Wikipedia mgwiki https://mg.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Fandraisana MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Rakitra Manokana Dinika Mpikambana Dinika amin'ny mpikambana Wikipedia Dinika amin'ny Wikipedia Sary Dinika amin'ny sary MediaWiki Dinika amin'ny MediaWiki Endrika Dinika amin'ny endrika Fanoroana Dinika amin'ny fanoroana Sokajy Dinika amin'ny sokajy TimedText TimedText talk Module Discussion module Event Event talk 10 3987 1141627 1072081 2026-06-02T18:55:50Z HarryWurst 36292 1141627 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of Germany.svg|22px]]&nbsp;[[Alemaina]]<noinclude> [[Catégorie:Endrika ho an'ny firenena]][[Sokajy:Endrika Alemaina]]</noinclude> hyaksut07uw8me0h42m9m5anmkxvqvs 0 6781 1141785 1054116 2026-06-03T08:04:28Z HarryWurst 36292 1141785 wikitext text/x-wiki Ny '''fiteny antalaotra''' na '''kiantalaotsy''', na '''sibosy''', dia [[fitenim-paritra malagasy]] an' ny [[Antalaotra]] any amin' ny tapany avaratra-andrefana amin' i [[Madagasikara]] izay tenenina koa any [[Mayotte|Maiôty]]. Endriky ny [[fiteny kibosy]] na naman' ity fiteny ity izy io. Tanàna madinika telo no misy ny mponina miteny kiantalaotsy ao Kômôro. Tamin' ny taona 1987 dia niisa 19 000 izy ireo. == Jereo koa == * [[Fiteny antambahoaka]], [[Fiteny antandroy|antandroy]], [[Fiteny antankarana|antankarana]], [[Fiteny antanosy|antanosy]], [[Fiteny antefasy|antefasy]], [[Fiteny antemoro|antemoro]], [[Fiteny antesaka|antesaka]], [[Fiteny bara (malagasy)|bara]], [[Fiteny betsileo|betsileo]], [[Fiteny betsimisaraka avaratra|betsimisaraka avaratra]], [[Fiteny betsimisaraka atsimo|betsimisaraka atsimo]], [[Fiteny bezanozano|bezanozano]], [[Fiteny mahafaly|mahafaly]], [[Fiteny masikoro|masikoro]], [[Fiteny merina|merina]], [[Fiteny sakalava|sakalava]], [[Fiteny sihanaka|sihanaka]], [[Fiteny tanala|tanala]], [[Fiteny tsimihety|tsimihety]], [[Fiteny vezo|vezo]], [[Fiteny zafisoro|zafisoro]]. * [[Fiteny kibosy|Fiteny kibos]]<nowiki/>y, [[Fiteny antalaotra|antalaotra]], [[Fiteny kibosy kimaôre|kibosy kimaôre]] * [[Antalaotra]] == Raha handalina == * Gueunier, Noël. 1986. "Lexique du dialecte malgache de Mayotte (Comores)", ''Études Océan Indien n°7'', numéro spécial Dico-Langues’O, INALCO, Paris, 369 p. * Gueunier, Noël. 2004. "Le dialecte malgache de Mayotte (Comores): une discussion dialectologique et sociolinguistique." ''Faits de Langues''. 23-24:397-420. {{vangovango}} [[Sokajy:fiteny malagasy]] 4uqc51b1rxcqnhgw4gjo15o4uup8pjt 0 8822 1141581 1089030 2026-06-02T14:37:31Z HarryWurst 36292 1141581 wikitext text/x-wiki {{Infobox pays | nom_local=Sverige |prononciation= | langue=de | nom_malgache=Soeda | image_drapeau=Flag_of_Sweden.svg | lien_drapeau= | image_blason=Great_coat_of_arms_of_Sweden.svg | lien_blason= | image=EU location SWE | coordonnées_capitale= | lien_ville= | titre_plus_grande_ville= | plus_grande_ville=[[Stockholm]] | type_gouvernement=[[Monarchie constitutionnelle]] | titres_dirigeants= Praiminisitra | noms_dirigeants= [[Ulf Kristersson]] | superficie_rang= 54 | superficie_totale={{formatnum:449 965 }} | pourcentage_eau= 8.67% | population_rang=89 | population_totale={{formatnum:10 548 877}} | population_année=2021 | densité=232 | type_formation= | date_formation= | pays frontaliers= {{Finlandy}} {{-}} {{Noruega}} |gentilé= | IDH_année=2019 | IDH= | IDH_catégorie= | IDH_rang=faha 22 | monnaie=Kroner | code_monnaie=SKR | fuseau_horaire=+1 ([[heure d'été|été]] +2) | hymne_nationale= | domaine_internet= | indicatif_téléphonique= | notes= }} I '''Soeda''' na '''Fanjakan' i Soeda''', dia firenena ao Eorôpa Avaratra ao amin' ny faritr' i Skandinavia. Ny renivohiny dia i Stockholm, ny isan' ny mponina ao aminy dia 9 223 766, atao hoe Soedoà ireo mponina ireo. I Soeda dia mizara sisin-tany amin' i Finlandy any avaratra-atsinanana, amin' i Nôrvezy any avaratra sy any andrefana, ary amin' i Danmarka any atsimo. Ny fiteny tenenina any dia ny fiteny soedoa. Ny fiteny finoà sy ny fiteny samy koa dia tenenina any, indrindra any amin' ny tapany avaratr' ilay firenena. Atao hoe ''Sverige'' na ''Konungariket Sverige'' i Soeda amin' ny fiteny soedoà.. I Soeda no manana velaran-tany lehibe indrindra rakotra zavamaniry any Eorôpa. Misy ampahany kely amin’ ny tanin’ i Soeda ny eo avaratry ny faribolan-tendrontany avaratra. Maro ny rena sy ny orsa (na bera) ary ny lopa any Soeda. I Soeda dia manana ranomamy be dia be eo amin' ny tany, fa tsy ampy angôvo fosily izy toy ny [[solitany]] na ny arintany. Manan-danja amin' ny mpanao pôlitika sy ho an' ny ankabeazan' ny mponina ny olana mikasika ny tontolo iainana. Ny hakitroky ny mponina any Soeda dia kely raha oharina amin' ny hakitroky ny mponin' ny firenena manodidina azy. Mandroso ny toekaren’ i Soeda ka anisan’ ny manan-karena indrindra maneran-tany ny mponina ao aminy. I Soedà, hatramin' ny ela, dia mpamokatra vy sy varahina ary hazo. Ny fivoaran' ny indostria sy ny toekarena dia nanomboka tamin' ny taona 1890, nahafahan' i Soeda nivoatra, ary manana toerana tsara ao amin' ny filaharana eorôpeanina momba ny IDH izy. Tamin’ ny volohany i Soeda dia nonenan’ ny vahoaka jermàna. Tamin’ ny fiafaràn’ ny taonjato faha-14 dia nanambatra an’ i Danemarka sy i Nôrvezy sy i Soeda ny Firaisan' i Kalmar izay noforonina tamin' ny taona 1397. Nanohitra an’ izany i Gustave Vaasa ka lasa mpanjakan’ i Soeda tamin’ ny taona 1523 sady nitondra ny anarana hoe Gustave I. Nampiraisin' i Gustav Vaasa ilay firenena tamin' ny taonjato faha-16. Nihalehibe ny tanin’ ilay firenena taorian’ ny ady nifanesy, indrindra tamin’ ny Ady Telopolo Taona (1618-1648). Tamin' ny taonjato faha-17 dia nahazo tany vaovao i Soeda ka nitsangana ny Empira Soedoà. Fa ny ankabeazan' ny tany azony dia tsy maintsy navotsotra tamin' ny taonjato faha-18. Tamin' ny fiantombohan' ny taonjato faha-19, i Finlandy sy ny tany hafa no very. Nijanona ho firenena tsy miandany i Soeda tamin’ ireo Ady Lehibe roa, nefa nandray mpitsoa-ponenana maro izy. Nanomboka tamin’ ny taona 1930 dia nametraka rafi-pampandrosoana ny toekarena atao hoe "Môdely Soedoà" ireo mpitondra an’ i Soeda izay sôsialy-demôkraty nanam-pirehana sôsialista. Niorina tamin’ ny fakana hetra ambony, izay takalon’ ny fiarovana ara-tsôsialy nandroso tokoa, izany. Tamin’ ny taona 1995 dia niditra ho mpikambana ao amin’ ny Vondrona Eorôpeana i Soeda nefa nanapa-kevitra ny tsy hampiasa ny vola Euro. Araka ny tondro famantarana ny demôkrasia ao amin' ny ''The Economist''. Fanjakà-mpanjaka fehezin-dalàm-panorenana i Soeda ka manjaka ny mpanjaka fa tsy mitantan-draharaha eo amin’ ny firenena. == Tantara == [[Sary:Gustav_Vasa.jpg|ankavia|200px|[[Gustav Voalohany Vasa]]]] Misy zavatra hita manamarina fa efa hatry ny [[Andron' ny Vato]] i Soeda sy ny faritra manodidina azy no efa nipetrahan' ny olona, tamin' ny tany nanomboka afaka amin' ny ranomandry niangona tao amin' ny [[Andron' ny Ranomandry]]. Ny mponina tao voalohany dia niaina tamin' ny [[fihazana]] sy ny [[fiotiana]], ary miaina amin' ny harena ao amin' ny [[Ranomasina Baltika]] ho avy. === I Soeda tamin' ny Andro alohan' ny Tantara === I Soeda sy i Nôrvezy, ao amin' ny [[Saikanosy Skandinava]], dia nahitana soratra sy hosodoko betsaka amin' ny vato (''ristningar'' na ''hällristningar'' amin'ny [[fiteny soedoà]]''),'' ka ny tena betsaka an' ireny dia ao amin' ny faritr' i Bohuslän. == Jereo koa == '''Firenena ao Eorôpa''' [[Albania]] - [[Alemaina]] - [[Andôra]] - [[Aotrisy]] - [[Belzika]] - [[Bielôrosia]] - [[Bolgaria]] - [[Bôsnia-Herzegôvina]] - [[Danemarka]] - [[Espaina]] - [[Estônia]] - [[Fanjakana Mitambatra]] - [[Finlandy]] - [[Frantsa]] - [[Grisia]] (na [[Gresy]]) - [[Hôngria]] (na [[Hongaria]]) - [[Irlanda]] - [[Islandy]] - [[Italia]] - [[Jeôrjia]] - [[Repoblikan' i Kipra|Kipra]] (na [[Repoblikan' i Kipra|Sipra]]) - [[Krôasia]] (na - [[Krôatia]]) - [[Letônia]] - [[Liktenstaina]] - [[Litoania]] - [[Loksemborga]] - [[Masedônia Avaratra]] (na [[Makedônia Avaratra]])- [[Malta]] - [[Môldavia]] - [[Môntenegrô]] - [[Nederlandy]] - [[Nôrvezy]] - [[Okraina]] - [[Pôlônia]] - [[Pôrtogaly]] - [[Tsekia]] - [[Romania]] - [[Rosia]] - [[San-Marîno]] - [[Serbia]] - [[Slôvakia]] - [[Slôvenia]] - [[Soeda]] - [[Soisa]] - [[Tsekia]] - [[Vatikàna|Vatikàna.]] '''Kôntinenta eto an-tany''' * [[Afrika]] * [[Amerika]] ([[Amerika Avaratra]] - [[Amerika Atsimo]]) * [[Azia]] * [[Eorôpa]] * [[Ôseania]] * [[Antarktika]] == Rohy ivelany == ==== Miteny Frantsay ==== * {{fr}} [http://www.sweden.se/templates/cs/Frontpage____16680.aspx Portail officiel du Royaume de Suède] {{Wayback|url=http://www.sweden.se/templates/cs/Frontpage____16680.aspx |date=20090227061146 }} === Tsiahy === {{ref}} {{vangovango}} [[Sokajy:Firenenan'i Vondrona Eoropeanina]] [[Sokajy:Soeda|*]] [[Sokajy:Firenena ao Eoropa]] 5zszf0npbv2d6hohc4ygfwh9bui3iec 1141582 1141581 2026-06-02T14:39:52Z HarryWurst 36292 1141582 wikitext text/x-wiki {{Infobox pays | nom_local=Sverige |prononciation= | langue=de | nom_malgache=Soeda | image_drapeau=Flag_of_Sweden.svg | lien_drapeau= | image_blason=Great_coat_of_arms_of_Sweden.svg | lien_blason= | image=EU location SWE | coordonnées_capitale= | lien_ville= | titre_plus_grande_ville= | plus_grande_ville=[[Stockholm]] | type_gouvernement=[[Monarchie constitutionnelle]] | titres_dirigeants= Praiminisitra | noms_dirigeants= [[Ulf Kristersson]] | superficie_rang= 54 | superficie_totale={{formatnum:449 965 }} | pourcentage_eau= 8.67% | population_rang=89 | population_totale={{formatnum:10 548 877}} | population_année=2021 | densité=232 | type_formation= | date_formation= | pays frontaliers= {{Finlandy}} {{-}} {{Noruega}} |gentilé= | IDH_année=2019 | IDH= | IDH_catégorie= | IDH_rang=faha 22 | monnaie=Kroner | code_monnaie=SKR | fuseau_horaire=+1 ([[heure d'été|été]] +2) | hymne_nationale= | domaine_internet= | indicatif_téléphonique= | notes= }} I '''Soeda''' na '''Fanjakan' i Soeda''', dia firenena ao Eorôpa Avaratra ao amin' ny faritr' i [[Skandinavia]]. Ny renivohiny dia i [[Stockholm]], ny isan' ny mponina ao aminy dia 9 223 766, atao hoe Soedoà ireo mponina ireo. I Soeda dia mizara sisin-tany amin' i [[Finlandy]] any avaratra-atsinanana, amin' i [[Nôrvezy]] any avaratra sy any andrefana, ary amin' i [[Danmarka]] any atsimo. Ny fiteny tenenina any dia ny fiteny soedoa. Ny fiteny finoà sy ny fiteny samy koa dia tenenina any, indrindra any amin' ny tapany avaratr' ilay firenena. Atao hoe ''Sverige'' na ''Konungariket Sverige'' i Soeda amin' ny fiteny soedoà.. I Soeda no manana velaran-tany lehibe indrindra rakotra zavamaniry any [[Eorôpa]]. Misy ampahany kely amin’ ny tanin’ i Soeda ny eo avaratry ny faribolan-tendrontany avaratra. Maro ny rena sy ny orsa (na bera) ary ny lopa any Soeda. I Soeda dia manana ranomamy be dia be eo amin' ny tany, fa tsy ampy angôvo fosily izy toy ny [[solitany]] na ny arintany. Manan-danja amin' ny mpanao pôlitika sy ho an' ny ankabeazan' ny mponina ny olana mikasika ny tontolo iainana. Ny hakitroky ny mponina any Soeda dia kely raha oharina amin' ny hakitroky ny mponin' ny firenena manodidina azy. Mandroso ny toekaren’ i Soeda ka anisan’ ny manan-karena indrindra maneran-tany ny mponina ao aminy. I Soedà, hatramin' ny ela, dia mpamokatra vy sy varahina ary hazo. Ny fivoaran' ny indostria sy ny toekarena dia nanomboka tamin' ny taona 1890, nahafahan' i Soeda nivoatra, ary manana toerana tsara ao amin' ny filaharana eorôpeanina momba ny IDH izy. Tamin’ ny volohany i Soeda dia nonenan’ ny vahoaka jermàna. Tamin’ ny fiafaràn’ ny taonjato faha-14 dia nanambatra an’ i Danemarka sy i Nôrvezy sy i Soeda ny Firaisan' i Kalmar izay noforonina tamin' ny taona 1397. Nanohitra an’ izany i Gustave Vaasa ka lasa mpanjakan’ i Soeda tamin’ ny taona 1523 sady nitondra ny anarana hoe Gustave I. Nampiraisin' i Gustav Vaasa ilay firenena tamin' ny taonjato faha-16. Nihalehibe ny tanin’ ilay firenena taorian’ ny ady nifanesy, indrindra tamin’ ny Ady Telopolo Taona (1618-1648). Tamin' ny taonjato faha-17 dia nahazo tany vaovao i Soeda ka nitsangana ny Empira Soedoà. Fa ny ankabeazan' ny tany azony dia tsy maintsy navotsotra tamin' ny taonjato faha-18. Tamin' ny fiantombohan' ny taonjato faha-19, i Finlandy sy ny tany hafa no very. Nijanona ho firenena tsy miandany i Soeda tamin’ ireo Ady Lehibe roa, nefa nandray mpitsoa-ponenana maro izy. Nanomboka tamin’ ny taona 1930 dia nametraka rafi-pampandrosoana ny toekarena atao hoe "Môdely Soedoà" ireo mpitondra an’ i Soeda izay sôsialy-demôkraty nanam-pirehana sôsialista. Niorina tamin’ ny fakana hetra ambony, izay takalon’ ny fiarovana ara-tsôsialy nandroso tokoa, izany. Tamin’ ny taona 1995 dia niditra ho mpikambana ao amin’ ny Vondrona Eorôpeana i Soeda nefa nanapa-kevitra ny tsy hampiasa ny vola Euro. Araka ny tondro famantarana ny demôkrasia ao amin' ny ''The Economist''. Fanjakà-mpanjaka fehezin-dalàm-panorenana i Soeda ka manjaka ny mpanjaka fa tsy mitantan-draharaha eo amin’ ny firenena. == Tantara == [[Sary:Gustav_Vasa.jpg|ankavia|200px|[[Gustav Voalohany Vasa]]]] Misy zavatra hita manamarina fa efa hatry ny [[Andron' ny Vato]] i Soeda sy ny faritra manodidina azy no efa nipetrahan' ny olona, tamin' ny tany nanomboka afaka amin' ny ranomandry niangona tao amin' ny [[Andron' ny Ranomandry]]. Ny mponina tao voalohany dia niaina tamin' ny [[fihazana]] sy ny [[fiotiana]], ary miaina amin' ny harena ao amin' ny [[Ranomasina Baltika]] ho avy. === I Soeda tamin' ny Andro alohan' ny Tantara === I Soeda sy i Nôrvezy, ao amin' ny [[Saikanosy Skandinava]], dia nahitana soratra sy hosodoko betsaka amin' ny vato (''ristningar'' na ''hällristningar'' amin'ny [[fiteny soedoà]]''),'' ka ny tena betsaka an' ireny dia ao amin' ny faritr' i Bohuslän. == Jereo koa == '''Firenena ao Eorôpa''' [[Albania]] - [[Alemaina]] - [[Andôra]] - [[Aotrisy]] - [[Belzika]] - [[Bielôrosia]] - [[Bolgaria]] - [[Bôsnia-Herzegôvina]] - [[Danemarka]] - [[Espaina]] - [[Estônia]] - [[Fanjakana Mitambatra]] - [[Finlandy]] - [[Frantsa]] - [[Grisia]] (na [[Gresy]]) - [[Hôngria]] (na [[Hongaria]]) - [[Irlanda]] - [[Islandy]] - [[Italia]] - [[Jeôrjia]] - [[Repoblikan' i Kipra|Kipra]] (na [[Repoblikan' i Kipra|Sipra]]) - [[Krôasia]] (na - [[Krôatia]]) - [[Letônia]] - [[Liktenstaina]] - [[Litoania]] - [[Loksemborga]] - [[Masedônia Avaratra]] (na [[Makedônia Avaratra]])- [[Malta]] - [[Môldavia]] - [[Môntenegrô]] - [[Nederlandy]] - [[Nôrvezy]] - [[Okraina]] - [[Pôlônia]] - [[Pôrtogaly]] - [[Tsekia]] - [[Romania]] - [[Rosia]] - [[San-Marîno]] - [[Serbia]] - [[Slôvakia]] - [[Slôvenia]] - [[Soeda]] - [[Soisa]] - [[Tsekia]] - [[Vatikàna|Vatikàna.]] '''Kôntinenta eto an-tany''' * [[Afrika]] * [[Amerika]] ([[Amerika Avaratra]] - [[Amerika Atsimo]]) * [[Azia]] * [[Eorôpa]] * [[Ôseania]] * [[Antarktika]] == Rohy ivelany == ==== Miteny Frantsay ==== * {{fr}} [http://www.sweden.se/templates/cs/Frontpage____16680.aspx Portail officiel du Royaume de Suède] {{Wayback|url=http://www.sweden.se/templates/cs/Frontpage____16680.aspx |date=20090227061146 }} === Tsiahy === {{ref}} {{vangovango}} [[Sokajy:Firenenan'i Vondrona Eoropeanina]] [[Sokajy:Soeda|*]] [[Sokajy:Firenena ao Eoropa]] nhc43ycsr6s5nid8adkn8352ecc9437 0 9076 1141606 1081758 2026-06-02T16:08:56Z HarryWurst 36292 1141606 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |tanàna=Stockholm |firenena=[[Soeda]] |isam-ponina=984.748 |velarantany= 188 |ben'ny tanàna= |sary=Kungliga Dramatiska Teatern.jpg |saina=Stockholm vapen bra.svg }} [[Sary:Karta över Stockholm med omgivningar på 1910-talet (ur Nordisk familjebok).jpg|220px|ankavanana|thumb|Saritan'ny tannànan'i Stockholm]] '''Stockholm''' dia tanàna renivohitr'i [[Soeda]]. Ao no misy ny governemanta sy ny [[antenimieran'i Soeda]] ary ny [[lapa]] ipetrahan'ny mpanjaka [[Charles XVi Gustave]]. Ny tanànan'i Stockholm (''Stockholms stad'') na "[[kaominin'i Stockholm]]" (Stockholms Kommun) dia miaraka amin'ny 829 417 mponina, ny ngeza indrindra amin'ny [[mionisipalite soedoa]] 290. Ny ''[[Stockholm Be]]'' miaraka amin'ny 1 252 020 mponina, dia tanàna ngeza indrindran'i Soeda ; ny [[kaontian'i Stockholm]] dia miisa 2 tapitrisa mponina. Ny tanànan'i Stockholm dia eo amin'ny amorontsiraka andrefan'ny [[Ranomasina Baltika]], ary izy io dia natsangana teo am-bavaranon'ny [[farihy Mälar]]. Noho izany izy dia tononina koa hoe ''Venise any Avaratra'', solonanarana omena an'i [[Bruges]] any [[Belzika]], an'i Saint-Petersboourg any Rosia ary any [[Amsterdam]] any [[Nederlandy]]. == Jereo koa == * [[Soeda]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] - [[Lund]] {{vangovango}} {{commonscat}} {{reflist}} [[sokajy:Soeda]] [[sokajy:Stockholm| ]] [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Renivohitra any Eoropa]] [[Sokajy:Seranan-tsambo ao Soeda]] gb5sybxh9ktedp24ypxqe8qbvm4qdb4 1141607 1141606 2026-06-02T16:09:16Z HarryWurst 36292 1141607 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |tanàna=Stockholm |firenena=[[Soeda]] |isam-ponina=984.748 |velarantany= 188 |ben'ny tanàna= |sary=Kungliga Dramatiska Teatern.jpg |saina=Stockholm vapen bra.svg }} [[Sary:Karta över Stockholm med omgivningar på 1910-talet (ur Nordisk familjebok).jpg|220px|ankavanana|thumb|Saritan'ny tannànan'i Stockholm]] '''Stockholm''' dia tanàna renivohitr'i [[Soeda]]. Ao no misy ny governemanta sy ny [[antenimieran'i Soeda]] ary ny [[lapa]] ipetrahan'ny mpanjaka [[Charles XVi Gustave]]. Ny tanànan'i Stockholm (''Stockholms stad'') na "[[kaominin'i Stockholm]]" (Stockholms Kommun) dia miaraka amin'ny 829 417 mponina, ny ngeza indrindra amin'ny [[mionisipalite soedoa]] 290. Ny ''[[Stockholm Be]]'' miaraka amin'ny 1 252 020 mponina, dia tanàna ngeza indrindran'i Soeda ; ny [[kaontian'i Stockholm]] dia miisa 2 tapitrisa mponina. Ny tanànan'i Stockholm dia eo amin'ny amorontsiraka andrefan'ny [[Ranomasina Baltika]], ary izy io dia natsangana teo am-bavaranon'ny [[farihy Mälar]]. Noho izany izy dia tononina koa hoe ''Venise any Avaratra'', solonanarana omena an'i [[Bruges]] any [[Belzika]], an'i Saint-Petersboourg any Rosia ary any [[Amsterdam]] any [[Nederlandy]]. == Jereo koa == * [[Soeda]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] - [[Lund]] {{vangovango}} {{commonscat}} {{reflist}} [[sokajy:Soeda]] [[sokajy:Stockholm| ]] [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Renivohitra any Eoropa]] [[Sokajy:Seranan-tsambo ao Soeda]] 0bnjwatnwc13m1jewj42i16xcqeu9wf 0 10987 1141556 1109619 2026-06-02T13:49:15Z Hephaestus-Mrz36 22223 /* Antsahadinta */ 1141556 wikitext text/x-wiki Ny '''vohitr' andriana''' dia tanàna nonenan' ny [[andriana]] [[merina]] faha mpanjaka, ka anisan' ireo ny tanàna miorina eo amin' ny [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina|tendrombohitra roa ambin' ny folo]] sy ny tanàna hafa izay miorina manodidina an' [[Analamanga (havoana)|Analamanga]]. Ny [[Ntaolo]] dia nanana ny fahendreny notoaviny amanjato taona nandaminany ny toerana azon' ny olona tsirairay honenana eo amin' ny tendrombohitra roa ambin' ny folo sy ny vohitr' andriana. Diso, araka izany, ny filazana fa andriana avokoa ny tompon-tanindrazana eo amin' ny vohitr' andriana misy [[Rova (malagasy)|rova]] iray satria misy [[hova]] sy mpanompo koa monina eo. Miankina amin' ny firazanana sy ny fizokian' ny fianakaviana tsirairay eo amin' ny vohitra ny toerana azo onenana. Tsy misy noho izany olona afaka monina eo amin' ny toerana tsy mifanentana amin' ny satany. Ny tsy fanajana na ny fitsimbadihan' izany rindran-damina izany dia noheverin' ny Ntaolo hitondra faharatsiana eo amin' ny tontolony sy ny fiainany. Araka izany dia misy zara-tany azo sy tsy azon' ny andriana onenana amin' ny vohitr' andriana, indrindra raha misy rova. Voahodidina [[hadivory]] ny vohitr' andriana ka navahan' ny Ntaolo ho anaty hady (faritra voahodidina hadivory) sy ivelan-kady (faritra ivelan' ny hadivory). == Ny vohitr' andriana amin' ny ankapobeny == === Fandaminana ny faritry ny vohitr' andriana === ==== Faritra voahodidina hadivory amin' ny vohitr' andriana misy rova ==== Toy izao ny fizaràny: eo afovoany ny [[rova]] izay faritra misy ireo lapa fonenan' ny ankohonan' ny [[andriana]] tompon' ny vohitra sy ny fasany. Ny sisa amin' ny faritra voahodidina hadivory amin' ny vohitr' andriana misy rova dia nozarain' ny Ntaolo ho avara-drova, atsimon-drova, atsinanan-drova ary andrefan-drova. Ny andriana avo razana eo amin' ny fanjakana dia amin' ny avara-drova no mahazo monina ary matetika ny avara-drova dia natokan' ny andriana tompon' ny vohitra ho zara-tanin' ny andriana avo razana akaiky azy. Ireo andriana sisa dia namponenin' ny andriana tompon' ny vohitra amin' ny vohitra hafa ao anatin' ny faritry ny fanjakany. Ny atsinanan-drova dia zara-tany onenan' ny [[hova]] avo razana ary ny atsimon-drova sy andrefan-drova dia zara-tany onenan' ny hova iva razana sy ny mpanompo. ==== Faritra ivelan' ny hadivory amin' ny vohitr' andriana misy rova ==== Ny faritra ivelan' ny hadivory amin' ny vohitr' andriana misy [[rova]] dia nozarain' ny Ntaolo ho avara-bohitra, atsimom-bohitra, atsinanam-bohitra ary andrefam-bohitra. Ny avara-bohitra dia natokana ho zara-tanin' andriana ka raha hanorin-tanàna na trano ivelan' ny hadivory ny [[andriana]] dia amin' ny avara-bohitra no azony hanorenana. Talohan-d[[Radama I]] (1810-1827), ny avara-bohitra dia zara-tanin' ny andriana avo razana akaiky indrindra ny andriamanjaka ka tsy misy [[hova]] na mpanompo mahazo monina eo. Vokany, ny avara-bohitry ny vohitr' andriana iray dia mety hahitana vohitr' andriana iray na roa. Matetika dia tsy asiana monina amin' ny atsinanan-drova fa raha misy monina dia ny [[hova]] avo razana no monina eo. Ny atsimom-bohitra sy andrefam-bohitra kosa dia natao hoan' ny hova iva razana sy ny mpanompo. Misy ankavitsiana anefa ny andriana monina amin' ny faritra tsy mendrika azy noho izy ireo hova natao ho andriana na andriana nandrorona. ==== Vohitr' andriana na tananan' andriana tsy misy rova voahodidina hadivory ==== Ny vohitr' andriana tsy misy rova dia azon' ny andriana honenana na avaratra na atsimo na andrefana na antsinana ao amin' ny vohitra na anaty hady na ivelan-kady. Matetika anefa ny teraky ny andriana mihevi-tena ho avo razana no monina amin' ny ilany avaratra amin' ny vohitra. === Ny lafin-tany mitaha amin' ny vohitr' andriana === ==== Toerana azon' ny andriana aleha raha mifindra lavitry ny vohitr' andriana ==== Raha mandao ilay vohitr' andriana ny andriana iray dia afaka mianatsimo, miakandrefana, miantsinanana. [[Andrianjaka]], dia niala teo [[Ambohidrabiby]] ka nianavaratra andrefana teny [[Ambohimanga]] vao nianatsimo nanorina an' [[Antananarivo]]. Andrianentoarivo dia niala teo [[Ambohimalaza]] ka niakandrefana tonga nanjaka tany [[Vonizongo]]. ==== Ny avaratra sy atsimo amin' ny vohitr' andriana ==== Amin' ny Ntaolo, amin' ny vohitr' andriana misy rova, ny avaratra dia tsy ilay avaratra tondroin' ny [[Tondroavaratra|famantaranavaratra]] akory ary ny andrefana sy atsinanana dia tsy faritana araka ny lalan' ny masoandro (izay miovaova isaiky ny vonin' andro). Ny fitodiky ny lapa na ny tranomasina no mamaritra ny ivo, avaratra, atsimo, atsinanana ary andrefan' ny vohitr' andriana sy ireo vohitra manodidina miray aminy. Ny lapan' andriana sy ireo trano masina dia misy lavany roa mitodika avaratra-atsimo sy sakany roa mitodika atsinanana-andrefana. Ny lavan' ny lapa izay misy ny varavarambe, no rindrin-trano andrefana ary ny tany rehetra manoloana izany no andrefan-dapa, andrefan-drova sy andrefam-bohitra. Ny lavan' ny lapan' andriana tsy misy varavarambe, no rindrin-trano atsinanana ary ny faritra rehetra manoloana izany no atsinanan' ny lapa, atsinanan-drova sy atsinanam-bohitra. Ny sakan' ny trano akaikin' ny varavarambe no sakany atsimo ka ny tany manoloana izany no atsimon' ny lapa, atsimon-drova sy atsimom-bohitra ary ny sakany lavitra ny varavarambe mifanohitra amin' ny sakany atsimo no sakany avaratra ka ny tany rehetra manoloana izany no avara-dapa, avara-drova sy avara-bohitra. Ao anaty lapa kosa dia mianavara-doha ary mianatsimo tongotra ny mpanjaka raha mandry. Zoro fisandratana ny avaratra teo amin' ny Ntaolo ka ny andriana ihany no noheveria hanana zo amin' izany. == Ny fizaran-tany amin' ny vohitr' andriana malaza maromaro == === I Alasora === Renivohim-panjakan' [[Andriamanelo]] (taonjato faha-16) i [[Alasora]]. Teo Ambohitrandriananahary, ampita avaratra-tantsinanan' i Alasora no nanorimbohitra i Andriamananitany izay natao hanjaka handimby an' Andriamanelo rahalahiny. Teo Ambohibe, toerana avaratr' i Alasora no napetrak' Andriamanelo i Andriandranandobe zaodahiny. Ary i [[Ralambo]] zanak' Andriamanelo dia nandao an’Alasora koa nianavaratra nankeo [[Ambohidrabiby]]. Araka izany, ny faritra avaratr' i Alasora no nitoeran’ireo andriana telo avo razana indrindra tamin' ny fanjakan' Andriamanelo. === Ambohidrabiby === Ara-tantara, tamin-d[[Rabiby]] (nanjaka 1500-1550) no niorina ny rova nisy ny lapa. Tamin-d[[Ralambo]] kosa no nozaraina ny faritra manodidina ny lapa sy ny rova. Ny avara-dapa, ny avara-drova, ny vaki-kady avaratra ary ny ambany avaratr' [[Ambohidrabiby]] dia nomen-dRalambo ny [[Andriandoriamanjaka]], zafin' ny mpanjaka Rabiby sy [[Ramaitsoankanjo|Ramaintsoakanjo]], ireo Andriandoriamanjaka moa dia nataon-dRalambo ho [[zanakandriana]] mahazo manjaka ny firazanany no mpanolotsainy rahateo. Tamin' ny faran' ny taonjato faha-18 dia napetrak' [[Andrianampoinimerina]] teo androvan' Ambohidrabiby i [[Rasendrasoa]] vadibeny amanjanany. Tsy novain' Andrianampoinimerina ny zara-tany nataon-dRalambo teo Ambohidrabiby: ny avara-dapa hatrany ambany avaratr' Ambohidrabiby an' Andriandoriamanjaka, ny atsimon-drova hatrany ambany atsimo an' ny [[Zanadralambo]]. Ny atsinanan-drova hatrany ambany antsinana dia an' ny Zanakarivonivahoaka sy Andriandapamananihasina ary Ambohinanjakana. Ny andrefan' ny rova hatrany ambany andrefana dia misy ny terak' Ilehilava sy Ambohijina ary antokomaro. Ao an-drova koa no misy ireo fasan' andriana mitandahatra avaratra-atsimo ka ny fasan-dRasendrasoa vadiben' Andrianampoinimerina sy mianakavy no avaratra indrindra, ny fasan-dRabiby mivady sy Andriandambotanimanjaka no eo afovoany ary ny fasan-dRalambo mivady no eo atsimo. === Ambohimalaza === Ara-tantara, Ambohitraivo no anisan' ny renivohim-panjakana natanjaka indrindra taty Imerina ankoatran' [[Ambohidrabiby]] izay renivohi-panjakan' ny mpanjaka (nanjaka 1575-1610). Resin-dRalambo anefa i Andrianafovaratra mpanjakan' Ambohitraivo koa ho fanamarihana izany dia Ambohimalazabe izay toerana eo avaratr' Ambohitraivo no nofinidin-dRalambo honenan' [[Andriantompokoindrindra]] zanany lahimatoa sy Ravaomasina, ary Ambohitraivo eo atsimo kosa dia novain-dRalambo ho [[Imerinkasinina]] no anarany. Ny taranak' Andriantompokoindrindra sy Ravaomasina kosa dia nifindra teo ampita avaratr' Ambohimalazabe, eo amin' ilay toerana atao hoe [[Ambohimalaza]]. Teo Ambohimalaza kosa: amin' ny ilany andrefan' Ambohimalaza no nonina ny taranak' Andriantompokoindrindra ka ny ilany avaratra no an' ny tarana-dRatompoinandriana sy Andriandambo, lahimatoa sy lahiaivon' Andriantompokoindrindra ary ny ilany atsimo kosa no an' ny taranak' Andriamahatsiravina zanaka faralahin' Andriantompokoindrindra. Misy [[lovantsofina]] aza milaza fa ny taranak' Andriantompokoindrindra monina amin' ny io avaratra io dia [[Andriamasinavalona (foko)|Andriamasinavalona]] (firazanana) sy [[Zazamarolahy]] ny firazanany. Araka izany, noporofoin' Andriantompokoindrindra fa ny [[andriana]] dia mianavaratra hatrany ary ny avo razana no monina amin' ny avaratra indrindra eo amin' ny vohitra. Ny ilany antsinanan' Ambohimalaza kosa dia ny tera-dRavaomasina no nonina teo. === Vohitr' Andrianamboninolona === Tamin’ ny voalohan' ny taonjato faha-16, [[Rangita]] sy [[Rafohy]] dia nandidy fa ny [[alakamisy]] an’ [[Andriamanelo]] ary ny [[zoma]] an' Andriamananitany. Ho fanamarihan' Andriamananitany fa izy no hanjaka aorian' Andriamanelo rahalahiny dia teo ampita avaratr' i [[Alasora]], teo Ambohitrandriananahary no naoriny ny tanànany. Ny lovantsofina dia mampiseho fa raha nifindra monina niala an' Ambohitrandriananahary ny sasany tamin' ny [[Andrianamboninolona (foko)|Andrianamboninolona]] dia nianavaratra hatrany dia tao Ambohitrombihavana, Ikilonjy, [[Fieferana]] ary Ambonisoa. === Vohitr' Andriandranando === Rehefa nifanaraka sy nifampizaodahy ny mpanjaka [[Andriamanelo]] (nanjaka talohan' ny taona 1575) sy [[Andriandranandobe]] lehiben' ny fianakaviana andriana tonga taty Imerina tamin’ny faran' ny taonjato faha-16, dia napetrak' Andriamanelo teo antampon' Ambohibe i Andriandranandobe ary tsy noetsehin-dRalambo teo intsony izy. Nozarain' Andriandranandobe telo Ambohibe sy ny manodidina ka Ambohimailala, vohitra avaratra indrindra no zara-tanin' ny lahimatoany sy ny taranany. Ambohibe eo afovoanyy kosa no anjaran' Andriratompoinandriana zanany lahiaivo sy ny taranany. Ary Manankasina vohitra atsimo indrindra no no zara-tanin' ny zanany faralahy sy ny taranany. Araka izany, ny zara-tany nataon' Andriandranandobe dia manaja ny fizokiana izay mahazo ny avaratra indrindra amin’ny vohitr' andriana. Tamin' ny taonjato faha-19 vao nidina sy nonina teny amin' ny toerana iva manodidina an' Ambohibe ireo taranak' Andriandranandobe. === Vohitry ny Zanadralambo amin' Andrianjaka === Tamin' ny nanjakan-d[[Ralambo]] (1575-1610), Andriampolofantsy sy Andriampanarivomanga sy Andriamasoandro ary Andriatompombe no zana-dRalambo nantsoina hoe [[Zanadralambo amin' Andrianjaka]] ka [[Ambohidrabiby]] no lahimatoa. Namponenin' ny mpanjaka Ralambo nanodidina ny renivohi-panjakany teo Ambohidrabiby izy efa-dahy. Koa Andriampolofantsy lahimatoany dia napetrany tao Ambohimanarivo eroa avaratr' Ambohidrabiby akaikin' i [[Talata Volonondry]]. Tato aoriana Andriampolofantsy vao nifindra monina teo Antsomangy. Rehefa tao Antsomangy Andriampolofantsy dia nomeny zara-tany ireo zanany ka teo [[Andafiavaratra]] no nonina ny zanaka lahimatoan' Andriampolofantsy ary teo Ambaniatsimo kosa ny zanany faralahy. ==== Anosiarivo ==== Ramisamanjakarivo zana-dRangorinimerina no nanorina ny tanàna. Saingy matin' ny [[nendra]] i Ramisamanjakarivo ka tsy mba milevina ao anatirovan' Anosiarivo fa ery amin' ilay  tanàna kely farany avaratra amin' ny [[Menakely (tany)|menakeliny]], atao hoe Ambohinomena (nafohezina ho Ambohinome) izay rakotry ny [[amontana]] no ilevenany, fa tanànany koa io. Amin' ny fitomiandalan' Anosiarivo, ny fasan-dRalaitsirofo, lehiben' ny Andriambaventy no zanak' Andriantsimandrasa lahimatoan-dRamisamanjakarivo, no avaratra indrindra amin' ny fitomiandalana. ==== Ambohimanga ==== Ara-tantara, Andriamborona (taonjato faha-17), taranaky ny mpanjaka Andriambahoaka avy any Imamo no nanorina ny tanàna voalohany tao izay teo Mahazaza. Nobodoin' ny mpanjaka Andriatsitakatrandriana sady nametrahany ny zanany naterany anefa i Mahazaza koa nifindra monina teo ambony avaratr' i Mahazaza i Andriamborona. Nalain' Andriatsitakatrandriana indray io tanànan' Andriamborona teo ambony avaratra io sady nanorenany rova dia ny rovan' Ambohimanga ankehitrio, fa Andriamborona kosa dia naverin' Andriatsitakatrandriana honina eo atsimon' ny rova dia ao Mahazaza ihany. Ao anaty rovan' [[Ambohimanga]] kosa dia lapa telo no sisa mijoro ka ny lapa tranainy indrindra dia ny lapa Mahandrihono an' Andrianampoinimerina no atsimo indrindra. Eo avaratry Mahandrihono kosa ny lapa Fandriampahalemana an' ny mpanjaka [[Ranavalona I]] sy ireo mpanjaka nandimby azy ary milahatra amin'ny lapa Fandriampahalemana eo avaratra andrefan' ny Mahandrihono ny lapa Tranofitaratra an' ny Praiminisitra. Ao anaty rovan' Ambohimanga ihany dia milahatra atsimo mianavaratra ny fasan' ny mpanjaka ka ny fasan' ny mpanjaka tranainy no amin' ny atsimo indrindra dia ny fasan' Andriambelomasina sy [[Andrianampoinimerina]]. Ny fasan' ny mpanjaka tamin' ny taonjato faha-19 kosa no amin' ny avaratra indrindra. ==== Lohavohitra ==== Izy no renivohitry ny fanjakana vonizongo tamin' ny faran' ny taonjato faha-15 ka hatramin' ny taonjato faha-18. Ny fasan' ireo andriana nanorina an' i [[Lohavohitra]] dia eo amin' ny amin' ny ilany avaratra, toerana avo indrindra, ao antampon' ny Lohavohitra. Andrianentoarivo teo Lohavohitra dia niteraka roalahy dia Andriamosanja, lahimatoa, sy Andriahampimanjaka, faralahy. Nosasahan' Andrianentoarivo roa i [[Vonizongo]] ka ny antsasany avaratra nomeny an' Andriamosanja ary ny antsasany atsimo nomeny an' Andriahampimanjaka. ==== Antananarivo ==== Teo Ambohimitsimbina no nisy ny rova tany amboalohany (voalohan' ny taonjato faha-17) vao nafindra teo avaratr' Ambohimitsimbina amin' ny toerana misy ny [[rovan' Antananarivo]] ankehitrio. Tao anatin' ny rova dia maro ireo lapa niorina ka saika niorina atsimo nianavaratra izy ireny ka ny lapa tranainy indrindra no any atsimo indrindra ary ny lapa tanora indrindra no avaratra indrindra ka toy izao izany: eroa atsimo indrindra i Besakana izay naorin' [[Andrianjaka]]; teo avarabaratr' i Besakana kosa no naorin' [[Andrianampoinimerina]] i Mahitsielafanjaka sy Felatanambola (ity Felatanambola ity dia efa rava ka teo no nanorenana an' i Manjakamiadana); teo avaratr' i Mahitsielafanjaka kosa no naorin-d[[Radama I]] ny Tranovola ho tranon-d[[Rasalimo]]; teo amin' ny Felatanambola fahiny no naorin-d[[Ranavalona I]] i Volamahitsy izay lasa Manjakamiadana rehefa nofonosina vato; ary farany ny Tranovola izay tranon-dRasalimo sy avaratra indrindra dia nataon-dRanavalona I ho tranon-dRakoto zanany ([[Radama II]]) fa i Manampisoa kosa dia teto atsimon' i Manjakamiadana no naorin-d[[Rasoherina]] (io Manampisoa io no naningana). Tamin-dRadama I dia nisy rova miisa roa teo Antananarivo ka ny "Rova atsimo" dia ireo misy ny lapa tranainy toa an'i Besakana sy ny manodidina azy. Ny " Rova avaratra" kosa izay nataon-dRadama hisy ny lapany dia eo avaratry ny rova atsimo. Ny lapa tamin' ny Rova atsimo no natao fametrahana ny fatin' ny mpanjaka nanomboka tamin-dRadama I. Teo [[Antananarivo]] hatrany dia Andrianjaka no nanorina fasana voalohany tao an-drova ka ireo mpanjaka nandimby azy izay nanorimpasana teo dia nanao ny azy ireo teo avaratry ny fasan' ny mpanjaka nialohavany, ireo no fasana fito miandalana ka amin' izany,ny fasana tranainy indrindra no atsimo indrindra. Na dia tsy nilahatra tamin' ireo fasana fito miandalana ireo aza ny fasan' ny mpanjaka lahy sy vavin' i Madagasikara tamin' ny taonjato faha-19 dia milahatra manao avaratra atsimo izy ireo ka ny fasan' ny lahy no eo avaratra ary ny fasan' ny vavy no atsimo. Teo Antananarivo ihany, [[Andriantsimitoviaminandriandehibe|Andriatsimitoviaminandriandehibe]] nanjaka teo tamin' ny taonjato faha-18 dia nanana zanaka roalahy dia Lambotsitakatra sy Andriamasinavalona, koa nozarain' Andriatsimitoviaminandriandehibe roa ny fanjakany ka Antananarivo, [[Ambohimanga]] sy [[Ambohidrabiby]] ary ny avaratra rehetra amin' ny fanjakany dia nomeny an' i Lambotsitakatra zanany lahimatoa ary i [[Alasora]], [[Ambohimanjaka]] sy [[Antanamalaza]], sy Fandana sy [[Ambohimanambola]] dia nomeny an' Andriamasinavalona izay zandry olona. Teo Antananarivo hatrany, [[Andrianampoinimerina]] dia nanorina tanàna voahodidina hadivory hoan' ny [[Andriana]], ka teo ambany avaratry ny [[rovan' Antananarivo]], teo Andohalo, no nanorenany izany ka ny [[Andriamasinavalona (foko)|Andriamasinavalona]], ny [[Andriandoriamanjaka]], ny [[Andriantompokoindrindra (foko)|Andriantompokoindrindra]], ny [[Andriandranando (foko)|Andriandranando]], ny [[Andrianamboninolona (foko)|Andrianamboninolona]], ary ny terak' i Raberanto avy ao [[Ambodifahitra]] no nahazo nonina tao anatin' io faritr' Andohalo voahodidina hadivory io. Ny havan' andriana, ny [[hova]] ary ny mpanompo dia tsy nahazo zara-tany sy tsy nahazo nonina tao anatin' io faritr' Andohalo voahodidina hadivory io. ==== Anosimanjaka ==== Ara-tantara, teo Masinandriana no nonina i Ranavalontsimitoviaminandriana (fiandohan' ny taonjato faha-18). Ny [[Zanadranavalona]] taranany nisy nifindra monina nankeo Ambavahady sy Vohilahy ary Andohanosy (telopolotafotsivakilay), samy amin' ny faritra ivelan-kady avaratr' i Masinandriana. Mbola amin' ny ivelan-kady avaratr' [[Anosimanjaka]], ao Antanivony, no nonina ireo [[Andrianamboninolona (foko)|Andrianamboninolona]]. ==== Ambohidrazaka ==== Ara-tantara, teo antampon' Ambohidrazaka (taonjato faha-18) no nisy ny tanàna fa tato aoriana, ny andriana teo dia nidina teo ambany avaratra, teo Fiakarana. ==== Ambohijanaka ==== Ao anatin' ny rova dia misy fasana efatra mitandahatra avaratra-atsimo ka ny avaratra indrindra dia ny an' ny [[Zazamarolahy]] taranak' i Ralainanahary, manaraka izany ny fasan' ireo [[Andriamasinavalona (foko)|Andriamasinavalona]], ary farany eo atsimo indrindra dia ny fasan' ireo andriana diso. ==== Ambohidrapeto ==== Tamin' ny taonjato faha-18 ara-tantara, teo antampon' [[Ambohidrapeto]] ny tànana. Rehefa nilamina ny tany dia nidina tety ambany toerana ny olona ka ireo taranak' andriana teo Ambohidrapeto dia nidina teny ambany avaratra sy ambany avaratra-antsinanana ao Vonelina sy Marobiby. Araka izany, toy ny teo Ambohidrazaka, ny andriana dia amin' ny ambany avaratra amin' ny vohitr' andriana no mifindra monina raha ivelankady amin' ny vohitr' andriana niaingana no manorim-bohitra. ==== Antsahadinta ==== Nahorin' ny mpanjaka [[Andriamangarira]] (1725-1775), zafin' [[Andriamasinavalona]], mpanjakan' Imerina (1675-1710) ny tanàna ary nodidininy hadivory fito sosona. Ao anaty rova, eo amin' ny zoro avaratra antsinana anaty rova no misy ny fasana fito miandalana an-dRabodozafimanjaka sy ny fianakaviany, Rabodozafimanjaka izay isan' ny roa ambin' ny folo vavy vadin' [[Andrianampoinimerina]]. Amin' ireo fasana fito miandalana ireo izay mitandahatra avaratra-atsimo dia ny fasan-dRabodozafimanjaka no avaratra indrindra. Ny fasan' Andrianamboatsimarofy kosa dia eo afovoan' ny rova ary atsimo andrefan' ny fito miandalana. Akaikin' ny fasan' Andrianamboatsimarofy kosa ny tranokotona misy efitra roa avaratra sy atsimo izay natao ho fampinonoana ny zanak' andriana ka ao amin' ny efi-trano avaratra amin' izany trano izany no omena nono ny zanak' andriana. Ny fasan' ny mpanjaka Andriamangarira kosa dia ivelany sy avaratry ny rova nahorin' Andrianampoinimerina saingy anatin' ny faritra voahodidina hadivory hatrany. Eo akaikin' ny fasan' ny mpanjaka Andriamangarira kosa ireo hazon' andriana roa mivady dia ny [[Hasina (zavamaniry)|hasina]] sy [[aviavy]] ka ny hasina eo avaratra ary ny aviavy eo atsimo, maneho fa ny hasina no ambony karazana mihoatra amin' ny aviavy. Raha nanao fizara-tany teo [[Antsahadinta]] i [[Andrianampoinimerina]] dia ny avaratr' Antsahadinta rehetra no nomeny ny tarana-dRabodozafimanjaka vadiny. Ary mbola amin' io avara-bohitra io no misy an' Ivatobe, vohitry ny tera-dRangorinimerina sy [[Ambohitrontsy]]. Ny taranaky ny mpanjaka Andriamangarira kosa dia tsy eo Antsahadinta intsony fa nifindra eny Ambohitsoa, Miadanimerina, Finaritra, Miantsoarivo-Behenjy ary Ambohimandroso gara izany. ==== Imerintsiatosika ==== Ara-tantara, nanao fanekem-pihavanana teo [[Imerintsiatosika]] [[Andrianampoinimerina]] (1787-1810) sy i Andriambahoakafovoantany mpanjakan' i Arivonimamo (voalohan' ny taonjato faha-19) ka samy namboly hazom-piandrianana (amontana) izy roa ka ny an' Andrianampoinimerina novoleny tamin' ny ilany avaratra ary ny an' ny mpanjaka Andriambahoakafovoantany izay nanoa kosa tamin' ny ilany atsimo. Voamarina indray eto fa tsy kisendrasendra ny fizaran-tany nataon' Andrianampoinimerina tamin' ireo [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina|tendrombohitra roa ambin' ny folo]] hafa. Ankoatran' izay dia maro ny vohitra Andriana anatin'ny kaominina Imerintsiatosika, tanisana