10 |Denis Irwin |1990–2002 |529 |} == Mpilalao mpmpidi-baolina == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Baolina |- |1 |Wayne Rooney |2004–2017 |253 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |249 |- |3 |Denis Law |1962–1973 |237 |- |4 |Jack Rowley |1937–1955 |211 |- |5 |Dennis Viollet |1953–1962 |179 |- |6 |George Best |1963–1974 |137 |- |7 |Ryan Giggs |1991–2014 |168 |- |8 |Joe Spence |1919–1933 |158 |- |9 |Mark Hughes |1980–1986, 1988–1995 |163 |- |10 |Paul Scholes |1994–2013 |155 |} == Mpilalao nahazo loka maro indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Loka |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |35 |- |2 |Paul Scholes |1994–2013 |23 |- |3 |Gary Neville |1992–2011 |22 |- |4 |Denis Irwin |1990–2002 |18 |- |5 |Roy Keane |1993–2005 |17 |- |6 |Michael Carrick |2006–2018 |14 |- |7 |Wayne Rooney |2004–2017 |16 |- |8 |Gary Pallister |1989–1997 |15 |- |9 |Peter Schmeichel |1991–1999 |15 |- |10 |Nicky Butt |1992–2004 |15 |} == Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena == * Ballon d'Or: Denis Law (1964), Bobby Charlton (1966), George Best (1968), Cristiano Ronaldo (2008) * Golden Boy: Wayne Rooney (2004), Anderson (2008), Anthony Martial (2015) * Joueur de l'année UEFA: David Beckham (1999), Cristiano Ronaldo (2008) * Joueur FIFA de l'année: Cristiano Ronaldo (2008) * Prix Puskás de la FIFA: Cristiano Ronaldo (2009), Alejandro Garnacho (2024) * Soulier d'Or Européen: Cristiano Ronaldo (31 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue des champions: Dennis Viollet (9 baolina, 1957), Denis Law (9 baolina, 1969), Dwight Yorke (8 baolina, 1999), Ruud van Nistelrooy (10 baolina, 2002; 12 baolina, 2003; 8 baolina, 2005), Cristiano Ronaldo (8 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue Europa: Bruno Fernandes (8 baolina, 2020), Marcus Rashford (6 baolina, 2023) * Palmarès iraisam-pirenena: Mpilalao maro tao amin'ny Manchester United no nandray anjara tamin'ny fandresena tamin'ny fifaninanana iraisam-pirenena toy ny Coupe du Monde, Coupe des Confédérations. == Loharano == {{commonscat}} [[Sokajy:Klioba baolina kitra britanika]] [[Sokajy:Manchester United]] [[Sokajy:Premier League]] 6fboy0nkdvgz36qrwwnite5mmcozj63 1141232 1141231 2026-05-31T13:01:08Z HarryWurst 36292 /* 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena */ 1141232 wikitext text/x-wiki [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette|344x344px|Manchester United FC 1957]] Ny '''Manchester United''' dia klioba anglisy any amin'ny Distrikan'i Trafford amin'ny renivotr'i Stretford, ao amin'ny manodidina andrefan'ny tanànan'i Manchester<ref>Olympics.com TalkSport [Wikipedia – Manchester United 2025]</ref>. Ny klioba dia niorina tamin'ny taona 1878 ary mbola Newton Heath no anarany tamin'izany. Manchester United dia iray amin'ireo klioba baolina kitra malaza indrindra eto an-tany, ary ankafizin'ny olona maro, anisan'izany ireo olo-malaza iraisampirenena. Araka ny tatitra avy amin'ny Forbes tamin'ny volana May 2022, dia manan-danja mitentina $4.6 miliara ny Manchester United, izay mahatonga azy ho iray amin'ireo klioba baolina kitra lafo vidy indrindra eran-tany. Anisan'ny mpanorina ny fikambanana Eoropeana ho an'ny Klioba (European Club Association) ny Manchester United. Ity fikambanana ity dia natsangana tamin'ny taona 2008 ho solon'ny G-14 sy ny European Club Forum, ary ny Manchester United dia anisan'ireo klioba 16 voalohany nanorina azy. == Fiandohan'ny Manchester United (1878–1902) == Tamin'ny taona 1878, dia natsangana tao Newton Heath, Manchester, ny Newton Heath LYR Football Club, ho an'ny mpiasa ao amin'ny departemantan'ny fiara sy wagon'ny Lancashire and Yorkshire Railway (LYR). Nandray anjara tamin'ny fifaninanana eo an-toerana izy ireo ary naniry ny hiditra ao amin'ny Football League, izay naorina tamin'ny 1888. Na izany aza, voarara izy ireo ary niditra tamin'ny ligy hafa, saingy tsy naharitra noho ny olana ara-bola. Tamin'ny 1889, niara-niasa tamin'ny klioba hafa i Newton Heath LYR mba hamorona ny Football Alliance, ligy fifaninanana eo an-toerana. Nandresy ny laharana faha-8 izy ireo tamin'ny taom-pilalaovana voalohany. Taorian'ny fiovan'ny ligy tamin'ny 1892, dia nidiran'i Newton Heath tamin'ny Football League amin'ny Division I. Na izany aza, nisaraka tamin'ny LYR izy ireo tamin'izany fotoana izany ary nanova ny anarana ho Newton Heath ihany. Tamin'ny 1902, rehefa nisy olana ara-bola, dia nividy ny klioba i [[:fr:John_Henry_Davies|John Henry Davies]](fr), mpanao labiera iray, ary nanova ny anarana ho Manchester United Football Club. Nandritra izany fotoana izany, ny loko dia niova avy amin'ny maitso sy volamena ho mena sy fotsy. Ireo taona niasàn'i Matt Busby (1945–1969) tao amin'ny Manchester United dia manamarika ny fiandohan'ny vanim-potoana lehibe ho an'ny klioba, izay nipoiran'ny ekipa mahery vaika sy feno talenta, fantatra amin'ny anarana hoe "Busby Babes". == Fidirana sy fanombohana == Tamin'ny Oktobra 1945, taorian'ny ady lehibe faharoa, dia notendrena ho mpanazatra ny Manchester United i Matt Busby, mpilalao taloha tao amin'ny Manchester City sy Liverpool. Nanao fanovana lehibe izy tamin'ny fitantanana ny ekipa, anisan'izany ny fanapahankevitra amin'ny fisafidianana mpilalao, ny fividianana mpilalao vaovao, ary ny fanatanterahana fiofanana miaraka amin'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalaovana voalohany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny laharana faharoa tamin'ny First Division izy ireo ary nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948. [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette]] === Ny "Busby Babes" sy ny fandrosoana === Tamin'ny 1952, nahazo ny lohateny voalohany tamin'ny First Division tao anatin'ny 41 taona ny Manchester United. Nandresy indray izy ireo tamin'ny 1956 sy 1957, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taona 22 taona, ka nahazo ny anarana hoe "Busby Babes" noho ny fitokisan'i Busby tamin'ny tanora. Tamin'ny 1957, ny Manchester United dia lasa ekipa anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions (Champions League ankehitriny), na dia teo aza ny fanoheran'ny Fédération Anglaise de Football. Nandritra izany dia nahavita nandresy tamin'ny RSC Anderlecht tamin'ny isa 10-0 izy, izay mbola fandresena lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba tamin'ny sehatra iraisam-pirenena. === Ny loza tamin'ny sidina tao Munich (1958) === Tamin'ny 6 Febroary 1958, nisy loza tamin'ny sidina tao Munich izay nahafatesan'ny mpilalao 8 sy ny mpikambana 3 ao amin'ny ekipa, anisan'izany i Duncan Edwards izay maty 15 andro taorian'ny loza. I Matt Busby, izay voa mafy ihany koa, dia nandalo fitsaboana nandritra ny volana maro. Na dia teo aza izany, dia naverina tamin'ny laoniny ny ekipa tamin'ny alalan'ny fanampiana avy amin'ny mpanazatra Jimmy Murphy sy ny fanampiana avy amin'ny Real Madrid tamin'ny alalan'ny lalao fanangonam-bola. === Ny fiverenana sy ny fandresena tamin'ny Coupe d'Europe (1968) === Rehefa naverina tamin'ny laoniny ny ekipa, dia nanao fanampiana vaovao i Busby tamin'ny alalan'ny fividianana mpilalao vaovao toy i Denis Law sy George Best. Tamin'ny 1963, nandresy tamin'ny FA Cup izy ireo, ary tamin'ny 1965 sy 1967, nahazo ny lohateny tamin'ny First Division indray. Tamin'ny 1968, nandresy tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions izy ireo tamin'ny fandresena 4-1 tamin'ny Benfica tao Wembley, ka lasa ekipa anglisy voalohany nahazo io lohateny io. Ity fandresena ity dia fanamarihana lehibe tamin'ny fahaizan'i Busby sy ny ekipa, ary nankalazaina ho valim-pitia tamin'ny ezaka sy ny faharetana taorian'ny loza tamin'ny sidina tao Munich. === Fialan-tsasatra sy lova === Taorian'ny 24 taona niasàna ho mpanazatra, dia niala tamin'ny 1969 i Matt Busby. Nandritra ny taom-pilalaovana farany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny FA Cup izy ireo tamin'ny fandresena tamin'ny Bolton Wanderers. Tamin'ny 1968, i Busby dia nasandratra ho Sir Matt Busby noho ny fandraisany anjara lehibe tamin'ny fananganana sy fanamafisana ny Manchester United ho ekipa iraisam-pirenena malaza. [[Sary:Manchester United FC 1960.jpg|vignette]] === Ny vanim-potoanan'i Busby (1945–1969) === ==== 1945: Nidiran'i Matt Busby tao amin'ny Manchester United ==== Tamin'ny taona 1945, tonga tao amin'ny Manchester United i Matt Busby, mpanazatra avy any Skôtlànda. Nanao fanavaozana tamin'ny paikadiny izy, nanapa-kevitra ny hampiditra mpilalao vaovao sy hitarika ny fiofanana miaraka amin'ny mpanampy azy, Jimmy Murphy. Tamin'ny taona voalohany, nahavita nahazo ny laharana faharoa tamin'ny fiadiana ny ho tompondakan'i Angletera sy nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948 ny ekipa, tamin'ny alalan'ireo mpilalao avy ao an-toerana: Stan Pearson, Jack Rowley, Charlie Mitten, ary Allenby Chilton. ==== 1952–1958: Fampandrosoana sy ny "Busby Babes" ==== Tamin'ny taona 1952, nahazo ny tompondakan'i Angletera indray ny Manchester United. Tamin'ny taona 1956, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taonan'ny 22 taona, nahavita nandefa baolina 103 (rekord ho an'ny klioba). Ireo mpilalao tamin'io taranaka io, izay nasongadina tamin'ny anarana hoe Duncan Edwards, izay nanomboka milalao tamin'ny faha-16 taonany, dia nantsoina hoe "Busby Babes". Tamin'ny taona 1957, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana FA Cup tamin'ny Aston Villa. Tamin'izany fotoana izany, ny Manchester United dia lasa klioba anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des clubs champions (na Ligue des champions ankehitriny), na dia nifanohitra tamin'ny fanoheran'ny Federasiona anglisy aza, ary resy tamin'ny semi-famaranana tamin'ny Real Madrid. ==== 1958: Ny loza tao Munich ==== Tamin'ny 6 febroary 1958, niseho ny loza tao Munich izay nahafatesan'ireo mpilalao valo sy mpikambana telo tao amin'ny ekipa: Geoff Bent, Roger Byrne, Eddie Colman, Mark Jones, David Pegg, Tommy Taylor, Liam Whelan, Walter Crickmer (sekretera tao amin'ny klioba), Bert Whalley (mpanazatra mpanampy), Tom Curry (mpanazatra mpanampy), ary Duncan Edwards, izay voavonjy tamin'ny loza saingy maty roa herinandro taty aoriana tany hopitaly. Mpilalao hafa maro koa no naratra, anisan'izany i Matt Busby, izay nijanona tany hopitaly mandritra ny roa volana, ary Johnny Berry izay niala tamin'ny fanatanjahantena noho ny ratra nahazo azy. Tamin'ny loza, ny mpanampy mpilalao Harry Gregg dia nahavonjy mpandeha roa sy ireo mpiara-milalao aminy Bobby Charlton sy Dennis Viollet tamin'ny fanesorana azy ireo avy tao amin'ny fiaramanidina mirehitra. Na dia voadona mafy aza ny Manchester United tamin'ny loza tao Munich, dia nanohy ny fiadiana ny ho tompondaka izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana [[FA Cup]] tamin'ny Bolton Wanderers. ==== 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena ==== Tamin'ny taona 1960, nanangana indray ny ekipa i Matt Busby, nampiditra mpilalao vaovao toy i Denis Law sy Pat Crerand, ary nanome fahafahana ireo tanora vaovao, anisan'izany i [[George Best]]. Tamin'ny taona 1963, nahazo ny FA Cup izy ireo, saingy nifarana tamin'ny laharana faha-19 tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka. Tamin'ny taona 1964, tonga tamin'ny laharana faharoa izy ireo, ary tamin'ny taona 1965 sy 1967 dia nahazo ny tompondaka indray. Tamin'ny taona 1968, nandresy tamin'ny Coupe des clubs champions européens izy ireo, tamin'ny fandresena tamin'ny Benfica Lisbonne 4-1 taorian'ny fanampiny, ary lasa klioba anglisy voalohany nahazo ity fifaninanana iraisam-pirenena ity. Tamin'izany ekipa izany dia nisy mpilalao telo nahazo ny [[Ballon d'Or]]: [[Bobby Charlton]], [[Denis Law]], ary [[George Best]]. Vitsy aorian'izay, resy tamin'ny famaranana Coupe intercontinentale tamin'ny Estudiantes de La Plata izy ireo. ==== 1969: Fialan'i Matt Busby ==== Taorian'ny 24 taona niasany ho mpanazatra tao amin'ny Manchester United, dia nanapa-kevitra i Matt Busby ny hiala tamin'ny 1969 taorian'ny fiafaran'ny taom-pilalaovana. Nandritra ny fotoanany dia nahazo ny tompondaka dimy tamin'ny First Division, FA Cup roa, Charity Shield dimy, ary Coupe des clubs champions européens izy ireo [[ballon d'or]] == Ny Taona Tsy Nahazoan'ny Manchester United Loka (1969–1986) == === Wilf McGuinness sy ny fiandohan'ny krizy (1969–1971) === Taorian'ny nisotroan-dronono tamin'ny 1969, dia i Wilf McGuinness no nandimby an'i Matt Busby tamin'ny maha-mpandrindra ny ekipa. Nifarana tamin'ny laharana faha-8 tamin'ny taom-pilalaovana 1969–1970 ny ekipa, ary taorian'ny fiandohan-taona ratsy tamin'ny 1970–1971, dia nesorina tamin'ny toerany izy ary naverina ho mpanampy an'i Matt Busby nandritra ny enim-bolana. Nisy fandrosoana kely tamin'ny ekipa, saingy rehefa niala tamin'ny 1971 i Busby, dia very ireo mpilalao tsara indrindra toa an'i Nobby Stiles sy Pat Crerand. === Frank O'Farrell sy Tommy Docherty (1972–1974) === Nandimby an'i McGuinness tamin'ny 1972 i Frank O'Farrell, saingy niala tao anatin'ny 18 volana ihany. Nandimby azy tamin'ny 1972 i Tommy Docherty, izay nahavita nanafaka ny ekipa tamin'ny fihenan'ny ambaratonga tamin'ny taom-pilalaovana 1972–1973. Na izany aza, tamin'ny 1974, rehefa nandefa baolina tamin'ny Manchester United i Denis Law, dia niverina tamin'ny fihenan'ny ambaratonga ny ekipa, ary niala tamin'ny ekipa i George Best sy Bobby Charlton. === Fiverenana sy fandresena tamin'ny 1976–1977 === Niverina tamin'ny ambaratonga voalohany ny ekipa tamin'ny 1975–1976 ary tonga tamin'ny famaranan'ny FA Cup tamin'ny 1976, saingy resy tamin'ny Southampton. Tamin'ny 1977, dia tonga indray tamin'ny famaranan'ny FA Cup izy ireo ary nandresy tamin'ny Liverpool tamin'ny 2–1. Na izany aza, taorian'ny fandresena, dia nesorina tamin'ny toerany i Docherty noho ny fifandraisany amin'ny vadin'ny mpitsabo ara-batana ao amin'ny ekipa. === Dave Sexton sy Ron Atkinson (1977–1986) === Nandimby an'i Docherty tamin'ny 1977 i Dave Sexton, izay nanangana ekipa mifantoka amin'ny fiarovana. Na dia nandresy tamin'ny lalao farany fito aza izy ireo tamin'ny 1981, dia nesorina tamin'ny toerany i Sexton tamin'ny taona 1981. Nandimby azy tamin'ny 1981 i Ron Atkinson, izay nividy an'i Bryan Robson tamin'ny £1.5 tapitrisa, vola be indrindra tamin'izany fotoana izany. Nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1983 sy 1985 ny ekipa, saingy tamin'ny 1985–1986, na dia nahavita nandresy tamin'ny lalao 10 voalohany aza izy ireo, dia niala tamin'ny toerany i Atkinson tamin'ny faran'ny taona. === Ny Triplé (1998–1999) === ==== Fandresena tamin'ny Premier League ==== Tamin'ny taom-pilalao 1998–1999, nahazo ny lohateny Premier League ho azy ny Manchester United tamin'ny alalan'ny fifaninanana mafy tamin'ny Arsenal sy Chelsea. Tamin'ny andro farany, nandresy tamin'ny Tottenham Hotspur 2–1 izy ireo, ka nahazo ny lohateny ho azy tamin'ny isa tokana fotsiny. ==== Fandresena tamin'ny FA Cup ==== Tamin'ny 22 Mey 1999, nandresy tamin'ny Newcastle United 2–0 ny Manchester United tao amin'ny Wembley Stadium. Ireo tanjona nataon'i Teddy Sheringham sy Paul Scholes no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny FA Cup ho azy ireo. ==== Fandresena tamin'ny UEFA Champions League ==== Ny 26 Mey 1999, tao amin'ny Camp Nou any Barcelona, nandresy tamin'ny Bayern Munich 2–1 ny Manchester United tamin'ny famaranana Champions League. Na dia 1–0 aza ny Bayern tamin'ny minitra faha-6, dia nandresy tamin'ny tanjon'i Teddy Sheringham sy Ole Gunnar Solskjær tamin'ny fotoana fanampiny ny United. Ity no nahatonga azy ireo ho tompondaka Eoropeana indray, 31 taona taorian'ny nahazoany izany voalohany tamin'ny 1968. ==== Fandresena tamin'ny Coupe Intercontinentale ==== Tamin'ny 30 Novambra 1999, nandresy tamin'ny Palmeiras 1–0 ny Manchester United tao amin'ny National Stadium any Tokyo. Ny tanjon'i Roy Keane no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny Coupe Intercontinentale ho azy ireo. === Ny Tanjona sy Ny Ekipa === Nandritra ity taom-pilalao ity, ny Manchester United dia nitarika tamin'ny alalan'ny ekipa matanjaka sy feno talenta. Ireo mpilalao toy ny Roy Keane, Ryan Giggs, David Beckham, Dwight Yorke, ary Teddy Sheringham dia samy nanampy tamin'ny fahombiazana tamin'ny taom-pilalao. Ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson dia nanampy tamin'ny fanatanterahana ity triplé ity, izay mbola tsy nisy nahavita izany teo amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. == Ny Fialan'i Ferguson (hatramin'ny 2013) == === Fiovan'ny mpanazatra (2013-2016) === Tamin'ny 8 Mey 2013, nanambara ny fialany i Sir Alex Ferguson taorian'ny 27 taona nitantanana ny ekipa. Nandimby azy teo amin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i David Moyes, izay efa mpanazatra tany Everton, tamin'ny fifanarahana mandritra ny enina taona. Na izany aza, tsy nahavita ny andrasana izy, ka niala tamin'ny 22 Aprily 2014 noho ny tsy fahombiazana tamin'ny vokatra azo. Na dia teo aza ny fividianana an'i Juan Mata tamin'ny volana Janoary, dia nijanona tamin'ny laharana faha-7 tamin'ny Premier League ny ekipa, ary voafitaka tamin'ny dingana fahatelo tamin'ny FA Cup, tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny League Cup, ary tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny Ligue des champions. Nandimby an'i Moyes tamin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i Louis van Gaal tamin'ny volana Jolay 2014, tamin'ny fifanarahana mandritra ny telo taona. Nandritra ny taom-pilalaovana 2014-2015, dia nahavita ny ekipa tamin'ny laharana faha-4 tamin'ny Premier League, nahazo 70 isa, ary tafiditra indray amin'ny Ligue des champions. Na izany aza, tamin'ny taom-pilalaovana 2015-2016, dia nijanona tamin'ny laharana faha-5 izy ireo, ka tsy tafiditra tamin'ny Ligue des champions, ary voafitaka tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny FA Cup. [[Sary:Manchester United v Tottenham Hotspur, 12 March 2022 (05).jpg|vignette|Manchester united v Tottenham]] == Fiverenan'ny ekipa amin'ny alalan'i Mourinho (2016-2018) == Ho an'ny antsipirian'ny vanim-potoana: Jereo ny vanim-potoana 2016-2017, 2017-2018 ary 2018-2019. === 2016–2017: Fandresena telo amin'ny vanim-potoana voalohany === Tamin'ny taom-pilalao voalohany niarahan'i José Mourinho tamin'ny Manchester United, dia nahazo ny Community Shield tamin'ny fandresena 2-1 tamin'ny Leicester, ny FA Cup tamin'ny fandresena 3-2 tamin'ny Southampton, ary indrindra ny UEFA Europa League tamin'ny fandresena 2-0 tamin'ny Ajax Amsterdam. Ireo fandresena ireo dia nahatonga an'i Manchester United ho ekipa fahadimy nahavita nandrombaka ny Ligue des Champions, Coupe des Coupes, ary Ligue Europa. Niverina tamin'ny Ligue des Champions ny ekipa ary tafiditra tamin'ny Supercoupe de l'UEFA. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Éric Bailly (Villarreal, 38 M€), Zlatan Ibrahimović (PSG, maimaim-poana), Henrikh Mkhitaryan (Borussia Dortmund, 40 M€), ary Paul Pogba (Juventus, 105 M€ + 5 M€ bonus). === 2017–2018: Fampandrosoana sy fanamby === Tamin'ny taom-pilalao 2017–2018, dia nahita fandrosoana ny ekipa, saingy tsy ampy hahazoana ny laharana voalohany. Tamin'ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Romelu Lukaku (Everton, 85 M€ + 17 M€ bonus), Nemanja Matić (Chelsea, 40 M€ + 5 M€ bonus), ary Victor Lindelöf (Benfica, 35 M€ + 10 M€ bonus). Niala tamin'ny ekipa kosa i Wayne Rooney (Everton, 10 M€) sy Henrikh Mkhitaryan (Arsenal). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fifanakalozana tamin'ny volana janoary tamin'ny alalan'ny fifanakalozana an'i Mkhitaryan sy Alexis Sánchez avy amin'ny Arsenal. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fihenam-bidy teo amin'ny ekipa, saingy mbola afaka nanatrika ny Ligue des Champions tamin'ny vanim-potoana faharoa. === 2018–2019: Fiovana sy fanamby vaovao === Tamin'ny taom-pilalao 2018–2019, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Fred (Shakhtar Donetsk, 59 M€) sy Diogo Dalot (FC Porto, 22 M€). Niala tamin'ny ekipa kosa i Michael Carrick (fisotroan-dronono) sy Daley Blind (Ajax Amsterdam, 16 M€). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. == Fidiran’i Ole Gunnar Solskjær (2019–2022) == === 2019: Fidirana sy faharesena lehibe === Tamin'ny 6 martsa 2019, nanao comeback tsy hay hadinoina ny Manchester United tamin'ny lalao miverina tamin'ny Ligue des champions niaraka tamin'ny Paris Saint-Germain, nahazoany 3-1 tao amin'ny Parc des Princes taorian'ny faharesena 0-2 tany Paris. Nandritra io lalao io, nisy tanora avy ao amin'ny akademia tahaka an'i Mason Greenwood sy Tahith Chong no nanao ny lalao voalohany tamin'ny Ligue des champions. Tamin'ny 28 martsa 2019, nanamafy ny maha-mpitantana feno an'i Solskjær ny Manchester United taorian'ny fifanarahana telo taona. Nampidirina tamin'ny ekipa ihany koa i Mike Phelan ho mpiara-mitantana voalohany. Na izany aza, tamin'ny faran'ny taom-pilalaovana 2018–2019, dia nijanona tamin'ny laharana faha-6 ny United tamin'ny Premier League ary niala tamin'ny ampahefa-dalana tamin'ny FA Cup sy Ligue des champions. === 2020: Fampandrosoana sy faharesena amin'ny antsasaky ny famaranana === Na teo aza ny fandrosoana tamin'ny taom-pilalaovana 2019–2020, nahavita niverina tamin'ny laharana faha-3 izy ireo, mankany amin'ny Ligue des champions. Nefa dia niala tamin'ny antsasaky ny famaranana tamin'ny FA Cup, League Cup, ary Ligue Europa izy ireo. === 2021: Fampidirana ireo mpilalao vaovao sy fanafihana amin'ny Super League === Tamin'ny volana aogositra 2021, niverina tany Manchester United i Cristiano Ronaldo avy any Juventus, niaraka tamin'i Jadon Sancho sy Raphaël Varane. Nefa, tamin'ny volana aprily 2021, dia nanao fanambarana fa ho mpikambana ao amin'ny Super League Eoropeana ny United, saingy niala tamin'ny tetikasa taorian'ny fialan'ny filoha lefitra Ed Woodward. === 2022: Fialana sy fanoloana === Tamin'ny faran'ny taona 2021, taorian'ny faharesena 0-5 tamin'ny Liverpool, dia niala tamin'ny toerany i Ole Gunnar Solskjær. Nandimby azy i Ralf Rangnick ho mpanampy mpanazatra mandra-pahatongan'ny faran'ny taom-pilalaovana. Na izany aza, dia nisy faharesena hafa, anisan'izany ny faharesena 0-4 tamin'ny Liverpool tamin'ny volana aprily 2022, ka nitarika ny fanendrena an'i Erik ten Hag ho mpanazatra vaovao. == Trophée roa tao anatin'ny roa taona teo ambany fitarihan'i Ten Hag sy ny fidiran'ny Ineos (2022–2024) == === Fiverenana amin'ny laoniny sy ny fanombohan'ny taom-pilalao 2022–2023 === Tamin'ny taom-pilalao 2022–2023, dia nanomboka ny fitarihan'i Erik ten Hag tao amin'ny Manchester United. Na dia teo aza ny fanombohana sarotra, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup sy ny EFL Cup ny ekipa. Tamin'ny EFL Cup, dia nandresy tamin'ny Newcastle United tamin'ny isa 2–0 tamin'ny faran'ny volana Febroary 2023 ny Manchester United, ka nahazo ny loka voalohany hatramin'ny 2017. Tamin'ny FA Cup kosa, dia tonga tamin'ny famaranana ny ekipa, saingy resy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny volana Jona 2023. === Fidiran'ny Ineos sy ny fanavaozana === Tamin'ny volana Desambra 2023, dia nahazo anjara 25%-n'ny Manchester United i Sir Jim Ratcliffe, tompon'ny orinasa Ineos, ary nanana fifehezana tanteraka ny lafiny ara-panatanjahantena. Nanao fanavaozana amin'ny fotodrafitrasa toy ny fanamboarana ny kianja Carrington sy ny fanatsarana ny Old Trafford izy ireo. === Taom-pilalao 2023–2024: Fahombiazana sy olana === Na dia teo aza ny fanombohana sarotra tamin'ny taom-pilalao 2023–2024, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup indray ny Manchester United tamin'ny volana Mey 2024, rehefa nandresy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny famaranana. Ireo mpilalao tanora Garnacho sy Mainoo no nanatanteraka ny baolina ho an'ny ekipa. Na izany aza, dia nisy fahasahiranana tamin'ny Premier League, ka tonga tamin'ny laharana faha-8 izy ireo, izay ambany indrindra hatramin'ny 1990. === Fanovana amin'ny fitantanana === Tamin'ny volana Oktobra 2024, dia niala tamin'ny andraikiny i Sir Dave Brailsford, izay tompon'andraikitra tamin'ny fanavaozana ny lafiny ara-panatanjahantena tao amin'ny Manchester United, ary niverina amin'ny andraikiny amin'ny ekipa bisikileta Ineos. Nandritra ny fitarihan'i Brailsford, dia nisy fanavaozana tamin'ny fotodrafitrasa, saingy tsy nahomby tamin'ny fanatsarana ny zava-bitan'ny ekipa izany. [[Sary:Manchester United v Arsenal, 2 December 2021 (47).jpg|vignette|Jadon Sancho]] == Manchester United – taom-pilalaovana 2024–2025 == Laharana farany amin’ny Premier League Toerana faha-15 amin’ny ligy Premier League (taona 2025)<ref /> Valin'ady: 11 fandresena, 9 ady sahala, 18 faharesena Nahazo 42 isa fotsiny – ny toerana ratsy indrindra hatramin’ny taona 1990 == Fiovan'ny mpanazatra == Erik ten Hag nesorina tamin’ny Oktobra 2024 noho ny vokatra ratsy Ruud van Nistelrooy nanao vonjimaika Rúben Amorim no mpanazatra vaovao nanomboka Novambra 2024 Nanao ezaka hanarina, saingy tsy nahavita niverina amin’ny endrika tsara[[Sary:Antony pelo Manchester United em 2023.jpg|vignette]] == Fifaninana sy zava-bita == Europa League: tafakatra famaranana, saingy resy tamin’i Tottenham 1–0 FA Cup: Resy tamin’ny dingana faha-5 EFL Cup: Resy tamin’ny am-pahefa-dalana Community Shield: Resy tamin’ny penalty == Mpilalao sy lalao niavaka == Bruno Fernandes, Garnacho, ary Højlund no nitarika ny fanafihana Nandresy 3–0 an’i Leicester tamin’ny iray amin’ireo lalao tsara indrindra 44 baolina tafiditra tanatin’ny taom-pilalaovana, saingy tena nisy olana tamin’ny fiarovan-tena == Fifindramonina sy tsaho amin'ny 2025 == Mpilalao niditra: Matheus Cunha (~£62 tapitrisa) Jadon Sancho niverina amin’ny ekipa Kendrena ho entina: Emiliano Martínez (mpiandry harato) Victor Osimhen na Viktor Gyökeres (mpanafika) Bryan Mbeumo, Eberechi Eze, sns. == Mpilalao mety hiala == Rashford, Antony, Casemiro, Lindelöf, Eriksen, ary mety ho anisan’izany i Kobbie Mainoo == Fitantanana sy fanavaozana == Sir Jim Ratcliffe (INEOS) mitady hampihena ny fandaniana: Mandrindra fanesorana mpiasa 150–200 Maniry hanadio ara-bola sy handrafitra ekipa vaovao == Vinavina ho an'ny taona 2025–2026 == Hanomboka amin’ny 17 Aogositra 2025 ny taom-pilalaovana vaovao Hifandona amin’i Arsenal sahady amin’ny fidirana voalohany Tanjona: hampiakatra laharana, hanarina ekipa, ary tsy hiverina amin’ny loza. == Palmarès == Ny Manchester United dia manana ny iray amin'ireo tahiry manan-danja indrindra amin'ny baolina kitra, miaraka amin'ny loka 70 azony: 68 amin'ireo loka lehibe sy roa amin'ny Division 2, izay mahatonga azy ho klioba manana ny anjara toerana lehibe indrindra amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. Ny ankamaroan'ny loka dia azo tamin'ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson, izay nahazo loka 38, izany hoe mihoatra ny antsasaky ny tahiry manontolo. == Loka sy zava-bita tsara indrindra amin'ny fifaninanana ofisialy == === Fifaninanana an-toerana === * Ligin'ny Anglisy (20): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013 * Fikambanana Anglisy (13): 1909, 1948, 1963, 1977, 1983, 1985, 1990, 1994, 1996, 1999, 2004, 2016, 2024 * Ligin'ny Kaopy (6): 1992, 2006, 2009, 2010, 2017, 2023 * Community Shield (21): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1977, 1983, 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011, 2013, 2016 * Ligin'ny Diviziona Faharoa (2): 1936, 1975 === Fifaninanana iraisam-pirenena === * Ligin'ny Champions (3): 1968, 1999, 2008 * Ligue Europa / Coupe UEFA (1): 2017 * Super Coupe de l'UEFA (1): 1991 * Coupe du Monde des Clubs (1): 2008 * Coupe des Vainqueurs de Coupes (1): 1991 * Coupe Intercontinentale (1): 1999 === Fifaninanana ho an'ny tanora === * FA Youth Cup (11): 1953, 1954, 1955, 1956, 1957, 1964, 1992, 1995, 2003, 2011, 2022 * FIFA Youth Cup (18): 1954, 1957, 1959, 1960, 1961, 1962, 1965, 1966, 1968, 1969, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981, 1982, 2004, 2005 * Champions Youth Cup (1): 2007 * Milk Cup (4): 1991, 2003, 2008, 2009 * Premier Academy League (4): 1999, 2001, 2010, 2018 * Lancashire League Division One (12): 1955, 1984, 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1993, 1995, 1996, 1997, 1998 * Lancashire League Division Two (5): 1965, 1970, 1972, 1989, 1997 * Lancashire League Division One Supplementary Cup (4): 1955, 1956, 1960, 1964 * Lancashire League Division Two Supplementary Cup (10): 1956, 1957, 1960, 1962, 1964, 1965, 1966, 1970, 1972, 1977 == Fifaninanana anatin' ny faritra == * Premier Reserve League North (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Premier Reserve League National Playoff (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Central League North (9): 1913, 1921, 1939, 1947, 1956, 1960, 1994, 1996, 1997 * Central League Division 1 West (1): 2005 * Central League Cup (1): 2005 * Manchester Senior Cup (25): 1908, 1910, 1912, 1913, 1920, 1924, 1926, 1931, 1934, 1936, 1937, 1939, 1948, 1955, 1957, 1959, 1964, 1999, 2000, 2001, 2004, 2006, 2008, 2009, 2010 * Lancashire Senior Cup (13): 1898, 1913, 1914, 1920, 1929, 1938, 1941, 1943, 1946, 1951, 1969. == Taham-pahavitrihana sy isa == * Ryan Giggs no mpilalao manana ny isan'ny lalao betsaka indrindra tao amin'ny Manchester United, nanao 963 lalao nandritra ny taom-pilalao 1991-2014. * Wayne Rooney no mpanam-bola lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba, nahavita nanoratra 253 baolina teo amin'ny ligy, FA Cup, League Cup, ary ny fifaninanana iraisam-pirenena. * David Gaskell no mpilalao tanora indrindra nanao ny fihaonana voalohany tamin'ny Manchester United, tamin'ny 16 taona sy 19 andro, ny 24 Oktobra 1956. * Billy Meredith no mpilalao antitra indrindra nanao fihaonana tamin'ny Manchester United, tamin'ny 46 taona sy 271 andro, ny 7 Mey 1921. == Mpilalao nanao lalao betsaka indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Lalao |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |963 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |758 |- |3 |Paul Scholes |1994–2013 |718 |- |4 |Bill Foulkes |1952–1970 |688 |- |5 |Gary Neville |1992–2011 |602 |- |6 |Wayne Rooney |2004–2017 |559 |- |7 |David de Gea |2011–2023 |545 |- |8 |Alex Stepney |1966–1978 |539 |- |9 |Tony Dunne |1960–1973 |535 |- |10 |Denis Irwin |1990–2002 |529 |} == Mpilalao mpmpidi-baolina == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Baolina |- |1 |Wayne Rooney |2004–2017 |253 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |249 |- |3 |Denis Law |1962–1973 |237 |- |4 |Jack Rowley |1937–1955 |211 |- |5 |Dennis Viollet |1953–1962 |179 |- |6 |George Best |1963–1974 |137 |- |7 |Ryan Giggs |1991–2014 |168 |- |8 |Joe Spence |1919–1933 |158 |- |9 |Mark Hughes |1980–1986, 1988–1995 |163 |- |10 |Paul Scholes |1994–2013 |155 |} == Mpilalao nahazo loka maro indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Loka |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |35 |- |2 |Paul Scholes |1994–2013 |23 |- |3 |Gary Neville |1992–2011 |22 |- |4 |Denis Irwin |1990–2002 |18 |- |5 |Roy Keane |1993–2005 |17 |- |6 |Michael Carrick |2006–2018 |14 |- |7 |Wayne Rooney |2004–2017 |16 |- |8 |Gary Pallister |1989–1997 |15 |- |9 |Peter Schmeichel |1991–1999 |15 |- |10 |Nicky Butt |1992–2004 |15 |} == Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena == * Ballon d'Or: Denis Law (1964), Bobby Charlton (1966), George Best (1968), Cristiano Ronaldo (2008) * Golden Boy: Wayne Rooney (2004), Anderson (2008), Anthony Martial (2015) * Joueur de l'année UEFA: David Beckham (1999), Cristiano Ronaldo (2008) * Joueur FIFA de l'année: Cristiano Ronaldo (2008) * Prix Puskás de la FIFA: Cristiano Ronaldo (2009), Alejandro Garnacho (2024) * Soulier d'Or Européen: Cristiano Ronaldo (31 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue des champions: Dennis Viollet (9 baolina, 1957), Denis Law (9 baolina, 1969), Dwight Yorke (8 baolina, 1999), Ruud van Nistelrooy (10 baolina, 2002; 12 baolina, 2003; 8 baolina, 2005), Cristiano Ronaldo (8 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue Europa: Bruno Fernandes (8 baolina, 2020), Marcus Rashford (6 baolina, 2023) * Palmarès iraisam-pirenena: Mpilalao maro tao amin'ny Manchester United no nandray anjara tamin'ny fandresena tamin'ny fifaninanana iraisam-pirenena toy ny Coupe du Monde, Coupe des Confédérations. == Loharano == {{commonscat}} [[Sokajy:Klioba baolina kitra britanika]] [[Sokajy:Manchester United]] [[Sokajy:Premier League]] ru1x3612lqjti313661l8okmvcyomna 1141237 1141232 2026-05-31T13:04:53Z HarryWurst 36292 /* Mpilalao mpmpidi-baolina */ 1141237 wikitext text/x-wiki [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette|344x344px|Manchester United FC 1957]] Ny '''Manchester United''' dia klioba anglisy any amin'ny Distrikan'i Trafford amin'ny renivotr'i Stretford, ao amin'ny manodidina andrefan'ny tanànan'i Manchester<ref>Olympics.com TalkSport [Wikipedia – Manchester United 2025]</ref>. Ny klioba dia niorina tamin'ny taona 1878 ary mbola Newton Heath no anarany tamin'izany. Manchester United dia iray amin'ireo klioba baolina kitra malaza indrindra eto an-tany, ary ankafizin'ny olona maro, anisan'izany ireo olo-malaza iraisampirenena. Araka ny tatitra avy amin'ny Forbes tamin'ny volana May 2022, dia manan-danja mitentina $4.6 miliara ny Manchester United, izay mahatonga azy ho iray amin'ireo klioba baolina kitra lafo vidy indrindra eran-tany. Anisan'ny mpanorina ny fikambanana Eoropeana ho an'ny Klioba (European Club Association) ny Manchester United. Ity fikambanana ity dia natsangana tamin'ny taona 2008 ho solon'ny G-14 sy ny European Club Forum, ary ny Manchester United dia anisan'ireo klioba 16 voalohany nanorina azy. == Fiandohan'ny Manchester United (1878–1902) == Tamin'ny taona 1878, dia natsangana tao Newton Heath, Manchester, ny Newton Heath LYR Football Club, ho an'ny mpiasa ao amin'ny departemantan'ny fiara sy wagon'ny Lancashire and Yorkshire Railway (LYR). Nandray anjara tamin'ny fifaninanana eo an-toerana izy ireo ary naniry ny hiditra ao amin'ny Football League, izay naorina tamin'ny 1888. Na izany aza, voarara izy ireo ary niditra tamin'ny ligy hafa, saingy tsy naharitra noho ny olana ara-bola. Tamin'ny 1889, niara-niasa tamin'ny klioba hafa i Newton Heath LYR mba hamorona ny Football Alliance, ligy fifaninanana eo an-toerana. Nandresy ny laharana faha-8 izy ireo tamin'ny taom-pilalaovana voalohany. Taorian'ny fiovan'ny ligy tamin'ny 1892, dia nidiran'i Newton Heath tamin'ny Football League amin'ny Division I. Na izany aza, nisaraka tamin'ny LYR izy ireo tamin'izany fotoana izany ary nanova ny anarana ho Newton Heath ihany. Tamin'ny 1902, rehefa nisy olana ara-bola, dia nividy ny klioba i [[:fr:John_Henry_Davies|John Henry Davies]](fr), mpanao labiera iray, ary nanova ny anarana ho Manchester United Football Club. Nandritra izany fotoana izany, ny loko dia niova avy amin'ny maitso sy volamena ho mena sy fotsy. Ireo taona niasàn'i Matt Busby (1945–1969) tao amin'ny Manchester United dia manamarika ny fiandohan'ny vanim-potoana lehibe ho an'ny klioba, izay nipoiran'ny ekipa mahery vaika sy feno talenta, fantatra amin'ny anarana hoe "Busby Babes". == Fidirana sy fanombohana == Tamin'ny Oktobra 1945, taorian'ny ady lehibe faharoa, dia notendrena ho mpanazatra ny Manchester United i Matt Busby, mpilalao taloha tao amin'ny Manchester City sy Liverpool. Nanao fanovana lehibe izy tamin'ny fitantanana ny ekipa, anisan'izany ny fanapahankevitra amin'ny fisafidianana mpilalao, ny fividianana mpilalao vaovao, ary ny fanatanterahana fiofanana miaraka amin'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalaovana voalohany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny laharana faharoa tamin'ny First Division izy ireo ary nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948. [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette]] === Ny "Busby Babes" sy ny fandrosoana === Tamin'ny 1952, nahazo ny lohateny voalohany tamin'ny First Division tao anatin'ny 41 taona ny Manchester United. Nandresy indray izy ireo tamin'ny 1956 sy 1957, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taona 22 taona, ka nahazo ny anarana hoe "Busby Babes" noho ny fitokisan'i Busby tamin'ny tanora. Tamin'ny 1957, ny Manchester United dia lasa ekipa anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions (Champions League ankehitriny), na dia teo aza ny fanoheran'ny Fédération Anglaise de Football. Nandritra izany dia nahavita nandresy tamin'ny RSC Anderlecht tamin'ny isa 10-0 izy, izay mbola fandresena lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba tamin'ny sehatra iraisam-pirenena. === Ny loza tamin'ny sidina tao Munich (1958) === Tamin'ny 6 Febroary 1958, nisy loza tamin'ny sidina tao Munich izay nahafatesan'ny mpilalao 8 sy ny mpikambana 3 ao amin'ny ekipa, anisan'izany i Duncan Edwards izay maty 15 andro taorian'ny loza. I Matt Busby, izay voa mafy ihany koa, dia nandalo fitsaboana nandritra ny volana maro. Na dia teo aza izany, dia naverina tamin'ny laoniny ny ekipa tamin'ny alalan'ny fanampiana avy amin'ny mpanazatra Jimmy Murphy sy ny fanampiana avy amin'ny Real Madrid tamin'ny alalan'ny lalao fanangonam-bola. === Ny fiverenana sy ny fandresena tamin'ny Coupe d'Europe (1968) === Rehefa naverina tamin'ny laoniny ny ekipa, dia nanao fanampiana vaovao i Busby tamin'ny alalan'ny fividianana mpilalao vaovao toy i Denis Law sy George Best. Tamin'ny 1963, nandresy tamin'ny FA Cup izy ireo, ary tamin'ny 1965 sy 1967, nahazo ny lohateny tamin'ny First Division indray. Tamin'ny 1968, nandresy tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions izy ireo tamin'ny fandresena 4-1 tamin'ny Benfica tao Wembley, ka lasa ekipa anglisy voalohany nahazo io lohateny io. Ity fandresena ity dia fanamarihana lehibe tamin'ny fahaizan'i Busby sy ny ekipa, ary nankalazaina ho valim-pitia tamin'ny ezaka sy ny faharetana taorian'ny loza tamin'ny sidina tao Munich. === Fialan-tsasatra sy lova === Taorian'ny 24 taona niasàna ho mpanazatra, dia niala tamin'ny 1969 i Matt Busby. Nandritra ny taom-pilalaovana farany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny FA Cup izy ireo tamin'ny fandresena tamin'ny Bolton Wanderers. Tamin'ny 1968, i Busby dia nasandratra ho Sir Matt Busby noho ny fandraisany anjara lehibe tamin'ny fananganana sy fanamafisana ny Manchester United ho ekipa iraisam-pirenena malaza. [[Sary:Manchester United FC 1960.jpg|vignette]] === Ny vanim-potoanan'i Busby (1945–1969) === ==== 1945: Nidiran'i Matt Busby tao amin'ny Manchester United ==== Tamin'ny taona 1945, tonga tao amin'ny Manchester United i Matt Busby, mpanazatra avy any Skôtlànda. Nanao fanavaozana tamin'ny paikadiny izy, nanapa-kevitra ny hampiditra mpilalao vaovao sy hitarika ny fiofanana miaraka amin'ny mpanampy azy, Jimmy Murphy. Tamin'ny taona voalohany, nahavita nahazo ny laharana faharoa tamin'ny fiadiana ny ho tompondakan'i Angletera sy nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948 ny ekipa, tamin'ny alalan'ireo mpilalao avy ao an-toerana: Stan Pearson, Jack Rowley, Charlie Mitten, ary Allenby Chilton. ==== 1952–1958: Fampandrosoana sy ny "Busby Babes" ==== Tamin'ny taona 1952, nahazo ny tompondakan'i Angletera indray ny Manchester United. Tamin'ny taona 1956, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taonan'ny 22 taona, nahavita nandefa baolina 103 (rekord ho an'ny klioba). Ireo mpilalao tamin'io taranaka io, izay nasongadina tamin'ny anarana hoe Duncan Edwards, izay nanomboka milalao tamin'ny faha-16 taonany, dia nantsoina hoe "Busby Babes". Tamin'ny taona 1957, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana FA Cup tamin'ny Aston Villa. Tamin'izany fotoana izany, ny Manchester United dia lasa klioba anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des clubs champions (na Ligue des champions ankehitriny), na dia nifanohitra tamin'ny fanoheran'ny Federasiona anglisy aza, ary resy tamin'ny semi-famaranana tamin'ny Real Madrid. ==== 1958: Ny loza tao Munich ==== Tamin'ny 6 febroary 1958, niseho ny loza tao Munich izay nahafatesan'ireo mpilalao valo sy mpikambana telo tao amin'ny ekipa: Geoff Bent, Roger Byrne, Eddie Colman, Mark Jones, David Pegg, Tommy Taylor, Liam Whelan, Walter Crickmer (sekretera tao amin'ny klioba), Bert Whalley (mpanazatra mpanampy), Tom Curry (mpanazatra mpanampy), ary Duncan Edwards, izay voavonjy tamin'ny loza