anatin'izay: Antongona misy ny rovan'Antongona, Ambohijanadralambo misy ireo Zanadralambo napetrak' Andrianampoinimerina avy any [[Avaradrano]] izy ireo, Avarabary misy ireo Andriamasinavalona sy [[Zazamarolahy]] avy amin' ny Andriana Rabevala. === Ny atsimo amin' ny vohitr' andriana === Ny atsimo amin' ny vohitr' andriana kosa dia izao no hita: *[[Ambohibe]]: eny ambany atsimo ivelan-kady, akaikin' ny fatsakana, no nonina ireo mpanompo. *[[Ambohidrabiby]]: ny atsimon-drova sy atsimom-bohitra dia zara-tany nomen-d[[Ralambo]] ny [[Ambodifahitra]]. Raberanto avy ao Ambodifahitra dia nataon' [[Andrianampoinimerina]] ho isan' ny [[Zanadralambo]]. Ny atsinanan-drova sy antsinanam-bohitra no zara-tanin' ny [[Hova]]. Ny andrefan-drova sy andrefam-bohitra no zara-tanin' ireo mpanompo izay maro no nifindra monina nanorina an' Antanambao, tànana eny atsimo-andrefana' Ambohidrabiby. *[[Ambohimalaza]]: eo Antandrokomby, toerana eo ampita atsimo antsinanan' Ambohimalaza, ny fasan' ireo [[Hova]] sy Hova manila [[Andriantompokoindrindra (foko)|Andriantompokoindrindra]]. *[[Antananarivo]]: ny atsimon-drova sy atsimom-bohitra dia zaratanin' ny [[Mainty|olo-mainty]]. *[[Anosimanjaka]]: ao atsimo andrefambohitr' Anosimanjaka, ao Miadampahonina sy Morafeno, ny tanànan' ireo [[olo-mainty]]. Ao Antamboho sy Ambatolampy, atsimo- atsinanambohitr' Anosimanjaka ny tanànan' ny [[Antehiroka]]. *[[Ilafy]]: eo atsimom-bohitra no nonina ireo olo-mainty. === Ny avaratra sy ny avara-drova ary ny avara-bohitra === ==== Fonenana amin' ny avara-drova sy avara-bohitra ==== Marihina fa ny fandaminana ny fonenana amin' ny vohitr' andriana dia nohajain' ny [[ntaolo]] fatratra amanjato taona maro. Nanomboka tamin-d[[Radama I]] (1810-1827) ary indrindra tamin-d[[Ranavalona I]] (1827-1861) dia nisy [[Hova]] avo razana afaka nonina amin' ny avara-drova sy avara-bohitra amin' ny [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina|tendrombohitra roa ambin' ny folo]]. [[Rainilaiarivony]] praiminisitra moa dia ninia nanao ny lapany teo avaratry ny [[rovan' Antananarivo]] ary ambonin' Andohalo ary nohininany ho "[[Andafiavaratra]]" ny fiantso izany ho fanamarihany fa manomboka aminy dia tsy ny andriana irery intsony no mahazo monina amin' ny avaradrova sy avara-bohitra amin' ny tendrombohitra roa ambin' ny folo. Nanomboka tamin' ny taonjato faha-19 koa anefa dia nisy [[Andriana]] nonina tamin' ny andrefan-drova teo [[Antananarivo]]. Hatramin' ny taona 1896 anefa no nihamaro ireo taranaka [[hova]] na mpanompo namelomaso, nangataka sy nividy tany tamin' ireny avara-drova sy avara-bohitra amin' ny tendrombohitra roa ambin' ny folo ireny ka lasa iray tokotany amin' ireo taranak' Andriana nonina teo aman-jato taona. == Ny hasin' ny avaratra == Talohan' ny taona 1817, ny ivo sy ny avara-drova ary ny avara-bohitra amin' ny vohitr' andriana misy rova dia natokana honenan' ny andriana. Amin' ny [[lovantsofina]] maro dia mifamatotra amin' ny fahefana sy fahamboniana ny zoro avaratra. Ohatra, raha niavona Ravadifo fa andriambavy izy fa tsy olom-poana dia niaka-pofona ny mpanjaka [[Andrianjaka]] (haka azy ho vady) fa izy Andrianjaka no mpanjakan' ny vohitra eo avaratry ny misy an-dRavadifo. Moa tsy midika fanambonian-tena lehibe izany teny fohy nataon' Andrianjaka izany, zary miteny fotsiny hoe "avy etsy avaratra no misy ahy"? Tsy nanan-kambara intsony Ravadifo naheno izany fa nanaiky. Ary moa tsy nanao hevi-dalina hahafantarana izay zafikeliny mendrika hampanjakaina ny mpanjaka Andriambelomasina teo [[Ambohimanga]]? Novelarana tsihy tao an-dapa ary navory sy nampatoriana tao ireo zafikeliny lahy rehetra ary nohidiana ny lapa. Ary rehefa sondrian-tory ireo zafikeliny dia nojerena ka tamin' ireo dia [[Andrianampoinimerina]] irery no nisondro-mandry nianavara-doha. Ka loa-bava Andriambelomasina nahita an' Andrianampoinimerina resin-tory ka nilaza hoe "lay lahifotsy ity no tompon' ny farany fa izy no misondro-mandry mianavara-doha". Ary ny amin' ny fomba fanao hafa kosa, raha mamono [[Omby volavita|volavita]] amin' ny [[fandroana]], moa tsy amn' ny ilany avaratra amin' ny kianja no ametrahana ny ilan' ny havia amin' ny omby natao hoan' ny mpanjaka, fa amin' ny ilany atsimo amin' ny kianja kosa no ametrahana ny ilan' ny havanana amin' ny omby izay natao hoan' ny vahoaka? Ary amin' ny vohitra kosa, ny andriamanjaka dia tsy miditra amin' ny vavahady atsimo amin' ny vohitra fa amin' ny vavahady avaratra-atsinanana na avaratra-andrefan' ny vohitra. Ary ny rova aza dia misy vavahady kely roa hidirana sy hivoahana aminy ka ilay eo amin' ny lafiny avaratra amin' ny rova no idirana sy ivoahan' ny andriamanjaka. Ary "ny avarapianarana" fanafohezana ny fitenenana hoe "ny ao avaratra no fianarana" no niantsoana ny olona nianatra. Fa ny mampieritreritra indrindra raiketin' ny boky [[Bokin' ny Salamo|Salamo]] faha-48 andininy faha-2, boky izay nampiasain' ny [[Jiosy]] sy [[Silamo]] ary [[Kristianina|Kristiana]] efa aman' arivo taona manao hoe:<blockquote>"Avo mahafinaritra, fifalian' ny tany rehetra, ny tendrombohitra [[Ziôna|Ziona]], Eo amin' ny ilany avaratra, tananan' ny Mpanjaka Lehibe, Andriamanitra ao an-tranon' andriana ao dia nanao izay ahafantarana azy ho fiarovana avo". ([[Bokin' ny Salamo|Salamo]] 48:2-3)</blockquote>Moa izany filaza izany tsy midika fa amin' ny Jiosy sy Silamo ary ny Kristiana koa dia ny avaratra no toerana mendrika sy avo? Anefa filazan' ny [[Ntaolo]] Malagasy koa ny hoe "Avo tany avaratra" sy "Avara-patana". Kisendrasendra va re izany sa taranaka jiosy sy silamo ary kristiana tokoa ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] na iray ihany ny [[Andriamanitra (finoan-drazana malagasy)|Andriamanitry ny Malagasy]] sy ny [[Andriamanitra ao amin' ny fivavahana abrahamika|Andriamanitry ny Jiosy sy Silamo sy Kristiana]]? == Jereo koa == * [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]] [[sokajy:Tantaran'i Madagasikara]] ahua4w7fduogwlyyofb5i3g64vvvwwp 0 38891 1141784 1063118 2026-06-03T08:03:06Z HarryWurst 36292 1141784 wikitext text/x-wiki [[Sary:Los dialectes de l'occitan.jpg|305x305px|ankavanana|thumb|Ny rokin' ny fiteny ôksitana ao Frantsa.]] Ny '''fiteny ôksitana''' na '''fitenin' ny Ôka''' dia [[Fiteny (heviny mivelatra)|fiteny]] ao amin' ny vondron' ny [[fiteny rômana]] tenenina ao amin' ny tapany atsimon' i [[Frantsa]], ao amin' ny Lohasaha Ôksitana sy ny Guardia Piemontese (any [[Italia]]), any amin' ny Val d'Aran (any [[Espaina]]) ary any [[Mônakô]]. I Ôksitania no fiantsoana ny tontolo ara-piteny sy ara-kolontsaina ôksitana. Amin' ny [[teny frantsay]] dia atao hoe ''occitan'' na ''langue d'oc''; ireo fiteny ireo, fa amin' ny fiteny ôksitana dia atao hoe ''occitan'', ''lenga d’òc'' na ''óucitan'', ''lengo d’o''. Miovaova araka ny faritra misy azy ny endriky ny fiteny ôksitana (roky enina, fenitra literera sy fenitra ara-tsoratra maro dia maro ary tsi-fisiana fiteny tenenina ho fenitra). Ankehitriny, araka ny ambaran' ny loharano maro dia maro, ny isan' ny olona miteny ôksitana dia 500 000 hatramin' ny 12 tapitrisa (raha isaina ireo olona mahazo ny fiteny ôksitana fa tsy mahay miteny azy). Ny havitsian' ny olona miteny ôksitana ankehitriny dia vokatry ny pôlitika nentin' i [[Frantsa]] momba ny fitenim-paritra (''patois'') tamin' ny faran' ny taonjato faha-19 hatramin' izao fotoana izao. Ankehitriny dia voasolon' ny [[fiteny frantsay]] ny fiteny ôksitana tany [[Frantsa]] sy ny [[fiteny italianina]] ny fiteny ôksitana tany [[Italia]]. {{vangovango}} [[Category:Fiteny frantsay]] [[Category:Fiteny]] k03ukj5y4ydjckoa4xc5392ojzinsug 0 71813 1141551 1091139 2026-06-02T12:45:08Z HarryWurst 36292 1141551 wikitext text/x-wiki {{coord|20|31|S|41|54|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Caparaó |velarantany = 130,07 |isam-ponina = 5.144 |firenena ={{BRA}} |fanjakana={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary = |saina= }} I '''Caparaó''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Zona da Mata]], [[Zana-paritan'i Manhuaçu|Manhuaçu]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 130,07 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 5.144 tamin'ny taona 2024. == Jereo koa == * [[Alto Caparaó]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] mh44s5qe0zjbw4al7kvldi5rc243wjx 1141552 1141551 2026-06-02T12:46:06Z HarryWurst 36292 1141552 wikitext text/x-wiki {{coord|20|31|S|41|54|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Caparaó |velarantany = 130,07 |isam-ponina = 5.144 |firenena ={{BRA}} |fanjakana={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Caparaó (50909603692).jpg |saina=Caparaómgbandeira.png }} [[File:MinasGerais Municip Caparao.svg|thumb|left|Caparao]] I '''Caparaó''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Zona da Mata]], [[Zana-paritan'i Manhuaçu|Manhuaçu]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 130,07 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 5.144 tamin'ny taona 2024. == Jereo koa == * [[Alto Caparaó]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] rp8ady0f6r62v4n0ldwjc7pee4vjeut 1141555 1141552 2026-06-02T12:59:44Z HarryWurst 36292 1141555 wikitext text/x-wiki {{coord|20|31|S|41|54|W|}} {{infobox tanàna |anarana =Caparaó |velarantany = 130,07 |isam-ponina = 5.144 |firenena ={{BRA}} |fanjakana={{Minas Gerais}} |ben'ny tanàna = |sary =Caparaó (50909603692).jpg |saina=Caparaómgbandeira.png }} [[File:MinasGerais Municip Caparao.svg|thumb|left|Caparao]] I '''Caparaó''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Minas Gerais}}, ao amin'i [[Zona da Mata]], [[Zana-paritan'i Manhuaçu|Manhuaçu]]. == Jeografia == Ny velarantanin'ilay tanàna dia 130,07 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 5.144 tamin'ny taona 2024. Halavirana avy any [[Belo Horizonte]] renivohitra: 361 km == Jereo koa == * [[Alto Caparaó]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Minas Gerais]] jlgth7euzezqv3mqag8vgfgdk0g5leo 0 96758 1141747 936941 2026-06-03T05:09:16Z HarryWurst 36292 1141747 wikitext text/x-wiki {{coord|14|41|S|42|30|W|}} ɱ{{infobox tanàna |anarana=Licínio de Almeida |velarantany= 785,417 |isam-ponina= 11.834 |haavo = 860 |firenena={{BRA}} |fanjakana = {{Bahia}} |sary =Por do sol em Licínio de Almeida-BA.jpg |saina =Brasão de Licínio de Almeida.jpg }} [[File:Bahia Municip LiciniodeAlmeida.svg|thumb|left|Licinio de Almeida]] I '''Licínio de Almeida''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Bahia}}, ao amin'i [[Centro-Sul Baiano]], [[Microregione di Guanambi|Guanambi]], , tokony ho 744 km miala an’i [[Salvador da Bahia]] renivohitra. Ny isam-ponina dia 11834 mponina tamin'ny taona 2022. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 785,417 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 11.834. {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Bahia]] 2yrzkm4v36rhl5nc5p3fcm21n25rgqv 0 189108 1141624 1137071 2026-06-02T18:43:40Z HarryWurst 36292 1141624 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= |anarana=Morgan Freeman |teraka=1 Jiona 1937 |maty= |firenena={{Etazonia}} |mpiaraka= |asa= * [[mpamoaka horonantsary]] * [[mpilalao]] * [[mpilalao amin'ny fahitalavitra]] * [[mpilalao amin'ny horonantsary]] * [[talen-koronantsary]] |taona niasàna= }} '''Morgan Freeman''' dia mpamoaka horonantsary, mpilalao, mpilalao amin'ny fahitalavitra, mpilalao amin'ny horonantsary, talen-koronantsary mizaka ny zom-pirenen'i [[Etazonia]] teraka ny 1 Jiona 1937. Taorian'ny nahafantaran'ny mpihaino azy voalohany tamin'ny faran'ny taona 1980 tamin'ny alàlan'ny sarimihetsika toa an'i ''Miss Daisy et son Chauffeur'', dia nilalao sarimihetsika malaza toa an'i ''Merciless'', ''The Condemned'', ''Seven'', Bruce Almighty ary The Dark Knight. Noho ny zava-bitany tao amin'ny ''Million Dollar Baby'' (2004), dia nahazo ny Loka Oscar ho an'ny Mpilalao Mpanohana Tsara Indrindra izy, ary nahazo ny loka Golden Globe, ny loka Kennedy ary ny AFI Life Achievement Award, ankoatra ny hafa. == Jereo koa == {{commonscat}} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Freeman, Morgan}} [[sokajy:mpamoaka horonantsary amerikanina]] [[sokajy:mpilalao amin'ny fahitalavitra]] [[sokajy:mpilalao amin'ny horonantsary]] [[sokajy:talen-koronantsary amerikanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1937]] [[Sokajy:Loka Golden Globe]] [[Sokajy:Loka Kennedy]] [[Sokajy:Loka Oscar amerikanina]] afq3rj5x8ael5zmt8khhudtfomnh11u 0 189604 1141800 1133442 2026-06-03T11:51:16Z HarryWurst 36292 1141800 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= King Henry IV of France.jpg |anarana=Henri IV |teraka=13 Desambra 1553 |maty=14 Mey 1610 |firenena={{Frantsa}} |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Henri IV''' dia mpanjakan' i Navarre tamin' ny taona 1572 ary mpanjakan' i [[Frantsa]] tamin' ny taona 1589 hatramin' ny taona 1610. Teraka tamin' ny 13 Desembra 1553 izy ary maty tamin' ny 14 Mey 1610, Izy no mpanjaka voalohany tao Frantsa avy amin' ny Tranon' i Bourbon, sampana zandriny amin' ny tarana-mpanjaka Kapetiana. Nampifandanjainy tamin' ny fomba tsotra ny tombontsoan' ny ankolafy katôlika sy ny ankolafy prôtestanta tany Frantsa ary koa teo amin' ireo fanjakana eorôpeanina. Novonoin' ny [[Katôlisisma|Katôlika]] mafana fo izy tany [[Paris]] tamin' ny taona 1610, ary ny zanany lahy Louis XIII no nandimby azy. ==Ny fiainany manokana== I Antoine de Navarre no rainy. Ny vadiny dia i Marguerite de Valois, i Marie de Medici, i Gabrielle d'Estrées. Ny zanany dia i [[Louis XIII (Frantsa)]], i Elisabeth de France, i Christine Marie de France, i Gaston, duc d'Orléans, i Henriette Marie de France, i César, duc de Vendum, i Catherine Henriette de Bourbon, i Nicolas Henri, duc d'Orléans. == Mpanjakan'i Frantsa == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:France moderne.svg|40px]] Mpanjakan'i [[Frantsa ]] !mpandimby |-align="center" | [[Henri III (mpanjakan'i Frantsa)|Henri III]] <br/> 1574 -1589|| [[Henri IV (mpanjakan' i Frantsa)|Henry IV]]<br/>1589-1610 || [[Louis XIII (Frantsa)|Louis XIII]] <br/>1610-1643|| |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{commonscat|Henry IV of France}} [[sokajy:mpanao politika frantsay]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1553]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1610]] [[Sokajy:Mpanjakan'i Frantsa]] 0ydp1vaw0719p6b7grc666rm8knzrtq 0 189619 1141759 1063838 2026-06-03T05:30:13Z HarryWurst 36292 1141759 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=ModernEgypt, Muhammad Ali by Auguste Couder, BAP 17996.jpg |anarana=Muhammad Ali Pasha |teraka=4 Martsa 1769 |maty=3 Aprily 1849 |firenena= |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Muhammad Ali any Ejipta''' na '''Mehmed Ali Pasha''' na '''Mehmet Ali Pasha''' dia mpanao pôlitika teraka tamin' ny 4 Marsa 1769 ary maty tamin' ny 3 Avrily 1849 tao [[Kahira]] ([[Ejipta]]) ==Ny fiainany manokana== Ny zanany dia i Sa'id an' i Ejipta. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpanao politika]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1769]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1849]] [[Sokajy:Empira otomana]] b8e12rfq08y58zt1a29q5h2x12fy37m 0 190224 1141651 1066674 2026-06-03T01:56:42Z HarryWurst 36292 1141651 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Augustinus 1.jpg |anarana=Aogostino avy any Hipôna |teraka=13 Novambra 354 |maty=28 Aogositra 430 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[filôzôfy]] * [[mpanao asa soratra]] * [[mpanoratra]] * [[mpanoratra ny tantaran'ny fiainany]] |taona niasàna= }} I '''Aogostino avy any Hipôna''' na '''Masindahy Aogostino''' dia [[Filôzôfia|filôzôfy]] sy [[Teôlôjia|teôlôjiana]], mpanao asa soratra, mpanoratra, mpanoratra ny tantaran' ny fiainany mizaka ny zom-pirenen' i [[Rôma Taloha]] teraka tamin' ny 13 Novambra 354 ary maty tamin' ny 28 Aogositra 430. Anisan' ny [[Rain' ny Fiangonana]] sy [[Mpampianatry ny Fiangonana]] izy. Mpitory teny izy. Izy no nanoratra ny ''De civitate Dei contra paganos'' ("''Tanànan' Andriamanitra'') sy ny ''De doctrina Christiana'', ("''Ny Fotopampianarana Kristiana''") ary ny ''Confessiones'' ("''Fiekem-pinoana''"). == Fahazazany sy fianarany == [[Sary:Augustine at the school of taghaste.jpg|ankavia|vignette|212x212px|''I Aogostino ao amin' ny Sekolin' i Thagaste'', sary nataon' i Benozzo Gozzoli.]] Teraka tamin' ny 13 Nôvambra 354 tao Thagaste (ankehitriny Souk-Ahras any [[Aljeria|Alzeria]]) i Aogostino. [[Paganisma|Paganista]] i Patricius rainy. I Monique reniny kosa, izay vehivavy [[Berbera (vahoaka)|berbera]], dia kristiana nafana fo izay niasa tsy an-kijanona ho amin' ny fiovam-pon' ny zanany lahy ary nohamasinin' ny [[Eglizy katôlika rômanina|Eglizy Katôlika]] ho olo-masina io reniny io. Nianatra nandaha-teny sy nikabary tany amin' ny tany Thagaste sy tany Madaure ary tany [[Kartago]], ao [[Afrika Avaratra]] i Aogostino. Niara-niaina hatramin' ny fahafito ambin' ny folo taonany ka hatramin' ny iraika amby telopolo taona tamina vehivavy kartaginiana iray izay niterahany zazalahy, atao hoe Adeodat, tamin' ny taona 372. == Ny fiovam-pony == [[Sary:AugustineBaptism.jpg|ankavia|vignette|256x256px|''Fanaovam-batemy an' i Aogostino'', sary nataon' i Benozzo Gozzoli, taonjato faha-15.]] Nahafantatra ny [[filôzôfia]] i Aogostino tamin' ny fahasivy ambin' ny folo taonany, tamin' ny famakiany ny ''Hortensius'', resadresaka nosoratan' i [[Cicero]] izay very ankehitriny. Voataonan' ny [[manikeisma]] izy avy eo ary nifikitra tamin' izany hatramin' ny taona 372 ka hatramin' ny 382. Io [[foto-pampianarana]] mifototra amin' ny fifanoherana misy eo amin' ny [[tsara]] sy ny [[ratsy]] io dia toa nifanaraka tamin' ny zavatra niainany anaty izay ady teo amin' ny faniriana ny tsara sy ny fisintonan' ny ratsy. Diso fanantenana anefa izy, indrindra tamin' ny fihaonany amin' i Faustus. [[Sary:Saint Augustine and Saint Monica.jpg|ankavia|vignette|178x178px|''I Masindahy Aogostino sy i Masimbavy Mônika reniny'', sary nataon' i Ary Scheffer (1846).]] Tamin' ny taona 386, rehefa nijanona tany [[Rôma]] izy, dia tonga tany Milano, izay nahazoany toerana amin' ny fandaharan-teny. Tao izy no nahita ny [[neôplatônisma]] sy namaky ny Ἐννεάδες / ''Enneades'' izay nosoratan' i [[Plôtinôsy]]. Izany dia nanomana azy ho amin' ny fiovam-po, izay resahiny ao amin' ny ''Confesiones''. Nandre feo tao amin' ny zaridainany tany Milano izy hoe: "Raiso ka vakio." Nanokatra ny [[Baiboly]] izy ary nahita an' ity andinin-teny manaraka ity: "13 Aoka isika hitondra tena tsara toy ny amin' ny andro; tsy amin' ny filalaovan-dratsy, na amin' ny fahamamoana, tsy amin' ny [[fijangajangana]], na amin' ny fijejojejoana, tsy amin' ny fifandirana, na amin' ny fialonana. 14 Fa itafio [[Jesoa|Jesosy Kristy]] Tompo, ary aza miahy ny amin' ny nofo hahatanteraka ny filany." ([[Epistily ho an' ny Rômana]], 13:13-14, ''[[Baiboly prôtestanta amin' ny teny malagasy|Ny Baiboly]]''). Avy hatrany dia niova fo izy ary nataon' i [[Ambrôsio avy any Milano|Ambrôsio]], evekan' i Milano, batisa tamin' ny taona 387. Faly ny reniny, izay nanaraka azy tany [[Italia]], fa voavaly ny vavaka nataony. Maty tany Ostia ity reniny ity tatỳ aoriana kely. == Ny fitondram-piangonana sy teôlôjia == Niverina tany Thagaste i Aogostino tamin' ny taona 388 ary nitondra ny fiainany tamin' ny [[vavaka]] sy ny fandalinana niaraka amin' ny mpino vitsivitsy. Tamin' ny taona 391 anefa dia nantsoin' ny Kristiana tany [[Hipôna]] izy mba hanampy ny [[eveka]] tao. Notokanana ho [[pretra]] tao izy ary lasa evekan' ilay tanàna tamin' ny taona 395, ary nisahana izany andrakitra izany mandra-pahafatiny. Tamin' izany dia nanao asa pastôraly mahery vaika izy: ny fitorian-teny, ny [[katesezy]], ny fikarakarana ny mahantra, ny famahana ny olana teo an-toerana ary ny fandraisana anjara tamin' ny ady lehibe kokoa izay mandrava ny Fiangonana. Na izany aza dia nitazona ny fiainana maha [[Monka|moanina]] azy izy ary nanoratra fitsipika momba ny fiainana ho an' ny fikambanan' ny moanina misy azy. Vanim-potoana nisian' ny korontana ara-pôlitika sy ara-teôlôjia lehibe izany fotoana izany, ka andaninyny loza nateraky ny fanafihan' ny [[Barbariana]] tao amin' ny [[Empira Rômana]] sy ny famaboana an' i [[Rôma]] tamin' ny taona 410, ary ankilany ny fandrahonam-pisarahana sy ny [[Fampianaran-diso (fivavahana)|fampianaran-diso]] izay nandreraka ny Fiangonana. Nirotsaka an-tsehatra tamin' ny fifandirana ara-teôlôjia i Aogostino. Ny fifandirana voalohany dia nanoherany ny fisaraham-bazan' ny dônatista (notarihin' i Dônato Lehibe, eveka tany Nomidia). Ny fanenjehana lehibe nataon' i [[Diôkletiano|Diôklétiano]] tamin' ny fiandohan' ny taonjato faha-4 dia nahatonga ny Kristiana [[Fivadiham-pinoana|handao ny finoany]]. Tsy nety nandray azy ireo, nanao "batisa fanindroany" ary nihevitra ho tsy manan-kery ny [[sakramenta]] nomen' ny mpitondra fiangonana heverina ho tsy mendrika. Niezaka nandresy lahatra azy ireo aloha i Aogostino, avy eo dia tsy maintsy niantso ny pôlisy imperialy izy mba hanalefaka ny fisarahana. Ny fifandirana faharoa nandraisany anjara dia nampifanandrina azy amin' ny fampianaran' ny moanina bretôna atao hoe Pelagio, izay narovan' i Joliano avy any Eklanoma indrindra. Ny Pelagiana, izay lehilahy mpivavaka sy mifehy tena hanatrarana ny tonga lafatra (jereo: [[asketisma]]), dia nihevitra fa ny olombelona dia afaka hahatratra ny [[famonjena]] amin' ny alalan' ny herin' ny [[Natiora (teôlôjia)|natiora]]<nowiki/>ny irery ihany, afaka mamolavola ny fahamasinany manokana ary tsy mila ny [[Fahasoavana (kristianisma)|fahasoavan]]' Andriamanitra. Amin' i Aogostino, ny olona tsy manana an' Andriamanitra dia mpanota ary tsy manan-kery hahafahany miala amin' ny [[Fahotana|fahotany]]. Mila ny fahasoavana ny olona. Lasa afaka tokoa ny olona, ​​izany hoe afaka manao ny [[tsara]], rehefa miara-miasa amin' ny asan' Andriamanitra ao aminy, rehefa avy nangataka izany. Tao anatin' izany fifandirana lehibe izany no namolavolan' i Aogiostino ny fampianarany momba ny [[Fahotana tamin' ny fototra|fahotana amin' ny fototra]], ny [[Fahasoavana (kristianisma)|fahasoavana]], ny [[Predestinasiôna|fanendrena mialoha]] (na [[predestinasiôna]]), ary ny [[safidy malalaka]]. Ny fiafaran' ny fiainan' i Aogostino dia nifanandrify amin' ny fanafihan' ny [[Vandala (vahoaka)|Vandala]] an' i [[Afrika Avaratra]]. Maty nandritra ny fahirano natao an' i [[Hipôna]] izy tamin' ny 28 Aogositra 430. Ankalazaina amin' ny 28 Aogositra ny fetiny. == Asasoratra nataony == Namoaka asasoratra lehibe sady nahay nandresy lahatra i Aogostino. Namela asasoratra niisa 113 sy nandefa taratasy niisa 218 ary nanoratra toriteny niisa 500 mahery avy amin' ny boky samihafa ao amin' ny [[Baiboly]] izy. Ny asasorany malaza indrindra dia ny ''Confessiones'' ("Fiekem-pinoana", taona 397-401) izay mitantara ny zavatra niainany tamin' ny fitadiavana sy ny fahitana an' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]]. Ao amin' ny lahatsoratra fiarovany ny kristianisma ([[apôlôjia]]) atao hoe ''De Civitate Dei'' ("Ny Tananan' Andriamanitra", taona 415-427) dia namolavola fijery mivelatra momba ny [[tantara]], miompana amin' ny finoana kristiana, izy. Ny "Tanànan' Andriamanitra" dia tanàna naorin' ny olona miantehitra amin' Andriamanitra mba hahazoany fahafahana sy fahamarinana ary fiadanana avy aminy. Ity tanàna ity sia mifanohitra amin' ny tanànan' ny tany, izay miseho amin' ny alalan' ny [[Empira Rômana]], izay miompana amin' ny fiheveran' olombelona. Ao amin' ny lahatsorany mitondra ny lohateny hoe ''De Trinitate'' ("Ny amin' ny Trinite", taona 399-417) i Aogostino dia nanandrana nitady ao amin' ny zavaboary ary indrindra ao amin' ny olombelona, ​​ny fanoharana momba Triniten' Andriamanitra, mba hanatakarany an' io mistery io. Na dia izany aza, Andriamanitra dia mitoetra ivelan' ny sary rehetra mety hanehoana azy. Tamin' ny taona 426-427, i Aogostino dia nanoratra ny ''Retractationes'', izay fitsarany momba ny asasoratra nataony teo aloha izay nohavaoziny sy nahitsiny tamin' ny ampahany farany amin' ny andro niainany. Ny asasorany koa dia nahitana ny taratasiny atao hoe ''De Libero Arbitrio'' ("Ny Safidy Malalaka", taona 389-395), ''De Doctrina christiana'' ("Ny Foto-pampianarana kristiana, taona 396-426), ''De Baptismo'' ("Ny Batisa", taona 404), ''De Natura et Gratia'' (Ny Natiotra sy ny Fahasoavana, taona 415). == Jereo koa == * [[Manikeisma]] {{commonscat}} [[sokajy:filôzôfy romanina]] [[sokajy:mpanao asa soratra romanina]] [[sokajy:mpanoratra romanina]] [[sokajy:mpanoratra ny tantaran'ny fiainany romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 354]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 430]] he1wx3fv38yfzyi2h9qcz04p2i0gnxv 0 190394 1141658 789914 2026-06-03T02:06:17Z HarryWurst 36292 1141658 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Cicero (Vatikanische Museen).jpg |anarana=Cicero |teraka=3 Janoary -106 |maty=7 Desambra -43 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[filôzôfy]] * [[mpanao politika]] * [[mpanao asa soratra]] * [[Poeta]] * [[mpanoratra]] |taona niasàna= }} '''Cicero''' dia filôzôfy, mpanao politika, mpanao asa soratra, Poeta, mpanoratra mizaka ny zom-pirenen'i [[Roma Taloha]] teraka ny 3 Janoary -106 ary maty ny 7 Desambra -43 ==Ny fiainany manokana== Ny vadiny dia Terentia. Ny zanany dia Cicero Minor, Tullia Ciceronis. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Quintus Tullius Cicero. == Jereo koa == {{vangovango}} [[sokajy:filôzôfy romanina]] [[sokajy:mpanao politika romanina]] [[sokajy:mpanao asa soratra romanina]] [[sokajy:Poeta romanina]] [[sokajy:mpanoratra romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona -106]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona -43]] 69d9xztt3khxzdunr1wtb9hba7pwxmq 0 190639 1141690 1041492 2026-06-03T03:33:23Z HarryWurst 36292 1141690 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= |anarana=Tacitus |teraka=1 Janoary 56 |maty=1 Janoary 120 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao asa soratra]] * [[mpanoratra]] |taona niasàna= }} I '''Tacitus''' ([[Fiteny latina|latina]]: ''Publius Cornelius Tacitus'') dia mpanao asa soratra, mpanoratra sady [[senatera]] mizaka ny zom-pirenen' i [[Rôma Taloha]] teraka tamin' ny taona 56 tao amin' ny [[Empira Rômana]] ary maty tamin' ny taona 120 tao amin' ny Empira Rômana. == Jereo koa == {{vangovango}} [[sokajy:mpanao asa soratra romanina]] [[sokajy:mpanoratra romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 56]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 120]] m30r0cebhdivj7x659hp6r6lya53ftm 0 197461 1141634 1024537 2026-06-02T19:12:14Z HarryWurst 36292 1141634 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Sean Connery 1964.png |anarana=Sean Connery |teraka=25 Aogositra 1930 |toerana = [[Edinburgh]] |maty=31 Oktobra 2020 (aged 90) |firenena={{Fanjakana Mitambatra}}, {{Ekosy}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao]] * [[mpamoaka horonantsary]] |taona niasàna= }} '''Sean Connery''' dia mpilalao, mpamoaka horonantsary mizaka ny zom-pirenen'i [[Fanjakana Mitambatra]] teraka ny 25 Aogositra 1930 tao [[Edinburgh]], {{Ekosy}}, maty ny [[Nassau, Bahamasy]] ny 31 Oktobra 2020. ==Ny fiainany manokana== Ny vadiny dia Diane Cilento. Ny zanany dia Jason Connery. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Neil Connery. == Jereo koa == [[File:SeanConnery88.jpg|thumb|upright|1988]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Connery, Sean}} [[sokajy:mpilalao britanika]] [[sokajy:mpamoaka horonantsary britanika]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1930]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 2020]] cpd1knspc8x32nz27wfv4i2m4k1bo6u 1141637 1141634 2026-06-02T19:14:55Z HarryWurst 36292 1141637 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Sean Connery 1964.png |anarana=Sean Connery |teraka=25 Aogositra 1930 |toerana = [[Edinburgh]] |maty=31 Oktobra 2020 (aged 90) |firenena={{Fanjakana Mitambatra}}, {{Ekosy}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao]] * [[mpamoaka horonantsary]] |taona niasàna= }} '''Sean Connery''' dia mpilalao, mpamoaka horonantsary mizaka ny zom-pirenen'i [[Fanjakana Mitambatra]] teraka ny 25 Aogositra 1930 tao [[Edinburgh]], {{Ekosy}}, maty ny [[Nassau, Bahamasy]] ny 31 Oktobra 2020. ==Ny fiainany manokana== Ny vadiny dia Diane Cilento. Ny zanany dia Jason Connery. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Neil Connery. == Jereo koa == [[File:SeanConnery88.jpg|thumb|upright|1988]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Connery, Sean}} [[sokajy:Mpilalao ekosey]] [[sokajy:mpamoaka horonantsary britanika]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1930]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 2020]] 0h87xlnk4510c3j4r1aqispmwa43io4 0 197938 1141741 1052216 2026-06-03T04:55:05Z HarryWurst 36292 1141741 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Eusebius of Caesarea.jpg |anarana=Eosebiôsy avy any Kaisarea |teraka=Taona 265 |maty=Taona 340 |firenena= |mpiaraka= |asa= * [[mpanao asa soratra]] |taona niasàna= }} I '''Eosebiôsy avy any Kaisarea''' na '''Eosebiôsy Pamfily''' dia mpanao asa soratra teraka tamin' ny taona 265 ary maty tamin' ny taona 340. Mety tao [[Palestina (faritra)|Palestina]] no nahaterahany. Mpianatr' i [[Ôrigenesy avy any Aleksandria|Ôrigenesy]] izy ary lasa evekan' i [[Kaisarea]] taty aoriana. Tsy isan' ireo [[Rain' ny Fiangonana]] na Aban' ny Eglizy izy nefa heverina fa "rain' ny tantaran' ny Fiangonana". Atao hoe Εὐσέϐιος / ''Eusebios'' ny anarany amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] fa ''Eusebius Pamphili'' kosa amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]]. == Jereo koa == {{vangovango}} [[sokajy:mpanao asa soratra romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 265]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 340]] dvdvc1v16kugjglefnb3w22q9hw12rh 0 198257 1141682 1061646 2026-06-03T03:20:05Z HarryWurst 36292 1141682 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Святой Георгий Победоносец, фреска 12 века, Старая Ладога.jpg |anarana=Georges de Lydda |teraka=1 Janoary 275 |maty=1 Janoary 303 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= |taona niasàna= }} '''Georges de Lydda''' dia miaramila mizaka ny zom-pirenen'i [[Roma Taloha]] teraka ny 1 Janoary 275 ary maty ny 1 Janoary 303 == Jereo koa == * [[Biôgrafia]] ===Rohy ivelany=== * Ao amin'i Freebase: [https://www.freebase.com] {{Wayback|url=https://www.freebase.com/ |date=20160501004947 }} [[sokajy:Biôgrafia]] {{vangovango}} [[sokajy:miaramila]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 275]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 303]] [[Sokajy:Miaramila romanina]] j9vs9vrc0blrzw1xc9plzfl2r9td70p 0 198267 1141689 975497 2026-06-03T03:28:18Z HarryWurst 36292 1141689 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= |anarana=Tertoliano |teraka=Taona 155 |maty=Taona 230 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanoratra]] * [[mpanao asa soratra]] |taona niasàna= }} I '''Tertoliano''' dia mpanoratra, mpanao asa soratra mizaka ny zom-pirenen'i [[Roma Taloha]] teraka ny 1 Janoary 155 tao [[Kartago]] ary maty tamin'ny taona 230. == Jereo koa == {{commonscat}} [[sokajy:mpanoratra romanina]] [[sokajy:mpanao asa soratra romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 155]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 230]] glz06z3y8871m4nefbp8xrbvyvhxosm 0 198346 1141573 1120503 2026-06-02T14:09:41Z HarryWurst 36292 1141573 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Zlatan Ibrahimović-2.jpg |anarana=Zlatan Ibrahimović |teraka=3 Oktobra 1981 |maty= |firenena={{Soeda}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Zlatan Ibrahimović''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny 3 Oktobra 1981. == Klioba == *1999–2001 [[Malmö FF]] *2001–2004 [[Ajax Amsterdam]] *2004–2006 [[Juventus Turin]] *2006–2009 [[Inter Milano]] *2009–2010 [[FC Barcelona]] *2010–2012 [[AC Milano]] *2012–2016 [[Paris Saint-Germain]] *2016–2018 [[Manchester United]] *2018–2019 [[LA Galaxy]] *2020–2023 [[AC Milano]] == Jereo koa == {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Ibrahimovic, Zlatan}} {{DEFAULTSORT:Ibrahimovic, Zlatan}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra soeda]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1981]] 6w45y0ntvk49ab4k35f5m2myco33lil 0 198398 1141671 1141077 2026-06-03T02:49:30Z HarryWurst 36292 1141671 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Rome-Capitole-StatueConstantin.jpg |anarana=Kônstantino I |teraka=27 Febroary 274 |maty=23 Mey 337 |firenena=Rôma Taloha, Empira Rômana |mpiaraka= |asa= * [[mpanao pôlitika]] |taona niasàna= }} I '''Kônstantino I''' na '''Flavius Valerius Constantinus'''na '''Kônstantino''' '''Lehibe''' dia emperora tao amin' ny [[Empira Rômana]] tamin' ny taonjato faha-4, tamin' ny taona 306 hatramin' ny taona 337, teraka tamin' ny 27 Febroary 274 tao Naisôsy (Νάῑσσος / ''Naissos'') ao Mesia (Μοισία / ''Moisia,'' i [[Niš]] ao [[Serbia]] ankehitriny) ary maty tamin' ny 23 Mey 337 tao akaikin' i [[Nikômedia]] (''Nicomedia''). Izy no emperora voalohany niova ho [[Kristianina|kristiana]]. Izy koa no nanorina an' i [[Kônstantinôpôlisy]] (i [[Istanbul]] any [[Torkia]] ankehitriny), izay nataony renivohitry ny fanjakany ka nitoetra ho renivohitry ny [[Empira Bizantina]] hatramin' ny taona 1453. Amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]] dia atao hoe ''Flavius Valerius Aurelius Constantinus'' izy ary amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] dia Κωνσταντῖνος / ''Konstantinos''. Na dia nambaran’ ny miaramilany tamin’ ny fomba tsy ara-dalàna ho Aogosto aza izy tamin' ny voalohany, tamin' ny nahafatesan' i Kônstantio Klôro rainy tamin' ny taona 306, dia neken' ny emperora Galerio tamin' ny taona 310 ny fanjakany, ary nitohy tsy nisy tapaka mandra-pahafatiny tamin' ny taona 337. Nahavita nampiray ny fahefan' ny Empira izy tamin' ny taona 324 tamin' ny nandreseny an' i Likinio, izay niaraka emperora taminy, ka namarana ny [[Tetrarkia]] izay naharitra valo amby telopolo taona. Izy irery àry no tompon’ ny Empira Rômana nandritra ny telo ambin' ny folo taona. Ny emperora Kônstantino I dia nitondra fanavaozana lalina teo amin' ny fiainana pôlitika ara-tafika sy ara-pivavahana ary ara-toekarena, izay nahafahany nampiray ilay Empira malemy sy nizarazara teo ambany fahefany irery. Nesoriny ny emperora Maksentio (''Maxentius'') tamin' ny taona 312 (Ady teo amin' ny Tetezan' i Milvio) sy i Likinio (''Licinius'') tamin' ny taona 324 (Ady tao Adrianôplôlisy). Tamin' ny fanjakany no nisian' ny fametrahana ny fahalalahan' ny [[Fanompoam-pivavahana|fanompoam-pivavahan]]' ny tsirairay, izay nampitsahatra ny fanenjehana ny Kristiana ([[Didin' i Milano]] tamin' ny taona 313). Nampitsahatra vetivety ny [[Kristianisma ante-nikeana|fisaraham-bazana]] teo amin' ny [[Fiangonan' ny Atsinanana]] izy tamin’ ny fampiantsoana ny [[Kônsily voalohany tao Nikea]] (taona 325), ary nanamafy ny fahefany teo amin’ny sehatra ara-pivavahana: io no atao hoe [[kaisarôpapisma]] na [[Kaisarôpapisma|sezarôpapisma]]. Nanao vola marin-toerana izy (ny ''solidus'', 312), namolavola ny fitantanan-draharaha foibe, niaro ny sisin-tanin’ny Empira tamin’ ny fanafihana nataon' ny [[Franka (vahoaka)|Franka]], ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]], ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]], ny [[Gôty (vahoaka)|Gôty]] ary ny [[Empira Sasanida|Sasanida]]. Tamin' ny taona 330 dia nanangana renivohitra tamin' ny anarany izy, dia i [[Kônstantinôpôlisy]] na [[Kônstantinôpôlisy|Kônstantinôpla]] (i [[Istanbul]] ankehitriny any [[Torkia]]). Ny fanavaozana nataony dia tena nanosika ny fitomboan' ny kristianisma, izay nitodihany tsikelikely, ary lasa nahatonha azy ho anisan' ny olo-masin' ny [[Fiangonana ôrtôdôksa tatsinanana|Fiangonana Ôrtôdôksa]] sy olo-masina amin' ny fiangonana sasany ao amin' ny [[Eglizy katôlika rômanina|Eglizy Katôlika]], amin' ny anarana hoe "'''Kônstantino Lehibe'''". ==Ny fiainany manokana== I Kônstantio Klôro (''Caius Flavius Julius Constantius'') no rainy. I Helena (''Helena'') no reniny. Ny rahalahiny sy ny rahavaviny dia i Flavio Dalmatio (''Flavius Dalmatius''), i Flavio Jolio Kônstantio (''Flavius Julius Constantius''), i Flavia Jolia Kônstantia (''Flavia Julia Constantia''), i Eotrôpia (''Eutropia'') ary i Anastasia (''Anastasia''). Ny vadiny dia i Minervina (''Minervina,'' taona 293 - 307) avy eo i Faosta (''Fausta Flavia Maxima'', taona 307 - 327). Ny zanany tamin' i Minervina dia i Krispo (''Crispus''), ny tamin' i Faosta dia i Kônstantia (''Constantia''), i Helena (''Helena''), i Kônstantino II (''Flavius Claudius Constantinus Augustus''), i Kônstantio II (''Flavius Julius Constantius''), ary i Kônstanta I (''Flavius Julius Constans''). Natao hoe ''Flavius Valerius Aurelius Constantinus'' izy raha mbola kely. == Tantarany == === Fanavaozana === Ny emperora Kônstantino I dia nanao fanavaozana teo amin' ny pôlitika ara-tafika sy ara-pivavahana ary ara-toekarena, izany no nahafahany namondrona ho eo ambany fahefany irery ilay [[Empira Rômana]] efa malemy sady nizarazara. Noreseny i Maksentio ([[Fiteny latina|latina]]: ''Marcus Aurelius Valerius Maxentius'') tamin' ny taona 312 tamin' ny ady tao [[Milvio]], sy i Likinio (latina: ''Flavius Galerius Valerius Licinianus Licinius'') tamin' ny taona 324 tamin' ny ady tao [[Andrinôpôlisy]]. === Fanalalahana ny fivavahana === Nanomboka ny fahalalahan' ny [[Fivavahana|fivavahan]]' ny tsirairay tamin' ny androny, ka tapitra hatreo ny fanenjehana ny Kristiana tamin' ny alalan' ny [[Didin' i Milano]] tamin' ny taona 313. Natsahany ny tsy fifanarahana teo amin' ny [[Fiangonan' ny Atsinanana]] tamin' ny nampanaovany ny [[Kônsily voalohany tao Nikea|Kônsily tao Nikea]] tamin' ny taona 325, ka izany no niantombohan' ny fahefany tamin' ny raharaham-pivavahana, izany no atao hoe [[kaisarôpapisma]] na sezarôpapisma. Ireo fanavaozana sy fanitsiana nataony ireo dia nanampy ny firoborobon' ny [[Kristianisma|fivavahana kristiana]], izay lasa fivavahany taty aoriana, ka iheverana azy ho anisan' ny olo-masina ao amin' ny [[Fiangonana ôrtôdôksa]]. === Fampandrosoana ara-toekarena === Afaka namboatra vola marin-toerana i Kônstantino tamin' ny taona 312, dia ny ''solidus''. Nandroso ny fitantanana ny raharaham-panjakana foibe. Voarony tamin' ny [[Franka (vahoaka)|Franka]] sy ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] sy ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Gôty (vahoaka)|Gôty]] ary ny [[Empira Sasanida|Sasanida]] ny sisin-tanin' ny fanjakany. == Jereo koa == * [[Biôgrafia]] * [[Tantaran' ny kristianisma]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat|Constantinus I Magnus}} [[Sokajy: Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 274]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 337]] [[Sokajy:Emperora Bizantina]] 2wu1swnq4w793u0e280x6esdp3g9mzv 1141672 1141671 2026-06-03T02:49:59Z HarryWurst 36292 1141672 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Rome-Capitole-StatueConstantin.jpg |anarana=Kônstantino I |teraka=27 Febroary 274 |maty=23 Mey 337 |firenena=Rôma Taloha, Empira Rômana |mpiaraka= |asa= * [[mpanao pôlitika]] |taona niasàna= }} I '''Kônstantino I''' na '''Flavius Valerius Constantinus''' na '''Kônstantino''' '''Lehibe''' dia emperora tao amin' ny [[Empira Rômana]] tamin' ny taonjato faha-4, tamin' ny taona 306 hatramin' ny taona 337, teraka tamin' ny 27 Febroary 274 tao Naisôsy (Νάῑσσος / ''Naissos'') ao Mesia (Μοισία / ''Moisia,'' i [[Niš]] ao [[Serbia]] ankehitriny) ary maty tamin' ny 23 Mey 337 tao akaikin' i [[Nikômedia]] (''Nicomedia''). Izy no emperora voalohany niova ho [[Kristianina|kristiana]]. Izy koa no nanorina an' i [[Kônstantinôpôlisy]] (i [[Istanbul]] any [[Torkia]] ankehitriny), izay nataony renivohitry ny fanjakany ka nitoetra ho renivohitry ny [[Empira Bizantina]] hatramin' ny taona 1453. Amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]] dia atao hoe ''Flavius Valerius Aurelius Constantinus'' izy ary amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] dia Κωνσταντῖνος / ''Konstantinos''. Na dia nambaran’ ny miaramilany tamin’ ny fomba tsy ara-dalàna ho Aogosto aza izy tamin' ny voalohany, tamin' ny nahafatesan' i Kônstantio Klôro rainy tamin' ny taona 306, dia neken' ny emperora Galerio tamin' ny taona 310 ny fanjakany, ary nitohy tsy nisy tapaka mandra-pahafatiny tamin' ny taona 337. Nahavita nampiray ny fahefan' ny Empira izy tamin' ny taona 324 tamin' ny nandreseny an' i Likinio, izay niaraka emperora taminy, ka namarana ny [[Tetrarkia]] izay naharitra valo amby telopolo taona. Izy irery àry no tompon’ ny Empira Rômana nandritra ny telo ambin' ny folo taona. Ny emperora Kônstantino I dia nitondra fanavaozana lalina teo amin' ny fiainana pôlitika ara-tafika sy ara-pivavahana ary ara-toekarena, izay nahafahany nampiray ilay Empira malemy sy nizarazara teo ambany fahefany irery. Nesoriny ny emperora Maksentio (''Maxentius'') tamin' ny taona 312 (Ady teo amin' ny Tetezan' i Milvio) sy i Likinio (''Licinius'') tamin' ny taona 324 (Ady tao Adrianôplôlisy). Tamin' ny fanjakany no nisian' ny fametrahana ny fahalalahan' ny [[Fanompoam-pivavahana|fanompoam-pivavahan]]' ny tsirairay, izay nampitsahatra ny fanenjehana ny Kristiana ([[Didin' i Milano]] tamin' ny taona 313). Nampitsahatra vetivety ny [[Kristianisma ante-nikeana|fisaraham-bazana]] teo amin' ny [[Fiangonan' ny Atsinanana]] izy tamin’ ny fampiantsoana ny [[Kônsily voalohany tao Nikea]] (taona 325), ary nanamafy ny fahefany teo amin’ny sehatra ara-pivavahana: io no atao hoe [[kaisarôpapisma]] na [[Kaisarôpapisma|sezarôpapisma]]. Nanao vola marin-toerana izy (ny ''solidus'', 312), namolavola ny fitantanan-draharaha foibe, niaro ny sisin-tanin’ny Empira tamin’ ny fanafihana nataon' ny [[Franka (vahoaka)|Franka]], ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]], ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]], ny [[Gôty (vahoaka)|Gôty]] ary ny [[Empira Sasanida|Sasanida]]. Tamin' ny taona 330 dia nanangana renivohitra tamin' ny anarany izy, dia i [[Kônstantinôpôlisy]] na [[Kônstantinôpôlisy|Kônstantinôpla]] (i [[Istanbul]] ankehitriny any [[Torkia]]). Ny fanavaozana nataony dia tena nanosika ny fitomboan' ny kristianisma, izay nitodihany tsikelikely, ary lasa nahatonha azy ho anisan' ny olo-masin' ny [[Fiangonana ôrtôdôksa tatsinanana|Fiangonana Ôrtôdôksa]] sy olo-masina amin' ny fiangonana sasany ao amin' ny [[Eglizy katôlika rômanina|Eglizy Katôlika]], amin' ny anarana hoe "'''Kônstantino Lehibe'''". ==Ny fiainany manokana== I Kônstantio Klôro (''Caius Flavius Julius Constantius'') no rainy. I Helena (''Helena'') no reniny. Ny rahalahiny sy ny rahavaviny dia i Flavio Dalmatio (''Flavius Dalmatius''), i Flavio Jolio Kônstantio (''Flavius Julius Constantius''), i Flavia Jolia Kônstantia (''Flavia Julia Constantia''), i Eotrôpia (''Eutropia'') ary i Anastasia (''Anastasia''). Ny vadiny dia i Minervina (''Minervina,'' taona 293 - 307) avy eo i Faosta (''Fausta Flavia Maxima'', taona 307 - 327). Ny zanany tamin' i Minervina dia i Krispo (''Crispus''), ny tamin' i Faosta dia i Kônstantia (''Constantia''), i Helena (''Helena''), i Kônstantino II (''Flavius Claudius Constantinus Augustus''), i Kônstantio II (''Flavius Julius Constantius''), ary i Kônstanta I (''Flavius Julius Constans''). Natao hoe ''Flavius Valerius Aurelius Constantinus'' izy raha mbola kely. == Tantarany == === Fanavaozana === Ny emperora Kônstantino I dia nanao fanavaozana teo amin' ny pôlitika ara-tafika sy ara-pivavahana ary ara-toekarena, izany no nahafahany namondrona ho eo ambany fahefany irery ilay [[Empira Rômana]] efa malemy sady nizarazara. Noreseny i Maksentio ([[Fiteny latina|latina]]: ''Marcus Aurelius Valerius Maxentius'') tamin' ny taona 312 tamin' ny ady tao [[Milvio]], sy i Likinio (latina: ''Flavius Galerius Valerius Licinianus Licinius'') tamin' ny taona 324 tamin' ny ady tao [[Andrinôpôlisy]]. === Fanalalahana ny fivavahana === Nanomboka ny fahalalahan' ny [[Fivavahana|fivavahan]]' ny tsirairay tamin' ny androny, ka tapitra hatreo ny fanenjehana ny Kristiana tamin' ny alalan' ny [[Didin' i Milano]] tamin' ny taona 313. Natsahany ny tsy fifanarahana teo amin' ny [[Fiangonan' ny Atsinanana]] tamin' ny nampanaovany ny [[Kônsily voalohany tao Nikea|Kônsily tao Nikea]] tamin' ny taona 325, ka izany no niantombohan' ny fahefany tamin' ny raharaham-pivavahana, izany no atao hoe [[kaisarôpapisma]] na sezarôpapisma. Ireo fanavaozana sy fanitsiana nataony ireo dia nanampy ny firoborobon' ny [[Kristianisma|fivavahana kristiana]], izay lasa fivavahany taty aoriana, ka iheverana azy ho anisan' ny olo-masina ao amin' ny [[Fiangonana ôrtôdôksa]]. === Fampandrosoana ara-toekarena === Afaka namboatra vola marin-toerana i Kônstantino tamin' ny taona 312, dia ny ''solidus''. Nandroso ny fitantanana ny raharaham-panjakana foibe. Voarony tamin' ny [[Franka (vahoaka)|Franka]] sy ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] sy ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Gôty (vahoaka)|Gôty]] ary ny [[Empira Sasanida|Sasanida]] ny sisin-tanin' ny fanjakany. == Jereo koa == * [[Biôgrafia]] * [[Tantaran' ny kristianisma]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat|Constantinus I Magnus}} [[Sokajy: Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 274]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 337]] [[Sokajy:Emperora Bizantina]] tt9rdv74megfhjn931d8fvmgfpaky9y 1141745 1141672 2026-06-03T05:03:42Z HarryWurst 36292 /* Fanavaozana */ 1141745 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Rome-Capitole-StatueConstantin.jpg |anarana=Kônstantino I |teraka=27 Febroary 274 |maty=23 Mey 337 |firenena=Rôma Taloha, Empira Rômana |mpiaraka= |asa= * [[mpanao pôlitika]] |taona niasàna= }} I '''Kônstantino I''' na '''Flavius Valerius Constantinus''' na '''Kônstantino''' '''Lehibe''' dia emperora tao amin' ny [[Empira Rômana]] tamin' ny taonjato faha-4, tamin' ny taona 306 hatramin' ny taona 337, teraka tamin' ny 27 Febroary 274 tao Naisôsy (Νάῑσσος / ''Naissos'') ao Mesia (Μοισία / ''Moisia,'' i [[Niš]] ao [[Serbia]] ankehitriny) ary maty tamin' ny 23 Mey 337 tao akaikin' i [[Nikômedia]] (''Nicomedia''). Izy no emperora voalohany niova ho [[Kristianina|kristiana]]. Izy koa no nanorina an' i [[Kônstantinôpôlisy]] (i [[Istanbul]] any [[Torkia]] ankehitriny), izay nataony renivohitry ny fanjakany ka nitoetra ho renivohitry ny [[Empira Bizantina]] hatramin' ny taona 1453. Amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]] dia atao hoe ''Flavius Valerius Aurelius Constantinus'' izy ary amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] dia Κωνσταντῖνος / ''Konstantinos''. Na dia nambaran’ ny miaramilany tamin’ ny fomba tsy ara-dalàna ho Aogosto aza izy tamin' ny voalohany, tamin' ny nahafatesan' i Kônstantio Klôro rainy tamin' ny taona 306, dia neken' ny emperora Galerio tamin' ny taona 310 ny fanjakany, ary nitohy tsy nisy tapaka mandra-pahafatiny tamin' ny taona 337. Nahavita nampiray ny fahefan' ny Empira izy tamin' ny taona 324 tamin' ny nandreseny an' i Likinio, izay niaraka emperora taminy, ka namarana ny [[Tetrarkia]] izay naharitra valo amby telopolo taona. Izy irery àry no tompon’ ny Empira Rômana nandritra ny telo ambin' ny folo taona. Ny emperora Kônstantino I dia nitondra fanavaozana lalina teo amin' ny fiainana pôlitika ara-tafika sy ara-pivavahana ary ara-toekarena, izay nahafahany nampiray ilay Empira malemy sy nizarazara teo ambany fahefany irery. Nesoriny ny emperora Maksentio (''Maxentius'') tamin' ny taona 312 (Ady teo amin' ny Tetezan' i Milvio) sy i Likinio (''Licinius'') tamin' ny taona 324 (Ady tao Adrianôplôlisy). Tamin' ny fanjakany no nisian' ny fametrahana ny fahalalahan' ny [[Fanompoam-pivavahana|fanompoam-pivavahan]]' ny tsirairay, izay nampitsahatra ny fanenjehana ny Kristiana ([[Didin' i Milano]] tamin' ny taona 313). Nampitsahatra vetivety ny [[Kristianisma ante-nikeana|fisaraham-bazana]] teo amin' ny [[Fiangonan' ny Atsinanana]] izy tamin’ ny fampiantsoana ny [[Kônsily voalohany tao Nikea]] (taona 325), ary nanamafy ny fahefany teo amin’ny sehatra ara-pivavahana: io no atao hoe [[kaisarôpapisma]] na [[Kaisarôpapisma|sezarôpapisma]]. Nanao vola marin-toerana izy (ny ''solidus'', 312), namolavola ny fitantanan-draharaha foibe, niaro ny sisin-tanin’ny Empira tamin’ ny fanafihana nataon' ny [[Franka (vahoaka)|Franka]], ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]], ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]], ny [[Gôty (vahoaka)|Gôty]] ary ny [[Empira Sasanida|Sasanida]]. Tamin' ny taona 330 dia nanangana renivohitra tamin' ny anarany izy, dia i [[Kônstantinôpôlisy]] na [[Kônstantinôpôlisy|Kônstantinôpla]] (i [[Istanbul]] ankehitriny any [[Torkia]]). Ny fanavaozana nataony dia tena nanosika ny fitomboan' ny kristianisma, izay nitodihany tsikelikely, ary lasa nahatonha azy ho anisan' ny olo-masin' ny [[Fiangonana ôrtôdôksa tatsinanana|Fiangonana Ôrtôdôksa]] sy olo-masina amin' ny fiangonana sasany ao amin' ny [[Eglizy katôlika rômanina|Eglizy Katôlika]], amin' ny anarana hoe "'''Kônstantino Lehibe'''". ==Ny fiainany manokana== I Kônstantio Klôro (''Caius Flavius Julius Constantius'') no rainy. I Helena (''Helena'') no reniny. Ny rahalahiny sy ny rahavaviny dia i Flavio Dalmatio (''Flavius Dalmatius''), i Flavio Jolio Kônstantio (''Flavius Julius Constantius''), i Flavia Jolia Kônstantia (''Flavia Julia Constantia''), i Eotrôpia (''Eutropia'') ary i Anastasia (''Anastasia''). Ny vadiny dia i Minervina (''Minervina,'' taona 293 - 307) avy eo i Faosta (''Fausta Flavia Maxima'', taona 307 - 327). Ny zanany tamin' i Minervina dia i Krispo (''Crispus''), ny tamin' i Faosta dia i Kônstantia (''Constantia''), i Helena (''Helena''), i Kônstantino II (''Flavius Claudius Constantinus Augustus''), i Kônstantio II (''Flavius Julius Constantius''), ary i Kônstanta I (''Flavius Julius Constans''). Natao hoe ''Flavius Valerius Aurelius Constantinus'' izy raha mbola kely. == Tantarany == === Fanavaozana === Ny emperora Kônstantino I dia nanao fanavaozana teo amin' ny pôlitika ara-tafika sy ara-pivavahana ary ara-toekarena, izany no nahafahany namondrona ho eo ambany fahefany irery ilay [[Empira Rômana]] efa malemy sady nizarazara. Noreseny i Maksentio ([[Fiteny latina|latina]]: ''Marcus Aurelius Valerius Maxentius'') tamin' ny taona 312 tamin' ny ady tao [[Milvio]], sy i [[Licinius|Likinio]] (latina: ''Flavius Galerius Valerius Licinianus Licinius'') tamin' ny taona 324 tamin' ny ady tao [[Andrinôpôlisy]]. === Fanalalahana ny fivavahana === Nanomboka ny fahalalahan' ny [[Fivavahana|fivavahan]]' ny tsirairay tamin' ny androny, ka tapitra hatreo ny fanenjehana ny Kristiana tamin' ny alalan' ny [[Didin' i Milano]] tamin' ny taona 313. Natsahany ny tsy fifanarahana teo amin' ny [[Fiangonan' ny Atsinanana]] tamin' ny nampanaovany ny [[Kônsily voalohany tao Nikea|Kônsily tao Nikea]] tamin' ny taona 325, ka izany no niantombohan' ny fahefany tamin' ny raharaham-pivavahana, izany no atao hoe [[kaisarôpapisma]] na sezarôpapisma. Ireo fanavaozana sy fanitsiana nataony ireo dia nanampy ny firoborobon' ny [[Kristianisma|fivavahana kristiana]], izay lasa fivavahany taty aoriana, ka iheverana azy ho anisan' ny olo-masina ao amin' ny [[Fiangonana ôrtôdôksa]]. === Fampandrosoana ara-toekarena === Afaka namboatra vola marin-toerana i Kônstantino tamin' ny taona 312, dia ny ''solidus''. Nandroso ny fitantanana ny raharaham-panjakana foibe. Voarony tamin' ny [[Franka (vahoaka)|Franka]] sy ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] sy ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Gôty (vahoaka)|Gôty]] ary ny [[Empira Sasanida|Sasanida]] ny sisin-tanin' ny fanjakany. == Jereo koa == * [[Biôgrafia]] * [[Tantaran' ny kristianisma]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat|Constantinus I Magnus}} [[Sokajy: Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 274]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 337]] [[Sokajy:Emperora Bizantina]] tgb2wt4le4wypm036r1m25xfrvo9q57 0 199150 1141589 1015248 2026-06-02T15:44:34Z HarryWurst 36292 1141589 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary = Alfred Nobel3.jpg |anarana = Alfred Nobel |teraka = 22 Oktobra 1833 |maty = 10 Desambra 1896 |firenena = {{SWE}} |mpiaraka= |asa= * [[injeniera]] * [[mpamorona]] * [[mpiantoka]] |taona niasàna= }} '''Alfred Nobel''' (''Alfred Bernhard Nobel'') dia injeniera, mpamorona, mpiantoka mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny [[22 Oktobra]] [[1833]] tao [[Stockholm]], ary maty ny [[10 Desambra]] [[1896]] tao [[Sanremo]]. ==Ny fiainany manokana== I Immanuel Nobel no rainy. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Ludvig Nobel, Robert Nobel. == Jereo koa == * [[Loka Nobel‎]] * [[Biôgrafia]] {{Commonscat}} ===Rohy ivelany=== * {{en}} [https://web.archive.org/web/20021009142637/http://www.nobel.no/eng_com_will1.html Biography at the Norwegian Nobel Institute] * {{en}} [http://nobelprize.org/ Nobelprize.org] * {{en}} [http://azer.com/aiweb/categories/magazine/43_folder/43_articles/43_nobel.html The Nobel Prize in Postage Stamps] * {{fr}} [http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb125092450 Alfred Nobel Notice de personne]] * Ao amin'i Freebase: [https://www.freebase.com/m/0k6j] {{Wayback|url=https://www.freebase.com/m/0k6j |date=20150925162006 }} [[sokajy:Biôgrafia]] {{vangovango}} [[sokajy:Alfred Nobel| ]] [[sokajy:injeniera soedoa]] [[sokajy:mpamorona soedoa]] [[sokajy:mpiantoka soedoa]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1833]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1896]] apy3472dts5k8o7w2y1fc35mfp1c2rn 1141591 1141589 2026-06-02T15:48:18Z HarryWurst 36292 1141591 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary = Alfred Nobel3.jpg |anarana = Alfred Nobel |teraka = 22 Oktobra 1833 |maty = 10 Desambra 1896 |firenena = {{SWE}} |mpiaraka= |asa= * [[injeniera]] * [[mpamorona]] * [[mpiantoka]] |taona niasàna= }} '''Alfred Nobel''' (''Alfred Bernhard Nobel'') dia injeniera, mpamorona, mpiantoka mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny [[22 Oktobra]] [[1833]] tao [[Stockholm]], ary maty ny [[10 Desambra]] [[1896]] tao [[Sanremo]]. ==Ny fiainany manokana== I Immanuel Nobel no rainy. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Ludvig Nobel, Robert Nobel. == Jereo koa == * [[Loka Nobel‎]] * [[Biôgrafia]] {{Commonscat}} ===Rohy ivelany=== * {{en}} [https://web.archive.org/web/20021009142637/http://www.nobel.no/eng_com_will1.html Biography at the Norwegian Nobel Institute] * {{en}} [http://nobelprize.org/ Nobelprize.org] * {{en}} [http://azer.com/aiweb/categories/magazine/43_folder/43_articles/43_nobel.html The Nobel Prize in Postage Stamps] * {{fr}} [http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb125092450 Alfred Nobel Notice de personne]] * Ao amin'i Freebase: [https://www.freebase.com/m/0k6j] {{Wayback|url=https://www.freebase.com/m/0k6j |date=20150925162006 }} [[sokajy:Biôgrafia]] {{vangovango}} [[sokajy:Alfred Nobel| ]] [[Sokajy:Injeniera soedoà]] [[sokajy:mpamorona soedoa]] [[sokajy:mpiantoka soedoa]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1833]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1896]] dyo4end4xnf50e8sqtaw1rjwgac1nos 1141599 1141591 2026-06-02T16:00:48Z HarryWurst 36292 1141599 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary = Alfred Nobel3.jpg |anarana = Alfred Nobel |teraka = 22 Oktobra 1833 |maty = 10 Desambra 1896 |firenena = {{SWE}} |mpiaraka= |asa= * [[injeniera]] * [[mpamorona]] * [[mpiantoka]] |taona niasàna= }} '''Alfred Nobel''' (''Alfred Bernhard Nobel'') dia injeniera, mpamorona, mpiantoka mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny [[22 Oktobra]] [[1833]] tao [[Stockholm]], ary maty ny [[10 Desambra]] [[1896]] tao [[Sanremo]]. ==Ny fiainany manokana== I Immanuel Nobel no rainy. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Ludvig Nobel, Robert Nobel. == Jereo koa == * [[Loka Nobel‎]] * [[Biôgrafia]] {{Commonscat}} ===Rohy ivelany=== * {{en}} [https://web.archive.org/web/20021009142637/http://www.nobel.no/eng_com_will1.html Biography at the Norwegian Nobel Institute] * {{en}} [http://nobelprize.org/ Nobelprize.org] * {{en}} [http://azer.com/aiweb/categories/magazine/43_folder/43_articles/43_nobel.html The Nobel Prize in Postage Stamps] * {{fr}} [http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb125092450 Alfred Nobel Notice de personne]] * Ao amin'i Freebase: [https://www.freebase.com/m/0k6j] {{Wayback|url=https://www.freebase.com/m/0k6j |date=20150925162006 }} {{CLEFDETRI:Nobel, Alfred}} {{commonscat}} [[sokajy:Alfred Nobel| ]] [[Sokajy:Injeniera soedoà]] [[sokajy:mpamorona soedoa]] [[sokajy:mpiantoka soedoa]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1833]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1896]] 57ikovv7m0c6qjna659ka5e0olagswq 1141609 1141599 2026-06-02T16:12:32Z HarryWurst 36292 1141609 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary = AlfredNobel2.jpg |anarana = Alfred Nobel |teraka = 22 Oktobra 1833 |maty = 10 Desambra 1896 |firenena = {{SWE}} |mpiaraka= |asa= * [[injeniera]] * [[mpamorona]] * [[mpiantoka]] |taona niasàna= }} '''Alfred Nobel''' (''Alfred Bernhard Nobel'') dia injeniera, mpamorona, mpiantoka mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny [[22 Oktobra]] [[1833]] tao [[Stockholm]], ary maty ny [[10 Desambra]] [[1896]] tao [[Sanremo]]. ==Ny fiainany manokana== I Immanuel Nobel no rainy. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Ludvig Nobel, Robert Nobel. == Jereo koa == * [[Loka Nobel‎]] * [[Biôgrafia]] {{Commonscat}} ===Rohy ivelany=== * {{en}} [https://web.archive.org/web/20021009142637/http://www.nobel.no/eng_com_will1.html Biography at the Norwegian Nobel Institute] * {{en}} [http://nobelprize.org/ Nobelprize.org] * {{en}} [http://azer.com/aiweb/categories/magazine/43_folder/43_articles/43_nobel.html The Nobel Prize in Postage Stamps] * {{fr}} [http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb125092450 Alfred Nobel Notice de personne]] * Ao amin'i Freebase: [https://www.freebase.com/m/0k6j] {{Wayback|url=https://www.freebase.com/m/0k6j |date=20150925162006 }} {{CLEFDETRI:Nobel, Alfred}} {{commonscat}} [[sokajy:Alfred Nobel| ]] [[Sokajy:Injeniera soedoà]] [[sokajy:mpamorona soedoa]] [[sokajy:mpiantoka soedoa]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1833]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1896]] cwha33ocebz8nzum2q8bbenzkptmg9h 0 205523 1141572 1115278 2026-06-02T14:09:04Z HarryWurst 36292 1141572 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= |anarana=Ajsel Kujović |teraka=1 Martsa 1986 |maty= |firenena={{Soeda}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Ajsel Kujović''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny 1 Martsa 1986 == Jereo koa == {{CLEFDETRI:Jujovic, Ajsel}} [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1986]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra soeda]] a6vh3asvmwnr6k58ub0slzdmxec54ia 0 211958 1141600 1081942 2026-06-02T16:01:59Z HarryWurst 36292 1141600 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary=Wenström.jpg |anarana=Jonas Wenström |teraka=4 Oktobra 1855 |maty=21 Desambra 1893 |firenena={{Soeda}} |mpiaraka= |asa= * [[injeniera]] |taona niasàna= }} '''Jonas Wenström''' dia injeniera mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny 4 Oktobra 1855 ary maty ny 21 Desambra 1893 == Jereo koa == {{CLEFDETRI:Wenström, Jonas}} {{commonscat}} [[sokajy:injeniera soedoà]] gndnvg8bx91sbcmofisdpwl6n1jrnl3 0 215429 1141639 1019752 2026-06-02T19:18:22Z HarryWurst 36292 1141639 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= George Clooney 66ème Festival de Venise (Mostra) 3.jpg |anarana=George Clooney |teraka=6 Mey 1961 |maty= |firenena={{Etazonia}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao]] * [[mpamoaka horonantsary]] * [[mpilalao amin'ny fahitalavitra]] * [[mpilalao amin'ny horonantsary]] * [[talen-koronantsary]] * [[mpanoratra senariô]] * [[mpanoratra]] * [[mpampindrana ny feony]] |taona niasàna= }} '''George Clooney''' dia mpilalao, mpamoaka horonantsary, mpilalao amin'ny fahitalavitra, mpilalao amin'ny horonantsary, talen-koronantsary, mpanoratra senariô, mpanoratra, mpampindrana ny feony mizaka ny zom-pirenen'i [[Etazonia]] teraka ny 6 Mey 1961 tao [[Lexington]] ==Ny fiainany manokana== I Nick Clooney no rainy. Ny vadiny dia Amal Alamuddin, Talia Balsam. == Jereo koa == {{CLEFDETRI:Clooney, George}} {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao amerikanina]] [[sokajy:mpamoaka horonantsary amerikanina]] [[sokajy:mpilalao amin'ny fahitalavitra amerikanina]] [[sokajy:mpilalao amin'ny horonantsary amerikanina]] [[sokajy:talen-koronantsary amerikanina]] [[sokajy:mpanoratra senariô]] [[sokajy:mpanoratra amerikanina]] [[sokajy:mpampindrana ny feony]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1961]] ehpmujuo8ho7a67nyflp6q8p54uxhcp 0 225622 1141574 1102985 2026-06-02T14:10:25Z HarryWurst 36292 1141574 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Christer Fuglesang.jpg |anarana=Christer Fuglesang |teraka=18 Martsa 1957 |maty= |firenena={{Soeda}} |mpiaraka= |asa= * [[mpahay fizika]] * [[mpanamory sambon-danitra]] |taona niasàna= }} '''Christer Fuglesang''' dia mpahay fizika, mpanamory sambon-danitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Soeda]] teraka ny 18 Martsa 1957 tao [[Stockholm]] == Jereo koa == [[sokajy:mpahay fizika soedoa]] [[sokajy:mpanamory sambon-danitra soedoa]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1957]] fqe85vxru6nwzzift1dnjodilckrsat 0 229396 1141666 1105556 2026-06-03T02:26:07Z HarryWurst 36292 1141666 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= JulianusII-antioch(360-363)-CNG.jpg |anarana=Joliano |teraka=6 Novambra 331 |maty=26 Jona 363 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Joliano''' dia mpanao pôlitika [[Rôma Taloha|rômana]] teraka tamin' ny 6 Nôvambra 331 ary maty tamin' ny 26 Jona 363. Emperora rômana nandimby an' i [[Konstantio II|Kônstantio II]] izy. ==Ny fiainany manokana== I [[Kônstantio II|Jolio Kônstantio]] (latina: ''Julius Constantius'') no rainy. Ny vadiny dia i Helena. Ny rahalahiny dia i Kônstantio Galo (latina: ''Constantius Gallus''). == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[]Kônstantio II]<br/> 337-361 ||[[Joliano (emperora)|Joliano]]<br/>360-363 || [[Jovian (emperora)|Jovian]]<br/>363-364 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{vangovango}} [[sokajy:mpanao politika]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 331]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 363]] [[Sokajy:Emperora romanina]] rns0ecm7sqj1jwrtxonplr2vbsbr9eo 1141667 1141666 2026-06-03T02:26:33Z HarryWurst 36292 1141667 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= JulianusII-antioch(360-363)-CNG.jpg |anarana=Joliano |teraka=6 Novambra 331 |maty=26 Jona 363 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Joliano''' dia mpanao pôlitika [[Rôma Taloha|rômana]] teraka tamin' ny 6 Nôvambra 331 ary maty tamin' ny 26 Jona 363. Emperora rômana nandimby an' i [[Konstantio II|Kônstantio II]] izy. ==Ny fiainany manokana== I [[Kônstantio II|Jolio Kônstantio]] (latina: ''Julius Constantius'') no rainy. Ny vadiny dia i Helena. Ny rahalahiny dia i Kônstantio Galo (latina: ''Constantius Gallus''). == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Kônstantio II]]<br/> 337-361 ||[[Joliano (emperora)|Joliano]]<br/>360-363 || [[Jovian (emperora)|Jovian]]<br/>363-364 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{vangovango}} [[sokajy:mpanao politika]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 331]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 363]] [[Sokajy:Emperora romanina]] 2au22jdxba09dz91ynsdf3tyseqw1u9 1141668 1141667 2026-06-03T02:27:36Z HarryWurst 36292 1141668 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= JulianusII-antioch(360-363)-CNG.jpg |anarana=Joliano |teraka=6 Novambra 331 |maty=26 Jona 363 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Joliano''' dia mpanao pôlitika [[Rôma Taloha|rômana]] teraka tamin' ny 6 Nôvambra 331 ary maty tamin' ny 26 Jona 363. Emperora rômana nandimby an' i [[Konstantio II|Kônstantio II]] izy. ==Ny fiainany manokana== I [[Kônstantio II|Jolio Kônstantio]] (latina: ''Julius Constantius'') no rainy. Ny vadiny dia i Helena. Ny rahalahiny dia i Kônstantio Galo (latina: ''Constantius Gallus''). == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Kônstantio II]]<br/> 337-361 ||[[Joliano (emperora)|Joliano]]<br/>360-363 || [[Jovian (emperora)|Jovian]]<br/>363-364 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{vangovango}} [[sokajy:mpanao politika]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 331]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 363]] [[Sokajy:Emperora romanina]] g5ive6psfve4fkpxscb74uvdd5gp1h0 0 229467 1141669 1105557 2026-06-03T02:30:51Z HarryWurst 36292 1141669 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Bust of Constantius II (Mary Harrsch).jpg |anarana=Kônstantio II |teraka=7 Aogositra 317 |maty=3 Novambra 361 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Kônstantio II''' dia mpanao pôlitika [[Rôma Taloha|rômana]] teraka tamin' ny 7 Aogositra 317 ary maty tamin' ny 3 Nôvambra 361. Emperora rômana izy. ==Ny fiainany manokana== I [[Kônstantino I|Kônstantino Lehibe]] no rainy. Ny vadiny dia i Faostina (latina: ''Faustina'') sy i Eosebia (latina: ''Eusebia''). Ny zanany dia i Flavia Maksima Kônstantia (latina: ''Flavia Maxima Constantia''). Ny mpiray tampo aminy dia i Helena, i Kônstantina, i Kônstantia, i Jeojio, zanak' i Kônstantina I any Jeôrjia, i Kônstantino II, i Krispo (latina: ''Crispus''). == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" |[[Kônstantio I]]<br/> 306-337 || [[Kônstantio II]]<br/> 337-361 ||[[Joliano (emperora)|Joliano]]<br/>360-363 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[sokajy:mpanao politika romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 317]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 361]] [[Sokajy:Emperora romanina]] 23t35057jlsxeyyy2pymcibwso9y3oy 1141670 1141669 2026-06-03T02:44:53Z HarryWurst 36292 1141670 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Bust of Constantius II (Mary Harrsch).jpg |anarana=Kônstantio II |teraka=7 Aogositra 317 |maty=3 Novambra 361 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} I '''Kônstantio II''' dia mpanao pôlitika [[Rôma Taloha|rômana]] teraka tamin' ny 7 Aogositra 317 ary maty tamin' ny 3 Nôvambra 361. Emperora rômana izy. ==Ny fiainany manokana== I [[Kônstantino I|Kônstantino Lehibe]] no rainy. Ny vadiny dia i Faostina (latina: ''Faustina'') sy i Eosebia (latina: ''Eusebia''). Ny zanany dia i Flavia Maksima Kônstantia (latina: ''Flavia Maxima Constantia''). Ny mpiray tampo aminy dia i Helena, i Kônstantina, i Kônstantia, i Jeojio, zanak' i Kônstantina I any Jeôrjia, i Kônstantino II, i Krispo (latina: ''Crispus''). == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" |[[Kônstantino Lehibe]]<br/> 306-337 || [[Kônstantio II]]<br/> 337-361 ||[[Joliano (emperora)|Joliano]]<br/>360-363 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[sokajy:mpanao politika romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 317]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 361]] [[Sokajy:Emperora romanina]] pyd8e1jds7nsa9al88cg01hgypyuate 0 229468 1141662 1141099 2026-06-03T02:16:18Z HarryWurst 36292 1141662 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= |anarana=Valentinien Ier |teraka=3 Jolay 321 |maty=17 Novambra 375 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} '''Valentinien Ier''' dia mpanao politika mizaka ny zom-pirenen'i [[Roma Taloha]] teraka ny 3 Jolay 321 ary maty ny 17 Novambra 375 Emperora romana nanomboka tamin'ny taona 364 ka hatramin'ny taona 375. Izy no emperora faharoa farany nitondra ny empira manontolo, na dia nanomboka tamin'ny volana febroary ka hatramin'ny martsa taona 364 ihany aza, ary taorian'izay dia nanendry an'i [[Valens]] hitondra ny tapany atsinanan'ny empira izy, raha mbola nifehy ny Andrefana kosa. ==Ny fiainany manokana== I Gratian no rainy. Ny zanany dia Galla, Gratian, Valentinian II. Ny rahalahiny sy/na ny rahavaviny dia Valens. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Jovian (emperora)|Jovian]]<br/>363-364 || [[Valentinien Ier]] <br/>364-375 || [[Valentinian II]] <br/> 375-392 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{commonscat|Valentinianus I}} [[sokajy:mpanao politika romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 321]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 375]] [[Sokajy:Emperora romanina]] er936w9nvdnnqxlt5j2ad3oa0sfnq1b 0 257968 1141633 968949 2026-06-02T19:04:36Z HarryWurst 36292 1141633 wikitext text/x-wiki {{coord|-41.286640|174.775570}} {{infobox tanàna |anarana = Wellington |velarantany =290 |haavo = 0-537 |faritany = [[faritanin'i Wellington|Wellington]] |isam-ponina = 213.100 |firenena = {{Zelandy Vaovao}} |ben'ny tanàna = |sary =Wgtnharbour.jpg |saina =Flag of Wellington.svg }} '''Wellington''' dia tanàna ao amin'ny faritanin'i [[Wellington]] ao {{Zelandy Vaovao}}. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 213.100 mponina * [[Novely Zelandy]] ** [[Wellington]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Novely Zelandy]] [[sokajy:Tanàna ao amin'ny faritanin'i Wellington]] 8166fk1m81jj98vttgsmzai73p6lask 0 258003 1141673 956665 2026-06-03T02:52:36Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[York]] ho [[York, Aostralia]] i HarryWurst 956665 wikitext text/x-wiki {{coord|-31.888090|116.767800}} {{infobox tanàna |anarana = York |velarantany = |faritany = [[Western Australia]] |isam-ponina = 2090 |firenena = {{Aostralia}} |ben'ny tanàna = |sary = }} '''York''' dia tanàna ao amin'ny faritany mizaka tenan'i [[Western Australia]] ao amin'ny [[Aostralia]]. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 2090 mponina tamin'ny taona 2014.<ref name='geocities'>[http://download.geonames.org/export/ Aostralia] ao amin'i geonames.org, novangiana ny 18/11/2018 </ref> === Toe-tany === {{...}} == Jereo koa == * [[Aostralia]] ** [[Western Australia]] == Tsiahy == <references/> {{vangovango|Aostralia}} [[sokajy:Tanàna ao Aostralia]] [[sokajy:Tanàna ao faritany mizaka tenan'i Western Australia]] qggw7v0ulbfflab1k922oojlmqttxby 1141675 1141673 2026-06-03T02:55:37Z HarryWurst 36292 1141675 wikitext text/x-wiki {{coord|-31.888090|116.767800}} {{infobox tanàna |anarana = York |velarantany = |fanjakana = [[Western Australia]] |isam-ponina = 2090 |firenena = {{Aostralia}} |ben'ny tanàna = |sary =York Town Hall, Western Australia.jpg }} '''York''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i [[Western Australia]] ao amin'ny [[Aostralia]]. Any amin'ny 100 kilometatra eo atsinanan'ny tanàna amorontsirak'i [[Perth]] no misy azy io. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 2090 mponina tamin'ny taona 2014.<ref name='geocities'>[http://download.geonames.org/export/ Aostralia] ao amin'i geonames.org, novangiana ny 18/11/2018 </ref> == Jereo koa == * [[Aostralia]] ** [[Western Australia]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat|York, Wetern Australia}} [[sokajy:Tanàna ao Aostralia]] [[sokajy:Tanàna ao faritany mizaka tenan'i Western Australia]] fxx8c4val6kasd10dc74ipihckzmyhd 0 260819 1141773 960156 2026-06-03T07:48:18Z HarryWurst 36292 1141773 wikitext text/x-wiki {{coord|41.566670|2.016670}} {{infobox tanàna |anarana = Terrassa |velarantany = 70,12 |haavo = 281 |faritany = [[Catalonia]] |isam-ponina = 233.270 |firenena = {{Espaina}} |ben'ny tanàna = |sary =Pla del Bon Aire.jpg |saina = Escudo de Terrassa.svg }} '''Terrassa''', dia tanàna indostrialy maoderina manana foiben-tanàna manan-tantara ao amin'ny faritanin'i [[Barcelona]] any [[Catalonia]] ({{Espaina}}) ary miorina 28 km avaratra andrefan'i Barcelona. == Jeografia == Ny isam-ponina dia 233.270 mponina tamin'ny taona 2025. == Jereo koa == * [[Espaina]] ** [[Catalonia]] == Tsiahy == <references/> {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Espaina]] [[sokajy:Tanàna ao Katalonia]] loqv4bwp8jlhq8t7d57z4zbkrmhcijb 0 264172 1141779 1065565 2026-06-03T07:57:16Z HarryWurst 36292 1141779 wikitext text/x-wiki Ny '''fiteny katalàna''' dia [[fiteny rômana]] izay tenenin' ny olona miisa 10 000 000 any ho any ao amin' ny faritry ny Fanjakan' i Aragôna taloha, dia ao [[Katalonia]], ao [[Valensia]], ao amin' ireo [[nosy Baleares]], amin' ny faritra kely ao Aragôna, ao [[Andôra]], ao amin' ny ampahany be amin' ny Pirenea Atsinanana ary ao Algero any [[Sardinia]]. [[Sokajy:Fiteny espaniôla]] agphec7se48lqazlqdvcm5m26uuyv6y 1141782 1141779 2026-06-03T08:00:48Z HarryWurst 36292 1141782 wikitext text/x-wiki Ny '''fiteny katalàna''' dia [[fiteny rômana]] izay tenenin' ny olona miisa 10 000 000 any ho any ao amin' ny faritry ny Fanjakan' i Aragôna taloha, dia ao [[Katalonia]], ao [[Valantsa]], ao amin' ireo [[nosy Baleares]], amin' ny faritra kely ao Aragôna, ao [[Andôra]], ao amin' ny ampahany be amin' ny Pirenea Atsinanana ary ao Algero any [[Sardinia]]. [[Sokajy:Fiteny espaniôla]] 804qy57i2gzprtrwc5kxny3bhef5vqa 1141783 1141782 2026-06-03T08:01:09Z HarryWurst 36292 1141783 wikitext text/x-wiki Ny '''fiteny katalàna''' dia [[fiteny rômana]] izay tenenin' ny olona miisa 10 000 000 any ho any ao amin' ny faritry ny Fanjakan' i Aragôna taloha, dia ao [[Katalonia]], ao [[Valantsa]], ao amin' ireo [[nosy Baleares]], amin' ny faritra kely ao Aragôna, ao [[Andôra]], ao amin' ny ampahany be amin' ny Pirenea Atsinanana ary ao Algero any [[Sardinia]]. [[Sokajy:Fiteny espaniôla]] [[Sokajy:Katalonia]] q24tkq0bntc1wefmzinh2bul8dbh00c 0 266001 1141756 1059493 2026-06-03T05:22:37Z HarryWurst 36292 1141756 wikitext text/x-wiki [[Sary:Tagkasra.jpg|vignette|320x320px|Ny andohalambo ao Ktesifôna, sary nataon' ny kapiteny Hart, tamin' ny taona 1824.]] I '''Ktesifôna''' dia tanàna partiana tranainy, tao [[Mesopotamia]], izay hita eo anoloan' i Seleokia any Tigrisy, eo amin' ny ilany ankavian' ny ony [[Tigrisy]], 30 km ao atsimon' i [[Bagdad]] ao [[Iràka]]. Mirefy 30 km² ny valaran' ilay tanàna. Ny sisam-paharavana mbola hita dia ny andohalambo lehibe Taq-e Kisra (persàna: طاق کسری / ''Tāq-i Kisrā'') ao atsimo-atsinanan' ny tanànan' i Salman Pak ankehitriny. Tanàna fonenan' ny mpanjaka partiana i Ktesifôna amin' ny ririnina, avy eo lasa renivohitry ny [[Empira Partiana]]. Rehafa noravana i Seleokia tamin' ny taona 165 taor. J.K. dia lasa tanàna matanjaka tao [[Babilônia]] i Ktesifôna. Rehefa niongana tamin' ny fitondrana ny fianakaviana partiana [[Fanjakan' ny Arsakida|arsakida]] tamin' ny taona 226 taor. J.K. dia lasa renivohitr' ireo mpanjaka persiana [[sasanida]] i Ktesifôna. Nataon' ny [[Arabo (vahoaka)|Arabo]] fahirano i Ktesifôna tamin' ny taona 637 taor. J.K. ka lasa tanàna haolo tamin' ny nanaovan' ny [[kalifa]] [[abasida]] an' i Bagdad ho renivohitra. [[Sokajy:Empira Sasanida]] 830uasfj6xduz9qq4qffhxb3x6dydr6 0 266005 1141754 1072566 2026-06-03T05:19:49Z HarryWurst 36292 1141754 wikitext text/x-wiki [[Sary:Sassanid Empire 620-627.svg|vignette|323x323px|Sarintanin' ny Empira Sasanida tamin' ny taona 620 - 627.]] Ny '''Empira Sasanida''' na '''Empira Sasaniana''' dia [[empira]] notapahin' ny mpanjaka tao amin' ny fianakaviana ato hoe '''Sasanida''' izay fianakavia-mpanjaka [[persiana]] nanapaka tao amin' ny [[Iràna Lehibe|Tontolo Iraniana]] tamin' ny taona 224 hatramin' ny taona 651 nidiran' ny Mozilmàna tao. Izany vanimpotoana izany no andro volamena teo amin' io faritra io, na amin' ny zavakanto izany na ara-pôlitika na ara-pivavahana. Tamin' ny andron' ny [[Empira Rômana]] sy ny [[Empira Bizantina]] dia anisan' ny empira natanjaka tao [[Azia Andrefana]] ny Empira Sasanida nandritra ny efajato taona. I [[Ardasira I]], izay nandresy an' i Artabàna IV mpanjaka [[partiana]] [[arsakida]] farany, no nanorina ny dinastia sasanida, ka tsy nifarana izany raha tsy tamin' ny faharesen'ny "mpanjakan' ny mpanjaka" (emperora) farany atao hoe [[Iazdgarda III]] (taona 632-651). Ity farany, taorian' ny efatra ambin' ny folo taona niadiana, dia tsy afaka nisakana ny fandrosoan' ny fakana tany nataon' ny [[Kalifaty|kalifata]] arabo, izay empira silamo voalohany. Ireto avy ireo faritra voafaoka tao anatin' ny tanin' ny Empira Sasanida tamin' izany fotoana izany: ny faritra mahafaoka an' i [[Iràna]] sy i [[Iràka]] ary i [[Armenia]] ankehitriny, ny tapany atsimo amin' i [[Kaokazy]] ([[Transkaokazia]]), isan' izany ny tapay atsimo amin' i [[Dagestàna]], ny faritra atsimo-andrefana amin' i [[Azia Afovoany]] , ny faritra andrefana amin' i [[Afganistàna]] ary ampahan-tanin' i [[Torkia]] ([[Anatolia]]) sy an' i [[Siria]] ankehitriny, ampahany amin' ny morontsiraky ny [[saikanosin'i Arabia|Saikanosin' i Arabia]], ny faritry ny [[Hoala Persika]] ary apahany maro amin' ny faritra andrefana amin' i [[Pakistàna]]. Niantso ny empirany hoe ''Eranshahr'', izay midika hoe "Empira Iraniana" na "Empiran' ny Ariana" ny Sasanida. Heverin' ny mpahay tantara ho vanimpotoana anisan' ny manan-danja indrindra teo amin' ny tantaran' i [[Iràna]] ny Sasanida. Amin' ny lafiny maro dia izany vanimpotoana izany no fahatanterahana fara tampon' ny sivilizasiôna persiana, ary io no empira iraniana lehibe farany talohan' ny fakana tany nataon' ny Mozilmàna tao [[Persia]] sy talohan' ny fandraisan' ny mponina tao ny [[Silamo|fivavahana mozilmàna]]. Ny fiantraikan' ny kolontsain' ny Sasanida dia niely hatrany ivelan' ny fizaran-tanin' ilay empira, ka nahatratra an' i [[Eorôpa Andrefana]], an' i [[Afrika]], an' i [[Sina]] sy an' i [[India]], sady nandray anjara teo amin' ny fiforonan' ny zavakanto eorôpeana sy aziatika tamin' ny [[Andro Antenatenany]]. Ny faninteraky ny sivilizasiôna islamika dia hita taratra nanomboka tamin' ny fakàn' ny Mozilmàna an' i [[Iràna]]. == Tantara == Tamin' ny taona 224 taor. J.K. dia nikomy tamin' ny [[Empira Partiana|Partiana]] [[Fanjakan' ny Arsakida|Arsakida]] ny mpanjaka [[Ardasira I]] izay nofehezin' ny Partiana: resin' i Ardasira I izy ireo tamin' ny ady tao Ôrmoza sady nanangana fianakavia-mpanjaka persiana vaovao, dia ny [[Sasanida]]. Azon' i Ardasira I ny fanjakana madinika maro, nanani-bohitra an' i [[India]] izy, nampandoa hetra ireo lehibe tany [[Punjab, India|Penjab]] sady naka an' i [[Armenia]]. Nataony [[Fivavaham-panjakana|fivavaham-panjakan]]' i Persia ny [[zôrôastrisma]]. Nandimby an' i Ardasira I ny zanany lahy atao hoe [[Sapora I]] tamin' ny taona 241, izay niady indroa tamin' ny [[Empira Rômana]], sady naka ny tany tany [[Mesôpôtamia]] sy tany [[Siria (faritra)|Siria]] ary tao [[Azia Minora]] koa. Teo anelanelan' ny taona 260 sy 263 dia votsotra ireo tany azony fa nalain' ilay andriandahy tany Palmira atao hoe [[Ôdenà]] izay niaraka tamin' ny Rômana. I [[Narse]] no namelona indray ny fifanandrinana tamin' i [[Rôma Taloha|Rôma]] nefa resin' ny tafika rômana tamin' ny taona 297 ny tafika nentiny. Voatery nanao fifanarahana tsy hiady i Narse ka nikisaka avy any amin' ny ony [[Eofrata]] nankany amin' ny ony [[Tigrisy]] (na Tigra) ny sisintany andrefan' i Persia. Lasa koa ny ampahan-tanin' i Persia hafa. Tamin' ny taonjato faha-4 dia niady intelo tamin' ny [[Rôma Taloha|Rômana]] sady nandresy azy ireo intelo i [[Sapôra II]] ka azony indray ny tany izay efa votsotra tany aloha. Nisy mpanjaka hafa atao hoe [[Iazdgarda I]] izay nanapaka tao anaty filaminana tamin' ny taona 399 hatramin' ny taona 420. Tamin' ny voalohany dia nanome fahalalahana ny [[Kristianisma|fivavahana kristiana]] tany Persia izy. Taty aoriana anefa dia niverina tamin' ny [[zôrôastrisma]] izy ka nanenjika ny [[Kristianisma|Kristiana]] nandritra ny efa-taona. Nanohy izany fanenjehana izany ny zanany lahy atao hoe [[Bahràma V]] izay namaky ady tamin' i Rôma tamin' ny taona 420. Resin' ny Rômana i Bahràma V tamin' ny taona 422. Navelan' ny Rômana halalaka ny fivavahana zôrôastriana eran' ny empira, ka ho takalon' izany dia navela halalaka koa ny fivavahana kristiana tany Persia. Tamin' ny taona 424 dia nanambara ny fahaleovan-tenany tamin' ny [[Kristianisma Tandrefana|Fiangonana tandrefana]] ny Kristiana persiana. Tamin' ny taonjato faha-5 dia tonga ny tafika [[Barbariana|barbarianan' ny]] [[Heftalita]] (na "Hona fotsy") ka namely an' i Persia, dia resin' izy ireo ny mpanjaka [[Firoza II]] tamin' ny taona 483 sy nampandoa hetra izy ireo nandritra ny taona vitsy. Tamin' io taona 483 io ihany dia lasa [[foto-pampianarana]] ôfisialin' ny Persiana kristiana ny [[nestôrianisma]]. Nanome tombondahiny ny fampianaran' i Mazdàka (mpisoron-dehibe [[Zôrôastrisma|zôrôastriana]] izay nikatsaka ny fampitambatra ny tany) tamin' ny taonjato faha-5 i [[Kavada I]]. Tamin' ny taona 498 dia naongan' ny rahalahiny atao hoe [[Zamaspa]] i Kavàda I nefa niverina teo amin' ny fitondrana indray tamin' ny taona 501 noho ny fanampian' ny Heftalita azy. Niady indroa tamin' ny tany Andrefana i Kavàda tamin' ny taona 523 nefa tsy nahomby izany ka nitsahatra tsy niaro an' i Mazdaka sady nandringana ny mpanaraka ny fivavahany izy. I [[Kôsrô I Anosarvàna]] zanaka sy mpandimby an' i Kavàda dia nahita fahombiazana kokoa tamin' ny ady nifanaovany tamin' ny emperora [[Empira Bizantina|bizantina]] atao hoe [[Jostiniano I]] sady nanitatra ny fahefany hatrany amin' ny [[Ranomasina Mainty]] sy tany [[Kaokazy]], ka izy no mpanjaka matanjaka indrindra tamin' ny mpanjaka sasanida rehetra. Nasiany fanatsarana ny fitanatanan-draharaham-panjakana tao amin' ny empira sady naveriny ho fivavaham-panjakana ny zôrôastrisma. I [[Kôsrô II Abhatveza]] zafikeliny no nanomboka nanao ady lavareny tamin' ny [[Empira Bizantina]] tamin' ny taona 602, ka nandresy sy naka ny ankamaroan' ny tany amin' ny atsimo-andrefan' i [[Anatôlia|Azia Minora]] sy any Egipta. Voasakan' ny emperora bizantina [[Herakliôsy]] izany fanitaran-tany izany, ka teo anelanelan' ny taona 622 sy 627 dia nikisaka tany amin' ny nisy azy volohany ny sisintanin' ny Persiana. I [[Iazdgarda III]] no mpanjaka sasanida farany. Tamin' ny androny (taona 632 hatramin' ny 651) no nidiran' ny [[Arabo (vahoaka)|Arabo]] tao Persia ka nandrava ny fanoherana rehetra ary nanaisotra tsikelikely ny [[zôrôastrisma]] sy nampiditra ny [[Silamo|finoana silamo]] ary nampiditra an' i Persia tao amin' ny [[kalifata]]. == Jereo koa == Ireo fianakavia-mpanjaka nanapaka tany Persia: * [[Empira Akemenida]] (550-330 tal. J.K.) * [[Seleokida|Empira Seleokida]] (330-124 tal. J.K.) * [[Fanjakan' ny Arsakida]] (247 tal. J.K - 224 taor. J.K.) * [[Empira Sasanida]] (224-651 taor. J.K.) * [[Diastia safavida|Diastia Safavida]] (1501-1736 taor. J.K.) * [[Dinastia Afsarida]] (1736-1796 taor. J.K.) * [[Dinastia zanda|Dinastia Zanda]] (1751-1794) * [[Dinastia Kajara]] (1785-1925 taor. J.K.) [[Sokajy:Empira Sasanida]] snslowbz9q1g5b7g5kateyw4gzy0p90 0 266009 1141765 1059495 2026-06-03T05:44:12Z HarryWurst 36292 1141765 wikitext text/x-wiki [[Sary:Naqsh i Rustam. Investiture d'Ardashir 1.jpg|vignette|367x367px|Sary sokitra maneho ny nametrahan' ny andriamanitra [[Ahora Mazda]] an' i Ardasira I eo amin' ny fitondrana.]] I '''Ardasira I''' dia mpanjakan' i [[Persia]] tamin' ny taona 224 hatramin' ny taona 241 izay nanorina ny fianakavia-mpanjaka [[Empira Sasanida|sasanida]], sady zafikelin' i [[Sasàna]]. Teraka tao amin' ny tanàna kely iray ao akaikin' i Istakra (akaikin' i [[Persepôlisy]], ao [[Farsa]]) i Ardasira I. I [[Papàka]] mpanjakan' i Kira (''Khir''), izay nanompo ny mpanjakan' i Istakara, izay mpanompon' ny "mpanjaka lehibe" Artabàna IV ([[Fanjakan' ny Arsakida|arsakida]]) izy. I Rôdaka no anaran-dreniny araka ny sora-tsokitra nampanaovin' i Sapora I zanany. Mety hantsoina hoe ''Ardesira'', ''Ardasera'', ''Ardasesy'', ''Artakserksesy'' na ''Artakserka'' <abbr>I koa izy. Amin' ny [[teny grika]] izy dia atao hoe Αρταξέρξης / ''Artakserksês'' koa.