saingy maty roa herinandro taty aoriana tany hopitaly. Mpilalao hafa maro koa no naratra, anisan'izany i Matt Busby, izay nijanona tany hopitaly mandritra ny roa volana, ary Johnny Berry izay niala tamin'ny fanatanjahantena noho ny ratra nahazo azy. Tamin'ny loza, ny mpanampy mpilalao Harry Gregg dia nahavonjy mpandeha roa sy ireo mpiara-milalao aminy Bobby Charlton sy Dennis Viollet tamin'ny fanesorana azy ireo avy tao amin'ny fiaramanidina mirehitra. Na dia voadona mafy aza ny Manchester United tamin'ny loza tao Munich, dia nanohy ny fiadiana ny ho tompondaka izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana [[FA Cup]] tamin'ny Bolton Wanderers. ==== 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena ==== Tamin'ny taona 1960, nanangana indray ny ekipa i Matt Busby, nampiditra mpilalao vaovao toy i Denis Law sy Pat Crerand, ary nanome fahafahana ireo tanora vaovao, anisan'izany i [[George Best]]. Tamin'ny taona 1963, nahazo ny FA Cup izy ireo, saingy nifarana tamin'ny laharana faha-19 tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka. Tamin'ny taona 1964, tonga tamin'ny laharana faharoa izy ireo, ary tamin'ny taona 1965 sy 1967 dia nahazo ny tompondaka indray. Tamin'ny taona 1968, nandresy tamin'ny Coupe des clubs champions européens izy ireo, tamin'ny fandresena tamin'ny Benfica Lisbonne 4-1 taorian'ny fanampiny, ary lasa klioba anglisy voalohany nahazo ity fifaninanana iraisam-pirenena ity. Tamin'izany ekipa izany dia nisy mpilalao telo nahazo ny [[Ballon d'Or]]: [[Bobby Charlton]], [[Denis Law]], ary [[George Best]]. Vitsy aorian'izay, resy tamin'ny famaranana Coupe intercontinentale tamin'ny Estudiantes de La Plata izy ireo. ==== 1969: Fialan'i Matt Busby ==== Taorian'ny 24 taona niasany ho mpanazatra tao amin'ny Manchester United, dia nanapa-kevitra i Matt Busby ny hiala tamin'ny 1969 taorian'ny fiafaran'ny taom-pilalaovana. Nandritra ny fotoanany dia nahazo ny tompondaka dimy tamin'ny First Division, FA Cup roa, Charity Shield dimy, ary Coupe des clubs champions européens izy ireo [[ballon d'or]] == Ny Taona Tsy Nahazoan'ny Manchester United Loka (1969–1986) == === Wilf McGuinness sy ny fiandohan'ny krizy (1969–1971) === Taorian'ny nisotroan-dronono tamin'ny 1969, dia i Wilf McGuinness no nandimby an'i Matt Busby tamin'ny maha-mpandrindra ny ekipa. Nifarana tamin'ny laharana faha-8 tamin'ny taom-pilalaovana 1969–1970 ny ekipa, ary taorian'ny fiandohan-taona ratsy tamin'ny 1970–1971, dia nesorina tamin'ny toerany izy ary naverina ho mpanampy an'i Matt Busby nandritra ny enim-bolana. Nisy fandrosoana kely tamin'ny ekipa, saingy rehefa niala tamin'ny 1971 i Busby, dia very ireo mpilalao tsara indrindra toa an'i Nobby Stiles sy Pat Crerand. === Frank O'Farrell sy Tommy Docherty (1972–1974) === Nandimby an'i McGuinness tamin'ny 1972 i Frank O'Farrell, saingy niala tao anatin'ny 18 volana ihany. Nandimby azy tamin'ny 1972 i Tommy Docherty, izay nahavita nanafaka ny ekipa tamin'ny fihenan'ny ambaratonga tamin'ny taom-pilalaovana 1972–1973. Na izany aza, tamin'ny 1974, rehefa nandefa baolina tamin'ny Manchester United i Denis Law, dia niverina tamin'ny fihenan'ny ambaratonga ny ekipa, ary niala tamin'ny ekipa i George Best sy Bobby Charlton. === Fiverenana sy fandresena tamin'ny 1976–1977 === Niverina tamin'ny ambaratonga voalohany ny ekipa tamin'ny 1975–1976 ary tonga tamin'ny famaranan'ny FA Cup tamin'ny 1976, saingy resy tamin'ny Southampton. Tamin'ny 1977, dia tonga indray tamin'ny famaranan'ny FA Cup izy ireo ary nandresy tamin'ny Liverpool tamin'ny 2–1. Na izany aza, taorian'ny fandresena, dia nesorina tamin'ny toerany i Docherty noho ny fifandraisany amin'ny vadin'ny mpitsabo ara-batana ao amin'ny ekipa. === Dave Sexton sy Ron Atkinson (1977–1986) === Nandimby an'i Docherty tamin'ny 1977 i Dave Sexton, izay nanangana ekipa mifantoka amin'ny fiarovana. Na dia nandresy tamin'ny lalao farany fito aza izy ireo tamin'ny 1981, dia nesorina tamin'ny toerany i Sexton tamin'ny taona 1981. Nandimby azy tamin'ny 1981 i Ron Atkinson, izay nividy an'i Bryan Robson tamin'ny £1.5 tapitrisa, vola be indrindra tamin'izany fotoana izany. Nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1983 sy 1985 ny ekipa, saingy tamin'ny 1985–1986, na dia nahavita nandresy tamin'ny lalao 10 voalohany aza izy ireo, dia niala tamin'ny toerany i Atkinson tamin'ny faran'ny taona. === Ny Triplé (1998–1999) === ==== Fandresena tamin'ny Premier League ==== Tamin'ny taom-pilalao 1998–1999, nahazo ny lohateny Premier League ho azy ny Manchester United tamin'ny alalan'ny fifaninanana mafy tamin'ny Arsenal sy Chelsea. Tamin'ny andro farany, nandresy tamin'ny Tottenham Hotspur 2–1 izy ireo, ka nahazo ny lohateny ho azy tamin'ny isa tokana fotsiny. ==== Fandresena tamin'ny FA Cup ==== Tamin'ny 22 Mey 1999, nandresy tamin'ny Newcastle United 2–0 ny Manchester United tao amin'ny Wembley Stadium. Ireo tanjona nataon'i Teddy Sheringham sy Paul Scholes no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny FA Cup ho azy ireo. ==== Fandresena tamin'ny UEFA Champions League ==== Ny 26 Mey 1999, tao amin'ny Camp Nou any Barcelona, nandresy tamin'ny Bayern Munich 2–1 ny Manchester United tamin'ny famaranana Champions League. Na dia 1–0 aza ny Bayern tamin'ny minitra faha-6, dia nandresy tamin'ny tanjon'i Teddy Sheringham sy Ole Gunnar Solskjær tamin'ny fotoana fanampiny ny United. Ity no nahatonga azy ireo ho tompondaka Eoropeana indray, 31 taona taorian'ny nahazoany izany voalohany tamin'ny 1968. ==== Fandresena tamin'ny Coupe Intercontinentale ==== Tamin'ny 30 Novambra 1999, nandresy tamin'ny Palmeiras 1–0 ny Manchester United tao amin'ny National Stadium any Tokyo. Ny tanjon'i Roy Keane no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny Coupe Intercontinentale ho azy ireo. === Ny Tanjona sy Ny Ekipa === Nandritra ity taom-pilalao ity, ny Manchester United dia nitarika tamin'ny alalan'ny ekipa matanjaka sy feno talenta. Ireo mpilalao toy ny Roy Keane, Ryan Giggs, David Beckham, Dwight Yorke, ary Teddy Sheringham dia samy nanampy tamin'ny fahombiazana tamin'ny taom-pilalao. Ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson dia nanampy tamin'ny fanatanterahana ity triplé ity, izay mbola tsy nisy nahavita izany teo amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. == Ny Fialan'i Ferguson (hatramin'ny 2013) == === Fiovan'ny mpanazatra (2013-2016) === Tamin'ny 8 Mey 2013, nanambara ny fialany i Sir Alex Ferguson taorian'ny 27 taona nitantanana ny ekipa. Nandimby azy teo amin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i David Moyes, izay efa mpanazatra tany Everton, tamin'ny fifanarahana mandritra ny enina taona. Na izany aza, tsy nahavita ny andrasana izy, ka niala tamin'ny 22 Aprily 2014 noho ny tsy fahombiazana tamin'ny vokatra azo. Na dia teo aza ny fividianana an'i Juan Mata tamin'ny volana Janoary, dia nijanona tamin'ny laharana faha-7 tamin'ny Premier League ny ekipa, ary voafitaka tamin'ny dingana fahatelo tamin'ny FA Cup, tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny League Cup, ary tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny Ligue des champions. Nandimby an'i Moyes tamin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i Louis van Gaal tamin'ny volana Jolay 2014, tamin'ny fifanarahana mandritra ny telo taona. Nandritra ny taom-pilalaovana 2014-2015, dia nahavita ny ekipa tamin'ny laharana faha-4 tamin'ny Premier League, nahazo 70 isa, ary tafiditra indray amin'ny Ligue des champions. Na izany aza, tamin'ny taom-pilalaovana 2015-2016, dia nijanona tamin'ny laharana faha-5 izy ireo, ka tsy tafiditra tamin'ny Ligue des champions, ary voafitaka tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny FA Cup. [[Sary:Manchester United v Tottenham Hotspur, 12 March 2022 (05).jpg|vignette|Manchester united v Tottenham]] == Fiverenan'ny ekipa amin'ny alalan'i Mourinho (2016-2018) == Ho an'ny antsipirian'ny vanim-potoana: Jereo ny vanim-potoana 2016-2017, 2017-2018 ary 2018-2019. === 2016–2017: Fandresena telo amin'ny vanim-potoana voalohany === Tamin'ny taom-pilalao voalohany niarahan'i José Mourinho tamin'ny Manchester United, dia nahazo ny Community Shield tamin'ny fandresena 2-1 tamin'ny Leicester, ny FA Cup tamin'ny fandresena 3-2 tamin'ny Southampton, ary indrindra ny UEFA Europa League tamin'ny fandresena 2-0 tamin'ny Ajax Amsterdam. Ireo fandresena ireo dia nahatonga an'i Manchester United ho ekipa fahadimy nahavita nandrombaka ny Ligue des Champions, Coupe des Coupes, ary Ligue Europa. Niverina tamin'ny Ligue des Champions ny ekipa ary tafiditra tamin'ny Supercoupe de l'UEFA. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Éric Bailly (Villarreal, 38 M€), Zlatan Ibrahimović (PSG, maimaim-poana), Henrikh Mkhitaryan (Borussia Dortmund, 40 M€), ary Paul Pogba (Juventus, 105 M€ + 5 M€ bonus). === 2017–2018: Fampandrosoana sy fanamby === Tamin'ny taom-pilalao 2017–2018, dia nahita fandrosoana ny ekipa, saingy tsy ampy hahazoana ny laharana voalohany. Tamin'ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Romelu Lukaku (Everton, 85 M€ + 17 M€ bonus), Nemanja Matić (Chelsea, 40 M€ + 5 M€ bonus), ary Victor Lindelöf (Benfica, 35 M€ + 10 M€ bonus). Niala tamin'ny ekipa kosa i Wayne Rooney (Everton, 10 M€) sy Henrikh Mkhitaryan (Arsenal). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fifanakalozana tamin'ny volana janoary tamin'ny alalan'ny fifanakalozana an'i Mkhitaryan sy Alexis Sánchez avy amin'ny Arsenal. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fihenam-bidy teo amin'ny ekipa, saingy mbola afaka nanatrika ny Ligue des Champions tamin'ny vanim-potoana faharoa. === 2018–2019: Fiovana sy fanamby vaovao === Tamin'ny taom-pilalao 2018–2019, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Fred (Shakhtar Donetsk, 59 M€) sy Diogo Dalot (FC Porto, 22 M€). Niala tamin'ny ekipa kosa i Michael Carrick (fisotroan-dronono) sy Daley Blind (Ajax Amsterdam, 16 M€). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. == Fidiran’i Ole Gunnar Solskjær (2019–2022) == === 2019: Fidirana sy faharesena lehibe === Tamin'ny 6 martsa 2019, nanao comeback tsy hay hadinoina ny Manchester United tamin'ny lalao miverina tamin'ny Ligue des champions niaraka tamin'ny Paris Saint-Germain, nahazoany 3-1 tao amin'ny Parc des Princes taorian'ny faharesena 0-2 tany Paris. Nandritra io lalao io, nisy tanora avy ao amin'ny akademia tahaka an'i Mason Greenwood sy Tahith Chong no nanao ny lalao voalohany tamin'ny Ligue des champions. Tamin'ny 28 martsa 2019, nanamafy ny maha-mpitantana feno an'i Solskjær ny Manchester United taorian'ny fifanarahana telo taona. Nampidirina tamin'ny ekipa ihany koa i Mike Phelan ho mpiara-mitantana voalohany. Na izany aza, tamin'ny faran'ny taom-pilalaovana 2018–2019, dia nijanona tamin'ny laharana faha-6 ny United tamin'ny Premier League ary niala tamin'ny ampahefa-dalana tamin'ny FA Cup sy Ligue des champions. === 2020: Fampandrosoana sy faharesena amin'ny antsasaky ny famaranana === Na teo aza ny fandrosoana tamin'ny taom-pilalaovana 2019–2020, nahavita niverina tamin'ny laharana faha-3 izy ireo, mankany amin'ny Ligue des champions. Nefa dia niala tamin'ny antsasaky ny famaranana tamin'ny FA Cup, League Cup, ary Ligue Europa izy ireo. === 2021: Fampidirana ireo mpilalao vaovao sy fanafihana amin'ny Super League === Tamin'ny volana aogositra 2021, niverina tany Manchester United i Cristiano Ronaldo avy any Juventus, niaraka tamin'i Jadon Sancho sy Raphaël Varane. Nefa, tamin'ny volana aprily 2021, dia nanao fanambarana fa ho mpikambana ao amin'ny Super League Eoropeana ny United, saingy niala tamin'ny tetikasa taorian'ny fialan'ny filoha lefitra Ed Woodward. === 2022: Fialana sy fanoloana === Tamin'ny faran'ny taona 2021, taorian'ny faharesena 0-5 tamin'ny Liverpool, dia niala tamin'ny toerany i Ole Gunnar Solskjær. Nandimby azy i Ralf Rangnick ho mpanampy mpanazatra mandra-pahatongan'ny faran'ny taom-pilalaovana. Na izany aza, dia nisy faharesena hafa, anisan'izany ny faharesena 0-4 tamin'ny Liverpool tamin'ny volana aprily 2022, ka nitarika ny fanendrena an'i Erik ten Hag ho mpanazatra vaovao. == Trophée roa tao anatin'ny roa taona teo ambany fitarihan'i Ten Hag sy ny fidiran'ny Ineos (2022–2024) == === Fiverenana amin'ny laoniny sy ny fanombohan'ny taom-pilalao 2022–2023 === Tamin'ny taom-pilalao 2022–2023, dia nanomboka ny fitarihan'i Erik ten Hag tao amin'ny Manchester United. Na dia teo aza ny fanombohana sarotra, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup sy ny EFL Cup ny ekipa. Tamin'ny EFL Cup, dia nandresy tamin'ny Newcastle United tamin'ny isa 2–0 tamin'ny faran'ny volana Febroary 2023 ny Manchester United, ka nahazo ny loka voalohany hatramin'ny 2017. Tamin'ny FA Cup kosa, dia tonga tamin'ny famaranana ny ekipa, saingy resy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny volana Jona 2023. === Fidiran'ny Ineos sy ny fanavaozana === Tamin'ny volana Desambra 2023, dia nahazo anjara 25%-n'ny Manchester United i Sir Jim Ratcliffe, tompon'ny orinasa Ineos, ary nanana fifehezana tanteraka ny lafiny ara-panatanjahantena. Nanao fanavaozana amin'ny fotodrafitrasa toy ny fanamboarana ny kianja Carrington sy ny fanatsarana ny Old Trafford izy ireo. === Taom-pilalao 2023–2024: Fahombiazana sy olana === Na dia teo aza ny fanombohana sarotra tamin'ny taom-pilalao 2023–2024, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup indray ny Manchester United tamin'ny volana Mey 2024, rehefa nandresy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny famaranana. Ireo mpilalao tanora Garnacho sy Mainoo no nanatanteraka ny baolina ho an'ny ekipa. Na izany aza, dia nisy fahasahiranana tamin'ny Premier League, ka tonga tamin'ny laharana faha-8 izy ireo, izay ambany indrindra hatramin'ny 1990. === Fanovana amin'ny fitantanana === Tamin'ny volana Oktobra 2024, dia niala tamin'ny andraikiny i Sir Dave Brailsford, izay tompon'andraikitra tamin'ny fanavaozana ny lafiny ara-panatanjahantena tao amin'ny Manchester United, ary niverina amin'ny andraikiny amin'ny ekipa bisikileta Ineos. Nandritra ny fitarihan'i Brailsford, dia nisy fanavaozana tamin'ny fotodrafitrasa, saingy tsy nahomby tamin'ny fanatsarana ny zava-bitan'ny ekipa izany. [[Sary:Manchester United v Arsenal, 2 December 2021 (47).jpg|vignette|Jadon Sancho]] == Manchester United – taom-pilalaovana 2024–2025 == Laharana farany amin’ny Premier League Toerana faha-15 amin’ny ligy Premier League (taona 2025)<ref /> Valin'ady: 11 fandresena, 9 ady sahala, 18 faharesena Nahazo 42 isa fotsiny – ny toerana ratsy indrindra hatramin’ny taona 1990 == Fiovan'ny mpanazatra == Erik ten Hag nesorina tamin’ny Oktobra 2024 noho ny vokatra ratsy Ruud van Nistelrooy nanao vonjimaika Rúben Amorim no mpanazatra vaovao nanomboka Novambra 2024 Nanao ezaka hanarina, saingy tsy nahavita niverina amin’ny endrika tsara[[Sary:Antony pelo Manchester United em 2023.jpg|vignette]] == Fifaninana sy zava-bita == Europa League: tafakatra famaranana, saingy resy tamin’i Tottenham 1–0 FA Cup: Resy tamin’ny dingana faha-5 EFL Cup: Resy tamin’ny am-pahefa-dalana Community Shield: Resy tamin’ny penalty == Mpilalao sy lalao niavaka == Bruno Fernandes, Garnacho, ary Højlund no nitarika ny fanafihana Nandresy 3–0 an’i Leicester tamin’ny iray amin’ireo lalao tsara indrindra 44 baolina tafiditra tanatin’ny taom-pilalaovana, saingy tena nisy olana tamin’ny fiarovan-tena == Fifindramonina sy tsaho amin'ny 2025 == Mpilalao niditra: Matheus Cunha (~£62 tapitrisa) Jadon Sancho niverina amin’ny ekipa Kendrena ho entina: Emiliano Martínez (mpiandry harato) Victor Osimhen na Viktor Gyökeres (mpanafika) Bryan Mbeumo, Eberechi Eze, sns. == Mpilalao mety hiala == Rashford, Antony, Casemiro, Lindelöf, Eriksen, ary mety ho anisan’izany i Kobbie Mainoo == Fitantanana sy fanavaozana == Sir Jim Ratcliffe (INEOS) mitady hampihena ny fandaniana: Mandrindra fanesorana mpiasa 150–200 Maniry hanadio ara-bola sy handrafitra ekipa vaovao == Vinavina ho an'ny taona 2025–2026 == Hanomboka amin’ny 17 Aogositra 2025 ny taom-pilalaovana vaovao Hifandona amin’i Arsenal sahady amin’ny fidirana voalohany Tanjona: hampiakatra laharana, hanarina ekipa, ary tsy hiverina amin’ny loza. == Palmarès == Ny Manchester United dia manana ny iray amin'ireo tahiry manan-danja indrindra amin'ny baolina kitra, miaraka amin'ny loka 70 azony: 68 amin'ireo loka lehibe sy roa amin'ny Division 2, izay mahatonga azy ho klioba manana ny anjara toerana lehibe indrindra amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. Ny ankamaroan'ny loka dia azo tamin'ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson, izay nahazo loka 38, izany hoe mihoatra ny antsasaky ny tahiry manontolo. == Loka sy zava-bita tsara indrindra amin'ny fifaninanana ofisialy == === Fifaninanana an-toerana === * Ligin'ny Anglisy (20): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013 * Fikambanana Anglisy (13): 1909, 1948, 1963, 1977, 1983, 1985, 1990, 1994, 1996, 1999, 2004, 2016, 2024 * Ligin'ny Kaopy (6): 1992, 2006, 2009, 2010, 2017, 2023 * Community Shield (21): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1977, 1983, 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011, 2013, 2016 * Ligin'ny Diviziona Faharoa (2): 1936, 1975 === Fifaninanana iraisam-pirenena === * Ligin'ny Champions (3): 1968, 1999, 2008 * Ligue Europa / Coupe UEFA (1): 2017 * Super Coupe de l'UEFA (1): 1991 * Coupe du Monde des Clubs (1): 2008 * Coupe des Vainqueurs de Coupes (1): 1991 * Coupe Intercontinentale (1): 1999 === Fifaninanana ho an'ny tanora === * FA Youth Cup (11): 1953, 1954, 1955, 1956, 1957, 1964, 1992, 1995, 2003, 2011, 2022 * FIFA Youth Cup (18): 1954, 1957, 1959, 1960, 1961, 1962, 1965, 1966, 1968, 1969, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981, 1982, 2004, 2005 * Champions Youth Cup (1): 2007 * Milk Cup (4): 1991, 2003, 2008, 2009 * Premier Academy League (4): 1999, 2001, 2010, 2018 * Lancashire League Division One (12): 1955, 1984, 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1993, 1995, 1996, 1997, 1998 * Lancashire League Division Two (5): 1965, 1970, 1972, 1989, 1997 * Lancashire League Division One Supplementary Cup (4): 1955, 1956, 1960, 1964 * Lancashire League Division Two Supplementary Cup (10): 1956, 1957, 1960, 1962, 1964, 1965, 1966, 1970, 1972, 1977 == Fifaninanana anatin' ny faritra == * Premier Reserve League North (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Premier Reserve League National Playoff (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Central League North (9): 1913, 1921, 1939, 1947, 1956, 1960, 1994, 1996, 1997 * Central League Division 1 West (1): 2005 * Central League Cup (1): 2005 * Manchester Senior Cup (25): 1908, 1910, 1912, 1913, 1920, 1924, 1926, 1931, 1934, 1936, 1937, 1939, 1948, 1955, 1957, 1959, 1964, 1999, 2000, 2001, 2004, 2006, 2008, 2009, 2010 * Lancashire Senior Cup (13): 1898, 1913, 1914, 1920, 1929, 1938, 1941, 1943, 1946, 1951, 1969. == Taham-pahavitrihana sy isa == * Ryan Giggs no mpilalao manana ny isan'ny lalao betsaka indrindra tao amin'ny Manchester United, nanao 963 lalao nandritra ny taom-pilalao 1991-2014. * Wayne Rooney no mpanam-bola lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba, nahavita nanoratra 253 baolina teo amin'ny ligy, FA Cup, League Cup, ary ny fifaninanana iraisam-pirenena. * David Gaskell no mpilalao tanora indrindra nanao ny fihaonana voalohany tamin'ny Manchester United, tamin'ny 16 taona sy 19 andro, ny 24 Oktobra 1956. * Billy Meredith no mpilalao antitra indrindra nanao fihaonana tamin'ny Manchester United, tamin'ny 46 taona sy 271 andro, ny 7 Mey 1921. == Mpilalao nanao lalao betsaka indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Lalao |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |963 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |758 |- |3 |Paul Scholes |1994–2013 |718 |- |4 |Bill Foulkes |1952–1970 |688 |- |5 |Gary Neville |1992–2011 |602 |- |6 |Wayne Rooney |2004–2017 |559 |- |7 |David de Gea |2011–2023 |545 |- |8 |Alex Stepney |1966–1978 |539 |- |9 |Tony Dunne |1960–1973 |535 |- |10 |Denis Irwin |1990–2002 |529 |} == Mpilalao mpmpidi-baolina == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Baolina |- |1 |Wayne Rooney |2004–2017 |253 |- |2 |[[Bobby Charlton]] |1956–1973 |249 |- |3 |[[Denis Law]] |1962–1973 |237 |- |4 |Jack Rowley |1937–1955 |211 |- |5 |Dennis Viollet |1953–1962 |179 |- |6 |George Best |1963–1974 |137 |- |7 |Ryan Giggs |1991–2014 |168 |- |8 |Joe Spence |1919–1933 |158 |- |9 |Mark Hughes |1980–1986, 1988–1995 |163 |- |10 |[[Paul Scholes]] |1994–2013 |155 |} == Mpilalao nahazo loka maro indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Loka |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |35 |- |2 |Paul Scholes |1994–2013 |23 |- |3 |Gary Neville |1992–2011 |22 |- |4 |Denis Irwin |1990–2002 |18 |- |5 |Roy Keane |1993–2005 |17 |- |6 |Michael Carrick |2006–2018 |14 |- |7 |Wayne Rooney |2004–2017 |16 |- |8 |Gary Pallister |1989–1997 |15 |- |9 |Peter Schmeichel |1991–1999 |15 |- |10 |Nicky Butt |1992–2004 |15 |} == Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena == * Ballon d'Or: Denis Law (1964), Bobby Charlton (1966), George Best (1968), Cristiano Ronaldo (2008) * Golden Boy: Wayne Rooney (2004), Anderson (2008), Anthony Martial (2015) * Joueur de l'année UEFA: David Beckham (1999), Cristiano Ronaldo (2008) * Joueur FIFA de l'année: Cristiano Ronaldo (2008) * Prix Puskás de la FIFA: Cristiano Ronaldo (2009), Alejandro Garnacho (2024) * Soulier d'Or Européen: Cristiano Ronaldo (31 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue des champions: Dennis Viollet (9 baolina, 1957), Denis Law (9 baolina, 1969), Dwight Yorke (8 baolina, 1999), Ruud van Nistelrooy (10 baolina, 2002; 12 baolina, 2003; 8 baolina, 2005), Cristiano Ronaldo (8 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue Europa: Bruno Fernandes (8 baolina, 2020), Marcus Rashford (6 baolina, 2023) * Palmarès iraisam-pirenena: Mpilalao maro tao amin'ny Manchester United no nandray anjara tamin'ny fandresena tamin'ny fifaninanana iraisam-pirenena toy ny Coupe du Monde, Coupe des Confédérations. == Loharano == {{commonscat}} [[Sokajy:Klioba baolina kitra britanika]] [[Sokajy:Manchester United]] [[Sokajy:Premier League]] pqrktcgvey061i8wzklt316kqfoh051 1141239 1141237 2026-05-31T13:08:45Z HarryWurst 36292 /* Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena */ 1141239 wikitext text/x-wiki [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette|344x344px|Manchester United FC 1957]] Ny '''Manchester United''' dia klioba anglisy any amin'ny Distrikan'i Trafford amin'ny renivotr'i Stretford, ao amin'ny manodidina andrefan'ny tanànan'i Manchester<ref>Olympics.com TalkSport [Wikipedia – Manchester United 2025]</ref>. Ny klioba dia niorina tamin'ny taona 1878 ary mbola Newton Heath no anarany tamin'izany. Manchester United dia iray amin'ireo klioba baolina kitra malaza indrindra eto an-tany, ary ankafizin'ny olona maro, anisan'izany ireo olo-malaza iraisampirenena. Araka ny tatitra avy amin'ny Forbes tamin'ny volana May 2022, dia manan-danja mitentina $4.6 miliara ny Manchester United, izay mahatonga azy ho iray amin'ireo klioba baolina kitra lafo vidy indrindra eran-tany. Anisan'ny mpanorina ny fikambanana Eoropeana ho an'ny Klioba (European Club Association) ny Manchester United. Ity fikambanana ity dia natsangana tamin'ny taona 2008 ho solon'ny G-14 sy ny European Club Forum, ary ny Manchester United dia anisan'ireo klioba 16 voalohany nanorina azy. == Fiandohan'ny Manchester United (1878–1902) == Tamin'ny taona 1878, dia natsangana tao Newton Heath, Manchester, ny Newton Heath LYR Football Club, ho an'ny mpiasa ao amin'ny departemantan'ny fiara sy wagon'ny Lancashire and Yorkshire Railway (LYR). Nandray anjara tamin'ny fifaninanana eo an-toerana izy ireo ary naniry ny hiditra ao amin'ny Football League, izay naorina tamin'ny 1888. Na izany aza, voarara izy ireo ary niditra tamin'ny ligy hafa, saingy tsy naharitra noho ny olana ara-bola. Tamin'ny 1889, niara-niasa tamin'ny klioba hafa i Newton Heath LYR mba hamorona ny Football Alliance, ligy fifaninanana eo an-toerana. Nandresy ny laharana faha-8 izy ireo tamin'ny taom-pilalaovana voalohany. Taorian'ny fiovan'ny ligy tamin'ny 1892, dia nidiran'i Newton Heath tamin'ny Football League amin'ny Division I. Na izany aza, nisaraka tamin'ny LYR izy ireo tamin'izany fotoana izany ary nanova ny anarana ho Newton Heath ihany. Tamin'ny 1902, rehefa nisy olana ara-bola, dia nividy ny klioba i [[:fr:John_Henry_Davies|John Henry Davies]](fr), mpanao labiera iray, ary nanova ny anarana ho Manchester United Football Club. Nandritra izany fotoana izany, ny loko dia niova avy amin'ny maitso sy volamena ho mena sy fotsy. Ireo taona niasàn'i Matt Busby (1945–1969) tao amin'ny Manchester United dia manamarika ny fiandohan'ny vanim-potoana lehibe ho an'ny klioba, izay nipoiran'ny ekipa mahery vaika sy feno talenta, fantatra amin'ny anarana hoe "Busby Babes". == Fidirana sy fanombohana == Tamin'ny Oktobra 1945, taorian'ny ady lehibe faharoa, dia notendrena ho mpanazatra ny Manchester United i Matt Busby, mpilalao taloha tao amin'ny Manchester City sy Liverpool. Nanao fanovana lehibe izy tamin'ny fitantanana ny ekipa, anisan'izany ny fanapahankevitra amin'ny fisafidianana mpilalao, ny fividianana mpilalao vaovao, ary ny fanatanterahana fiofanana miaraka amin'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalaovana voalohany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny laharana faharoa tamin'ny First Division izy ireo ary nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948. [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette]] === Ny "Busby Babes" sy ny fandrosoana === Tamin'ny 1952, nahazo ny lohateny voalohany tamin'ny First Division tao anatin'ny 41 taona ny Manchester United. Nandresy indray izy ireo tamin'ny 1956 sy 1957, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taona 22 taona, ka nahazo ny anarana hoe "Busby Babes" noho ny fitokisan'i Busby tamin'ny tanora. Tamin'ny 1957, ny Manchester United dia lasa ekipa anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions (Champions League ankehitriny), na dia teo aza ny fanoheran'ny Fédération Anglaise de Football. Nandritra izany dia nahavita nandresy tamin'ny RSC Anderlecht tamin'ny isa 10-0 izy, izay mbola fandresena lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba tamin'ny sehatra iraisam-pirenena. === Ny loza tamin'ny sidina tao Munich (1958) === Tamin'ny 6 Febroary 1958, nisy loza tamin'ny sidina tao Munich izay nahafatesan'ny mpilalao 8 sy ny mpikambana 3 ao amin'ny ekipa, anisan'izany i Duncan Edwards izay maty 15 andro taorian'ny loza. I Matt Busby, izay voa mafy ihany koa, dia nandalo fitsaboana nandritra ny volana maro. Na dia teo aza izany, dia naverina tamin'ny laoniny ny ekipa tamin'ny alalan'ny fanampiana avy amin'ny mpanazatra Jimmy Murphy sy ny fanampiana avy amin'ny Real Madrid tamin'ny alalan'ny lalao fanangonam-bola. === Ny fiverenana sy ny fandresena tamin'ny Coupe d'Europe (1968) === Rehefa naverina tamin'ny laoniny ny ekipa, dia nanao fanampiana vaovao i Busby tamin'ny alalan'ny fividianana mpilalao vaovao toy i Denis Law sy George Best. Tamin'ny 1963, nandresy tamin'ny FA Cup izy ireo, ary tamin'ny 1965 sy 1967, nahazo ny lohateny tamin'ny First Division indray. Tamin'ny 1968, nandresy tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions izy ireo tamin'ny fandresena 4-1 tamin'ny Benfica tao Wembley, ka lasa ekipa anglisy voalohany nahazo io lohateny io. Ity fandresena ity dia fanamarihana lehibe tamin'ny fahaizan'i Busby sy ny ekipa, ary nankalazaina ho valim-pitia tamin'ny ezaka sy ny faharetana taorian'ny loza tamin'ny sidina tao Munich. === Fialan-tsasatra sy lova === Taorian'ny 24 taona niasàna ho mpanazatra, dia niala tamin'ny 1969 i Matt Busby. Nandritra ny taom-pilalaovana farany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny FA Cup izy ireo tamin'ny fandresena tamin'ny Bolton Wanderers. Tamin'ny 1968, i Busby dia nasandratra ho Sir Matt Busby noho ny fandraisany anjara lehibe tamin'ny fananganana sy fanamafisana ny Manchester United ho ekipa iraisam-pirenena malaza. [[Sary:Manchester United FC 1960.jpg|vignette]] === Ny vanim-potoanan'i Busby (1945–1969) === ==== 1945: Nidiran'i Matt Busby tao amin'ny Manchester United ==== Tamin'ny taona 1945, tonga tao amin'ny Manchester United i Matt Busby, mpanazatra avy any Skôtlànda. Nanao fanavaozana tamin'ny paikadiny izy, nanapa-kevitra ny hampiditra mpilalao vaovao sy hitarika ny fiofanana miaraka amin'ny mpanampy azy, Jimmy Murphy. Tamin'ny taona voalohany, nahavita nahazo ny laharana faharoa tamin'ny fiadiana ny ho tompondakan'i Angletera sy nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948 ny ekipa, tamin'ny alalan'ireo mpilalao avy ao an-toerana: Stan Pearson, Jack Rowley, Charlie Mitten, ary Allenby Chilton. ==== 1952–1958: Fampandrosoana sy ny "Busby Babes" ==== Tamin'ny taona 1952, nahazo ny tompondakan'i Angletera indray ny Manchester United. Tamin'ny taona 1956, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taonan'ny 22 taona, nahavita nandefa baolina 103 (rekord ho an'ny klioba). Ireo mpilalao tamin'io taranaka io, izay nasongadina tamin'ny anarana hoe Duncan Edwards, izay nanomboka milalao tamin'ny faha-16 taonany, dia nantsoina hoe "Busby Babes". Tamin'ny taona 1957, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana FA Cup tamin'ny Aston Villa. Tamin'izany fotoana izany, ny Manchester United dia lasa klioba anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des clubs champions (na Ligue des champions ankehitriny), na dia nifanohitra tamin'ny fanoheran'ny Federasiona anglisy aza, ary resy tamin'ny semi-famaranana tamin'ny Real Madrid. ==== 1958: Ny loza tao Munich ==== Tamin'ny 6 febroary 1958, niseho ny loza tao Munich izay nahafatesan'ireo mpilalao valo sy mpikambana telo tao amin'ny ekipa: Geoff Bent, Roger Byrne, Eddie Colman, Mark Jones, David Pegg, Tommy Taylor, Liam Whelan, Walter Crickmer (sekretera tao amin'ny klioba), Bert Whalley (mpanazatra mpanampy), Tom Curry (mpanazatra mpanampy), ary Duncan Edwards, izay voavonjy tamin'ny loza saingy maty roa herinandro taty aoriana tany hopitaly. Mpilalao hafa maro koa no naratra, anisan'izany i Matt Busby, izay nijanona tany hopitaly mandritra ny roa volana, ary Johnny Berry izay niala tamin'ny fanatanjahantena noho ny ratra nahazo azy. Tamin'ny loza, ny mpanampy mpilalao Harry Gregg dia nahavonjy mpandeha roa sy ireo mpiara-milalao aminy Bobby Charlton sy Dennis Viollet tamin'ny fanesorana azy ireo avy tao amin'ny fiaramanidina mirehitra. Na dia voadona mafy aza ny Manchester United tamin'ny loza tao Munich, dia nanohy ny fiadiana ny ho tompondaka izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana [[FA Cup]] tamin'ny Bolton Wanderers. ==== 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena ==== Tamin'ny taona 1960, nanangana indray ny ekipa i Matt Busby, nampiditra mpilalao vaovao toy i Denis Law sy Pat Crerand, ary nanome fahafahana ireo tanora vaovao, anisan'izany i [[George Best]]. Tamin'ny taona 1963, nahazo ny FA Cup izy ireo, saingy nifarana tamin'ny laharana faha-19 tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka. Tamin'ny taona 1964, tonga tamin'ny laharana faharoa izy ireo, ary tamin'ny taona 1965 sy 1967 dia nahazo ny tompondaka indray. Tamin'ny taona 1968, nandresy tamin'ny Coupe des clubs champions européens izy ireo, tamin'ny fandresena tamin'ny Benfica Lisbonne 4-1 taorian'ny fanampiny, ary lasa klioba anglisy voalohany nahazo ity fifaninanana iraisam-pirenena ity. Tamin'izany ekipa izany dia nisy mpilalao telo nahazo ny [[Ballon d'Or]]: [[Bobby Charlton]], [[Denis Law]], ary [[George Best]]. Vitsy aorian'izay, resy tamin'ny famaranana Coupe intercontinentale tamin'ny Estudiantes de La Plata izy ireo. ==== 1969: Fialan'i Matt Busby ==== Taorian'ny 24 taona niasany ho mpanazatra tao amin'ny Manchester United, dia nanapa-kevitra i Matt Busby ny hiala tamin'ny 1969 taorian'ny fiafaran'ny taom-pilalaovana. Nandritra ny fotoanany dia nahazo ny tompondaka dimy tamin'ny First Division, FA Cup roa, Charity Shield dimy, ary Coupe des clubs champions européens izy ireo [[ballon d'or]] == Ny Taona Tsy Nahazoan'ny Manchester United Loka (1969–1986) == === Wilf McGuinness sy ny fiandohan'ny krizy (1969–1971) === Taorian'ny nisotroan-dronono tamin'ny 1969, dia i Wilf McGuinness no nandimby an'i Matt Busby tamin'ny maha-mpandrindra ny ekipa. Nifarana tamin'ny laharana faha-8 tamin'ny taom-pilalaovana 1969–1970 ny ekipa, ary taorian'ny fiandohan-taona ratsy tamin'ny 1970–1971, dia nesorina tamin'ny toerany izy ary naverina ho mpanampy an'i Matt Busby nandritra ny enim-bolana. Nisy fandrosoana kely tamin'ny ekipa, saingy rehefa niala tamin'ny 1971 i Busby, dia very ireo mpilalao tsara indrindra toa an'i Nobby Stiles sy Pat Crerand. === Frank O'Farrell sy Tommy Docherty (1972–1974) === Nandimby an'i McGuinness tamin'ny 1972 i Frank O'Farrell, saingy niala tao anatin'ny 18 volana ihany. Nandimby azy tamin'ny 1972 i Tommy Docherty, izay nahavita nanafaka ny ekipa tamin'ny fihenan'ny ambaratonga tamin'ny taom-pilalaovana 1972–1973. Na izany aza, tamin'ny 1974, rehefa nandefa baolina tamin'ny Manchester United i Denis Law, dia niverina tamin'ny fihenan'ny ambaratonga ny ekipa, ary niala tamin'ny ekipa i George Best sy Bobby Charlton. === Fiverenana sy fandresena tamin'ny 1976–1977 === Niverina tamin'ny ambaratonga voalohany ny ekipa tamin'ny 1975–1976 ary tonga tamin'ny famaranan'ny FA Cup tamin'ny 1976, saingy resy tamin'ny Southampton. Tamin'ny 1977, dia tonga indray tamin'ny famaranan'ny FA Cup izy ireo ary nandresy tamin'ny Liverpool tamin'ny 2–1. Na izany aza, taorian'ny fandresena, dia nesorina tamin'ny toerany i Docherty noho ny fifandraisany amin'ny vadin'ny mpitsabo ara-batana ao amin'ny ekipa. === Dave Sexton sy Ron Atkinson (1977–1986) === Nandimby an'i Docherty tamin'ny 1977 i Dave Sexton, izay nanangana ekipa mifantoka amin'ny fiarovana. Na dia nandresy tamin'ny lalao farany fito aza izy ireo tamin'ny 1981, dia nesorina tamin'ny toerany i Sexton tamin'ny taona 1981. Nandimby azy tamin'ny 1981 i Ron Atkinson, izay nividy an'i Bryan Robson tamin'ny £1.5 tapitrisa, vola be indrindra tamin'izany fotoana izany. Nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1983 sy 1985 ny ekipa, saingy tamin'ny 1985–1986, na dia nahavita nandresy tamin'ny lalao 10 voalohany aza izy ireo, dia niala tamin'ny toerany i Atkinson tamin'ny faran'ny taona. === Ny Triplé (1998–1999) === ==== Fandresena tamin'ny Premier League ==== Tamin'ny taom-pilalao 1998–1999, nahazo ny lohateny Premier League ho azy ny Manchester United tamin'ny alalan'ny fifaninanana mafy tamin'ny Arsenal sy Chelsea. Tamin'ny andro farany, nandresy tamin'ny Tottenham Hotspur 2–1 izy ireo, ka nahazo ny lohateny ho azy tamin'ny isa tokana fotsiny. ==== Fandresena tamin'ny FA Cup ==== Tamin'ny 22 Mey 1999, nandresy tamin'ny Newcastle United 2–0 ny Manchester United tao amin'ny Wembley Stadium. Ireo tanjona nataon'i Teddy Sheringham sy Paul Scholes no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny FA Cup ho azy ireo. ==== Fandresena tamin'ny UEFA Champions League ==== Ny 26 Mey 1999, tao amin'ny Camp Nou any Barcelona, nandresy tamin'ny Bayern Munich 2–1 ny Manchester United tamin'ny famaranana Champions League. Na dia 1–0 aza ny Bayern tamin'ny minitra faha-6, dia nandresy tamin'ny tanjon'i Teddy Sheringham sy Ole Gunnar Solskjær tamin'ny fotoana fanampiny ny United. Ity no nahatonga azy ireo ho tompondaka Eoropeana indray, 31 taona taorian'ny nahazoany izany voalohany tamin'ny 1968. ==== Fandresena tamin'ny Coupe Intercontinentale ==== Tamin'ny 30 Novambra 1999, nandresy tamin'ny Palmeiras 1–0 ny Manchester United tao amin'ny National Stadium any Tokyo. Ny tanjon'i Roy Keane no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny Coupe Intercontinentale ho azy ireo. === Ny Tanjona sy Ny Ekipa === Nandritra ity taom-pilalao ity, ny Manchester United dia nitarika tamin'ny alalan'ny ekipa matanjaka sy feno talenta. Ireo mpilalao toy ny Roy Keane, Ryan Giggs, David Beckham, Dwight Yorke, ary Teddy Sheringham dia samy nanampy tamin'ny fahombiazana tamin'ny taom-pilalao. Ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson dia nanampy tamin'ny fanatanterahana ity triplé ity, izay mbola tsy nisy nahavita izany teo amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. == Ny Fialan'i Ferguson (hatramin'ny 2013) == === Fiovan'ny mpanazatra (2013-2016) === Tamin'ny 8 Mey 2013, nanambara ny fialany i Sir Alex Ferguson taorian'ny 27 taona nitantanana ny ekipa. Nandimby azy teo amin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i David Moyes, izay efa mpanazatra tany Everton, tamin'ny fifanarahana mandritra ny enina taona. Na izany aza, tsy nahavita ny andrasana izy, ka niala tamin'ny 22 Aprily 2014 noho ny tsy fahombiazana tamin'ny vokatra azo. Na dia teo aza ny fividianana an'i Juan Mata tamin'ny volana Janoary, dia nijanona tamin'ny laharana faha-7 tamin'ny Premier League ny ekipa, ary voafitaka tamin'ny dingana fahatelo tamin'ny FA Cup, tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny League Cup, ary tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny Ligue des champions. Nandimby an'i Moyes tamin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i Louis van Gaal tamin'ny volana Jolay 2014, tamin'ny fifanarahana mandritra ny telo taona. Nandritra ny taom-pilalaovana 2014-2015, dia nahavita ny ekipa tamin'ny laharana faha-4 tamin'ny Premier League, nahazo 70 isa, ary tafiditra indray amin'ny Ligue des champions. Na izany aza, tamin'ny taom-pilalaovana 2015-2016, dia nijanona tamin'ny laharana faha-5 izy ireo, ka tsy tafiditra tamin'ny Ligue des champions, ary voafitaka tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny FA Cup. [[Sary:Manchester United v Tottenham Hotspur, 12 March 2022 (05).jpg|vignette|Manchester united v Tottenham]] == Fiverenan'ny ekipa amin'ny alalan'i Mourinho (2016-2018) == Ho an'ny antsipirian'ny vanim-potoana: Jereo ny vanim-potoana 2016-2017, 2017-2018 ary 2018-2019. === 2016–2017: Fandresena telo amin'ny vanim-potoana voalohany === Tamin'ny taom-pilalao voalohany niarahan'i José Mourinho tamin'ny Manchester United, dia nahazo ny Community Shield tamin'ny fandresena 2-1 tamin'ny Leicester, ny FA Cup tamin'ny fandresena 3-2 tamin'ny Southampton, ary indrindra ny UEFA Europa League tamin'ny fandresena 2-0 tamin'ny Ajax Amsterdam. Ireo fandresena ireo dia nahatonga an'i Manchester United ho ekipa fahadimy nahavita nandrombaka ny Ligue des Champions, Coupe des Coupes, ary Ligue Europa. Niverina tamin'ny Ligue des Champions ny ekipa ary tafiditra tamin'ny Supercoupe de l'UEFA. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Éric Bailly (Villarreal, 38 M€), Zlatan Ibrahimović (PSG, maimaim-poana), Henrikh Mkhitaryan (Borussia Dortmund, 40 M€), ary Paul Pogba (Juventus, 105 M€ + 5 M€ bonus). === 2017–2018: Fampandrosoana sy fanamby === Tamin'ny taom-pilalao 2017–2018, dia nahita fandrosoana ny ekipa, saingy tsy ampy hahazoana ny laharana voalohany. Tamin'ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Romelu Lukaku (Everton, 85 M€ + 17 M€ bonus), Nemanja Matić (Chelsea, 40 M€ + 5 M€ bonus), ary Victor Lindelöf (Benfica, 35 M€ + 10 M€ bonus). Niala tamin'ny ekipa kosa i Wayne Rooney (Everton, 10 M€) sy Henrikh Mkhitaryan (Arsenal). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fifanakalozana tamin'ny volana janoary tamin'ny alalan'ny fifanakalozana an'i Mkhitaryan sy Alexis Sánchez avy amin'ny Arsenal. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fihenam-bidy teo amin'ny ekipa, saingy mbola afaka nanatrika ny Ligue des Champions tamin'ny vanim-potoana faharoa. === 2018–2019: Fiovana sy fanamby vaovao === Tamin'ny taom-pilalao 2018–2019, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Fred (Shakhtar Donetsk, 59 M€) sy Diogo Dalot (FC Porto, 22 M€). Niala tamin'ny ekipa kosa i Michael Carrick (fisotroan-dronono) sy Daley Blind (Ajax Amsterdam, 16 M€). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. == Fidiran’i Ole Gunnar Solskjær (2019–2022) == === 2019: Fidirana sy faharesena lehibe === Tamin'ny 6 martsa 2019, nanao comeback tsy hay hadinoina ny Manchester United tamin'ny lalao miverina tamin'ny Ligue des champions niaraka tamin'ny Paris Saint-Germain, nahazoany 3-1 tao amin'ny Parc des Princes taorian'ny faharesena 0-2 tany Paris. Nandritra io lalao io, nisy tanora avy ao amin'ny akademia tahaka an'i Mason Greenwood sy Tahith Chong no nanao ny lalao voalohany tamin'ny Ligue des champions. Tamin'ny 28 martsa 2019, nanamafy ny maha-mpitantana feno an'i Solskjær ny Manchester United taorian'ny fifanarahana telo taona. Nampidirina tamin'ny ekipa ihany koa i Mike Phelan ho mpiara-mitantana voalohany. Na izany aza, tamin'ny faran'ny taom-pilalaovana 2018–2019, dia nijanona tamin'ny laharana faha-6 ny United tamin'ny Premier League ary niala tamin'ny ampahefa-dalana tamin'ny FA Cup sy Ligue des champions. === 2020: Fampandrosoana sy faharesena amin'ny antsasaky ny famaranana === Na teo aza ny fandrosoana tamin'ny taom-pilalaovana 2019–2020, nahavita niverina tamin'ny laharana faha-3 izy ireo, mankany amin'ny Ligue des champions. Nefa dia niala tamin'ny antsasaky ny famaranana tamin'ny FA Cup, League Cup, ary Ligue Europa izy ireo. === 2021: Fampidirana ireo mpilalao vaovao sy fanafihana amin'ny Super League === Tamin'ny volana aogositra 2021, niverina tany Manchester United i Cristiano Ronaldo avy any Juventus, niaraka tamin'i Jadon Sancho sy Raphaël Varane. Nefa, tamin'ny volana aprily 2021, dia nanao fanambarana fa ho mpikambana ao amin'ny Super League Eoropeana ny United, saingy niala tamin'ny tetikasa taorian'ny fialan'ny filoha lefitra Ed Woodward. === 2022: Fialana sy fanoloana === Tamin'ny faran'ny taona 2021, taorian'ny faharesena 0-5 tamin'ny Liverpool, dia niala tamin'ny toerany i Ole Gunnar Solskjær. Nandimby azy i Ralf Rangnick ho mpanampy mpanazatra mandra-pahatongan'ny faran'ny taom-pilalaovana. Na izany aza, dia nisy faharesena hafa, anisan'izany ny faharesena 0-4 tamin'ny Liverpool tamin'ny volana aprily 2022, ka nitarika ny fanendrena an'i Erik ten Hag ho mpanazatra vaovao. == Trophée roa tao anatin'ny roa taona teo ambany fitarihan'i Ten Hag sy ny fidiran'ny Ineos (2022–2024) == === Fiverenana amin'ny laoniny sy ny fanombohan'ny taom-pilalao 2022–2023 === Tamin'ny taom-pilalao 2022–2023, dia nanomboka ny fitarihan'i Erik ten Hag tao amin'ny Manchester United. Na dia teo aza ny fanombohana sarotra, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup sy ny EFL Cup ny ekipa. Tamin'ny EFL Cup, dia nandresy tamin'ny Newcastle United tamin'ny isa 2–0 tamin'ny faran'ny volana Febroary 2023 ny Manchester United, ka nahazo ny loka voalohany hatramin'ny 2017. Tamin'ny FA Cup kosa, dia tonga tamin'ny famaranana ny ekipa, saingy resy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny volana Jona 2023. === Fidiran'ny Ineos sy ny fanavaozana === Tamin'ny volana Desambra 2023, dia nahazo anjara 25%-n'ny Manchester United i Sir Jim Ratcliffe, tompon'ny orinasa Ineos, ary nanana fifehezana tanteraka ny lafiny ara-panatanjahantena. Nanao fanavaozana amin'ny fotodrafitrasa toy ny fanamboarana ny kianja Carrington sy ny fanatsarana ny Old Trafford izy ireo. === Taom-pilalao 2023–2024: Fahombiazana sy olana === Na dia teo aza ny fanombohana sarotra tamin'ny taom-pilalao 2023–2024, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup indray ny Manchester United tamin'ny volana Mey 2024, rehefa nandresy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny famaranana. Ireo mpilalao tanora Garnacho sy Mainoo no nanatanteraka ny baolina ho an'ny ekipa. Na izany aza, dia nisy fahasahiranana tamin'ny Premier League, ka tonga tamin'ny laharana faha-8 izy ireo, izay ambany indrindra hatramin'ny 1990. === Fanovana amin'ny fitantanana === Tamin'ny volana Oktobra 2024, dia niala tamin'ny andraikiny i Sir Dave Brailsford, izay tompon'andraikitra tamin'ny fanavaozana ny lafiny ara-panatanjahantena tao amin'ny Manchester United, ary niverina amin'ny andraikiny amin'ny ekipa bisikileta Ineos. Nandritra ny fitarihan'i Brailsford, dia nisy fanavaozana tamin'ny fotodrafitrasa, saingy tsy nahomby tamin'ny fanatsarana ny zava-bitan'ny ekipa izany. [[Sary:Manchester United v Arsenal, 2 December 2021 (47).jpg|vignette|Jadon Sancho]] == Manchester United – taom-pilalaovana 2024–2025 == Laharana farany amin’ny Premier League Toerana faha-15 amin’ny ligy Premier League (taona 2025)<ref /> Valin'ady: 11 fandresena, 9 ady sahala, 18 faharesena Nahazo 42 isa fotsiny – ny toerana ratsy indrindra hatramin’ny taona 1990 == Fiovan'ny mpanazatra == Erik ten Hag nesorina tamin’ny Oktobra 2024 noho ny vokatra ratsy Ruud van Nistelrooy nanao vonjimaika Rúben Amorim no mpanazatra vaovao nanomboka Novambra 2024 Nanao ezaka hanarina, saingy tsy nahavita niverina amin’ny endrika tsara[[Sary:Antony pelo Manchester United em 2023.jpg|vignette]] == Fifaninana sy zava-bita == Europa League: tafakatra famaranana, saingy resy tamin’i Tottenham 1–0 FA Cup: Resy tamin’ny dingana faha-5 EFL Cup: Resy tamin’ny am-pahefa-dalana Community Shield: Resy tamin’ny penalty == Mpilalao sy lalao niavaka == Bruno Fernandes, Garnacho, ary Højlund no nitarika ny fanafihana Nandresy 3–0 an’i Leicester tamin’ny iray amin’ireo lalao tsara indrindra 44 baolina tafiditra tanatin’ny taom-pilalaovana, saingy tena nisy olana tamin’ny fiarovan-tena == Fifindramonina sy tsaho amin'ny 2025 == Mpilalao niditra: Matheus Cunha (~£62 tapitrisa) Jadon Sancho niverina amin’ny ekipa Kendrena ho entina: Emiliano Martínez (mpiandry harato) Victor Osimhen na Viktor Gyökeres (mpanafika) Bryan Mbeumo, Eberechi Eze, sns. == Mpilalao mety hiala == Rashford, Antony, Casemiro, Lindelöf, Eriksen, ary mety ho anisan’izany i Kobbie Mainoo == Fitantanana sy fanavaozana == Sir Jim Ratcliffe (INEOS) mitady hampihena ny fandaniana: Mandrindra fanesorana mpiasa 150–200 Maniry hanadio ara-bola sy handrafitra ekipa vaovao == Vinavina ho an'ny taona 2025–2026 == Hanomboka amin’ny 17 Aogositra 2025 ny taom-pilalaovana vaovao Hifandona amin’i Arsenal sahady amin’ny fidirana voalohany Tanjona: hampiakatra laharana, hanarina ekipa, ary tsy hiverina amin’ny loza. == Palmarès == Ny Manchester United dia manana ny iray amin'ireo tahiry manan-danja indrindra amin'ny baolina kitra, miaraka amin'ny loka 70 azony: 68 amin'ireo loka lehibe sy roa amin'ny Division 2, izay mahatonga azy ho klioba manana ny anjara toerana lehibe indrindra amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. Ny ankamaroan'ny loka dia azo tamin'ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson, izay nahazo loka 38, izany hoe mihoatra ny antsasaky ny tahiry manontolo. == Loka sy zava-bita tsara indrindra amin'ny fifaninanana ofisialy == === Fifaninanana an-toerana === * Ligin'ny Anglisy (20): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013 * Fikambanana Anglisy (13): 1909, 1948, 1963, 1977, 1983, 1985, 1990, 1994, 1996, 1999, 2004, 2016, 2024 * Ligin'ny Kaopy (6): 1992, 2006, 2009, 2010, 2017, 2023 * Community Shield (21): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1977, 1983, 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011, 2013, 2016 * Ligin'ny Diviziona Faharoa (2): 1936, 1975 === Fifaninanana iraisam-pirenena === * Ligin'ny Champions (3): 1968, 1999, 2008 * Ligue Europa / Coupe UEFA (1): 2017 * Super Coupe de l'UEFA (1): 1991 * Coupe du Monde des Clubs (1): 2008 * Coupe des Vainqueurs de Coupes (1): 1991 * Coupe Intercontinentale (1): 1999 === Fifaninanana ho an'ny tanora === * FA Youth Cup (11): 1953, 1954, 1955, 1956, 1957, 1964, 1992, 1995, 2003, 2011, 2022 * FIFA Youth Cup (18): 1954, 1957, 1959, 1960, 1961, 1962, 1965, 1966, 1968, 1969, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981, 1982, 2004, 2005 * Champions Youth Cup (1): 2007 * Milk Cup (4): 1991, 2003, 2008, 2009 * Premier Academy League (4): 1999, 2001, 2010, 2018 * Lancashire League Division One (12): 1955, 1984, 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1993, 1995, 1996, 1997, 1998 * Lancashire League Division Two (5): 1965, 1970, 1972, 1989, 1997 * Lancashire League Division One Supplementary Cup (4): 1955, 1956, 1960, 1964 * Lancashire League Division Two Supplementary Cup (10): 1956, 1957, 1960, 1962, 1964, 1965, 1966, 1970, 1972, 1977 == Fifaninanana anatin' ny faritra == * Premier Reserve League North (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Premier Reserve League National Playoff (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Central League North (9): 1913, 1921, 1939, 1947, 1956, 1960, 1994, 1996, 1997 * Central League Division 1 West (1): 2005 * Central League Cup (1): 2005 * Manchester Senior Cup (25): 1908, 1910, 1912, 1913, 1920, 1924, 1926, 1931, 1934, 1936, 1937, 1939, 1948, 1955, 1957, 1959, 1964, 1999, 2000, 2001, 2004, 2006, 2008, 2009, 2010 * Lancashire Senior Cup (13): 1898, 1913, 1914, 1920, 1929, 1938, 1941, 1943, 1946, 1951, 1969. == Taham-pahavitrihana sy isa == * Ryan Giggs no mpilalao manana ny isan'ny lalao betsaka indrindra tao amin'ny Manchester United, nanao 963 lalao nandritra ny taom-pilalao 1991-2014. * Wayne Rooney no mpanam-bola lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba, nahavita nanoratra 253 baolina teo amin'ny ligy, FA Cup, League Cup, ary ny fifaninanana iraisam-pirenena. * David Gaskell no mpilalao tanora indrindra nanao ny fihaonana voalohany tamin'ny Manchester United, tamin'ny 16 taona sy 19 andro, ny 24 Oktobra 1956. * Billy Meredith no mpilalao antitra indrindra nanao fihaonana tamin'ny Manchester United, tamin'ny 46 taona sy 271 andro, ny 7 Mey 1921. == Mpilalao nanao lalao betsaka indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Lalao |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |963 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |758 |- |3 |Paul Scholes |1994–2013 |718 |- |4 |Bill Foulkes |1952–1970 |688 |- |5 |Gary Neville |1992–2011 |602 |- |6 |Wayne Rooney |2004–2017 |559 |- |7 |David de Gea |2011–2023 |545 |- |8 |Alex Stepney |1966–1978 |539 |- |9 |Tony Dunne |1960–1973 |535 |- |10 |Denis Irwin |1990–2002 |529 |} == Mpilalao mpmpidi-baolina == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Baolina |- |1 |Wayne Rooney |2004–2017 |253 |- |2 |[[Bobby Charlton]] |1956–1973 |249 |- |3 |[[Denis Law]] |1962–1973 |237 |- |4 |Jack Rowley |1937–1955 |211 |- |5 |Dennis Viollet |1953–1962 |179 |- |6 |George Best |1963–1974 |137 |- |7 |Ryan Giggs |1991–2014 |168 |- |8 |Joe Spence |1919–1933 |158 |- |9 |Mark Hughes |1980–1986, 1988–1995 |163 |- |10 |[[Paul Scholes]] |1994–2013 |155 |} == Mpilalao nahazo loka maro indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Loka |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |35 |- |2 |Paul Scholes |1994–2013 |23 |- |3 |Gary Neville |1992–2011 |22 |- |4 |Denis Irwin |1990–2002 |18 |- |5 |Roy Keane |1993–2005 |17 |- |6 |Michael Carrick |2006–2018 |14 |- |7 |Wayne Rooney |2004–2017 |16 |- |8 |Gary Pallister |1989–1997 |15 |- |9 |Peter Schmeichel |1991–1999 |15 |- |10 |Nicky Butt |1992–2004 |15 |} == Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena == * Ballon d'Or: Denis Law (1964), [[Bobby Charlton]] (1966), George Best (1968), Cristiano Ronaldo (2008) * Golden Boy: Wayne Rooney (2004), Anderson (2008), Anthony Martial (2015) * Joueur de l'année UEFA: [[David Beckham]] (1999), Cristiano Ronaldo (2008) * Joueur FIFA de l'année: Cristiano Ronaldo (2008) * Prix Puskás de la FIFA: [[Cristiano Ronaldo}} (2009), Alejandro Garnacho (2024) * Soulier d'Or Européen: Cristiano Ronaldo (31 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue des champions: Dennis Viollet (9 baolina, 1957), Denis Law (9 baolina, 1969), Dwight Yorke (8 baolina, 1999), Ruud van Nistelrooy (10 baolina, 2002; 12 baolina, 2003; 8 baolina, 2005), Cristiano Ronaldo (8 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue Europa: Bruno Fernandes (8 baolina, 2020), Marcus Rashford (6 baolina, 2023) * Palmarès iraisam-pirenena: Mpilalao maro tao amin'ny Manchester United no nandray anjara tamin'ny fandresena tamin'ny fifaninanana iraisam-pirenena toy ny Coupe du Monde, Coupe des Confédérations. == Loharano == {{commonscat}} [[Sokajy:Klioba baolina kitra britanika]] [[Sokajy:Manchester United]] [[Sokajy:Premier League]] 4rj52b5wlcb7nk6ebe5fkj9uczs5e2y 1141240 1141239 2026-05-31T13:09:01Z HarryWurst 36292 /* Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena */ 1141240 wikitext text/x-wiki [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette|344x344px|Manchester United FC 1957]] Ny '''Manchester United''' dia klioba anglisy any amin'ny Distrikan'i Trafford amin'ny renivotr'i Stretford, ao amin'ny manodidina andrefan'ny tanànan'i Manchester<ref>Olympics.com TalkSport [Wikipedia – Manchester United 2025]</ref>. Ny klioba dia niorina tamin'ny taona 1878 ary mbola Newton Heath no anarany tamin'izany. Manchester United dia iray amin'ireo klioba baolina kitra malaza indrindra eto an-tany, ary ankafizin'ny olona maro, anisan'izany ireo olo-malaza iraisampirenena. Araka ny tatitra avy amin'ny Forbes tamin'ny volana May 2022, dia manan-danja mitentina $4.6 miliara ny Manchester United, izay mahatonga azy ho iray amin'ireo klioba baolina kitra lafo vidy indrindra eran-tany. Anisan'ny mpanorina ny fikambanana Eoropeana ho an'ny Klioba (European Club Association) ny Manchester United. Ity fikambanana ity dia natsangana tamin'ny taona 2008 ho solon'ny G-14 sy ny European Club Forum, ary ny Manchester United dia anisan'ireo klioba 16 voalohany nanorina azy. == Fiandohan'ny Manchester United (1878–1902) == Tamin'ny taona 1878, dia natsangana tao Newton Heath, Manchester, ny Newton Heath LYR Football Club, ho an'ny mpiasa ao amin'ny departemantan'ny fiara sy wagon'ny Lancashire and Yorkshire Railway (LYR). Nandray anjara tamin'ny fifaninanana eo an-toerana izy ireo ary naniry ny hiditra ao amin'ny Football League, izay naorina tamin'ny 1888. Na izany aza, voarara izy ireo ary niditra tamin'ny ligy hafa, saingy tsy naharitra noho ny olana ara-bola. Tamin'ny 1889, niara-niasa tamin'ny klioba hafa i Newton Heath LYR mba hamorona ny Football Alliance, ligy fifaninanana eo an-toerana. Nandresy ny laharana faha-8 izy ireo tamin'ny taom-pilalaovana voalohany. Taorian'ny fiovan'ny ligy tamin'ny 1892, dia nidiran'i Newton Heath tamin'ny Football League amin'ny Division I. Na izany aza, nisaraka tamin'ny LYR izy ireo tamin'izany fotoana izany ary nanova ny anarana ho Newton Heath ihany. Tamin'ny 1902, rehefa nisy olana ara-bola, dia nividy ny klioba i [[:fr:John_Henry_Davies|John Henry Davies]](fr), mpanao labiera iray, ary nanova ny anarana ho Manchester United Football Club. Nandritra izany fotoana izany, ny loko dia niova avy amin'ny maitso sy volamena ho mena sy fotsy. Ireo taona niasàn'i Matt Busby (1945–1969) tao amin'ny Manchester United dia manamarika ny fiandohan'ny vanim-potoana lehibe ho an'ny klioba, izay nipoiran'ny ekipa mahery vaika sy feno talenta, fantatra amin'ny anarana hoe "Busby Babes". == Fidirana sy fanombohana == Tamin'ny Oktobra 1945, taorian'ny ady lehibe faharoa, dia notendrena ho mpanazatra ny Manchester United i Matt Busby, mpilalao taloha tao amin'ny Manchester City sy Liverpool. Nanao fanovana lehibe izy tamin'ny fitantanana ny ekipa, anisan'izany ny fanapahankevitra amin'ny fisafidianana mpilalao, ny fividianana mpilalao vaovao, ary ny fanatanterahana fiofanana miaraka amin'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalaovana voalohany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny laharana faharoa tamin'ny First Division izy ireo ary nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948. [[Sary:Manchester United FC 1957.jpg|vignette]] === Ny "Busby Babes" sy ny fandrosoana === Tamin'ny 1952, nahazo ny lohateny voalohany tamin'ny First Division tao anatin'ny 41 taona ny Manchester United. Nandresy indray izy ireo tamin'ny 1956 sy 1957, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taona 22 taona, ka nahazo ny anarana hoe "Busby Babes" noho ny fitokisan'i Busby tamin'ny tanora. Tamin'ny 1957, ny Manchester United dia lasa ekipa anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions (Champions League ankehitriny), na dia teo aza ny fanoheran'ny Fédération Anglaise de Football. Nandritra izany dia nahavita nandresy tamin'ny RSC Anderlecht tamin'ny isa 10-0 izy, izay mbola fandresena lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba tamin'ny sehatra iraisam-pirenena. === Ny loza tamin'ny sidina tao Munich (1958) === Tamin'ny 6 Febroary 1958, nisy loza tamin'ny sidina tao Munich izay nahafatesan'ny mpilalao 8 sy ny mpikambana 3 ao amin'ny ekipa, anisan'izany i Duncan Edwards izay maty 15 andro taorian'ny loza. I Matt Busby, izay voa mafy ihany koa, dia nandalo fitsaboana nandritra ny volana maro. Na dia teo aza izany, dia naverina tamin'ny laoniny ny ekipa tamin'ny alalan'ny fanampiana avy amin'ny mpanazatra Jimmy Murphy sy ny fanampiana avy amin'ny Real Madrid tamin'ny alalan'ny lalao fanangonam-bola. === Ny fiverenana sy ny fandresena tamin'ny Coupe d'Europe (1968) === Rehefa naverina tamin'ny laoniny ny ekipa, dia nanao fanampiana vaovao i Busby tamin'ny alalan'ny fividianana mpilalao vaovao toy i Denis Law sy George Best. Tamin'ny 1963, nandresy tamin'ny FA Cup izy ireo, ary tamin'ny 1965 sy 1967, nahazo ny lohateny tamin'ny First Division indray. Tamin'ny 1968, nandresy tamin'ny Coupe d'Europe des Clubs Champions izy ireo tamin'ny fandresena 4-1 tamin'ny Benfica tao Wembley, ka lasa ekipa anglisy voalohany nahazo io lohateny io. Ity fandresena ity dia fanamarihana lehibe tamin'ny fahaizan'i Busby sy ny ekipa, ary nankalazaina ho valim-pitia tamin'ny ezaka sy ny faharetana taorian'ny loza tamin'ny sidina tao Munich. === Fialan-tsasatra sy lova === Taorian'ny 24 taona niasàna ho mpanazatra, dia niala tamin'ny 1969 i Matt Busby. Nandritra ny taom-pilalaovana farany niarahan'i Busby tamin'ny ekipa, dia nahazo ny FA Cup izy ireo tamin'ny fandresena tamin'ny Bolton Wanderers. Tamin'ny 1968, i Busby dia nasandratra ho Sir Matt Busby noho ny fandraisany anjara lehibe tamin'ny fananganana sy fanamafisana ny Manchester United ho ekipa iraisam-pirenena malaza. [[Sary:Manchester United FC 1960.jpg|vignette]] === Ny vanim-potoanan'i Busby (1945–1969) === ==== 1945: Nidiran'i Matt Busby tao amin'ny Manchester United ==== Tamin'ny taona 1945, tonga tao amin'ny Manchester United i Matt Busby, mpanazatra avy any Skôtlànda. Nanao fanavaozana tamin'ny paikadiny izy, nanapa-kevitra ny hampiditra mpilalao vaovao sy hitarika ny fiofanana miaraka amin'ny mpanampy azy, Jimmy Murphy. Tamin'ny taona voalohany, nahavita nahazo ny laharana faharoa tamin'ny fiadiana ny ho tompondakan'i Angletera sy nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1948 ny ekipa, tamin'ny alalan'ireo mpilalao avy ao an-toerana: Stan Pearson, Jack Rowley, Charlie Mitten, ary Allenby Chilton. ==== 1952–1958: Fampandrosoana sy ny "Busby Babes" ==== Tamin'ny taona 1952, nahazo ny tompondakan'i Angletera indray ny Manchester United. Tamin'ny taona 1956, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, miaraka amin'ny ekipa izay nanana salan-taonan'ny 22 taona, nahavita nandefa baolina 103 (rekord ho an'ny klioba). Ireo mpilalao tamin'io taranaka io, izay nasongadina tamin'ny anarana hoe Duncan Edwards, izay nanomboka milalao tamin'ny faha-16 taonany, dia nantsoina hoe "Busby Babes". Tamin'ny taona 1957, nahazo ny tompondaka indray izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana FA Cup tamin'ny Aston Villa. Tamin'izany fotoana izany, ny Manchester United dia lasa klioba anglisy voalohany nandray anjara tamin'ny Coupe d'Europe des clubs champions (na Ligue des champions ankehitriny), na dia nifanohitra tamin'ny fanoheran'ny Federasiona anglisy aza, ary resy tamin'ny semi-famaranana tamin'ny Real Madrid. ==== 1958: Ny loza tao Munich ==== Tamin'ny 6 febroary 1958, niseho ny loza tao Munich izay nahafatesan'ireo mpilalao valo sy mpikambana telo tao amin'ny ekipa: Geoff Bent, Roger Byrne, Eddie Colman, Mark Jones, David Pegg, Tommy Taylor, Liam Whelan, Walter Crickmer (sekretera tao amin'ny klioba), Bert Whalley (mpanazatra mpanampy), Tom Curry (mpanazatra mpanampy), ary Duncan Edwards, izay voavonjy tamin'ny loza saingy maty roa herinandro taty aoriana tany hopitaly. Mpilalao hafa maro koa no naratra, anisan'izany i Matt Busby, izay nijanona tany hopitaly mandritra ny roa volana, ary Johnny Berry izay niala tamin'ny fanatanjahantena noho ny ratra nahazo azy. Tamin'ny loza, ny mpanampy mpilalao Harry Gregg dia nahavonjy mpandeha roa sy ireo mpiara-milalao aminy Bobby Charlton sy Dennis Viollet tamin'ny fanesorana azy ireo avy tao amin'ny fiaramanidina mirehitra. Na dia voadona mafy aza ny Manchester United tamin'ny loza tao Munich, dia nanohy ny fiadiana ny ho tompondaka izy ireo, saingy resy tamin'ny famaranana [[FA Cup]] tamin'ny Bolton Wanderers. ==== 1960–1969: Fananganana indray sy ny fahombiazana iraisam-pirenena ==== Tamin'ny taona 1960, nanangana indray ny ekipa i Matt Busby, nampiditra mpilalao vaovao toy i Denis Law sy Pat Crerand, ary nanome fahafahana ireo tanora vaovao, anisan'izany i [[George Best]]. Tamin'ny taona 1963, nahazo ny FA Cup izy ireo, saingy nifarana tamin'ny laharana faha-19 tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka. Tamin'ny taona 1964, tonga tamin'ny laharana faharoa izy ireo, ary tamin'ny taona 1965 sy 1967 dia nahazo ny tompondaka indray. Tamin'ny taona 1968, nandresy tamin'ny Coupe des clubs champions européens izy ireo, tamin'ny fandresena tamin'ny Benfica Lisbonne 4-1 taorian'ny fanampiny, ary lasa klioba anglisy voalohany nahazo ity fifaninanana iraisam-pirenena ity. Tamin'izany ekipa izany dia nisy mpilalao telo nahazo ny [[Ballon d'Or]]: [[Bobby Charlton]], [[Denis Law]], ary [[George Best]]. Vitsy aorian'izay, resy tamin'ny famaranana Coupe intercontinentale tamin'ny Estudiantes de La Plata izy ireo. ==== 1969: Fialan'i Matt Busby ==== Taorian'ny 24 taona niasany ho mpanazatra tao amin'ny Manchester United, dia nanapa-kevitra i Matt Busby ny hiala tamin'ny 1969 taorian'ny fiafaran'ny taom-pilalaovana. Nandritra ny fotoanany dia nahazo ny tompondaka dimy tamin'ny First Division, FA Cup roa, Charity Shield dimy, ary Coupe des clubs champions européens izy ireo [[ballon d'or]] == Ny Taona Tsy Nahazoan'ny Manchester United Loka (1969–1986) == === Wilf McGuinness sy ny fiandohan'ny krizy (1969–1971) === Taorian'ny nisotroan-dronono tamin'ny 1969, dia i Wilf McGuinness no nandimby an'i Matt Busby tamin'ny maha-mpandrindra ny ekipa. Nifarana tamin'ny laharana faha-8 tamin'ny taom-pilalaovana 1969–1970 ny ekipa, ary taorian'ny fiandohan-taona ratsy tamin'ny 1970–1971, dia nesorina tamin'ny toerany izy ary naverina ho mpanampy an'i Matt Busby nandritra ny enim-bolana. Nisy fandrosoana kely tamin'ny ekipa, saingy rehefa niala tamin'ny 1971 i Busby, dia very ireo mpilalao tsara indrindra toa an'i Nobby Stiles sy Pat Crerand. === Frank O'Farrell sy Tommy Docherty (1972–1974) === Nandimby an'i McGuinness tamin'ny 1972 i Frank O'Farrell, saingy niala tao anatin'ny 18 volana ihany. Nandimby azy tamin'ny 1972 i Tommy Docherty, izay nahavita nanafaka ny ekipa tamin'ny fihenan'ny ambaratonga tamin'ny taom-pilalaovana 1972–1973. Na izany aza, tamin'ny 1974, rehefa nandefa baolina tamin'ny Manchester United i Denis Law, dia niverina tamin'ny fihenan'ny ambaratonga ny ekipa, ary niala tamin'ny ekipa i George Best sy Bobby Charlton. === Fiverenana sy fandresena tamin'ny 1976–1977 === Niverina tamin'ny ambaratonga voalohany ny ekipa tamin'ny 1975–1976 ary tonga tamin'ny famaranan'ny FA Cup tamin'ny 1976, saingy resy tamin'ny Southampton. Tamin'ny 1977, dia tonga indray tamin'ny famaranan'ny FA Cup izy ireo ary nandresy tamin'ny Liverpool tamin'ny 2–1. Na izany aza, taorian'ny fandresena, dia nesorina tamin'ny toerany i Docherty noho ny fifandraisany amin'ny vadin'ny mpitsabo ara-batana ao amin'ny ekipa. === Dave Sexton sy Ron Atkinson (1977–1986) === Nandimby an'i Docherty tamin'ny 1977 i Dave Sexton, izay nanangana ekipa mifantoka amin'ny fiarovana. Na dia nandresy tamin'ny lalao farany fito aza izy ireo tamin'ny 1981, dia nesorina tamin'ny toerany i Sexton tamin'ny taona 1981. Nandimby azy tamin'ny 1981 i Ron Atkinson, izay nividy an'i Bryan Robson tamin'ny £1.5 tapitrisa, vola be indrindra tamin'izany fotoana izany. Nandresy tamin'ny FA Cup tamin'ny 1983 sy 1985 ny ekipa, saingy tamin'ny 1985–1986, na dia nahavita nandresy tamin'ny lalao 10 voalohany aza izy ireo, dia niala tamin'ny toerany i Atkinson tamin'ny faran'ny taona. === Ny Triplé (1998–1999) === ==== Fandresena tamin'ny Premier League ==== Tamin'ny taom-pilalao 1998–1999, nahazo ny lohateny Premier League ho azy ny Manchester United tamin'ny alalan'ny fifaninanana mafy tamin'ny Arsenal sy Chelsea. Tamin'ny andro farany, nandresy tamin'ny Tottenham Hotspur 2–1 izy ireo, ka nahazo ny lohateny ho azy tamin'ny isa tokana fotsiny. ==== Fandresena tamin'ny FA Cup ==== Tamin'ny 22 Mey 1999, nandresy tamin'ny Newcastle United 2–0 ny Manchester United tao amin'ny Wembley Stadium. Ireo tanjona nataon'i Teddy Sheringham sy Paul Scholes no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny FA Cup ho azy ireo. ==== Fandresena tamin'ny UEFA Champions League ==== Ny 26 Mey 1999, tao amin'ny Camp Nou any Barcelona, nandresy tamin'ny Bayern Munich 2–1 ny Manchester United tamin'ny famaranana Champions League. Na dia 1–0 aza ny Bayern tamin'ny minitra faha-6, dia nandresy tamin'ny tanjon'i Teddy Sheringham sy Ole Gunnar Solskjær tamin'ny fotoana fanampiny ny United. Ity no nahatonga azy ireo ho tompondaka Eoropeana indray, 31 taona taorian'ny nahazoany izany voalohany tamin'ny 1968. ==== Fandresena tamin'ny Coupe Intercontinentale ==== Tamin'ny 30 Novambra 1999, nandresy tamin'ny Palmeiras 1–0 ny Manchester United tao amin'ny National Stadium any Tokyo. Ny tanjon'i Roy Keane no nahafahan'izy ireo nandresy sy nahazo ny Coupe Intercontinentale ho azy ireo. === Ny Tanjona sy Ny Ekipa === Nandritra ity taom-pilalao ity, ny Manchester United dia nitarika tamin'ny alalan'ny ekipa matanjaka sy feno talenta. Ireo mpilalao toy ny Roy Keane, Ryan Giggs, David Beckham, Dwight Yorke, ary Teddy Sheringham dia samy nanampy tamin'ny fahombiazana tamin'ny taom-pilalao. Ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson dia nanampy tamin'ny fanatanterahana ity triplé ity, izay mbola tsy nisy nahavita izany teo amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. == Ny Fialan'i Ferguson (hatramin'ny 2013) == === Fiovan'ny mpanazatra (2013-2016) === Tamin'ny 8 Mey 2013, nanambara ny fialany i Sir Alex Ferguson taorian'ny 27 taona nitantanana ny ekipa. Nandimby azy teo amin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i David Moyes, izay efa mpanazatra tany Everton, tamin'ny fifanarahana mandritra ny enina taona. Na izany aza, tsy nahavita ny andrasana izy, ka niala tamin'ny 22 Aprily 2014 noho ny tsy fahombiazana tamin'ny vokatra azo. Na dia teo aza ny fividianana an'i Juan Mata tamin'ny volana Janoary, dia nijanona tamin'ny laharana faha-7 tamin'ny Premier League ny ekipa, ary voafitaka tamin'ny dingana fahatelo tamin'ny FA Cup, tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny League Cup, ary tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny Ligue des champions. Nandimby an'i Moyes tamin'ny maha-mpanazatra an'i Manchester United i Louis van Gaal tamin'ny volana Jolay 2014, tamin'ny fifanarahana mandritra ny telo taona. Nandritra ny taom-pilalaovana 2014-2015, dia nahavita ny ekipa tamin'ny laharana faha-4 tamin'ny Premier League, nahazo 70 isa, ary tafiditra indray amin'ny Ligue des champions. Na izany aza, tamin'ny taom-pilalaovana 2015-2016, dia nijanona tamin'ny laharana faha-5 izy ireo, ka tsy tafiditra tamin'ny Ligue des champions, ary voafitaka tamin'ny antsasaky ny farany tamin'ny FA Cup. [[Sary:Manchester United v Tottenham Hotspur, 12 March 2022 (05).jpg|vignette|Manchester united v Tottenham]] == Fiverenan'ny ekipa amin'ny alalan'i Mourinho (2016-2018) == Ho an'ny antsipirian'ny vanim-potoana: Jereo ny vanim-potoana 2016-2017, 2017-2018 ary 2018-2019. === 2016–2017: Fandresena telo amin'ny vanim-potoana voalohany === Tamin'ny taom-pilalao voalohany niarahan'i José Mourinho tamin'ny Manchester United, dia nahazo ny Community Shield tamin'ny fandresena 2-1 tamin'ny Leicester, ny FA Cup tamin'ny fandresena 3-2 tamin'ny Southampton, ary indrindra ny UEFA Europa League tamin'ny fandresena 2-0 tamin'ny Ajax Amsterdam. Ireo fandresena ireo dia nahatonga an'i Manchester United ho ekipa fahadimy nahavita nandrombaka ny Ligue des Champions, Coupe des Coupes, ary Ligue Europa. Niverina tamin'ny Ligue des Champions ny ekipa ary tafiditra tamin'ny Supercoupe de l'UEFA. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Éric Bailly (Villarreal, 38 M€), Zlatan Ibrahimović (PSG, maimaim-poana), Henrikh Mkhitaryan (Borussia Dortmund, 40 M€), ary Paul Pogba (Juventus, 105 M€ + 5 M€ bonus). === 2017–2018: Fampandrosoana sy fanamby === Tamin'ny taom-pilalao 2017–2018, dia nahita fandrosoana ny ekipa, saingy tsy ampy hahazoana ny laharana voalohany. Tamin'ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Romelu Lukaku (Everton, 85 M€ + 17 M€ bonus), Nemanja Matić (Chelsea, 40 M€ + 5 M€ bonus), ary Victor Lindelöf (Benfica, 35 M€ + 10 M€ bonus). Niala tamin'ny ekipa kosa i Wayne Rooney (Everton, 10 M€) sy Henrikh Mkhitaryan (Arsenal). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fifanakalozana tamin'ny volana janoary tamin'ny alalan'ny fifanakalozana an'i Mkhitaryan sy Alexis Sánchez avy amin'ny Arsenal. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fihenam-bidy teo amin'ny ekipa, saingy mbola afaka nanatrika ny Ligue des Champions tamin'ny vanim-potoana faharoa. === 2018–2019: Fiovana sy fanamby vaovao === Tamin'ny taom-pilalao 2018–2019, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pivarotana, dia nividy an'i Fred (Shakhtar Donetsk, 59 M€) sy Diogo Dalot (FC Porto, 22 M€). Niala tamin'ny ekipa kosa i Michael Carrick (fisotroan-dronono) sy Daley Blind (Ajax Amsterdam, 16 M€). Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. Nandritra ny taom-pilalao, dia nisy fiovana teo amin'ny fitantanana, ary nisy fanamby vaovao ho an'ny ekipa. == Fidiran’i Ole Gunnar Solskjær (2019–2022) == === 2019: Fidirana sy faharesena lehibe === Tamin'ny 6 martsa 2019, nanao comeback tsy hay hadinoina ny Manchester United tamin'ny lalao miverina tamin'ny Ligue des champions niaraka tamin'ny Paris Saint-Germain, nahazoany 3-1 tao amin'ny Parc des Princes taorian'ny faharesena 0-2 tany Paris. Nandritra io lalao io, nisy tanora avy ao amin'ny akademia tahaka an'i Mason Greenwood sy Tahith Chong no nanao ny lalao voalohany tamin'ny Ligue des champions. Tamin'ny 28 martsa 2019, nanamafy ny maha-mpitantana feno an'i Solskjær ny Manchester United taorian'ny fifanarahana telo taona. Nampidirina tamin'ny ekipa ihany koa i Mike Phelan ho mpiara-mitantana voalohany. Na izany aza, tamin'ny faran'ny taom-pilalaovana 2018–2019, dia nijanona tamin'ny laharana faha-6 ny United tamin'ny Premier League ary niala tamin'ny ampahefa-dalana tamin'ny FA Cup sy Ligue des champions. === 2020: Fampandrosoana sy faharesena amin'ny antsasaky ny famaranana === Na teo aza ny fandrosoana tamin'ny taom-pilalaovana 2019–2020, nahavita niverina tamin'ny laharana faha-3 izy ireo, mankany amin'ny Ligue des champions. Nefa dia niala tamin'ny antsasaky ny famaranana tamin'ny FA Cup, League Cup, ary Ligue Europa izy ireo. === 2021: Fampidirana ireo mpilalao vaovao sy fanafihana amin'ny Super League === Tamin'ny volana aogositra 2021, niverina tany Manchester United i Cristiano Ronaldo avy any Juventus, niaraka tamin'i Jadon Sancho sy Raphaël Varane. Nefa, tamin'ny volana aprily 2021, dia nanao fanambarana fa ho mpikambana ao amin'ny Super League Eoropeana ny United, saingy niala tamin'ny tetikasa taorian'ny fialan'ny filoha lefitra Ed Woodward. === 2022: Fialana sy fanoloana === Tamin'ny faran'ny taona 2021, taorian'ny faharesena 0-5 tamin'ny Liverpool, dia niala tamin'ny toerany i Ole Gunnar Solskjær. Nandimby azy i Ralf Rangnick ho mpanampy mpanazatra mandra-pahatongan'ny faran'ny taom-pilalaovana. Na izany aza, dia nisy faharesena hafa, anisan'izany ny faharesena 0-4 tamin'ny Liverpool tamin'ny volana aprily 2022, ka nitarika ny fanendrena an'i Erik ten Hag ho mpanazatra vaovao. == Trophée roa tao anatin'ny roa taona teo ambany fitarihan'i Ten Hag sy ny fidiran'ny Ineos (2022–2024) == === Fiverenana amin'ny laoniny sy ny fanombohan'ny taom-pilalao 2022–2023 === Tamin'ny taom-pilalao 2022–2023, dia nanomboka ny fitarihan'i Erik ten Hag tao amin'ny Manchester United. Na dia teo aza ny fanombohana sarotra, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup sy ny EFL Cup ny ekipa. Tamin'ny EFL Cup, dia nandresy tamin'ny Newcastle United tamin'ny isa 2–0 tamin'ny faran'ny volana Febroary 2023 ny Manchester United, ka nahazo ny loka voalohany hatramin'ny 2017. Tamin'ny FA Cup kosa, dia tonga tamin'ny famaranana ny ekipa, saingy resy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny volana Jona 2023. === Fidiran'ny Ineos sy ny fanavaozana === Tamin'ny volana Desambra 2023, dia nahazo anjara 25%-n'ny Manchester United i Sir Jim Ratcliffe, tompon'ny orinasa Ineos, ary nanana fifehezana tanteraka ny lafiny ara-panatanjahantena. Nanao fanavaozana amin'ny fotodrafitrasa toy ny fanamboarana ny kianja Carrington sy ny fanatsarana ny Old Trafford izy ireo. === Taom-pilalao 2023–2024: Fahombiazana sy olana === Na dia teo aza ny fanombohana sarotra tamin'ny taom-pilalao 2023–2024, dia nahavita nandresy tamin'ny FA Cup indray ny Manchester United tamin'ny volana Mey 2024, rehefa nandresy tamin'ny Manchester City tamin'ny isa 2–1 tamin'ny famaranana. Ireo mpilalao tanora Garnacho sy Mainoo no nanatanteraka ny baolina ho an'ny ekipa. Na izany aza, dia nisy fahasahiranana tamin'ny Premier League, ka tonga tamin'ny laharana faha-8 izy ireo, izay ambany indrindra hatramin'ny 1990. === Fanovana amin'ny fitantanana === Tamin'ny volana Oktobra 2024, dia niala tamin'ny andraikiny i Sir Dave Brailsford, izay tompon'andraikitra tamin'ny fanavaozana ny lafiny ara-panatanjahantena tao amin'ny Manchester United, ary niverina amin'ny andraikiny amin'ny ekipa bisikileta Ineos. Nandritra ny fitarihan'i Brailsford, dia nisy fanavaozana tamin'ny fotodrafitrasa, saingy tsy nahomby tamin'ny fanatsarana ny zava-bitan'ny ekipa izany. [[Sary:Manchester United v Arsenal, 2 December 2021 (47).jpg|vignette|Jadon Sancho]] == Manchester United – taom-pilalaovana 2024–2025 == Laharana farany amin’ny Premier League Toerana faha-15 amin’ny ligy Premier League (taona 2025)<ref /> Valin'ady: 11 fandresena, 9 ady sahala, 18 faharesena Nahazo 42 isa fotsiny – ny toerana ratsy indrindra hatramin’ny taona 1990 == Fiovan'ny mpanazatra == Erik ten Hag nesorina tamin’ny Oktobra 2024 noho ny vokatra ratsy Ruud van Nistelrooy nanao vonjimaika Rúben Amorim no mpanazatra vaovao nanomboka Novambra 2024 Nanao ezaka hanarina, saingy tsy nahavita niverina amin’ny endrika tsara[[Sary:Antony pelo Manchester United em 2023.jpg|vignette]] == Fifaninana sy zava-bita == Europa League: tafakatra famaranana, saingy resy tamin’i Tottenham 1–0 FA Cup: Resy tamin’ny dingana faha-5 EFL Cup: Resy tamin’ny am-pahefa-dalana Community Shield: Resy tamin’ny penalty == Mpilalao sy lalao niavaka == Bruno Fernandes, Garnacho, ary Højlund no nitarika ny fanafihana Nandresy 3–0 an’i Leicester tamin’ny iray amin’ireo lalao tsara indrindra 44 baolina tafiditra tanatin’ny taom-pilalaovana, saingy tena nisy olana tamin’ny fiarovan-tena == Fifindramonina sy tsaho amin'ny 2025 == Mpilalao niditra: Matheus Cunha (~£62 tapitrisa) Jadon Sancho niverina amin’ny ekipa Kendrena ho entina: Emiliano Martínez (mpiandry harato) Victor Osimhen na Viktor Gyökeres (mpanafika) Bryan Mbeumo, Eberechi Eze, sns. == Mpilalao mety hiala == Rashford, Antony, Casemiro, Lindelöf, Eriksen, ary mety ho anisan’izany i Kobbie Mainoo == Fitantanana sy fanavaozana == Sir Jim Ratcliffe (INEOS) mitady hampihena ny fandaniana: Mandrindra fanesorana mpiasa 150–200 Maniry hanadio ara-bola sy handrafitra ekipa vaovao == Vinavina ho an'ny taona 2025–2026 == Hanomboka amin’ny 17 Aogositra 2025 ny taom-pilalaovana vaovao Hifandona amin’i Arsenal sahady amin’ny fidirana voalohany Tanjona: hampiakatra laharana, hanarina ekipa, ary tsy hiverina amin’ny loza. == Palmarès == Ny Manchester United dia manana ny iray amin'ireo tahiry manan-danja indrindra amin'ny baolina kitra, miaraka amin'ny loka 70 azony: 68 amin'ireo loka lehibe sy roa amin'ny Division 2, izay mahatonga azy ho klioba manana ny anjara toerana lehibe indrindra amin'ny tantaran'ny baolina kitra anglisy. Ny ankamaroan'ny loka dia azo tamin'ny fitarihan'i Sir Alex Ferguson, izay nahazo loka 38, izany hoe mihoatra ny antsasaky ny tahiry manontolo. == Loka sy zava-bita tsara indrindra amin'ny fifaninanana ofisialy == === Fifaninanana an-toerana === * Ligin'ny Anglisy (20): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013 * Fikambanana Anglisy (13): 1909, 1948, 1963, 1977, 1983, 1985, 1990, 1994, 1996, 1999, 2004, 2016, 2024 * Ligin'ny Kaopy (6): 1992, 2006, 2009, 2010, 2017, 2023 * Community Shield (21): 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965, 1967, 1977, 1983, 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011, 2013, 2016 * Ligin'ny Diviziona Faharoa (2): 1936, 1975 === Fifaninanana iraisam-pirenena === * Ligin'ny Champions (3): 1968, 1999, 2008 * Ligue Europa / Coupe UEFA (1): 2017 * Super Coupe de l'UEFA (1): 1991 * Coupe du Monde des Clubs (1): 2008 * Coupe des Vainqueurs de Coupes (1): 1991 * Coupe Intercontinentale (1): 1999 === Fifaninanana ho an'ny tanora === * FA Youth Cup (11): 1953, 1954, 1955, 1956, 1957, 1964, 1992, 1995, 2003, 2011, 2022 * FIFA Youth Cup (18): 1954, 1957, 1959, 1960, 1961, 1962, 1965, 1966, 1968, 1969, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981, 1982, 2004, 2005 * Champions Youth Cup (1): 2007 * Milk Cup (4): 1991, 2003, 2008, 2009 * Premier Academy League (4): 1999, 2001, 2010, 2018 * Lancashire League Division One (12): 1955, 1984, 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1993, 1995, 1996, 1997, 1998 * Lancashire League Division Two (5): 1965, 1970, 1972, 1989, 1997 * Lancashire League Division One Supplementary Cup (4): 1955, 1956, 1960, 1964 * Lancashire League Division Two Supplementary Cup (10): 1956, 1957, 1960, 1962, 1964, 1965, 1966, 1970, 1972, 1977 == Fifaninanana anatin' ny faritra == * Premier Reserve League North (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Premier Reserve League National Playoff (4): 2005, 2006, 2010, 2012 * Central League North (9): 1913, 1921, 1939, 1947, 1956, 1960, 1994, 1996, 1997 * Central League Division 1 West (1): 2005 * Central League Cup (1): 2005 * Manchester Senior Cup (25): 1908, 1910, 1912, 1913, 1920, 1924, 1926, 1931, 1934, 1936, 1937, 1939, 1948, 1955, 1957, 1959, 1964, 1999, 2000, 2001, 2004, 2006, 2008, 2009, 2010 * Lancashire Senior Cup (13): 1898, 1913, 1914, 1920, 1929, 1938, 1941, 1943, 1946, 1951, 1969. == Taham-pahavitrihana sy isa == * Ryan Giggs no mpilalao manana ny isan'ny lalao betsaka indrindra tao amin'ny Manchester United, nanao 963 lalao nandritra ny taom-pilalao 1991-2014. * Wayne Rooney no mpanam-bola lehibe indrindra tamin'ny tantaran'ny klioba, nahavita nanoratra 253 baolina teo amin'ny ligy, FA Cup, League Cup, ary ny fifaninanana iraisam-pirenena. * David Gaskell no mpilalao tanora indrindra nanao ny fihaonana voalohany tamin'ny Manchester United, tamin'ny 16 taona sy 19 andro, ny 24 Oktobra 1956. * Billy Meredith no mpilalao antitra indrindra nanao fihaonana tamin'ny Manchester United, tamin'ny 46 taona sy 271 andro, ny 7 Mey 1921. == Mpilalao nanao lalao betsaka indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Lalao |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |963 |- |2 |Bobby Charlton |1956–1973 |758 |- |3 |Paul Scholes |1994–2013 |718 |- |4 |Bill Foulkes |1952–1970 |688 |- |5 |Gary Neville |1992–2011 |602 |- |6 |Wayne Rooney |2004–2017 |559 |- |7 |David de Gea |2011–2023 |545 |- |8 |Alex Stepney |1966–1978 |539 |- |9 |Tony Dunne |1960–1973 |535 |- |10 |Denis Irwin |1990–2002 |529 |} == Mpilalao mpmpidi-baolina == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Baolina |- |1 |Wayne Rooney |2004–2017 |253 |- |2 |[[Bobby Charlton]] |1956–1973 |249 |- |3 |[[Denis Law]] |1962–1973 |237 |- |4 |Jack Rowley |1937–1955 |211 |- |5 |Dennis Viollet |1953–1962 |179 |- |6 |George Best |1963–1974 |137 |- |7 |Ryan Giggs |1991–2014 |168 |- |8 |Joe Spence |1919–1933 |158 |- |9 |Mark Hughes |1980–1986, 1988–1995 |163 |- |10 |[[Paul Scholes]] |1994–2013 |155 |} == Mpilalao nahazo loka maro indrindra == {| class="wikitable" !N° !Anarana !Taona !Loka |- |1 |Ryan Giggs |1991–2014 |35 |- |2 |Paul Scholes |1994–2013 |23 |- |3 |Gary Neville |1992–2011 |22 |- |4 |Denis Irwin |1990–2002 |18 |- |5 |Roy Keane |1993–2005 |17 |- |6 |Michael Carrick |2006–2018 |14 |- |7 |Wayne Rooney |2004–2017 |16 |- |8 |Gary Pallister |1989–1997 |15 |- |9 |Peter Schmeichel |1991–1999 |15 |- |10 |Nicky Butt |1992–2004 |15 |} == Loka manokana sy fandresena iraisam-pirenena == * Ballon d'Or: Denis Law (1964), [[Bobby Charlton]] (1966), George Best (1968), Cristiano Ronaldo (2008) * Golden Boy: Wayne Rooney (2004), Anderson (2008), Anthony Martial (2015) * Joueur de l'année UEFA: [[David Beckham]] (1999), Cristiano Ronaldo (2008) * Joueur FIFA de l'année: Cristiano Ronaldo (2008) * Prix Puskás de la FIFA: [[Cristiano Ronaldo]] (2009), Alejandro Garnacho (2024) * Soulier d'Or Européen: Cristiano Ronaldo (31 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue des champions: Dennis Viollet (9 baolina, 1957), Denis Law (9 baolina, 1969), Dwight Yorke (8 baolina, 1999), Ruud van Nistelrooy (10 baolina, 2002; 12 baolina, 2003; 8 baolina, 2005), Cristiano Ronaldo (8 baolina, 2008) * Meilleur buteur de la Ligue Europa: Bruno Fernandes (8 baolina, 2020), Marcus Rashford (6 baolina, 2023) * Palmarès iraisam-pirenena: Mpilalao maro tao amin'ny Manchester United no nandray anjara tamin'ny fandresena tamin'ny fifaninanana iraisam-pirenena toy ny Coupe du Monde, Coupe des Confédérations. == Loharano == {{commonscat}} [[Sokajy:Klioba baolina kitra britanika]] [[Sokajy:Manchester United]] [[Sokajy:Premier League]] kftqsm6oj2unetd2f1nsehjmum3er5r 0 294186 1141226 1126697 2026-05-31T12:52:51Z HarryWurst 36292 1141226 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Kylian Mbappé|teraka=20 Desambra 1998|toerana=Saint - Denis|firenena=France|asa=Mpilalao baolina|image=Kylian_Mbapp%C3%A9_World_Cup_Trophy.jpg}}I '''Kylian Mbappé''' dia mpilalao baolina kitra matihanina frantsay, anisan’ny malaza indrindra maneran-tany ankehitriny. == Mombamba azy == * Anarana feno: Kylian Mbappé Lotin * Teraka: 20 Desambra 1998 * Toerana nahaterahana: Bondy, Seine Saint - Denis, Frantsa * Haavo: 1,78 m * Toerana hilalaovany: Mpanafika(Attaquant) == Asa ara-panatanjahantena == * Ekipam-pirenena: Equipe de France (Hatramin'ny 2017) * Klioba nolalaovany: * AS Monaco (2015–2017) * Paris Saint-Germain – PSG (2017–2024) * Real Madrid CF (2024–ankehitriny) == Zava-bita lehibe == * Tompondakan’i Frantsa imbetsaka miaraka amin’ny PSG * Campions League Finalist (2020, niaraka tamin'ny PSG) * Tompondaka Erantany (FIFA World Cup 2018) miaraka amin’i Frantsa * Faharoa amin’ny World Cup 2022 (nahatafiditra hat-trick tamin’ny famaranana!) * Ballon d'Or Top 3 (isan-taona 2022–2023) * Ligin'i Eoropa sy Lalao Nasionaly maro nahavitana zava-bita == Toetra manokana == * Malaza amin’ny hafainganany, fandanjalanjany amin'ny baolina, ary famaranana mazava tsara * Mpitondra fanahy sy fitaratra amin'ny tanora frantsay sy afrikana, satria avy amin'ny fianakaviana avy any Kamerona sy Alzeria izy. == Fanamarihana == Tamin'ny taona 2024, dia nifindra tany amin'ny Real Madrid i Mbappé taorian'ny taona maro niaraka tamin'ny PSG. Ity dia iray amin’ireo fifindran-toerana goavana indrindra teo amin’ny tantaran’ny baolina kitra. == Loharano == [[sokajy:mpilalao baolina kitra frantsay]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra nasionaly frantsay]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1998]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] c7o3242h2er3vqyy9hpaqvzberaml3k 1141228 1141226 2026-05-31T12:54:43Z HarryWurst 36292 1141228 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona |anarana=Kylian Mbappé |teraka=20 Desambra 1998 |toerana=Saint - Denis |firenena={{France}} |asa=Mpilalao baolina |image=Kylian_Mbapp%C3%A9_World_Cup_Trophy.jpg}}I '''Kylian Mbappé''' dia mpilalao baolina kitra matihanina frantsay, anisan’ny malaza indrindra maneran-tany ankehitriny. == Mombamba azy == * Anarana feno: Kylian Mbappé Lotin * Teraka: 20 Desambra 1998 * Toerana nahaterahana: Bondy, Seine Saint - Denis, Frantsa * Haavo: 1,78 m * Toerana hilalaovany: Mpanafika(Attaquant) == Asa ara-panatanjahantena == * Ekipam-pirenena: Equipe de France (Hatramin'ny 2017) * Klioba nolalaovany: * AS Monaco (2015–2017) * Paris Saint-Germain – PSG (2017–2024) * Real Madrid CF (2024–ankehitriny) == Zava-bita lehibe == * Tompondakan’i Frantsa imbetsaka miaraka amin’ny PSG * Campions League Finalist (2020, niaraka tamin'ny PSG) * Tompondaka Erantany (FIFA World Cup 2018) miaraka amin’i Frantsa * Faharoa amin’ny World Cup 2022 (nahatafiditra hat-trick tamin’ny famaranana!) * Ballon d'Or Top 3 (isan-taona 2022–2023) * Ligin'i Eoropa sy Lalao Nasionaly maro nahavitana zava-bita == Toetra manokana == * Malaza amin’ny hafainganany, fandanjalanjany amin'ny baolina, ary famaranana mazava tsara * Mpitondra fanahy sy fitaratra amin'ny tanora frantsay sy afrikana, satria avy amin'ny fianakaviana avy any Kamerona sy Alzeria izy. == Fanamarihana == Tamin'ny taona 2024, dia nifindra tany amin'ny Real Madrid i Mbappé taorian'ny taona maro niaraka tamin'ny PSG. Ity dia iray amin’ireo fifindran-toerana goavana indrindra teo amin’ny tantaran’ny baolina kitra. == Loharano == [[sokajy:mpilalao baolina kitra frantsay]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra nasionaly frantsay]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1998]] [[Sokajy:Ballon d'Or]] cdig6zyxuppy2nxm2omzrzp8211bpo5 0 294886 1141234 1141213 2026-05-31T13:02:19Z Thelezifor 15140 Rohy anatiny 1141234 wikitext text/x-wiki [[Sary:Gymnanthemum corymbosum, bloeiwyse, Manie van der Schijff BT.jpg|vignette|352x352px|Ambiaram-bonin' ny ''Gymnanthemum corymbosum'' ao amin' ny Manie van der Schijff Botanical Garden, University of Pretoria [[Afrika Atsimo|(Afrika Atsimo]])]] Ny '''''Gymnanthemum''''' dia antokon-javamaniry ao amin' ny foko Vernonieae, ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]''. Ny karazana ao amin' ity vndrona ity hita any [[Azia]] sy any [[Afrika]] ary any [[Amerika Atsimo]]<ref><small>"[https://www.tropicos.org/Name/40018637 ''Gymnanthemum'' Cass"], ''www.tropicos.org''</small></ref>. Anisan' ity vondrona ity ny [[ambiaty]] (''Gymnanthemum appendiculatum''). == Karazana == === Karazana ankehitriny === [[Sary:Gymnanthemum coloratum, vrugtepluim, Jan Celliers Park.jpg|vignette|208x208px|''Gymnanthemum coloratum'']] [[Sary:Gymnanthemum extensum9793.jpg|vignette|211x211px|''Gymnanthemum extensum'']] [[Sary:Gymnanthemum mespilifolium09.jpg|vignette|279x279px|''Gymnanthemum mespilifolium'']] [[Sary:Vernonia condensata-DSC 722.jpg|vignette|210x210px|''Gymnanthemum amygdalinum'' = ''Vernonia condensata'' Baker ]]Indreto ny karazana ao amin' ny vondrona ''Gymnanthemum''<ref><small>"[https://archive.ph/20150115094128/http://dixon.iplantcollaborative.org/CompositaeWeb/default.aspx#selection-19261.0-19263.5 ''Gymnanthemum'' Cass]", ''archive.ph''</small></ref><ref><small>"''[http://www.theplantlist.org/tpl1.1/search?q=Gymnanthemum Gymnanthemum]''", ''www.theplantlist.org''</small></ref><ref><small>''"[https://www.catalogueoflife.org/data/taxon/4RQL Gymnanthemum Cass]", Catalogue of Life Checklist''.</small></ref>: * ''[[Gymnanthemum amygdalinum]]'' (Del.) Sch. Bip. ex Walp. * ''Gymnanthemum andrangovalense'' (Humbert) H. Robinson * ''Gymnanthemum antanalus'' (Humbert) H. Robinson * ''[[Gymnanthemum appendiculatum]]'' (Less.) H. Robinson * ''Gymnanthemum auriculiferum'' (Hiern) Isawumi * ''Gymnanthemum baillonii'' * ''[[Gymnanthemum baronii]]'' (Baker) H. Robinson * ''Gymnanthemum bellinghamii'' (S. Moore) H. Robinson * ''Gymnanthemum bolleanum'' Steetz * ''Gymnanthemum capense'' (A.Spreng.) J.C.Manning & Swelank. * ''Gymnanthemum carnotianum'' * ''[[Gymnanthemum chapelieri]]'' (Drake) H. Robinson * ''[[Gymnanthemum coloratum]]'' (Willd.) H. Rob. & B. Kahn * ''Gymnanthemum corymbosum'' (Thunb.) H. Robinson * ''Gymnanthemum coursii'' (Humbert) H. Robinson * ''Gymnanthemum crataegifolium'' (Hutch.) H. Robinson * ''Gymnanthemum cylindriceps'' * ''Gymnanthemum delapsum'' * ''Gymnanthemum dissolutum'' (Baker) H. Robinson * ''Gymnanthemum exsertiflorum'' (Baker) H. Robinson * ''[[Gymnanthemum exsertum]]'' <small>(Baker) H. Robinson</small> -- maranitra, sakatavilotra, sakatavilotranala * ''[[Gymnanthemum extensum]]'' (Wall. ex DC.) Steetz * ''Gymnanthemum fimbrilliferum'' (Less.) Cass. * ''Gymnanthemum glaberrimum'' (Welw. ex O. Hoffm.) H. Robinson * ''Gymnanthemum hispidulum'' * ''Gymnanthemum humblotii'' (Drake) H. Robinson * ''Gymnanthemum koekemoerae'' H.Rob. & V.A.Funk * ''Gymnanthemum louvelii'' (Humbert) H. Robinson * ''[[Gymnanthemum mespilifolium]]'' (Less.) H. Robinson * ''Gymnanthemum metzianum'' * ''Gymnanthemum myrianthum'' (Hook. fil.) H. Robinson * ''Gymnanthemum pectiniforme'' (DC.) H. Robinson * ''[[Gymnanthemum pectorale]]'' (Baker) H. Robinson * ''Gymnanthemum platylepis'' * ''Gymnanthemum pleistanthum'' (Humbert) H. Robinson * ''Gymnanthemum rubicundum'' * ''Gymnanthemum rueppellii'' (Sch. Bip. ex Walp.) H. Robinson * ''[[Gymnanthemum secundifolium]]'' <small>(Bojer ex DC.) H.Rob.</small> -- masimposaina, ranendohazo * ''Gymnanthemum subcrassulescens'' (Humbert) H. Robinson * ''Gymnanthemum theophrastifolium'' * ''Gymnanthemum thomsonianum'' (Oliv. & Hiern) H. Robinson * ''Gymnanthemum triflorum'' (Bremek.) H.Rob. * ''Gymnanthemum urticifolium'' (A. Rich.) H. Robinson === Karazana nesorina === Karazana maro ankehitriny no nampidirina ao amin' ireto vondrona hafa ireto: ''Acilepis, Decaneuropsis, Eremosis, Kinghamia,Monosis, Phyllocephalum, Strobocalyx, [[Vernonia]]''. == Loharano sy fanamarihana == bf82quym1nh7sbh8as8gckdb8ylmwdv 0 294891 1141214 1141212 2026-05-31T12:18:36Z Thelezifor 15140 Karazana nafindra 1141214 wikitext text/x-wiki [[Sary:Vernonia noveboracensis 1.JPG|vignette|''[[Vernonia noveboracensis]]''|366x366px]] [[Sary:Vernonia baldwinii.jpg|vignette|''[[Vernonia baldwinii]]''|296x296px]] Ny '''''Vernonia''''' dia vondron-karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]''. Misy karazana 350 any ho any, izay maniry amin' ny endrika [[Zavamaniry ahitra|ahitra]] na [[hazobotry]] ity vondrona ity. Ny karazana sasany amin' ity vondrona ity dia fantatra amin' ny anarana hoe ironweeds. Ny karazana sasany dia azo hanina sy manan-danja ara-toekarena. Fantatra amin' ny fananany [[Voninkazo|voniny]] volomparasy marevaka izy ireo. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Vernonia galamensis (25396105376).jpg|vignette|209x209px|''[[Vernonia galamensis]]'']] Ny karazana ao amin' io vondron-karazana io dia hita any [[Amerika Atsimo]], aty [[Afrika]], any [[Azia Atsimo-Atsinanana]] ary any [[Amerika Avaratra]]. Ny vondron-karazana ''Vernonia'' dia afaka manome karazana safiotra amin' ny alalan' ny karazana maromaro mitovy ao amin' ny faritra ahita,a azy ireo. Misy karazana 350 eo ho eo ao amin' ity vondron-karazana ity. Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[Catalogue of Life]]'' <small>(24</small> <small>Jolay 2017)</small><ref><small>''[https://www.catalogueoflife.org/data/taxon/647MF Catalogue of Life Checklist]'', notsidihina tamin' ny 24 juillet 2017.</small></ref>: === A === * ''[[Vernonia acaulis]]'' (Walt.) Gleason * ''[[Vernonia acrophila]]'' Merr. * ''[[Vernonia actaea]]'' J.Kost. * ''[[Vernonia acuminatissima]]'' S. Moore * ''[[Vernonia adenocephala]]'' S. Moore * ''[[Vernonia adulteriana]]'' Thell. * ''[[Vernonia albifolia]]'' J.Kost. * ''[[Vernonia albosquama]]'' Y.-L. Chen * ''[[Vernonia alleizettei]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia alticola]]'' G.V. Pope * ''[[Vernonia amboinensis]]'' J.Kost. * ''[[Vernonia ambolensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia ambrensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia amoena]]'' S. Moore * ''[[Vernonia ampandrandavensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia anamallica]]'' Bedd. ex Gamble * ''[[Vernonia anandrioides]]'' S. Moore * ''[[Vernonia andapensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia angustifolia]]'' Michx. * ''[[Vernonia annamensis]]'' S. Moore * ''[[Vernonia antunesii]]'' O.Hoffm. * ''[[Vernonia aosteana]]'' Buscalioni & Muschl. * ''[[Vernonia apoensis]]'' Elmer * ''[[Vernonia arabica]]'' F. G. Davies * ''[[Vernonia areysiana]]'' Defl. * ''[[Vernonia arkansana]]'' DC. * ''[[Vernonia aschersonii]]'' Sch. Bip. * ''[[Vernonia aschersonioides]]'' Chiov. === B === * ''[[Vernonia baillonii]]'' S. Elliot * ''[[Vernonia balansae]]'' Gagnep. * ''[[Vernonia baldwinii]]'' Torr. * ''[[Vernonia bambilorensis]]'' Berhaut * ''[[Vernonia bauchiensis]]'' Hutch. & Dalziel * ''[[Vernonia bealliae]]'' McVaugh * ''[[Vernonia beddomei]]'' Hook. fil. * ''[[Vernonia benguellensis]]'' Hiern * ''Vernonia benguetensis'' Elmer * ''[[Vernonia betonicifolia]]'' Baker (*) * ''[[Vernonia betsiliensis]]'' Drake (*) * ''[[Vernonia betsimisaraka]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia bipontini]]'' Vatke * ''[[Vernonia blodgettii]]'' Small * ''[[Vernonia bonapartei]]'' Gagnep. * ''Vernonia bontocensis'' Merr. * ''Vernonia boquerona'' B.L. Turner * ''Vernonia borneensis'' Miq. * ''Vernonia bottae'' Jaub. & Spach * ''Vernonia bourneana'' W. W. Smith * ''Vernonia brachytrichoides'' C. Jeffrey * ''Vernonia brazzavillensis'' Aubrev. ex Compere * ''Vernonia brideliifolia'' O. Hoffm. * ''Vernonia britteniana'' Hiern * ''Vernonia bruceae'' C. Jeffrey * ''Vernonia bruceana'' H. Wild * ''Vernonia buchingeri'' Sch. Bip. ex Steetz * ''Vernonia buloburtiensis'' Mesfin Tadesse === C === * ''Vernonia calulu'' Hiern * ''Vernonia campicola'' S. Moore * ''Vernonia capituliflora'' Miq. * ''Vernonia carnea'' Hiern * ''Vernonia carnotiana'' Humbert * ''[[Vernonia cephalophora]]'' Oliv. (*) * ''[[Vernonia chapmanii]]'' C. D. Adams (*) * ''Vernonia chevalieri'' Gagnep. * ''Vernonia chiliocephala'' O. Hoffm. * ''Vernonia cleanthoides'' O. Hoffm. * ''Vernonia clinopodioides'' O. Hoffm. * ''Vernonia cockburniana'' Balf. fil. * ''Vernonia coerulea'' J.Kost. * ''Vernonia colorata'' (Willd.) Drake * ''Vernonia concinna'' S. Moore * ''Vernonia confusa'' Redonda-Mart., Villaseñor & A.Campos * ''Vernonia congolensis'' De Wild. & Muschl. * ''Vernonia conyzoides'' DC. in Wight * ''Vernonia corchoroides'' Muschl. * ''Vernonia coronata'' J.Kost. * ''Vernonia cryptocephala'' Baker * ''Vernonia cylindrica'' Sch. Bip. ex Walp. * ''Vernonia cymosa'' Bl. === D === * ''Vernonia dalettiensis'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia daphnifolia'' O. Hoffm. * ''Vernonia decaryana'' Humbert * ''[[Vernonia delapsa]]'' Baker (*) * ''Vernonia dembocola'' K. Kalanda * ''Vernonia devredii'' K. Kalanda * ''Vernonia dewildemaniana'' Muschl. * ''Vernonia didessana'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia dissimilis'' Gleason * ''[[Vernonia diversifolia]]'' Boj. ex DC. (*) * ''Vernonia divulgata'' S. Moore * ''Vernonia djalonensis'' A. Cheval., * ''Vernonia dranensis'' S. Moore * ''Vernonia drymaria'' Klatt. * ''Vernonia durifolia'' J.Kost. * ''Vernonia duvigneaudii'' K. Kalanda === E === * ''Vernonia echioides'' Less. * ''Vernonia elmeri'' Merr. * ''Vernonia evrardiana'' K. Kalanda * ''Vernonia extranea'' S. Moore * ''Vernonia eylesii'' S. Moore === F === * ''Vernonia fasciculata'' Michx. * ''Vernonia faustiana'' (Chapman & Jones) B.L. Turner * ''Vernonia fimbrillata'' J.Kost. * ''Vernonia fischeri'' O. Hoffm. * ''Vernonia flaccidifolia'' Small * ''Vernonia flanaganii'' (E.P. Phillips) O.M. Hilliard * ''Vernonia floresiana'' J.Kost. * ''Vernonia forbesii'' S. Moore * ''Vernonia fractiflexa'' H. Wild * ''Vernonia friisii'' Mesfin === G === * ''[[Vernonia galamensis]]'' (Cass.) Less. (*) * ''Vernonia galpinii'' Klatt * ''Vernonia ganevii'' D.J.N. Hind * ''Vernonia georgiana'' Bartlett * ''Vernonia gerrardii'' Harv. * ''Vernonia gertii'' Dematt. * ''Vernonia gigantea'' (Walt.) Trel. ex Branner & Coville * ''Vernonia gilbertii'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia glandulifolia'' Merr. * ''Vernonia glauca'' (L.) Willd. * ''Vernonia goetzenii'' O. Hoffm. * ''Vernonia gofensis'' O. Hoffm. * ''Vernonia golungensis'' Welw. ex Mendonca * ''Vernonia gossweileri'' S. Moore * ''Vernonia gossypina'' Gamble * ''Vernonia graniticola'' G.V. Pope * ''Vernonia greggii'' A. Gray * ''Vernonia griseopapposa'' G.V. Pope * ''Vernonia guadalupensis'' Heller === H === * ''Vernonia hamata'' Klatt * ''Vernonia helenae'' Buscalioni & Muschl. * ''Vernonia helferi'' Hook. fil. * ''Vernonia helodea'' H. Wild * ''Vernonia hispidula'' Drake * ''Vernonia holstii'' O. Hoffm. * ''Vernonia homolleae'' Humbert * ''Vernonia huillensis'' Hiern * ''Vernonia humillima'' Humbert * ''Vernonia hyalina'' C. E. C. Fischer * ''Vernonia ianthina'' Muschl. === I === * ''[[Vernonia ikongensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia inanis'' S. Moore * ''Vernonia incana'' Less. * ''[[Vernonia isalensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia ischnophylla'' Muschl. * ''Vernonia isoetifolia'' H. Wild === J === * ''Vernonia jaegeri'' C. D. Adams * ''Vernonia joyaliae'' B.L. Turner * ''Vernonia junghuhniana'' J.Kost. === K === * ''Vernonia kabaensis'' J.Kost. * ''Vernonia kamerunensis'' Mattf. * ''Vernonia kandtii'' Muschl. * ''Vernonia kannikattiensis'' Rajakumar, Selvak., S.Murug. & Chellap. * ''Vernonia kapirensis'' De Wild. * ''Vernonia kapolowensis'' K. Kalanda * ''Vernonia karvinskiana'' DC. * ''Vernonia kasaiensis'' K. Kalanda * ''Vernonia kawoziensis'' F.G. Davies * ''Vernonia kayuniana'' G.V. Pope * ''Vernonia kenteocephala'' Baker * ''Vernonia kigomae'' C. Jeffrey * ''Vernonia klattii'' N.F.F. MacLeish * ''Vernonia klossii'' S. Moore * ''Vernonia kradungensis'' H.Koyama * ''Vernonia lafukensis'' S. Moore === L === * ''Vernonia lamii'' J.Kost. * ''Vernonia lancifolia'' Merr. * ''Vernonia larsenii'' B.L. King & S.B. Jones * ''Vernonia latisquamata'' (Humbert) Humbert * ''Vernonia lavandulifolia'' Muschl. ex De Wild. * ''Vernonia leandrii'' Humbert * ''Vernonia ledermannii'' Mattf. * ''Vernonia ledocteana'' P. Duvigneaud & L. Van Bockstal * ''Vernonia lemurica'' Humbert * ''Vernonia leonensis'' A.L. Cabrera * ''Vernonia leptantha'' Klatt * ''Vernonia letiensis'' J.Kost. * ''Vernonia lettermannii'' Engelm. ex A. Gray * ''Vernonia limosa'' O. Hoffm. * ''Vernonia lindheimeri'' Gray & Engelm. * ''Vernonia lisowskii'' K. Kalanda * ''Vernonia loandensis'' S. Moore * ''Vernonia longibracteata'' S. Ortiz & Rodr. Oubina * ''Vernonia lualabensis'' De Wild. * ''Vernonia luhomeroensis'' Q.Luke & Beentje * ''Vernonia lundiensis'' (Hutch.) H. Wild & G.V. Pope * ''Vernonia luxuriosa'' J.Kost. * ''Vernonia lycioides'' H. Wild === M === * ''Vernonia macrachaenia'' Gagnep. * ''Vernonia madefacta'' H. Wild * ''Vernonia malabarica'' Hook. fil. * ''[[Vernonia mandrarensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia manongarivensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia marginata'' (Torr.) Rafin. * ''[[Vernonia marojejyensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia mastersii'' Watt ex Kanjilal & al. * ''Vernonia mazzocchii-alemannii'' Chiov. * ''Vernonia mbalensis'' G.V. Pope * ''[[Vernonia mecistophylla]]'' Baker (*) * ''Vernonia meeboldii'' W. W. Smith * ''Vernonia melanocoma'' C. Jeffrey * ''Vernonia mesogramme'' O. Hoffm. * ''Vernonia mikumiensis'' C. Jeffrey * ''Vernonia milanjiana'' S. Moore * ''Vernonia mildbraedii'' Muschl. * ''Vernonia mindanaensis'' Merr. * ''Vernonia miombicola'' H. Wild * ''Vernonia miombicoloides'' C. Jeffrey * ''Vernonia missurica'' Rafin. * ''Vernonia mogadoxensis'' Chiov. * ''Vernonia moluccensis'' (Bl.) Miq. * ''Vernonia monantha'' Humbert * ''Vernonia moritziana'' Sch. Bip. * ''Vernonia mossambicensis'' Buscalioni & Muschl. * ''Vernonia muelleri'' H. Wild * ''Vernonia mumpullensis'' Hiern * ''Vernonia mushituensis'' H. Wild * ''Vernonia mutimushii'' H. Wild === N === * ''Vernonia najas'' H. Wild * ''Vernonia napus'' O. Hoffm. * ''Vernonia neocoursiana'' Humbert * ''Vernonia neoperrieriana'' Humbert * ''Vernonia nepetifolia'' H. Wild * ''Vernonia neumanniana'' O. Hoffm. * ''Vernonia newbouldii'' Beentje & Mesfin * ''Vernonia noveboracensis'' (L.) Willd. * ''Vernonia nuxioides'' O Hoffm. & Muschl. === O === * ''Vernonia obionifolia'' O. Hoffm. * ''Vernonia ochyrae'' S. Lisowski * ''Vernonia orchidorrhiza'' Welw. ex Hiern * ''Vernonia orgyalis'' S. Moore * ''Vernonia ornata'' S. Moore * ''Vernonia otophora'' Mattf. === P === * ''Vernonia pachyclada'' Baker * ''Vernonia pandurata'' Hort. Vindob. ex Link * ''Vernonia papillosissima'' Chiov. * ''Vernonia papuana'' Lauterb. * ''Vernonia parapetersii'' C. Jeffrey * ''Vernonia parryae'' C. E. C. Fischer * ''Vernonia patentissima'' J.Kost. * ''Vernonia pellegrini'' Humbert ex Basse * ''Vernonia phanerophlebia'' Merr. * ''Vernonia phillipsiae'' S. Moore * ''Vernonia phlomoides'' Muschl. * ''Vernonia pierrei'' Gagnep. * ''Vernonia pinarensis'' Kitan. * ''Vernonia platylepis'' Drake * ''Vernonia plumbaginifolia'' Fenzl * ''Vernonia poggeana'' O. Hoffm. * ''Vernonia polyantha'' Warb. * ''Vernonia popeana'' C. Jeffrey * ''Vernonia potamophila'' Baker * ''Vernonia praticola'' S. Moore * ''Vernonia prolifera'' DC. * ''Vernonia pseudoappendiculata'' Humbert * ''Vernonia pseudojugalis'' Muschl. * ''Vernonia pulchella'' Small * ''Vernonia pulgarensis'' Elmer * ''Vernonia pygmaea'' O. Hoffm. === Q === * ''Vernonia quangensis'' O. Hoffm. === R === * ''Vernonia raui'' B.P Uniyal * ''Vernonia recurvata'' G. M. Barroso * ''Vernonia reinwardtiana'' De Vriese & Miq. ex Miq. * ''Vernonia retifolia'' S. Moore * ''Vernonia revoluta'' Buch.-Ham. * ''Vernonia rhodanthoidea'' Muschl. * ''Vernonia rhodesiana'' S. Moore * ''Vernonia rhodophylla'' O. Hoffm. * ''Vernonia robecchiana'' Muschl. * ''Vernonia robinsonii'' H. Wild * ''Vernonia rosenii'' R.E. Fr. * ''Vernonia roseoviolacea'' De Wild. * ''Vernonia rothii'' Oliv. & Hiern * ''Vernonia rubens'' H. Wild * ''Vernonia rufuensis'' Muschl. * ''Vernonia rupicola'' Ridley * ''Vernonia ruvungatundu'' C. Jeffrey * ''Vernonia ruwenzoriensis'' S. Moore === S === * ''Vernonia sabulosa'' Beentje & Mesfin * ''Vernonia saigonensis'' Gagnep. * ''[[Vernonia sakalava]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia sambiranensis]]'' (Humbert) Humbert (*) * ''Vernonia sangka'' Kerr * ''Vernonia sapinii'' De Wild. * ''Vernonia scaettae'' Humbert & Staner * ''Vernonia schlechteri'' O. Hoffm. * ''Vernonia schliebenii'' Mattf. * ''Vernonia schubotziana'' Muschl. * ''Vernonia schweinfurthii'' Oliv. & Hiern * ''Vernonia sclerophylla'' O. Hoffm. * ''Vernonia scoparia'' O. Hoffm. * ''Vernonia sechellensis'' Baker * ''Vernonia sengana'' S. Moore * ''Vernonia sericolepis'' O. Hoffm. * ''Vernonia seyrigii'' Humbert * ''Vernonia shabaensis'' K. Kalanda * ''Vernonia sidamensis'' O. Hoffm. * ''Vernonia solweziensis'' H. Wild * ''Vernonia spathulata'' (Forsk.) Sch. Bip. * ''Vernonia speiracephala'' Baker * ''Vernonia spenceriana'' Muschl. * ''Vernonia sphacelata'' Klatt * ''Vernonia stahelinoides'' Harv. * ''Vernonia stuhlmannii'' O. Hoffm. * ''Vernonia subacaulis'' Gagnep. * ''Vernonia subdentata'' J.Kost. * ''Vernonia subplumosa'' O. Hoffm. * ''Vernonia subscandens'' R.E. Fr. * ''Vernonia subsimplex'' Miq. * ''Vernonia subtilis'' J.Kost. * ''Vernonia sumbavensis'' J.Kost. * ''Vernonia suprafastigiata'' Klatt * ''Vernonia syringifolia'' O. Hoffm. === T === * ''[[Vernonia tanalensis]]'' Baker (*) * ''Vernonia tanganyikensis'' R.E. Fr. * ''Vernonia temnolepis'' O. Hoffm. * ''Vernonia tengwallii'' J.Kost. * ''Vernonia teucrioides'' Welw. ex O. Hoffm. * ''Vernonia teusczii'' Klatt ex Schinz * ''Vernonia tewoldei'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia texana'' (A. Gray) Small * ''Vernonia thodei'' Phillips * ''Vernonia thomsonii'' Hook. fil. * ''Vernonia thulinii'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia timorensis'' J.Kost. * ''Vernonia timpermaniana'' K. Kalanda * ''Vernonia tinctosetosa'' C. Jeffrey * ''Vernonia trachyphylla'' Muschl. * ''Vernonia tricholoba'' C. Jeffrey * ''Vernonia tropophila'' Humbert * ''Vernonia tuberifera'' R.E. Fr. === U === * ''Vernonia unicata'' C. Jeffrey * ''Vernonia upembaensis'' K. Kalanda === V === * ''Vernonia vaginata'' O. Hoffm. * ''Vernonia vallicola'' S. Moore * ''Vernonia verdickii'' O. Hoffm. & Muschl. * ''Vernonia verrucosa'' Klatt * ''Vernonia vietnamensis'' Bien * ''Vernonia violacea'' Oliv. & Hiern ex Oliv. * ''Vernonia violaceo-papposa'' De Wild. * ''[[Vernonia vohemarensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia vollesenii'' C. Jeffrey * ''Vernonia vulturina'' Shinners === W === * ''Vernonia wakefieldii'' Oliv. * ''Vernonia walshae'' J.Kost. * ''Vernonia welwitschii'' O. Hoffm. * ''Vernonia wetarensis'' J.Kost. * ''Vernonia wollastonii'' S. Moore === Y === * ''Vernonia yabelloana'' Mesfin Tadesse === Z === * ''Vernonia zambiana'' G.V. Pope * ''Vernonia zernyi'' Gilli === Karazana misy eto Madagasikara === Ny ankamaroan' ny karazana tao amin' ny ''Vernonia'' dia nafindra any amin' ny antokon-javamaniry hafa ka ireto ihany no sisa: * ''[[Vernonia alleizettei]]'' <small>Humbert</small> -- ambiatilahy * ''[[Vernonia ambolensis]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia ambrensis]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia ampandrandavensis]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia andapensis]]'' <small>Humbert</small> * ''Vernonia baillonii'' <small>Scott Elliot</small> * ''[[Vernonia betsiliensis]]'' <small>Drake</small> * ''[[Vernonia betsimisaraka]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia cephalophora]]'' <small>Oliv.</small> -- tsimifidy, tsimifily * ''[[Vernonia delapsa]]'' Baker -- hazombato * ''[[Vernonia diversifolia]]'' <small>Bojer ex DC.</small> -- ariandromanga, mangatovo, satrikoazamaratra, tsiatosika * ''Vernonia kenteocephala'' <small>Baker</small> * ''[[Vernonia latisquamata]]'' <small>(Humbert) Humbert</small> * ''[[Vernonia leandrii]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia mecistophylla]]'' <small>Baker</small> -- beaty * ''[[Vernonia pachyclada]]'' <small>Baker</small> * ''Vernonia sakalava'' <small>Humbert</small> * ''Vernonia sambiranensis'' <small>(Humbert) Humbert</small> * ''[[Vernonia tanalensis]]'' <small>Baker</small> * ''[[Vernonia vohemarensis]]'' <small>Humbert</small> Indreto ny karazana nafindra ao amin' ny antokon-javamaniry hafa (''[[Bechium]], [[Crystallopollen]], [[Cyanthillium]], [[Distephanus]]'', ''[[Gymnanthemum]]'', ''[[Polydora]]''): * Vernonia aemulans <small>Vatke</small> → Vernoniastrum aemulans (Vatke) H.Rob. * Vernonia alboviridis <small>Baker</small> → Distephanus garnierianus (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia ambongensis <small>Humbert</small> → Distephanus ambongensis (Humbert) H. Rob. * Vernonia amygdalina <small>Delile</small> → Gymnanthemum amygdalinum (Delile) Sch. Bip. ex Walp. * ''Vernonia appendiculata'' <small>Less</small>. → ''[[Gymnanthemum appendiculatum]]'' (Less.) H. Rob. -- ambiaty. * Vernonia bakeri <small>Vatke</small> → Distephanus bakeri (Vatke) V.A. Funk & H. Rob. * Vernonia bara <small>Humbert</small> → Distephanus bara (Humbert) H. Rob. -- kilangolahy * Vernonia baronii <small>Baker</small> → Gymnanthemum baronii (Baker) H. Rob. * ''[[Vernonia betonicifolia]]'' <small>Baker</small> → ''[[Cyanthillium cinereum]]'' -- kilahimena. * Vernonia capuronii <small>Humbert</small> → Distephanus capuronii (Humbert) V.A. Funk & H. Rob. * Vernonia chapelieri <small>Drake</small>  →  Gymnanthemum chapelieri (Drake) H.Rob. * ''Vernonia cinerea'' (L.) Less. → ''[[Cyanthillium cinereum]]'' (L.) H. Rob. -- ramitsiry * Vernonia colorata (Willd.) Drake → Gymnanthemum coloratum (Willd.) H. Rob. & B. Kahn * Vernonia eriophylla Drake → Distephanus eriophyllus (Drake) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia erythromarula'' Klatt → ''[[Bechium rubricaule]]'' -- kilahimena, lahimena * Vernonia exserta Baker. → ''[[Gymnanthemum exsertum]]'' -- maranitra, sakatavilotranala * Vernonia garnieriana Klatt  → Distephanus garnierianus (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia glutinosa DC. → Distephanus glutinosus (DC.) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia grandis (DC.) Bojer ex Vatke → Gymnanthemum coloratum (Willd.) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia grevei'' Drake → ''[[Distephanus grevei]]'' (Drake) V.A. Funk & H. Rob. -- tsivonina * ''Vernonia ibityensis'' Humbert → ''[[Distephanus ibityensis]]'' (Humbert) V.A. Funk & H. Rob. -- mananotra, ramanjoko * ''Vernonia leucolepis'' Baker -- ''[[Distephanus leucolepis]]'' <small>(Baker) H.Rob. & B.Kahn</small> --  tanamalefaka * Vernonia malacophyta Baker  → Distephanus malacophytus (Baker) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia moquinioides Baker → Distephanus garnierianus (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia nudicaulis'' Less. → ''[[Bechium nudicaule]]'' – kilahimena, lahimena * Vernonia nummulariaefolia Klatt → Distephanus nummulariaefolius (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia ochroleuca Baker → Distephanus ochroleucus (Baker) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia pectoralis Baker → Gymnanthemum pectorale (Baker) H.Rob. * ''Vernonia poissonii'' <small>Humbert</small> → ''[[Distephanus poissonii]]'' (Humbert) V.A. Funk & H. Rob. -- kilanga, sidikadambo * Vernonia polygalifolia <small>Less</small>. → Distephanus polygalifolius (Less.) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia polytricholepis'' <small>Baker</small> → ''[[Distephanus polytricholepis]]'' (Baker) V.A. Funk & H. Rob. -- hovonjy * ''Vernonia poskeana'' <small>Vatke & Hildebr.</small> → ''Polydora poskeana'' (Vatke & Hildebr.) H.Rob. → ''Crystallopollen angustifolium'' Steetz. * Vernonia pratensis <small>Klatt</small> → Bothriocline madagascariensis <small>(O.Hoffm.) O.Hoffm.</small> * ''Vernonia quartziticola'' <small>Humbert</small> → ''[[Distephanus quartziticola]]'' <small>(Humbert) V.A. Funk & H. Rob.</small> -- ramanjoko * Vernonia rhodolepis Baker → Distephanus rhodopappus (Baker) V.A.Funk & H.Rob. * Vernonia rhodopappa Baker → Distephanus rhodopappus (Baker) V.A. Funk & H. Rob. -- * Vernonia rubicunda Klatt → Jeffreycia hildebrandtii (Vatke) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla. * Vernonia scariosa Baker → Distephanus glutinosus (DC.) H.Rob. & B.Kahn. * ''Vernonia secundifolia'' <small>Bojer ex DC.</small> → ''[[Gymnanthemum secundifolium]]'' <small>(Bojer ex DC.) H.Rob.</small> -- masimposaina, ranendohazo * ''Vernonia spiciformis'' Klatt → ''[[Distephanus spiciformis]]'' <small>(Klatt) V.A. Funk & H. Rob.</small> -- kilahimena * ''Vernonia sublutea'' <small>Scott Elliot</small> → ''[[Distephanus subluteus]]'' <small>(Scott Elliot) H.Rob. & B.Kahn</small> -- andriambolamena * ''Vernonia trichodesma'' <small>Baker</small> → ''[[Gymnanthemum exsertum]]'' <small>(Baker) H.Rob.</small> --  sakatavilotra * ''Vernonia trinervis'' <small>(Bojer ex DC.) Drake.</small> → ''[[Distephanus trinervis]]'' <small>Bojer ex DC.</small> -- anambohitra, kijejalahinala, kijejalahy, longolongo, rambiazina == Fampiasana ny karazana sasany == Ny ravin' ny karazana ''Vernonia amygdalina'' sy ''Vernonia hymenolepis'' ary ''Vernonia calvoana'' dia ampiasaina any [[Kamerona]] sy any [[Nizerià]] mba hanamboarana sakafo antsoina hoe ''ndolé''. == Jereo koa == * ''[[Asteraceae]]'' * ''[[Bechium]]'' * ''[[Cacalia]]'' * ''[[Cyanthillium]]'' * ''[[Distephanus]]'' * ''[[Gymnanthemum]]'' * ''[[Vernoniastrum]]'' == Rohy ivelany == * "''[http://tenymalagasy.org/bins/teny2/Vernonia?w=Vernonia Vernonia]''", ''tenymalagasy.org'' (marihina fa efa lany andro ny anarana ara-tsiansa sasany omen' ity rakipahalalana ity) == Loharano sy fanamarihana == qbju3cu7o50qm8omy74fuk911qqxidc 1141215 1141214 2026-05-31T12:25:03Z Thelezifor 15140 /* Jereo koa */ 1141215 wikitext text/x-wiki [[Sary:Vernonia noveboracensis 1.JPG|vignette|''[[Vernonia noveboracensis]]''|366x366px]] [[Sary:Vernonia baldwinii.jpg|vignette|''[[Vernonia baldwinii]]''|296x296px]] Ny '''''Vernonia''''' dia vondron-karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]''. Misy karazana 350 any ho any, izay maniry amin' ny endrika [[Zavamaniry ahitra|ahitra]] na [[hazobotry]] ity vondrona ity. Ny karazana sasany amin' ity vondrona ity dia fantatra amin' ny anarana hoe ironweeds. Ny karazana sasany dia azo hanina sy manan-danja ara-toekarena. Fantatra amin' ny fananany [[Voninkazo|voniny]] volomparasy marevaka izy ireo. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Vernonia galamensis (25396105376).jpg|vignette|209x209px|''[[Vernonia galamensis]]'']] Ny karazana ao amin' io vondron-karazana io dia hita any [[Amerika Atsimo]], aty [[Afrika]], any [[Azia Atsimo-Atsinanana]] ary any [[Amerika Avaratra]]. Ny vondron-karazana ''Vernonia'' dia afaka manome karazana safiotra amin' ny alalan' ny karazana maromaro mitovy ao amin' ny faritra ahita,a azy ireo. Misy karazana 350 eo ho eo ao amin' ity vondron-karazana ity. Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[Catalogue of Life]]'' <small>(24</small> <small>Jolay 2017)</small><ref><small>''[https://www.catalogueoflife.org/data/taxon/647MF Catalogue of Life Checklist]'', notsidihina tamin' ny 24 juillet 2017.</small></ref>: === A === * ''[[Vernonia acaulis]]'' (Walt.) Gleason * ''[[Vernonia acrophila]]'' Merr. * ''[[Vernonia actaea]]'' J.Kost. * ''[[Vernonia acuminatissima]]'' S. Moore * ''[[Vernonia adenocephala]]'' S. Moore * ''[[Vernonia adulteriana]]'' Thell. * ''[[Vernonia albifolia]]'' J.Kost. * ''[[Vernonia albosquama]]'' Y.-L. Chen * ''[[Vernonia alleizettei]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia alticola]]'' G.V. Pope * ''[[Vernonia amboinensis]]'' J.Kost. * ''[[Vernonia ambolensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia ambrensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia amoena]]'' S. Moore * ''[[Vernonia ampandrandavensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia anamallica]]'' Bedd. ex Gamble * ''[[Vernonia anandrioides]]'' S. Moore * ''[[Vernonia andapensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia angustifolia]]'' Michx. * ''[[Vernonia annamensis]]'' S. Moore * ''[[Vernonia antunesii]]'' O.Hoffm. * ''[[Vernonia aosteana]]'' Buscalioni & Muschl. * ''[[Vernonia apoensis]]'' Elmer * ''[[Vernonia arabica]]'' F. G. Davies * ''[[Vernonia areysiana]]'' Defl. * ''[[Vernonia arkansana]]'' DC. * ''[[Vernonia aschersonii]]'' Sch. Bip. * ''[[Vernonia aschersonioides]]'' Chiov. === B === * ''[[Vernonia baillonii]]'' S. Elliot * ''[[Vernonia balansae]]'' Gagnep. * ''[[Vernonia baldwinii]]'' Torr. * ''[[Vernonia bambilorensis]]'' Berhaut * ''[[Vernonia bauchiensis]]'' Hutch. & Dalziel * ''[[Vernonia bealliae]]'' McVaugh * ''[[Vernonia beddomei]]'' Hook. fil. * ''[[Vernonia benguellensis]]'' Hiern * ''Vernonia benguetensis'' Elmer * ''[[Vernonia betonicifolia]]'' Baker (*) * ''[[Vernonia betsiliensis]]'' Drake (*) * ''[[Vernonia betsimisaraka]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia bipontini]]'' Vatke * ''[[Vernonia blodgettii]]'' Small * ''[[Vernonia bonapartei]]'' Gagnep. * ''Vernonia bontocensis'' Merr. * ''Vernonia boquerona'' B.L. Turner * ''Vernonia borneensis'' Miq. * ''Vernonia bottae'' Jaub. & Spach * ''Vernonia bourneana'' W. W. Smith * ''Vernonia brachytrichoides'' C. Jeffrey * ''Vernonia brazzavillensis'' Aubrev. ex Compere * ''Vernonia brideliifolia'' O. Hoffm. * ''Vernonia britteniana'' Hiern * ''Vernonia bruceae'' C. Jeffrey * ''Vernonia bruceana'' H. Wild * ''Vernonia buchingeri'' Sch. Bip. ex Steetz * ''Vernonia buloburtiensis'' Mesfin Tadesse === C === * ''Vernonia calulu'' Hiern * ''Vernonia campicola'' S. Moore * ''Vernonia capituliflora'' Miq. * ''Vernonia carnea'' Hiern * ''Vernonia carnotiana'' Humbert * ''[[Vernonia cephalophora]]'' Oliv. (*) * ''[[Vernonia chapmanii]]'' C. D. Adams (*) * ''Vernonia chevalieri'' Gagnep. * ''Vernonia chiliocephala'' O. Hoffm. * ''Vernonia cleanthoides'' O. Hoffm. * ''Vernonia clinopodioides'' O. Hoffm. * ''Vernonia cockburniana'' Balf. fil. * ''Vernonia coerulea'' J.Kost. * ''Vernonia colorata'' (Willd.) Drake * ''Vernonia concinna'' S. Moore * ''Vernonia confusa'' Redonda-Mart., Villaseñor & A.Campos * ''Vernonia congolensis'' De Wild. & Muschl. * ''Vernonia conyzoides'' DC. in Wight * ''Vernonia corchoroides'' Muschl. * ''Vernonia coronata'' J.Kost. * ''Vernonia cryptocephala'' Baker * ''Vernonia cylindrica'' Sch. Bip. ex Walp. * ''Vernonia cymosa'' Bl. === D === * ''Vernonia dalettiensis'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia daphnifolia'' O. Hoffm. * ''Vernonia decaryana'' Humbert * ''[[Vernonia delapsa]]'' Baker (*) * ''Vernonia dembocola'' K. Kalanda * ''Vernonia devredii'' K. Kalanda * ''Vernonia dewildemaniana'' Muschl. * ''Vernonia didessana'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia dissimilis'' Gleason * ''[[Vernonia diversifolia]]'' Boj. ex DC. (*) * ''Vernonia divulgata'' S. Moore * ''Vernonia djalonensis'' A. Cheval., * ''Vernonia dranensis'' S. Moore * ''Vernonia drymaria'' Klatt. * ''Vernonia durifolia'' J.Kost. * ''Vernonia duvigneaudii'' K. Kalanda === E === * ''Vernonia echioides'' Less. * ''Vernonia elmeri'' Merr. * ''Vernonia evrardiana'' K. Kalanda * ''Vernonia extranea'' S. Moore * ''Vernonia eylesii'' S. Moore === F === * ''Vernonia fasciculata'' Michx. * ''Vernonia faustiana'' (Chapman & Jones) B.L. Turner * ''Vernonia fimbrillata'' J.Kost. * ''Vernonia fischeri'' O. Hoffm. * ''Vernonia flaccidifolia'' Small * ''Vernonia flanaganii'' (E.P. Phillips) O.M. Hilliard * ''Vernonia floresiana'' J.Kost. * ''Vernonia forbesii'' S. Moore * ''Vernonia fractiflexa'' H. Wild * ''Vernonia friisii'' Mesfin === G === * ''[[Vernonia galamensis]]'' (Cass.) Less. (*) * ''Vernonia galpinii'' Klatt * ''Vernonia ganevii'' D.J.N. Hind * ''Vernonia georgiana'' Bartlett * ''Vernonia gerrardii'' Harv. * ''Vernonia gertii'' Dematt. * ''Vernonia gigantea'' (Walt.) Trel. ex Branner & Coville * ''Vernonia gilbertii'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia glandulifolia'' Merr. * ''Vernonia glauca'' (L.) Willd. * ''Vernonia goetzenii'' O. Hoffm. * ''Vernonia gofensis'' O. Hoffm. * ''Vernonia golungensis'' Welw. ex Mendonca * ''Vernonia gossweileri'' S. Moore * ''Vernonia gossypina'' Gamble * ''Vernonia graniticola'' G.V. Pope * ''Vernonia greggii'' A. Gray * ''Vernonia griseopapposa'' G.V. Pope * ''Vernonia guadalupensis'' Heller === H === * ''Vernonia hamata'' Klatt * ''Vernonia helenae'' Buscalioni & Muschl. * ''Vernonia helferi'' Hook. fil. * ''Vernonia helodea'' H. Wild * ''Vernonia hispidula'' Drake * ''Vernonia holstii'' O. Hoffm. * ''Vernonia homolleae'' Humbert * ''Vernonia huillensis'' Hiern * ''Vernonia humillima'' Humbert * ''Vernonia hyalina'' C. E. C. Fischer * ''Vernonia ianthina'' Muschl. === I === * ''[[Vernonia ikongensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia inanis'' S. Moore * ''Vernonia incana'' Less. * ''[[Vernonia isalensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia ischnophylla'' Muschl. * ''Vernonia isoetifolia'' H. Wild === J === * ''Vernonia jaegeri'' C. D. Adams * ''Vernonia joyaliae'' B.L. Turner * ''Vernonia junghuhniana'' J.Kost. === K === * ''Vernonia kabaensis'' J.Kost. * ''Vernonia kamerunensis'' Mattf. * ''Vernonia kandtii'' Muschl. * ''Vernonia kannikattiensis'' Rajakumar, Selvak., S.Murug. & Chellap. * ''Vernonia kapirensis'' De Wild. * ''Vernonia kapolowensis'' K. Kalanda * ''Vernonia karvinskiana'' DC. * ''Vernonia kasaiensis'' K. Kalanda * ''Vernonia kawoziensis'' F.G. Davies * ''Vernonia kayuniana'' G.V. Pope * ''Vernonia kenteocephala'' Baker * ''Vernonia kigomae'' C. Jeffrey * ''Vernonia klattii'' N.F.F. MacLeish * ''Vernonia klossii'' S. Moore * ''Vernonia kradungensis'' H.Koyama * ''Vernonia lafukensis'' S. Moore === L === * ''Vernonia lamii'' J.Kost. * ''Vernonia lancifolia'' Merr. * ''Vernonia larsenii'' B.L. King & S.B. Jones * ''Vernonia latisquamata'' (Humbert) Humbert * ''Vernonia lavandulifolia'' Muschl. ex De Wild. * ''Vernonia leandrii'' Humbert * ''Vernonia ledermannii'' Mattf. * ''Vernonia ledocteana'' P. Duvigneaud & L. Van Bockstal * ''Vernonia lemurica'' Humbert * ''Vernonia leonensis'' A.L. Cabrera * ''Vernonia leptantha'' Klatt * ''Vernonia letiensis'' J.Kost. * ''Vernonia lettermannii'' Engelm. ex A. Gray * ''Vernonia limosa'' O. Hoffm. * ''Vernonia lindheimeri'' Gray & Engelm. * ''Vernonia lisowskii'' K. Kalanda * ''Vernonia loandensis'' S. Moore * ''Vernonia longibracteata'' S. Ortiz & Rodr. Oubina * ''Vernonia lualabensis'' De Wild. * ''Vernonia luhomeroensis'' Q.Luke & Beentje * ''Vernonia lundiensis'' (Hutch.) H. Wild & G.V. Pope * ''Vernonia luxuriosa'' J.Kost. * ''Vernonia lycioides'' H. Wild === M === * ''Vernonia macrachaenia'' Gagnep. * ''Vernonia madefacta'' H. Wild * ''Vernonia malabarica'' Hook. fil. * ''[[Vernonia mandrarensis]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia manongarivensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia marginata'' (Torr.) Rafin. * ''[[Vernonia marojejyensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia mastersii'' Watt ex Kanjilal & al. * ''Vernonia mazzocchii-alemannii'' Chiov. * ''Vernonia mbalensis'' G.V. Pope * ''[[Vernonia mecistophylla]]'' Baker (*) * ''Vernonia meeboldii'' W. W. Smith * ''Vernonia melanocoma'' C. Jeffrey * ''Vernonia mesogramme'' O. Hoffm. * ''Vernonia mikumiensis'' C. Jeffrey * ''Vernonia milanjiana'' S. Moore * ''Vernonia mildbraedii'' Muschl. * ''Vernonia mindanaensis'' Merr. * ''Vernonia miombicola'' H. Wild * ''Vernonia miombicoloides'' C. Jeffrey * ''Vernonia missurica'' Rafin. * ''Vernonia mogadoxensis'' Chiov. * ''Vernonia moluccensis'' (Bl.) Miq. * ''Vernonia monantha'' Humbert * ''Vernonia moritziana'' Sch. Bip. * ''Vernonia mossambicensis'' Buscalioni & Muschl. * ''Vernonia muelleri'' H. Wild * ''Vernonia mumpullensis'' Hiern * ''Vernonia mushituensis'' H. Wild * ''Vernonia mutimushii'' H. Wild === N === * ''Vernonia najas'' H. Wild * ''Vernonia napus'' O. Hoffm. * ''Vernonia neocoursiana'' Humbert * ''Vernonia neoperrieriana'' Humbert * ''Vernonia nepetifolia'' H. Wild * ''Vernonia neumanniana'' O. Hoffm. * ''Vernonia newbouldii'' Beentje & Mesfin * ''Vernonia noveboracensis'' (L.) Willd. * ''Vernonia nuxioides'' O Hoffm. & Muschl. === O === * ''Vernonia obionifolia'' O. Hoffm. * ''Vernonia ochyrae'' S. Lisowski * ''Vernonia orchidorrhiza'' Welw. ex Hiern * ''Vernonia orgyalis'' S. Moore * ''Vernonia ornata'' S. Moore * ''Vernonia otophora'' Mattf. === P === * ''Vernonia pachyclada'' Baker * ''Vernonia pandurata'' Hort. Vindob. ex Link * ''Vernonia papillosissima'' Chiov. * ''Vernonia papuana'' Lauterb. * ''Vernonia parapetersii'' C. Jeffrey * ''Vernonia parryae'' C. E. C. Fischer * ''Vernonia patentissima'' J.Kost. * ''Vernonia pellegrini'' Humbert ex Basse * ''Vernonia phanerophlebia'' Merr. * ''Vernonia phillipsiae'' S. Moore * ''Vernonia phlomoides'' Muschl. * ''Vernonia pierrei'' Gagnep. * ''Vernonia pinarensis'' Kitan. * ''Vernonia platylepis'' Drake * ''Vernonia plumbaginifolia'' Fenzl * ''Vernonia poggeana'' O. Hoffm. * ''Vernonia polyantha'' Warb. * ''Vernonia popeana'' C. Jeffrey * ''Vernonia potamophila'' Baker * ''Vernonia praticola'' S. Moore * ''Vernonia prolifera'' DC. * ''Vernonia pseudoappendiculata'' Humbert * ''Vernonia pseudojugalis'' Muschl. * ''Vernonia pulchella'' Small * ''Vernonia pulgarensis'' Elmer * ''Vernonia pygmaea'' O. Hoffm. === Q === * ''Vernonia quangensis'' O. Hoffm. === R === * ''Vernonia raui'' B.P Uniyal * ''Vernonia recurvata'' G. M. Barroso * ''Vernonia reinwardtiana'' De Vriese & Miq. ex Miq. * ''Vernonia retifolia'' S. Moore * ''Vernonia revoluta'' Buch.-Ham. * ''Vernonia rhodanthoidea'' Muschl. * ''Vernonia rhodesiana'' S. Moore * ''Vernonia rhodophylla'' O. Hoffm. * ''Vernonia robecchiana'' Muschl. * ''Vernonia robinsonii'' H. Wild * ''Vernonia rosenii'' R.E. Fr. * ''Vernonia roseoviolacea'' De Wild. * ''Vernonia rothii'' Oliv. & Hiern * ''Vernonia rubens'' H. Wild * ''Vernonia rufuensis'' Muschl. * ''Vernonia rupicola'' Ridley * ''Vernonia ruvungatundu'' C. Jeffrey * ''Vernonia ruwenzoriensis'' S. Moore === S === * ''Vernonia sabulosa'' Beentje & Mesfin * ''Vernonia saigonensis'' Gagnep. * ''[[Vernonia sakalava]]'' Humbert (*) * ''[[Vernonia sambiranensis]]'' (Humbert) Humbert (*) * ''Vernonia sangka'' Kerr * ''Vernonia sapinii'' De Wild. * ''Vernonia scaettae'' Humbert & Staner * ''Vernonia schlechteri'' O. Hoffm. * ''Vernonia schliebenii'' Mattf. * ''Vernonia schubotziana'' Muschl. * ''Vernonia schweinfurthii'' Oliv. & Hiern * ''Vernonia sclerophylla'' O. Hoffm. * ''Vernonia scoparia'' O. Hoffm. * ''Vernonia sechellensis'' Baker * ''Vernonia sengana'' S. Moore * ''Vernonia sericolepis'' O. Hoffm. * ''Vernonia seyrigii'' Humbert * ''Vernonia shabaensis'' K. Kalanda * ''Vernonia sidamensis'' O. Hoffm. * ''Vernonia solweziensis'' H. Wild * ''Vernonia spathulata'' (Forsk.) Sch. Bip. * ''Vernonia speiracephala'' Baker * ''Vernonia spenceriana'' Muschl. * ''Vernonia sphacelata'' Klatt * ''Vernonia stahelinoides'' Harv. * ''Vernonia stuhlmannii'' O. Hoffm. * ''Vernonia subacaulis'' Gagnep. * ''Vernonia subdentata'' J.Kost. * ''Vernonia subplumosa'' O. Hoffm. * ''Vernonia subscandens'' R.E. Fr. * ''Vernonia subsimplex'' Miq. * ''Vernonia subtilis'' J.Kost. * ''Vernonia sumbavensis'' J.Kost. * ''Vernonia suprafastigiata'' Klatt * ''Vernonia syringifolia'' O. Hoffm. === T === * ''[[Vernonia tanalensis]]'' Baker (*) * ''Vernonia tanganyikensis'' R.E. Fr. * ''Vernonia temnolepis'' O. Hoffm. * ''Vernonia tengwallii'' J.Kost. * ''Vernonia teucrioides'' Welw. ex O. Hoffm. * ''Vernonia teusczii'' Klatt ex Schinz * ''Vernonia tewoldei'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia texana'' (A. Gray) Small * ''Vernonia thodei'' Phillips * ''Vernonia thomsonii'' Hook. fil. * ''Vernonia thulinii'' Mesfin Tadesse * ''Vernonia timorensis'' J.Kost. * ''Vernonia timpermaniana'' K. Kalanda * ''Vernonia tinctosetosa'' C. Jeffrey * ''Vernonia trachyphylla'' Muschl. * ''Vernonia tricholoba'' C. Jeffrey * ''Vernonia tropophila'' Humbert * ''Vernonia tuberifera'' R.E. Fr. === U === * ''Vernonia unicata'' C. Jeffrey * ''Vernonia upembaensis'' K. Kalanda === V === * ''Vernonia vaginata'' O. Hoffm. * ''Vernonia vallicola'' S. Moore * ''Vernonia verdickii'' O. Hoffm. & Muschl. * ''Vernonia verrucosa'' Klatt * ''Vernonia vietnamensis'' Bien * ''Vernonia violacea'' Oliv. & Hiern ex Oliv. * ''Vernonia violaceo-papposa'' De Wild. * ''[[Vernonia vohemarensis]]'' Humbert (*) * ''Vernonia vollesenii'' C. Jeffrey * ''Vernonia vulturina'' Shinners === W === * ''Vernonia wakefieldii'' Oliv. * ''Vernonia walshae'' J.Kost. * ''Vernonia welwitschii'' O. Hoffm. * ''Vernonia wetarensis'' J.Kost. * ''Vernonia wollastonii'' S. Moore === Y === * ''Vernonia yabelloana'' Mesfin Tadesse === Z === * ''Vernonia zambiana'' G.V. Pope * ''Vernonia zernyi'' Gilli === Karazana misy eto Madagasikara === Ny ankamaroan' ny karazana tao amin' ny ''Vernonia'' dia nafindra any amin' ny antokon-javamaniry hafa ka ireto ihany no sisa: * ''[[Vernonia alleizettei]]'' <small>Humbert</small> -- ambiatilahy * ''[[Vernonia ambolensis]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia ambrensis]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia ampandrandavensis]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia andapensis]]'' <small>Humbert</small> * ''Vernonia baillonii'' <small>Scott Elliot</small> * ''[[Vernonia betsiliensis]]'' <small>Drake</small> * ''[[Vernonia betsimisaraka]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia cephalophora]]'' <small>Oliv.</small> -- tsimifidy, tsimifily * ''[[Vernonia delapsa]]'' Baker -- hazombato * ''[[Vernonia diversifolia]]'' <small>Bojer ex DC.</small> -- ariandromanga, mangatovo, satrikoazamaratra, tsiatosika * ''Vernonia kenteocephala'' <small>Baker</small> * ''[[Vernonia latisquamata]]'' <small>(Humbert) Humbert</small> * ''[[Vernonia leandrii]]'' <small>Humbert</small> * ''[[Vernonia mecistophylla]]'' <small>Baker</small> -- beaty * ''[[Vernonia pachyclada]]'' <small>Baker</small> * ''Vernonia sakalava'' <small>Humbert</small> * ''Vernonia sambiranensis'' <small>(Humbert) Humbert</small> * ''[[Vernonia tanalensis]]'' <small>Baker</small> * ''[[Vernonia vohemarensis]]'' <small>Humbert</small> Indreto ny karazana nafindra ao amin' ny antokon-javamaniry hafa (''[[Bechium]], [[Crystallopollen]], [[Cyanthillium]], [[Distephanus]]'', ''[[Gymnanthemum]]'', ''[[Polydora]]''): * Vernonia aemulans <small>Vatke</small> → Vernoniastrum aemulans (Vatke) H.Rob. * Vernonia alboviridis <small>Baker</small> → Distephanus garnierianus (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia ambongensis <small>Humbert</small> → Distephanus ambongensis (Humbert) H. Rob. * Vernonia amygdalina <small>Delile</small> → Gymnanthemum amygdalinum (Delile) Sch. Bip. ex Walp. * ''Vernonia appendiculata'' <small>Less</small>. → ''[[Gymnanthemum appendiculatum]]'' (Less.) H. Rob. -- ambiaty. * Vernonia bakeri <small>Vatke</small> → Distephanus bakeri (Vatke) V.A. Funk & H. Rob. * Vernonia bara <small>Humbert</small> → Distephanus bara (Humbert) H. Rob. -- kilangolahy * Vernonia baronii <small>Baker</small> → Gymnanthemum baronii (Baker) H. Rob. * ''[[Vernonia betonicifolia]]'' <small>Baker</small> → ''[[Cyanthillium cinereum]]'' -- kilahimena. * Vernonia capuronii <small>Humbert</small> → Distephanus capuronii (Humbert) V.A. Funk & H. Rob. * Vernonia chapelieri <small>Drake</small>  →  Gymnanthemum chapelieri (Drake) H.Rob. * ''Vernonia cinerea'' (L.) Less. → ''[[Cyanthillium cinereum]]'' (L.) H. Rob. -- ramitsiry * Vernonia colorata (Willd.) Drake → Gymnanthemum coloratum (Willd.) H. Rob. & B. Kahn * Vernonia eriophylla Drake → Distephanus eriophyllus (Drake) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia erythromarula'' Klatt → ''[[Bechium rubricaule]]'' -- kilahimena, lahimena * Vernonia exserta Baker. → ''[[Gymnanthemum exsertum]]'' -- maranitra, sakatavilotranala * Vernonia garnieriana Klatt  → Distephanus garnierianus (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia glutinosa DC. → Distephanus glutinosus (DC.) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia grandis (DC.) Bojer ex Vatke → Gymnanthemum coloratum (Willd.) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia grevei'' Drake → ''[[Distephanus grevei]]'' (Drake) V.A. Funk & H. Rob. -- tsivonina * ''Vernonia ibityensis'' Humbert → ''[[Distephanus ibityensis]]'' (Humbert) V.A. Funk & H. Rob. -- mananotra, ramanjoko * ''Vernonia leucolepis'' Baker -- ''[[Distephanus leucolepis]]'' <small>(Baker) H.Rob. & B.Kahn</small> --  tanamalefaka * Vernonia malacophyta Baker  → Distephanus malacophytus (Baker) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia moquinioides Baker → Distephanus garnierianus (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia nudicaulis'' Less. → ''[[Bechium nudicaule]]'' – kilahimena, lahimena * Vernonia nummulariaefolia Klatt → Distephanus nummulariaefolius (Klatt) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia ochroleuca Baker → Distephanus ochroleucus (Baker) H.Rob. & B.Kahn * Vernonia pectoralis Baker → Gymnanthemum pectorale (Baker) H.Rob. * ''Vernonia poissonii'' <small>Humbert</small> → ''[[Distephanus poissonii]]'' (Humbert) V.A. Funk & H. Rob. -- kilanga, sidikadambo * Vernonia polygalifolia <small>Less</small>. → Distephanus polygalifolius (Less.) H.Rob. & B.Kahn * ''Vernonia polytricholepis'' <small>Baker</small> → ''[[Distephanus polytricholepis]]'' (Baker) V.A. Funk & H. Rob. -- hovonjy * ''Vernonia poskeana'' <small>Vatke & Hildebr.</small> → ''Polydora poskeana'' (Vatke & Hildebr.) H.Rob. → ''Crystallopollen angustifolium'' Steetz. * Vernonia pratensis <small>Klatt</small> → Bothriocline madagascariensis <small>(O.Hoffm.) O.Hoffm.</small> * ''Vernonia quartziticola'' <small>Humbert</small> → ''[[Distephanus quartziticola]]'' <small>(Humbert) V.A. Funk & H. Rob.</small> -- ramanjoko * Vernonia rhodolepis Baker → Distephanus rhodopappus (Baker) V.A.Funk & H.Rob. * Vernonia rhodopappa Baker → Distephanus rhodopappus (Baker) V.A. Funk & H. Rob. -- * Vernonia rubicunda Klatt → Jeffreycia hildebrandtii (Vatke) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla. * Vernonia scariosa Baker → Distephanus glutinosus (DC.) H.Rob. & B.Kahn. * ''Vernonia secundifolia'' <small>Bojer ex DC.</small> → ''[[Gymnanthemum secundifolium]]'' <small>(Bojer ex DC.) H.Rob.</small> -- masimposaina, ranendohazo * ''Vernonia spiciformis'' Klatt → ''[[Distephanus spiciformis]]'' <small>(Klatt) V.A. Funk & H. Rob.</small> -- kilahimena * ''Vernonia sublutea'' <small>Scott Elliot</small> → ''[[Distephanus subluteus]]'' <small>(Scott Elliot) H.Rob. & B.Kahn</small> -- andriambolamena * ''Vernonia trichodesma'' <small>Baker</small> → ''[[Gymnanthemum exsertum]]'' <small>(Baker) H.Rob.</small> --  sakatavilotra * ''Vernonia trinervis'' <small>(Bojer ex DC.) Drake.</small> → ''[[Distephanus trinervis]]'' <small>Bojer ex DC.</small> -- anambohitra, kijejalahinala, kijejalahy, longolongo, rambiazina == Fampiasana ny karazana sasany == Ny ravin' ny karazana ''Vernonia amygdalina'' sy ''Vernonia hymenolepis'' ary ''Vernonia calvoana'' dia ampiasaina any [[Kamerona]] sy any [[Nizerià]] mba hanamboarana sakafo antsoina hoe ''ndolé''. == Jereo koa == * ''[[Asteraceae]]'' * ''[[Bechium]]'' * ''[[Bothriocline]]'' * ''[[Cacalia]]'' * ''[[Cyanthillium]]'' * ''[[Distephanus]]'' * ''[[Gymnanthemum]]'' * ''[[Vernoniastrum]]'' == Rohy ivelany == * "''[http://tenymalagasy.org/bins/teny2/Vernonia?w=Vernonia Vernonia]''", ''tenymalagasy.org'' (marihina fa efa lany andro ny anarana ara-tsiansa sasany omen' ity rakipahalalana ity) == Loharano sy fanamarihana == mh1woovx5qzzmmp2zg0g1v5oj1ysb73 0 294919 1141250 1116311 2026-05-31T13:52:57Z Thelezifor 15140 Nandamina lahatsoratra 1141250 wikitext text/x-wiki [[Sary:Cacalia plantaginea.jpg|vignette|348x348px|''Cacalia plantaginea'']] Ny '''''Cacalia''''' dia antokon-javamaniry lehibe ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]'', maniry any amin' ny faritra avaratra amin' ny Tany, indrindra any [[Eorôpa]] sy [[Anatôlia|Azia Minora]]. Io anarana io dia <u>efa tsy ekena</u> ankehitriny (''nomen rejiciendum'') ao amin' ny ''International'' ''Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants''. sy ao amin' ny ''International Plant Names Index''. Ny karazana tao aminy dia notsinjaraina amin' ny vondron-karazana samihafa ao amin' ny foko [[Senecioneae]]<ref><small>Flore of North América, "[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=102641 232. Arnoglossum Rafinesque, Fl. Ludov. 64. 1817.] [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.efloras.org%2Fflorataxon.aspx%3Fflora_id%3D1%26taxon_id%3D102641 arsiva]]" (notsidihina tamin' ny 15 Avrily 2008), pp 542, 622</small></ref><ref><small>''ITIS'' : [https://archive.wikiwix.com/cache/20180131185252/http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1 Arnoglossum] [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=https%3A%2F%2Fwww.itis.gov%2Fservlet%2FSingleRpt%2FSingleRpt%3Fsearch_topic%3DTSN%26search_value%3D36582 arsiva]]</small></ref><ref><small>International Plant Names Index, "[https://www.ipni.org/?q=genus%3AArnoglossum Searched on: Genus = Arnoglossum and Hybrids only = false] [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.ipni.org%2Fipni%2FadvPlantNameSearch.do%3Ffind_authorAbbrev%3D%26find_infragenus%3D%26find_includeBasionymAuthors%3Don%26find_isIKRrecord%3Don%26find_includePublicationAuthors%3Don%26find_isAPNIRecord%3Don%26find_family%3D%26find_infrafamily%3D%26find_infraspecies%3D%26find_isGCIRecord%3Don%26find_publicationTitle%3D%26find_genus%3DArnoglossum%26find_species%3D arsiva]]", 2005 (notsidihina tamin' ny 15 Avrily 2008)</small></ref><ref><small>Botanischer Garten und Botanisches Museum Berlin-Dahlem, "[https://ww2.bgbm.org/EuroPlusMed/PTaxonDetail.asp?NameId=117388&PTRefFk=7000000 Details for: Cacalia]" [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fww2.bgbm.org%2FEuroPlusMed%2FPTaxonDetail.asp%3FNameId%3D117388%26PTRefFk%3D7000000 arsiva]], Euro+Med PlantBase, Freie Universität Berlin (notsidihina tamin' ny 15 Avrily 2008)</small></ref>: ''Emilia'', ''Arnoglossum'', ''Cacaliopsis'', ''Hasteola'', ''Mikania'', ''Parasenecio'', ''Porophyllum'', ''Psacalium'' ary ''Rugelia''. == Karazana tao amin' ny ''Cacalia'' == [[Sary:Cacalia atriplicifolia flower.jpg|vignette|298x298px|''Cacalia atriplicifolia'']] Ireto ny karazana hita ao amin' io vondron-karazana io: * ''Cacalia adenostyloides'' (syn. ) * ''Cacalia alliariae'' (→ ''Adenostyles alliariae'') * ''Cacalia alpina'' (→ ''Adenostyles alpina'') * ''Cacalia atriplicifolia'' (→ ''Arnoglossum atriplicifolium'') * ''Cacalia briquetii'' (→ ''Adenostyles briquetii'') * ''Cacalia cordifolia'' (→ ''Mikania cordifolia'') * ''Cacalia delphiniifolia'' (→ ''Parasenecio delphiniifolius'') * ''Cacalia diversifolia'' (→ ''Arnoglossum diversifolium'') * ''Cacalia elliottii'' (→ ''Arnoglossum ovatum'') * ''Cacalia floridana'' (→ ''Arnoglossum floridanum'') * ''Cacalia forrestii'' (→ ''Parasenecio forrestii'') * ''Cacalia hastata'' (→ ) * ''Cacalia javanica'' (→ ) * ''[[Cacalia kleinia]]'' (→ ''Kleinia neriifolia'') * ''Cacalia lanceolata'' (→ ''Arnoglossum ovatum'') * ''Cacalia leucophylla'' (→ ''Adenostyles leucophylla'') * ''[[Cacalia mentrasto]]'' (→ ''Ageratum conyzoides'') * ''Cacalia muehlenbergii'' (→ ''Arnoglossum muehlenbergii'') * ''Cacalia ovata'' (→ ''Arnoglossum ovatum'') * ''[[Cacalia porophyllum]]'' (→ ''Porophyllum ruderale'') * ''Cacalia reniformis'' (→ ''Arnoglossum muehlenbergii'') * ''[[Cacalia ruderalis]]'' (→ ''Porophyllum ruderale'') * ''Cacalia rotundifolia'' (→ ''Arnoglossum atriplicifolium'') * ''[[Cacalia sonchifolia]]'' (→ ''Emilia coccinea'') * ''Cacalia suaveolens'' (→ ''Hasteola suaveolens'') * ''Cacalia sulcata'' (→ ''Arnoglossum sulcatum'') * ''Cacalia tangutica'' (→ ) * ''Cacalia tuberosa'' (→ ''Arnoglossum plantagineum'' na ''Arnoglossum ovatum'') == Fitsinjarana ao amin' ny antoko hafa == Indreto ny karazana sasany vakasiky ny famindrana antoko. Antoko '''''Adenostyles''''' * ''[[Adenostyles alliariae]]'' (Gouan) A. Kern. (← ** ''Cacalia alliariae'' Gouan * ''[[Adenostyles alpina]]'' (L.) Bluff & Fingerh. (← ** ''Cacalia alpina'' L. * ''Adenostyles briquetii'' Gamisans ** ''Cacalia briquetii'' (Gamisans) Gamisans * ''[[Adenostyles leucophylla]]'' (Willd.) Rchb. (← ** ''Cacalia leucophylla'' Willd. Antoko '''''Arnoglossum''''' * ''[[Arnoglossum atriplicifolium]]'' (L.) H.Rob. (← ''Cacalia atriplicifolia'' L.; ''Cacalia rotundifolia'' (Raf.) House) * ''[[Arnoglossum diversifolium]]'' (Torr. & Gray) H.Rob. (← ''Cacalia diversifolia'' Torr. & Gray) * ''[[Arnoglossum floridanum]]'' (Gray) H.Rob. (← ''Cacalia floridana'' Gray) * ''[[Arnoglossum muehlenbergii]]'' (Sch.Bip.) H.Rob. (← ''Cacalia muehlenbergii'' (Schultz-Bip.) Fern.; ''Cacalia reniformis'' Muhl. ex Willd., non Lam.) * ''[[Arnoglossum ovatum]]'' (Walter) H.Rob. (← ''Cacalia elliottii'' (Harper) Shinners; ''Cacalia lanceolata'' Nutt.; ''Cacalia ovata'' Walt.; ''Cacalia tuberosa'' Nutt.) * ''[[Arnoglossum sulcatum]]'' (Fernald) H.Rob (← ''Cacalia sulcata'' Fern.) Antoko '''''Parasenecio'''''<ref><small>"[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=124000 Parasenecio]" in ''Flora of China'' [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.efloras.org%2Fflorataxon.aspx%3Fflora_id%3D2%26taxon_id%3D124000 arsiva]]</small></ref> * ''[[Parasenecio delphiniifolius]]'' (Siebold & Zucc.) H.Koyama (← ''Cacalia delphiniifolia'' Siebold & Zucc<ref><small>Abh. Math.-Phys. Cl. Königl. Bayer. Akad. Wiss. 4(3): 190. 1846</small></ref>.) * ''[[Parasenecio forrestii]]'' W.W.Sm. & Small<ref><small>Trans. & Proc. Bot. Soc. Edinburgh. 28: 93. 1922</small></ref> (← ''Cacalia forrestii'' (W.W.Sm. & Small) Hand.-Mazz<ref><small>Oesterr. Bot. Z. 87 128 1938</small></ref>.) == Jereo koa == * ''[[Adenostyles]]'' * ''[[Arnoglossum]]'' * ''[[Cyanthillium]]'' * ''[[Parasenecio]]'' * ''[[Vernonia]]'' * ''[[Vernoniastrum]]'' * [[Kilahimena]] == Boky azo anovozan-levitra == * Barkley, T.M. 1999. [https://www.jstor.org/stable/41968886 ''The segregates of Senecio, s.l., and Cacalia, s.l., in the Flora of North America north of Mexico'']. Sida 18:661-672. == Loharano sy fanamarihana == nbc2mssmb228t7xtopv35zgtux0p27u 1141251 1141250 2026-05-31T14:07:23Z Thelezifor 15140 1141251 wikitext text/x-wiki [[Sary:Cacalia plantaginea.jpg|vignette|348x348px|''Cacalia plantaginea'']] Ny '''''Cacalia''''' dia antokon-javamaniry lehibe ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]'', maniry any amin' ny faritra avaratra amin' ny Tany, indrindra any [[Eorôpa]] sy [[Anatôlia|Azia Minora]]. Io anarana io dia <u>efa tsy ekena</u> ankehitriny (''nomen rejiciendum'') ao amin' ny ''International'' ''Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants''. sy ao amin' ny ''International Plant Names Index''. Ny karazana tao aminy dia notsinjaraina amin' ny vondron-karazana samihafa ao amin' ny foko [[Senecioneae]]<ref><small>Flore of North América, "[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=102641 232. Arnoglossum Rafinesque, Fl. Ludov. 64. 1817.] [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.efloras.org%2Fflorataxon.aspx%3Fflora_id%3D1%26taxon_id%3D102641 arsiva]]" (notsidihina tamin' ny 15 Avrily 2008), pp 542, 622</small></ref><ref><small>''ITIS'' : [https://archive.wikiwix.com/cache/20180131185252/http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1 Arnoglossum] [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=https%3A%2F%2Fwww.itis.gov%2Fservlet%2FSingleRpt%2FSingleRpt%3Fsearch_topic%3DTSN%26search_value%3D36582 arsiva]]</small></ref><ref><small>International Plant Names Index, "[https://www.ipni.org/?q=genus%3AArnoglossum Searched on: Genus = Arnoglossum and Hybrids only = false] [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.ipni.org%2Fipni%2FadvPlantNameSearch.do%3Ffind_authorAbbrev%3D%26find_infragenus%3D%26find_includeBasionymAuthors%3Don%26find_isIKRrecord%3Don%26find_includePublicationAuthors%3Don%26find_isAPNIRecord%3Don%26find_family%3D%26find_infrafamily%3D%26find_infraspecies%3D%26find_isGCIRecord%3Don%26find_publicationTitle%3D%26find_genus%3DArnoglossum%26find_species%3D arsiva]]", 2005 (notsidihina tamin' ny 15 Avrily 2008)</small></ref><ref><small>Botanischer Garten und Botanisches Museum Berlin-Dahlem, "[https://ww2.bgbm.org/EuroPlusMed/PTaxonDetail.asp?NameId=117388&PTRefFk=7000000 Details for: Cacalia]" [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fww2.bgbm.org%2FEuroPlusMed%2FPTaxonDetail.asp%3FNameId%3D117388%26PTRefFk%3D7000000 arsiva]], Euro+Med PlantBase, Freie Universität Berlin (notsidihina tamin' ny 15 Avrily 2008)</small></ref>: ''Emilia'', ''Arnoglossum'', ''Cacaliopsis'', ''Hasteola'', ''Mikania'', ''Parasenecio'', ''Porophyllum'', ''Psacalium'' ary ''Rugelia''. == Karazana tao amin' ny ''Cacalia'' == [[Sary:Cacalia atriplicifolia flower.jpg|vignette|298x298px|''Cacalia atriplicifolia'']] Ireto ny karazana hita ao amin' io vondron-karazana io: * ''Cacalia adenostyloides'' (syn. ) * ''Cacalia alliariae'' (→ ''Adenostyles alliariae'') * ''Cacalia alpina'' (→ ''Adenostyles alpina'') * ''Cacalia atriplicifolia'' (→ ''Arnoglossum atriplicifolium'') * ''Cacalia briquetii'' (→ ''Adenostyles briquetii'') * ''Cacalia cordifolia'' (→ ''Mikania cordifolia'') * ''Cacalia delphiniifolia'' (→ ''Parasenecio delphiniifolius'') * ''Cacalia diversifolia'' (→ ''Arnoglossum diversifolium'') * ''Cacalia elliottii'' (→ ''Arnoglossum ovatum'') * ''Cacalia floridana'' (→ ''Arnoglossum floridanum'') * ''Cacalia forrestii'' (→ ''Parasenecio forrestii'') * ''Cacalia hastata'' (→ ) * ''Cacalia javanica'' (→ ) * ''[[Cacalia kleinia]]'' (→ ''Kleinia neriifolia'') * ''Cacalia lanceolata'' (→ ''Arnoglossum ovatum'') * ''Cacalia leucophylla'' (→ ''Adenostyles leucophylla'') * ''[[Cacalia mentrasto]]'' (→ ''Ageratum conyzoides'') * ''Cacalia muehlenbergii'' (→ ''Arnoglossum muehlenbergii'') * ''Cacalia ovata'' (→ ''Arnoglossum ovatum'') * ''[[Cacalia porophyllum]]'' (→ ''Porophyllum ruderale'') * ''Cacalia reniformis'' (→ ''Arnoglossum muehlenbergii'') * ''[[Cacalia ruderalis]]'' (→ ''Porophyllum ruderale'') * ''Cacalia rotundifolia'' (→ ''Arnoglossum atriplicifolium'') * ''[[Cacalia sonchifolia]]'' (→ ''Emilia coccinea'') * ''Cacalia suaveolens'' (→ ''Hasteola suaveolens'') * ''Cacalia sulcata'' (→ ''Arnoglossum sulcatum'') * ''Cacalia tangutica'' (→ ) * ''Cacalia tuberosa'' (→ ''Arnoglossum plantagineum'' na ''Arnoglossum ovatum'') == Fitsinjarana ao amin' ny antoko hafa == Indreto ny karazana sasany vakasiky ny famindrana antoko. Antoko '''''Adenostyles''''' * ''[[Adenostyles alliariae]]'' <small>(Gouan) A. Kern.</small> (← ''Cacalia alliariae'' <small>Gouan</small>) * ''[[Adenostyles alpina]]'' <small>(L.) Bluff & Fingerh.</small> (← ''Cacalia alpina'' <small>L.</small>) * ''Adenostyles briquetii'' <small>Gamisans</small> (''Cacalia briquetii'' <small>(Gamisans) Gamisans</small>) * ''[[Adenostyles leucophylla]]'' <small>(Willd.) Rchb.</small> (← ''Cacalia leucophylla'' <small>Willd</small>.) Antoko '''''Arnoglossum''''' * ''[[Arnoglossum atriplicifolium]]'' <small>(L.) H.Rob.</small> (← ''Cacalia atriplicifolia'' <small>L.</small>; ''Cacalia rotundifolia'' <small>(Raf.) House</small>) * ''[[Arnoglossum diversifolium]]'' <small>(Torr. & Gray) H.Rob.</small> (← ''Cacalia diversifolia'' <small>Torr. & Gray</small>) * ''[[Arnoglossum floridanum]]'' <small>(Gray) H.Rob.</small> (← ''Cacalia floridana'' <small>Gray</small>) * ''[[Arnoglossum muehlenbergii]]'' <small>(Sch.Bip.) H.Rob.</small> (← ''Cacalia muehlenbergii'' <small>(Schultz-Bip.) Fern.</small>; ''Cacalia reniformis'' <small>Muhl. ex Willd., non Lam.</small>) * ''[[Arnoglossum ovatum]]'' <small>(Walter) H.Rob.</small> (← ''Cacalia elliottii'' <small>(Harper) Shinners</small>; ''Cacalia lanceolata'' <small>Nutt</small>.; ''Cacalia ovata'' <small>Walt</small>.; ''Cacalia tuberosa'' <small>Nutt</small>.) * ''[[Arnoglossum sulcatum]]'' <small>(Fernald) H.Rob</small> (← ''Cacalia sulcata'' <small>Fern</small>.) Antoko '''''Parasenecio'''''<ref><small>"[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=124000 Parasenecio]" in ''Flora of China'' [[https://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.efloras.org%2Fflorataxon.aspx%3Fflora_id%3D2%26taxon_id%3D124000 arsiva]]</small></ref> * ''[[Parasenecio delphiniifolius]]'' <small>(Siebold & Zucc.) H.Koyama</small> (← ''Cacalia delphiniifolia'' <small>Siebold & Zucc</small><ref><small>Abh. Math.-Phys. Cl. Königl. Bayer. Akad. Wiss. 4(3): 190. 1846</small></ref>.) * ''[[Parasenecio forrestii]]'' <small>W.W.Sm. & Small</small><ref><small>Trans. & Proc. Bot. Soc. Edinburgh. 28: 93. 1922</small></ref> (← ''Cacalia forrestii'' <small>(W.W.Sm. & Small) Hand.-Mazz</small><ref><small>Oesterr. Bot. Z. 87 128 1938</small></ref>.) == Jereo koa == * ''[[Adenostyles]]'' * ''[[Arnoglossum]]'' * ''[[Cyanthillium]]'' * ''[[Parasenecio]]'' * ''[[Vernonia]]'' * ''[[Vernoniastrum]]'' * [[Kilahimena]] == Boky azo anovozan-levitra == * Barkley, T.M. 1999. [https://www.jstor.org/stable/41968886 ''The segregates of Senecio, s.l., and Cacalia, s.l., in the Flora of North America north of Mexico'']. Sida 18:661-672. == Loharano sy fanamarihana == lv1d6acgdlr9z29qgye3wo24g19iqhc 0 295014 1141396 1115941 2026-06-01T03:08:52Z HarryWurst 36292 1141396 wikitext text/x-wiki {{coord|48.306390|14.286110}} {{infobox tanàna |anarana = Aotrisy Ambony |velarantany = 11.982 |faritany = |fanjakana = |isam-ponina =1.535.519 |firenena = {{Aotrisy}} |ben'ny tanàna = |sary =Blick über Linz von der Franz-Josefs-Warte.jpg |saina =Flag of Tirol and Upper Austria.svg }} [[File:Raumeinheiten Oberoesterreich V2.png|thumb|left|''Aotrisy Ambony'']] A'''otrisy Ambony''' dia fanjakana ao amin'ny Repoblikan'i {{Aotrisy}} . Ny renivohiny dia [[Linz]] . Miaraka amin'ny velarantany 11,982 kilometatra toradroa, ny Aostrisy Ambony no fanjakana federaly fahefatra lehibe indrindra amin'ny lafiny velarantany ary, miaraka amin'ny mponina eo amin'ny 1,5 tapitrisa eo ho eo, ny fahatelo lehibe indrindra amin'ny lafin'ny mponina. Manamorona an'i {{Bavaria}} ({{Alemaina}}) sy Bohemia Atsimo ({{Tsekia}}) izy io. == Jereo koa == [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] [[sokajy:Aotrisy Ambony]] a97t68puzdrvkn7texf6urlgkjrxpwe 14 295015 1141397 1115660 2026-06-01T03:09:13Z HarryWurst 36292 Pejy nofotsiana 1141397 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 296161 1141469 1136096 2026-06-01T09:40:58Z Thelezifor 15140 1141469 wikitext text/x-wiki [[Sary:Colocasia affinis - var-jenningsii - desc-light through leaf - from-DC1.jpg|vignette|381x381px|''Colocasia affinis'']] Ny '''''Colocasia''''' dia antokon-karazana [[Angiospermae|zavamaniry]] [[Angiospermae|mamony]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', teratany any [[Azia Atsimo-Atsinanana]] sy any amin' ny [[Zana-Kôntinenta Indiana|Zana-kôntinenta Indiana]]. Ambolena betsaka sy maniry tsara any amin' ny faritra trôpikaly sy sobtrôpikaly hafa ny karazana sasany. Miendrika lela [[lefona]] na sary [[fo]] sady misy [[savoka]] ny raviny ary tsy mitazona rano: mikoriana haingana eo amin' ny velarany ny ranonorana. Misy karazany eo anelanelan' ny 10 sy 20 ity antoko ity. Ny ''[[Colocasia esculenta]]'' (saonjo) sy ny ''[[Colocasia gigantea]]'' ary ny ''[[Colocasia antiquorum]]'' (anantsaonjo) no karazana tena fantatra. Ny saonjo dia [[zavamaniry manafika]] any amin' ny tany mando manamorona ny morontsiraky ny Gulf Coast any [[Etazonia]], izay mandrahona ny hampikisaka ny zavamaniry teratany any amin' ny tany mando. == Fampifangaroana == Mora afangaro amin' ny ''[[Alocasia]]'' ny ''Colocasia''. Vondron-karazana roa mitovitovy endrika izy ireo. Miavaka ny ''Alocasia'' amin' ny raviny manjelanjelatra sy manondro ambony ary tohanan' ny "vatany" hita maso. Mifanohitra amin' izany ny ''Colocasia'' izay manana ravina tsy manjelatra sady miondrika ary maniry mivondrona eo ambonin' ny vodiny izay amin' ny ankapobeny milevina ambanin' ny tany. == Karazana == Misy karazany eo anelanelan' ny 10 sy 20 ity vondron-karazana ity. * ''Colocasia affinis'' <small>Schott</small> * ''[[Colocasia antiquorum]]'', (anantsaonjo) indraindray heverina ho mitovy amin' ny ''C. esculenta'' ([[Colocasia esculenta|saonjo]]). * ''Colocasia'' ''boyceana <small>Gogoi & Borah</small>'' * ''[[Colocasia esculenta]]'' <small>(L.) Schott -</small> saonjo * ''Colocasia fallax'' <small>Schott</small> * ''Colocasia fontanesii'' <small>Schott</small> * ''Colocasia formosana'' <small>Hayata</small> * ''Colocasia hassanii'' <small>H.Ara</small> * ''Colocasia'' ''konishi'' <small>Hayata</small> * ''Colocasia'' ''kotoensis'' <small>Hayata</small> * ''Colocasia lihengiae'' <small>C.L.Long & K.M.Liu</small> * ''Colocasia mannii'' <small>Hook.f.</small> * ''Colocasia menglaensis'' <small>J.T.Yin, H.Li & Z.F.Xu</small> * ''Colocasia oresbia'' <small>A.Hay</small> * ''Colocasia tonoimo'' <small>A.Hay</small> === Karazana nafindra === Nafidra any amin' ny antoko ''Alocasia'' ny ''Colocasia indica'' teo aloha (sahombia, saonjobia) ka lasa antsoina hoe ''[[Alocasia indica]]''. == Fanamarihana == [[Sary:Inhamechines1.jpg|vignette|206x206px|''Leucocasia gigantea'']] [[Sary:AlocasiaMacrorrhizaLeaf2.jpg|ankavia|vignette|216x216px|''Alocasia macrorrhizos'']] Ny zana-bondrona misaraka ao anatin' ny foko ''Colocasiae'' dia misy karazana iray, izay nantsoina taloha hoe ''Colocasia'' ''gigantea'': ''[[Leucocasia gigantea]]'' <small>(Blume) Hook.f.</small> na ''Caladium giganteum'' <small>Blume</small><small>.</small> Ny ''Colocasia indica'' <small>(Lour.) Kunth</small> ([[saonjombia]]) dia heverina ankehitriny fa ny ''Alocasia macrorrhizos'' <small>(L.) G. Don.</small> == Jereo koa == * ''[[Alocasia]]'' * ''[[Leucocasia]]'' cay6vuxhk4c3flsxqxp16gjfkq6ag1w 0 296165 1141260 1121805 2026-05-31T19:14:46Z Thelezifor 15140 1141260 wikitext text/x-wiki [[Sary:200410 Alocasia macrorrhiza.JPG|vignette|426x426px|''Alocasia macrorrhizos'']] Ny '''''Alocasia''''' dia antokon-javamaniry misy taranjany na vodiny, ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. Misy karazana 91 teratany any amin' ny faritra any [[Azia]] trôpikaly sy sobtrôpikaly ka hatrany [[Aostralia]] (tapany avaratra), ary ambolena be any an-kafa. Azo hanina ny tahony (izay [[Taranja (taova)|taranja]]), saingy misy kristaly ôksalata-na kalsiôma-na rafida sy zavatra mampalailay hafa (mety ho peptidazy) izay mety hanempotra sy hampivonto ny lela sy ny faratenda, ka miteraka fahasarotana amin' ny fisefona sy fanaintainana mafin' ny tenda. Misy poizina kokoa ny tapany ambany. Ny fandrahoana maharitra ela be alohan' ny handrosoa na hikarakarana azy dia mety hampihena ny fahasarotana mety hitranga, ary ny voankazo makirana toy ny [[Madilo|kily]] na [[Madilo|madiro]] dia mety handrava izany. == Karazana == [[Sary:Alocasia distribution.svg|vignette|338x338px|Faritra anirian' ny ''Alocasia'']] Ireto ambany ireto ny karazana ekena voasokajy ao anatin' ny Alocasia miaraka amin' ny faritra fanapariahana azy: * ''Alocasia acuminata'' <small>Schott</small> ([[Indônezia]]) * ''Alocasia aequiloba'' <small>N.E.Br.</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia alba'' <small>Schott</small> ([[Srilanka]]) * ''Alocasia arifolia'' <small>Hallier f.</small> ([[Malezia]]) * ''Alocasia atropurpurea'' <small>Engl.</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia augustiana'' <small>L.Linden & Rodigas</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia azlanii'' <small>K.M.Wong & P.C.Boyce</small> ([[Broney]]) * ''Alocasia baginda'' <small>Kurniawan & P.C.Boyce</small> ([[Kalimantan]]) * ''Alocasia balgooyi'' <small>A.Hay</small> (Célèbes) * ''Alocasia beccarii'' <small>Engl.</small> (Malezia) * ''Alocasia boa'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia boyceana'' <small>A.Hay</small> (Filipina) * ''Alocasia brancifolia'' <small>(Schott) A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia brisbanensis'' <small>(F.M.Bailey) Domin</small> ([[Aostralia]]) * ''Alocasia cadieri'' <small>Chantrier</small> ([[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]]) * ''Alocasia celebica'' <small>Engl. ''ex'' Koord</small> (Célèbes) * ''Alocasia clypeolata'' <small>A.Hay</small> (Filipina) * ''Alocasia cucullata'' <small>(Lour.) G.Don ''in'' R.Sweet</small> ([[Indônezia]]) * ''Alocasia culionensis'' <small>Engl.</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia cuprea'' <small>K.Koch</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia decipiens'' <small>Schott</small> ([[Indônezia]]) * ''Alocasia decumbens'' <small>Buchet</small> ([[Vietnamy]]) * ''Alocasia devansayana'' <small>(L.Linden & Rodigas) Engl.</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia epilithica'' <small>Serebryanyi, K.Z.Hein & Naive</small> ([[Mianmara]]) * ''Alocasia evrardii'' <small>Gagnep. ex V.D.Nguyen</small> ([[Kambôdia|Kambôja]] hatrany [[Vietnamy]] afovoany) * ''Alocasia fallax'' <small>Schott</small> ([[Himalaya]] atsinanana hatrany [[Bangladesy]]) * ''Alocasia farisii''<small>Zulhazman, Norziel. & P.C.Boyce</small> ([[Saikanosin' i Malezia|Saikinosin' i Malezia]]) * ''Alocasia flabellifera'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia flemingiana'' <small>Yuzammi & A.Hay</small> ([[Java]]) * ''Alocasia fornicata'' <small>(Roxb.) Schott</small> ([[India]], [[Indônezia]]) * ''Alocasia grata'' <small>Prain ''ex'' Engl. & Krause ''in'' H.G.A.Engler</small> (Indônezia) * ''Alocasia hainaica'' <small>N.E.Br.</small> ([[Hainan]] ([[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]]) hatrany [[Vietnamy]] avaratra) * ''Alocasia hararganjensis'' <small>H.Ara & M.A.Hassan</small> (Bangladesy) * ''Alocasia heterophylla'' (<small>C.Presl) Merr.</small> (Filipina) * ''Alocasia hollrungii'' <small>Engl.</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia hypoleuca'' <small>P.C.Boyce</small> (Tailandy) * ''Alocasia indica'' <small>(Lour.) Spach</small> ([[Zana-Kôntinenta Indiana]] hatrany [[Indôsina]]) * ''Alocasia infernalis'' <small>P.C.Boyce</small> (Borneo) * ''Alocasia inornata'' <small>Hallier f.</small> ([[Sumatra]]) * ''Alocasia jiewhoei'' <small>V.D.Nguyen</small> ([[Kambôdia|Kambôja]]) * ''Alocasia kerinciensis'' <small>A.Hay</small> (Sumatra) * ''Alocasia lancifolia'' <small>Engl.</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia lauterbachiana'' <small>(Engl.) A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia lecomtei'' <small>Engl.</small> (Vietnamy) * ''Alocasia longiloba'' <small>Miq.</small> (Malezia) * ''Alocasia macrorrhizos'' ([[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], [[Aostralia]], [[nosin' i Pasifika]]) * ''Alocasia maquilingensis'' <small>Merr.</small> (Filipina) * ''Alocasia megawatiae'' <small>Yuzammi & A.Hay</small> (Célèbes) * ''Alocasia melo'' <small>A.Hay</small>: (Borneo) * ''Alocasia micholitziana'' <small>Sander</small> (Filipina) * ''Alocasia minuscula'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia monticola'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia navicularis'' <small>(K.Koch & C.D.Bouché) K.Koch & C.D.Bouché</small> ([[Himalaya]]) * ''Alocasia nebula'' <small>A.Hay</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia nicolsonii'' <small>A.Hay</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia nycteris'' <small>Medecilo, G.C.Yao & Madulid</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia odora'' <small>(Lindl.) K.Koch</small> ([[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]]) * ''Alocasia × okinawensis'' <small>Tawada</small> (Vondronosy Nansei any [[Japana]]) * ''Alocasia pangeran'' <small>A.Hay</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia peltata'' <small>M.Hotta</small> (Borneo) * ''Alocasia perakensis'' <small>Hemsl.</small> ([[Malezia]]) * ''Alocasia portei'' <small>Schott</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia princeps'' <small>W.Bull</small> (Malezia) * ''Alocasia principiculus'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia puber'' <small>(Hassk.) Schott</small> ([[Java]]) * ''Alocasia puncakborneensis'' <small>S.Y.Wong & P.C.Boyce</small> (Sarawak) * ''Alocasia puteri'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia pyrospatha'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia ramosii'' <small>A.Hay</small> (Filipina) * ''Alocasia reginae'' <small>N.E.Br.</small> (Borneo) * ''Alocasia reginula'' <small>A.Hay</small> * ''Alocasia reversa'' <small>N.E.Br.</small> (Filipina) * ''Alocasia ridleyi'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia robusta'' <small>M.Hotta</small> (Borneo) * ''Alocasia rosea'' <small>Asih & Yuzammi</small> ([[Sumatra]]) * ''Alocasia sakonakhonensis'' <small>Chatan & Promprom</small> ([[Tailandy]]) * ''Alocasia salarkhanii'' <small>H.Ara & M.A.Hassan</small> ([[Bangladesy]]) * ''Alocasia sanderiana'' <small>W.Bull</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia sarawakensis'' <small>M.Hotta</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia scabriuscula'' <small>N.E.Br.</small> (Borneo) * ''Alocasia scalprum'' <small>A.Hay</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia simonsiana'' <small>A.Hay</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia sinuata'' <small>N.E.Br.