</abbr> Rehefa maty ny rainy tamin' ny taona 212 dia nandimby azy i Ardasira I ka natao governoran' i Darabgerda (i Darab, any [[Iràna]] ankehitriny). Namono ireo rahalahiny izy, niady tamin' ireo mpanjaka madinika mpifanolo-bodirindrina taminy izy (taona 211-212) ka tamin' ny taona 224 dia voaongany koa ny "mpanjaka lehibe" Artabàna V (nanjaka tamin' ny taona 213 hatramin' ny 224), nandritra ny ady nifanaovany taminy tao Hôrmoza. Niantso tena ho ''Sāhān Sāh'' ("mpanjakan' ny mpanjaka", izany hoe emperora) i Ardasira I taty aoriana ka nantsoina hoe ''Dari Ardachir'' (izany hoe "Dariôsy-Ardasira") sady niezaka namerina indray ny firaisan' ny [[Persia|Empira Persiana]] araka ny fomban' ny [[Akemenida]] tamin' ny [[Andro Taloha]]. Nataony fivavaham-panjakana ny [[mazdeisma]] ka nanorina renivohitra vaovao izy, dia i [[Ktesifôna]], izay miorina eo amoron' ny ony [[Tigrisy]] sy teo amin' ny niorenan' ny Seleokia. Tamin' ny faramparan' ny andro niainany i Ardasira I dia nitondra tafika niady matetika tyamin' ny [[Empira Rômana]] nefa tsy nahita fahombiazana. Nandimby azy i Sapôra I zanany. Nohajaina sahala amin' ny [[andriamanitra]] i Ardasira I fahavelony, ka taty aoriana dia nanjary olo-malaza teo amin' ny [[angano]] sy [[fedrà]] persàna. [[Sokajy:mpanjakan' i Persia]] 4e57rnk47lifc3at8gj4csxc078s1vg 0 266012 1141755 979171 2026-06-03T05:22:20Z HarryWurst 36292 1141755 wikitext text/x-wiki I '''Iazdgarda III''' na '''Iazdegerda III''' dia mpanjaka [[sasanida]] tany [[Persia|Iràna taloha]] izay nanjaka tamin'ny taona 632 hatramin'ny 651. Teraka tamin'ny taona 624 tao Istakra (tany [[Parsa]] na [[Farsa]]) ary maty tamin'ny taona 651 tany Merva (tany Margiana) izy. I Borandokta no nodimbiasany ary i Perôza III no nandimby azy. Izy no mpanjaka sasanida farany nanjaka tao [[Persia]]. == Tantaram-pianinany == Zafikelin'i Kosrô II (''Khosro'') sy Srina izy, zanaka lahin'ny andriandahy Sariara (''Shâhriar'') tamin'ny vadintsindranony mainty hoditra izy. Tamin'ny fandringanan'ny Kavada II (''Kavadh'') ny andriandahy zanaka mpanjaka dia nanavotra azy ny rebibeny tamin'ny nanafenany azy tany amin'ny faritany tany Farsa. Nampian'i Rostama (''Rostam'' ''Farrokhzad'') tamin'ny nakany ny renivohitra [[Ktesifôna]] izy tamin'ny faha-16 taonany. Nanomboka tamin'ny 16 Jona 632 ny fanjakany ary izany no fanombohan'ny tetiandron'ny Parsỳ (''Pârsî''). Nanapaka nanohitra azy ny zana-drahalahin-drainy atao hoe Hormizda VI ka tsy nofarana izany fifaninanana iznay raha tsy tamin'ny famonoana ity farany tamin'ny Janoary 633. Nanomboka tamin'ny taona 633/634 dia niatrika ny fananiham-bohitra nataon'ny Arabo miozolmàna, izay efa nanao fanafihana sy fandrobana an'i Arabia persàna nandritra ny fotoana nisian'ny tsy fifanarahan'ny mpandova fitondrana tamin'ny taona 628 hatramin'ny 632, izy. Resy tamin'ny fifanandrenana maro ny mpitari-tafiny, ka isan'izany i Rostama Farokzada (''Rostam Farrokhzad'') tamin'ny Novambra 636 tao Qâdisiya, izay tsy lavitra an'i Hira, ka nahavotsotra ny renivohitra Ktesifôna izany tamin'ny taona 637, ary tao koa ny faharesena mifanesy tamin'io taona io ihany tamin'ny ady bnifabaiovana tao Ahvaza (''Ahvāz''), Jalola (''Jalula''), Ram Hormoza (''Rām'' ''Hurmuz'') ary ny fakan'ny Arabo an'i Kozistàna (''Khuzistan''). Tamin'ny taona 641-642, faharesen'i Pirozàna (''Piruzan'') tamin'ny ady bifanaovana tao Nahavanda (Nahavand) ka nahavotsotra an'i Media, ka nahatonga ny mpanjaka Iazdgarda III hialokaloka tany amin'ny tapany atsimon'ireo fanjakany. Resy indroa koa ny tafik'i Iazdgarda III nobaikoin'i Sarvaraza Jadoy (''Shahrvaraz Jadhuyih'') tao Spahàna (Spahan) tamin'ny taona 642 sy 643 tamin'ny ady notarihin'i Farokzada (''Farrukhzad'') tao Vaja Roda (Waj Rudh) sy ny fianakavia-mpanjaka armeniana Varaza Tirôtsy II Bagratony (''Varaz-Tiroç II Bagratuni''), izay niteraka ny fahaverezan'i Ray sy ny fandiosirany mankany Kôrasàna (''Khorassan''). Rehefa nanao fifanarahana hampitsahatra fotoana fohy ny ady ny Dabvaihida (dinastian'ny Tabarestàna) dia nialokaloka tany Merva (Merv) ao amin'ny sisintaniny atsinanan'ny empira, tao amin'ny ''marzban'' Mahoe izy ka tao izy no novonoin'ny ilay mpitoto vary izy te hangalatra ny firavaka teny aminy tamin'ny fararanon'ny taona 651. Natsipy tany anaty rrenirano ny fatiny nefa hitan'ny tantsaha ka fantatra sady nalevin'i Elia (eveka kristiana [[Nestorianisma|nestôriana]] tao Merva). [[Sokajy:Empira Sasanida]] tdas58f1y3b4nfa2uy0ge1ajrjm7036 0 278812 1141643 1094974 2026-06-02T23:11:19Z Ollin Masa 39614 File 1141643 wikitext text/x-wiki [[File:Pasteur Bizimungu 1998 (cropped).jpg|thumb|Pasteur Bizimungu (1998)]] I '''Pasteur Bizimungu''' dia filoham-pirenen’i [[Roanda]] tamin’ny taona 1994 (taorian’ny famongoran-taranaka) hatramin’ny 2000. Teraka tamin’ny taona 1951 avy amin'y fianakaviana [[Hoto (vahoaka)|hoto]] iray izy. I [[Juvénal Habyarimana]] no filoham-pirenena teo alohany [[Paul Kagame]] no nandimby azy taorian’ny fametrahany fialana. Tanàna ao akaikin’i Gisenyi no nahaterahan’i Bizimungu tao amin’ny fianakaviana hoto iray. Nanjohy ny lalam-pianarana momba ny haisoratra tao Roanda sy tany Frantsa izy. == Talohan'ny naha filoham-pirenena azy == === Tompon’andraikitra tamin’ny orinasam-panjakana === Lasa talen’ny orinasam-panjakana Electrogaz izy taty aoriana sady nanohana ny pôlitikan’ny filoham-pirenena roandey Juvénal Habyarimana, izay Hoto tahaka azy. Nametra-pialana izy tamin’ny taona 1990 sady niampanga an’i Habyarimana ho mpandrehitra adim-poko sy ho mpandefitra amin’ny kolikoly. === Mpitondra tenin’ny FPR === Tamin’ny volana Aogositra 1990 dia nandositra tany [[Oganda]] izy ka tano no naha lasa mpitodra tenin’ny tafika mpioko ao amin’ny ''Front patriotique rwandais'' (FPR) izay nahitana indrindra [[Totsy (vahoaka)|Totsy]] mpitsoa-ponenana sy Hoto mandanja fihetsika vitsivitsy. Nani-bohitra tany amin’ny tapany avaratr’i Roanda ny FPR tamin’ny volana Ôktôbra 1990. I Pasteur Bizimungu no lehiben’ny delegasiona tamin’ny fifampiraharahana momba ny fandriam-pahalemana izay natao tao [[Arusha]] (tanàna any [[Tanzania]]) tamin’ny taona 1993. === Niditra tao amin’ny fitondram-panjakana === Tamin’ny volana Desambra 1993 dia voatendry ho minisitry ny Atitany tao amin’ny governemanta tetezamita izy. Izany governemanta izany dia nanomana ny fifidianana isan-karazany izay hahafahan’ny antoko maro mandray anjara. Tamin’ny volana Avrily 1994 dia maty tamin’ny fitifirana misily ny fiaramanidina nitondra azy ireo ny filoham-pirenana roandey [[Juvénal Habyarimana]] sy ny filoham-pirenena [[Borondy|borondey]] [[Cyprien Ntaryamira]] izay samy Hoto, raha niomana hiantsona tao amin’ny seranam-piaramanidina ao [[Kigali]] ilay fiaramanidina. Nipoaka ny ady an-trano izay niteraka fandringanana tao Roanda ka voarohirohy tamin’izany ny tafika roandey izay nahitana Hoto maro an’isa. Nandritra izany ady an-trano izany, izay nandresen’ny FPR ny tafika roandey, dia nahafatesana olona eo anelanelan’ny 500 000 sy 1 000 000, ka ny ankamaroany dia Totsy. == Nandritra sy taorian'ny naha filoham-pirenena azy == === Filohan’i Roanda taorian’ny ady an-trano === Ny FPR no nandray ny fanapahana ny firenena tamin’ny volana Jolay 1994 ary voatendry ho filoham-pirenena mandritra ny dimy taona i Bizimungu. Nihevitra anefa ny mpanohitra fa i [[Paul Kagame]], izay komandin’ny FPR sady filoham-pirenena lefitra sy minisitry ny Fiarovana, no tena nihazona ny fahefana, fa i Bizimungu kosa dia saribakoly fotsiny. Tamin’ny volana Marsa 2000 dia nametra-pialana i Bizimungu satria tsy nakasitrahiny ireo Totsy teo amin’ny fitondrana, indrindra ireo niaina am-pialokalofana tany Oganda, izay nanao fanadihadiana momba ilay ady an-trano mba hahatonga ny mpitondra fanajakana hoto hametra-pialana. Isan’ny nametra-pialana, iray volana talohan’izany, ny praiministra Pierre-Célestin Rwigema. Voatendry handimby an’i Bizimungu i Paul Kagame. Tamin’izany fotona izany indrindra no nivoaka am-pahibemaso ny tatitra nataon’ny mpanadihady ao amin’ny ''Tribunal pénal international pour le Rwanda'' (TPIR) (ao amin’ny [[Firenena Mikambana]]), izay nanambara fa voarohirohy tamin’ny fitifirana ny fiaramanidina nitondra ny filoham-pirenena roa roandey sy borondey tamin’ny taona 1994 i Paul Kagame. === Nitarika antoko mpanohitra === Tamin’ny taona 2002 dia nanangana antoko pôlitika vaovao i Bizimungu, dia ny ''Parti démocratique pour le renouveau'' (PDR-Ubuyanja), nefa nosamborina sy napidirina am-ponja izy satria nampangaina ho mpampizarazara ara-poko. Izany fanamelohana izany dia heverin’ny mpanara-maso ny fiainam-pirenen’i Roanda ho fomba natao mba hanilihana ny mpifanandrina ara-pôlitika amin'i Paul Kagame tsy ho afa-mihetsika. Tamin’ny taona 2004 dia voaheloka ho nanohintohina ny filaminan’ny fanjakana izy (fikasana hamono ny mpitondra fanjakana) i Bizimungu ka voaheloka an-tranomaizina mandritra ny 15 taona noho izy nampangaina ho mpiray tsikombakomba amin’ny olon-dratsy sy mpamporisika ny olona tsy hanaja ny mpitondra fanjakana ary mpanodikodina volam-panjakana. == Jereo koa == Ireo filoham-pirenena roandey: * [[Dominique Mbonyumutwa]] * [[Grégoire Kayibanda]] * [[Juvénal Habyarimana]] * [[Pasteur Bizimungu]] * [[Paul Kagame]] [[Sokajy:pasitera Roanda]] [[Sokajy:Mpanao politika roandey]] [[Sokajy:Filohan'i Roanda]] idwwec7clv4jisrylwrobjy9qdvka4h 0 279022 1141553 1089868 2026-06-02T12:49:57Z Mammysou17 34685 1141553 wikitext text/x-wiki Inty ny '''lisitry ny korian-drano eto [[Madagasikara]]''', izay mandahatra ny anaran' ny [[renirano]] sy ny [[ony]] ary ny [[sakelidrano]] eto amin' ny Nosy.[[Sary:Madagascar rivers.svg|vignette|396x396px|Sarin-tany maneho ny [[ony]] sy ny [[renirano]] lehibe eto [[Madagasikara]]]] == Lisitry ny renirano sy ny ony araka abidy == Indreto ny anaran' ny [[renirano]] sy ny [[ony]] eto [[Madagasikara]] alahatra araka [[abidy]]. === A === * [[Ambalona]], [[Ambato (renirano)|Ambato]], [[Andranotsimisiamalona]], [[Anjobony]], [[Ankavanana]], [[Ankavia]] (Faritra Sava), [[Androranga]], [[Anjobony]], [[Antainambalana]] === B === * [[Bemarivo (renirano)|Bemarivo]], [[Bemarivo (Sofia)]], [[Besokatra]], [[Betsiboka (renirano)|Betsiboka]], [[Bombetoka (renirano)|Bombetoka]] ===E=== * [[Esama]] (Faritra Anosy) === F === * [[Fanambana (renirano)|Fanambana]], [[Faraony]], [[Fiherenana]] === I === * [[Iazafo]], [[Ifasy]], [[Ihosy (renirano)|Ihosy]], [[Ikopa]], [[Imaloto]], [[Irodo]], [[Ivondro (renirano)|Ivondro]], [[Inongy]], [[Itomampy]], [[Ionaivo]], === J === * [[Jabo]] === L === * [[Lakandranon' ny Pangalana]], [[Linta]], [[Lokoho]], [[Loky]] === M === * [[Maevarano]], [[Mahajamba]], [[Mahajilo-Kitsamby|Mahajilo]], [[Maharivo]], [[Mahavavy Avaratra]], [[Mahavavy Atsimo]], [[Manambaho]], [[Manambato (renirano)|Manambato]], [[Manambolo (renirano)|Manambolo]], [[Manambovo]], [[Manampatrana (renirano)|Manampatrana]], [[Mananara Avaratra (renirano)]], [[Mananara Atsimo (renirano)]], [[Mananivo]], [[Mananjary (renirano)|Mananjary]], [[Mananjeba]], [[Mandrare]], [[Mangarahara]], [[Mangoky]], [[Mangoro]], [[Mania]], [[Maningory]], [[Maningoza]], [[Marimbona]], [[Matitanana]], [[Matsiatra]], [[Menarahaka]], [[Menarandra]], [[Morondava (renirano)|Morondava]], === N === * [[Namorona (renirano)|Namorona]], [[Nosivolo]], === O === * [[Onibe]], [[Onilahy (renirano)|Onilahy]], [[Onive]], - [[Onive (Sava)]] === P === * [[Lakandranon' ny Pangalana|Pangalana (lakandrano)]] === R === * [[Ramena (renirano)|Ramena]], [[Rantabe (renirano)|Rantabe]], [[Rianila]], [[Ranobe]], === S === * [[Sahamaitso]], [[Saharenana]], [[Sahatandra]], [[Sahatavy (renirano)|Sahatavy]], [[Sakaleona]], [[Sakanila]], [[Sakay (renirano)|Sakay]], [[Sakeny]], [[Sambao]], [[Sambirano]], [[Sandrananta]], [[Sandrangato]], [[Sandratsio]], [[Simianona]], [[Sisaony]], [[Sofia (renirano)|Sofia]] === T === * [[Taheza (renirano)|Taheza]], [[Tandra]], [[Tsiribihina|Tsi]]<span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-0"></span>[[Tsiribihina|ribihina]], [[Tsaratamana]], === V === * [[Vohipeno (renirano)|Vohipeno]], [[Vohitra (renirano)|Vohitra]] === Z === *[[Zomandao]] == Fanasokajiana araka ny lafin-dranony == [[Sary:Rijeke madagaskara.svg|vignette|342x342px|Sarin-tanin' i [[Madagasikara]] maneho ny lafin-dranono sy ny renirano ary ny ony sasany ao aminy]] === Lafin-dranon' i Ambre === Mirefy 11&nbsp;200 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: *[[Besokatra]], 40 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;300 <abbr>km²</abbr>) * [[Irodo]], 80 <abbr>km</abbr> (4&nbsp;300 <abbr>km²</abbr>) * [[Saharenana]], 52 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;300 <abbr>km²</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-1"></span>) === Lafin-dranon' i Tsaratanàna === Mirefy 20&nbsp;000 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Bemarivo (renirano)|Bemarivo]], 140 <abbr>km</abbr> * [[Maevarano]], 203 <abbr>km</abbr> * [[Mahavavy]], 160 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;345 <abbr>km²</abbr>) * [[Sambirano]], 124 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-2"></span> === Lafin-drano Atsinanana: === Mirefy 150&nbsp;000 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Faraony]], 150 <abbr>km</abbr> (2&nbsp;761 <abbr>km²</abbr>) * [[Ivondro (renirano)|Ivondro]], 150 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;513 <abbr>km²</abbr>) * [[Mananjary (renirano)|Mananjary]], 212 <abbr>km</abbr> (7&nbsp;002 <abbr>km²</abbr>) * [[Mananara]], 323 <abbr>km</abbr> (17&nbsp;230 <abbr>km²</abbr><span class="reference" id="cite_ref-2"></span>) * [[Mangoro]], 300 <abbr>km</abbr> (17&nbsp;704 <abbr>km²</abbr>) * [[Maningory]], 260 <abbr>km</abbr> (12&nbsp;646 <abbr>km²</abbr>) * [[Namorona (renirano)|Namorona]], 103 <abbr>km</abbr> (2&nbsp;079 <abbr>km²</abbr>) * [[Rianila]], 134 <abbr>km</abbr> (7&nbsp;594 <abbr>km²</abbr>) * [[Sandratsio]], 125 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-3"></span> === Lafin-drano Andrefana === Mirefy 365&nbsp;000 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Betsiboka (renirano)|Betsiboka]], 605 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-3"></span> (48&nbsp;879 <abbr>km²</abbr>) ** [[Ikopa]], 485 <abbr>km</abbr> * [[Mahajamba]], 298 <abbr>km</abbr> (14&nbsp;883 <abbr>km²</abbr>) * [[Mahavavy]], 160 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;270 <abbr>km²</abbr>) * [[Mahavavy Atsimo]], 410 <abbr>km</abbr> (16&nbsp;475 <abbr>km²</abbr>) ** [[Tandra]] * [[Manambolo (renirano)|Manambolo]], 370 <abbr>km</abbr> (13&nbsp;970 <abbr>km²</abbr>) * [[Mangoky]], 714 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-4"></span> (55&nbsp;884 <abbr>km²</abbr>) * [[Onilahy (renirano)|Onilahy]], 400 <abbr>km</abbr> (32&nbsp;225 <abbr>km²</abbr>) ** [[Imaloto-Lalana]], 242 <abbr>km</abbr> * [[Sofia (renirano)|Sofia]], 328 <abbr>km</abbr> (28&nbsp;295 <abbr>km²</abbr>) ** [[Mangarahara]], ** [[Anjobony]], 200 <abbr>km</abbr> ** [[Bemarivo (renirano)|Bemarivo]], 265 <abbr>km</abbr> * [[Tsiribihina]], 100 <abbr>km</abbr> (49&nbsp;800 <abbr>km²</abbr>) ** [[Sakeny]], 170 <abbr>km</abbr> ** [[Mahajilo-Kitsamby]], 260 <abbr>km</abbr> ** [[Mania]]<span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-4"></span> === Lafin-drano Atsimo === Mirefy 48&nbsp;750 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Linta]], 173 <abbr>km</abbr> (5&nbsp;437 <abbr>km²</abbr>) * [[Manambovo]], 165 <abbr>km</abbr> (4&nbsp;765 <abbr>km²</abbr>) * [[Menarandra]], 235 <abbr>km</abbr> (8&nbsp;624 <abbr>km²</abbr>) * [[Mandrare]], 270 <abbr>km</abbr> (12&nbsp;547 <abbr>km²</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-5"></span>) == Jereo koa == * [[Lisitry ny farihy eto Madagasikara|Lisitry ny farihy eto Madagas]]<span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-5"></span>[[Lisitry ny farihy eto Madagasikara|ikara]] {{reflist}} {{Renirano malagasy}} [[Sokajy:Reniranon'i Madagasikara]] 3iyn4sd5hn5j9ji2zb21sks36evyads 1141554 1141553 2026-06-02T12:53:57Z Mammysou17 34685 1141554 wikitext text/x-wiki Inty ny '''lisitry ny korian-drano eto [[Madagasikara]]''', izay mandahatra ny anaran' ny [[renirano]] sy ny [[ony]] ary ny [[sakelidrano]] eto amin' ny [[Nosy]].[[Sary:Madagascar rivers.svg|vignette|396x396px|Sarin-tany maneho ny [[ony]] sy ny [[renirano]] lehibe eto [[Madagasikara]]]] == Lisitry ny renirano sy ny ony araka abidy == Indreto ny anaran' ny [[renirano]] sy ny [[ony]] eto [[Madagasikara]] alahatra araka [[abidy]]. === A === * [[Ambalona]], [[Ambato (renirano)|Ambato]], [[Andranotsimisiamalona]], [[Anjobony]], [[Ankavanana]], [[Ankavia]] (Faritra Sava), [[Androranga]], [[Anjobony]], [[Antainambalana]] === B === * [[Bemarivo (renirano)|Bemarivo]], [[Bemarivo (Sofia)]], [[Besokatra]], [[Betsiboka (renirano)|Betsiboka]], [[Bombetoka (renirano)|Bombetoka]] ===E=== * [[Esama]] (Faritra Anosy) === F === * [[Fanambana (renirano)|Fanambana]], [[Faraony]], [[Fiherenana]] === I === * [[Iazafo]], [[Ifasy]], [[Ihosy (renirano)|Ihosy]], [[Ikopa]], [[Imaloto]], [[Irodo]], [[Ivondro (renirano)|Ivondro]], [[Inongy]], [[Itomampy]], [[Ionaivo]], === J === * [[Jabo]] === L === * [[Lakandranon' ny Pangalana]], [[Linta]], [[Lokoho]], [[Loky]] === M === * [[Maevarano]], [[Mahajamba]], [[Mahajilo-Kitsamby|Mahajilo]], [[Maharivo]], [[Mahavavy Avaratra]], [[Mahavavy Atsimo]], [[Manambaho]], [[Manambato (renirano)|Manambato]], [[Manambolo (renirano)|Manambolo]], [[Manambovo]], [[Manampatrana (renirano)|Manampatrana]], [[Mananara Avaratra (renirano)]], [[Mananara Atsimo (renirano)]], [[Mananivo]], [[Mananjary (renirano)|Mananjary]], [[Mananjeba]], [[Mandrare]], [[Mangarahara]], [[Mangoky]], [[Mangoro]], [[Mania]], [[Maningory]], [[Maningoza]], [[Marimbona]], [[Matitanana]], [[Matsiatra]], [[Menarahaka]], [[Menarandra]], [[Morondava (renirano)|Morondava]], === N === * [[Namorona (renirano)|Namorona]], [[Nosivolo]], === O === * [[Onibe]], [[Onilahy (renirano)|Onilahy]], [[Onive]], - [[Onive (Sava)]] === P === * [[Lakandranon' ny Pangalana|Pangalana (lakandrano)]] === R === * [[Ramena (renirano)|Ramena]], [[Rantabe (renirano)|Rantabe]], [[Rianila]], [[Ranobe]], === S === * [[Sahamaitso]], [[Saharenana]], [[Sahatandra]], [[Sahatavy (renirano)|Sahatavy]], [[Sakaleona]], [[Sakanila]], [[Sakay (renirano)|Sakay]], [[Sakeny]], [[Sambao]], [[Sambirano]], [[Sandrananta]], [[Sandrangato]], [[Sandratsio]], [[Simianona]], [[Sisaony]], [[Sofia (renirano)|Sofia]] === T === * [[Taheza (renirano)|Taheza]], [[Tandra]], [[Tsiribihina|Tsi]]<span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-0"></span>[[Tsiribihina|ribihina]], [[Tsaratamana]], === V === * [[Vohipeno (renirano)|Vohipeno]], [[Vohitra (renirano)|Vohitra]] === Z === *[[Zomandao]] == Fanasokajiana araka ny lafin-dranony == [[Sary:Rijeke madagaskara.svg|vignette|342x342px|Sarin-tanin' i [[Madagasikara]] maneho ny lafin-dranono sy ny renirano ary ny ony sasany ao aminy]] === Lafin-dranon' i Ambre === Mirefy 11&nbsp;200 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: *[[Besokatra]], 40 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;300 <abbr>km²</abbr>) * [[Irodo]], 80 <abbr>km</abbr> (4&nbsp;300 <abbr>km²</abbr>) * [[Saharenana]], 52 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;300 <abbr>km²</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-1"></span>) === Lafin-dranon' i Tsaratanàna === Mirefy 20&nbsp;000 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Bemarivo (renirano)|Bemarivo]], 140 <abbr>km</abbr> * [[Maevarano]], 203 <abbr>km</abbr> * [[Mahavavy]], 160 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;345 <abbr>km²</abbr>) * [[Sambirano]], 124 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-2"></span> === Lafin-drano Atsinanana: === Mirefy 150&nbsp;000 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Faraony]], 150 <abbr>km</abbr> (2&nbsp;761 <abbr>km²</abbr>) * [[Ivondro (renirano)|Ivondro]], 150 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;513 <abbr>km²</abbr>) * [[Mananjary (renirano)|Mananjary]], 212 <abbr>km</abbr> (7&nbsp;002 <abbr>km²</abbr>) * [[Mananara]], 323 <abbr>km</abbr> (17&nbsp;230 <abbr>km²</abbr><span class="reference" id="cite_ref-2"></span>) * [[Mangoro]], 300 <abbr>km</abbr> (17&nbsp;704 <abbr>km²</abbr>) * [[Maningory]], 260 <abbr>km</abbr> (12&nbsp;646 <abbr>km²</abbr>) * [[Namorona (renirano)|Namorona]], 103 <abbr>km</abbr> (2&nbsp;079 <abbr>km²</abbr>) * [[Rianila]], 134 <abbr>km</abbr> (7&nbsp;594 <abbr>km²</abbr>) * [[Sandratsio]], 125 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-3"></span> === Lafin-drano Andrefana === Mirefy 365&nbsp;000 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Betsiboka (renirano)|Betsiboka]], 605 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-3"></span> (48&nbsp;879 <abbr>km²</abbr>) ** [[Ikopa]], 485 <abbr>km</abbr> * [[Mahajamba]], 298 <abbr>km</abbr> (14&nbsp;883 <abbr>km²</abbr>) * [[Mahavavy]], 160 <abbr>km</abbr> (3&nbsp;270 <abbr>km²</abbr>) * [[Mahavavy Atsimo]], 410 <abbr>km</abbr> (16&nbsp;475 <abbr>km²</abbr>) ** [[Tandra]] * [[Manambolo (renirano)|Manambolo]], 370 <abbr>km</abbr> (13&nbsp;970 <abbr>km²</abbr>) * [[Mangoky]], 714 <abbr>km</abbr><span class="reference" id="cite_ref-4"></span> (55&nbsp;884 <abbr>km²</abbr>) * [[Onilahy (renirano)|Onilahy]], 400 <abbr>km</abbr> (32&nbsp;225 <abbr>km²</abbr>) ** [[Imaloto-Lalana]], 242 <abbr>km</abbr> * [[Sofia (renirano)|Sofia]], 328 <abbr>km</abbr> (28&nbsp;295 <abbr>km²</abbr>) ** [[Mangarahara]], ** [[Anjobony]], 200 <abbr>km</abbr> ** [[Bemarivo (renirano)|Bemarivo]], 265 <abbr>km</abbr> * [[Tsiribihina]], 100 <abbr>km</abbr> (49&nbsp;800 <abbr>km²</abbr>) ** [[Sakeny]], 170 <abbr>km</abbr> ** [[Mahajilo-Kitsamby]], 260 <abbr>km</abbr> ** [[Mania]]<span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-4"></span> === Lafin-drano Atsimo === Mirefy 48&nbsp;750 <abbr>km²</abbr> ity lafin-drano ity, ka ireto ny ony sy ny renirano ao aminy: * [[Linta]], 173 <abbr>km</abbr> (5&nbsp;437 <abbr>km²</abbr>) * [[Manambovo]], 165 <abbr>km</abbr> (4&nbsp;765 <abbr>km²</abbr>) * [[Menarandra]], 235 <abbr>km</abbr> (8&nbsp;624 <abbr>km²</abbr>) * [[Mandrare]], 270 <abbr>km</abbr> (12&nbsp;547 <abbr>km²</abbr><span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-5"></span>) == Jereo koa == * [[Lisitry ny farihy eto Madagasikara|Lisitry ny farihy eto Madagas]]<span class="reference" id="cite_ref-voyage_1-5"></span>[[Lisitry ny farihy eto Madagasikara|ikara]] {{reflist}} {{Renirano malagasy}} [[Sokajy:Reniranon'i Madagasikara]] rszaxf3ea6699l7kzufdoxiw0jzblwc 0 279040 1141557 1085335 2026-06-02T13:49:36Z Haër14 35835 1141557 wikitext text/x-wiki [[File:Ikopa les Ponts de Tanjombato.jpg|thumb|Ny reniranon' i Ikopa sy ny tetezana ao [[Tanjombato]]|330x330px]] [[Sary:Ikopa River Madagascar.jpg|vignette|Ny reniranin' Ikopa]] '''Ikopa''' dia reniranon' i [[Madagasikara]] izay mamakivaky ny tanànan' [[Antananarivo]], [[faritra Analamanga]], [[Faritanin'i Antananarivo |faritanin' Antananarivo]], ka mivarina ao amin' ny renirano [[Betsiboka (renirano)|Betsiboka]]. Ny loharanon' Ikopa, izay atao hoe Varahina, dia ao Angavokely ao amin' ny [[distrikan'Andramasina|distrikan' Andramasina]], any amin' ny haambo 1&nbsp;810&nbsp;m.[[Sary:Ikopa River with pirogues Antananarivo Madagascar.jpg|vignette|Ny reniranon' Ikopa sy ny lakana ao Antananarivo]] [[Sary:Betsiboka OSM.png|vignette|Ny ony [[Betsiboka (ony)|Betsiboka]] sy ny renirano manompo azy, anisan' izany Ikopa]] Ao amin' io renirano io no misy ny iray amin' ny toby famokarana [[herinaratra]] mahery vaika indrindra eto [[Madagasikara]]: ny toby famokarana herinaratra avy amin' ny rano ao Antelomita. == Jereo koa == * [[Lisitry ny renirano eto Madagasikara]] {{reflist}} {{commonscat|Ikopa River}} {{Renirano malagasy}} [[Sokajy:Reniranon'i Madagasikara]] [[Sokajy:Faritra Analamanga]] jrcp8ycl9vz2y0tpuiuxcdj1sw8urm8 1141558 1141557 2026-06-02T13:50:27Z Haër14 35835 1141558 wikitext text/x-wiki [[File:Ikopa les Ponts de Tanjombato.jpg|thumb|Ny reniranon' i Ikopa sy ny tetezana ao [[Tanjombato]]|330x330px]] [[Sary:Ikopa River Madagascar.jpg|vignette|Ny reniranin' Ikopa]] '''Ikopa''' dia reniranon' i [[Madagasikara]] izay mamakivaky ny tanànan' [[Antananarivo]], [[faritra Analamanga]], [[Faritanin'i Antananarivo |faritanin' Antananarivo]], ka mivarina ao amin' ny renirano [[Betsiboka (renirano)|Betsiboka]]. Ny loharanon' Ikopa, izay atao hoe Varahina, dia ao Angavokely ao amin' ny [[distrikan'Andramasina|distrikan' Andramasina]], izay manana haambo 1&nbsp;810&nbsp;m.[[Sary:Ikopa River with pirogues Antananarivo Madagascar.jpg|vignette|Ny reniranon' Ikopa sy ny lakana ao Antananarivo]] [[Sary:Betsiboka OSM.png|vignette|Ny ony [[Betsiboka (ony)|Betsiboka]] sy ny renirano manompo azy, anisan' izany Ikopa]] Ao amin' io renirano io no misy ny iray amin' ny toby famokarana [[herinaratra]] mahery vaika indrindra eto [[Madagasikara]]: ny toby famokarana herinaratra avy amin' ny rano ao Antelomita. == Jereo koa == * [[Lisitry ny renirano eto Madagasikara]] {{reflist}} {{commonscat|Ikopa River}} {{Renirano malagasy}} [[Sokajy:Reniranon'i Madagasikara]] [[Sokajy:Faritra Analamanga]] srjvbbc4uhasdoysaybd8vfhjlo3y1p 0 280716 1141692 1059261 2026-06-03T03:41:11Z HarryWurst 36292 1141692 wikitext text/x-wiki [[Sary:Old_Town_of_Tarsus,_Mersin.jpg|thumb]] I '''Tarsa''' na '''Tarsôsy''' na '''Tarsy''' dia tanàna any atsimon' ny afovoan' i [[Torkia]], 20 km miala ny [[Mediteranea]], ao amin' ny faritra ara-tantaran' i [[Kilikia]] na Silisia (amin' ny [[Fiteny tiorka|teny tiorka]]: İçel). Izy io dia ampahany amin'ny faritry ny renivohitra Adana-Mersin, faritra lehibe indrindra fahefatra ao Torkia misy mponina 3 tapitrisa. Atao hoe ''Tārša'' izy amin' ny [[Fiteny hitita|teny hitita]], Ταρσός / ''Tarsós'' amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]], Տարսոն / ''Tarson'' amin' ny ​​[[Fiteny armeniana|teny armeniana]], ary طَرَسُوس / ''Ṭarsūs'' amin' ny [[Fiteny arabo|teny arabo]]. Efa 6 000 taona ny tantaran' i Tarsa izay toerana manan-danja ho an' ny sivilizasiôna isan-karazany nandritra ny taonjato maro. Nandritra ny [[Empira Rômana|Empira Rômanina]], i Tarsa no renivohitry ny faritany rômanan' i [[Kilikia]] na Silisia. Tao no nisy ny fihaonana voalohany teo amin' i [[Marko Antonio]] sy i [[Kleôpatra VII|Kleôpatra]], ary toerana nahaterahan' i [[Paoly (apôstôly)|Paoly]] Apôstôly. Ankehitriny i Tarsa dia distrika any amin' ny ilany atsinanan' ny Faritanin' i Mersin ao afovoan' ny Faritra Çukurova ao [[Torkia]]. [[Sokajy:Tanàna ao Torkia]] 4smqa8fuqj9f8bbyibre1b25oeeq1up 0 281938 1141786 1067847 2026-06-03T09:34:56Z HarryWurst 36292 1141786 wikitext text/x-wiki {{coord|22|24|S|45|37|E| {{infobox tanàna |anarana=Tanamary |faritany=[[Faritanin' i Toliara|Toliary]] |faritra = [[Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= 5172 |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary= }} I '''Tanamary''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]], [[Faritra Atsimo-Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]]. == Jereo koa == * Kaominina ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]]: [[Behisatra]], [[Bemavo]], [[Beroroha]]''',''' [[Fanjakana (Beroroha)|Fanjakana]], [[Mandronarivo]], [[Marerano]], [[Sakena]], [[Tanamary]], [[Tanandava (Beroroha)|Tanandava]] * Distrika ao amin' ny [[Faritra Atsimo-Andrefana]]: [[Distrikan' Ampanihy]], [[Distrikan' Ankazoabo]], [[Distrikan' i Benenitra]], [[Distrikan' i Betioky-Atsimo]], [[Distrikan' i Beroroha]], [[Distrikan' i Morombe]], [[Distrikan' i Sakaraha]], [[Distrikan' i Toliara I]], [[Distrikan' i Toliara II]] {{Atsimo-Andrefana}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Tanàna ao Madagasikara]] 1ir6soc2oln0qfgyhwd2uvi5vvhhho2 1141787 1141786 2026-06-03T09:35:05Z HarryWurst 36292 1141787 wikitext text/x-wiki {{coord|22|24|S|45|37|E|}} {{infobox tanàna |anarana=Tanamary |faritany=[[Faritanin' i Toliara|Toliary]] |faritra = [[Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= 5172 |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary= }} I '''Tanamary''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]], [[Faritra Atsimo-Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]]. == Jereo koa == * Kaominina ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]]: [[Behisatra]], [[Bemavo]], [[Beroroha]]''',''' [[Fanjakana (Beroroha)|Fanjakana]], [[Mandronarivo]], [[Marerano]], [[Sakena]], [[Tanamary]], [[Tanandava (Beroroha)|Tanandava]] * Distrika ao amin' ny [[Faritra Atsimo-Andrefana]]: [[Distrikan' Ampanihy]], [[Distrikan' Ankazoabo]], [[Distrikan' i Benenitra]], [[Distrikan' i Betioky-Atsimo]], [[Distrikan' i Beroroha]], [[Distrikan' i Morombe]], [[Distrikan' i Sakaraha]], [[Distrikan' i Toliara I]], [[Distrikan' i Toliara II]] {{Atsimo-Andrefana}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Tanàna ao Madagasikara]] l4ira4yoa7kfrlb088hdwtuduce7b6r 1141788 1141787 2026-06-03T09:35:41Z HarryWurst 36292 1141788 wikitext text/x-wiki {{coord|22|24|S|45|36|30|E|}} {{infobox tanàna |anarana=Tanamary |faritany=[[Faritanin' i Toliara|Toliary]] |faritra = [[Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= 5172 |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary= }} I '''Tanamary''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]], [[Faritra Atsimo-Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]]. == Jereo koa == * Kaominina ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]]: [[Behisatra]], [[Bemavo]], [[Beroroha]]''',''' [[Fanjakana (Beroroha)|Fanjakana]], [[Mandronarivo]], [[Marerano]], [[Sakena]], [[Tanamary]], [[Tanandava (Beroroha)|Tanandava]] * Distrika ao amin' ny [[Faritra Atsimo-Andrefana]]: [[Distrikan' Ampanihy]], [[Distrikan' Ankazoabo]], [[Distrikan' i Benenitra]], [[Distrikan' i Betioky-Atsimo]], [[Distrikan' i Beroroha]], [[Distrikan' i Morombe]], [[Distrikan' i Sakaraha]], [[Distrikan' i Toliara I]], [[Distrikan' i Toliara II]] {{Atsimo-Andrefana}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Tanàna ao Madagasikara]] k3ngy7j4ru0d26hw6d8hma5bz95ca1u 1141789 1141788 2026-06-03T09:35:58Z HarryWurst 36292 1141789 wikitext text/x-wiki {{coord|22|24|S|45|36|29|E|}} {{infobox tanàna |anarana=Tanamary |faritany=[[Faritanin' i Toliara|Toliary]] |faritra = [[Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= 5172 |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary= }} I '''Tanamary''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]], [[Faritra Atsimo-Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]]. == Jereo koa == * Kaominina ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]]: [[Behisatra]], [[Bemavo]], [[Beroroha]]''',''' [[Fanjakana (Beroroha)|Fanjakana]], [[Mandronarivo]], [[Marerano]], [[Sakena]], [[Tanamary]], [[Tanandava (Beroroha)|Tanandava]] * Distrika ao amin' ny [[Faritra Atsimo-Andrefana]]: [[Distrikan' Ampanihy]], [[Distrikan' Ankazoabo]], [[Distrikan' i Benenitra]], [[Distrikan' i Betioky-Atsimo]], [[Distrikan' i Beroroha]], [[Distrikan' i Morombe]], [[Distrikan' i Sakaraha]], [[Distrikan' i Toliara I]], [[Distrikan' i Toliara II]] {{Atsimo-Andrefana}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Tanàna ao Madagasikara]] kjsg41izuya4weuupmihjjx2fnuzfg2 1141790 1141789 2026-06-03T09:36:54Z HarryWurst 36292 1141790 wikitext text/x-wiki {{coord|22|24|S|45|36|E|}} {{infobox tanàna |anarana=Tanamary |faritany=[[Faritanin' i Toliara|Toliary]] |faritra = [[Atsimo-Andrefana]] |isam-ponina= 5172 |velarantany = |firenena={{Madagasikara}} |sary= }} I '''Tanamary''' dia kaominina malagasy ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]], [[Faritra Atsimo-Andrefana]], [[Faritanin' i Toliara]]. == Jereo koa == * Kaominina ao amin' ny [[Distrikan' i Beroroha]]: [[Behisatra]], [[Bemavo]], [[Beroroha]]''',''' [[Fanjakana (Beroroha)|Fanjakana]], [[Mandronarivo]], [[Marerano]], [[Sakena]], [[Tanamary]], [[Tanandava (Beroroha)|Tanandava]] * Distrika ao amin' ny [[Faritra Atsimo-Andrefana]]: [[Distrikan' Ampanihy]], [[Distrikan' Ankazoabo]], [[Distrikan' i Benenitra]], [[Distrikan' i Betioky-Atsimo]], [[Distrikan' i Beroroha]], [[Distrikan' i Morombe]], [[Distrikan' i Sakaraha]], [[Distrikan' i Toliara I]], [[Distrikan' i Toliara II]] {{Atsimo-Andrefana}} {{reflist}} [[Sokajy:Kaominina any Faritra Atsimo-Andrefana]] [[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]] [[Sokajy:Tanàna ao Madagasikara]] rlx94wf8vkfp5sj29ntjzryig3nt3vm 0 282001 1141775 1045404 2026-06-03T07:51:20Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[Catalonia]] ho [[Katalonia]] i HarryWurst 1045404 wikitext text/x-wiki [[Sary:Cataluna in Spain (including Canarias).svg|vignette|I Catalonia ao Espaina]] [[Sary:Flag of Catalonia.svg|vignette|Sainan' i Catalonia]] I '''Catalonia''' dia vondrom-piarahamonina mizaka tena ([[Fiteny espaniôla|espaniôla]]: ''Comunidad autónomas'') any avaratra atsinanan' i [[Espaina]] izay heverina amin' ny fomba ôfisialy ho manana zom-pirenena. Ny renivohiny dia ny tanànan' i [[Barselona|Barcelona]]. Atao hoe '''Catalunya''' amin' ny [[Fiteny katalàna|teny katalana]], '''Catalonha''' amin' ny [[Fiteny ôksitana|teny ôksitana]], '''Cataluña''' amin' ny [[Fiteny espaniôla|teny espaniôla]], '''Catalogne''' amin' ny [[Fiteny frantsay|teny frantsay]], ary '''Catalonia''' amin' ny [[Fiteny anglisy|teny anglisy]]. [[Sary:CatMCVPtoponims.svg|vignette|Fizaràna ara-pitantanana ny tanin' i Catalonia ]] Voahodidin' ny Comunidad Valenciana any atsimo, i Aragon any andrefana, i [[Frantsa]] any avaratra, Andorra any avaratra-andrefana, ary ny [[Ranomasina Mediteranea]] any atsinanana. Manamorona an’ i Frantsa ny ampahany betsaka amin’ ny taniny. Mandrakotra velaran-tany 31&nbsp;950&nbsp;km² (6&nbsp;% amin' ny velaran' i Espaina). Ny [[fiteny ôfisialy]] diany [[Fiteny katalàna|fiteny katalana]], ny [[fiteny ôksitana]] (fitenim-paritra araney any amin' ny Lohasahan' i Aran) ary ny [[fiteny espaniôla]] na kastiliana. Tamin'ny taona 2015 dia nisy mponina 7&nbsp;508&nbsp;106 (17&nbsp;% amin' ny vahoaka espaniôla), ka izy no vondrom-piarahamonina faharoa lehibe indrindra ao Espaina taorian' i Andalusia ary fizaràn-tany fahafolo amin' ny ambaratongam-pitantanana voalohany any Eorôpa amin' ny lafin' ny mponina. Izy koa no be mponina indrindra ao amin' ny Tany Katalana ([[Fiteny katalàna|katalana]]: ''Països Catalans''), vondrona ara-kolontsaina sy fiteny izay mampifandray azy amin' ny Vondrona Valentsiana (''Comunidad Valenciana''), amin' ny Nosy Baleares, amin' ny [[Andôra|Printsipaotean' i Andôra]], amin' ny Franja de Aragón ary amin' ny ankamaroan' ny departemanta frantsay ao [[Pyrénées-Orientales]]. I Catalonia dia iray amin' ireo vondrom-piarahamonina mizaka tena (espaniôla: ''comunidades autónomas'') miisa 17 ao Espaina, ary manana ny maha izy azy manokana izay asehon' ny governemantany, ny sainany ary ny fiteniny (fiteny katalana), ankoatry ny singa hafa. Voafehin ’ny sata mifehy ny fizakan-tena izy io. Ny Parlemantan' i Catalonia dia