</small> (Filipina) * ''Alocasia suhirmaniana'' <small>Yuzammi & A.Hay</small> (Célèbes) * ''Alocasia tandurusa'' * ''Alocasia venusta'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia vietnamensis'' <small>V.D.Nguyen</small> ([[Vietnamy]]) * ''Alocasia wentii'' <small>Engl. & K.Krause</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia wongii'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia yunqiana'' <small>Z.X.Ma, Yifan Li & J.T.Yin</small> ([[Yunnan]] ([[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]])) * ''Alocasia zebrina'' <small>Schott ''ex'' Van Houtte</small> ([[Filipina]]) == Jereo koa == * ''[[Colocasia]]'' * ''[[Leucocasia gigantea|Leucocasia]]'' * ''[[Syngonium]]'' * ''[[Philodendron]]'' * ''[[Anthurium]]'' * ''[[Monstera]]'' 7jmt1jr3k700pqj6qof7xthobmbstpl 1141470 1141260 2026-06-01T10:30:40Z Thelezifor 15140 1141470 wikitext text/x-wiki [[Sary:200410 Alocasia macrorrhiza.JPG|vignette|426x426px|''[[Alocasia macrorrhizos]]'']] Ny '''''Alocasia''''' dia antokon-javamaniry misy taranjany na vodiny, ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. Misy karazana 91 teratany any amin' ny faritra any [[Azia]] trôpikaly sy sobtrôpikaly ka hatrany [[Aostralia]] (tapany avaratra), ary ambolena be any an-kafa. Azo hanina ny tahony (izay [[Taranja (taova)|taranja]]), saingy misy kristaly ôksalata-na kalsiôma-na rafida sy zavatra mampalailay hafa (mety ho peptidazy) izay mety hanempotra sy hampivonto ny lela sy ny faratenda, ka miteraka fahasarotana amin' ny fisefona sy fanaintainana mafin' ny tenda. Misy poizina kokoa ny tapany ambany. Ny fandrahoana maharitra ela be alohan' ny handrosoa na hikarakarana azy dia mety hampihena ny fahasarotana mety hitranga, ary ny voankazo makirana toy ny [[Madilo|kily]] na [[Madilo|madiro]] dia mety handrava izany. == Karazana == [[Sary:Alocasia distribution.svg|vignette|338x338px|Faritra anirian' ny ''Alocasia'']] Ireto ambany ireto ny karazana ekena voasokajy ao anatin' ny Alocasia miaraka amin' ny faritra fanapariahana azy: * ''Alocasia acuminata'' <small>Schott</small> ([[Indônezia]]) * ''Alocasia aequiloba'' <small>N.E.Br.</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia alba'' <small>Schott</small> ([[Srilanka]]) * ''Alocasia arifolia'' <small>Hallier f.</small> ([[Malezia]]) * ''Alocasia atropurpurea'' <small>Engl.</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia augustiana'' <small>L.Linden & Rodigas</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia azlanii'' <small>K.M.Wong & P.C.Boyce</small> ([[Broney]]) * ''Alocasia baginda'' <small>Kurniawan & P.C.Boyce</small> ([[Kalimantan]]) * ''Alocasia balgooyi'' <small>A.Hay</small> (Célèbes) * ''Alocasia beccarii'' <small>Engl.</small> (Malezia) * ''Alocasia boa'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia boyceana'' <small>A.Hay</small> (Filipina) * ''Alocasia brancifolia'' <small>(Schott) A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia brisbanensis'' <small>(F.M.Bailey) Domin</small> ([[Aostralia]]) * ''Alocasia cadieri'' <small>Chantrier</small> ([[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]]) * ''Alocasia celebica'' <small>Engl. ''ex'' Koord</small> (Célèbes) * ''Alocasia clypeolata'' <small>A.Hay</small> (Filipina) * ''Alocasia cucullata'' <small>(Lour.) G.Don ''in'' R.Sweet</small> ([[Indônezia]]) * ''Alocasia culionensis'' <small>Engl.</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia cuprea'' <small>K.Koch</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia decipiens'' <small>Schott</small> ([[Indônezia]]) * ''Alocasia decumbens'' <small>Buchet</small> ([[Vietnamy]]) * ''Alocasia devansayana'' <small>(L.Linden & Rodigas) Engl.</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia epilithica'' <small>Serebryanyi, K.Z.Hein & Naive</small> ([[Mianmara]]) * ''Alocasia evrardii'' <small>Gagnep. ex V.D.Nguyen</small> ([[Kambôdia|Kambôja]] hatrany [[Vietnamy]] afovoany) * ''Alocasia fallax'' <small>Schott</small> ([[Himalaya]] atsinanana hatrany [[Bangladesy]]) * ''Alocasia farisii''<small>Zulhazman, Norziel. & P.C.Boyce</small> ([[Saikanosin' i Malezia|Saikinosin' i Malezia]]) * ''Alocasia flabellifera'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia flemingiana'' <small>Yuzammi & A.Hay</small> ([[Java]]) * ''Alocasia fornicata'' <small>(Roxb.) Schott</small> ([[India]], [[Indônezia]]) * ''Alocasia grata'' <small>Prain ''ex'' Engl. & Krause ''in'' H.G.A.Engler</small> (Indônezia) * ''Alocasia hainaica'' <small>N.E.Br.</small> ([[Hainan]] ([[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]]) hatrany [[Vietnamy]] avaratra) * ''Alocasia hararganjensis'' <small>H.Ara & M.A.Hassan</small> (Bangladesy) * ''Alocasia heterophylla'' (<small>C.Presl) Merr.</small> (Filipina) * ''Alocasia hollrungii'' <small>Engl.</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia hypoleuca'' <small>P.C.Boyce</small> (Tailandy) * ''[[Alocasia indica]]'' <small>(Lour.) Spach</small> ([[Zana-Kôntinenta Indiana]] hatrany [[Indôsina]]) * ''Alocasia infernalis'' <small>P.C.Boyce</small> (Borneo) * ''Alocasia inornata'' <small>Hallier f.</small> ([[Sumatra]]) * ''Alocasia jiewhoei'' <small>V.D.Nguyen</small> ([[Kambôdia|Kambôja]]) * ''Alocasia kerinciensis'' <small>A.Hay</small> (Sumatra) * ''Alocasia lancifolia'' <small>Engl.</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia lauterbachiana'' <small>(Engl.) A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia lecomtei'' <small>Engl.</small> (Vietnamy) * ''Alocasia longiloba'' <small>Miq.</small> (Malezia) * ''[[Alocasia macrorrhizos]]'' ([[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], [[Aostralia]], [[nosin' i Pasifika]]) * ''Alocasia maquilingensis'' <small>Merr.</small> (Filipina) * ''Alocasia megawatiae'' <small>Yuzammi & A.Hay</small> (Célèbes) * ''Alocasia melo'' <small>A.Hay</small>: (Borneo) * ''Alocasia micholitziana'' <small>Sander</small> (Filipina) * ''Alocasia minuscula'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia monticola'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia navicularis'' <small>(K.Koch & C.D.Bouché) K.Koch & C.D.Bouché</small> ([[Himalaya]]) * ''Alocasia nebula'' <small>A.Hay</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia nicolsonii'' <small>A.Hay</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia nycteris'' <small>Medecilo, G.C.Yao & Madulid</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia odora'' <small>(Lindl.) K.Koch</small> ([[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]]) * ''Alocasia × okinawensis'' <small>Tawada</small> (Vondronosy Nansei any [[Japana]]) * ''Alocasia pangeran'' <small>A.Hay</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia peltata'' <small>M.Hotta</small> (Borneo) * ''Alocasia perakensis'' <small>Hemsl.</small> ([[Malezia]]) * ''Alocasia portei'' <small>Schott</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia princeps'' <small>W.Bull</small> (Malezia) * ''Alocasia principiculus'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia puber'' <small>(Hassk.) Schott</small> ([[Java]]) * ''Alocasia puncakborneensis'' <small>S.Y.Wong & P.C.Boyce</small> (Sarawak) * ''Alocasia puteri'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia pyrospatha'' <small>A.Hay</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia ramosii'' <small>A.Hay</small> (Filipina) * ''Alocasia reginae'' <small>N.E.Br.</small> (Borneo) * ''Alocasia reginula'' <small>A.Hay</small> * ''Alocasia reversa'' <small>N.E.Br.</small> (Filipina) * ''Alocasia ridleyi'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia robusta'' <small>M.Hotta</small> (Borneo) * ''Alocasia rosea'' <small>Asih & Yuzammi</small> ([[Sumatra]]) * ''Alocasia sakonakhonensis'' <small>Chatan & Promprom</small> ([[Tailandy]]) * ''Alocasia salarkhanii'' <small>H.Ara & M.A.Hassan</small> ([[Bangladesy]]) * ''Alocasia sanderiana'' <small>W.Bull</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia sarawakensis'' <small>M.Hotta</small> ([[Bôrneô|Borneo]]) * ''Alocasia scabriuscula'' <small>N.E.Br.</small> (Borneo) * ''Alocasia scalprum'' <small>A.Hay</small> ([[Filipina]]) * ''Alocasia simonsiana'' <small>A.Hay</small> ([[Ginea Vaovao]]) * ''Alocasia sinuata'' <small>N.E.Br.</small> (Filipina) * ''Alocasia suhirmaniana'' <small>Yuzammi & A.Hay</small> (Célèbes) * ''Alocasia tandurusa'' * ''Alocasia venusta'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia vietnamensis'' <small>V.D.Nguyen</small> ([[Vietnamy]]) * ''Alocasia wentii'' <small>Engl. & K.Krause</small> (Ginea Vaovao) * ''Alocasia wongii'' <small>A.Hay</small> (Borneo) * ''Alocasia yunqiana'' <small>Z.X.Ma, Yifan Li & J.T.Yin</small> ([[Yunnan]] ([[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]])) * ''Alocasia zebrina'' <small>Schott ''ex'' Van Houtte</small> ([[Filipina]]) == Jereo koa == * ''[[Colocasia]]'' * ''[[Leucocasia gigantea|Leucocasia]]'' * ''[[Syngonium]]'' * ''[[Philodendron]]'' * ''[[Anthurium]]'' * ''[[Monstera]]'' l37vpm6fxhbp315tniz72vwst9ao77y 0 298520 1141443 1141014 2026-06-01T07:38:59Z Chirocca77 30720 Loharano 1141443 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Flavien Ranaivo|teraka=13 Mey 1914|toerana=Arivonimamo|maty=20 Desambra 1999|firenena=Madagascar|asa=Mpanoratra}} '''Flavien Ranaivo''' dia pôeta, mpanoratra ary mpanao gazety malagasy, teraka tamin’ny 13 Mey 1914 tao [[Arivonimamo]] ary nodimandry tamin’ny 20 Desambra 1999 tao Troyes. Anisan’ireo olo-malaza teo amin’ny haisoratra malagasy miteny frantsay izy, ary fantatra tamin’ny fomba fanoratany nampifangaro ny kolontsaina sy ny fomba fiteny [[Malagasy (vahoaka)|malagasy]] tamin’ny literatiora maoderina. == Fiainany == Teraka tamin'ny 13 mey 1914 ary maty tamin"ny 20 desambra 1999 i FlaviEn Ranaivo<ref name=":0">[https://cths.fr/an/savant.php?id=104225 CTHS - RANAÎVO Flavien]</ref>.Avy amin’ny [[fianakaviana]] [[andriana]] i Flavien Ranaivo. Hatramin’ny fahazazany dia efa naneho fahalianana tamin’ny teny sy ny [[kolontsaina]] malagasy izy. Tao anatin’ny tontolo nisy ny fomba amam-panao sy ny hain-teny malagasy no nitomboany, ka izany no lasa iray amin’ireo fototra lehibe nanefy ny asa sorany tatỳ aoriana. Ankoatra ny maha mpanoratra azy dia niasa teo amin’ny sehatry ny fanaovan-gazety sy ny raharaham-panjakana ihany koa izy. Nandray anjara tamin’ny fiainam-pirenena sy ny fampiroboroboana ny [[kolontsaina]] malagasy izy nandritra ny androm-piainany.<ref name=":1">[https://www.babelmatrix.org/works/fr-all/Ranaivo%2C_Flavien-1914/biography?doc_lang=fr Babel Web Anthology :: The page of Ranaivo, Flavien, French biography]</ref> Fantatra fa nifandray akaiky tamin’ireo mpanoratra sy manampahaizana afrikanina maro i Ranaivo, isan’izany i Léopold Sédar Senghor, izay nankasitraka ny hakanton’ny tononkalony sy ny fomba nampidirany ny maha malagasy tao anatin’ny literatiora amin’ny teny frantsay. == Fanoratana == Fantatr' i [[Léopold Sédar Senghor]] i Ranaivo. Niala tamin' ny fitaoman' ny fanaovana tononkalo frantsay izy ka nampifanaraka (na nandika mihitsy aza) ny tononkalo malagasy [[Hainteny|hain-teny]]. Voataonan' ny hira sy ny tononkalo malagasy, indrindra ny [[hainteny]] ny sangan' asany. Indraindray mitovy amin' ny [[ankamantatra]] ny tononkalony fohy, manambatra vazivazy sy fahendrena, ohabolana sy tandindona. Ny asa soratr’i Flavien Ranaivo dia tena mifantoka amin'ny [[kolontsaina]] malagasy am-bava , indrindra ny [[hainteny]], ny [[ohabolana]] ary ny [[ankamantatra]]. Niezaka izy hampiditra ny firafitry ny tononkalo sy ny fahendrena nentim-paharazana [[Malagasy (vahoaka)|malagasy]] tao anatin’ny fanoratana amin’ny teny frantsay. Maro amin’ireo tononkalony na fohy aza dia lalina hevitra, ary matetika mampifangaro vazivazy, tandindona ary filozofia malagasy. Tsy nanaraka tanteraka ny fomba fanoratra eoropeana izy fa namorona endrika manokana izay mampiavaka azy eo amin’ny literatiora afrikanina sy malagasy. Anisan’ny lohahevitra hita matetika ao amin’ny sanganasany ny fifandraisan’olombelona amin’ny [[zavaboary]], ny fitiavana tanindrazana, ny fahatsiarovana ary ny soatoavina malagasy. == Sangan' asany == Anisan’ireo boky sy asa soratra navoakan’i Flavien Ranaivo ireto : * ''L'ombre et le vent'' (1947)<ref name=":1" /> * ''Mes chansons de toujours'' (1955) * ''Le retour au bercail'' (1962)<ref name=":1" /> * ''[[Literatiora malagasy|Littérature magache]]'' (1956) * ''Images de Madagascar'' (1968)<ref name=":0" /> == Jereo koa == * [[Lisitry ny mpanoratra malagasy]] * Haisoratra malagasy == Loharano sy fanovozan-kevitra == {{Reflist}} {{Lien web|url=https://data.bnf.fr/|titre=Flavien Ranaivo|site=Bibliothèque nationale de France|consulté le=27 Mey 2026}} {{Lien web|url=https://www.universalis.fr/|titre=Flavien Ranaivo|site=Encyclopædia Universalis|consulté le=27 Mey 2026}} {{Lien web|url=https://www.lehman.cuny.edu/|titre=Poésie malgache et Flavien Ranaivo|site=City University of New York|consulté le=27 Mey 2026}} px9qyf7hznw3xqp2tc3fuioz7sxxx13 0 299303 1141477 1140912 2026-06-01T11:56:23Z Bluerose25 31052 1141477 wikitext text/x-wiki Lahatsoratra azo alaina tahaka [https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenena_Andohahela Valan-javaboarim-pirenena Andohahela] {| class="wikitable" |+ !N° !Wikipedia !wikidata !asa hatao !mpandray anjara |- |1 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Corridor_Forestier_Bongolava Corridor Forestier Bongolava] |https://www.wikidata.org/wiki/Q139604851 |mamorona wikidata,manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Ariarymadachoix |- |2 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Tahirin-javaboarin%27_ny_Tsingin%27_i_Bemaraha Tahirin-javaboarin' ny Tsingin' i Bemaraha] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1405154 Q1405154] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Ariarymadachoix |- |3 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenen'_ny_Helodranon'_i_Baly Valan-javaboarim-pirenen' ny Helodranon' i Baly] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1968753 Q1968753] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,l |Lalinah |- |4 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenena_Zombitse-Vohibasia Valan-javaboarim-pirenena Zombitse-Vohibasia ] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2762585 Q2762585] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Lalinah |- |5 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenena_Kirindy_Mitea Valan-javaboarim-pirenena Kirindy Mitea] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1386661 Q1386661] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra, |Adansonia rayanne2 |- |6 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenen%27_i_Mananara-Avaratra Valan-javaboarim-pirenen' i Mananara-Avaratra] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q107426918 Q107426918] |manatsara wikidata, manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Claudia Rahary Soa |- |7 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenen%27_i_Marojejy Valan-javaboarim-pirenen' i Marojejy] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2485097 Q2485097] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Soa.joe.P |- |8 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenen'_ny_Tendrombohitra_Ambre Valan-javaboarim-pirenen' ny Tendrombohitra Ambre] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1968934 Q1968934] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra, |De Prisco |- |9 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenena_Nosy_Ve-Androka Valan-javaboarim-pirenena Nosy Ve-Androka] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q65040357 Q65040357] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Amber for life |- |10 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenena_Ranomafana Valan-javaboarim-pirenena Ranomafana] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1498242 Q1498242] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,m |Adansonia rayanne2 |- |11 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Valan-javaboarim-pirenena_Zahamena Valan-javaboarim-pirenena Zahamena] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2071200 Q2071200] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra, |Promo2024 |- |12 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Rabemananjara_Jacques Rabemananjara Jacques] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1374750 Q1374750 ] | manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Adansonia rayanne2 |- |13 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/David_Jaomanoro David Jaomanoro] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3018152 Q3018152] |Manatsara ny firafitry ny lahatsoratra ,Manampy infobox |yarisoa Rh |-Tree2233 |14 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Hajasoa_Vololona_Picard Hajasoa Vololona Picard] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q47530289 Q47530289] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox | |- |15 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Ny_Avana_Ramanantoanina Ny Avana Ramanantoanina] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q18355453 Q18355453] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |HYL56 |- |16 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Ravoahangy-Andrianavalona_Joseph Ravoahangy-Andrianavalona Joseph] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q31361889 Q31361889] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Lemasinina |- |17 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Samuel_Ratany Samuel Ratany] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q13109100 Q13109100 ] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Ambalavola |- |18 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Flavien_Ranaivo Flavien Ranaivo] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q30734741 Q30734741] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Quinze2001 |- |19 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Henri_Rahaingoson Henri Rahaingoson] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q133545315 Q133545315] |manatsara wikidata, manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Sund401 |- |20 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Antoine_de_Padoue_Rahajarizafy Antoine de Padoue Rahajarizafy] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2856917 Q2856917] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Lemasinina |- |21 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Antoine_de_Padoue_Rahajarizafy Antoine de Pandoue Rahajarizafy] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2856917 Q2856917] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Fynah28 |- |22 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Flavien_Ranaivo Flavien Ranaivo] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3073474 Q3073474] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox | |- |23 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Paul_Rapatsalahy Paul Rapatsalahy] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1498242 Q1498242] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Phantom401 |- |24 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/R%C3%A9gis_Rajemisa_Raolison Rajemisa Raolison] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3372070 Q3372070] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Miarantsoa |- |25 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/P%C3%A9nombre_Andriampenomanana Pénombre Andriampenomanana ] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q65308222 Q65308222] |manatsara wikidata, manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Promo2024 |- |26 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Od%C3%A9am_Rakoto Odeam Rakoto] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q31361879 Q31361879] |Manatsara ny firafitry ny lahatsoratra ,Manampy infobox | |- |27 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Tsiranana_Philibert Tsiaranana Philibert] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q315944 Q315944] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |12cember |- |28 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Ratsimandrava_Richard Ratsimandrava Richard] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q559681 Q559681] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |HitaNdanou24, Bluerose25 |- |29 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Fredy_Jaofera Fredy Jaofera] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q13106359 Q13106359] |manatsara wikidata, manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Promo2024 |- |30 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Victoire_Rasoamanarivo Victoire Rasoamanarivo ] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3557035 Q3557035] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Chirocca77 |- |31 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Lucien_Botovasoa Lucien Botovasoa] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q30101461 Q30101461] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Sishan2405 |- |32 |[[Gascar Fenosoa]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q139581352 Q139581352] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra, manatsara ny wikidata,mampiditra infobox |Mammysou17 |- |33 |[[Lalatiana]] |[[wikidata:Q139581448|Q139581448]] |mampiditra infobox, manatsara ny wikidata |Mammysou17 |- |34 |[[Jaojoby]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3061106 Q3061106] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Ariarymadachoix |- |35 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Famadihana Famadihana] |[[wikidata:Q1395073|Q1395073]] |mampiditra loharano |Zah 3.0 |- |36 |[[Fidelis Justin Rabetsimandranto]] |[[wikidata:Q139581611|Q139581611]] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Mammysou17 |- |37 |[[Fenoherintsoa Ralambomanana|Feno Ralambomanana]] |[[wikidata:Q139568654|Q139568654]] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |Mammysou17 |- |38 |[[Victor Ramahatra]] |[[wikidata:Q330965|Q330965]] | manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Cia 401 |- |39 |[[Guy Willy Razanamasy]] |[[wikidata:Q304179|Q304179]] |Manatsara ny firafitry ny lahatsoratra ,Manampy infobox |Bluerose25 |- |40 |[[Emmanuel Rakotovahiny]] |[[wikidata:Q3052852|Q3052852]] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox | |- |41 |[[Eugène Mangalaza]] |[[wikidata:Q3056246|Q3056246]] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Promo2024 |- |42 |[[Monja Roindefo]] |[[wikidata:Q2724337|Q2724337]] |mampiditra rohy,mampiditra infobox |axellefi1 |- |43 |[[Roger Kolo]] |[[wikidata:Q2724337|Q2724337]] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Victoria Prestige |- |44 |[[Mamitiana Rajaonarison]] | |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox | |- |45 |[[Herintsalama Rajaonarivelo]] | |manatsara wikidata, manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Quinze2001 |- |46 |[[Zafisambo Ruphin]] |[[wikidata:Q136448305|Q136448305]] |mampiditra infobox | |- |47 |[[Christian Ntsay]] | |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra |HYL56 |- |48 |[[Jean Ravelonarivo]] |[[Wikidata:Q18785199|Q18785199]] |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Louisalphonse28 |- |49 |[[Omer Beriziky]] | |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Jogopla |- |50 |[[Charles Rabemananjara]] | |manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Noum401 |- |51 |[[Jacques Sylla]] | |manatsara wikidata, manatsara ny firafitry ny lahatsoratra,mampiditra infobox |Noum401 |- |52 |[[Justin Rakotoniaina]] | |Manatsara ny firafitry ny lahatsoratra ,Manampy infobox | |- |53 |[[Fomban-drazana_malagasy]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q13106282 Q13106282] |Mampiditra loharano sy manatsara ny lahatsoratra |Mammysou17 |- |54 |[[Mahafaly Solonandrasana Olivier]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q23782689 Q23782689] |Mampiditra loharano sy manatsara ny lahatsoratra | |- |55 |[[Jean Ravelonarivo]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q18785199 Q18785199 ] |Mampiditra loharano sy manatsara ny lahatsoratra | |- |56 |[[Monja Jaona]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q16013228 Q16013228] |Mampiditra infobox |Managnandro |- |57 |[[Pety Rakotoniaina]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3377724 Q3377724] |Mampiditra loharano sy manatsara ny lahatsoratra; mampiditra infobox | |- |58 |[[Robinson Jean-Louis]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q15382325 Q15382325] |Mampiditra loharano sy manatsara ny lahatsoratra | |- |59 |[[Lapan'Andafiavaratra]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q181663 Q181663] |nandika mg |Mihaino |- |60 |[[Rova Manjakamiadana]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1290337 Q1290337] |nanatsara lahatsoratra |Mihaino |- |61 |[[Esther Nirina]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q1290337 Q1290337] |nandika mg |Lalinah |- |62 |[[Christine Razanamahasoa]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q22338260 Q22338260] |nandika mg |Lalinah |- |63 |[[Poety rebely]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q125745078 Q125745078] |nandika mg |Ariarymadachoix |- |63 |[[Binguira Valérie Anna]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q139586677 Q139586677] |namorona lahatsoratra |Ariarymadachoix |- |64 |[[Perline Razafiarisoa]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3375446 Q3375446] |Nandika mg |Quinze2001 |- |65 |[[Voahangy Rasolomanana]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q65621994 Q65621994] |Namorona lahatsoratra |ZATSY Mitarimy |- |66 |[[Cécile Manorohanta]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2067151 Q2067151] |Nandika lahatsoratra |Quinze2001 |- |67 |[[Mamitiana Rajaonarison]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q138678989 Q138678989] |Nanatsara firafitry ny lahatsoratra |Quinze2001 |- |68 |[[Lalatiana Rajaofara]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q25552368 Q25552368] |Nanatsara firafitry ny lahatsoratra |Phantom401 |- |69 |[[Ny Avana Ramanantoanina]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q18355453 Q18355453] |nampiditra infobox,Nanatsara firafitry ny lahatsoratra |Mihaino |- |70 |[[Andranomamy ]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q2067151 Q2067151] |Nandika lahatsoratra |Quinze2001 |- |71 |[https://mg.wikipedia.org/wiki/Fifidianana_solombavambahoaka_eto_Madagasikara_taona_2024 Fifidianana solombavambahoaka eto Madagasikara taona 2024] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q84034791 Q84034791] |Nandika amin'ny teny gasy |Mammysou17 |- |72 |[[Fidelis Justin Rabetsimandranto]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q139581611 Q139581611] |Nanatsara lahatsoratra |Mammysou17 |- |73 |[[Faritra Analamanga]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q484625 Q484625] |Nanatsara lahatsoratra |Mammysou17 |- |74 |[[Ilafy (tendrombohitra)]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q125499941 Q125499941] |Nandika lahatsoratra |Gaël RALANTONIRINA |- |75 |[[Kidodo]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q139552439 Q139552439 ] |Namorona lahatsoratra |Yarisoa Rh |- |76 |[[Monique Andréas Esoavelomandroso]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q3320788 Q3320788] |Nandika lahatsoratra |Cactus0625 |- |77 |[[Harilala Ramanantsoa]] |[https://www.wikidata.org/wiki/Q19956125 Q19956125] |Nandika lahatsoratra |Cactus0625 |} |} bqb1v4n4r3xhs2m3zv7sopp4e0caoir 0 299618 1141254 1138216 2026-05-31T17:08:00Z ~2026-32449-49 39855 Nanitsy tsipelina 1141254 wikitext text/x-wiki Ny '''''Phyllanthus debilis''''' dia karazana zavamaniry ahitra kely mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', izay miparitaka be amin' ny faritra trôpikaly, anisan' izany i [[Madagasikara]]. Matetika izy io no maniry any amin' ny tany mando sy eny amoron-dalana ary any amin' ny toeram-pambolena. Zavamaniry tsy dia hita maso izy io ary misy rantsana manify misampana maro. Tahaka ny karazana maro ao amin' ny antoko ''[[Phyllanthus]]'' dia ampiasaina amin' ny fitsaboana nentim-paharazana izy io noho izy mampitombo ny amany sy manohana ny fahasalaman' ny [[aty]]. Ny raviny kely mirindra eo amin' ny rantsany no mahatonga azy io ho manana ravina itambaran' ny [[zana-pelana]], na dia ravina tsotra aza no tena marina. Mifanakaiky endrika amin' ny ''[[Phyllanthus niruri]]'' ka misy mpanoratra mihevitra azy io ho zana-karazana na ovan-karazan' io farany io. == Jereo koa == * ''[[Phyllanthus]]'' * [[Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus|Lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'']] hd6jcx9rwc64jo5nqmxuhewa46hsxra 0 299685 1141444 1140782 2026-06-01T07:41:02Z Chirocca77 30720 NANAO SORAMATEVINA NY ANARANA AMIN NY FAMPIDIRANA 1141444 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Harilala Ramanantsoa|firenena=Madagasikara|asa=Ben'ny tananan'Antananarivo|taona niasana=2025-2026}} '''Harilala Ramanantsoa''' dia vehivavy mpandraharaha [[Malagasy (vahoaka)|malagasy]] sady mpanao politika. Izy no ben'ny tanànan'[[Antananarivo]], renivohitr'i [[Madagasikara]], nanomboka ny volana Janoary 2025 ka hatramin'ny volana Martsa 2026. Mpandraharaha izy ary nahazo laza teo amin'ny vondrona misehatra amin'ny fifandraisana sy ny hetsika , mitondra ny anarana hoe "MadaVision". Niditra tamin'ny sehatry ny politika izy tamin'ny taona 2015 saingy tsy nahomby ary tsy lasa ben'ny tanànan'[[Antananarivo]]. Na izany aza, lany ho mpanolotsaina monisipaly izy tamin'ny valim-pifidianana. Tamin'ny taona 2024 dia lasa filohan'ny Delegasiona Manokana (PDS) an'Antananarivo izy taorian'ny fametraham-pialan'ny Ben'ny tanàna [[Richard Ramananbitana]]. Tamin'io taona io ihany, nirotsaka hofidiana indray izy tamin'ny [[fifidianana monisipaly]], tamin'ity indray mitoraka ity dia notohanan'ny [[IRMAR]], fiaraha-mitantana manohana ny filoham-pirenena izany filatsahany izany. Nandresy tamin'ny fifidianana izy tamin'ny 11 Desambra 2024, izany fifidianana izany dia voampanga ho [[Hosoka amin' ny fifidianana|hosoka amin'ny fifidianana]]. Na izany aza, nohamafisin'ny Fitsarana misahana ny fitantanana izany voka-pifidianana izany, ary nandray ny andraikiny tamin'ny fomba ofisialy tamin'ny 24 Janoary 2025 i Harilala Ramanantsoa. Na izany aza, herintaona sy iray volana mahery taorian'ny nanokanana azy, dia nesorina tsy ho [[Ben' ny tanànan' Antananarivo|ben'ny tanànan'i Antananarivo]] intsony izy taorian'ny didim-pitsarana navoakan'ny Filankevi-panjakana izay nanafoana ny voka-pifidianana ho an'Antananarivo renivohitra ny 11 desambra <ref name=":3">{{Cite web |date=2026-03-09 |title=SCRUTINS – Le Conseil d’Etat casse et annule les élections municipales d’Antananarivo et ordonne de nouvelles |url=https://2424.mg/news/scrutins-le-conseil-detat-casse-et-annule-les-elections-municipales-dantananarivo-et-ordonne-de-nouvelles-elections/ |access-date=2026-03-09 |website=2424.mg - L'actualité à Madagascar en temps réel |language=fr-FR}}</ref> . Ny 31 martsa 2026 dia niala tanteraka tamin'ny toerana maha-ben'ny tanànan'Antananarivo azy izy. Ny lefitra voalohany amin'ny ben'ny tanàna, Zaratiana Rajohnson, no nandimby azy <ref>https://2424.mg/antananarivo-finaritra-zaratiana-premiere-adjointe-au-maire-prend-provisoirement-la-tete-de-la-cua-en-remplacement-dharilala-ramanantsoa/ </ref> == Tantaram-piainany == === Fianakaviana sy fianarana === Teraka tao amin'ny fianakaviana maroanaka i Harilala Ramanantsoa ary zanakavavin'ny mpandraharaha.  . Nanomboka ny fianarany tao amin'ny Kolejy Notre-Dame de Lourdes izy. Tamin'ny faharoa ambin'ny folo taonany izy lasa solotenan'ny mpianatra, filohan'ny kilasy, ary nitohy izany teny amin'ny lisea tao amin'ny Sekoly "École Sacré-Cœur Antanimena (ESCA)". === Lalan'asa === Nahazo ny amboara [[Banque Nationale de l'Industrie|BNI]] -CL Young Entrepreneurs voalohany izy tamin'ny novambre 2005 <ref>{{Cite web |date= |title=ÉVÉNEMENT COMMERCIAL - Les mères à l’honneur |url=http://www.lhebdomada.com/index.php?p=display&id=3489}}</ref> , <ref name="business">https://www.business-magazine.mu/region/harilala-ramanantsoa-une-communicatrice-dans-lame/ </ref> . Nanjary fantatra tamin'ny fananganana ny "MadaVision" izy, vondrona mifantoka amin'ny fifandraisana amin'ny fikarakarana hetsika, niaraka tamin'ny mpanao gazety Jaobarison Randrianarivony, mpanolotsainan'ny Filoha teo aloha [[Rajaonarimampianina Hery|Hery Rajaonarimampianina]] <ref name=":0">https://www.jeuneafrique.com/1655538/politique/harilala-ramanantsoa-lautodidacte-qui-veut-sortir-antananarivo-de-la-pauvrete/</ref> . Tamin'ny taona 2014 ity vondrona ity dia nampiasa olona 500 ary nanana orinasa telo, anisan'izany ny Grande Braderie de Madagascar <ref name="business" /> . Nipoitra ihany koa ny sampana toa an'i Newbox (tambajotra misehatra amin'ny fizarana sy varotra misy mpiasa miisa 400), ny " Shoot’in ", sehatra fakana sary matihanina ary ny « Buy in Mada » <ref>{{Cite web |date= |title=Madagascar: Madavision propose « Buy in Mada », l'achat en ligne payable en ariary |url=http://www.balancingact-africa.com/news/fr/issue-no-211-24-sept/211/actualit-s-internet/madagascar-madavisio/fr |access-date=2026-05-14 |archive-date=2018-10-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181004225940/https://www.balancingact-africa.com/news/fr/issue-no-211-24-sept/211/actualit-s-internet/madagascar-madavisio/fr |url-status=dead }}</ref>, varotra vokatra Eoropeana an-jotra. === Asa ara-politika === [[Sary:Candidate_aux_communales_2015.jpg|ankavia|vignette|Harilala Ramanantsoa nandritra ny fampielezan-kevitra ho [[Ben' ny tanànan' Antananarivo|ben’ny tanànan’Antananarivo]] ny taona 2015.]] Niditra tamin'ny politika i Harilala Ramanantsoa tamin'ny taona 2015 rehefa nirotsaka hofidiana ho ben'ny tanànan'[[Antananarivo]] renivohitra, saingy tsy nahomby <ref name=":0" /> . Na izany aza, voafidy ho mpanolotsaina monisipaly izy tamin'io fifidianana io [https://www.afrik.com/communales-a-antananarivo-harilala-ramanantsoa-nouvelle-mairesse-de-la-capitale]. Tamin'ny volana Aogositra 2024 dia voatendry ho Filohan'ny delegasiona manokana (PDS), an'ny kaominina an'Antananarivo izy, taorian'ny fametraham-pialan'ny Ben'ny tanàna [[Richard Ramananbitana]].[https://www.afrik.com/communales-a-antananarivo-harilala-ramanantsoa-nouvelle-mairesse-de-la-capitale] , <ref>{{Cite web |date=2024-08-27 |title=Harilala Ramanantsoa, nouvelle PDS de la ville d'Antananarivo |url=https://actu.orange.mg/harilala-ramanantsoa-nouvelle-pds-de-la-ville-dantananarivo/ |access-date=2024-10-28 |website=Orange actu Madagascar |language=en |archive-date=2024-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130183417/https://actu.orange.mg/harilala-ramanantsoa-nouvelle-pds-de-la-ville-dantananarivo/ |url-status=dead }}</ref> . Nirotsaka hofidiana ho ben'ny tanànan'Antananarivo indray izy tamin'io taona io ihany tamin'ny fifidianana monisipaly, izay notohanan'ny IRMAR, fiaraha-miasa ara-politika amin'ny Filoha [[Rajoelina Andry|Andry Rajoelina]] . Nanao fampielezan-kevitra momba ny hamehana ara-tsosialy (tsy fananana asa, fahantrana, fizakantenan'ny vehivavy <ref name=":1">https://www.afrik.com/communales-a-antananarivo-harilala-ramanantsoa-nouvelle-mairesse-de-la-capitale</ref>) izy ary nanantitrantitra ny fanohanana azony avy amin'ny governemanta <ref>https://www.rfi.fr/fr/afrique/20241123-%C3%A0-madagascar-la-campagne-des-%C3%A9lections-municipales-domin%C3%A9e-par-les-urgences-sociales-du-moment</ref>, tamin'ny fampahafantarana ny tenany tamin'ny fiandohan'ny fampielezan-keviny ho " kandidà an'ny fanjakana » <ref name=":0" /> . Ny 11 desambra 2024 dia nandresy tamin'ny fifidianana monisipaly tamin'ny salan'isa 43.24 isanjaton'ny vato izy, nanohitra an'i [[Tojo Ravalomanana]] , zanaky ny filoha teo aloha [[:fr:Marc_Ravalomanana|Marc Ravalomanana]] <ref name=":2">{{Cite web |title=Madagascar: Harilala Ramanantsoa, maire de Antananarivo, selon les résultats définitifs |url=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20250118-madagascar-harilala-ramanantsoa-maire-de-antananarivo-selon-les-r%C3%A9sultats-d%C3%A9finitifs |website=[[Radio France internationale|RFI]]}}</ref> . Na izany aza, izany fandresena izany dia voampanga ho [[Hosoka amin' ny fifidianana|hosoka amin'ny fifidianana]], ary nandà ny tsy hanaiky ny valin'ny fifidianana ny mpanohitra ary niampanga ny tsy fanarahan-dalàna teo amin'ny fitantanana ny fifidianana dia nomarihin'ny SAFIDY observatory <ref name=":0" /> . Taorian'ny fandavana ny fampiakarana fitsarana ambony napetrak'i Tojo Lalaovohitra, dia nanamafy ny valin'ny fifidianana ihany ny fitsarana misahana ny fitantanana.17 janvier 2025 <ref name=":2" /> . Nanao fianianana ho [[Ben' ny tanànan' Antananarivo|ben'ny tanànan'Antananarivo]] tamin'ny 24 Janoary 2025 i Harilala Ramanantsoa, ​​nandritra ny lanonana tsy nankatoavin'ny mpanohitra. Izy no vehivavy faharoa nitana io toerana io, taorian'i [[Lalao Ravalomanana]]. Voafidy izy na dia tsy nahazo ny maro an'isa tanteraka aza (ny antoko IRMAR dia nahazo seza 23 amin'ny 55 monja), ary nanambara ny fikasany hiady amin'ny fahantrana, ny korontana ary ny tsy fandriampahalemana <ref name=":0" /> . Na izany aza, nesorina tamin'ny toerana maha-[[Ben' ny tanànan' Antananarivo|ben'ny tanànan'Antananarivo]] aza izy tamin'ny 9 martsa 2026, taorian'ny fanapahan-kevitry ny Filankevitry ny Fanjakana hanafoana ny vokatry ny fifidianana monisipaly tamin'ny taona 2024 ho an'Antananarivo renivohitra<ref name=":3"/> . == Hetsika ara-tsosialy sy antony tohanana == Reny mpiahy ireo nahazo diplaoma maro avy amin'ny sekoly samihafa i Harilala Ramanantsoa <ref>{{Cite web |date= |title=Madagascar: Esca Antanimena - La promotion « Atrika » marrainée par Harilala Ramanantsoa |url=http://fr.allafrica.com/stories/201308280995.html}}</ref>, toa ny oniversite ary sampam-pampianarana ambony<ref>{{Cite web |date= |title=ISCAM sort la promotion « Vahatra » |url=http://www.madagascar-tribune.com/ISCAM-sort-la-promotion-Vahatra,8116.html}}</ref> maro teto Antanananarivo. ​​Mpikambana ao amin'ny fikambanana toa ny [[Rotary Club]] Mahamasina ihany koa izy, izay iasany ho an'ny fiahiana ara-tsosialy sy fanohanana ny olona manana fahasembanana. Filoha lefitry ny fikambanana ''[[Entreprendre au Féminin Océan Indien (EFOI)|Entreprendre au Féminin Océan Indien]]'' izy. Izy ihany koa dia mpiaro ny zon'ny vehivavy <ref>{{Cite web |date= |title=RAMANANTSOA RANAIVO HARILALA : la réussite dépend de tout un chacun |url=http://www.sobika.mg/actualite/politique/2013/09/29-ramanantsoa-ranaivo-harilala-la-reussite-depend-de-tout-un-chacun}}</ref> , <ref>{{Cite web |date= |title=La femme, source de développement |url=http://www.iep-madagascar.com/index.php?option=com_content&view=article&id=125&Itemid=567 |access-date=2026-05-14 |archive-date=2015-04-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150405102026/http://www.iep-madagascar.com/index.php?option=com_content&view=article&id=125&Itemid=567 |url-status=dead }}</ref> . == Fanamarihana sy referansa == {{Reflist}} == Rohy == * http://www.midi-madagasikara.mg/tag/harilala-ramanantsoa/ * https://matv.mg/la-grande-braderie-de-madagascar-de-nouveaux-secteurs-dactivite-a-lhonneur/ * [http://tvmada.com/lcvmada/tag/madavision/ Madavision] [[Sokajy:Mpanao politika malagasy]] 4nvd0ght6yqju6mbp80g8rtrzhvohq6 0 300039 1141453 1141114 2026-06-01T08:39:13Z Thelezifor 15140 Fampiasana 1141453 wikitext text/x-wiki [[Sary:Lagune Lamraro - Ambavarana 11.jpg|vignette|480x480px|''Typhonodorum lindleyanum'' (eo anelanelan' ny farihin' i Lanirano sy Ambavarana)]] Ny '''''Typhonodorum lindleyanum''''' dia karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. Ity karazana zavamaniry ity dia teratany ao [[Kômôro]], eto [[Madagasikara]], ao [[Maorisy]] ary ao [[Tanzania]]. Maniry eny amoron' ny renirano sy ny farihy ary eny amin' ny honahona izy io. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''ambia''', '''horiridrano''', '''mangaoka''', '''mangibo''', '''mangilo''', '''mangoka''', '''via''', ary '''viha'''. Ahitra lehibe maniry anaty rano izy io, izay hita any amin' ny faritra mando na somary mando, eny amin' ny [[ala honko]], eny amin' ny tany mandon-dranomamy, amin' ny haabo 0 hatramin' ny 1&nbsp;000 m. == Fampiasana == === Sakafo amin' ny mosary === Ampiasaina hatao sakafo amin' ny fotoanan' ny mosary ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Tany [[Zanzibar]] (ao amin' ny nosy Pemba) sy any amin' ny faritra sasany amin' ny [[Ranomasimbe Indianina]], dia hanina ny vodiny (taranjany) sy ny vihiny aorian' ny fikarakarana maharitra sy be pitsiny izay atao mba hanesorana ny poizina ao aminy. Tapatapahina sy alona anaty rano ary ampandevezina imbetsaka ny vodiny, na nototoina ho vovony, mba ho azo hanina. Ampangotrahina imbetsaka koa ny vihiny vao azo hanina. Tsy loharanon-tsakafo amin' ny fotoana mahazatra izy io fa vonjy aina mandritra ny vanim-potoan' ny tsy fisian-tsakafo. === Fitsaboana === Milaza ny fampiasana ny ravina sy ny fon' ny ''Typhonodorum lindleyanum'' amin' ny fitsaboana nentim-paharazana ho an' ny vehivavy ny fanadihadiana etnôbôtanika natao tany amn' ny faritra atsimo-atsinanan' i [[Madagasikara]]. Ny fampiasana voalaza dia ahitana: * ny fanesorana ny ahitra na tavony avy ao ankibon' ny tera-bao aorian' ny fiterahana; * ny olana mahazo ny andilana; * ny fitsaboana ny may. Tafiditra ao anatin' ny sehatry ny fitsaboana nentim-paharazana ireo fampiasana ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ireo fa tsy voamarina ara-pitsaboana môderina. === Haingo === Zavamaniry fanao haingo koa ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ary izany no tena fampiasana azy ankehitriny noho ny raviny lehibe sy ny bika aman' endriny. Ambolena azy: * ny eny amin' ny zaridaina bôtanika; * ny eny amin' ny zaridaina anaty rano any amin' ny faritra trôpikaly; * ny eny amin' ny valan-javaboary; * ary ny any amin' ny fanangonana zavamaniry vahiny. === Fampiasana === Ao amin' ny toeram-poniriany voajanahary dia manampy amin' ny fitazonana ny tany be honahona sy manome fandrakofana ny zavamaniry ho an' ny tontolo mando ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mandray anjara amin' ny fampiandranoana ny bibikely mpamidra vovobony isan-karazany koa io zavamaniry io. === Famokarana tsiraka === Milaza ny loharanom-baovao sasany fa manome tsiraka tsara kalitao izay ampiasaina eo an-toerana ny ''Typhonodorum lindleyanum'', na dia tsy voarakitra an-tsoratra loatra aza izany fampiasana azy izany raha miraha amin' ny fampiasana azy amin' ny ho sakafo na ho haingo. === Fanapoizinana === Misy kristaly ôksalatana kalsiôma sy zavatra hafa miteraka falailay ny taova rehetra amin' ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mety hiteraka famaivay mafy amin' ny vava sy ny tenda ary ny lalam-pandevonan-kanina ny fihinanana tsy misy fikarakarana mialoha. Mety hiteraka famaivay amin' ny hoditry ny olona sasany ihany koa ny fikarakarana azy io. == Jereo koa == * ''[[Typhonodorum]]'' [[Sokajy:Araceae]] o0jtjym6pt1ws3976ef50ok1vg0nx46 1141454 1141453 2026-06-01T08:53:10Z Thelezifor 15140 1141454 wikitext text/x-wiki [[Sary:Lagune Lamraro - Ambavarana 11.jpg|vignette|480x480px|''Typhonodorum lindleyanum'' (eo anelanelan' ny farihin' i Lanirano sy Ambavarana)]] Ny '''''Typhonodorum lindleyanum''''' dia karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. Ity karazana zavamaniry ity dia teratany ao [[Kômôro]], eto [[Madagasikara]], ao [[Maorisy]] ary ao [[Tanzania]]. Maniry eny amoron' ny renirano sy ny farihy ary eny amin' ny honahona izy io. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''ambia''', '''horiridrano''', '''mangaoka''', '''mangibo''', '''mangilo''', '''mangoka''', '''via''', ary '''viha'''. Ahitra lehibe maniry anaty rano izy io, izay hita any amin' ny faritra mando na somary mando, eny amin' ny [[ala honko]], eny amin' ny tany mandon-dranomamy, amin' ny haabo 0 hatramin' ny 1&nbsp;000 m. == Fampiasana == === Sakafo amin' ny mosary === [[Sary:Typhonodorum lindleyanum ( via).jpg|vignette|281x281px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Ampiasaina hatao sakafo amin' ny fotoanan' ny mosary ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Tany [[Zanzibar]] (ao amin' ny nosy Pemba) sy any amin' ny faritra sasany amin' ny [[Ranomasimbe Indianina]], dia hanina ny vodiny (taranjany) sy ny vihiny aorian' ny fikarakarana maharitra sy be pitsiny izay atao mba hanesorana ny poizina ao aminy. Tapatapahina sy alona anaty rano ary ampandevezina imbetsaka ny vodiny, na nototoina ho vovony, mba ho azo hanina. Ampangotrahina imbetsaka koa ny vihiny vao azo hanina. Tsy loharanon-tsakafo amin' ny fotoana mahazatra izy io fa vonjy aina mandritra ny vanim-potoan' ny tsy fisian-tsakafo. === Fitsaboana === [[Sary:Typhonodorum lindleyanum kz1.jpg|ankavia|vignette|297x297px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Milaza ny fampiasana ny ravina sy ny fon' ny ''Typhonodorum lindleyanum'' amin' ny fitsaboana nentim-paharazana ho an' ny vehivavy ny fanadihadiana etnôbôtanika natao tany amn' ny faritra atsimo-atsinanan' i [[Madagasikara]]. Ny fampiasana voalaza dia ahitana: * ny fanesorana ny ahitra na tavony avy ao ankibon' ny tera-bao aorian' ny fiterahana; * ny olana mahazo ny andilana; * ny fitsaboana ny may. Tafiditra ao anatin' ny sehatry ny fitsaboana nentim-paharazana ireo fampiasana ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ireo fa tsy voamarina ara-pitsaboana môderina. === Haingo === [[Sary:Starr-120522-6303-Typhonodorum lindleyanum-fruit stalk-Iao Tropical Gardens of Maui-Maui (24512793474).jpg|vignette|276x276px|Voan' ny ''Typhonodorum lindleyanum'']] Zavamaniry fanao haingo koa ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ary izany no tena fampiasana azy ankehitriny noho ny raviny lehibe sy ny bika aman' endriny. Ambolena azy: * ny eny amin' ny zaridaina bôtanika; * ny eny amin' ny zaridaina anaty rano any amin' ny faritra trôpikaly; * ny eny amin' ny valan-javaboary; * ary ny any amin' ny fanangonana zavamaniry vahiny. === Fampiasana === Ao amin' ny toeram-poniriany voajanahary dia manampy amin' ny fitazonana ny tany be honahona sy manome fandrakofana ny zavamaniry ho an' ny tontolo mando ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mandray anjara amin' ny fampiandranoana ny bibikely mpamidra vovobony isan-karazany koa io zavamaniry io. === Famokarana tsiraka === Milaza ny loharanom-baovao sasany fa manome tsiraka tsara kalitao izay ampiasaina eo an-toerana ny ''Typhonodorum lindleyanum'', na dia tsy voarakitra an-tsoratra loatra aza izany fampiasana azy izany raha miraha amin' ny fampiasana azy amin' ny ho sakafo na ho haingo. === Fanapoizinana === Misy kristaly ôksalatana kalsiôma sy zavatra hafa miteraka falailay ny taova rehetra amin' ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mety hiteraka famaivay mafy amin' ny vava sy ny tenda ary ny lalam-pandevonan-kanina ny fihinanana tsy misy fikarakarana mialoha. Mety hiteraka famaivay amin' ny hoditry ny olona sasany ihany koa ny fikarakarana azy io. == Jereo koa == * ''[[Typhonodorum]]'' [[Sokajy:Araceae]] fj3cficn8gn8ffqd35jj0p8suxpw4s9 1141455 1141454 2026-06-01T08:57:11Z Thelezifor 15140 Typhonodorum lindleyanum 1141455 wikitext text/x-wiki [[Sary:Lagune Lamraro - Ambavarana 11.jpg|vignette|480x480px|''Typhonodorum lindleyanum'' (eo anelanelan' ny farihin' i Lanirano sy Ambavarana)]] Ny '''''Typhonodorum lindleyanum''''' dia karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. Ity karazana zavamaniry ity dia teratany ao [[Kômôro]], eto [[Madagasikara]], ao [[Maorisy]] ary ao [[Tanzania]]. Maniry eny amoron' ny renirano sy ny farihy ary eny amin' ny honahona izy io. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''ambia''', '''horiridrano''', '''mangaoka''', '''mangibo''', '''mangilo''', '''mangoka''', '''via''', ary '''viha'''. Ahitra lehibe maniry anaty rano izy io, izay hita any amin' ny faritra mando na somary mando, eny amin' ny [[ala honko]], eny amin' ny tany mandon-dranomamy, amin' ny haabo 0 hatramin' ny 1&nbsp;000 m. == Fampiasana == === Sakafo amin' ny mosary === [[Sary:Typhonodorum lindleyanum ( via).jpg|vignette|281x281px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Ampiasaina hatao sakafo amin' ny fotoanan' ny mosary ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Tany [[Zanzibar]] (ao amin' ny nosy Pemba) sy any amin' ny faritra sasany amin' ny [[Ranomasimbe Indianina]], dia hanina ny vodiny (taranjany) sy ny vihiny aorian' ny fikarakarana maharitra sy be pitsiny izay atao mba hanesorana ny poizina ao aminy. Tapatapahina sy alona anaty rano ary ampandevezina imbetsaka ny vodiny, na nototoina ho vovony, mba ho azo hanina. Ampangotrahina imbetsaka koa ny vihiny vao azo hanina. Tsy loharanon-tsakafo amin' ny fotoana mahazatra izy io fa vonjy aina mandritra ny vanim-potoan' ny tsy fisian-tsakafo. === Fitsaboana === [[Sary:Typhonodorum lindleyanum kz1.jpg|ankavia|vignette|297x297px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Milaza ny fampiasana ny ravina sy ny fon' ny ''Typhonodorum lindleyanum'' amin' ny fitsaboana nentim-paharazana ho an' ny vehivavy ny fanadihadiana etnôbôtanika natao tany amn' ny faritra atsimo-atsinanan' i [[Madagasikara]]. Ny fampiasana voalaza dia ahitana: * ny fanesorana ny ahitra na tavony avy ao ankibon' ny tera-bao aorian' ny fiterahana; * ny olana mahazo ny andilana; * ny fitsaboana ny may. Tafiditra ao anatin' ny sehatry ny fitsaboana nentim-paharazana ireo fampiasana ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ireo fa tsy voamarina ara-pitsaboana môderina. === Haingo === [[Sary:Starr-120522-6303-Typhonodorum lindleyanum-fruit stalk-Iao Tropical Gardens of Maui-Maui (24512793474).jpg|vignette|276x276px|Voan' ny ''Typhonodorum lindleyanum'']] Zavamaniry fanao haingo koa ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ary izany no tena fampiasana azy ankehitriny noho ny raviny lehibe sy ny bika aman' endriny. Ambolena azy: * ny eny amin' ny zaridaina bôtanika; * ny eny amin' ny zaridaina anaty rano any amin' ny faritra trôpikaly; * ny eny amin' ny valan-javaboary; * ary ny any amin' ny fanangonana zavamaniry vahiny. === Fampiasana === Ao amin' ny toeram-poniriany voajanahary dia manampy amin' ny fitazonana ny tany be honahona sy manome fandrakofana ny zavamaniry ho an' ny tontolo mando ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mandray anjara amin' ny fampiandranoana ny bibikely mpamidra vovobony isan-karazany koa io zavamaniry io. === Famokarana tsiraka === [[Sary:Typhonodorum-2016.jpg|vignette|253x253px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Milaza ny loharanom-baovao sasany fa manome tsiraka tsara kalitao izay ampiasaina eo an-toerana ny ''Typhonodorum lindleyanum'', na dia tsy voarakitra an-tsoratra loatra aza izany fampiasana azy izany raha miraha amin' ny fampiasana azy amin' ny ho sakafo na ho haingo. === Fanapoizinana === Misy kristaly ôksalatana kalsiôma sy zavatra hafa miteraka falailay ny taova rehetra amin' ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mety hiteraka famaivay mafy amin' ny vava sy ny tenda ary ny lalam-pandevonan-kanina ny fihinanana tsy misy fikarakarana mialoha. Mety hiteraka famaivay amin' ny hoditry ny olona sasany ihany koa ny fikarakarana azy io. == Jereo koa == * ''[[Typhonodorum]]'' [[Sokajy:Araceae]] qpv6dayi4m986ixxihti1j5qokggpsc 1141462 1141455 2026-06-01T09:26:01Z Thelezifor 15140 1141462 wikitext text/x-wiki [[Sary:Lagune Lamraro - Ambavarana 11.jpg|vignette|480x480px|''Typhonodorum lindleyanum'' (eo anelanelan' ny farihin' i Lanirano sy Ambavarana)]] Ny '''''Typhonodorum lindleyanum''''' dia karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', zana-pianakaviana ''Aroideae''. Io no hany karazana ao amin' ny antokon-javamairy '''''Typhonodorum'''''. Ity karazana zavamaniry ity dia teratany ao [[Kômôro]], eto [[Madagasikara]], ao [[Maorisy]] ary ao [[Tanzania]]. Maniry eny amoron' ny renirano sy ny farihy ary eny amin' ny honahona izy io. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''ambia''', '''horiridrano''', '''mangaoka''', '''mangibo''', '''mangilo''', '''mangoka''', '''via''', ary '''viha'''. Ahitra lehibe maniry anaty rano izy io, izay hita any amin' ny faritra mando na somary mando, eny amin' ny [[ala honko]], eny amin' ny tany mandon-dranomamy, amin' ny haabo 0 hatramin' ny 1&nbsp;000 m. == Fampiasana == === Sakafo amin' ny mosary === [[Sary:Typhonodorum lindleyanum ( via).jpg|vignette|281x281px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Ampiasaina hatao sakafo amin' ny fotoanan' ny mosary ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Tany [[Zanzibar]] (ao amin' ny nosy Pemba) sy any amin' ny faritra sasany amin' ny [[Ranomasimbe Indianina]], dia hanina ny vodiny (taranjany) sy ny vihiny aorian' ny fikarakarana maharitra sy be pitsiny izay atao mba hanesorana ny poizina ao aminy. Tapatapahina sy alona anaty rano ary ampandevezina imbetsaka ny vodiny, na nototoina ho vovony, mba ho azo hanina. Ampangotrahina imbetsaka koa ny vihiny vao azo hanina. Tsy loharanon-tsakafo amin' ny fotoana mahazatra izy io fa vonjy aina mandritra ny vanim-potoan' ny tsy fisian-tsakafo. === Fitsaboana === [[Sary:Typhonodorum lindleyanum kz1.jpg|ankavia|vignette|297x297px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Milaza ny fampiasana ny ravina sy ny fon' ny ''Typhonodorum lindleyanum'' amin' ny fitsaboana nentim-paharazana ho an' ny vehivavy ny fanadihadiana etnôbôtanika natao tany amn' ny faritra atsimo-atsinanan' i [[Madagasikara]]. Ny fampiasana voalaza dia ahitana: * ny fanesorana ny ahitra na tavony avy ao ankibon' ny tera-bao aorian' ny fiterahana; * ny olana mahazo ny andilana; * ny fitsaboana ny may. Tafiditra ao anatin' ny sehatry ny fitsaboana nentim-paharazana ireo fampiasana ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ireo fa tsy voamarina ara-pitsaboana môderina. === Haingo === [[Sary:Starr-120522-6303-Typhonodorum lindleyanum-fruit stalk-Iao Tropical Gardens of Maui-Maui (24512793474).jpg|vignette|276x276px|Voan' ny ''Typhonodorum lindleyanum'']] Zavamaniry fanao haingo koa ny ''Typhonodorum lindleyanum'' ary izany no tena fampiasana azy ankehitriny noho ny raviny lehibe sy ny bika aman' endriny. Ambolena azy: * ny eny amin' ny zaridaina bôtanika; * ny eny amin' ny zaridaina anaty rano any amin' ny faritra trôpikaly; * ny eny amin' ny valan-javaboary; * ary ny any amin' ny fanangonana zavamaniry vahiny. === Fampiasana === Ao amin' ny toeram-poniriany voajanahary dia manampy amin' ny fitazonana ny tany be honahona sy manome fandrakofana ny zavamaniry ho an' ny tontolo mando ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mandray anjara amin' ny fampiandranoana ny bibikely mpamidra vovobony isan-karazany koa io zavamaniry io. === Famokarana tsiraka === [[Sary:Typhonodorum-2016.jpg|vignette|253x253px|''Typhonodorum lindleyanum'']] Milaza ny loharanom-baovao sasany fa manome tsiraka tsara kalitao izay ampiasaina eo an-toerana ny ''Typhonodorum lindleyanum'', na dia tsy voarakitra an-tsoratra loatra aza izany fampiasana azy izany raha miraha amin' ny fampiasana azy amin' ny ho sakafo na ho haingo. === Fanapoizinana === Misy kristaly ôksalatana kalsiôma sy zavatra hafa miteraka falailay ny taova rehetra amin' ny ''Typhonodorum lindleyanum''. Mety hiteraka famaivay mafy amin' ny vava sy ny tenda ary ny lalam-pandevonan-kanina ny fihinanana tsy misy fikarakarana mialoha. Mety hiteraka famaivay amin' ny hoditry ny olona sasany ihany koa ny fikarakarana azy io. == Jereo koa == * ''[[Colocasia esculenta]]'' (saonjo) * ''[[Alocasia macrorrhizos]]'' (saombia, saonjobia) [[Sokajy:Araceae]] rqlto8kbxrs68ow9obet8rithputg1q 0 300072 1141376 1141102 2026-05-31T23:01:35Z EmausBot 2486 Rôbô : mamaha olam-pihodinana mankany amin'i [[Empira Rômana]] 1141376 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[Empira Rômana]] p14lwrcuf19w64mfyzfoza4hymn23u0 14 300094 1141221 2026-05-31T12:47:40Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Loka]] [[Sokajy:Baolina kitra]] » 1141221 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Loka]] [[Sokajy:Baolina kitra]] i9etfv7207r5xb9ungp3njfqz3u9ryf 0 300095 1141223 2026-05-31T12:51:09Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Asteraceae 1141223 wikitext text/x-wiki Ny '''''Distephanus''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]''. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana 44 ao amin' ny araka ny ''[[Plants of the World Online]]'': tamin' ny taona 2024: * ''[[Distephanus ambongensis]]'' <small>(Humbert) H.Rob.</small> * ''Distephanus angolensis'' <small>(O.Hoffm.) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus angulifolius'' <small>(DC.) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus anisochaetoides'' <small>(Sond.) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus antandroy'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus bakeri]]'' <small>(Vatke) V.A.Funk & H.Rob.</small> * ''[[Distephanus bara]]'' <small>(Humbert) H.Rob.</small> -- kilangolahy * ''Distephanus biafrae'' <small>(Oliv. & Hiern) H.Rob.</small> * ''Distephanus capitatus'' <small>Bojer ex DC.</small> * ''[[Distephanus capuronii]]'' <small>(Humbert) V.A.Funk & H.Rob.</small> * ''Distephanus cloiselii'' <small>(Moore) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus divaricatus'' <small>(Steetz) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus eriophyllus]]'' <small>(Drake) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus forrestii'' <small>(Anthony) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus garnierianus]]'' <small>(Klatt) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus glandulicinctus'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus glutinosus]]'' <small>(DC.) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus grevei]]'' <small>(Drake) V.A.Funk & H.Rob.</small> -- tsivonina * ''Distephanus henryi'' <small>(Dunn) H.Rob.</small> * ''[[Distephanus ibityensis]]'' <small>(Humbert) V.A.Funk & H.Rob.</small> -- mananotra, ramanjoko * ''Distephanus inhacensis'' <small>(G.V.Pope) R.G.C.Boon & Glen</small> * ''Distephanus lastellei'' <small>(Drake) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus madagascariensis'' <small>(Less.) H. Rob. & V.A. Funk</small> * ''Distephanus mahafaly'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus majungensis'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus malacophytus]]'' <small>(Baker) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus manambolensis'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus mangokensis'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus nummulariifolius]]'' <small>(Klatt) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus ochroleucus]]'' <small>(Baker) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus plumosus'' <small>(O.Hoffm.) Mesfin</small> * ''[[Distephanus poissonii]]'' <small>(Humbert) V.A.Funk & H.Rob.</small> -- kilanga, sidikadambo * ''[[Distephanus polygalifolius]]'' <small>(Less.) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''Distephanus populifolius'' <small>(Lam.) Cass.</small> * ''Distephanus qazmi'' <small>N.Kilian & A.G.Mill.</small> * ''[[Distephanus quartziticola]]'' <small>(Humbert) V.A.Funk & H.Rob.</small> -- ramanjoko * ''[[Distephanus rhodopappus]]'' <small>(Baker) V.A.Funk & H.Rob.</small> * ''Distephanus rochonioides'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus spiciformis]]'' <small>(Klatt) V.A.Funk & H.Rob.</small> -- kilahimena * ''Distephanus streptocladus'' <small>(Baker) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus subluteus]]'' <small>(Scott-Elliot) H.Rob. & B.Kahn</small> -- andriambolamena * ''Distephanus swinglei'' <small>(Humbert) H.Rob. & B.Kahn</small> * ''[[Distephanus trinervis]]'' <small>Bojer ex DC.</small> -- anambohitra, kijejalahinala, kijejalahy, longolongo, rambiazina 439u5jmv1k9wssde3t0ohlc1l4r7xz6 0 300096 1141244 2026-05-31T13:15:08Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Asteraceae 1141244 wikitext text/x-wiki Ny '''''Bothriocline''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]''. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[The Plant List]]'': * ''Bothriocline aggregata'' * ''Bothriocline amphicoma'' * ''Bothriocline amplifolia'' * ''Bothriocline angolensis'' * ''Bothriocline argentea'' * ''Bothriocline atroviolacea'' * ''Bothriocline attenuata'' * ''Bothriocline auriculata'' * ''Bothriocline bagshawei'' * ''Bothriocline bampsii'' * ''Bothriocline carrissoi'' * ''Bothriocline concinna'' * ''Bothriocline congesta'' * ''Bothriocline cuneifolia'' * ''Bothriocline emilioides'' * ''Bothriocline ethulioides'' * ''Bothriocline fusca'' * ''Bothriocline glabrescens'' * ''Bothriocline globosa'' * ''Bothriocline glomerata'' * ''Bothriocline grandicapitulata'' * ''Bothriocline grindeliifolia'' * ''Bothriocline hispida'' * ''Bothriocline hoyoensis'' * ''Bothriocline huillensis'' * ''Bothriocline imatongensis'' * ''Bothriocline inyangana'' * ''Bothriocline ituriensis'' * ''Bothriocline katangensis'' * ''Bothriocline kundelungensis'' * ''Bothriocline kungwensis'' * ''Bothriocline laxa'' * ''Bothriocline leonardiana'' * ''Bothriocline longipes'' * ''[[Bothriocline madagascariensis]]'' <small>(O.Hoffm.) O.Hoffm.</small> * ''Bothriocline malaissei'' * ''Bothriocline marungensis'' * ''Bothriocline mbalensis'' * ''Bothriocline microcephala'' * ''Bothriocline milanjiensis'' * ''Bothriocline monocephala'' * ''Bothriocline monticola'' * ''Bothriocline moramballae'' * ''Bothriocline muschlerana'' * ''Bothriocline nyiruensis'' * ''Bothriocline nyungwensis'' * ''Bothriocline pauciseta'' * ''Bothriocline pauwelsii'' * ''Bothriocline pectinata'' * ''Bothriocline quercifolia'' * ''Bothriocline ripensis'' * ''Bothriocline ruwenzoriensis'' * ''Bothriocline schimperi'' * ''Bothriocline sengensis'' * ''Bothriocline shagayuensis'' * ''Bothriocline steetziana'' * ''Bothriocline subcordata'' * ''Bothriocline trifoliata'' * ''Bothriocline ugandensis'' * ''Bothriocline upembensis'' * ''Bothriocline virungae'' * ''Bothriocline wittei'' abobevdc8nkmmbttxet815wtkw3hvse 0 300097 1141245 2026-05-31T13:24:02Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Asteraceae 1141245 wikitext text/x-wiki Ny '''''Jeffreycia''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]''. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana: * ''Jeffreycia amaniensis'' <small>(Muschl.) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla</small> * ''[[Jeffreycia hildebrandtii]]'' <small>(Vatke) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla</small> * ''Jeffreycia usambarensis'' <small>(O.Hoffm.) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla</small> * ''Jeffreycia zanzibarensis'' <small>(Less.) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla</small> * ''Jeffreycia zeylanica'' <small>(L.) H.Rob., S.C.Keeley & Skvarla</small> jlg1dz7yd9nqet1i9iep5p2blm3l72x 0 300098 1141246 2026-05-31T13:29:55Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Asteraceae 1141246 wikitext text/x-wiki Ny '''''Crystallopollen''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]'' izay tsy manana afa-tsy karazana tokana: * ''[[Crystallopollen angustifolium]]'' <small>Steetz</small> (''Polydora poskeana'' <small>(Vatke & Hildebr.) H.Rob.</small>) == Jereo koa == lz19svp5s22b5ii6gsuejoit2c4br75 1141247 1141246 2026-05-31T13:35:22Z Thelezifor 15140 1141247 wikitext text/x-wiki Ny '''''Crystallopollen''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]'' izay tsy manana afa-tsy karazana tokana: * ''[[Crystallopollen angustifolium]]'' <small>Steetz</small> (← ''Polydora poskeana'' <small>(Vatke & Hildebr.) H.Rob.,</small> ''Vernonia poskeana'' <small>Vatke & Hildebr.</small>) == Jereo koa == 0e3gskaxorm4840860nwpm7kqx95ud9 0 300099 1141248 2026-05-31T13:42:45Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Asteraceae 1141248 wikitext text/x-wiki Ny '''''Polydora''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]'', misy karazany 7 hatralin' ny 9 eo ho eo. Ity antoko ity dia mifandray amin' ny ''[[Vernonia]]'' ary teratany atỳ [[Afrika atsimon' i Saharà|Afrika atsimon']] [[Afrika atsimon' i Saharà|i Sahara]]. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[Catalogue of Life]]'': * ''[[Polydora angustifolia]]'' (→ ''[[Crystallopollen angustifolium]]'' <small>Steetz</small>) * ''Polydora bainesii'' * ''Polydora chloropappa'' * ''Polydora jelfiae'' * ''Polydora poskeana'' * ''Polydora steetziana'' * ''Polydora stoechadifolia'' * ''Polydora sylvicola'' == Jereo koa == * ''[[Crystallopollen]]'' m11m8gqq7jv0onv1hns672qa52e9z5u 1141249 1141248 2026-05-31T13:44:26Z Thelezifor 15140 1141249 wikitext text/x-wiki Ny '''''Polydora''''' dia antokon-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Asteraceae]]'', misy karazany 7 hatralin' ny 9 eo ho eo. Ity antoko ity dia mifandray amin' ny ''[[Vernonia]]'' ary teratany atỳ [[Afrika atsimon' i Saharà|Afrika atsimon']] [[Afrika atsimon' i Saharà|i Sahara]]. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[Catalogue of Life]]'': * ''Polydora angustifolia'' * ''Polydora bainesii'' * ''Polydora chloropappa'' * ''Polydora jelfiae'' * ''Polydora poskeana'' (→ ''[[Crystallopollen angustifolium]] <small>Steetz</small>'') * ''Polydora steetziana'' * ''Polydora stoechadifolia'' * ''Polydora sylvicola'' == Jereo koa == * ''[[Crystallopollen]]'' 4kwyidnfxcb1mlsc5yash4rti6gcjw4 0 300100 1141257 2026-05-31T18:51:28Z Thelezifor 15140 Endriky ny Wikipedia 1141257 wikitext text/x-wiki Ny '''Wikipedia amin'ny teny anglisy''' dia endriky ny [[Wikipedia]] atao amin' ny [[fiteny anglisy]]. Izy no fisehoana voalohan' ny Wikipedia araka ny filaharan' ny fotoana, natomboka tamin' ny 15 Janoary 2001. Amin' ny teny anglisy izy dia atao hoe ''English Wikipedia''. Ny kaody dia: ''en''. Tamin' ny 31 Mey 2026, ny Wikipedia amin'ny teny anglisy dia nanana lahatsoratra miisa 7&nbsp;189&nbsp;098. Manana mpandray anjara miisa 53&nbsp;061&nbsp;210 izy io, ary ahitana mpandray anjara mavitrika 276&nbsp;243 sy mpitantana 817. Io rakipahalalana amin' ny teny anglisy pio dia natomboka tamin' ny 15 Janoary 2001, ary nahatratra telo tapitrisa ny lahatsoratra tamin' ny Aogositra 2009. Hatramin' ny nanombohany, io no Wikipedia lehibe indrindra amin' ny isan' ny lahatsoratra. Manodidina ny 52 % amin' ny lahatsoratra rehetra izy io tamin' ny taona 2003, saingy nihena ny anjarany raha oharina amin' ny fanontana hafa noho ny fitomboan' ny lahatsoratry ny Wikipedia amin' ny fiteny hafa. Tahaka ny dikan-teny rehetran' ny Wikipedia, azo jerena amin' ny endrika wiki izy amin' ny anaran-tsehatra "wikipedia.org", na raha ny marimarina kokoa, ao amin' ny adiresy "en.wikipedia.org", izay fananan' ny Wikimedia Foundation, izay azo ovain' ny ankamaroan' ny mpamaky azy amin' ny ampahany be. Misy fomba maro hafa ahafaha-mijery azy, toy ny tranokala fitaratra, fampiharana am-pinday na fitaovana elektrônika voatokana ho amin' izany. Tamin' ny taona 2015 dia nisy lahatsoratra 5 tapitrisa voasoratra amin' ny voanteny 3 lavitrisa; tamin' ny taona 2022 dia nahatratra 6,5 ​​tapitrisa ny lahatsoratra. == Rohy ivelany == * Traonkala: ''[[:en:Main_Page|en.wikipedia.org]]'' == Jereo koa == * [[Wikipedia]] * [[Wikimedia]] * [[Wikipedia amin' ny teny afrikansa]] * [[Wikipedia amin' ny teny zolo]] * [[Wikipedia amin' ny teny soahily]] * [[Wikipedia amin' ny teny arabo ejiptiana]] * [[Wikipedia amin' ny teny arabo marôkana]] * [[Wikipedia amin' ny teny iôroba]] * [[Wikipedia amin' ny teny malagasy]] * [[Wikipedia amin' ny teny frantsay]] 5u9nzebhz5hcljk3ka72ngyie53kyp2 1141258 1141257 2026-05-31T18:53:48Z Thelezifor 15140 Nanisy sary 1141258 wikitext text/x-wiki [[Sary:Wikipedia-logo-v2-en.svg|vignette|317x317px|Sary famantarana ny Wikipedia amin'ny teny anglisy]] Ny '''Wikipedia amin'ny teny anglisy''' dia endriky ny [[Wikipedia]] atao amin' ny [[fiteny anglisy]]. Izy no fisehoana voalohan' ny Wikipedia araka ny filaharan' ny fotoana, natomboka tamin' ny 15 Janoary 2001. Amin' ny teny anglisy izy dia atao hoe ''English Wikipedia''. Ny kaody dia: ''en''. Tamin' ny 31 Mey 2026, ny Wikipedia amin'ny teny anglisy dia nanana lahatsoratra miisa 7&nbsp;189&nbsp;098. Manana mpandray anjara miisa 53&nbsp;061&nbsp;210 izy io, ary ahitana mpandray anjara mavitrika 276&nbsp;243 sy mpitantana 817. Io rakipahalalana amin' ny teny anglisy pio dia natomboka tamin' ny 15 Janoary 2001, ary nahatratra telo tapitrisa ny lahatsoratra tamin' ny Aogositra 2009. Hatramin' ny nanombohany, io no Wikipedia lehibe indrindra amin' ny isan' ny lahatsoratra. Manodidina ny 52 % amin' ny lahatsoratra rehetra izy io tamin' ny taona 2003, saingy nihena ny anjarany raha oharina amin' ny fanontana hafa noho ny fitomboan' ny lahatsoratry ny Wikipedia amin' ny fiteny hafa. Tahaka ny dikan-teny rehetran' ny Wikipedia, azo jerena amin' ny endrika wiki izy amin' ny anaran-tsehatra "wikipedia.org", na raha ny marimarina kokoa, ao amin' ny adiresy "en.wikipedia.org", izay fananan' ny Wikimedia Foundation, izay azo ovain' ny ankamaroan' ny mpamaky azy amin' ny ampahany be. Misy fomba maro hafa ahafaha-mijery azy, toy ny tranokala fitaratra, fampiharana am-pinday na fitaovana elektrônika voatokana ho amin' izany. Tamin' ny taona 2015 dia nisy lahatsoratra 5 tapitrisa voasoratra amin' ny voanteny 3 lavitrisa; tamin' ny taona 2022 dia nahatratra 6,5 ​​tapitrisa ny lahatsoratra. == Rohy ivelany == * Traonkala: ''[[:en:Main_Page|en.wikipedia.org]]'' == Jereo koa == * [[Wikipedia]] * [[Wikimedia]] * [[Wikipedia amin' ny teny afrikansa]] * [[Wikipedia amin' ny teny zolo]] * [[Wikipedia amin' ny teny soahily]] * [[Wikipedia amin' ny teny arabo ejiptiana]] * [[Wikipedia amin' ny teny arabo marôkana]] * [[Wikipedia amin' ny teny iôroba]] * [[Wikipedia amin' ny teny malagasy]] * [[Wikipedia amin' ny teny frantsay]] i9gxjcg8m882iklca09f9dcuoe1a6vp 0 300101 1141261 2026-05-31T19:21:12Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141261 wikitext text/x-wiki Ny '''''Anaphyllum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. b2zbbowubnxo2m9beew15scbc406mru 0 300102 1141262 2026-05-31T19:21:18Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141262 wikitext text/x-wiki Ny '''''Anaphyllopsis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. qjqxei66x4exkvb02rkbw6g49yrjup9 0 300103 1141263 2026-05-31T19:21:24Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141263 wikitext text/x-wiki Ny '''''Anadendrum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. dq47q1f38eyejkiljcj4m6hl26iu65y 0 300104 1141264 2026-05-31T19:21:29Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141264 wikitext text/x-wiki Ny '''''Amydrium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. 5s66igttga0nzyptafk25o1ognu6bpf 0 300105 1141265 2026-05-31T19:21:33Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141265 wikitext text/x-wiki Ny '''''Amorphophallus''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. pbbsjjfkkc7jv47p7bbjft4evisp9l6 0 300106 1141266 2026-05-31T19:21:37Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141266 wikitext text/x-wiki Ny '''''Ambrosina''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. es6237uyh037zrbbu6o648vb8nj3m4c 0 300107 1141267 2026-05-31T19:21:43Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141267 wikitext text/x-wiki Ny '''''Alloschemone''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. f2kwyfp9p649jvjda5bg3mlc8v4wwb6 0 300108 1141268 2026-05-31T19:21:48Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141268 wikitext text/x-wiki Ny '''''Aglaonema''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. ivzbg05wel5za9hjhxsffwxd91mtp5a 0 300109 1141269 2026-05-31T19:21:53Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141269 wikitext text/x-wiki Ny '''''Aglaodorum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. bfothr7ayxg3mxujta4ie2airtl51gr 0 300110 1141271 2026-05-31T19:27:40Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141271 wikitext text/x-wiki Ny '''''Biarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. esg2gsrf9fxlg21pyf0inpueybc7whg 0 300111 1141272 2026-05-31T19:27:46Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141272 wikitext text/x-wiki Ny '''''Bakoa''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. 7jd18pm9oqystx3q0zh8wm9dtm1wyg7 0 300112 1141273 2026-05-31T19:27:50Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141273 wikitext text/x-wiki Ny '''''Asterostigma''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. qomiot4mabo4e6ucvbvtm0gatkmk664 0 300113 1141274 2026-05-31T19:27:53Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141274 wikitext text/x-wiki Ny '''''Arum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. 91jm8sem40x1h6snbfhqgzjz1n57xam 0 300114 1141275 2026-05-31T19:27:57Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141275 wikitext text/x-wiki Ny '''''Arophyton''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. ecxx61ld35ug2q8gk5ssofvsyu9yklm 0 300115 1141276 2026-05-31T19:28:14Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141276 wikitext text/x-wiki Ny '''''Ariopsis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. kl1q13mojyso0n6ys0u2lnztuoe6ee6 0 300116 1141277 2026-05-31T19:28:16Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141277 wikitext text/x-wiki Ny '''''Aridarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. sz8lzajuobi0gfm8wq28vztg5nxr8kv 0 300117 1141278 2026-05-31T19:28:16Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141278 wikitext text/x-wiki Ny '''''Arisarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. q624dmc453x6sf0664beql4031lc0kd 0 300118 1141279 2026-05-31T19:28:25Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141279 wikitext text/x-wiki Ny '''''Arisaema''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. 9ws8mp7ki7108n24wos7vu7pj0m8ixd 0 300119 1141280 2026-05-31T19:28:36Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141280 wikitext text/x-wiki Ny '''''Anubias''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. jayf788mb0dyhi49tzdszuir72eebkk 0 300120 1141281 2026-05-31T19:28:37Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141281 wikitext text/x-wiki Ny '''''Anchomanes''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. d8zt8p7boubkvw8f7hv3rzwuagid6bp 0 300121 1141282 2026-05-31T19:28:41Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141282 wikitext text/x-wiki Ny '''''Apoballis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]''. ao amin'ny filaharana [[Arales]]. 41ts42ewkexeba7mpp7gjv7r0snw0u4 0 300122 1141284 2026-05-31T19:35:37Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141284 wikitext text/x-wiki Ny '''''Cyrtosperma''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. pw504zbqd5sq4bf7a64djph7l9xy5u1 0 300123 1141285 2026-05-31T19:35:39Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141285 wikitext text/x-wiki Ny '''''Cryptocoryne''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. 9cxxehwejcfeayw8ui0ufsiec1b9i92 0 300124 1141286 2026-05-31T19:35:43Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141286 wikitext text/x-wiki Ny '''''Croatiella''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. i0bj8ejmx9b8sloykrkyu9ez11vy46t 0 300125 1141287 2026-05-31T19:35:47Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141287 wikitext text/x-wiki Ny '''''Colletogyne''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. f9plizpwovprwy5xopsr1izdonk1fxz 0 300126 1141288 2026-05-31T19:35:51Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141288 wikitext text/x-wiki Ny '''''Chlorospatha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. 97d2bybnfey5juownfpvunscenr4ab5 0 300127 1141289 2026-05-31T19:35:58Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141289 wikitext text/x-wiki Ny '''''Carlephyton''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. t2jaojte3mn1ziolldvr5y0yeiiur9r 0 300128 1141290 2026-05-31T19:36:02Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141290 wikitext text/x-wiki Ny '''''Callopsis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. rx9teei1xzk085i9ufk9cwheu74eqrq 0 300129 1141291 2026-05-31T19:36:05Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141291 wikitext text/x-wiki Ny '''''Calla''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. jfmlss3ifpbst00zmniw8paabay92hh 0 300130 1141292 2026-05-31T19:36:09Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141292 wikitext text/x-wiki Ny '''''Caladium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. 27qyivtf8pkfm6i11r7bqab2na3h56k 0 300131 1141293 2026-05-31T19:36:13Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141293 wikitext text/x-wiki Ny '''''Bucephalandra''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. hrtev41hd4pn9dw2n0r52krg05p6kcq 0 300132 1141294 2026-05-31T19:36:16Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141294 wikitext text/x-wiki Ny '''''Bognera''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. chidjqc5wdqdpyi5nymoe6redmzxqp6 0 300133 1141296 2026-05-31T19:36:37Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141296 wikitext text/x-wiki Ny '''''Cercestis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. 33e9fzxk0iw2yh3lzse29zg8vbfmajm 0 300134 1141297 2026-05-31T19:45:52Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141297 wikitext text/x-wiki Ny '''''Jasarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == k50hv8i5azpbv7tq809hhw5x0fpx9cj 0 300135 1141298 2026-05-31T19:45:58Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141298 wikitext text/x-wiki Ny '''''Incarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == d12sejpwkamvgixuct423x0o8uoh5c1 0 300136 1141299 2026-05-31T19:46:03Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141299 wikitext text/x-wiki Ny '''''Homalomena''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == r97ak6sjxpumo5dg2tgllnfgxtshvmy 0 300137 1141300 2026-05-31T19:46:07Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141300 wikitext text/x-wiki Ny '''''Holochlamys''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == l3yu2y2qyjrsow8jirwksq1vlm9wlqh 0 300138 1141301 2026-05-31T19:46:11Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141301 wikitext text/x-wiki Ny '''''Heteropsis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == fkzyxny3v2x91gg5p1flvai3mifumi2 0 300139 1141302 2026-05-31T19:46:15Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141302 wikitext text/x-wiki Ny '''''Hestia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == fhdhcmmxosfjmw1iod6fmhsb9zapjtc 0 300140 1141303 2026-05-31T19:46:19Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141303 wikitext text/x-wiki Ny '''''Helicodiceros''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == nsg0cghimt62rc1uz21sroedq2u29os 0 300141 1141304 2026-05-31T19:46:23Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141304 wikitext text/x-wiki Ny '''''Hapaline''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 5xiflif652zywey89q228on0rioabna 0 300142 1141305 2026-05-31T19:46:27Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141305 wikitext text/x-wiki Ny '''''Gymnostachys''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == gw654ly63god35a2qq8vw6pif72mf13 0 300143 1141306 2026-05-31T19:46:31Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141306 wikitext text/x-wiki Ny '''''Gorgonidium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == e2z2h0qjl8bn10xd0ke4wa4fiu90mav 0 300144 1141307 2026-05-31T19:46:35Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141307 wikitext text/x-wiki Ny '''''Gonatopus''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 9l25z3zz88hih6jqjeu2burf5bgybnx 0 300145 1141308 2026-05-31T19:46:39Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141308 wikitext text/x-wiki Ny '''''Gearum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == kmlzg283y33ivoilvhmf5wusy71xixf 0 300146 1141309 2026-05-31T19:46:43Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141309 wikitext text/x-wiki Ny '''''Furtadoa''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == f3byezzpvlt7v6kv245x322qih94cgf 0 300147 1141310 2026-05-31T19:46:47Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141310 wikitext text/x-wiki Ny '''''Filarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 79aqwz1npwus8nqzk1ou7qodeduxqvp 0 300148 1141311 2026-05-31T19:46:53Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141311 wikitext text/x-wiki Ny '''''Epipremnum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 6eiwhb0t5vpr0yb8xslmiy1064ocwn2 0 300149 1141312 2026-05-31T19:46:55Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141312 wikitext text/x-wiki Ny '''''Eminium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == m9lhgc9j65v5ofcle0m4xioaxk6syv7 0 300150 1141313 2026-05-31T19:46:58Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141313 wikitext text/x-wiki Ny '''''Dracunculus''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 48w33hxbzxjqj60ppjqe0pe2j2b4s8s 0 300151 1141314 2026-05-31T19:47:01Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141314 wikitext text/x-wiki Ny '''''Dracunculus''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 48w33hxbzxjqj60ppjqe0pe2j2b4s8s 0 300152 1141315 2026-05-31T19:47:06Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141315 wikitext text/x-wiki Ny '''''Dracontioides''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == ouczfxyv2hsq33d9y1n78ksp4zo6ldb 0 300153 1141316 2026-05-31T19:59:32Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141316 wikitext text/x-wiki Ny '''''Lysichiton''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 3oman4sgrg3f430w5argz8n14b5zcke 0 300154 1141317 2026-05-31T19:59:36Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141317 wikitext text/x-wiki Ny '''''Mangonia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == szcokhzsj808u8a2pz7bcpnc7836o3i 0 300155 1141318 2026-05-31T19:59:40Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141318 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pothoidium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == mv8633yrj4bn61ogsbsgkw40yl0ahya 0 300156 1141319 2026-05-31T19:59:46Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141319 wikitext text/x-wiki Ny '''''Podolasia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == fjogsv4nrxi0v7gth1mi860tgons3t2 0 300157 1141320 2026-05-31T19:59:49Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141320 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pistia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == l6w7ep0o7l4zk3hx59mfbjdsouzwg1q 0 300158 1141321 2026-05-31T19:59:55Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141321 wikitext text/x-wiki Ny '''''Piptospatha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 27ozfra1jbas2otew1q3uviyrybs5hf 0 300159 1141322 2026-05-31T19:59:58Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141322 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pinellia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == cwv4klxydr5hoai0oexe42couvu94s4 0 300160 1141323 2026-05-31T20:00:02Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141323 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pichinia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == mufgnx7o1ysa3iq7pfo3piisp807oyi 0 300161 1141324 2026-05-31T20:00:06Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141324 wikitext text/x-wiki Ny '''''Phymatarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == oaa1i9zwpxs399ylo3lkj46fpik95do 0 300162 1141325 2026-05-31T20:00:09Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141325 wikitext text/x-wiki Ny '''''Philonotion''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == oou15v77ucu7pwjl4at3qeiqowugezr 0 300163 1141326 2026-05-31T20:00:19Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141326 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pedicellarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == dqkgxfeg10qolfez1692zkbceyqp1mh 0 300164 1141327 2026-05-31T20:00:22Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141327 wikitext text/x-wiki Ny '''''Orontium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == tpoi2itm79iwm9mvuk580c334jwxki5 0 300165 1141328 2026-05-31T20:00:22Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141328 wikitext text/x-wiki Ny '''''Peltandra''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 5mv21eusn2jak20tzsfk32m6fyhg198 0 300166 1141329 2026-05-31T20:00:26Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141329 wikitext text/x-wiki Ny '''''Ooia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 82hb81iqykw5szpgg69r1xibx23mgz4 0 300167 1141330 2026-05-31T20:00:30Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141330 wikitext text/x-wiki Ny '''''Nephthytis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == js4aum5uhla0wrhhd07y17e8nymiexa 0 300168 1141331 2026-05-31T20:00:34Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141331 wikitext text/x-wiki Ny '''''Montrichardia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 98njxiydmq6ph9vbgagewog37h5yx87 0 300169 1141332 2026-05-31T20:00:41Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141332 wikitext text/x-wiki Ny '''''Lemna''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == ayld7yma1x76r52qtmurseeja56ehc5 0 300170 1141333 2026-05-31T20:00:45Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141333 wikitext text/x-wiki Ny '''''Lasimorpha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 9larxte1stzfx63z2ljw8a2qhmcpx3h 0 300171 1141334 2026-05-31T20:00:49Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141334 wikitext text/x-wiki Ny '''''Lasia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == bkd8tpj1gktkotw6v2wu950083v1u6z 0 300172 1141335 2026-05-31T20:00:52Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141335 wikitext text/x-wiki Ny '''''Lagenandra''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 1f7aclnbipxaa98x50zlbqf8f3xt9yq 0 300173 1141336 2026-05-31T20:08:35Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141336 wikitext text/x-wiki Ny '''''Synandrospadix''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 7nf4b4ep32qdqekxxbmdxe69yy3yqmq 0 300174 1141337 2026-05-31T20:08:40Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141337 wikitext text/x-wiki Ny '''''Symplocarpus''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == sk3xj6afeoecbmyh1n7ixgy59m6n1ik 0 300175 1141338 2026-05-31T20:08:44Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141338 wikitext text/x-wiki Ny '''''Stylochaeton''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == cs6iz56a9wwcld3fymzz00hzql14b8a 0 300176 1141339 2026-05-31T20:08:49Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141339 wikitext text/x-wiki Ny '''''Steudnera''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == ca9zp1fomg91o168h0brtw6du9ymo8m 0 300177 1141340 2026-05-31T20:08:52Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141340 wikitext text/x-wiki Ny '''''Stenospermation''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == n8dy3n9fnb21f5g0tuv60voxb0j1fk3 0 300178 1141341 2026-05-31T20:09:01Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141341 wikitext text/x-wiki Ny '''''Spirodela''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == e3qn6t646iyo9q70bp1f0utg3arksn9 0 300179 1141342 2026-05-31T20:09:05Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141342 wikitext text/x-wiki Ny '''''Spathiphyllum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == m1l14qfvzpwmfkxnd802hxeyaaj126p 0 300180 1141343 2026-05-31T20:09:08Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141343 wikitext text/x-wiki Ny '''''Spathicarpa''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 63zi3dg9fk7t6mnt2argg0rafwab08d 0 300181 1141344 2026-05-31T20:09:12Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141344 wikitext text/x-wiki Ny '''''Spathantheum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == tqw88x2osrtqhslcdqi12eaea5lt55b 0 300182 1141345 2026-05-31T20:09:16Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141345 wikitext text/x-wiki Ny '''''Scindapsus''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 31g5nx1j1ov8jmmznb8yq1h2ynsgcr8 0 300183 1141346 2026-05-31T20:09:19Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141346 wikitext text/x-wiki Ny '''''Schismatoglottis''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 8q5nov30go9cqkqre65ilfyvi91lmui 0 300184 1141347 2026-05-31T20:09:23Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141347 wikitext text/x-wiki Ny '''''Scaphispatha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 4ngvez0049l4qe2r2e3qfdjo3x6nncf 0 300185 1141348 2026-05-31T20:09:26Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141348 wikitext text/x-wiki Ny '''''Sauromatum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 53zgnfev4ttv24i4zh8nbvxdxtyc8f9 0 300186 1141349 2026-05-31T20:09:30Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141349 wikitext text/x-wiki Ny '''''Rhodospatha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == imqsjzoyxumpjottu9169e8oolgojlo 0 300187 1141350 2026-05-31T20:09:33Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141350 wikitext text/x-wiki Ny '''''Rhaphidophora''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == nnem3co9n8wqdkra3aojcws0mwq9v2n 0 300188 1141351 2026-05-31T20:09:36Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141351 wikitext text/x-wiki Ny '''''Remusatia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == nmpwgh8m1l09ahiq3l43km4izy7gj2b 0 300189 1141352 2026-05-31T20:09:41Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141352 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pycnospatha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == qcum2exsq9a4qawkmcxzm1x6gceva4h 0 300190 1141353 2026-05-31T20:09:45Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141353 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pseudohydrosme''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 2wlkypo41dvj43oikqmhahpb4b0g03k 0 300191 1141354 2026-05-31T20:09:48Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141354 wikitext text/x-wiki Ny '''''Protarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 6j95ue4xwq2nohs9mhjwurfu36c274i 0 300192 1141355 2026-05-31T20:09:53Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141355 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pothos''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == eejhw8to2xxw6s0tki1w2dtuc9gawq6 0 300193 1141356 2026-05-31T20:15:47Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141356 wikitext text/x-wiki Ny '''''Zomicarpella''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 8zxlqbu2vkg4koe4i9pvp9jn9pg6dde 0 300194 1141357 2026-05-31T20:15:52Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141357 wikitext text/x-wiki Ny '''''Zomicarpa''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 26oy4lb7em8c75fyhtyc09j4hofjh9h 0 300195 1141358 2026-05-31T20:15:56Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141358 wikitext text/x-wiki Ny '''''Zantedeschia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == pjnmxy412aidne1j88ulkung3o2ini0 0 300196 1141359 2026-05-31T20:16:00Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141359 wikitext text/x-wiki Ny '''''Zamioculcas''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == bhampw6wa1hxqbdiuzeh9flupl0bgbg 0 300197 1141360 2026-05-31T20:16:03Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141360 wikitext text/x-wiki Ny '''''Xanthosoma''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 5amg8n47iylm1zdljrau649a8datl6x 0 300198 1141361 2026-05-31T20:16:07Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141361 wikitext text/x-wiki Ny '''''Wolffiella''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == k2t75zj7wrgewydvj9xx1x2w15ufbhk 0 300199 1141362 2026-05-31T20:16:10Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141362 wikitext text/x-wiki Ny '''''Wolffia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 2uv78pxllvj0d5vbzq0z7lpacwgw0lk 0 300200 1141363 2026-05-31T20:16:14Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141363 wikitext text/x-wiki Ny '''''Urospatha''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == j35u0e5tb53ptpic7zfp69pe8arq9ao 0 300201 1141364 2026-05-31T20:16:17Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141364 wikitext text/x-wiki Ny '''''Ulearum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 5g35lhtuwtgygr5pwmdx48yd8xhsl0g 0 300202 1141365 2026-05-31T20:16:20Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141365 wikitext text/x-wiki Ny '''''Typhonodorum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 1a54g046dllbv9v3v48iyg59sf9vo4a 1141373 1141365 2026-05-31T20:41:28Z Thelezifor 15140 Fihodinana 1141373 wikitext text/x-wiki #FIHODINNA[[Typhonodorum lindleyanum]] quujjux3vf3renls5grajeazpjurbqq 1141374 1141373 2026-05-31T20:41:50Z Thelezifor 15140 Fihodinana 1141374 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA[[Typhonodorum lindleyanum]] fkjgnds152t1wm6f9gt5k4rt6plds2p 0 300203 1141366 2026-05-31T20:16:23Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141366 wikitext text/x-wiki Ny '''''Typhonium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == tcvsdkvhskgz9klilm8372kka8zi5mi 0 300204 1141367 2026-05-31T20:16:29Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141367 wikitext text/x-wiki Ny '''''Theriophonum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == ch2lgwf7003elx5mby7cyf3js87ivre 0 300205 1141368 2026-05-31T20:16:32Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141368 wikitext text/x-wiki Ny '''''Taccarum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == 6rx8ixvuw0acrd11ls0snss0mvrdxgu 0 300206 1141370 2026-05-31T20:18:34Z Thelezifor 15140 Antokon-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141370 wikitext text/x-wiki Ny '''''Culcasia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. == Lisitry ny karazana == qxgcn8z8jqwuyq0gg25xu7rdw3ndhe9 0 300207 1141372 2026-05-31T20:21:04Z Thelezifor 15140 nanova ny anaran'i [[Saonjo]] ho [[Colocasia esculenta]] i Thelezifor 1141372 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[Colocasia esculenta]] 1yp32fzbdjbrxlto1zg0h7751eaay9k 1141474 1141372 2026-06-01T11:44:34Z Thelezifor 15140 Zavamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141474 wikitext text/x-wiki [[Sary:Araceae Colocasia esculenta 1.jpg|vignette|362x362px|Saonjo (''[[Colocasia esculenta]]'')]] Ny '''saonjo''' dia zavamaniry ao amin' ny antoko ''[[Colocasia]]'' ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' izay ahitana indrindra ny ''[[Colocasia esculenta]]''. Ataon' ny bôtanista sasany ankehitriny ho endriky ny ''Colocasia esculenta'' ihany ny ''[[Colocasia antiquorum]]'', izay antsoina amin' io anarana io ihany koa sady heverina teo aloha ho karazana hafa. * ''Colocasia esculenta'' <small>(L.) Schott, 1832</small> * ''Colocasia antiquorum'' <small>Schott, 1832</small> == Jereo koa == ''[[Colocasia]]'' nrd730m3pcw1xy4pvip69tvhbn2cie5 10 300208 1141379 2026-06-01T02:22:28Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sary:Flag of Salzburg (state).svg|22px]]&nbsp;[[Salzburg]]<noinclude> [[Sokajy:Endrika ho an'ny firenena]] [[Sokajy:Endrika Aotrisy]]</noinclude> » 1141379 wikitext text/x-wiki [[Sary:Flag of Salzburg (state).svg|22px]]&nbsp;[[Salzburg]]<noinclude> [[Sokajy:Endrika ho an'ny firenena]] [[Sokajy:Endrika Aotrisy]]</noinclude> ju1oqorp9h6gl7k9p610xy7qj83dr8e 0 300209 1141380 2026-06-01T02:24:31Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|47|48|N|13|03|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Salzburg (Land) |firenena={{Aotrisy}} |isam-ponina=572.846 |velarantany= 7.154,48 |haavo = 378-500 |fanjakana = {{Salzburg}} |ben'ny tanàna= |sary=Fuschlschloss04.jpg |saina =Flag of Salzburg, Vienna, Vorarlberg.svg }} [[File:Austria sbg.svg|thumb|left|Fanjakana Salzburg]] I '''Salzburg (Land)''' dia fanjakana federaly any {{Aotrisy}}. Ny tanàna lehibe indrindra sady renivohitra dia i [[Salzburg]], izay... » 1141380 wikitext text/x-wiki {{coord|47|48|N|13|03|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Salzburg (Land) |firenena={{Aotrisy}} |isam-ponina=572.846 |velarantany= 7.154,48 |haavo = 378-500 |fanjakana = {{Salzburg}} |ben'ny tanàna= |sary=Fuschlschloss04.jpg |saina =Flag of Salzburg, Vienna, Vorarlberg.svg }} [[File:Austria sbg.svg|thumb|left|Fanjakana Salzburg]] I '''Salzburg (Land)''' dia fanjakana federaly any {{Aotrisy}}. Ny tanàna lehibe indrindra sady renivohitra dia i [[Salzburg]], izay misy mponina 157.399. [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] [[Sokajy:Salzburg (Land)]] el015zarp3cieqzdcx36ag5mrzkcpyd 1141382 1141380 2026-06-01T02:25:17Z HarryWurst 36292 1141382 wikitext text/x-wiki {{coord|47|48|N|13|03|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Salzburg (Land) |firenena={{Aotrisy}} |isam-ponina=572.846 |velarantany= 7.154,48 |haavo = 378-500 |fanjakana = {{Salzburg}} |ben'ny tanàna= |sary=Fuschlschloss04.jpg |saina =Flag of Salzburg, Vienna, Vorarlberg.svg }} [[File:Austria sbg.svg|thumb|left|Fanjakana Salzburg]] I '''Salzburg (Land)''' dia fanjakana federaly any {{Aotrisy}}. Ny tanàna lehibe indrindra sady renivohitra dia i [[Salzburg]], izay misy mponina 157.399. [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] [[Sokajy:Salzburg]] tu3scal2ycgmze2scfazaswtpmy7k2d 1141383 1141382 2026-06-01T02:32:47Z HarryWurst 36292 1141383 wikitext text/x-wiki {{coord|47|48|N|13|03|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Salzburg (Land) |firenena={{Aotrisy}} |isam-ponina=572.846 |velarantany= 7.154,48 |haavo = 378-500 |fanjakana = {{Salzburg}} |ben'ny tanàna= |sary=Fuschlschloss04.jpg |saina =Flag of Salzburg, Vienna, Vorarlberg.svg }} [[File:Austria sbg.svg|thumb|left|Fanjakana Salzburg]] I '''Salzburg (Land)''' dia fanjakana federaly any {{Aotrisy}}. Ny tanàna lehibe indrindra sady renivohitra dia i [[Salzburg]], izay misy mponina 157.399. [[de:Land Salzburg]] [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] [[Sokajy:Salzburg]] 8ez28maur9sk68fwvcxoc5dy9b017gs 1141384 1141383 2026-06-01T02:33:02Z HarryWurst 36292 1141384 wikitext text/x-wiki {{coord|47|48|N|13|03|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Salzburg (Land) |firenena={{Aotrisy}} |isam-ponina=572.846 |velarantany= 7.154,48 |haavo = 378-500 |fanjakana = {{Salzburg}} |ben'ny tanàna= |sary=Fuschlschloss04.jpg |saina =Flag of Salzburg, Vienna, Vorarlberg.svg }} [[File:Austria sbg.svg|thumb|left|Fanjakana Salzburg]] I '''Salzburg (Land)''' dia fanjakana federaly any {{Aotrisy}}. Ny tanàna lehibe indrindra sady renivohitra dia i [[Salzburg]], izay misy mponina 157.399. == Jereo koa == [[de:Land Salzburg]] [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] [[Sokajy:Salzburg]] 9h69q6tbqqacu8hclglbj7yfjps6vgx 14 300210 1141381 2026-06-01T02:24:44Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] » 1141381 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] c5h5kpq0iea1ewee70td24xpbn179tk 14 300211 1141387 2026-06-01T02:53:09Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:Tanàna ao Aotrisy]] [[sokajy:Tyrol]] » 1141387 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Tanàna ao Aotrisy]] [[sokajy:Tyrol]] a5k0l3hoaujm6b1mav44wo2tbgzbi2v 14 300212 1141388 2026-06-01T02:53:40Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Fanjakana ao Aotrisy]] » 1141388 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanjakana ao Aotrisy]] cesvve2j7kvxf1qiebqikpaehz4wmdt 1141395 1141388 2026-06-01T03:08:09Z HarryWurst 36292 1141395 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] c5h5kpq0iea1ewee70td24xpbn179tk 14 300213 1141393 2026-06-01T03:06:14Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Fanjakana ao Carinthia]] » 1141393 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanjakana ao Carinthia]] nwbehavu1pqz7xxpm34o4mnwr7pg5s1 1141394 1141393 2026-06-01T03:07:31Z HarryWurst 36292 1141394 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanjakana federaly any Aotrisy]] c5h5kpq0iea1ewee70td24xpbn179tk 0 300214 1141400 2026-06-01T04:29:09Z HarryWurst 36292 vao vao 1141400 wikitext text/x-wiki {{coord|52|58|N|36|04|E|}} {{infobox tanàna |anarana=Orel |isam-ponina=311.625 |velarantany=339.31 |firenena={{Rosia}} |faritany= |sary=Epiphany Cathedral (even without Ivan the Terrible) (29711780983).jpg |saina =Флаг Орел рисунок.jpg }} '''Orel ''' na '''Oriel''' ([[fiteny rosiana|rosiana]]: ''Орёл'') no renivohitry ny Faritra Orel, {{Rosia}}. Nisy mponina 311.625 tamin'ny taona 2025. == Jeografia == Eo amoron'ny Reniranon'i Oka no misy an'i Orel, 368 km atsimo andrefan'i [[Moskoa]]. == Jereo koa == {{reflist}} {{commonscat|Oryol}} [[fr:Orel]] [[Sokajy:Kaominina any Rosia]] [[Sokajy:Tanàna ao Rosia]] fr8q2lcn9ert6c0fog12hksnwbumrhf 1141401 1141400 2026-06-01T04:30:11Z HarryWurst 36292 1141401 wikitext text/x-wiki {{coord|52|58|N|36|04|E|}} {{infobox tanàna |anarana=Orel |isam-ponina=311.625 |velarantany=339.31 |haavo = 170 |firenena={{Rosia}} |faritany= |sary=Epiphany Cathedral (even without Ivan the Terrible) (29711780983).jpg |saina =Флаг Орел рисунок.jpg }} '''Orel ''' na '''Oriel''' ([[fiteny rosiana|rosiana]]: ''Орёл'') no renivohitry ny Faritra Orel, {{Rosia}}. Nisy mponina 311.625 tamin'ny taona 2025. == Jeografia == Eo amoron'ny Reniranon'i Oka no misy an'i Orel, 368 km atsimo andrefan'i [[Moskoa]]. == Jereo koa == {{reflist}} {{commonscat|Oryol}} [[fr:Orel]] [[Sokajy:Kaominina any Rosia]] [[Sokajy:Tanàna ao Rosia]] 0o2cz69op0vyocm7z88ultk6zuzqy5l 0 300215 1141402 2026-06-01T04:33:17Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Orel]] 1141402 wikitext text/x-wiki #redirect [[Orel]] dhnq0xm18wocho1yj0oro8ghx1v2egr 0 300216 1141403 2026-06-01T04:33:48Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Orel]] 1141403 wikitext text/x-wiki #redirect [[Orel]] dhnq0xm18wocho1yj0oro8ghx1v2egr 0 300217 1141409 2026-06-01T05:20:15Z Thelezifor 15140 Fitaovan-javamaneno 1141409 wikitext text/x-wiki [[Sary:Violin-with-bow.png|vignette|363x363px|Lokanga sy fikasohana]] Ny '''fikasohana''' dia fitaovana lavalava toy ny tsorakazo, asiana tadiny, matetika vita amin' ny vombon-tsoavaly sady hosorana zavatra hampisosa tsara ny fampiasana azy, izay ampiasaina amin' ny fitendrena [[zavamaneno misy tadiny]] sasany. Mibiloka toy ny [[Tsipìka (fitaovana)|tsipìka]] ny izy io amin' ny endrika nentim-paharazana, ary matetika vita amin' ny hazo ''Paubrasilia echinata'', fa indraindray vita amin' ny [[tsiraka karbônina]]. Ny fampikasohana io tadiny io amin' ny tadin' ny zavamaneno dia miteraka fihovitrovitra manjary feo, izay ampitomboin' ny vatan' ilay zavamaneno, toy ny [[lokanga]], [[viôla]], beson-dokanga sns. Amin' ny lokanga malagasy, ny fikasohana dia atao amin' ny tsiraka [[taretra]] na tsiraka hodi-kazo toy ny [[Lombiry (vahy)|lombiry]] na [[Typhonodorum lindleyanum|vihana]]; izay hosorana ditin-kazo manitra ([[Canarium madagascariense|ramy]]) no ahosotra ny tadiny. 5zik4nq6ad29srtenc5r5sugt6vwl28 14 300218 1141412 2026-06-01T05:28:02Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:Mpanoratra]] [[Sokajy:Mpanao pôrtogey]] » 1141412 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Mpanoratra]] [[Sokajy:Mpanao pôrtogey]] 35v67uybs1tubua64kwcr2eehuz7nzu 1141413 1141412 2026-06-01T05:28:18Z HarryWurst 36292 1141413 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Mpanoratra]] [[Sokajy:Mpanao portogey]] hmcja2yuid7v02mi75aomiv387kzebw 0 300219 1141415 2026-06-01T05:40:31Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|37|06|N|08|40|W}} {{infobox tanàna |anarana= Vila Nova de Gaia |velarantany= 168.46 |isam-ponina= 302.295 |firenena={{Portogaly}} |faritra=[[Faritra Norte|Norte]] |sary=Vila Nova de Gaia seen from Porto.jpg |saina=Pt-vng3.png |sary = }} ''' Vila Nova de Gaia'''na tsotra fotsiny hoe '''Gaia''', dia tanàna sy kaominina portogey ao amin'ny Distrikan'i [[Porto]] ao amin'ny [[Faritra Norte]], {{Portogaly}}. Any atsimon'ny tanànan'i Porto eo ampitan'ny Re... » 1141415 wikitext text/x-wiki {{coord|37|06|N|08|40|W}} {{infobox tanàna |anarana= Vila Nova de Gaia |velarantany= 168.46 |isam-ponina= 302.295 |firenena={{Portogaly}} |faritra=[[Faritra Norte|Norte]] |sary=Vila Nova de Gaia seen from Porto.jpg |saina=Pt-vng3.png |sary = }} ''' Vila Nova de Gaia'''na tsotra fotsiny hoe '''Gaia''', dia tanàna sy kaominina portogey ao amin'ny Distrikan'i [[Porto]] ao amin'ny [[Faritra Norte]], {{Portogaly}}. Any atsimon'ny tanànan'i Porto eo ampitan'ny Reniranon'i [[Rio Douro|Douro]] no misy azy. Ny tanàna dia nanana mponina 302.295 tamin'ny taona 2011. Ny kaominina dia manana velaran-tany 168.46 kilometatra toradroa ary mponina 303.824 tamin'ny taona 2021, ka mahatonga azy io ho kaominina be mponina indrindra ao amin'ny Faritra Norte, ary fahatelo be mponina indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Lisboa]] sy [[Sintra]]. {{reflist}} [[Sokajy:Faritra Norte]] [[sokajy:Tanàna ao Portogaly]] cjv5ydx35qba1xoce5rpj6c5i3zg1tp 1141417 1141415 2026-06-01T05:42:03Z HarryWurst 36292 1141417 wikitext text/x-wiki {{coord|37|06|N|08|40|W}} {{infobox tanàna |anarana= Vila Nova de Gaia |velarantany= 168.46 |isam-ponina= 302.295 |firenena={{Portogaly}} |faritra=[[Faritra Norte|Norte]] |sary=Vila Nova de Gaia seen from Porto.jpg |saina=Pt-vng3.png }} ''' Vila Nova de Gaia'''na tsotra fotsiny hoe '''Gaia''', dia tanàna sy kaominina portogey ao amin'ny Distrikan'i [[Porto]] ao amin'ny [[Faritra Norte]], {{Portogaly}}. Any atsimon'ny tanànan'i Porto eo ampitan'ny Reniranon'i [[Rio Douro|Douro]] no misy azy. Ny tanàna dia nanana mponina 302.295 tamin'ny taona 2011. Ny kaominina dia manana velaran-tany 168.46 kilometatra toradroa ary mponina 303.824 tamin'ny taona 2021, ka mahatonga azy io ho kaominina be mponina indrindra ao amin'ny Faritra Norte, ary fahatelo be mponina indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Lisboa]] sy [[Sintra]]. {{reflist}} [[Sokajy:Faritra Norte]] [[sokajy:Tanàna ao Portogaly]] i6uh4me4viiqa76tlj7osfkfyvx60xg 1141418 1141417 2026-06-01T05:43:59Z HarryWurst 36292 1141418 wikitext text/x-wiki {{coord|47|08|N|08|37|W}} {{infobox tanàna |anarana= Vila Nova de Gaia |velarantany= 168.46 |isam-ponina= 302.295 |firenena={{Portogaly}} |faritra=[[Faritra Norte|Norte]] |sary=Vila Nova de Gaia seen from Porto.jpg |saina=Pt-vng3.png }} ''' Vila Nova de Gaia'''na tsotra fotsiny hoe '''Gaia''', dia tanàna sy kaominina portogey ao amin'ny Distrikan'i [[Porto]] ao amin'ny [[Faritra Norte]], {{Portogaly}}. Any atsimon'ny tanànan'i Porto eo ampitan'ny Reniranon'i [[Rio Douro|Douro]] no misy azy. Ny tanàna dia nanana mponina 302.295 tamin'ny taona 2011. Ny kaominina dia manana velaran-tany 168.46 kilometatra toradroa ary mponina 303.824 tamin'ny taona 2021, ka mahatonga azy io ho kaominina be mponina indrindra ao amin'ny Faritra Norte, ary fahatelo be mponina indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Lisboa]] sy [[Sintra]]. {{reflist}} [[Sokajy:Faritra Norte]] [[sokajy:Tanàna ao Portogaly]] jg6uk6fsoqw2ur1ol0f5qif3au5tlbf 1141419 1141418 2026-06-01T05:44:35Z HarryWurst 36292 1141419 wikitext text/x-wiki {{coord|47|08|N|08|37|W}} {{infobox tanàna |anarana= Vila Nova de Gaia |velarantany= 168.46 |isam-ponina= 302.295 |firenena={{Portogaly}} |faritra=[[Faritra Norte|Norte]] |sary=Vila Nova de Gaia seen from Porto.jpg |saina=Pt-vng3.png }} ''' Vila Nova de Gaia'''na tsotra fotsiny hoe '''Gaia''', dia tanàna sy kaominina portogey ao amin'ny Distrikan'i [[Porto]] ao amin'ny [[Faritra Norte]], {{Portogaly}}. Any atsimon'ny tanànan'i Porto eo ampitan'ny Reniranon'i [[Rio Douro|Douro]] no misy azy. Ny tanàna dia nanana mponina 302.295 tamin'ny taona 2011. Ny kaominina dia manana velaran-tany 168.46 kilometatra toradroa ary mponina 303.824 tamin'ny taona 2021, ka mahatonga azy io ho kaominina be mponina indrindra ao amin'ny Faritra Norte, ary fahatelo be mponina indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Lisboa]] sy [[Sintra]]. == Jereo koa == {{reflist}} [[Sokajy:Tanàna ao Faritra Norte]] [[sokajy:Tanàna ao Portogaly]] h7z5vlsbtptz0midcuzc1iljtsfaahb 14 300220 1141416 2026-06-01T05:41:09Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Faritanin'i Portogaly]] » 1141416 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Faritanin'i Portogaly]] f26qls1ndp7311iu7wapk0umcq60k2q 14 300221 1141420 2026-06-01T05:44:47Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Faritra Norte]] [[sokajy:Tanàna ao Portogaly]] » 1141420 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Faritra Norte]] [[sokajy:Tanàna ao Portogaly]] jbvoeiwcvh56mnajxix44djieke7o9t 0 300222 1141428 2026-06-01T06:27:07Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « '''Pico da Bandeira''', izay mirefy 2.891,9 metatra, no tendrombohitra fahatelo avo indrindra any {{Brezila}}. Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra de Caparaó'' no misy azy, eo amin'ny sisin-tany misy ny fanjakan'i {{Minas Gerais}} sy {{Espírito Santo}} any atsimo atsinanan'i Brezila. Ny fandrefesana farany ny haavon'ny tendrombohitra any Brezila dia natao tamin'ny alalan'ny zanabolana tamin'ny taona 2004 ary mahagaga fa nisy haavo vaovao ho an'ny ten... » 1141428 wikitext text/x-wiki '''Pico da Bandeira''', izay mirefy 2.891,9 metatra, no tendrombohitra fahatelo avo indrindra any {{Brezila}}. Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra de Caparaó'' no misy azy, eo amin'ny sisin-tany misy ny fanjakan'i {{Minas Gerais}} sy {{Espírito Santo}} any atsimo atsinanan'i Brezila. Ny fandrefesana farany ny haavon'ny tendrombohitra any Brezila dia natao tamin'ny alalan'ny zanabolana tamin'ny taona 2004 ary mahagaga fa nisy haavo vaovao ho an'ny tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena, [[Pico da Neblina]] (2.994 metatra). {{commonscat}} [[Sokajy:tendrombohitra ao Minas Gerais]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Brezila]] jv53jlleulemuvkjmnnsy9j7vjom6ko 1141430 1141428 2026-06-01T06:30:01Z HarryWurst 36292 1141430 wikitext text/x-wiki {{coord|20|26|07|S|41|47|47|W|}} [[File:Cruzeiro no Pico da Bandeira.jpg|thumb|left|Pico da Bandeira]] '''Pico da Bandeira''', izay mirefy 2.891,9 metatra, no tendrombohitra fahatelo avo indrindra any {{Brazila}}. Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra de Caparaó'' no misy azy, eo amin'ny sisin-tany misy ny fanjakan'i {{Minas Gerais}} sy {{Espírito Santo}} any atsimo atsinanan'i Brezila. Ny fandrefesana farany ny haavon'ny tendrombohitra any Brezila dia natao tamin'ny alalan'ny zanabolana tamin'ny taona 2004 ary mahagaga fa nisy haavo vaovao ho an'ny tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena, [[Pico da Neblina]] (2.994 metatra). {{commonscat}} [[Sokajy:tendrombohitra ao Minas Gerais]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Brezila]] mldhmlsvdqf7efttjecik3wt4slz6cj 1141431 1141430 2026-06-01T06:31:24Z HarryWurst 36292 1141431 wikitext text/x-wiki {{coord|20|26|07|S|41|47|47|W|}} [[File:Cruzeiro no Pico da Bandeira.jpg|thumb|left|Pico da Bandeira]] '''Pico da Bandeira''', izay mirefy 2.891,9 metatra, no tendrombohitra fahatelo avo indrindra any {{Brazila}}. Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra de Caparaó'' no misy azy, eo amin'ny sisin-tany misy ny fanjakan'i {{Minas Gerais}} sy {{Espírito Santo}} any atsimo atsinanan'i Brezila (tanàna [[Alto Caparaó]]). Ny fandrefesana farany ny haavon'ny tendrombohitra any Brezila dia natao tamin'ny alalan'ny zanabolana tamin'ny taona 2004 ary mahagaga fa nisy haavo vaovao ho an'ny tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena, [[Pico da Neblina]] (2.994 metatra). {{commonscat}} [[Sokajy:tendrombohitra ao Minas Gerais]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Brezila]] 1ezckiq64uaq39o2i1cicna7p8tkbae 14 300223 1141429 2026-06-01T06:28:12Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Jeografian'i Minas Gerais]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Brezila]] » 1141429 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Jeografian'i Minas Gerais]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Brezila]] 75rvms0swry6fjwvmprn62y5hjwl5kd 0 300224 1141441 2026-06-01T07:35:40Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|13|04|S|55|55|W}} {{infobox tanàna |anarana = Lucas do Rio Verde |velarantany = 3.645 |haavo = 398 |fanjakana = {{Mato Grosso}} |isam-ponina = 83.798 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary=Alta Floresta from ISS2011.jpg |saina =Bandeira de Lucas do Rio Verde.jpg }} [[File:MatoGrosso Municip LucasdoRioVerde.svg|thumb|left|Lucas de Rio Verde]] '''Lucas do Rio Verde''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federal... » 1141441 wikitext text/x-wiki {{coord|13|04|S|55|55|W}} {{infobox tanàna |anarana = Lucas do Rio Verde |velarantany = 3.645 |haavo = 398 |fanjakana = {{Mato Grosso}} |isam-ponina = 83.798 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary=Alta Floresta from ISS2011.jpg |saina =Bandeira de Lucas do Rio Verde.jpg }} [[File:MatoGrosso Municip LucasdoRioVerde.svg|thumb|left|Lucas de Rio Verde]] '''Lucas do Rio Verde''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly tenan'i {{Mato Grosso}} ao amin'ny [[Brazila]]. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 83.798 mponina. Any amin'ny 334 km atsimon'i [[Cuiabá]] no misy azy. == Jereo koa == * [[Brazila]] ** [[Mato Grosso]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[pt:Lucas do Rio Verde]] [[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso]] dlm71rp3ch77bahvkkyht3lnbnilreq 1141442 1141441 2026-06-01T07:37:28Z HarryWurst 36292 1141442 wikitext text/x-wiki {{coord|13|04|S|55|55|W}} {{infobox tanàna |anarana = Lucas do Rio Verde |velarantany = 3.645 |haavo = 398 |fanjakana = {{Mato Grosso}} |isam-ponina = 83.798 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary=Alta Floresta from ISS2011.jpg |saina =Bandeira de Lucas do Rio Verde.jpg }} [[File:MatoGrosso Municip LucasdoRioVerde.svg|thumb|left|Lucas de Rio Verde]] '''Lucas do Rio Verde''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly tenan'i {{Mato Grosso}} ao amin'ny [[Brazila]]. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 83.798 mponina. Any amin'ny 334 km atsimon'i [[Cuiabá]] no misy azy. Kaominina mifanila aminy: [[Nova Mutum]], [[Sorriso]] ary [[Tapurah]]. == Jereo koa == * [[Brazila]] ** [[Mato Grosso]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[pt:Lucas do Rio Verde]] [[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso]] lpr179v4n4p6j9bu0ghng9v82pnujri 0 300225 1141445 2026-06-01T07:43:58Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|13|49|S|56|04|W}} {{infobox tanàna |anarana = Nova Mutum |velarantany = 9 544,5 |haavo = 488 |fanjakana = {{Mato Grosso}} |isam-ponina = 61.223 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary= |saina =Bandeira de Nova Mutum.jpg }} [[File:MatoGrosso Municip NovaMutum.svg|thumb|left|Nova Mutum]] '''Nova Mutum''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly tenan'i {{Mato Grosso}} ao amin'ny [[Brazila]]. == Jeografia ==... » 1141445 wikitext text/x-wiki {{coord|13|49|S|56|04|W}} {{infobox tanàna |anarana = Nova Mutum |velarantany = 9 544,5 |haavo = 488 |fanjakana = {{Mato Grosso}} |isam-ponina = 61.223 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary= |saina =Bandeira de Nova Mutum.jpg }} [[File:MatoGrosso Municip NovaMutum.svg|thumb|left|Nova Mutum]] '''Nova Mutum''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly tenan'i {{Mato Grosso}} ao amin'ny [[Brazila]]. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 61.223 mponina. Any amin'ny 242 km atsimon'i [[Cuiabá]] no misy azy. Kaominina mifanila aminy: [[Lucas do Rio Verde]], [[Sorriso]] ary [[Tapurah]]. == Jereo koa == * [[Brazila]] ** [[Mato Grosso]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[pt:Nova Mutum]] [[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso]] m6dgbcdj40hx9go3rqobxd7ebbptt3o 0 300226 1141463 2026-06-01T09:30:56Z Thelezifor 15140 Karazana zavamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141463 wikitext text/x-wiki Ny '''''Alocasia macrorrhizos''''' dia karazana zavamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', teratany any [[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia]] [[Azia Atsimo-Atsinanana|Atsimo-Atsinanana]]. Avy any amin' ny ala trôpikaly manomboka any Malezia ka hatrany [[Queensland]] ([[Aostralia]]) izy io, ary ambolena be dia be noho ny toetrany azo atao haingo ary indraindray noho ny vodiny azo hanina rehefa avy nahandroina. == Jereo koa == * ''[[Alocasia]]'' * ''[[Colocasia]]'' * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' a5rc2xczqa6vsdguyiwrixcx2piig87 1141468 1141463 2026-06-01T09:33:33Z Thelezifor 15140 Nanisy sary 1141468 wikitext text/x-wiki [[Sary:Alocasia macrorrhizos 8zz.jpg|vignette|373x373px|''Alocasia macrorrhizos'']] Ny '''''Alocasia macrorrhizos''''' dia karazana zavamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', teratany any [[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia]] [[Azia Atsimo-Atsinanana|Atsimo-Atsinanana]]. Avy any amin' ny ala trôpikaly manomboka any Malezia ka hatrany [[Queensland]] ([[Aostralia]]) izy io, ary ambolena be dia be noho ny toetrany azo atao haingo ary indraindray noho ny vodiny azo hanina rehefa avy nahandroina. == Jereo koa == * ''[[Alocasia]]'' * ''[[Colocasia]]'' * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' f9qagcr6zruw7n5u3ohtktl13y9yqnj 0 300227 1141471 2026-06-01T10:48:58Z Thelezifor 15140 Karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Araceae 1141471 wikitext text/x-wiki [[Sary:Alocasia indica.jpg|vignette|371x371px|''Alocasia indica'' ]] Ny '''''Alocasia indica''''' dia karazana zavamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', teratany any [[India]] sy [[Bangladesy]], [[Mianmara]], [[Vietnamy]] ary [[Java]]. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''sahombia''' na '''saonjobia'''. Taloha izy io dia nosokajina tao amin' ny antokon-javamairy ''[[Colocasia]]''. == Jereo koa == * ''[[Alocasia]]'' * ''[[Colocasia]]'' * [[Sahombia]] (''Alocasia indica'' <small>(Lour.) Spach</small> <small>na</small> ''Colocasia indica'' <small>(Lour.) Hassk.</small>; ''[[Colocasia esculenta]]'' <small>(L.) Schott</small>) * [[Saonjobia]] (''Alocasia indica'' <small>(Lour.) Spach</small> na ''Colocasia indica'' <small>(Lour.) Hassk.</small>; ''[[Alocasia macrorrhizos]]'' <small>(L.) G. Don</small>) 6uajtqo363apvstu1m5e0pay0fsglho 1141472 1141471 2026-06-01T11:01:56Z Thelezifor 15140 Nanitatra votoatiny 1141472 wikitext text/x-wiki [[Sary:Alocasia indica.jpg|vignette|371x371px|''Alocasia indica'' ]] Ny '''''Alocasia indica''''' dia karazan-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', teratany any [[India]] sy [[Bangladesy]], [[Mianmara]], [[Vietnamy]] ary [[Java]]. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''sahombia''' na '''saonjobia'''. Amin' ny faritra trôpikaly no aniriany. Taloha izy io dia nosokajina tao amin' ny antokon-javamairy ''[[Colocasia]]''. Misy ny mpanoratra mihevitra azy io ho tsy hafa fa ny ''[[Alocasia macrorrhizos]]'' ihany. == Anarana == Indreto ny anarana ahafantarana ny ''Alocasia indica'': * ''Arum indicum'' <small>Lour.</small> * ''Colocasia indica'' <small>(Lour.) Kunth</small> * ''Alocasia indica'' <small>(Lour.) Spach</small> == Jereo koa == * ''[[Alocasia]]'' * ''[[Arum]]'' * ''[[Colocasia]]'' * [[Sahombia]] (''Alocasia indica'' <small>(Lour.) Spach</small> <small>na</small> ''Colocasia indica'' <small>(Lour.) Hassk.</small>; ''[[Colocasia esculenta]]'' <small>(L.) Schott</small>) * [[Saonjobia]] (''Alocasia indica'' <small>(Lour.) Spach</small> na ''Colocasia indica'' <small>(Lour.) Hassk.</small>; ''[[Alocasia macrorrhizos]]'' <small>(L.) G. Don</small>) pqydmg4rhm3sxjuus15u57good5l3po 0 300228 1141473 2026-06-01T11:30:49Z Thelezifor 15140 Taksônômia 1141473 wikitext text/x-wiki [[Sary:Colocasia antiquorum-2-clenpeak-yercaud-salem-India.jpg|vignette|360x360px|''Colocasia antiquorum'']] Ny '''''Colocasia antiquorum''''' dia karazana zavamaniry trôpikaly ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', izay mifandray akaiky amin' ny ''[[Colocasia esculenta]]'', izay ampiasaina indrindra noho ny tahony matevina. Manana tsiro maisatra izay mitaky fahandroana tsara ny ankamaroan' ny ovan-karazany. Azo ahandroina hohanina koa ny raviny tanora, nefa somary mangidy ny tsirony, tsy tahaka ny saonjo. Amin' ny teny malagasy izy dia atao hoe '''saonjo''', sahala amin' ny ''Colocasia esculenta''. == Taksônômia == [[Sary:Eddoe 2017.jpg|ankavia|vignette|277x277px|Vodin' ny ''Colocasia antiquorum'']] Nanoritsoritra karazany roa izay fantatra ankehitriny amin' ny anarana hoe ''Colocasia esculenta'' sy ''Colocasia'' ''antiquorum'', i [[Carl von Linné]] tany am-boalohany, saingy maro amin' ny bôtanista taty aoriana no mihevitra azy ireo anarana ireo ho manondro karazana tokana fa miovaova endrika, izay nomena ny anarana marina hoe [[Colocasia esculenta|''Colocasia'']] [[Colocasia esculenta|''esculenta'']]. == Jereo koa == * ''[[Colocasia]]'' p13hdhy8f161k2xhok5k5mvzrktfhr8