mamaritra an' i Catalonia ho firenena (katalana: ''nació'', espaniôla: ''nación''). Ny Parlemantan' i Catalonia, izay manana ny maro an' isa mitaky fahaleovantena, dia nanambara ny Repoblika Katalana (katalana: ''República Catalana'') tamin' ny 27 Oktobra 20174, nitarika an' i Espaina hampiato vonjimaika ny fahefana rehetra nomena lamina ara-pôlitika ao Catalonia, atao hoe ''Generalitat de Catalunya'' (katalana), na ''Generalitat de Catalonha'' (ôksitana) na ''Generalidad de Cataluña'' (espaniôla), lamina izay ahitana antenimiera (''Parlament de Catalunya'') sy fiadidian' ny filoha (''Presidència de la Generalitat de Catalunya''), fiankevitra mpanatanteraka (''Consell Executiu'' na ''Govern de la Generalitat''). Amin' ny lafiny fitantanana, mizara ho 42 ''comarques'' i Catalonia, mivondrona ho faritany (katalana: ''províncies''; espaniôla: ''provincias'') efatra: Barcelona, Girona, Lleida ary Tarragona. Ny tangoron-tanàna lehibe indrindra dia ny an' i [[Barselona|Barcelona]], ​​​​izay faritra an-tanàn-dehibe faharoa lehibe indrindra any Espaina, eo anilan' i [[Madrid]] sy i [[Tarragona]]. l1flxb6byjab1b1jjjp6lj4ah5j6409 1141777 1141775 2026-06-03T07:52:20Z HarryWurst 36292 1141777 wikitext text/x-wiki [[Sary:Cataluna in Spain (including Canarias).svg|vignette|I Catalonia ao Espaina]] [[Sary:Flag of Catalonia.svg|vignette|Sainan' i Catalonia]] I '''Katalonia''' na '''Catalonia''' dia vondrom-piarahamonina mizaka tena ([[Fiteny espaniôla|espaniôla]]: ''Comunidad autónomas'') any avaratra atsinanan' i [[Espaina]] izay heverina amin' ny fomba ôfisialy ho manana zom-pirenena. Ny renivohiny dia ny tanànan' i [[Barselona|Barcelona]]. Atao hoe '''Catalunya''' amin' ny [[Fiteny katalàna|teny katalana]], '''Catalonha''' amin' ny [[Fiteny ôksitana|teny ôksitana]], '''Cataluña''' amin' ny [[Fiteny espaniôla|teny espaniôla]], '''Catalogne''' amin' ny [[Fiteny frantsay|teny frantsay]], ary '''Catalonia''' amin' ny [[Fiteny anglisy|teny anglisy]]. [[Sary:CatMCVPtoponims.svg|vignette|Fizaràna ara-pitantanana ny tanin' i Catalonia ]] Voahodidin' ny Comunidad Valenciana any atsimo, i Aragon any andrefana, i [[Frantsa]] any avaratra, Andorra any avaratra-andrefana, ary ny [[Ranomasina Mediteranea]] any atsinanana. Manamorona an’ i Frantsa ny ampahany betsaka amin’ ny taniny. Mandrakotra velaran-tany 31&nbsp;950&nbsp;km² (6&nbsp;% amin' ny velaran' i Espaina). Ny [[fiteny ôfisialy]] diany [[Fiteny katalàna|fiteny katalana]], ny [[fiteny ôksitana]] (fitenim-paritra araney any amin' ny Lohasahan' i Aran) ary ny [[fiteny espaniôla]] na kastiliana. Tamin'ny taona 2015 dia nisy mponina 7&nbsp;508&nbsp;106 (17&nbsp;% amin' ny vahoaka espaniôla), ka izy no vondrom-piarahamonina faharoa lehibe indrindra ao Espaina taorian' i Andalusia ary fizaràn-tany fahafolo amin' ny ambaratongam-pitantanana voalohany any Eorôpa amin' ny lafin' ny mponina. Izy koa no be mponina indrindra ao amin' ny Tany Katalana ([[Fiteny katalàna|katalana]]: ''Països Catalans''), vondrona ara-kolontsaina sy fiteny izay mampifandray azy amin' ny Vondrona Valentsiana (''Comunidad Valenciana''), amin' ny Nosy Baleares, amin' ny [[Andôra|Printsipaotean' i Andôra]], amin' ny Franja de Aragón ary amin' ny ankamaroan' ny departemanta frantsay ao [[Pyrénées-Orientales]]. I Catalonia dia iray amin' ireo vondrom-piarahamonina mizaka tena (espaniôla: ''comunidades autónomas'') miisa 17 ao Espaina, ary manana ny maha izy azy manokana izay asehon' ny governemantany, ny sainany ary ny fiteniny (fiteny katalana), ankoatry ny singa hafa. Voafehin ’ny sata mifehy ny fizakan-tena izy io. Ny Parlemantan' i Catalonia dia mamaritra an' i Catalonia ho firenena (katalana: ''nació'', espaniôla: ''nación''). Ny Parlemantan' i Catalonia, izay manana ny maro an' isa mitaky fahaleovantena, dia nanambara ny Repoblika Katalana (katalana: ''República Catalana'') tamin' ny 27 Oktobra 20174, nitarika an' i Espaina hampiato vonjimaika ny fahefana rehetra nomena lamina ara-pôlitika ao Catalonia, atao hoe ''Generalitat de Catalunya'' (katalana), na ''Generalitat de Catalonha'' (ôksitana) na ''Generalidad de Cataluña'' (espaniôla), lamina izay ahitana antenimiera (''Parlament de Catalunya'') sy fiadidian' ny filoha (''Presidència de la Generalitat de Catalunya''), fiankevitra mpanatanteraka (''Consell Executiu'' na ''Govern de la Generalitat''). Amin' ny lafiny fitantanana, mizara ho 42 ''comarques'' i Catalonia, mivondrona ho faritany (katalana: ''províncies''; espaniôla: ''provincias'') efatra: Barcelona, Girona, Lleida ary Tarragona. Ny tangoron-tanàna lehibe indrindra dia ny an' i [[Barselona|Barcelona]], ​​​​izay faritra an-tanàn-dehibe faharoa lehibe indrindra any Espaina, eo anilan' i [[Madrid]] sy i [[Tarragona]]. == Jereo koa == [[Sokajy:Katalonia]] l999gxt1egxxmxrn17yngkuo2vxee0u 1141778 1141777 2026-06-03T07:53:00Z HarryWurst 36292 1141778 wikitext text/x-wiki [[Sary:Cataluna in Spain (including Canarias).svg|vignette|I Catalonia ao Espaina]] [[Sary:Flag of Catalonia.svg|vignette|Sainan' i Catalonia]] I '''Katalonia''' na '''Catalonia''' dia vondrom-piarahamonina mizaka tena ([[Fiteny espaniôla|espaniôla]]: ''Comunidad autónomas'') any avaratra atsinanan' i [[Espaina]] izay heverina amin' ny fomba ôfisialy ho manana zom-pirenena. Ny renivohiny dia ny tanànan' i [[Barselona|Barcelona]]. Atao hoe '''Catalunya''' amin' ny [[Fiteny katalàna|teny katalana]], '''Catalonha''' amin' ny [[Fiteny ôksitana|teny ôksitana]], '''Cataluña''' amin' ny [[Fiteny espaniôla|teny espaniôla]], '''Catalogne''' amin' ny [[Fiteny frantsay|teny frantsay]], ary '''Catalonia''' amin' ny [[Fiteny anglisy|teny anglisy]]. [[Sary:CatMCVPtoponims.svg|vignette|Fizaràna ara-pitantanana ny tanin' i Catalonia ]] Voahodidin' ny Comunidad Valenciana any atsimo, i Aragon any andrefana, i [[Frantsa]] any avaratra, Andorra any avaratra-andrefana, ary ny [[Ranomasina Mediteranea]] any atsinanana. Manamorona an’ i Frantsa ny ampahany betsaka amin’ ny taniny. Mandrakotra velaran-tany 31&nbsp;950&nbsp;km² (6&nbsp;% amin' ny velaran' i Espaina). Ny [[fiteny ôfisialy]] diany [[Fiteny katalàna|fiteny katalana]], ny [[fiteny ôksitana]] (fitenim-paritra araney any amin' ny Lohasahan' i Aran) ary ny [[fiteny espaniôla]] na kastiliana. Tamin'ny taona 2015 dia nisy mponina 7&nbsp;508&nbsp;106 (17&nbsp;% amin' ny vahoaka espaniôla), ka izy no vondrom-piarahamonina faharoa lehibe indrindra ao Espaina taorian' i Andalusia ary fizaràn-tany fahafolo amin' ny ambaratongam-pitantanana voalohany any Eorôpa amin' ny lafin' ny mponina. Izy koa no be mponina indrindra ao amin' ny Tany Katalana ([[Fiteny katalàna|katalana]]: ''Països Catalans''), vondrona ara-kolontsaina sy fiteny izay mampifandray azy amin' ny Vondrona Valentsiana (''Comunidad Valenciana''), amin' ny Nosy Baleares, amin' ny [[Andôra|Printsipaotean' i Andôra]], amin' ny Franja de Aragón ary amin' ny ankamaroan' ny departemanta frantsay ao [[Pyrénées-Orientales]]. I Catalonia dia iray amin' ireo vondrom-piarahamonina mizaka tena (espaniôla: ''comunidades autónomas'') miisa 17 ao Espaina, ary manana ny maha izy azy manokana izay asehon' ny governemantany, ny sainany ary ny fiteniny (fiteny katalana), ankoatry ny singa hafa. Voafehin ’ny sata mifehy ny fizakan-tena izy io. Ny Parlemantan' i Catalonia dia mamaritra an' i Catalonia ho firenena (katalana: ''nació'', espaniôla: ''nación''). Ny Parlemantan' i Catalonia, izay manana ny maro an' isa mitaky fahaleovantena, dia nanambara ny Repoblika Katalana (katalana: ''República Catalana'') tamin' ny 27 Oktobra 20174, nitarika an' i Espaina hampiato vonjimaika ny fahefana rehetra nomena lamina ara-pôlitika ao Catalonia, atao hoe ''Generalitat de Catalunya'' (katalana), na ''Generalitat de Catalonha'' (ôksitana) na ''Generalidad de Cataluña'' (espaniôla), lamina izay ahitana antenimiera (''Parlament de Catalunya'') sy fiadidian' ny filoha (''Presidència de la Generalitat de Catalunya''), fiankevitra mpanatanteraka (''Consell Executiu'' na ''Govern de la Generalitat''). Amin' ny lafiny fitantanana, mizara ho 42 ''comarques'' i Catalonia, mivondrona ho faritany (katalana: ''províncies''; espaniôla: ''provincias'') efatra: Barcelona, Girona, Lleida ary Tarragona. Ny tangoron-tanàna lehibe indrindra dia ny an' i [[Barselona|Barcelona]], ​​​​izay faritra an-tanàn-dehibe faharoa lehibe indrindra any Espaina, eo anilan' i [[Madrid]] sy i [[Tarragona]]. [[de:Katalonien]] == Jereo koa == [[Sokajy:Katalonia]] 4k83xkxvqmyoeggl5p0nrvv5fw4svzf 0 284177 1141714 1064929 2026-06-03T04:10:18Z HarryWurst 36292 1141714 wikitext text/x-wiki [[Sary:Istanbul - Museo archeol. - Diocleziano (284-305 d.C.) - Foto G. Dall'Orto 28-5-2006 (cropped).jpg|vignette|I Diôkletiano]] I '''Diôkletiano''', na '''Kaio Aorelio Valerio Diokletiano Aogosto''', dia [[Empira Rômana|emperora rômana]] nanjaka tamin' ny 20 Nôvambra 284 ka hatramin' ny 1 Mey 305. Teraka tamin' ny 22 Desambra 244 tany Dalmatia ary maty tamin' ny 3 Desambra 311/312 izy. Atao hoe '''''Diocletianus''''' na '''''Caius Aurelius Valerius Diocletianus Augustus''''' izy amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]]. ary '''Διοκλητιανός''', / ''Dioklêtanos'' amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]]. Teraka tao amin' ny fianakaviana tsotsotra tao Dalmatia i Diôkletiano. Tafakatra tamin' ny laharan' ny tafika ka lasa kômandin' ny mpitaingin-tsoavalin' ny emperora Karo na Karosy (''Carus'') izy. Taorian' ny nahafatesan' i Karo sy ny zanany lahy Nomeriano (''Numerianus'') nandritra ny ady maharitra tany [[Persia]] na Persa, dia nambara ho emperora izy. Io toerana io dia notakin' i Karino (''Carinus'') zanak' i Karosy sisa velona, ​​saingy resin' i Diôkletiano izy tamin' ny ady tao Margus. Tamin' ny nandraisany ny fahefana dia namarana ny fahasahiranana lehibe tamin' ny taonjato fahatelo i Diôkletiano. Notendreny ho emperora miara-manapaka aminy i Maksimiano Herkolio (''Maximianus Herculius'') mpiara-miasa aminy (Kaisara aloha, avy eo Aogosto) mpiara-miasa aminy tamin’ ny taona 286. Nifidy Kaisara vaovao ny Aogosto tsirairay, Kaisara izay tompon’ andraikitra tamin’ ny fanampiana azy tao amin’ ny faritra nisy azy ao amin’ ny [[Empira Rômana|Empira]] sy natao handimby ny Aogosto izay nampiany tamin’ ny voalohany. Tamin’ ny 1 Marsa 293 ny jeneraly roa voafidy dia i [[Galerio]] (''Galerius''), nofidin' i Diôkletiano, sy Kônstantio Klôro (''Constantius Chlorus''), nofidin' i Maksimiano. Noho io "[[Tetrarkia]]" (fiarahan' olona efatra mitondra) io dia nanjaka amin' ny ampahefatry ny [[Empira Rômana]] ny emperora tsirairay. Nanamafy ny sisin-tanin' ny Empira sy niady amin' ny zavatra rehetra nandrahona ny fahefany i Diôkletiano. Resiny ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Karpiana (vahoaka)|Karpiana]] nandritra ny ady maharitra maromaro teo anelanelan' ny taona 285 sy 299, resiny koa ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] tamin' ny taona 288 ary ny mpisandoka fitondrana tany [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|Ejipta]] teo anelanelan' ny taona 297 sy 298. I Galerio, nampian' i Diôkletiano, dia nahomby tamin' ny ady maharitra nifanaovany tamin' ny [[Empira Sasanida|Sasanida]], fahavalon' ny Empira Rômana. Tamin' ny taona 299 dia nataony fahirano ka azony i [[Ktesifôna]] renivohitr' izy ireo. Nitarika fifampiraharahana sady nahazo [[fandriam-pahalemana]] maharitra izy. Nanasaraka sy nanitatra ny sampan-draharaha sivily sy miaramila tao amin' ny Empira i Diôkletiano, ary namaritra indray ny fari-piadidiana ara-pitantanana tao amin' ny Empira, tamin' ny alalan' ny fametrahana governemanta manan-danja sy nanjakan' ny mpiasa birao (biraorôkraty) indrindra tamin' ny tantaran' ny [[Empira Rômana]]. Namorona foibem-pitantanana vaovao ao Nikômedia, tao Mediôlanoma, tao [[Antiôkia]] ary tao Treverisy (''Trier'' na ''Trêves'' any [[Alemaina]] ankehitriny) izy, akaikin' ny sisin-tanin' ny Empira raha mitaha amin' i [[Rôma Taloha|Rôma]] renivohitra. Niorina amin' ny fironana amin' ny fanjakana tsy refesi-mandidy tamin' ny taonjato faha-3 izy ka nanao ny tenany ho [[Aotôkrasia|aotôkraty]], niakatra ambonin' ny vahoakan' ny Empira rehetra ary nametraka ny fombafomba fanao ao an-dapa sy ny maritrano ôfisialy. Ny fitomboan' ny rafi-pitantanana anaty birao sy ny miaramila, ny ady maharitra maro tsy tapaka ary ny tetik' asa fanorenana dia nampitombo ny fandaniana tao amin' ilay Empira ka nitaky fanavaozana ny [[hetra]] amin' ny ankapobeny. Tamin' ny manodidina ny taona 297, ny hetran' ny empira dia nampanarahina fenitra, natao ara-drariny kokoa, saingy amin' ny tahany ambony kokoa. Tsy ny fanavaozana rehetra nataon' i Diôkletiano no nahitam-pahombiazana; ohatra, ny "Didin' i Diôkletiano" (fanavaozana ara-bola tamin' ny taona 301) sy ny fiezahany hisakana ny [[fidangan' ny vidim-piainana]] amin' ny alalan' ny fanaraha-maso ny vidin-javatra dia tsy niteraka an' ilay vokatra nandrasa ka navela haingana. Na dia nahomby aza ny [[tetrarkia]] dia nirodana taorian' ny nialany tamin' ny fitondrana noho ny fitakiana ny fitondrana nifaninanan' i [[Maksentio]] (''Maxentius'') sy i [[Kônstantino I|Kônstantino]] (''Constantinus''), izay zanak' i Maksimiano (''Maximianus'') sy i Kônstantio (''Constantius''). Ny fanenjehana nataon' i Diôkletiano ny Kristiana (taona 303-311), izay fanenjehana ôfisialy farany sy feno rà mandriaka tamin' ny [[kristianisma]], dia tsy namarana ny fiangonana kristiana tao amin' ny Empira Rômana. Na dia teo aza ny tsy fahombiazan' ny fanavaozana nataon' i Diôkletiano dia nanova tanteraka ny rafitry ny governemantan' ny [[Empira Rômana]] izany ary nanampy tamin' ny fahamarin-toeran' ny Empira, ara-toekarena sy ara-tafika, ka nahatonga an' ilay Empira haharitra nandritra ny taonjato roa hafa, Empira izay saika rava tamin’ ny fahatanoran’ i Diôkletiano. Reraky ny aretina i Diôkletiano ka nandao ny fahefana tamin’ ny 1 Mey 305, ary noho izany dia izy irery no emperora rômanina niala an-tsitrapo. Nisintaka tao an-dapany teo amin’ ny morontsirak’ i [[Dalmatia]] izy. Ity lapany ity no lasa ivon' ny tanànan' i Split any [[Krôasia]] ankehitriny. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]] 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} 1ku6p3vq3s6s3xxvz60b9so0bw1fy4f 1141715 1141714 2026-06-03T04:10:32Z HarryWurst 36292 /* Emperora romanina */ 1141715 wikitext text/x-wiki [[Sary:Istanbul - Museo archeol. - Diocleziano (284-305 d.C.) - Foto G. Dall'Orto 28-5-2006 (cropped).jpg|vignette|I Diôkletiano]] I '''Diôkletiano''', na '''Kaio Aorelio Valerio Diokletiano Aogosto''', dia [[Empira Rômana|emperora rômana]] nanjaka tamin' ny 20 Nôvambra 284 ka hatramin' ny 1 Mey 305. Teraka tamin' ny 22 Desambra 244 tany Dalmatia ary maty tamin' ny 3 Desambra 311/312 izy. Atao hoe '''''Diocletianus''''' na '''''Caius Aurelius Valerius Diocletianus Augustus''''' izy amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]]. ary '''Διοκλητιανός''', / ''Dioklêtanos'' amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]]. Teraka tao amin' ny fianakaviana tsotsotra tao Dalmatia i Diôkletiano. Tafakatra tamin' ny laharan' ny tafika ka lasa kômandin' ny mpitaingin-tsoavalin' ny emperora Karo na Karosy (''Carus'') izy. Taorian' ny nahafatesan' i Karo sy ny zanany lahy Nomeriano (''Numerianus'') nandritra ny ady maharitra tany [[Persia]] na Persa, dia nambara ho emperora izy. Io toerana io dia notakin' i Karino (''Carinus'') zanak' i Karosy sisa velona, ​​saingy resin' i Diôkletiano izy tamin' ny ady tao Margus. Tamin' ny nandraisany ny fahefana dia namarana ny fahasahiranana lehibe tamin' ny taonjato fahatelo i Diôkletiano. Notendreny ho emperora miara-manapaka aminy i Maksimiano Herkolio (''Maximianus Herculius'') mpiara-miasa aminy (Kaisara aloha, avy eo Aogosto) mpiara-miasa aminy tamin’ ny taona 286. Nifidy Kaisara vaovao ny Aogosto tsirairay, Kaisara izay tompon’ andraikitra tamin’ ny fanampiana azy tao amin’ ny faritra nisy azy ao amin’ ny [[Empira Rômana|Empira]] sy natao handimby ny Aogosto izay nampiany tamin’ ny voalohany. Tamin’ ny 1 Marsa 293 ny jeneraly roa voafidy dia i [[Galerio]] (''Galerius''), nofidin' i Diôkletiano, sy Kônstantio Klôro (''Constantius Chlorus''), nofidin' i Maksimiano. Noho io "[[Tetrarkia]]" (fiarahan' olona efatra mitondra) io dia nanjaka amin' ny ampahefatry ny [[Empira Rômana]] ny emperora tsirairay. Nanamafy ny sisin-tanin' ny Empira sy niady amin' ny zavatra rehetra nandrahona ny fahefany i Diôkletiano. Resiny ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Karpiana (vahoaka)|Karpiana]] nandritra ny ady maharitra maromaro teo anelanelan' ny taona 285 sy 299, resiny koa ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] tamin' ny taona 288 ary ny mpisandoka fitondrana tany [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|Ejipta]] teo anelanelan' ny taona 297 sy 298. I Galerio, nampian' i Diôkletiano, dia nahomby tamin' ny ady maharitra nifanaovany tamin' ny [[Empira Sasanida|Sasanida]], fahavalon' ny Empira Rômana. Tamin' ny taona 299 dia nataony fahirano ka azony i [[Ktesifôna]] renivohitr' izy ireo. Nitarika fifampiraharahana sady nahazo [[fandriam-pahalemana]] maharitra izy. Nanasaraka sy nanitatra ny sampan-draharaha sivily sy miaramila tao amin' ny Empira i Diôkletiano, ary namaritra indray ny fari-piadidiana ara-pitantanana tao amin' ny Empira, tamin' ny alalan' ny fametrahana governemanta manan-danja sy nanjakan' ny mpiasa birao (biraorôkraty) indrindra tamin' ny tantaran' ny [[Empira Rômana]]. Namorona foibem-pitantanana vaovao ao Nikômedia, tao Mediôlanoma, tao [[Antiôkia]] ary tao Treverisy (''Trier'' na ''Trêves'' any [[Alemaina]] ankehitriny) izy, akaikin' ny sisin-tanin' ny Empira raha mitaha amin' i [[Rôma Taloha|Rôma]] renivohitra. Niorina amin' ny fironana amin' ny fanjakana tsy refesi-mandidy tamin' ny taonjato faha-3 izy ka nanao ny tenany ho [[Aotôkrasia|aotôkraty]], niakatra ambonin' ny vahoakan' ny Empira rehetra ary nametraka ny fombafomba fanao ao an-dapa sy ny maritrano ôfisialy. Ny fitomboan' ny rafi-pitantanana anaty birao sy ny miaramila, ny ady maharitra maro tsy tapaka ary ny tetik' asa fanorenana dia nampitombo ny fandaniana tao amin' ilay Empira ka nitaky fanavaozana ny [[hetra]] amin' ny ankapobeny. Tamin' ny manodidina ny taona 297, ny hetran' ny empira dia nampanarahina fenitra, natao ara-drariny kokoa, saingy amin' ny tahany ambony kokoa. Tsy ny fanavaozana rehetra nataon' i Diôkletiano no nahitam-pahombiazana; ohatra, ny "Didin' i Diôkletiano" (fanavaozana ara-bola tamin' ny taona 301) sy ny fiezahany hisakana ny [[fidangan' ny vidim-piainana]] amin' ny alalan' ny fanaraha-maso ny vidin-javatra dia tsy niteraka an' ilay vokatra nandrasa ka navela haingana. Na dia nahomby aza ny [[tetrarkia]] dia nirodana taorian' ny nialany tamin' ny fitondrana noho ny fitakiana ny fitondrana nifaninanan' i [[Maksentio]] (''Maxentius'') sy i [[Kônstantino I|Kônstantino]] (''Constantinus''), izay zanak' i Maksimiano (''Maximianus'') sy i Kônstantio (''Constantius''). Ny fanenjehana nataon' i Diôkletiano ny Kristiana (taona 303-311), izay fanenjehana ôfisialy farany sy feno rà mandriaka tamin' ny [[kristianisma]], dia tsy namarana ny fiangonana kristiana tao amin' ny Empira Rômana. Na dia teo aza ny tsy fahombiazan' ny fanavaozana nataon' i Diôkletiano dia nanova tanteraka ny rafitry ny governemantan' ny [[Empira Rômana]] izany ary nanampy tamin' ny fahamarin-toeran' ny Empira, ara-toekarena sy ara-tafika, ka nahatonga an' ilay Empira haharitra nandritra ny taonjato roa hafa, Empira izay saika rava tamin’ ny fahatanoran’ i Diôkletiano. Reraky ny aretina i Diôkletiano ka nandao ny fahefana tamin’ ny 1 Mey 305, ary noho izany dia izy irery no emperora rômanina niala an-tsitrapo. Nisintaka tao an-dapany teo amin’ ny morontsirak’ i [[Dalmatia]] izy. Ity lapany ity no lasa ivon' ny tanànan' i Split any [[Krôasia]] ankehitriny. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]] 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} 6igwwy5w7z2rtksxdv7pheony746jsr 1141716 1141715 2026-06-03T04:11:11Z HarryWurst 36292 /* Emperora romanina */ 1141716 wikitext text/x-wiki [[Sary:Istanbul - Museo archeol. - Diocleziano (284-305 d.C.) - Foto G. Dall'Orto 28-5-2006 (cropped).jpg|vignette|I Diôkletiano]] I '''Diôkletiano''', na '''Kaio Aorelio Valerio Diokletiano Aogosto''', dia [[Empira Rômana|emperora rômana]] nanjaka tamin' ny 20 Nôvambra 284 ka hatramin' ny 1 Mey 305. Teraka tamin' ny 22 Desambra 244 tany Dalmatia ary maty tamin' ny 3 Desambra 311/312 izy. Atao hoe '''''Diocletianus''''' na '''''Caius Aurelius Valerius Diocletianus Augustus''''' izy amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]]. ary '''Διοκλητιανός''', / ''Dioklêtanos'' amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]]. Teraka tao amin' ny fianakaviana tsotsotra tao Dalmatia i Diôkletiano. Tafakatra tamin' ny laharan' ny tafika ka lasa kômandin' ny mpitaingin-tsoavalin' ny emperora Karo na Karosy (''Carus'') izy. Taorian' ny nahafatesan' i Karo sy ny zanany lahy Nomeriano (''Numerianus'') nandritra ny ady maharitra tany [[Persia]] na Persa, dia nambara ho emperora izy. Io toerana io dia notakin' i Karino (''Carinus'') zanak' i Karosy sisa velona, ​​saingy resin' i Diôkletiano izy tamin' ny ady tao Margus. Tamin' ny nandraisany ny fahefana dia namarana ny fahasahiranana lehibe tamin' ny taonjato fahatelo i Diôkletiano. Notendreny ho emperora miara-manapaka aminy i Maksimiano Herkolio (''Maximianus Herculius'') mpiara-miasa aminy (Kaisara aloha, avy eo Aogosto) mpiara-miasa aminy tamin’ ny taona 286. Nifidy Kaisara vaovao ny Aogosto tsirairay, Kaisara izay tompon’ andraikitra tamin’ ny fanampiana azy tao amin’ ny faritra nisy azy ao amin’ ny [[Empira Rômana|Empira]] sy natao handimby ny Aogosto izay nampiany tamin’ ny voalohany. Tamin’ ny 1 Marsa 293 ny jeneraly roa voafidy dia i [[Galerio]] (''Galerius''), nofidin' i Diôkletiano, sy Kônstantio Klôro (''Constantius Chlorus''), nofidin' i Maksimiano. Noho io "[[Tetrarkia]]" (fiarahan' olona efatra mitondra) io dia nanjaka amin' ny ampahefatry ny [[Empira Rômana]] ny emperora tsirairay. Nanamafy ny sisin-tanin' ny Empira sy niady amin' ny zavatra rehetra nandrahona ny fahefany i Diôkletiano. Resiny ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Karpiana (vahoaka)|Karpiana]] nandritra ny ady maharitra maromaro teo anelanelan' ny taona 285 sy 299, resiny koa ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] tamin' ny taona 288 ary ny mpisandoka fitondrana tany [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|Ejipta]] teo anelanelan' ny taona 297 sy 298. I Galerio, nampian' i Diôkletiano, dia nahomby tamin' ny ady maharitra nifanaovany tamin' ny [[Empira Sasanida|Sasanida]], fahavalon' ny Empira Rômana. Tamin' ny taona 299 dia nataony fahirano ka azony i [[Ktesifôna]] renivohitr' izy ireo. Nitarika fifampiraharahana sady nahazo [[fandriam-pahalemana]] maharitra izy. Nanasaraka sy nanitatra ny sampan-draharaha sivily sy miaramila tao amin' ny Empira i Diôkletiano, ary namaritra indray ny fari-piadidiana ara-pitantanana tao amin' ny Empira, tamin' ny alalan' ny fametrahana governemanta manan-danja sy nanjakan' ny mpiasa birao (biraorôkraty) indrindra tamin' ny tantaran' ny [[Empira Rômana]]. Namorona foibem-pitantanana vaovao ao Nikômedia, tao Mediôlanoma, tao [[Antiôkia]] ary tao Treverisy (''Trier'' na ''Trêves'' any [[Alemaina]] ankehitriny) izy, akaikin' ny sisin-tanin' ny Empira raha mitaha amin' i [[Rôma Taloha|Rôma]] renivohitra. Niorina amin' ny fironana amin' ny fanjakana tsy refesi-mandidy tamin' ny taonjato faha-3 izy ka nanao ny tenany ho [[Aotôkrasia|aotôkraty]], niakatra ambonin' ny vahoakan' ny Empira rehetra ary nametraka ny fombafomba fanao ao an-dapa sy ny maritrano ôfisialy. Ny fitomboan' ny rafi-pitantanana anaty birao sy ny miaramila, ny ady maharitra maro tsy tapaka ary ny tetik' asa fanorenana dia nampitombo ny fandaniana tao amin' ilay Empira ka nitaky fanavaozana ny [[hetra]] amin' ny ankapobeny. Tamin' ny manodidina ny taona 297, ny hetran' ny empira dia nampanarahina fenitra, natao ara-drariny kokoa, saingy amin' ny tahany ambony kokoa. Tsy ny fanavaozana rehetra nataon' i Diôkletiano no nahitam-pahombiazana; ohatra, ny "Didin' i Diôkletiano" (fanavaozana ara-bola tamin' ny taona 301) sy ny fiezahany hisakana ny [[fidangan' ny vidim-piainana]] amin' ny alalan' ny fanaraha-maso ny vidin-javatra dia tsy niteraka an' ilay vokatra nandrasa ka navela haingana. Na dia nahomby aza ny [[tetrarkia]] dia nirodana taorian' ny nialany tamin' ny fitondrana noho ny fitakiana ny fitondrana nifaninanan' i [[Maksentio]] (''Maxentius'') sy i [[Kônstantino I|Kônstantino]] (''Constantinus''), izay zanak' i Maksimiano (''Maximianus'') sy i Kônstantio (''Constantius''). Ny fanenjehana nataon' i Diôkletiano ny Kristiana (taona 303-311), izay fanenjehana ôfisialy farany sy feno rà mandriaka tamin' ny [[kristianisma]], dia tsy namarana ny fiangonana kristiana tao amin' ny Empira Rômana. Na dia teo aza ny tsy fahombiazan' ny fanavaozana nataon' i Diôkletiano dia nanova tanteraka ny rafitry ny governemantan' ny [[Empira Rômana]] izany ary nanampy tamin' ny fahamarin-toeran' ny Empira, ara-toekarena sy ara-tafika, ka nahatonga an' ilay Empira haharitra nandritra ny taonjato roa hafa, Empira izay saika rava tamin’ ny fahatanoran’ i Diôkletiano. Reraky ny aretina i Diôkletiano ka nandao ny fahefana tamin’ ny 1 Mey 305, ary noho izany dia izy irery no emperora rômanina niala an-tsitrapo. Nisintaka tao an-dapany teo amin’ ny morontsirak’ i [[Dalmatia]] izy. Ity lapany ity no lasa ivon' ny tanànan' i Split any [[Krôasia]] ankehitriny. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} 01c4yj34o7xn0siw1e0x1ssg5m8juh4 1141717 1141716 2026-06-03T04:14:25Z HarryWurst 36292 1141717 wikitext text/x-wiki [[Sary:Istanbul - Museo archeol. - Diocleziano (284-305 d.C.) - Foto G. Dall'Orto 28-5-2006 (cropped).jpg|vignette|I Diôkletiano]] I '''Diôkletiano''', na '''Kaio Aorelio Valerio Diokletiano Aogosto''', dia [[Empira Rômana|emperora rômana]] nanjaka tamin' ny 20 Nôvambra 284 ka hatramin' ny 1 Mey 305. Teraka tamin' ny 22 Desambra 244 tany Dalmatia ary maty tamin' ny 3 Desambra 311/312 izy. Atao hoe '''''Diocletianus''''' na '''''Caius Aurelius Valerius Diocletianus Augustus''''' izy amin' ny [[Fiteny latina|teny latina]]. ary '''Διοκλητιανός''', / ''Dioklêtanos'' amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]]. Teraka tao amin' ny fianakaviana tsotsotra tao Dalmatia i Diôkletiano. Tafakatra tamin' ny laharan' ny tafika ka lasa kômandin' ny mpitaingin-tsoavalin' ny emperora Karo na Karosy (''Carus'') izy. Taorian' ny nahafatesan' i Karo sy ny zanany lahy Nomeriano (''Numerianus'') nandritra ny ady maharitra tany [[Persia]] na Persa, dia nambara ho emperora izy. Io toerana io dia notakin' i Karino (''Carinus'') zanak' i Karosy sisa velona, ​​saingy resin' i Diôkletiano izy tamin' ny ady tao Margus. Tamin' ny nandraisany ny fahefana dia namarana ny fahasahiranana lehibe tamin' ny taonjato fahatelo i Diôkletiano. Notendreny ho emperora miara-manapaka aminy i Maksimiano Herkolio (''Maximianus Herculius'') mpiara-miasa aminy (Kaisara aloha, avy eo Aogosto) mpiara-miasa aminy tamin’ ny taona 286. Nifidy Kaisara vaovao ny Aogosto tsirairay, Kaisara izay tompon’ andraikitra tamin’ ny fanampiana azy tao amin’ ny faritra nisy azy ao amin’ ny [[Empira Rômana|Empira]] sy natao handimby ny Aogosto izay nampiany tamin’ ny voalohany. Tamin’ ny 1 Marsa 293 ny jeneraly roa voafidy dia i [[Galerio]] (''Galerius''), nofidin' i Diôkletiano, sy Kônstantio Klôro (''Constantius Chlorus''), nofidin' i Maksimiano. Noho io "[[Tetrarkia]]" (fiarahan' olona efatra mitondra) io dia nanjaka amin' ny ampahefatry ny [[Empira Rômana]] ny emperora tsirairay. Nanamafy ny sisin-tanin' ny Empira sy niady amin' ny zavatra rehetra nandrahona ny fahefany i Diôkletiano. Resiny ny [[Sarmatiana (vahoaka)|Sarmatiana]] sy ny [[Karpiana (vahoaka)|Karpiana]] nandritra ny ady maharitra maromaro teo anelanelan' ny taona 285 sy 299, resiny koa ny [[Alamàna (vahoaka)|Alamàna]] tamin' ny taona 288 ary ny mpisandoka fitondrana tany [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|Ejipta]] teo anelanelan' ny taona 297 sy 298. I Galerio, nampian' i Diôkletiano, dia nahomby tamin' ny ady maharitra nifanaovany tamin' ny [[Empira Sasanida|Sasanida]], fahavalon' ny Empira Rômana. Tamin' ny taona 299 dia nataony fahirano ka azony i [[Ktesifôna]] renivohitr' izy ireo. Nitarika fifampiraharahana sady nahazo [[fandriam-pahalemana]] maharitra izy. Nanasaraka sy nanitatra ny sampan-draharaha sivily sy miaramila tao amin' ny Empira i Diôkletiano, ary namaritra indray ny fari-piadidiana ara-pitantanana tao amin' ny Empira, tamin' ny alalan' ny fametrahana governemanta manan-danja sy nanjakan' ny mpiasa birao (biraorôkraty) indrindra tamin' ny tantaran' ny [[Empira Rômana]]. Namorona foibem-pitantanana vaovao ao Nikômedia, tao Mediôlanoma, tao [[Antiôkia]] ary tao Treverisy (''Trier'' na ''Trêves'' any [[Alemaina]] ankehitriny) izy, akaikin' ny sisin-tanin' ny Empira raha mitaha amin' i [[Rôma Taloha|Rôma]] renivohitra. Niorina amin' ny fironana amin' ny fanjakana tsy refesi-mandidy tamin' ny taonjato faha-3 izy ka nanao ny tenany ho [[Aotôkrasia|aotôkraty]], niakatra ambonin' ny vahoakan' ny Empira rehetra ary nametraka ny fombafomba fanao ao an-dapa sy ny maritrano ôfisialy. Ny fitomboan' ny rafi-pitantanana anaty birao sy ny miaramila, ny ady maharitra maro tsy tapaka ary ny tetik' asa fanorenana dia nampitombo ny fandaniana tao amin' ilay Empira ka nitaky fanavaozana ny [[hetra]] amin' ny ankapobeny. Tamin' ny manodidina ny taona 297, ny hetran' ny empira dia nampanarahina fenitra, natao ara-drariny kokoa, saingy amin' ny tahany ambony kokoa. Tsy ny fanavaozana rehetra nataon' i Diôkletiano no nahitam-pahombiazana; ohatra, ny "Didin' i Diôkletiano" (fanavaozana ara-bola tamin' ny taona 301) sy ny fiezahany hisakana ny [[fidangan' ny vidim-piainana]] amin' ny alalan' ny fanaraha-maso ny vidin-javatra dia tsy niteraka an' ilay vokatra nandrasa ka navela haingana. Na dia nahomby aza ny [[tetrarkia]] dia nirodana taorian' ny nialany tamin' ny fitondrana noho ny fitakiana ny fitondrana nifaninanan' i [[Maksentio]] (''Maxentius'') sy i [[Kônstantino I|Kônstantino]] (''Constantinus''), izay zanak' i Maksimiano (''Maximianus'') sy i Kônstantio (''Constantius''). Ny fanenjehana nataon' i Diôkletiano ny Kristiana (taona 303-311), izay fanenjehana ôfisialy farany sy feno rà mandriaka tamin' ny [[kristianisma]], dia tsy namarana ny fiangonana kristiana tao amin' ny Empira Rômana. Na dia teo aza ny tsy fahombiazan' ny fanavaozana nataon' i Diôkletiano dia nanova tanteraka ny rafitry ny governemantan' ny [[Empira Rômana]] izany ary nanampy tamin' ny fahamarin-toeran' ny Empira, ara-toekarena sy ara-tafika, ka nahatonga an' ilay Empira haharitra nandritra ny taonjato roa hafa, Empira izay saika rava tamin’ ny fahatanoran’ i Diôkletiano. Reraky ny aretina i Diôkletiano ka nandao ny fahefana tamin’ ny 1 Mey 305, ary noho izany dia izy irery no emperora rômanina niala an-tsitrapo. Nisintaka tao an-dapany teo amin’ ny morontsirak’ i [[Dalmatia]] izy. Ity lapany ity no lasa ivon' ny tanànan' i Split any [[Krôasia]] ankehitriny. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 312]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 244]] 0bvp8mqyvbmba1c4y450p684ut7ngyn 0 284486 1141757 1090144 2026-06-03T05:28:45Z HarryWurst 36292 1141757 wikitext text/x-wiki [[Sary:OttomanEmpire1914.png|vignette|293x293px|Ny [[Empira Ôtômàna|Empira Ôtômana]] tamin' ny taona 1914.]] Ny '''Kalifata Ôtômana''' dia ny fitondran' ireo lohan' ny tarana-mpanjaka tiorka ôtômana tao amin' ny [[Empira Ôtômàna|Empira Ôtômana]] izay nilazana azy ireo ho [[kalifa]]<nowiki/>n' ny [[Silamo|finoana silamo]] tamin' ny tapany farany amin' ny [[Andro Antenatenany]] sy tamin' ny fiandohan' ny [[Andro Vaovao|vanim-potoana môderina]]. Nandritra ny vanim-potoan' ny fiitaran' ny Empira Ôtômana, ny mpitondra ôtômana dia nitaky ho azy ny fahefan' ny kalifa taorian' ny fandresen' ny [[soltàna]] Selim I tamin' ny taona 1517 tao Ejipta nofehezin' ny [[Mameloka]], izay nomena ny anaram-boninahitra hoe "Mpiaro ny Tanàna Masin' i Meka sy i Medina" ary nanamafy ny fitakian' ny Ôtômana ho kalifa tamin' ny taona 1517 tao amin' ny Tontolo Mozilmana. Amin' ny [[Fiteny tiorka ôtômana|teny tiorka ôtômana]] dia atao hoe خلافت مقامى / ''hilâfet makamı'', ara-bakiteny: "biraon' ny kalifa" izany kalifata izany. Ny faharavan' ny Kalifata Ôtômana dia nitranga vokatry ny fahapotehan' ny fahefana miandalana izay nifandray amin' i [[Eorôpa Andrefana]], sy vokatry ny fiafaran' ny fanjakana ôtômana noho ny fitsinjarana ny Empira Ôtômana nataon' ny [[Fikambanan' ny Firenena]] ho an' ireo firenena manana fanirahana ho mpiahy firenena hafa. I Abdulmejid II, ilay kalifa ôtômana farany, dia nitana ny maha kalifa azy nandritra ny roa taona taorian' ilay fitsinjarana, saingy tamin' ny fanavaozana laîka nataon' i Mustafa Kemal Pasha sy ny fanaovana sesitany ny fianakaviana imperialy Osmanoğlu avy any [[Torkia]] tamin' ny taona 1924, dia nofoanana ny sata maha kalifa azy. I Mustafa Kemal Pasha dia nanolotra ny kalifata ho an' i Ahmed Sharif as-Senussi, raha toa ka hipetraka ivelan' i Torkia izy; nolavin' i Senussi izay tolotra izany ary nanamafy ny fanohanany an' i Abdulmejid II izy. Tamin' ny fananganana ny fikambanana Bektashi sy Mevlevi dia niroborobo ny fanakarana finoana silamo tsy manaraka ny [[Ôrtôdôksa|ôrtôdôksia]] sy [[Sinkretisma|mampifangaro fivavahana]] ary [[Mistisisma|mistika]] tahaka ny [[Sofisma (silamo)|sofisma]]. == Jereo koa == * [[Kalifata]] * [[Kalifa]] * [[Kalifata Rasidona]] * [[Kalifata Omeiada]] * [[Kalifata Abasida]] * [[Kalifata Fatimida]] * [[Kalifata Almôhada]] * [[Kalifata Ôtômana]] {{reflist}} [[Sokajy:Tantaran'i Torkia]] [[Sokajy:Empira otomana]] 0l24lz2k5u4i4uy4wdtjyf1pn0fhjig 0 284912 1141758 1063834 2026-06-03T05:29:10Z HarryWurst 36292 1141758 wikitext text/x-wiki [[Sary:Mamluk.jpg|vignette|Mameloka egiptiana manao fitafiana mahazatra (taona 1778).]] Ny '''Mamelòka''' dia mpikambana ao amina milisin' andevo afaka, manam-piaviana tsy [[Silamo|mozilmana]], nanompo ny mpitondra mozilmana samihafa, milisy izay nandray ny fahefana imbetsaka. Izy ireo dia avy amin' ny vahoaka tsy [[Arabo (vahoaka)|arabo]], indrindra ny [[Tiorka (vahoaka)|Tiorka]], ny [[Kaokaziana (vahoaka)|Kaokaziana]], ny [[Eorôpa Atsinanana|Eorôpeana Tatsinanana]] ary ny [[Eorôpa Atsimo-Atsinanana|Eorôpeana Tatsimo Atsinanana]]) izay [[Fanandevozana|andevo]] [[mpikarama an' ady]], andevo [[miaramila]], ary andevo nahazo fahafahana ka nomena andraikitra ara-miaramila sy ara-pitantanana ambony, nanompo ny [[Arabo (vahoaka)|Arabo]] mpitondra sy ny tarana-mpanjaka [[Empira Ôtômàna|ôtômana]] ao tamin' ny [[Tontolo Mozilmana]]. Imbetsaka izy ireo no nandray ny fitondrana. Atao hoe مملوك / ''mamlūk'' (raha tokana) na مماليك / ''mamālīk'' (raha maro) izy ireo amin' ny [[Fiteny arabo|teny arabo]], izay azo adika ara-bakiteny hoe "olona fananana", ka midika hoe "andevo", fa amin' ny [[Fiteny tiorka|teny tiorka]] kosa dia ''Memlüklüler''. Ny fanjakan' ny Mameloka naharitra indrindra dia ny kilasin' ny miaramila mpitaingin-tsoavaly tamin' ny [[Andro Antenatenany]] tao [[Ejipta]], izay nipoitra avy amin' ny laharan' ny miaramila andevo. Tany am-boalohany dia andevo tiorka avy any amin' ny [[Fatrana Eoraziana]] ny Mameloka, saingy niely ny fampiasana andevozana miaramila ka nahitana ny [[Tsirkasiana (vahoaka)|Tsirkasiana]], ny [[Abkaziana (vahoaka)|Abkaziana]], ny [[Jeôrjiana (vahoaka)|Jeôrjiana]], ny [[Armeniana (vahoaka)|Armeniana]], ny [[Rosiana (vahoaka)|Rosiana]] ary ny [[Hongroà]], tao koa ny olona avy any amin' ny [[Balkana]] toa ny [[Albaniana (vahoaka)|Albaniana]], ny [[Grika (vahoaka)|Grika]], ary ny [[Slava Atsimo]] (jereo [[Sakaliba (vahoaka)|Sakaliba]]). Nandray olona avy amin' ny [[Ejipsiana (vahoaka)|Ejipsiana]] koa izy ireo. Ny Mameloka dia nanana ny lanjany ara-pôlitika lehibe; voalohany indrindra, dia naharitra efa ho 1 000 taona izany, hatramin' ny taonjato faha-9 ka hatramin' ny taonjato faha-19. Rehefa nandeha ny fotoana dia lasa kilasin' ny miaramila mpitaingin-tsoavaky mahery ny Mameloka tamin' ny fiarahamonina silamo isan-karazany izay nofehezin' ny mpitondra tao amin' ny tarana-mpanjaka arabo. Tany [[Ejipta]] sy [[Siria]] indrindra, ary koa tany amin' ny [[Empira Ôtômàna|Empira Ôtômana]], tany [[Ampiposahana (faritra)|Ampiposahana]], tany [[Mesôpôtamia]], ary tany [[India]], ny Mameloka dia nanana fahefana ara-pôlitika sy ara-tafika. Amin' ny toe-javatra sasany dia nahazo ny laharan' ny [[Soltàna|soltana]] izy ireo, fa tamin' ny hafa kosa dia nitana ny fahefana isam-paritra ho [[emira]] na [[bey]]. Ny ankolafy mameloka dia nisambotra ny [[soltanata]] izay nanana ny foibeny tany Ejipta sy tany Siria, ary nifehy sy nanova azy ho [[Soltanata Mameloka]] (1250-1517). Ny Soltanata Mameloka dia nandresy ny [[Ilkanata]] môngôly tamin' ny ady tao Ain Jalut. Niady tamin' ny mpanao [[kroazada]] kristiana avy any [[Eorôpa Andrefana]] izy ireo teo aloha tamin' ny taona 1154-1169 sy 1213-1221, ary nandroaka azy ireo avy ao Ejipta sy avy ao Ampiposahana. Tamin' ny taona 1302, ny Soltanata Mameloka dia nandroaka ny mpanao kroazada farany avy ao Ampiposahana, ka namarana ny vanim-potoan' ny Kroazada. Raha novidina ho fananana ny Mameloka, dia ambony noho ny andevo tsotra, izay tsy navela hitondra fitaovam-piadiana na hanao asa sasany, izy ireo. Tany amin' ny toerana maro toa an' i Ejipta dia noheverina ho "tena tompo" sy "tena mpiady" ny Mameloka, nanomboka tamin' ny tarana-mpanjaka [[aiobida]] ka hatramin' ny andron' i [[Muhammad Ali Pasha|Muhammad Ali]] any Ejipta, ary manana sata ara-tsôsialy ambony noho ny mponina tao Ejipta sy tany [[Ampiposahana (faritra)|Ampiposahana]] amin' ny ankapobeny. Toy ny [[mpikarama an' ady]] andevo izy ireo, raha lazaina amin' ny teny hafa. [[Sokajy:Empira otomana]] baly1tvzyajdlti4j60w6fu2dczh8ip 0 285585 1141781 1072301 2026-06-03T07:58:37Z HarryWurst 36292 1141781 wikitext text/x-wiki [[Sary:Olentzero, Beasain.jpg|thumb|Olentzero in Gipuzkoa, [[Firenena Baska]]]] [[Sary:Flag of the Basque Country.svg|thumb|left|Firenena Baska]] Ny '''fiteny baska''' no fitenin-drazan' ny vahoaka teratany [[Baska (vahoaka)|baska]], ampiasaina ao amin' ny Firenena Baska. Io no hany [[fiteny manirery]] mbola velona amin' ny fiteny rehetra any Eorôpa. Ny fiteny baska dia antsoina hoe fiteny akitana tamin' ny [[Andro Taloha]] ary ''lingua Navarrorum'' (fitenin' ny Navarey) tamin' ny [[Andro Antenatenany]], no fiteny tranainy indrindra mbola [[Fiteny velona|velona]] ao [[Eorôpa Andrefana]]. Atao hoe ''euskara'' ity fiteny ity amin' ny teny baska. Ny fiteny baska dia ampiasain' ny 28,4 % (751 500) amin' ny Baska amin' ny fizaràn-tany rehetra. Amin' ireo, ny 93,2 % (700 300) dia ao amin' ny faritr' i [[Espaina]] ao amin' ny Firenena Baska ary ny 6,8 % (51 200) sisa dia ao amin' ny ampahany ao [[Frantsa]]. == Jereo koa == * [[Firenena Baska]] * [[Baska (vahoaka)]] [[Sokajy:Firenena Baska]] [[Sokajy:Fiteny]] [[Sokajy:Fiteny espaniôla]] b7ks4qkk923tejlj5ugs9pq2uhn5upi 0 286868 1141798 1141256 2026-06-03T10:40:36Z ~2026-32926-54 39883 Fanovana kely 1141798 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Ny Avana RAMANANTOANINA|teraka=26 febroary 1991|toerana=Ambatofotsy|maty=1940|firenena=Madagasikara|asa=Mpanoratra, poeta|seha-pitiavana=Manambady|asa hafa=Mpitolona}} I '''Ny Avana Ramanantoanina''' (1891–1940) dia [[pôeta]] sy mpanoratra [[tantara an-tsehatra]]. Anisan' ny mpanoratra malaza tao [[Madagasikara]] . Nalaza tamin' ny [[tononkalo]], ary koa ny tantara nosoratany koa izy. Nanoratra tamin' ny andron' ny [[Empira Mpanjanaka Frantsay|fanjanahantany]] izy ary heverina ho mpanoratra malagasy voalohany nandefa hafatra ara-pôlitika ao anatin' ny asasorany. Nanoratra tamin' ny teny maro izy, indrindra ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]. Niaraka tamin' i [[Jean-Joseph Rabearivelo]], izay lazaina fa pôeta afrikana voalohany nanoratra araka ny fanao tandrefana. == Ny mombamomba azy == Ny Avana Ramanantoanina dia teraka tamin' ny 26 febroary 1891 tao Ambatofotsy<ref name=":0">[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb12421580n Notice de personne "Ny Avana Ramanantoanina (1891-1940)" | BnF Catalogue général - Bibliothèque nationale de France]</ref>, tanàna ambanivohitr' [[Antananarivo]], ao amin' ny faritra afovoan' i Madagasikara, tao amin' ny fianakavian' ny aristôkrasia merina taloha izay rava tamin' ny fanjanahantany frantsay tamin' ny taona 1896<ref name=":1">[https://www.larousse.fr/encyclopedie/litterature/Ramanantoanina_dit_Ny_Avana/171142 Ramanantoanina dit Ny Avana - LAROUSSE]</ref>. Maty izy tamin'ny 5 Martsa 1940.<ref name=":0" /> == Ny asa sorany == Rehefa vita ny fianarany tao amin' ny sekoly tsy miankina [[Prôtestantisma|prôtestanta]], Ramanantoanina dia nanomboka nanoratra sy namoaka ny sanganasany tamin' ny gazety literatiora maromaro teo an-toerana teo amin' ny faha-16 taonany tamin' ny anarana hoe ''Ny Avana''. Nanomboka nalaza izy tamin' ny famoahany voalohany ny ''Chant de fiancailles'' ("Hiran' ny fifamofoana") tamin' ny taona 1907. dia nanakiana mafy ny fahefana mpanjanaka frantsay. Mpikambana tao amin' ny fikambanana [[Fanindrahindram-pirenena|nasiônalista]] miafina [[Vy Vato Sakelika]] (VVS) izy, ary natao sesitany tany [[Mayotte]] any [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] rehefa noraran' ny mpanjanatany frantsay ilay fikambanana tamin' ny taona 1917<ref name=":1" />. Voarara ny asasorany noho izany ary tsy naverina navoaka raha tsy tamin' ny taompolo 1980 teto Madagasikara. Vokatra izany dia tsy dia fatatra loatra teo amin' ny tontolon' ny literatiora iraisam-pirenena ny asasorany raha mitaha amin' ny an-dRabearivelo. Ramanantoanina dia anisan' ny andiana pôeta malagasy voalohany nanandrana namolavola rafitra sy teôria momba ny [[tononkalo]] amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]], izay nantsoin' ny taranaka mpanotra malagasy taty aoriana hoe ''Ny Mpanoratra zokiny''. Nahazo aingam-panahy avy amin' ny ''[[hainteny]]'' asasorany, izay nampiditra toetra filamatra amin' ny endrika toy ny "embona" sy "hanina" ao anatin' ny tononkalony ho fitaovana ho enti-mampiroborobo ny firaisan' ny samy [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] sy hamporisihana ny fiverenana amin' ny soatoavina nentin-drazana.<ref>[https://fr.allafrica.com/stories/202009300702.html Madagascar: Littérature - Ny Avana Ramanantoanina, le prophète d'une nostalgie moderne - allAfrica.com]</ref> Rehefa niverina avy tany an-tsesitany tany [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] izy tamin' ny taona 1922 dia nesorina taminy ny fahafahana hahazo asa be karama ao amin' ny governemanta mpanjanaka, fa afaka mahazo fivelomana antonony kosa tao amin' ny trano fivarotam-boky tao an-drenivohitra. Ny asasorany nandritra io vanim-potoana io dia nanjary nitombo hatrany tamin' ny fivoizana ny lohahevitra momba ny fahadisoam-panantenana. Nanangana hetsika ara-literatiora antsoina hoe ''Mitady ny Very'' izy, ary tamin' ny 5 Aogositra 1931 dia namoaka [[gazety]] <ref name=":2">[https://everything.explained.today/Ny_Avana_Ramanantoanina/ Ny Avana Ramanantoanina Explained]</ref> Taorian' ny fahaleovantena tamin' ny taona 1960 dia nampidirina teto amin' ny firenena ny asasorany ho porofon' ny [[fitiavan-tanindrazana]] nananan' ny Malagasy avara-pianarana tao Antananarivo nandritra ny fanjanahantany. Misy lalana mitondra ny anarany ny ao Antananarivo.<ref name=":2" /> == Loharano == {{Reflist}} == Jereo koa == * [[Ralaimongo Jean|Jean Ralaimongo]] * [[Ravoahangy-Andrianavalona Joseph|Joseph Ravoahangy]] * [[Raseta Joseph Delphin|Joseph Raseta]] * [[David Jaomanoro]] * [[Jean-Joseph Rabearivelo]] * [[Jacques Rabemananjara]] * [[Jean-Luc Raharimanana]] * [[Michèle Rakotoson]] * [[Dox (Jean Verdi Salomon Razakandrainy)|Dox]] * [[Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa]] * [[Lucien Xavier Michel Andrianarahinjaka|Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka]] * [[Esther Nirina]] * [[Hajasoa Vololona Picard]] * [[Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato]] * [[Pastora Rahajason]] * [[Elie Rajaonarison]] * [[Flavien Ranaivo]] * [[Esther Razana]] * [[Samuel Ratany]] * [[Lisitry ny mpanoratra malagasy]] [[sokajy:mpanoratra malagasy]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1891]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 1940]] 3c11j3mngvc5swvqbyhgy9vk9imows7 14 287978 1141618 1081328 2026-06-02T16:56:51Z HarryWurst 36292 1141618 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Seranan-tsambon'i Eoropa]] [[Sokajy:Seranan-tsambon'i Ranomasina Mediteranea]] [[Sokajy:Jeografian' Italia]] juszuoerpwubkf3eeti3lxklm14fe8n 0 288305 1141608 1087709 2026-06-02T16:10:08Z HarryWurst 36292 1141608 wikitext text/x-wiki {{coord|55|36|N|13|02|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Malmö |firenena=[[Soeda]] |isam-ponina=301.706 |velarantany=77.06 |faritra = [[Skåne]] |ben'ny tanàna= |sary=Malmö rådhus, Stortorget, Malmö.jpg |saina=Malmö fulla vapen.svg }} '''Malmö''' dia kaominina soeda ny faritra [[Skåne]], [[Soeda]]. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 301.706 araka. ==Jeografia== [[File:Øresund Bridge from the air in September 2015.jpg|thumb|left|Ny tetezana mankany [[Kaopenagy]], eo ambonin'ny Øresund ]] Malmö dia any atsimo-andrefan'i [[Soeda]]. Ny tanàna dia mifandray amin'ny renivohitra [[Danemarka]], [[Kaopenagy]] amin'ny tetezana manamorona ny Öresund. ==Klioban'ny fanatanjahantena== * [[Malmö FF]]. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]]- [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] - [[Lund]] {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Skåne]] i33mww11g8sw10mdrl9vc4zupqlyecf 0 288308 1141605 1082423 2026-06-02T16:08:37Z HarryWurst 36292 1141605 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |tanàna=Göteborg |firenena=[[Soeda]] |isam-ponina=578.327 |velarantany= 450 |faritra = [[Västergötland]] |ben'ny tanàna= |sary=Järntorget, Gothenburg.jpg |saina=Göteborg_kommunvapen_-_Riksarkivet_Sverige.png }} '''Göteborg''' dia kaominina soeda ny faritra [[Västergötland]], [[Soeda]]. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 578.327 araka. ==Klioban'ny fanatanjahantena== * [[IFK Göteborg]] (champion de la [[Coupe UEFA]] [[ Coupe UEFA 1981-1982|1982]] et [[Coupe UEFA 1986-1987|1987]]) ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Malmö]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] - [[Lund]] {{reflist}} {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Västergötland]] hq8h5ma2nmzake8pujvk929vuuuqjnk 0 290504 1141799 1125066 2026-06-03T11:29:17Z Thelezifor 15140 Nanampy sary 1141799 wikitext text/x-wiki [[Sary:StringInstruMAPDF.JPG|vignette|456x456px|Zavamaneno misy tadiny]] Ny '''zavamaneno misy tadiny''' na '''kôrdôfônina''' dia [[zavamaneno]] mamoaka feo avy [[Faingomihantona|amin' ny]] fihovitrovitry ny tady iray na maromaro eny aminy, kasihina, kitihina na [https://tenymalagasy.org/bins/teny2?w=velezina velezin]' ny mpitendry zavamaneno amin' ny rantsan-tanany mivantana na amin' ny alalan' ny fampiasana fitaovam-pikasohana na fikitihana na fivelezana. Efa arivo taona maro ny tantaran' ny zavamaneno misy tadiny. Ny voalohany angamba dia zavamaneno tsy nanana afa-tsy tady tokana, sahala amin' ny [[jejilava]]. Efa fantatra hatrany [[Ejipta tamin' ny Andro Taloha|Ejipta]] fahiny ny mpilalao [[harpa]]. Tamin' ny [[Andro Antenatenany]] dia nampiasa karazana [[valiha]], sns ny mpitendry mozika. Ny mpitendry zavamaneno dia milalao zavamaneno misy tadiny, toy ny [[gitara]], amin' ny fikitihana ny tady amin' ny rantsan-tanany na amin' ny zavatra hafa, ary ny zavamaneno hafa amin' ny fivelezana ny tady amin' ny alalan' ny [[tantanana]] hazo maivana na amin' ny fikasihana ny tady amin' ny fitaovana mitovy endrika amin' ny [[Tsipìka (fitaovana)|tsipìka]] atao hoe [[Fikasohana (fitaovan-javamaneno)|fikasohana]], ka anisan' ireo zavamaneno ireo ny [[lokanga]]. Amin' ny [[Zavamaneno misy kitendry|zavamaneno]] [[Zavamaneno misy kitendry|misy kitendry]] sasany, toy ny [[klavesinina]] dia manindry ny [[Andalan-kitendry (zavamaneno)|kitendry]] izay mikitika ny tady ny mpitendry. Mamoaka feo amin' ny alalan' ny fikapohana ny tady ny zavamaneno hafa. Raha mampiasa zavamaneno kasohin-tadiny ([[lokanga]]) ny mpitedry zavamaneno dia misintona na mampandroso ny fikasohana izay vita amin' ny vombon-tsoavaly nohosorana karazana ditin-kazo ([[Hazokesika|hazo kesika]] indrindra), eo amin' ny tady, ka mahatonga azy ireo hihovitrovitra. Raha mampiasa [[Viela misy kodia|viela]] kosa ilay mpitendry dia manodina kodia izay mikasoka amin' ny tady ny sisiny nohosorana ditin-kazo. Zavamaneno ampiasana fikasohana ny andian-javamaneno misy tadiny ao amin' ny [[ôrkesitra]] amin' ny [[mozika klasika tandrefana]] (fianakavian-dokanga) sy zavamaneno maro hafa (ohatra ny [[viôla]] (altô) sy ny [[gamba]] (na ''viola da gamba'') nampiasaina tamin' ny mozika tany am-boalohany tamin' ny [[Mozika barôka|mozikan' ny Vanim-potoana Barôka]] sy ny [[viôlinina]] nampiasaina tamin' ny karazana mozikam-poko na mozikam-pirenena maro). Azo kitihina amin' ny rantsan-tanana ihany koa ny zavamaneno rehetra misy tadiny ampiasana fikasohana, izany teknika izany dia antsoina hoe "''pizzicato''". Teknika isan-karazany no ampiasaina hampanenoana ny [[gitara elektrika]], ao anatin' izany ny fikitihana amin' ny [[hoho]]<nowiki/>n-tanana na amin' ny alalan' ny plektra, sns. Tena kitihina ny zavamaneno misy tadiny sasany, anisan' izany ny [[harpa]] sy ny [[gitara beso elektrika]]. Ohatra hafa koa ny [[sitara]], ny [[rebaba]], ny [[banjô]], ny [[mandôlinina]], ny [[okolele]], ary ny [[bozoky]]. Ao amin' ny <u>rafitra Hornbostel-Sachs</u> amin' ny fanasokajiana zavamaneno, izay ampiasaina amin' ny [[ôrganôlôjia]], dia antsoina hoe kôrdôfônina ny zavamaneno misy tadiny. Izao no nolazain' i Sachs,<blockquote>Ny kôrdôfônina dia zavamaneno misy tadiny. Mety hokapohina amin' ny hazokely ny tadiny, hokitihina amin' ny rantsantanana tsy misy fitaovana na amin' ny plektra, ampiasana fikasohana na (amin' ny [[harpa eôliana]], ohatra) tsofina amin' ny rivotra. Ny hamaroana mahafanin' ny zavamaneno misy tadiny dia azo avondrona ho karazana fototra efatra: [[sitara]], [[liota]], [[lira]] ary [[harpa]]<ref><small>Sachs, Curt (1940). ''[[iarchive:historyofmusical00sach|The History of Musical Instruments]]''. New York: W. W. Norton & Company. pp. 463–467. <nowiki>ISBN 9780393020687</nowiki>., p. 463.</small></ref>.</blockquote>Amin' ny ankabeazan' ny zavamaneno misy tadiny dia miampita amin' ny vatan' ilay zavamaneno, izay matetika ahitana faritra poakaty na mihidy, ny fihovitrovitra. Mihovitrovitra koa ny vatan' ilay fitaovana sy ny rivotra ao anatiny. Mahatonga ny fihovitrovitry ny tady ho henon' ny mpitendry sy ny mpihaino kokoa ny fihovitrovitry ny vatan' ny zavamaneno sy ny lavaka na ny efitra voahidy. Poakaty ny vatan' ny ankamaroan' ny zavamaneno misy tadiny, mba hahazoana feo tsara kokoa. Ny sasany anefa - toy ny [[gitara elektrika]] sy ny zavamaneno hafa izay miantehitra amin' ny fanamafisam-peo elektrônika - dia mety manana vatana vita amin' ny hazo mafy. == Fanasokajiana == === Zavamaneno misy tadiny kitihina === [[Sary:Classical Guitar two views.jpg|vignette|316x316px|Gitara klasika]] Ny [[gitara]], ny [[gitara beso]], ny [[banjô]], ary ny [[mandôlinina]] dia ohatra amin' ny zavamaneno misy tadiny kitihina izay ampanenoina amin' ny fikitihana ny tadiny amin' ny rantsantanana na amin' ny fitaovam-pikitihana (plektra). Ny [[harpa]] sy ny [[klavesinina]] dia mampiasa tadiny maro mifanao ambaratonga araka ny lamina krômatika nohenjanina eo ambonin' ny takela-kazo mpanamafy feo (matetika vita amin' ny hazo ''[[Picea]]''). Ny [[klavesinina]] manokana dia manana vata fanamafisam-peo. [[Sary:Chiesa di San Maurizio - Salterio - Scuola Veniziana - 1700.jpg|ankavia|vignette|Psalteriôna]] Ao amin' ny [[Baiboly]], ny sivilizasiôna tatsinanana, i [[Grisia Taloha|Grisia]], ary tamin' ny [[Andro Antenatenany]], dia nahitana soritra ny fisian' ny [[psalteriôna]]. Kitihina amin' ny alalan' ny volomborona izy io izay razamben' ny fianakaviamben' ny zavamaneno iray antoko amin' ny klavesinina. Ny fanampiana [[Andalan-kitendry (zavamaneno)|andalan-kitendry]] teo amin'ny psalteriôna no niteraka ny [[spinety]] na [[epinety]], teny izay manondro ny klavesinina sy ny spinety, tamin' ny taonjato faha-14, tsy araka ny fampiasana io teny io ankehitriny. [[Sary:ClavecinRuckers&Taskin.JPG|vignette|258x258px|Klavesinina]] Nihalehibe nandritra ny taonjato maro ny andalan-kitendry telo [[ôktava]], ka hatramin' ny dimy ôktava (misy naoty 63), ka niteraka zavamaneno lehibe, izay indraindray nitady hifaninana amin' ny [[ôrga]] amin' ny fampitomboana isa ny rejisitra sy amon' ny fanampina andalan-kitendry faharoa (tany Flandere, Frantsa) na koa andalan-kitendry fahatelo na andalan-kitendrin-tongotra (tany Alemaina). == Jereo koa == * [[Mozika]] * [[Zavamaneno]] * [[Zavamaneno tsofina]] * [[Zavamaneno velezina]] == Loharano sy fanamarihana == ezlpu60qm7uadnzy1l7em5ay62sgexk 0 292087 1141791 1100679 2026-06-03T09:52:49Z Thelezifor 15140 1141791 wikitext text/x-wiki [[Sary:Bell's antique pump organ (late 19th C) manual.jpg|vignette|300x300px|Andalan-kitendrin' ny [[harmônia]]]] Ny '''andalan-kitendry''', amin' ny [[mozika]], sy raha ny marimarina kokoa, amin' ny [[ôrganôlôjia]], dia fitambarana [[kitendry]] (lavalava na boribory toy ny bokotra) izay tsindriana amin' ny rantsan-tanana (amin' ny tanana iray na roa) mba hampanenoana ny [[zavamaneno]] sasany. Amin' ny sasany amin' izy ireo, amin' ny [[ôrga]] indrindraindrindra, dia misy andalan-kitendry manokana izay tsindriana amin' ny alalan' ny tongotra - amin' ity tranga ity, dia andalan-kitendrin-tongotra ny anarany. [[Sary:Accordion-pic-c type.jpg|vignette|Kitendry miendrika bokotra amin' ny [[angorodao]] sasany ]] Ny kitendry, matetika, dia misy karazany roa (izay miavaka amin' ny lokony amin' ny ankapobeny): * ny sasany, lava kokoa sy iva kokoa (matetika fotsy na mazava loko), mifanandrify amin' ny [[maripeo]] fito amin' ny [[tohapeo diatônika]] tsy misy [[diezy]] na [[bemôly]] (Do na C lehibe; La na A kely nanahary) ao amin' ny [[ôktava]] maromaro; * ny hafa, fohy kokoa sy somary avo kokoa (matetika mainty na matro-doko), manatsofoka eo anelanelan' ny maripeo diatônika ny maripeo dimy novaina amin' ny diezy na bemôly ao amin' ny [[tohapeo krômatika]]. [[Sary:Pédalier du grand orgue de la cathédrale d'Orléans.jpg|vignette|294x294px|Andalan-kitendrin-tongotra an' ny ôrga lehibe ao amin' ny Katedralin' i Orléans.]] Io fandaharana ifandimbiasan' ny maripeo diatônika sy ny maripeo krômatika io dia manamora ny fahita ny maripeo iray sy ahafahana manome anarana azy io. 65641vpxy8t42qe5iggunisi90fvx94 1141792 1141791 2026-06-03T09:57:51Z Thelezifor 15140 1141792 wikitext text/x-wiki [[Sary:Bell's antique pump organ (late 19th C) manual.jpg|vignette|370x370px|Andalan-kitendrin' ny [[harmônia]]]] Ny '''andalan-kitendry''', amin' ny [[mozika]], sy raha ny marimarina kokoa, amin' ny [[ôrganôlôjia]], dia fitambarana [[kitendry]] (lavalava na boribory toy ny bokotra) izay tsindriana amin' ny rantsan-tanana (amin' ny tanana iray na roa) mba hampanenoana ny [[zavamaneno]] sasany. Amin' ny sasany amin' izy ireo, amin' ny [[ôrga]] indrindraindrindra, dia misy andalan-kitendry manokana izay tsindriana amin' ny alalan' ny tongotra - amin' ity tranga ity, dia andalan-kitendrin-tongotra ny anarany. [[Sary:Accordion-pic-c type.jpg|vignette|Kitendry miendrika bokotra amin' ny [[angorodao]] sasany ]] Ny kitendry, matetika, dia misy karazany roa (izay miavaka amin' ny lokony amin' ny ankapobeny): * ny sasany, lava kokoa sy iva kokoa (matetika fotsy na mazava loko), mifanandrify amin' ny [[maripeo]] fito amin' ny [[tohapeo diatônika]] tsy misy [[diezy]] na [[bemôly]] (Do na C lehibe; La na A kely nanahary: C, D, E, F, G, A, B) ao amin' ny [[ôktava]] maromaro; * ny hafa, fohy kokoa sy somary avo kokoa (matetika mainty na matro-doko), manatsofoka eo anelanelan' ny maripeo diatônika ny maripeo dimy novaina amin' ny diezy na bemôly (C♯/D♭, D♯/E♭, F♯/G♭, G♯/A♭, A♯/B♭) ao amin' ny [[tohapeo krômatika]]. [[Sary:Pédalier du grand orgue de la cathédrale d'Orléans.jpg|vignette|294x294px|Andalan-kitendrin-tongotra an' ny ôrga lehibe ao amin' ny Katedralin' i Orléans.]] Io fandaharana ifandimbiasan' ny maripeo diatônika sy ny maripeo krômatika io dia manamora ny fahita ny maripeo iray sy ahafahana manome anarana azy io. 5ny56jhfp9lhpqvoocbj1n4buldg063 1141797 1141792 2026-06-03T10:37:28Z Thelezifor 15140 Jereo koa 1141797 wikitext text/x-wiki [[Sary:Bell's antique pump organ (late 19th C) manual.jpg|vignette|370x370px|Andalan-kitendrin' ny [[harmônia]]]] Ny '''andalan-kitendry''', amin' ny [[mozika]], sy raha ny marimarina kokoa, amin' ny [[ôrganôlôjia]], dia fitambarana [[kitendry]] (lavalava na boribory toy ny bokotra) izay tsindriana amin' ny rantsan-tanana (amin' ny tanana iray na roa) mba hampanenoana ny [[zavamaneno]] sasany. Amin' ny sasany amin' izy ireo, amin' ny [[ôrga]] indrindraindrindra, dia misy andalan-kitendry manokana izay tsindriana amin' ny alalan' ny tongotra - amin' ity tranga ity, dia andalan-kitendrin-tongotra ny anarany. [[Sary:Accordion-pic-c type.jpg|vignette|Kitendry miendrika bokotra amin' ny [[angorodao]] sasany ]] Ny kitendry, matetika, dia misy karazany roa (izay miavaka amin' ny lokony amin' ny ankapobeny): * ny sasany, lava kokoa sy iva kokoa (matetika fotsy na mazava loko), mifanandrify amin' ny [[maripeo]] fito amin' ny [[tohapeo diatônika]] tsy misy [[diezy]] na [[bemôly]] (Do na C lehibe; La na A kely nanahary: C, D, E, F, G, A, B) ao amin' ny [[ôktava]] maromaro; * ny hafa, fohy kokoa sy somary avo kokoa (matetika mainty na matro-doko), manatsofoka eo anelanelan' ny maripeo diatônika ny maripeo dimy novaina amin' ny diezy na bemôly (C♯/D♭, D♯/E♭, F♯/G♭, G♯/A♭, A♯/B♭) ao amin' ny [[tohapeo krômatika]]. [[Sary:Pédalier du grand orgue de la cathédrale d'Orléans.jpg|vignette|294x294px|Andalan-kitendrin-tongotra an' ny ôrga lehibe ao amin' ny Katedralin' i Orléans.]] Io fandaharana ifandimbiasan' ny maripeo diatônika sy ny maripeo krômatika io dia manamora ny fahita ny maripeo iray sy ahafahana manome anarana azy io. == Jereo koa == * [[Ôrga]] * [[Angorodao]] * [[Pianô]] * [[Sentetizera]] ec7jlufgzubn7iqd4pzuz0nvgvlds7j 14 292383 1141567 1101742 2026-06-02T14:04:16Z HarryWurst 36292 1141567 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpilalao soeda]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra]] [[Sokajy:Baolina kitra soedoà]] f2zd0nhzt40m2zdrvuuyffeqe2uxkiw 0 292987 1141644 1141545 2026-06-02T23:12:34Z Thelezifor 15140 1141644 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) === Antoko misy eto Madagasikara === Indreto ny antoko manana karazana maniry eto [[Madagasikara]]: * ''[[Alocasia]]'' <small>(Schott) G.Don</small> * ''[[Amorphophallus]]'' <small>Blume ex Decne.</small> * ''[[Arophyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Arum]]'' * ''[[Carlephyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Colletogyne]]'' <small>Buchet</small> * ''[[Colocasia]]'' <small>Schott</small> * ''[[Epipremnum]]'' <small>Schott</small> (ao anatiny ny ''[[Epipremnum aureum|Pothos]]'' <small>L.</small>) * ''[[Heteropsis]]'' * ''[[Lemna]]'' L. * ''[[Pistia stratiotes|Pistia]]'' L. * ''[[Spirodela]]'' <small>Schleid</small>. * ''[[Typhonium]]'' <small>Schott</small> * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' * ''[[Wolffia]]'' <small>Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Xanthosoma]]'' <small>Schott</small> oj3y47nacqfdqoxnc9o3g8cwdz6vp8e 1141648 1141644 2026-06-02T23:49:51Z Thelezifor 15140 1141648 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) === Antoko misy eto Madagasikara === Indreto ny antoko manana karazana maniry eto [[Madagasikara]]: * ''[[Alocasia]]'' <small>(Schott) G.Don</small> * ''[[Amorphophallus]]'' <small>Blume ex Decne.</small> * ''[[Arophyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Arum]]'' * ''[[Carlephyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Colletogyne]]'' <small>Buchet</small> * ''[[Colocasia]]'' <small>Schott</small> * ''[[Epipremnum]]'' <small>Schott</small> (ao anatiny ny ''[[Epipremnum aureum|Pothos]]'' <small>L.</small>) * ''[[Heteropsis]]'' * ''[[Lemna]]'' L. * ''[[Pistia stratiotes|Pistia]]'' L. * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Spirodela]]'' <small>Schleid</small>. * ''[[Typhonium]]'' <small>Schott</small> * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' * ''[[Wolffia]]'' <small>Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Xanthosoma]]'' <small>Schott</small> i8o297uomxyl9c4z62gm5kybowovvfp 1141730 1141648 2026-06-03T04:34:35Z Thelezifor 15140 1141730 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) === Antoko misy eto Madagasikara === Indreto ny antoko manana karazana maniry eto [[Madagasikara]]: * ''[[Alocasia]]'' <small>(Schott) G.Don</small> * ''[[Amorphophallus]]'' <small>Blume ex Decne.</small> * ''[[Arophyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Arum]]'' * ''[[Carlephyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Colletogyne]]'' <small>Buchet</small> * ''[[Colocasia]]'' <small>Schott</small> * ''[[Epipremnum]]'' <small>Schott</small> (ao anatiny ny ''[[Epipremnum aureum|Pothos]]'' <small>L.</small>) * ''[[Heteropsis]]'' * ''[[Lemna]]'' L. * ''[[Pistia stratiotes|Pistia]]'' L. * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Spirodela]]'' <small>Schleid</small>. * ''[[Typhonium]]'' <small>Schott</small> * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Wolffia]]'' <small>Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Xanthosoma]]'' <small>Schott</small> b0girz6ze9xexamm6s1xv2ouub1i9so 1141763 1141730 2026-06-03T05:36:32Z Thelezifor 15140 Namafa soratra tsy ilaina 1141763 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Vondron-karazana == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) === Antoko misy eto Madagasikara === Indreto ny antoko manana karazana maniry eto [[Madagasikara]]: * ''[[Alocasia]]'' <small>(Schott) G.Don</small> * ''[[Amorphophallus]]'' <small>Blume ex Decne.</small> * ''[[Arophyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Arum]]'' * ''[[Carlephyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Colletogyne]]'' <small>Buchet</small> * ''[[Colocasia]]'' <small>Schott</small> * ''[[Epipremnum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Heteropsis]]'' * ''[[Lemna]]'' L. * ''[[Pistia stratiotes|Pistia]]'' L. * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Spirodela]]'' <small>Schleid</small>. * ''[[Typhonium]]'' <small>Schott</small> * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Wolffia]]'' <small>Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Xanthosoma]]'' <small>Schott</small> r41dqf83oh3tufzyof2np4xjvgs1k53 1141764 1141763 2026-06-03T05:37:00Z Thelezifor 15140 1141764 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Lisitry ny antoko == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) === Antoko misy eto Madagasikara === Indreto ny antoko manana karazana maniry eto [[Madagasikara]]: * ''[[Alocasia]]'' <small>(Schott) G.Don</small> * ''[[Amorphophallus]]'' <small>Blume ex Decne.</small> * ''[[Arophyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Arum]]'' * ''[[Carlephyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Colletogyne]]'' <small>Buchet</small> * ''[[Colocasia]]'' <small>Schott</small> * ''[[Epipremnum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Heteropsis]]'' * ''[[Lemna]]'' L. * ''[[Pistia stratiotes|Pistia]]'' L. * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Spirodela]]'' <small>Schleid</small>. * ''[[Typhonium]]'' <small>Schott</small> * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Wolffia]]'' <small>Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Xanthosoma]]'' <small>Schott</small> gbcnb6zlrhv0glswhqsjbpewtgebiuw 1141770 1141764 2026-06-03T07:06:10Z Thelezifor 15140 1141770 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spathiphyllum cochlearispathum RTBG.jpg|vignette|435x435px|''Spathiphyllum cochlearispathum'']] [[Sary:Arum Titan - Jardin botanique de Villers les Nancy.jpg|vignette|399x399px|''Amorphophallus titanum'']] Ny '''''Araceae''''' dia fianakavian-javamaniry ahitana karazana 3&nbsp;500 eo ho eo izay mitsinjara amin' ny antokon-javamaniry 139 eo ho eo, ao amin' ny filaharana [[Arales]] (araka ny [[fanasokajian' i Cronquist]]) na [[Alismatales]] (araka ny [[fanasokajiana filôjenetika]]). Zavamaniry [[mônôkôtiledôna]] izy ireo, izay mety hiseho amin' ny endika [[hazobotry]] na [[ahitra]], indraindray [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], any amin' ny faritra mafana, ary, amin' ny isa kely, any amin' ny faritra manana toetany antonony. Anisan' ity fianakaviana ity ny ''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]]). Ity fianakaviana ity dia ahitana ny ''[[Amorphophallus titanum]]'', any any [[Sumatra]], izay manana vondrom-bony lehibe indrindra amin' ity fianakaviana ity. == Lisitry ny antoko == [[Sary:(MHNT) Colocasia esculenta - Les Martels, Giroussens Tarn.jpg|vignette|''[[Colocasia esculenta]]'' ([[saonjo]])]] Araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' (WCSP) <small>(30</small> <small>Aogosutra 2012)</small> * ''[[Aglaodorum]]'' Schott (1858) * ''[[Aglaonema]]'' Schott (1829) * ''[[Alloschemone]]'' Schott (1858) * ''[[Alocasia]]'' (Schott) G.Don (1839) * ''[[Ambrosina]]'' Bassi (1763) * ''[[Amorphophallus]]'' Blume ex Decne. (1834) * ''[[Amydrium]]'' Schott (1863) * ''[[Anadendrum]]'' Schott (1857) * ''[[Anaphyllopsis]]'' A.Hay (1988 publ. 1989) * ''[[Anaphyllum]]'' Schott (1858) * ''[[Anchomanes]]'' Schott (1853) * ''[[Anthurium]]'' Schott (1829) * ''[[Anubias]]'' Schott (1857) * ''[[Apoballis]]'' Schott (1858) * ''[[Aridarum]]'' Ridl. (1913) * ''[[Ariopsis]]'' Nimmo (1839) * ''[[Arisaema]]'' Mart. (1831) * ''[[Arisarum]]'' Mill. (1754) * ''[[Arophyton]]'' Jum. (1928) * ''[[Arum]]'' L. (1753) * ''[[Asterostigma]]'' Fisch. & C.A.Mey. (1845) * ''[[Bakoa]]'' P.C.Boyce & S.Y.Wong (2008) * ''[[Biarum]]'' Schott (1832) * ''[[Bognera]]'' Mayo & Nicolson (1984) * ''[[Bucephalandra]]'' Schott (1858) * ''[[Caladium]]'' Vent. (1800) * ''[[Calla]]'' L. (1753) * ''[[Callopsis]]'' Engl. (1895) * ''[[Carlephyton]]'' Jum. (1919) * ''[[Cercestis]]'' Schott (1857) * ''[[Chlorospatha]]'' Engl. (1878) * ''[[Colletogyne]]'' Buchet (1939) * ''[[Colocasia]]'' Schott (1832) * ''[[Croatiella]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Cryptocoryne]]'' Fisch. ex Wydler (1830) * ''[[Culcasia]]'' P.Beauv. (1805) * ''[[Cyrtosperma]]'' Griff. (1851) * ''[[Dieffenbachia]]'' Schott (1829) * ''[[Dracontioides]]'' Engl. (1911) * ''[[Dracontium]]'' L. (1753) * ''[[Dracunculus]]'' Mill. (1754) * ''[[Eminium]]'' Schott (1856) * ''[[Epipremnum]]'' Schott (1857) * ''[[Filarum]]'' Nicolson (1967) * ''[[Furtadoa]]'' M.Hotta (1981) * ''[[Gearum]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Gonatopus]]'' Engl. (1879) * ''[[Gorgonidium]]'' Schott (1864) * ''[[Gymnostachys]]'' R.Br. (1810) * ''[[Hapaline]]'' Schott (1858) * ''[[Helicodiceros]]'' Schott (1853) * ''[[Hestia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Heteropsis]]'' Kunth (1841) * ''[[Holochlamys]]'' Engl. (1883) * ''[[Homalomena]]'' Schott (1832) * ''[[Incarum]]'' E.G.Gonç. (2005) * ''[[Jasarum]]'' G.S.Bunting (1975 publ. 1977) * ''[[Lagenandra]]'' Dalzell (1852) * ''[[Lasia]]'' Lour. (1790) * ''[[Lasimorpha]]'' Schott (1857) * ''[[Lemna]]'' L. (1753) * ''[[Leucocasia]]'' * ''[[Lysichiton]]'' Schott (1857) * ''[[Mangonia]]'' Schott (1857) * ''[[Monstera]]'' Adans. (1763) * ''[[Montrichardia]]'' Crueg. (1854) * ''[[Nephthytis]]'' Schott (1857) * ''[[Ooia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Orontium]]'' L. (1753) * ''[[Pedicellarum]]'' M.Hotta (1976) * ''[[Peltandra]]'' Raf. (1819) * ''[[Philodendron]]'' Schott (1829) * ''[[Philonotion]]'' Schott (1857) * ''[[Phymatarum]]'' M.Hotta (1965) * ''[[Pichinia]]'' S.Y.Wong & P.C.Boyce (2010) * ''[[Pinellia]]'' Ten. (1839) * ''[[Piptospatha]]'' N.E.Br. (1879) * ''[[Pistia]]'' L. (1753) * ''[[Podolasia]]'' N.E.Br. (1882) * ''[[Pothoidium]]'' Schott (1857) * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Protarum]]'' Engl. (1901) * ''[[Pseudohydrosme]]'' Engl. (1892) * ''[[Pycnospatha]]'' Thorel ex Gagnep. (1941) * ''[[Remusatia]]'' Schott (1832) * ''[[Rhaphidophora]]'' Hassk. (1842) * ''[[Rhodospatha]]'' Poepp. (1845) * ''[[Sauromatum]]'' Schott (1832) * ''[[Scaphispatha]]'' Brongn. ex Schott (1860) * ''[[Schismatoglottis]]'' Zoll. & Moritzi (1854) * ''[[Scindapsus]]'' Schott (1832) * ''[[Spathantheum]]'' Schott (1859) * ''[[Spathicarpa]]'' Hook. (1831) * ''[[Spathiphyllum]]'' Schott (1832) * ''[[Spirodela]]'' Schleid. (1839) * ''[[Stenospermation]]'' Schott (1858) * ''[[Steudnera]]'' K.Koch (1862) * ''[[Stylochaeton]]'' Lepr. (1834) * ''[[Symplocarpus]]'' Salisb. ex Nutt. (1817) * ''[[Synandrospadix]]'' Engl. (1883) * ''[[Syngonium]]'' Schott (1829) * ''[[Taccarum]]'' Brongn. ex Schott (1858) * ''[[Theriophonum]]'' Blume (1837) * ''[[Typhonium]]'' Schott (1829) * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' Schott (1857) * ''[[Ulearum]]'' Engl. (1905) * ''[[Urospatha]]'' Schott (1853) * ''[[Wolffia]]'' Horkel ex Schleid. (1844) * ''[[Wolffiella]]'' (Hegelm.) Hegelm. (1895) * ''[[Xanthosoma]]'' Schott (1832) * ''[[Zamioculcas]]'' Schott (1856) * ''[[Zantedeschia]]'' Spreng. (1826) * ''[[Zomicarpa]]'' Schott (1856) * ''[[Zomicarpella]]'' N. E. Brown (1881) === Antoko misy eto Madagasikara === Indreto ny antoko manana karazana maniry eto [[Madagasikara]]: * ''[[Alocasia]]'' <small>(Schott) G.Don</small> * ''[[Amorphophallus]]'' <small>Blume ex Decne.</small> * ''[[Arophyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Arum]]'' * ''[[Carlephyton]]'' <small>Jum</small>. * ''[[Colletogyne]]'' <small>Buchet</small> * ''[[Colocasia]]'' <small>Schott</small> * ''[[Epipremnum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Heteropsis]]'' * ''[[Lemna]]'' L. * ''[[Pistia stratiotes|Pistia]]'' L. * ''[[Pothos]]'' L. (1753) * ''[[Spirodela]]'' <small>Schleid</small>. * ''[[Typhonium]]'' <small>Schott</small> * ''[[Typhonodorum lindleyanum|Typhonodorum]]'' <small>Schott</small> * ''[[Wolffia]]'' <small>Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Xanthosoma]]'' <small>Schott</small> 4iqbmfoinxw3fzelybrxzb0kkjn2v1o 14 293418 1141661 1105415 2026-06-03T02:08:24Z HarryWurst 36292 1141661 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Empira Romana]] [[Sokajy:Emperora]] [[Sokajy:Mpanao romanina]] 3nsbj8wq3wh4wtmmsl092jp6msgh2ph 0 294599 1141584 1114474 2026-06-02T15:08:20Z HarryWurst 36292 /* Firenena mpampiasa */ 1141584 wikitext text/x-wiki [[File:Fairey gannet a s 4.jpg|thumb|Fairey Gannet AS 4]] Ny '''Fairey Gannet''' dia novolavolaina tamin'ny 1946 avy amin'ny mpanamboatra [[fiaramanidina]] britanika ''Fairey Aviation'' ho an'ny ''Royal Navy'' ho fiaramanidina mpiady voalohany miorina amin'ny turboprop izay natao ho an'ny ady amin'ny [[sambo mpisitrika]]. ==FiainanayTaloha== Ny sidina voalohan'ny prototype dia natao tamin'ny 19 septambra 1949. Nanomboka tamin'ny 1951 ny famokarana andiany ny dikan-teny A.S.3, ary tsy naterina tany amin'ny tafika an-dranomasina Britanika hatramin'ny 1955 ny fiaramanidina famokarana A.S.4 voalohany natsangana. == Versions == {| class="wikitable" |- ! Type ! Rafitra fanendrena ho an'ny fiaramanidina an'ny Tafika Britanika ! Nomery (naorina) ! fanamarihana |- | 'AS.1 | Ady miady amin'ny sambo mpisitrika | 183 | |- | T.2 | Dikan'ny mpampiofana ho an'ny AS.1 | 38 | izay ny 1 niova ho AS.1 |- | AEW.3 | Airborne reconnaissance | 44 | izay 1 niova fo avy amin'ny dikan-AS.1 |- | AS.4 | Ady miady amin'ny sambo mpisitrika | 75 | ao amin'ny tafika an-dranomasina alemà ho AS.Mk4 |- | COD.4 | Livraison anaty sambo | 6 | Fiovam-po avy amin'ny AS.4 |- | T.5 | Dikan-teny mpampiofana ho an'ny AS.4 | 11 | izay 3 no niova fo avy amin'ny version T.2 |- | ECM.6 | Ady elektronika | 9 | Fiovam-po avy amin'ny AS.4 |- | AEW.7 | Fanaraha-maso sy fitiliana an'habakabaka an'habakabaka | 0 | |} === Firenena mpampiasa === *{{Aostralia}} - 36 fiaramanidina *{{Alemaina}} - 16 fiaramanidina *{{Indonezia}} - Tafika an-dranomasina Indoneziana *{{Fanjakana Mitambatra}}- Fleet Air Arm [[Sokajy:Fiaramanidina ]] [[Sokajy: Fiaramanidina turboprop]] 6fmdbfiiyqbckr0qeknnwb5sw88flld 14 294637 1141583 1114179 2026-06-02T14:59:51Z HarryWurst 36292 1141583 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Reich fahatelo]] [[Sokajy:Ady Lehibe Faharoa]] [[Sokajy:Fiaramanidina tamin'ny Ady Lehibe II]] 640xx2l6065euu2vux5lv0k4bwhgxxj 0 296117 1141571 1121534 2026-06-02T14:07:34Z HarryWurst 36292 1141571 wikitext text/x-wiki [[File:Ulf Kristersson June 2025 (cropped).jpg|thumb|Ulf Kristersson (2025)]] '''Ulf Kristersson''', teraka ny 29 Desambra 1963 tao Lund, dia mpitondra fanjakana [[Soeda|Soedoa]].<ref>[ https://www.dn.se/nyheter/politik/ulf-kristersson-vill-gora-upp-med-s-om-invandringen/]</ref>. Izy no mpitarika ny Antoko Moderate nanomboka tamin'ny Oktobra 2017 ary [[Praiminisitra]] nanomboka tamin'ny 18 Oktobra 2022. ==Fiainana manokana== Nanambady izy nanomboka tamin'ny 1991 ary manan-janaka vavy telo natsangana. Nohamasinina ho pasitera tao amin'ny [[Fiangonan' i Soeda|Fiangonana Evanjelika Loterana any Soeda]] ny vadiny tamin'ny Janoary 2023. == Praiministra Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Praiminisitra [[Soeda]] !mpandimby |-align="center" | [[Magdalena Andersson]]<br/> 2021-2022 || [[Ulf Kristersson]] <br/> 2022- ||- |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Kristersson, Ulf}} [[Sokajy:Praiminisitra (Soeda)]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1963]] 595lherveyusojt6gykj51b83x6abbz 1141598 1141571 2026-06-02T15:59:28Z HarryWurst 36292 1141598 wikitext text/x-wiki [[File:Ulf Kristersson June 2025 (cropped).jpg|thumb|Ulf Kristersson (2025)]] '''Ulf Kristersson''', teraka ny 29 Desambra 1963 tao [[Lund]], dia mpitondra fanjakana [[Soeda|Soedoa]].<ref>[ https://www.dn.se/nyheter/politik/ulf-kristersson-vill-gora-upp-med-s-om-invandringen/]</ref>. Izy no mpitarika ny Antoko Moderate nanomboka tamin'ny Oktobra 2017 ary [[Praiminisitra]] nanomboka tamin'ny 18 Oktobra 2022. ==Fiainana manokana== Nanambady izy nanomboka tamin'ny 1991 ary manan-janaka vavy telo natsangana. Nohamasinina ho pasitera tao amin'ny [[Fiangonan' i Soeda|Fiangonana Evanjelika Loterana any Soeda]] ny vadiny tamin'ny Janoary 2023. == Praiministra Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Praiminisitra [[Soeda]] !mpandimby |-align="center" | [[Magdalena Andersson]]<br/> 2021-2022 || [[Ulf Kristersson]] <br/> 2022- ||- |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Kristersson, Ulf}} [[Sokajy:Praiminisitra (Soeda)]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1963]] hfoi3t5vz0joeltz8p0dcl2ahr7k425 14 296118 1141562 1121509 2026-06-02T13:56:43Z HarryWurst 36292 1141562 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Praiminisitra]] [[Sokajy:Politika ao Soeda]] [[Sokajy:Governemanta Soeda]] [[Sokajy:Mpanao politika (Soeda)]] 1fxc58rbvemkhjkxh6lpnwkd54kbhcq 1141563 1141562 2026-06-02T13:59:42Z HarryWurst 36292 1141563 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Praiminisitra]] [[Sokajy:Politika ao Soeda]] [[Sokajy:Governemanta Soeda]] [[Sokajy:Mpanao soedoà]] lpj33k91cmd1t1jjk6opp6mqvyh06we 1141564 1141563 2026-06-02T13:59:52Z HarryWurst 36292 1141564 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Praiminisitra]] [[Sokajy:Politika ao Soeda]] [[Sokajy:Governemanta Soeda]] [[Sokajy:Mpanao politika soedoà]] ba5z12ddxuv3b812t12d7tmj47p8qtw 4 298575 1141585 1133774 2026-06-02T15:33:52Z JianJi 36396 1141585 wikitext text/x-wiki '''Androany [[1 Jona|1 jona]]''': * '''[[1980]]''' - Nanombohan' ny [[CNN]] tamin'ny fomba ofisialy tao Atlanta, mametraka azy ho fantsona voalohany manerantany mamoaka [[vaovao]] 24 ora isan'andro. * '''[[2001]]''' - [[Islamisma|Islamista]] mpitolona iray manana fifandraisana amin'ny [[Hamas]] nanapoaka ny tenany tao amin'ny toeram-pandihizana iray amin'ny alina tao [[Tel-Aviv-Jaffa|Tel-Aviv]], ka nahafaty olona 21 ary [[TOVOVAVY|tovovavy]] ny ankamaroan'ireo. * 2001 — Ny Printsy Dipendra avy any [[Nepaly|Nepal]] ihany no nitifitra sy nahafaty ny fianakaviany, anisan'izany ny rainy sy ny reniny. hpv348ajqoxj2qowf23iao1uu19xjk0 4 298576 1141588 1133779 2026-06-02T15:43:23Z JianJi 36396 1141588 wikitext text/x-wiki '''Androany [[2 Jona|2 jona]]''': * '''[[1946]]''' - Rava ny fitondram-panjaka ao [[Italia]] ary natsangana ny [[Repoblika]]. * '''[[1962]]''' - Lalao [[baolina kitra|football]] mahery setra indrindra nandritra ny mondialy nifanaovan'i [[Silia|Shily]] sy i [[Italia]] nandritra ny lalao isam-bondrona. d35w9idn3f75jzu8gb0sfq3vjsmqguc 4 298577 1141597 1133778 2026-06-02T15:58:34Z JianJi 36396 1141597 wikitext text/x-wiki '''Androany [[3 Jona|3 jona]]''': * '''[[1892]]''' - Nananganana ny [[Liverpool Football Club|Liverpool FC]], iray amin'ny ekipa [[baolina kitra |football]] [[anglisy]] malaza indrindra. * '''[[2006]]''' - Fahaleovantenan'i [[Môntenegrô|Montenegro]] amin' ny fomba ara-dalàna 4ldp9vf7jqh2guf27taauuumgbxloe5 4 298578 1141601 1133780 2026-06-02T16:06:08Z JianJi 36396 1141601 wikitext text/x-wiki '''Androany [[4 Jona|4 jona]]''': * '''[[1989]]''' - Nesorin'ny Tafi-panafaham-bahoaka shinoa tamin-kerisetra teo amin'ny kianja Tiananmen ny mpanao fihetsiketsehana ka nahafatesana olona maro. * '''1989''' - Taorian'ny fahafatesan'i Ruhollah Khomeini, dia voafidy ho Mpitarika Faratampony ao [[Iràna|Iran]] i [[Ali Khamenei]]. gx7hwdpthwv9a1hpea5gegusmwgo2f6 4 298579 1141610 1133781 2026-06-02T16:14:28Z JianJi 36396 1141610 wikitext text/x-wiki '''Androany [[5 Jona|5 jona]]''': * '''[[1967]]''' - Fanombohan'ny ady nifanaovan'[[Israely]] tamin'i [[Ejipta]], [[Jôrdania|Jordania]], [[Iràka]] ary [[Siria]] izay nantsoina taty aoriana hoe [[Ady Enina Andro|adin'ny enina andro.]] lr9pmrsbak8t8fmaeo4wulcxny5hebs 14 299649 1141718 1138393 2026-06-03T04:15:32Z HarryWurst 36292 1141718 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] iaa8hjmcud225bfdwrh3lfuq3njisbr 0 299681 1141688 1138550 2026-06-03T03:27:03Z HarryWurst 36292 1141688 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Bust with head of the so-called quintillus-Uffizi.jpg |anarana=Quintillus |teraka= |maty= 270 |firenena=Roma Taloha |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} [[File:Aureus Quintillus.jpg|thumb|left|Aureus ''Quintillus'']] I '''Quintillus''' (maty tamin'ny taona 270), izay '''Marcus Aurelius Claudius Quintillus''' no anarany feno, dia rahalahin'ny Emperora Romana [[Klaodio II Gôtika]] ary lasa emperora tamin'ny taona 270 ho mpandimby azy. == Fiainana == Vitsy dia vitsy ny zavatra fantatra momba an'i Quintillus. Voalaza fa nanan-janaka roa izy ary mety teraka tamin'ny taona 20 tamin'ny taonjato faha-3. Angamba tamin'ny fiandohan'ny Septambra 270, taorian'ny nahafatesan'ny rahalahiny aloha loatra, dia nambaran'ireo miaramilan'ny rahalahiny taloha ho emperora izy. Ny Antenimieran-doholona sy ireo faritany, izay mbola teo ambany fifehezan'ny emperora nandritra io vanim-potoana feno korontana tamin'ny Krizy tamin'ny taonjato fahatelo io, dia tsy nanohitra ny nanendrena azy ho mpanjaka tamin'ny voalohany, saingy tsy ela dia nanangana emperora mpifaninana, [[Aoreliano (emperora rômana)|Aoreliano]], ny andian-tafika [[Danube]]. Nifindra tany Aquileia avy eo i Quintillus, izay nampiasainy ho foiben'ny tafiny fiarovana tany avaratr'i [[Italia]]. Tao izy no niandry ny tafik'i Aurelian, saingy nivadika ho Aurelian ny miaramilany tamin'ny farany. Maty taoriana kelin'izay i Quintillus. Araka ny loharanom-baovao sasany, dia novonoina izy; araka ny hafa, namono tena izy. Ny fitantarana momba ny faharetan'ny fanjakany dia miovaova manomboka amin'ny 17 andro monja (araka ny ankamaroan'ny loharano) ka hatramin'ny 77 andro. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Klaodio II Gôtika]] <br/>268–270 || [[Quintillus]]<br/> 270 || [[Aoreliano (emperora rômana)|Aoreliano]] <br/>270–275 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{commonscat|Quintillus}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:mpanao politika romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona ]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 270]] hdvq9sv9j691hikbjvk9hp3u9r47whr 0 300148 1141767 1141544 2026-06-03T06:00:44Z Thelezifor 15140 Lisitry ny karazana 1141767 wikitext text/x-wiki [[Sary:Epipremnum pinnatum 110670674.jpg|vignette|''[[Epipremnum pinnatum]]'']] Ny '''''Epipremnum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Teratany any [[Azia Atsimo-Atsinanana]] sy any [[Ôseania]] ny karazana ao aminy. Mety hisy hanafangaro amin' ny ''[[Rhaphidophora]]'', sy ''[[Scindapsus]]'' ary ny ''[[Amydrium]]'' izy io. Karazana maro no atao haingo, indrindra anaty trano, toy ny ''[[Epipremnum aureum]]'' (izay nantsoina hoe ''Pothos aureus'' teo aloha). Misy poizina ny taova rehetra eny aminy, indrindra noho ny [[trikôsklereida]] (sela lava maranitra) sy [[rafida]]. Mety hahatratra 40 m mahery ny haavony ary mahatratra halava 3 m ny raviny, nefa mihena izany rehefa ao anaty tavim-boninkazo no ambolena azy. Ambolena ho zavamaniry fanao haingo anaty trano any amin' ny faritra manana [[toetany antonony]] izy ireo. Maitso mavana ny raviny tanora, izay matetika misy pentina mavo na fotsy. Azon' ireo zavamaniry ireo atao ny mianika amin' ny hazo mpampiantrano mba hahazoany ny hazavan' ny masoandro. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Money Plant (Epipremnum aureum) 4.jpg|vignette|307x307px|''[[Epipremnum aureum]]'' (na ''Photos aureus'' taloha)]] Karazana ''Epipremnum'' 15 no fantatra araka ny [[Kew Gardens|Royal Botanic Gardens, Kew]]: * ''Epipremnum amplissimum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''[[Epipremnum aureum]]'' <small>(Linden & André) G.S.Bunting</small> (''Pothos aureus'' teo aloha) * ''Epipremnum carolinense'' <small>Volkens</small> * ''Epipremnum ceramense'' <small>(Engl. & K.Krause) Alderw.</small> * ''Epipremnum dahlii'' <small>Engl.</small> * ''Epipremnum falcifolium'' <small>Engl.</small> * ''Epipremnum giganteum'' <small>(Roxb.) Schott</small> * ''Epipremnum meeboldii'' <small>K.Krause</small> * ''Epipremnum moluccanum'' <small>Schott</small> * ''Epipremnum moszkowskii'' <small>K.Krause</small> * ''Epipremnum nobile'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Epipremnum obtusum'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Epipremnum papuanum'' <small>Alderw.</small> * ''[[Epipremnum pinnatum]]'' <small>(L.) Engl.</small> * ''Epipremnum silvaticum'' <small>Alderw.</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Indreto ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izay nampidirina eto: * ''[[Epipremnum aureum]]'' <small>(Linden & André) G.S.Bunting</small> * ''[[Epipremnum pinnatum]]'' <small>(L.) Engl.</small> == Jereo koa == * ''[[Pothos]]'' r8mp50efi8bys4l6zsy79rfyt1qikwb 1141768 1141767 2026-06-03T06:07:05Z Thelezifor 15140 1141768 wikitext text/x-wiki [[Sary:Epipremnum pinnatum 110670674.jpg|vignette|''[[Epipremnum pinnatum]]'']] Ny '''''Epipremnum''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Ny karazana ao aminy dia vahy maniry maharitra taona maro izay manana [[faka ivelan' ny tany]] izay ahafahany mianika. Teratany any [[Azia Atsimo-Atsinanana]] sy any [[Ôseania]] ny karazana ao aminy. Mety hisy hanafangaro amin' ny ''[[Rhaphidophora]]'', sy ''[[Scindapsus]]'' ary ny ''[[Amydrium]]'' izy io. Karazana maro no atao haingo, indrindra anaty trano, toy ny ''[[Epipremnum aureum]]'' (izay nantsoina hoe ''Pothos aureus'' teo aloha). Misy poizina ny taova rehetra eny aminy, indrindra noho ny [[trikôsklereida]] (sela lava maranitra) sy [[rafida]]. Mety hahatratra 40 m mahery ny haavony ary mahatratra halava 3 m ny raviny, nefa mihena izany rehefa ao anaty tavim-boninkazo no ambolena azy. Ambolena ho zavamaniry fanao haingo anaty trano any amin' ny faritra manana [[toetany antonony]] izy ireo. Maitso mavana ny raviny tanora, izay matetika misy pentina mavo na fotsy. Azon' ireo zavamaniry ireo atao ny mianika amin' ny hazo mpampiantrano mba hahazoany ny hazavan' ny masoandro. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Money Plant (Epipremnum aureum) 4.jpg|vignette|307x307px|''[[Epipremnum aureum]]'' (na ''Photos aureus'' taloha)]] Karazana ''Epipremnum'' 15 no fantatra araka ny [[Kew Gardens|Royal Botanic Gardens, Kew]]: * ''Epipremnum amplissimum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''[[Epipremnum aureum]]'' <small>(Linden & André) G.S.Bunting</small> (''Pothos aureus'' teo aloha) * ''Epipremnum carolinense'' <small>Volkens</small> * ''Epipremnum ceramense'' <small>(Engl. & K.Krause) Alderw.</small> * ''Epipremnum dahlii'' <small>Engl.</small> * ''Epipremnum falcifolium'' <small>Engl.</small> * ''Epipremnum giganteum'' <small>(Roxb.) Schott</small> * ''Epipremnum meeboldii'' <small>K.Krause</small> * ''Epipremnum moluccanum'' <small>Schott</small> * ''Epipremnum moszkowskii'' <small>K.Krause</small> * ''Epipremnum nobile'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Epipremnum obtusum'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Epipremnum papuanum'' <small>Alderw.</small> * ''[[Epipremnum pinnatum]]'' <small>(L.) Engl.</small> * ''Epipremnum silvaticum'' <small>Alderw.</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Indreto ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izay nampidirina eto: * ''[[Epipremnum aureum]]'' <small>(Linden & André) G.S.Bunting</small> * ''[[Epipremnum pinnatum]]'' <small>(L.) Engl.</small> == Jereo koa == * ''[[Pothos]]'' tsnz04jbg67wxzjdz19utezk6ujpztk 0 300178 1141649 1141341 2026-06-03T00:34:59Z Thelezifor 15140 Karazana misy eto Madagasikara 1141649 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spirodela polyrhiza sl5.jpg|vignette|381x381px|''Spirodela polyrhiza'']] [[Sary:Wolffia-Spirodela.jpg|vignette|304x304px|Lafika zavamaniry eny ambonin' ny rano anaty dobo iray: ''Spirodela polyrhiza'' (lehibe kokoa), ''Lemna minor'' (antonony kokoa), ary ''Wolffia arrhiza'' (kely dia kely).]] Ny '''''Spirodela''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Napetraka tao amin' ny fianakaviana ''[[Lemnaceae]]'' (lasa zana-pianakaviana ''Lemnoideae'') izy io teo aloha. Ny karazana ao aminy dia zavamaniry masinika anaty rano mitsinkafona. Tsy manana ravina izy ireo fa taho mitapelaka marindrano toa ravina sy faka no ananany. Mery hifandray ny zavamaniry roa hatramin' ny dimy. == Lisitry ny karazana == [[Sary:SpirodelaPolyrhiza.jpg|ankavia|vignette|237x237px|''Spirodela polyrhiza'']] Tamin' ny Desambra 2025, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky ireto karazana efatra manaraka ireto: * ''Spirodela oligorrhiza'' <small>(Kurz) Hegelm</small>. * ''Spirodela polyrhiza'' <small>(L.) Schleid.</small> * ''Spirodela punctata'' <small>(G.Mey.) C.H.Thomps.</small> * ''Spirodela sichuanensis'' <small>M.G.Liu & K.M.Xie</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Inty ny karazana misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Spirodela polyrhiza]]'' <small>(L.) Schleid.</small> Misy koa ny karazana nafindra antoko: * ''[[Spirodela oligorrhiza]]'' <small>(Kurz) Hegelm</small>. (← ''Spirodela punctata'' <small>(G.Mey.) C.H.Thomps.</small>) → ''[[Landoltia punctata]]'' <small>(G.Mey.) Les & D.J.Crawford.</small> == Jereo koa == * ''[[Lemna]]'' * ''[[Wolffia]]'' * ''[[Landoltia]]'' 5gn98agzyu8ewvuo37hld3x2cc55pqg 1141650 1141649 2026-06-03T00:35:47Z Thelezifor 15140 1141650 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spirodela polyrhiza sl5.jpg|vignette|381x381px|''Spirodela polyrhiza'']] [[Sary:Wolffia-Spirodela.jpg|vignette|304x304px|Lafika zavamaniry eny ambonin' ny rano anaty dobo iray: ''Spirodela polyrhiza'' (lehibe kokoa), ''Lemna minor'' (antonony kokoa), ary ''Wolffia arrhiza'' (kely dia kely).]] Ny '''''Spirodela''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Napetraka tao amin' ny fianakaviana ''[[Lemnaceae]]'' (lasa zana-pianakaviana ''Lemnoideae'') izy io teo aloha. Ny karazana ao aminy dia zavamaniry masinika anaty rano mitsinkafona. Tsy manana ravina izy ireo fa taho mitapelaka marindrano toa ravina sy faka no ananany. Mery hifandray ny zavamaniry roa hatramin' ny dimy. == Lisitry ny karazana == [[Sary:SpirodelaPolyrhiza.jpg|ankavia|vignette|237x237px|''Spirodela polyrhiza'']] Tamin' ny Desambra 2025, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky ireto karazana efatra manaraka ireto: * ''Spirodela oligorrhiza'' <small>(Kurz) Hegelm</small>. * ''[[Spirodela polyrhiza]]'' <small>(L.) Schleid.</small> * ''Spirodela punctata'' <small>(G.Mey.) C.H.Thomps.</small> * ''Spirodela sichuanensis'' <small>M.G.Liu & K.M.Xie</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Inty ny karazana misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Spirodela polyrhiza]]'' <small>(L.) Schleid.</small> Misy koa ny karazana nafindra antoko: * ''[[Spirodela oligorrhiza]]'' <small>(Kurz) Hegelm</small>. (← ''Spirodela punctata'' <small>(G.Mey.) C.H.Thomps.</small>) → ''[[Landoltia punctata]]'' <small>(G.Mey.) Les & D.J.Crawford.</small> == Jereo koa == * ''[[Lemna]]'' * ''[[Wolffia]]'' * ''[[Landoltia]]'' p9iqx660hubo7yjnm1m2qdq5cylfbhi 1141708 1141650 2026-06-03T03:58:15Z Thelezifor 15140 1141708 wikitext text/x-wiki [[Sary:Spirodela polyrhiza sl5.jpg|vignette|381x381px|''Spirodela polyrhiza'']] [[Sary:Wolffia-Spirodela.jpg|vignette|304x304px|Lafika zavamaniry eny ambonin' ny rano anaty dobo iray: ''Spirodela polyrhiza'' (lehibe kokoa), ''Lemna minor'' (antonony kokoa), ary ''Wolffia arrhiza'' (kely dia kely).]] Ny '''''Spirodela''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Napetraka tao amin' ny fianakaviana ''[[Lemnaceae]]'' (lasa zana-pianakaviana ''Lemnoideae'') izy io teo aloha. Ny karazana ao aminy dia zavamaniry masinika anaty rano mitsinkafona. Tsy manana ravina izy ireo fa taho mitapelaka marindrano toa ravina sy faka no ananany. Mery hifandray ny zavamaniry roa hatramin' ny dimy. == Lisitry ny karazana == [[Sary:SpirodelaPolyrhiza.jpg|ankavia|vignette|237x237px|''Spirodela polyrhiza'']] Tamin' ny Desambra 2025, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky ireto karazana efatra manaraka ireto: * ''[[Spirodela oligorrhiza]]'' <small>(Kurz) Hegelm</small>. * ''[[Spirodela polyrhiza]]'' <small>(L.) Schleid.</small> * ''[[Spirodela punctata]]'' <small>(G.Mey.) C.H.Thomps.</small> * ''[[Spirodela sichuanensis]]'' <small>M.G.Liu & K.M.Xie</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Inty ny karazana misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Spirodela polyrhiza]]'' <small>(L.) Schleid.</small> Misy koa ny karazana nafindra antoko: * ''[[Spirodela oligorrhiza]]'' <small>(Kurz) Hegelm</small>. (← ''Spirodela punctata'' <small>(G.Mey.) C.H.Thomps.</small>) → ''[[Landoltia punctata]]'' <small>(G.Mey.) Les & D.J.Crawford.</small> == Jereo koa == * ''[[Lemna]]'' * ''[[Wolffia]]'' * ''[[Landoltia]]'' tqrye4dnhj5klr0j555pluwzxaavcbq 0 300192 1141645 1141355 2026-06-02T23:25:32Z Thelezifor 15140 1141645 wikitext text/x-wiki Ny '''''Pothos''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' , ao amin' ny foko ''Potheae'', ao amin' ny filaharana [[Arales]]. It is native to China, the Indian subcontinent, Australia, New Guinea, Southeast Asia, and various islands of the Pacific and Indian Oceans. Izy io dia teratany any Sina, any amin' ny [[Zana-Kôntinenta Indiana|Zana-kôntinanta Indiana]], any [[Aostralia]], any [[Ginea Vaovao]], any [[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], ary any amin' ny nosy samihafa any amin' ny [[Ranomasimbe Pasifika]] sy [[Ranomasimbe Indiana|Ranomasimbe Indianina]]. Ny zavamaniry fanao an-trano ''[[Epipremnum aureum]]'', fantatra amin' ny anarana hoe "pothos", dia nosokajiana tao amin' ity antoko ity teo aloha. == Lisitry ny karazana == As of December 2025, Plants of the World Online accepts the following species: Tamin' ny Desambra 2025, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky ireto karazana manaraka ireto: * ''Pothos armatus'' <small>C.E.C.Fisch.</small> * ''Pothos atropurpurascens'' <small>M.Hotta</small> * ''Pothos barberianus'' <small>Schott</small> * ''Pothos beccarianus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos boyceanus'' <small>G.Rajkumar, Shaju, Nazarudeen & Prakashk.</small> * ''Pothos brassii'' <small>B.L.Burtt</small> * ''Pothos brevistylus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos brevivaginatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos chinensis'' <small>(Raf.) Merr.</small> * ''Pothos clavatus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos crassipedunculatus'' <small>Sivad. & N.Mohanan</small> * ''Pothos curtisii'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos cuspidatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos cylindricus'' <small>C.Presl</small> * ''Pothos degenerans'' <small>S.Y.Wong, P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos deleonii'' <small>Medecilo & Cabactulan</small> * ''Pothos dolichophyllus'' <small>Merr.</small> * ''Pothos dzui'' <small>P.C.Boyce</small> * ''Pothos ecclesiae'' <small>P.C.Boyce, S.Y.Wong & A.Hay</small> * ''Pothos englerianus'' <small>(Engl.) Alderw.</small> * ''Pothos falcifolius'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos fractiflexus'' <small>Joling, J.T.Pereira & Damit</small> * ''Pothos gigantipes'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos gracillimus'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos grandis'' <small>Buchet ex P.C.Boyce & V.D.Nguyen</small> * ''Pothos hellwigii'' <small>Engl.</small> * ''Pothos hookeri'' <small>Schott</small> * ''Pothos inaequilaterus'' <small>(C.Presl) Engl.</small> * ''Pothos insignis'' <small>Engl.</small> * ''Pothos junghuhnii'' <small>de Vriese</small> * ''Pothos keralensis'' <small>A.G. Pandurangan & V.J. Nair</small> – Kerala * ''Pothos kerrii'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos kingii'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos lancifolius'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos laurifolius'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos leptostachyus'' <small>Schott</small> * ''Pothos longipes'' <small>Schott</small> * ''Pothos longivaginatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos luzonensis'' <small>(C.Presl) Schott</small> * ''Pothos macrocephalus'' <small>Scort. ex Hook.f.</small> * ''Pothos mirabilis'' <small>Merr.</small> * ''Pothos motleyanus'' <small>Schott</small> * ''Pothos oliganthus'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos ovatifolius'' <small>Engl.</small> * ''Pothos oxyphyllus'' <small>Miq.</small> * ''Pothos paiei'' <small>(M.Hotta) S.Y.Wong, A.Hay & P.C.Boyce</small> * ''Pothos papuanus'' <small>Becc. ex Engl.</small> * ''Pothos parvispadix'' <small>Nicolson</small> * ''Pothos philippinensis'' <small>Engl.</small> * ''Pothos pilulifer'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos polystachyus'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos pugnax'' <small>P.C.Boyce & S.Y.Wong</small> * ''Pothos remotiflorus'' <small>Hook.</small> * ''Pothos repens'' <small>(Lour.) Druce</small> * ''Pothos roxburghii'' <small>de Vriese</small> * ''Pothos salicifolius'' <small>Ridl. ex Burkill & Holttum</small> * ''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small> * ''Pothos tener'' <small>(Roxb.) Wall.</small> * ''Pothos thomsonianus'' <small>Schott</small> * ''Pothos tirunelveliensis'' <small>Sasikala & Reema Kumari</small> * ''Pothos touranensis'' <small>Gagnep.</small> * ''Pothos venustus'' <small>(Wall. ex C.DC.) A.Hay & P.C.Boyce</small> * ''Pothos versteegii'' <small>Engl.</small> * ''Pothos vietnamensis'' <small>V.D.Nguyen & P.C.Boyce</small> * ''Pothos volans'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos zippelii'' <small>Schott</small> == Jereo koa == * ''[[Epipremnum]]'' eb0u0f7mtwldpgaanrhjg8qxjtsyf47 1141646 1141645 2026-06-02T23:45:53Z Thelezifor 15140 Karazana misy eto Madagasikara 1141646 wikitext text/x-wiki [[Sary:Pothos scandens kz01.jpg|vignette|437x437px|''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small>]] Ny '''''Pothos''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', ao amin' ny foko ''Potheae'', ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Izy io dia teratany any Sina, any amin' ny [[Zana-Kôntinenta Indiana|Zana-kôntinanta Indiana]], any [[Aostralia]], any [[Ginea Vaovao]], any [[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], ary any amin' ny nosy samihafa any amin' ny [[Ranomasimbe Pasifika]] sy [[Ranomasimbe Indiana|Ranomasimbe Indianina]]. Ny zavamaniry fanao an-trano ''[[Epipremnum aureum]]'', fantatra amin' ny anarana hoe "pothos", dia nosokajiana tao amin' ity antoko ity teo aloha. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Pothos longipes flower.jpg|vignette|''Pothos longipes'']] Tamin' ny Desambra 2025, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky ireto karazana manaraka ireto: * ''Pothos armatus'' <small>C.E.C.Fisch.</small> * ''Pothos atropurpurascens'' <small>M.Hotta</small> * ''Pothos barberianus'' <small>Schott</small> * ''Pothos beccarianus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos boyceanus'' <small>G.Rajkumar, Shaju, Nazarudeen & Prakashk.</small> * ''Pothos brassii'' <small>B.L.Burtt</small> * ''Pothos brevistylus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos brevivaginatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos chinensis'' <small>(Raf.) Merr.</small> * ''Pothos clavatus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos crassipedunculatus'' <small>Sivad. & N.Mohanan</small> * ''Pothos curtisii'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos cuspidatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos cylindricus'' <small>C.Presl</small> * ''Pothos degenerans'' <small>S.Y.Wong, P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos deleonii'' <small>Medecilo & Cabactulan</small> * ''Pothos dolichophyllus'' <small>Merr.</small> * ''Pothos dzui'' <small>P.C.Boyce</small> * ''Pothos ecclesiae'' <small>P.C.Boyce, S.Y.Wong & A.Hay</small> * ''Pothos englerianus'' <small>(Engl.) Alderw.</small> * ''Pothos falcifolius'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos fractiflexus'' <small>Joling, J.T.Pereira & Damit</small> * ''Pothos gigantipes'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos gracillimus'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos grandis'' <small>Buchet ex P.C.Boyce & V.D.Nguyen</small> * ''Pothos hellwigii'' <small>Engl.</small> * ''Pothos hookeri'' <small>Schott</small> * ''Pothos inaequilaterus'' <small>(C.Presl) Engl.</small> * ''Pothos insignis'' <small>Engl.</small> * ''Pothos junghuhnii'' <small>de Vriese</small> * ''Pothos keralensis'' <small>A.G. Pandurangan & V.J. Nair</small> – Kerala * ''Pothos kerrii'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos kingii'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos lancifolius'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos laurifolius'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos leptostachyus'' <small>Schott</small> * ''Pothos longipes'' <small>Schott</small> * ''Pothos longivaginatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos luzonensis'' <small>(C.Presl) Schott</small> * ''Pothos macrocephalus'' <small>Scort. ex Hook.f.</small> * ''Pothos mirabilis'' <small>Merr.</small> * ''Pothos motleyanus'' <small>Schott</small> * ''Pothos oliganthus'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos ovatifolius'' <small>Engl.</small> * ''Pothos oxyphyllus'' <small>Miq.</small> * ''Pothos paiei'' <small>(M.Hotta) S.Y.Wong, A.Hay & P.C.Boyce</small> * ''Pothos papuanus'' <small>Becc. ex Engl.</small> * ''Pothos parvispadix'' <small>Nicolson</small> * ''Pothos philippinensis'' <small>Engl.</small> * ''Pothos pilulifer'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos polystachyus'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos pugnax'' <small>P.C.Boyce & S.Y.Wong</small> * ''Pothos remotiflorus'' <small>Hook.</small> * ''Pothos repens'' <small>(Lour.) Druce</small> * ''Pothos roxburghii'' <small>de Vriese</small> * ''Pothos salicifolius'' <small>Ridl. ex Burkill & Holttum</small> * ''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small> * ''Pothos tener'' <small>(Roxb.) Wall.</small> * ''Pothos thomsonianus'' <small>Schott</small> * ''Pothos tirunelveliensis'' <small>Sasikala & Reema Kumari</small> * ''Pothos touranensis'' <small>Gagnep.</small> * ''Pothos venustus'' <small>(Wall. ex C.DC.) A.Hay & P.C.Boyce</small> * ''Pothos versteegii'' <small>Engl.</small> * ''Pothos vietnamensis'' <small>V.D.Nguyen & P.C.Boyce</small> * ''Pothos volans'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos zippelii'' <small>Schott</small> == Karazana misy eto Madagasikara == Tokana ny karazana ''Pothos'' teratany eto [[Madagasikara]]: * ''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small> (izay nantsoina hoe ''Pothos chapelieri'' <small>Schott</small> sy ''Pothos microphyllus'' Presl) -- rahamitampy, ramatsatso, ranovao, tsiromasoandro, vahimitapy == Jereo koa == * ''[[Epipremnum]]'' 8wuc42odpnik0ytgbtyouiqikacx62l 1141647 1141646 2026-06-02T23:46:48Z Thelezifor 15140 /* Karazana misy eto Madagasikara */ 1141647 wikitext text/x-wiki [[Sary:Pothos scandens kz01.jpg|vignette|437x437px|''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small>]] Ny '''''Pothos''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'', ao amin' ny foko ''Potheae'', ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Izy io dia teratany any Sina, any amin' ny [[Zana-Kôntinenta Indiana|Zana-kôntinanta Indiana]], any [[Aostralia]], any [[Ginea Vaovao]], any [[Azia Atsimo-Atsinanana|Azia Atsimo Atsinanana]], ary any amin' ny nosy samihafa any amin' ny [[Ranomasimbe Pasifika]] sy [[Ranomasimbe Indiana|Ranomasimbe Indianina]]. Ny zavamaniry fanao an-trano ''[[Epipremnum aureum]]'', fantatra amin' ny anarana hoe "pothos", dia nosokajiana tao amin' ity antoko ity teo aloha. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Pothos longipes flower.jpg|vignette|''Pothos longipes'']] Tamin' ny Desambra 2025, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky ireto karazana manaraka ireto: * ''Pothos armatus'' <small>C.E.C.Fisch.</small> * ''Pothos atropurpurascens'' <small>M.Hotta</small> * ''Pothos barberianus'' <small>Schott</small> * ''Pothos beccarianus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos boyceanus'' <small>G.Rajkumar, Shaju, Nazarudeen & Prakashk.</small> * ''Pothos brassii'' <small>B.L.Burtt</small> * ''Pothos brevistylus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos brevivaginatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos chinensis'' <small>(Raf.) Merr.</small> * ''Pothos clavatus'' <small>Engl.</small> * ''Pothos crassipedunculatus'' <small>Sivad. & N.Mohanan</small> * ''Pothos curtisii'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos cuspidatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos cylindricus'' <small>C.Presl</small> * ''Pothos degenerans'' <small>S.Y.Wong, P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos deleonii'' <small>Medecilo & Cabactulan</small> * ''Pothos dolichophyllus'' <small>Merr.</small> * ''Pothos dzui'' <small>P.C.Boyce</small> * ''Pothos ecclesiae'' <small>P.C.Boyce, S.Y.Wong & A.Hay</small> * ''Pothos englerianus'' <small>(Engl.) Alderw.</small> * ''Pothos falcifolius'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos fractiflexus'' <small>Joling, J.T.Pereira & Damit</small> * ''Pothos gigantipes'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos gracillimus'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos grandis'' <small>Buchet ex P.C.Boyce & V.D.Nguyen</small> * ''Pothos hellwigii'' <small>Engl.</small> * ''Pothos hookeri'' <small>Schott</small> * ''Pothos inaequilaterus'' <small>(C.Presl) Engl.</small> * ''Pothos insignis'' <small>Engl.</small> * ''Pothos junghuhnii'' <small>de Vriese</small> * ''Pothos keralensis'' <small>A.G. Pandurangan & V.J. Nair</small> – Kerala * ''Pothos kerrii'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos kingii'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos lancifolius'' <small>Hook.f.</small> * ''Pothos laurifolius'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos leptostachyus'' <small>Schott</small> * ''Pothos longipes'' <small>Schott</small> * ''Pothos longivaginatus'' <small>Alderw.</small> * ''Pothos luzonensis'' <small>(C.Presl) Schott</small> * ''Pothos macrocephalus'' <small>Scort. ex Hook.f.</small> * ''Pothos mirabilis'' <small>Merr.</small> * ''Pothos motleyanus'' <small>Schott</small> * ''Pothos oliganthus'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos ovatifolius'' <small>Engl.</small> * ''Pothos oxyphyllus'' <small>Miq.</small> * ''Pothos paiei'' <small>(M.Hotta) S.Y.Wong, A.Hay & P.C.Boyce</small> * ''Pothos papuanus'' <small>Becc. ex Engl.</small> * ''Pothos parvispadix'' <small>Nicolson</small> * ''Pothos philippinensis'' <small>Engl.</small> * ''Pothos pilulifer'' <small>Buchet ex P.C.Boyce</small> * ''Pothos polystachyus'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Pothos pugnax'' <small>P.C.Boyce & S.Y.Wong</small> * ''Pothos remotiflorus'' <small>Hook.</small> * ''Pothos repens'' <small>(Lour.) Druce</small> * ''Pothos roxburghii'' <small>de Vriese</small> * ''Pothos salicifolius'' <small>Ridl. ex Burkill & Holttum</small> * ''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small> * ''Pothos tener'' <small>(Roxb.) Wall.</small> * ''Pothos thomsonianus'' <small>Schott</small> * ''Pothos tirunelveliensis'' <small>Sasikala & Reema Kumari</small> * ''Pothos touranensis'' <small>Gagnep.</small> * ''Pothos venustus'' <small>(Wall. ex C.DC.) A.Hay & P.C.Boyce</small> * ''Pothos versteegii'' <small>Engl.</small> * ''Pothos vietnamensis'' <small>V.D.Nguyen & P.C.Boyce</small> * ''Pothos volans'' <small>P.C.Boyce & A.Hay</small> * ''Pothos zippelii'' <small>Schott</small> == Karazana misy eto Madagasikara == Tokana ny karazana ''Pothos'' teratany eto [[Madagasikara]]: * ''[[Pothos scandens]]'' <small>L.</small> (izay nantsoina hoe ''Pothos chapelieri'' <small>Schott</small> sy ''Pothos microphyllus'' <small>Presl</small>) -- rahamitampy, ramatsatso, ranovao, tsiromasoandro, vahimitapy == Jereo koa == * ''[[Epipremnum]]'' 3v5jwksv0s2vkjzkaqhot6pcb1w5v86 0 300197 1141760 1141360 2026-06-03T05:30:24Z Thelezifor 15140 Lisitry ny karazana 1141760 wikitext text/x-wiki [[Sary:Elephantear reduced.jpg|vignette|350x350px|''Xanthosoma roseum'']] Ny '''''Xanthosoma''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Teratany any [[Amerika]] trôpikaly ity antoko ity, saingy be dia be ny karazana nambolena sy lasa maniry hoazy any amin' ny faritra trôpikaly hafa. Maro ny karazana ambolena hahazoana "vodiny" misy [[tavolo]], izay foto-tsakafo lehibe any amin' ny faritra trôpikaly. Karazana maro hafa koa, anisan' izany ny ''Xanthosoma roseum'', no ambolena ho zavamaniry fanao haingo. Manana halava 40 hatramin' ny 200 sm ny ravin' ny ankamaroan' ny karazana ao amin' ny ''Xanthosoma'', miendrika lelan-[[Tsipìka (fitaovana)|tsipìka]] na mizara 3 hatramin' ny 18. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana ekena araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]''<ref>''[https://powo.science.kew.org/?name_id=215062 <small>Kew World Checklist of Selected Plant Families</small>]''</ref>: * ''Xanthosoma acutum'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma akkermansii'' <small>(G.S.Bunting) Croat</small> * ''Xanthosoma aristeguietae'' <small>(G.S.Bunting) Madison</small> * ''Xanthosoma auriculatum'' <small>Regel</small> * ''Xanthosoma baguense'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma bayo'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma belophyllum'' <small>(Willd.) Kunth</small> * ''Xanthosoma bilineatum'' <small>Rusby</small> * ''Xanthosoma bolivaranum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma brasiliense'' <small>(Desf.) Engl.</small> * ''Xanthosoma brevispathaceum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma caladioides'' <small>Grayum</small> * ''Xanthosoma caracu'' <small>K.Koch & C.D.Bouché</small> * ''Xanthosoma caulotuberculatum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma conspurcatum'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma contractum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma cordatum'' <small>N.E.Br.</small> * ''Xanthosoma cordifolium'' <small>N.E.Br.</small> * ''Xanthosoma cubense'' <small>(Schott) Schott</small> * ''Xanthosoma daguense'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma dealbatum'' <small>Grayum</small> * ''Xanthosoma eggersii'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma exiguum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma flavomaculatum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma fractum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma granvillei'' <small>Croat & Thomps.</small> * ''Xanthosoma guttatum'' <small>Croat & D.C.Bay</small> * ''Xanthosoma hebetatum'' <small>Croat & D.C.Bay</small> * ''Xanthosoma helleborifolium'' <small>(Jacq.) Schott</small> * ''Xanthosoma herrerae'' <small>Croat & P.Huang</small> * ''Xanthosoma hylaeae'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Xanthosoma latestigmatum'' <small>Bogner & E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma longilobum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma lucens'' <small>E.G.Gonç</small> * ''Xanthosoma mafaffoides'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma mariae'' <small>Bogner & E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma maroae'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma maximiliani'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma mendozae'' <small>Matuda</small> * ''Xanthosoma mexicanum'' <small>Liebm.</small> * ''Xanthosoma narinoense'' <small>Bogner & L.P.Hannon</small> * ''Xanthosoma nitidum'' <small>G.S.Bunting</small> # †''Xanthosoma obtusilobum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma orinocense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma paradoxum'' <small>(Bogner & Mayo) Bogner</small> * ''Xanthosoma pariense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma peltatum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma pentaphyllum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Xanthosoma platylobum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Xanthosoma plowmanii'' <small>Bogner</small> * ''Xanthosoma poeppigii'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma pottii'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma puberulum'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma pubescens'' <small>Poepp.</small> * ''Xanthosoma pulchrum'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma riedelianum'' <small>(Schott) Schott</small> * ''Xanthosoma riparium'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma robustum'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma sagittifolium'' <small>(L.) Schott</small> (← ''Xanthosoma atrovirens'' <small>K.Koch & C.D.Bouché,</small> ''Xanthosoma violaceum'' <small>Schott</small>) * ''Xanthosoma saguasense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma seideliae'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma stenospathum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma striatipes'' <small>(K.Koch & C.D.Bouché) Madison</small> * ''Xanthosoma striolatum'' <small>Mart. ex Schott</small> * ''Xanthosoma syngoniifolium'' <small>Rusby</small> * ''Xanthosoma taioba'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma tarapotense'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma trichophyllum'' <small>K.Krause</small> * ''Xanthosoma trilobum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma ulei'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma undipes'' <small>(K.Koch) K.Koch</small> # ''Xanthosoma viviparum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma weeksii'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma wendlandii'' <small>(Schott) Schott</small> (← ''Xanthosoma hoffmannii'' <small>Schott</small>, ''Xanthosoma pedatum'' <small>Hemsl.</small>) * ''Xanthosoma yucatanense'' <small>Engl.</small> === Karazana nafindra antoko === * ''Phyllotaenium lindenii'' <small>André</small> (← ''Xanthosoma lindenii'' <small>(André) Engl.</small>) === Karazana misy eto Madagasikara === Tokana ihany ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izy tsy teratany eto: * ''[[Xanthosoma sagittifolium]]'' <small>(L.) Schott</small> ir9jf940lghrwqpee2pcc7f27889lj4 1141761 1141760 2026-06-03T05:33:58Z Thelezifor 15140 Nanampy sary 1141761 wikitext text/x-wiki [[Sary:Elephantear reduced.jpg|vignette|350x350px|''Xanthosoma roseum'']] Ny '''''Xanthosoma''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Teratany any [[Amerika]] trôpikaly ity antoko ity, saingy be dia be ny karazana nambolena sy lasa maniry hoazy any amin' ny faritra trôpikaly hafa. Maro ny karazana ambolena hahazoana "vodiny" misy [[tavolo]], izay foto-tsakafo lehibe any amin' ny faritra trôpikaly. Karazana maro hafa koa, anisan' izany ny ''Xanthosoma roseum'', no ambolena ho zavamaniry fanao haingo. Manana halava 40 hatramin' ny 200 sm ny ravin' ny ankamaroan' ny karazana ao amin' ny ''Xanthosoma'', miendrika lelan-[[Tsipìka (fitaovana)|tsipìka]] na mizara 3 hatramin' ny 18. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Xanthosoma sagittifolium in Bukidnon, Philippines 01.jpg|vignette|''[[Xanthosoma sagittifolium]]'']] Inty ny lisitry ny karazana ekena araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]''<ref>''[https://powo.science.kew.org/?name_id=215062 <small>Kew World Checklist of Selected Plant Families</small>]''</ref>: * ''Xanthosoma acutum'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma akkermansii'' <small>(G.S.Bunting) Croat</small> * ''Xanthosoma aristeguietae'' <small>(G.S.Bunting) Madison</small> * ''Xanthosoma auriculatum'' <small>Regel</small> * ''Xanthosoma baguense'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma bayo'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma belophyllum'' <small>(Willd.) Kunth</small> * ''Xanthosoma bilineatum'' <small>Rusby</small> * ''Xanthosoma bolivaranum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma brasiliense'' <small>(Desf.) Engl.</small> * ''Xanthosoma brevispathaceum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma caladioides'' <small>Grayum</small> * ''Xanthosoma caracu'' <small>K.Koch & C.D.Bouché</small> * ''Xanthosoma caulotuberculatum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma conspurcatum'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma contractum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma cordatum'' <small>N.E.Br.</small> * ''Xanthosoma cordifolium'' <small>N.E.Br.</small> * ''Xanthosoma cubense'' <small>(Schott) Schott</small> * ''Xanthosoma daguense'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma dealbatum'' <small>Grayum</small> * ''Xanthosoma eggersii'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma exiguum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma flavomaculatum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma fractum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma granvillei'' <small>Croat & Thomps.</small> * ''Xanthosoma guttatum'' <small>Croat & D.C.Bay</small> * ''Xanthosoma hebetatum'' <small>Croat & D.C.Bay</small> * ''Xanthosoma helleborifolium'' <small>(Jacq.) Schott</small> * ''Xanthosoma herrerae'' <small>Croat & P.Huang</small> * ''Xanthosoma hylaeae'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Xanthosoma latestigmatum'' <small>Bogner & E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma longilobum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma lucens'' <small>E.G.Gonç</small> * ''Xanthosoma mafaffoides'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma mariae'' <small>Bogner & E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma maroae'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma maximiliani'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma mendozae'' <small>Matuda</small> * ''Xanthosoma mexicanum'' <small>Liebm.</small> * ''Xanthosoma narinoense'' <small>Bogner & L.P.Hannon</small> * ''Xanthosoma nitidum'' <small>G.S.Bunting</small> # †''Xanthosoma obtusilobum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma orinocense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma paradoxum'' <small>(Bogner & Mayo) Bogner</small> * ''Xanthosoma pariense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma peltatum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma pentaphyllum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Xanthosoma platylobum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Xanthosoma plowmanii'' <small>Bogner</small> * ''Xanthosoma poeppigii'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma pottii'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma puberulum'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma pubescens'' <small>Poepp.</small> * ''Xanthosoma pulchrum'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma riedelianum'' <small>(Schott) Schott</small> * ''Xanthosoma riparium'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma robustum'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma sagittifolium'' <small>(L.) Schott</small> (← ''Xanthosoma atrovirens'' <small>K.Koch & C.D.Bouché,</small> ''Xanthosoma violaceum'' <small>Schott</small>) * ''Xanthosoma saguasense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma seideliae'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma stenospathum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma striatipes'' <small>(K.Koch & C.D.Bouché) Madison</small> * ''Xanthosoma striolatum'' <small>Mart. ex Schott</small> * ''Xanthosoma syngoniifolium'' <small>Rusby</small> * ''Xanthosoma taioba'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma tarapotense'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma trichophyllum'' <small>K.Krause</small> * ''Xanthosoma trilobum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma ulei'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma undipes'' <small>(K.Koch) K.Koch</small> # ''Xanthosoma viviparum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma weeksii'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma wendlandii'' <small>(Schott) Schott</small> (← ''Xanthosoma hoffmannii'' <small>Schott</small>, ''Xanthosoma pedatum'' <small>Hemsl.</small>) * ''Xanthosoma yucatanense'' <small>Engl.</small> === Karazana nafindra antoko === * ''Phyllotaenium lindenii'' <small>André</small> (← ''Xanthosoma lindenii'' <small>(André) Engl.</small>) === Karazana misy eto Madagasikara === Tokana ihany ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izy tsy teratany eto: * ''[[Xanthosoma sagittifolium]]'' <small>(L.) Schott</small> == Loharano == 7mbw2v2sz4xwy1jzfmi5g0a8n47lme0 1141762 1141761 2026-06-03T05:34:45Z Thelezifor 15140 Rohy anatiny 1141762 wikitext text/x-wiki [[Sary:Elephantear reduced.jpg|vignette|350x350px|''Xanthosoma roseum'']] Ny '''''Xanthosoma''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Teratany any [[Amerika]] trôpikaly ity antoko ity, saingy be dia be ny karazana nambolena sy lasa maniry hoazy any amin' ny faritra trôpikaly hafa. Maro ny karazana ambolena hahazoana "vodiny" misy [[tavolo]], izay foto-tsakafo lehibe any amin' ny faritra trôpikaly. Karazana maro hafa koa, anisan' izany ny ''Xanthosoma roseum'', no ambolena ho zavamaniry fanao haingo. Manana halava 40 hatramin' ny 200 sm ny ravin' ny ankamaroan' ny karazana ao amin' ny ''Xanthosoma'', miendrika lelan-[[Tsipìka (fitaovana)|tsipìka]] na mizara 3 hatramin' ny 18. == Lisitry ny karazana == [[Sary:Xanthosoma sagittifolium in Bukidnon, Philippines 01.jpg|vignette|''[[Xanthosoma sagittifolium]]'']] Inty ny lisitry ny karazana ekena araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]''<ref>''[https://powo.science.kew.org/?name_id=215062 <small>Kew World Checklist of Selected Plant Families</small>]''</ref>: * ''Xanthosoma acutum'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma akkermansii'' <small>(G.S.Bunting) Croat</small> * ''Xanthosoma aristeguietae'' <small>(G.S.Bunting) Madison</small> * ''Xanthosoma auriculatum'' <small>Regel</small> * ''Xanthosoma baguense'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma bayo'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma belophyllum'' <small>(Willd.) Kunth</small> * ''Xanthosoma bilineatum'' <small>Rusby</small> * ''Xanthosoma bolivaranum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma brasiliense'' <small>(Desf.) Engl.</small> * ''Xanthosoma brevispathaceum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma caladioides'' <small>Grayum</small> * ''Xanthosoma caracu'' <small>K.Koch & C.D.Bouché</small> * ''Xanthosoma caulotuberculatum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma conspurcatum'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma contractum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma cordatum'' <small>N.E.Br.</small> * ''Xanthosoma cordifolium'' <small>N.E.Br.</small> * ''Xanthosoma cubense'' <small>(Schott) Schott</small> * ''Xanthosoma daguense'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma dealbatum'' <small>Grayum</small> * ''Xanthosoma eggersii'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma exiguum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma flavomaculatum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma fractum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma granvillei'' <small>Croat & Thomps.</small> * ''Xanthosoma guttatum'' <small>Croat & D.C.Bay</small> * ''Xanthosoma hebetatum'' <small>Croat & D.C.Bay</small> * ''Xanthosoma helleborifolium'' <small>(Jacq.) Schott</small> * ''Xanthosoma herrerae'' <small>Croat & P.Huang</small> * ''Xanthosoma hylaeae'' <small>Engl. & K.Krause</small> * ''Xanthosoma latestigmatum'' <small>Bogner & E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma longilobum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma lucens'' <small>E.G.Gonç</small> * ''Xanthosoma mafaffoides'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma mariae'' <small>Bogner & E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma maroae'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma maximiliani'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma mendozae'' <small>Matuda</small> * ''Xanthosoma mexicanum'' <small>Liebm.</small> * ''Xanthosoma narinoense'' <small>Bogner & L.P.Hannon</small> * ''Xanthosoma nitidum'' <small>G.S.Bunting</small> # †''Xanthosoma obtusilobum'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma orinocense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma paradoxum'' <small>(Bogner & Mayo) Bogner</small> * ''Xanthosoma pariense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma peltatum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma pentaphyllum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Xanthosoma platylobum'' <small>(Schott) Engl.</small> * ''Xanthosoma plowmanii'' <small>Bogner</small> * ''Xanthosoma poeppigii'' <small>Schott</small> * ''Xanthosoma pottii'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma puberulum'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma pubescens'' <small>Poepp.</small> * ''Xanthosoma pulchrum'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma riedelianum'' <small>(Schott) Schott</small> * ''Xanthosoma riparium'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma robustum'' <small>Schott</small> * ''[[Xanthosoma sagittifolium]]'' <small>(L.) Schott</small> (← ''[[Xanthosoma atrovirens]]'' <small>K.Koch & C.D.Bouché,</small> ''[[Xanthosoma violaceum]]'' <small>Schott</small>) * ''Xanthosoma saguasense'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma seideliae'' <small>Croat</small> * ''Xanthosoma stenospathum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma striatipes'' <small>(K.Koch & C.D.Bouché) Madison</small> * ''Xanthosoma striolatum'' <small>Mart. ex Schott</small> * ''Xanthosoma syngoniifolium'' <small>Rusby</small> * ''Xanthosoma taioba'' <small>E.G.Gonç.</small> * ''Xanthosoma tarapotense'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma trichophyllum'' <small>K.Krause</small> * ''Xanthosoma trilobum'' <small>G.S.Bunting</small> * ''Xanthosoma ulei'' <small>Engl.</small> * ''Xanthosoma undipes'' <small>(K.Koch) K.Koch</small> # ''Xanthosoma viviparum'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma weeksii'' <small>Madison</small> * ''Xanthosoma wendlandii'' <small>(Schott) Schott</small> (← ''Xanthosoma hoffmannii'' <small>Schott</small>, ''Xanthosoma pedatum'' <small>Hemsl.</small>) * ''Xanthosoma yucatanense'' <small>Engl.</small> === Karazana nafindra antoko === * ''Phyllotaenium lindenii'' <small>André</small> (← ''Xanthosoma lindenii'' <small>(André) Engl.</small>) === Karazana misy eto Madagasikara === Tokana ihany ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izy tsy teratany eto: * ''[[Xanthosoma sagittifolium]]'' <small>(L.) Schott</small> == Loharano == fjsvkilico20rkqr1mw5w6r53z24h0q 0 300199 1141742 1141362 2026-06-03T04:55:17Z Thelezifor 15140 Lisitry ny karazana 1141742 wikitext text/x-wiki [[Sary:WolffiaArrhiza1.jpg|vignette|361x361px|Dobo misy ''Wolffia arrhiza'' ahitana ''Spirodela polyrhiza'' (izay lehibe kokoa)]] Ny '''''Wolffia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' (tao amin' ny ''[[Lemnaceae]]'' teo aloha) ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Ireo zavamaniry ireo dia manana firafitra tena tsotra sy bitika, tsy misy ravina fa taho fisaka marindrano maitso kely (mirefy manodidina ny milimetatra, ka mahatonga azy ireo ho ny kely indrindra amin' ny [[Angiospermae|zavamaniry mamony]]), amin' ny ankapobeny mibikan' atody, mitsingevana eny ambonin' ny rano, tsy misy fakany, ary misy voniny eo ambony. Mitsitokantokana na mikambana tsiroaroa ary mamorona lafika matevina eny ambonin' ny [[ranomamy]] mihandrona. == Lisitry ny karazana == Tamin' ny taona 2020 dia karazana iraika ambin' ny folo no ekena ao amin' ny [[Plants of the World Online]]: * ''Wolffia angusta'' <small>Landolt</small> * ''Wolffia arrhiza'' <small>(L.) Horkel ex Wimm.</small> * ''Wolffia australiana'' <small>(Benth.) Hartog & Plas</small> * ''Wolffia borealis'' <small>(Engelm.) Landolt</small> * ''Wolffia brasiliensis'' <small>Wedd</small>. * ''Wolffia columbiana'' <small>H.Karst</small>. * ''Wolffia cylindracea'' <small>Hegelm</small>. * ''Wolffia elongata'' <small>Landolt</small> * ''Wolffia globosa'' <small>(Roxb.) Hartog & Plas</small> * ''Wolffia microscopica'' <small>(Griff.) Kurz</small> * ''Wolffia neglecta'' <small>Landolt</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Iray na roa fotsiny ny karazana ''Wolffia'' misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Wolffia arrhiza]]'' <small>(L.) Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Wolffia globosa]]'' <small>(Roxb.) Hartog & Plas.</small> duecgwkxjgavf6torba18igas2dclta 1141743 1141742 2026-06-03T04:56:40Z Thelezifor 15140 Rohy anatiny 1141743 wikitext text/x-wiki [[Sary:WolffiaArrhiza1.jpg|vignette|361x361px|Dobo misy ''[[Wolffia arrhiza]]'' ahitana ''[[Spirodela polyrhiza]]'' (izay lehibe kokoa)]] Ny '''''Wolffia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' (tao amin' ny ''[[Lemnaceae]]'' teo aloha) ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Ireo zavamaniry ireo dia manana firafitra tena tsotra sy bitika, tsy misy ravina fa taho fisaka marindrano maitso kely (mirefy manodidina ny milimetatra, ka mahatonga azy ireo ho ny kely indrindra amin' ny [[Angiospermae|zavamaniry mamony]]), amin' ny ankapobeny mibikan' atody, mitsingevana eny ambonin' ny rano, tsy misy fakany, ary misy voniny eo ambony. Mitsitokantokana na mikambana tsiroaroa ary mamorona lafika matevina eny ambonin' ny [[ranomamy]] mihandrona. == Lisitry ny karazana == Tamin' ny taona 2020 dia karazana iraika ambin' ny folo no ekena ao amin' ny [[Plants of the World Online]]: * ''Wolffia angusta'' <small>Landolt</small> * ''[[Wolffia arrhiza]]'' <small>(L.) Horkel ex Wimm.</small> * ''Wolffia australiana'' <small>(Benth.) Hartog & Plas</small> * ''Wolffia borealis'' <small>(Engelm.) Landolt</small> * ''Wolffia brasiliensis'' <small>Wedd</small>. * ''Wolffia columbiana'' <small>H.Karst</small>. * ''Wolffia cylindracea'' <small>Hegelm</small>. * ''Wolffia elongata'' <small>Landolt</small> * ''[[Wolffia globosa]]'' <small>(Roxb.) Hartog & Plas</small> * ''Wolffia microscopica'' <small>(Griff.) Kurz</small> * ''Wolffia neglecta'' <small>Landolt</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Iray na roa fotsiny ny karazana ''Wolffia'' misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Wolffia arrhiza]]'' <small>(L.) Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Wolffia globosa]]'' <small>(Roxb.) Hartog & Plas.</small> hikgx16g0fih3xg5u70bqmfdt1188ms 1141746 1141743 2026-06-03T05:04:27Z Thelezifor 15140 1141746 wikitext text/x-wiki [[Sary:WolffiaArrhiza1.jpg|vignette|361x361px|Dobo misy ''[[Wolffia arrhiza]]'' ahitana ''[[Spirodela polyrhiza]]'' (izay lehibe kokoa)]] Ny '''''Wolffia''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' (tao amin' ny ''[[Lemnaceae]]'' teo aloha izay lasa zana-pianakaviana ankehitriny) ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Ireo zavamaniry ireo dia manana firafitra tena tsotra sy bitika, tsy misy ravina fa taho fisaka marindrano maitso kely (mirefy manodidina ny milimetatra, ka mahatonga azy ireo ho ny kely indrindra amin' ny [[Angiospermae|zavamaniry mamony]]), amin' ny ankapobeny mibikan' atody, mitsingevana eny ambonin' ny rano, tsy misy fakany, ary misy voniny eo ambony. Mitsitokantokana na mikambana tsiroaroa ary mamorona lafika matevina eny ambonin' ny [[ranomamy]] mihandrona. == Lisitry ny karazana == Tamin' ny taona 2020 dia karazana iraika ambin' ny folo no ekena ao amin' ny [[Plants of the World Online]]: * ''Wolffia angusta'' <small>Landolt</small> * ''[[Wolffia arrhiza]]'' <small>(L.) Horkel ex Wimm.</small> * ''Wolffia australiana'' <small>(Benth.) Hartog & Plas</small> * ''Wolffia borealis'' <small>(Engelm.) Landolt</small> * ''Wolffia brasiliensis'' <small>Wedd</small>. * ''Wolffia columbiana'' <small>H.Karst</small>. * ''Wolffia cylindracea'' <small>Hegelm</small>. * ''Wolffia elongata'' <small>Landolt</small> * ''[[Wolffia globosa]]'' <small>(Roxb.) Hartog & Plas</small> * ''Wolffia microscopica'' <small>(Griff.) Kurz</small> * ''Wolffia neglecta'' <small>Landolt</small> === Karazana misy eto Madagasikara === Iray na roa fotsiny ny karazana ''Wolffia'' misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Wolffia arrhiza]]'' <small>(L.) Horkel ex Wimm.</small> * ''[[Wolffia globosa]]'' <small>(Roxb.) Hartog & Plas.</small> s3va0otvtnyabzhsr85ayui086arrd2 0 300203 1141721 1141366 2026-06-03T04:19:50Z Thelezifor 15140 Lisitry ny karazana 1141721 wikitext text/x-wiki [[Sary:Typhonium roxburghii Blanco2.330-cropped.jpg|vignette|360x360px|''Typhonium roxburghii'']] Ny '''''Typhonium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Misy karazana 70 ka hatramin' ny 100 any [[Azia Atsinanana|Azia]] [[Azia Atsinanana|Atsinanana]] sy [[Azia Atsimo|Atsimo]] sy any [[Ginea Vaovao]], any [[Aostralia]]. ary atỳ [[Afrika]] trôpikaly. Any amin’ ny faritra misy ala no ahitana azy matetika. == Lisitry ny karazana == * ''Typhonium acetosella'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium adnatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium albidinervium'' <small>C.Z.Tang & H.Li</small> * ''Typhonium albispathum'' <small>Bogner</small> * ''Typhonium alismifolium'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium angustilobum'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium bachmaense'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium baoshanense'' <small>Z.L.Dao & H.Li</small> * ''Typhonium blumei'' <small>Nicolson & Sivad.</small> * ''Typhonium bognerianum'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium brownii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium bulbiferum'' <small>Dalzell</small> * ''Typhonium circinnatum'' <small>Hett. & J.Mood</small> * ''Typhonium cochleare'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium cordifolium'' <small>S.Y.Hu</small> * ''Typhonium digitatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium echinulatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium eliosurum'' <small>(F.Muell. ex Benth.) O.D.Evans</small> * ''Typhonium filiforme'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium flagelliforme'' <small>(G.Lodd.) Blume</small> * ''Typhonium fultum'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium gagnepainii'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium gallowayi'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium glaucum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium griseum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium hayatae'' <small>Sriboonma & J.Murata</small> * ''Typhonium huense'' <small>Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium hunanense'' <small>H.Li & Z.Q.Liu</small> * ''Typhonium inopinatum'' <small>Prain</small> * ''Typhonium jinpingense'' <small>Z.L.Wang, H.Li & F.H.Bian</small> * ''Typhonium johnsonianum'' <small>A.Hay & S.M.Taylor</small> * ''Typhonium jonesii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium laoticum'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium liliifolium'' <small>F.Muell. ex Schott</small> * ''Typhonium lineare'' <small>Hett. & V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium listeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium medusae'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium mirabile'' <small>(A.Hay) A.Hay</small> * ''Typhonium neogracile'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium nudibaccatum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium orbifolium'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium pedatisectum'' <small>Gage</small> * ''Typhonium pedunculatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium peltandroides'' <small>A.Hay, M.D.Barrett & R.L.Barrett</small> * ''Typhonium penicillatum'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium pottingeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium praecox'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium praetermissum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium pusillum'' <small>Sookch., V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium reflexum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium roxburghii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium russell-smithii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium sagittariifolium'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium saraburiensis'' <small>Sookch., Hett. & J.Murata</small> * ''Typhonium sinhabaedyae'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium smitinandii'' <small>Sookch. & J.Murata</small> * ''Typhonium stigmatilobatum'' <small>V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium subglobosum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium taylorii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium trifoliatum'' <small>F.T.Wang & H.S.Lo ex H.Li, Y.Shiao & S.L.Tseng</small> * ''Typhonium trilobatum'' <small>(L.) Schott</small> * ''Typhonium tubispathum'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium varians'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium vermiforme'' <small>V.D.Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium violifolium'' <small>Gagnep .</small> * ''Typhonium watanabei'' <small>J.Murata, Sookch. & Hett.</small> * ''Typhonium weipanum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium wilbertii'' <small>A.Hay</small> sfep5l2i3g74bfp5dyzk6evutv3jgr9 1141722 1141721 2026-06-03T04:22:23Z Thelezifor 15140 1141722 wikitext text/x-wiki [[Sary:Typhonium roxburghii Blanco2.330-cropped.jpg|vignette|360x360px|''Typhonium roxburghii'']] Ny '''''Typhonium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Misy karazana 70 ka hatramin' ny 100 any [[Azia Atsinanana|Azia]] [[Azia Atsinanana|Atsinanana]] sy [[Azia Atsimo|Atsimo]] sy any [[Ginea Vaovao]], any [[Aostralia]]. ary atỳ [[Afrika]] trôpikaly. Any amin’ ny faritra misy ala no ahitana azy matetika. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'': * ''Typhonium acetosella'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium adnatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium albidinervium'' <small>C.Z.Tang & H.Li</small> * ''Typhonium albispathum'' <small>Bogner</small> * ''Typhonium alismifolium'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium angustilobum'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium bachmaense'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium baoshanense'' <small>Z.L.Dao & H.Li</small> * ''Typhonium blumei'' <small>Nicolson & Sivad.</small> * ''Typhonium bognerianum'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium brownii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium bulbiferum'' <small>Dalzell</small> * ''Typhonium circinnatum'' <small>Hett. & J.Mood</small> * ''Typhonium cochleare'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium cordifolium'' <small>S.Y.Hu</small> * ''Typhonium digitatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium echinulatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium eliosurum'' <small>(F.Muell. ex Benth.) O.D.Evans</small> * ''Typhonium filiforme'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium flagelliforme'' <small>(G.Lodd.) Blume</small> * ''Typhonium fultum'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium gagnepainii'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium gallowayi'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium glaucum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium griseum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium hayatae'' <small>Sriboonma & J.Murata</small> * ''Typhonium huense'' <small>Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium hunanense'' <small>H.Li & Z.Q.Liu</small> * ''Typhonium inopinatum'' <small>Prain</small> * ''Typhonium jinpingense'' <small>Z.L.Wang, H.Li & F.H.Bian</small> * ''Typhonium johnsonianum'' <small>A.Hay & S.M.Taylor</small> * ''Typhonium jonesii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium laoticum'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium liliifolium'' <small>F.Muell. ex Schott</small> * ''Typhonium lineare'' <small>Hett. & V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium listeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium medusae'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium mirabile'' <small>(A.Hay) A.Hay</small> * ''Typhonium neogracile'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium nudibaccatum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium orbifolium'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium pedatisectum'' <small>Gage</small> * ''Typhonium pedunculatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium peltandroides'' <small>A.Hay, M.D.Barrett & R.L.Barrett</small> * ''Typhonium penicillatum'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium pottingeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium praecox'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium praetermissum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium pusillum'' <small>Sookch., V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium reflexum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium roxburghii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium russell-smithii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium sagittariifolium'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium saraburiensis'' <small>Sookch., Hett. & J.Murata</small> * ''Typhonium sinhabaedyae'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium smitinandii'' <small>Sookch. & J.Murata</small> * ''Typhonium stigmatilobatum'' <small>V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium subglobosum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium taylorii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium trifoliatum'' <small>F.T.Wang & H.S.Lo ex H.Li, Y.Shiao & S.L.Tseng</small> * ''Typhonium trilobatum'' <small>(L.) Schott</small> * ''Typhonium tubispathum'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium varians'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium vermiforme'' <small>V.D.Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium violifolium'' <small>Gagnep .</small> * ''Typhonium watanabei'' <small>J.Murata, Sookch. & Hett.</small> * ''Typhonium weipanum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium wilbertii'' <small>A.Hay</small> idk8613uw0j5csmxdoaukrtrzyjq3y7 1141726 1141722 2026-06-03T04:28:51Z Thelezifor 15140 Karazana misy eto Madagasikara 1141726 wikitext text/x-wiki [[Sary:Typhonium roxburghii Blanco2.330-cropped.jpg|vignette|360x360px|''Typhonium roxburghii'']] Ny '''''Typhonium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Misy karazana 70 ka hatramin' ny 100 any [[Azia Atsinanana|Azia]] [[Azia Atsinanana|Atsinanana]] sy [[Azia Atsimo|Atsimo]] sy any [[Ginea Vaovao]], any [[Aostralia]]. ary atỳ [[Afrika]] trôpikaly. Any amin’ ny faritra misy ala no ahitana azy matetika. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'': * ''Typhonium acetosella'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium adnatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium albidinervium'' <small>C.Z.Tang & H.Li</small> * ''Typhonium albispathum'' <small>Bogner</small> * ''Typhonium alismifolium'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium angustilobum'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium bachmaense'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium baoshanense'' <small>Z.L.Dao & H.Li</small> * ''[[Typhonium blumei]]'' <small>Nicolson & Sivad.</small> * ''Typhonium bognerianum'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium brownii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium bulbiferum'' <small>Dalzell</small> * ''Typhonium circinnatum'' <small>Hett. & J.Mood</small> * ''Typhonium cochleare'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium cordifolium'' <small>S.Y.Hu</small> * ''Typhonium digitatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium echinulatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium eliosurum'' <small>(F.Muell. ex Benth.) O.D.Evans</small> * ''Typhonium filiforme'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium flagelliforme'' <small>(G.Lodd.) Blume</small> * ''Typhonium fultum'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium gagnepainii'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium gallowayi'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium glaucum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium griseum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium hayatae'' <small>Sriboonma & J.Murata</small> * ''Typhonium huense'' <small>Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium hunanense'' <small>H.Li & Z.Q.Liu</small> * ''Typhonium inopinatum'' <small>Prain</small> * ''Typhonium jinpingense'' <small>Z.L.Wang, H.Li & F.H.Bian</small> * ''Typhonium johnsonianum'' <small>A.Hay & S.M.Taylor</small> * ''Typhonium jonesii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium laoticum'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium liliifolium'' <small>F.Muell. ex Schott</small> * ''Typhonium lineare'' <small>Hett. & V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium listeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium medusae'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium mirabile'' <small>(A.Hay) A.Hay</small> * ''Typhonium neogracile'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium nudibaccatum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium orbifolium'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium pedatisectum'' <small>Gage</small> * ''Typhonium pedunculatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium peltandroides'' <small>A.Hay, M.D.Barrett & R.L.Barrett</small> * ''Typhonium penicillatum'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium pottingeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium praecox'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium praetermissum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium pusillum'' <small>Sookch., V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium reflexum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium roxburghii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium russell-smithii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium sagittariifolium'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium saraburiensis'' <small>Sookch., Hett. & J.Murata</small> * ''Typhonium sinhabaedyae'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium smitinandii'' <small>Sookch. & J.Murata</small> * ''Typhonium stigmatilobatum'' <small>V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium subglobosum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium taylorii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium trifoliatum'' <small>F.T.Wang & H.S.Lo ex H.Li, Y.Shiao & S.L.Tseng</small> * ''Typhonium trilobatum'' <small>(L.) Schott</small> * ''Typhonium tubispathum'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium varians'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium vermiforme'' <small>V.D.Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium violifolium'' <small>Gagnep .</small> * ''Typhonium watanabei'' <small>J.Murata, Sookch. & Hett.</small> * ''Typhonium weipanum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium wilbertii'' <small>A.Hay</small> == Karazana misy eto Madagasikara == Karazana tokana no fantatra fa misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Typhonium blumei]]'' <small>Nicolson & Sivad.</small> ca64leuxos25hmbxqmup7i1wv7dgx0w 1141729 1141726 2026-06-03T04:30:47Z Thelezifor 15140 1141729 wikitext text/x-wiki [[Sary:Typhonium roxburghii Blanco2.330-cropped.jpg|vignette|360x360px|''Typhonium roxburghii'']] Ny '''''Typhonium''''' dia antokon-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] [[tokan-dravin-tsimoka]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Araceae]]'' ao amin' ny filaharana [[Arales]]. Misy karazana 70 ka hatramin' ny 100 any [[Azia Atsinanana|Azia]] [[Azia Atsinanana|Atsinanana]] sy [[Azia Atsimo|Atsimo]] sy any [[Ginea Vaovao]], any [[Aostralia]]. ary atỳ [[Afrika]] trôpikaly. Any amin’ ny faritra misy ala no ahitana azy matetika. == Lisitry ny karazana == Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'': * ''Typhonium acetosella'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium adnatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium albidinervium'' <small>C.Z.Tang & H.Li</small> * ''Typhonium albispathum'' <small>Bogner</small> * ''Typhonium alismifolium'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium angustilobum'' <small>F.Muell.</small> * ''Typhonium bachmaense'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium baoshanense'' <small>Z.L.Dao & H.Li</small> * ''[[Typhonium blumei]]'' <small>Nicolson & Sivad.</small> * ''Typhonium bognerianum'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium brownii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium bulbiferum'' <small>Dalzell</small> * ''Typhonium circinnatum'' <small>Hett. & J.Mood</small> * ''Typhonium cochleare'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium cordifolium'' <small>S.Y.Hu</small> * ''Typhonium digitatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium echinulatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium eliosurum'' <small>(F.Muell. ex Benth.) O.D.Evans</small> * ''Typhonium filiforme'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium flagelliforme'' <small>(G.Lodd.) Blume</small> * ''Typhonium fultum'' <small>Ridl.</small> * ''Typhonium gagnepainii'' <small>J.Murata & Sookch.</small> * ''Typhonium gallowayi'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium glaucum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium griseum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium hayatae'' <small>Sriboonma & J.Murata</small> * ''Typhonium huense'' <small>Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium hunanense'' <small>H.Li & Z.Q.Liu</small> * ''Typhonium inopinatum'' <small>Prain</small> * ''Typhonium jinpingense'' <small>Z.L.Wang, H.Li & F.H.Bian</small> * ''Typhonium johnsonianum'' <small>A.Hay & S.M.Taylor</small> * ''Typhonium jonesii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium laoticum'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium liliifolium'' <small>F.Muell. ex Schott</small> * ''Typhonium lineare'' <small>Hett. & V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium listeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium medusae'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium mirabile'' <small>(A.Hay) A.Hay</small> * ''Typhonium neogracile'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium nudibaccatum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium orbifolium'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium pedatisectum'' <small>Gage</small> * ''Typhonium pedunculatum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium peltandroides'' <small>A.Hay, M.D.Barrett & R.L.Barrett</small> * ''Typhonium penicillatum'' <small>V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium pottingeri'' <small>Prain</small> * ''Typhonium praecox'' <small>J.Murata</small> * ''Typhonium praetermissum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium pusillum'' <small>Sookch., V.D.Nguyen & Hett.</small> * ''Typhonium reflexum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium roxburghii'' <small>Schott</small> * ''Typhonium russell-smithii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium sagittariifolium'' <small>Gagnep.</small> * ''Typhonium saraburiensis'' <small>Sookch., Hett. & J.Murata</small> * ''Typhonium sinhabaedyae'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium smitinandii'' <small>Sookch. & J.Murata</small> * ''Typhonium stigmatilobatum'' <small>V.D.Nguyen</small> * ''Typhonium subglobosum'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium taylorii'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium trifoliatum'' <small>F.T.Wang & H.S.Lo ex H.Li, Y.Shiao & S.L.Tseng</small> * ''Typhonium trilobatum'' <small>(L.) Schott</small> * ''Typhonium tubispathum'' <small>Hett. & A.Galloway</small> * ''Typhonium varians'' <small>Hett. & Sookch.</small> * ''Typhonium vermiforme'' <small>V.D.Nguyen & Croat</small> * ''Typhonium violifolium'' <small>Gagnep .</small> * ''Typhonium watanabei'' <small>J.Murata, Sookch. & Hett.</small> * ''Typhonium weipanum'' <small>A.Hay</small> * ''Typhonium wilbertii'' <small>A.Hay</small> == Karazana misy eto Madagasikara == Karazana tokana no fantatra fa misy eto [[Madagasikara]]: * ''[[Typhonium blumei]]'' <small>Nicolson & Sivad.</small> == Jereo koa == * ''[[Sauromatum]]'' lpfi5855193djn1miw9cq6bs0zcip5a 0 300222 1141550 1141431 2026-06-02T12:40:26Z HarryWurst 36292 [[pt:Pico da Bandeira]] 1141550 wikitext text/x-wiki {{coord|20|26|07|S|41|47|47|W|}} [[File:Cruzeiro no Pico da Bandeira.jpg|thumb|left|Pico da Bandeira]] '''Pico da Bandeira''', izay mirefy 2.891,9 metatra, no tendrombohitra fahatelo avo indrindra any {{Brazila}}. Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra ''Serra de Caparaó'' no misy azy, eo amin'ny sisin-tany misy ny fanjakan'i {{Minas Gerais}} sy {{Espírito Santo}} any atsimo atsinanan'i Brezila (tanàna [[Alto Caparaó]]). Ny fandrefesana farany ny haavon'ny tendrombohitra any Brezila dia natao tamin'ny alalan'ny zanabolana tamin'ny taona 2004 ary mahagaga fa nisy haavo vaovao ho an'ny tendrombohitra avo indrindra ao amin'ny firenena, [[Pico da Neblina]] (2.994 metatra). {{commonscat}} [[pt:Pico da Bandeira]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Minas Gerais]] [[Sokajy:tendrombohitra ao Brezila]] payh4d7tsbnoka4th1xgj3fj1xyv0gg 0 300242 1141685 1141534 2026-06-03T03:25:28Z HarryWurst 36292 1141685 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary = |anarana=Jonathan Michael Burkardt |teraka=11 Jolay 2000 |maty= |firenena= {{Alemaina}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Jonathan Michael ''Jonny''Burkardt''' (teraka ny 11 Jolay 2000) dia mpilalao baolina kitra [[Alemaina|alemà]] izay milalao ho mpanafika ho an'ny klioba [[Bundesliga]] [[Eintracht Frankfurt]] sy ny ekipam-pirenen'i {{Alemaina}}. == Klioba == *2018–2025 [[1.FSV Mainz 05]] * 2025– [[Eintracht Frankfurt]] ===Rohy ivelany=== {{commonscat}} [[de:Jonathan Burkardt]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra alemainy]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2000]] [[Sokajy:Mpilalao baolina kitra nasionaly alemà]] 1zvxinv5z7xs49oy3nhgfk245zctuik 0 300244 1141559 2026-06-02T13:54:53Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Swedish Prime Minister in 2013.jpg|thumb|Fredrik Reinfeldt (2013)]] '''John Fredrik Reinfeldt''' (teraka ny 4 Aogositra 1965, tao Österhaninge, distrikan'ny [[Stockholm]]) dia [[mpanao politika]] [[Soeda|soedoà]] taloha. Filohan'ny Antoko Moderate (M) liberaly-konservativa izy nanomboka tamin'ny Oktobra 2003 ka hatramin'ny Janoary 2015 ary [[Praiminisitra]] Soedoà nanomboka tamin'ny Oktobra 2006 ka hatramin'ny Oktobra 2014. Nanomboka tamin'ny Marts... » 1141559 wikitext text/x-wiki [[File:Swedish Prime Minister in 2013.jpg|thumb|Fredrik Reinfeldt (2013)]] '''John Fredrik Reinfeldt''' (teraka ny 4 Aogositra 1965, tao Österhaninge, distrikan'ny [[Stockholm]]) dia [[mpanao politika]] [[Soeda|soedoà]] taloha. Filohan'ny Antoko Moderate (M) liberaly-konservativa izy nanomboka tamin'ny Oktobra 2003 ka hatramin'ny Janoary 2015 ary [[Praiminisitra]] Soedoà nanomboka tamin'ny Oktobra 2006 ka hatramin'ny Oktobra 2014. Nanomboka tamin'ny Martsa 2023 ka hatramin'ny Martsa 2025, filohan'ny Fikambanan'ny [[Baolina kitra]] soedoà izy. == Praiministra Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Praiminisitra [[Soeda]] !mpandimby |-align="center" | [[Göran Persson]]<br/>1996-2006 || [[Fredrik Reinfeldt]]<br/> 2006-2014 || [[Stefan Löfven]]<br/> 2014-2021 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Renfeldt, Fredrik]] [[de:Fredrik Reinfeldt]] [[Sokajy:Praiminisitra (Soeda)]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1965]] [[Sokajy:Fikambanan'ny Baolina kitra soedoà]] n9rvpr1xvh8f5fq65sqdgcw4pmcwjoz 1141570 1141559 2026-06-02T14:07:05Z HarryWurst 36292 1141570 wikitext text/x-wiki [[File:Swedish Prime Minister in 2013.jpg|thumb|Fredrik Reinfeldt (2013)]] '''John Fredrik Reinfeldt''' (teraka ny 4 Aogositra 1965, tao Österhaninge, distrikan'ny [[Stockholm]]) dia [[mpanao politika]] [[Soeda|soedoà]] taloha. Filohan'ny Antoko Moderate (M) liberaly-konservativa izy nanomboka tamin'ny Oktobra 2003 ka hatramin'ny Janoary 2015 ary [[Praiminisitra]] Soedoà nanomboka tamin'ny Oktobra 2006 ka hatramin'ny Oktobra 2014. Nanomboka tamin'ny Martsa 2023 ka hatramin'ny Martsa 2025, filohan'ny Fikambanan'ny [[Baolina kitra]] soedoà izy. == Praiministra Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Praiminisitra [[Soeda]] !mpandimby |-align="center" | [[Göran Persson]]<br/>1996-2006 || [[Fredrik Reinfeldt]]<br/> 2006-2014 || [[Stefan Löfven]]<br/> 2014-2021 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Renfeldt, Fredrik}} [[de:Fredrik Reinfeldt]] [[Sokajy:Praiminisitra (Soeda)]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1965]] [[Sokajy:Fikambanan'ny Baolina kitra soedoà]] 9b6urst4y3rgz3k03jeb9ydwz26v65y 14 300245 1141560 2026-06-02T13:55:10Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Fikambanan'ny Baolina kitra]] » 1141560 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fikambanan'ny Baolina kitra]] dg1gpy4zlqupk53eu5jncarjhcuj62i 1141561 1141560 2026-06-02T13:55:24Z HarryWurst 36292 1141561 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fikambanan'ny Baolina kitra]] [[Sokajy:Baolina kitra soedoà]] tlceax8uzv1q36061hdpqghlgcojoow 14 300246 1141565 2026-06-02T14:00:35Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao soedoà]] [[Sokajy:Mpanao politika]] » 1141565 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao soedoà]] [[Sokajy:Mpanao politika]] rk11m3glewhqf67u5czad2oddulvkiz 14 300247 1141566 2026-06-02T14:03:02Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Baolina kitra]] [[Sokajy:Fanatanjahan-tena soedoa]] » 1141566 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Baolina kitra]] [[Sokajy:Fanatanjahan-tena soedoa]] 28lj1jhp4ifm3g8jd5w6lq8al2k0out 14 300248 1141568 2026-06-02T14:05:25Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Fanatanjahan-tena]] Sokajy:Soeda]] » 1141568 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanatanjahan-tena]] Sokajy:Soeda]] 94i785vqj5pxicuti0yhnpvp7nuf6b8 1141569 1141568 2026-06-02T14:05:35Z HarryWurst 36292 1141569 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fanatanjahan-tena]] [[Sokajy:Soeda]] 8h4m9iomppjhqzi5qr4zp8b1n1pgbz7 14 300249 1141575 2026-06-02T14:11:00Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao politika]] [[Sokajy:Mpanao soeda]] » 1141575 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao politika]] [[Sokajy:Mpanao soeda]] mpjg2cn53l57iukiqjmtza8t9tevhhu 0 300250 1141576 2026-06-02T14:20:56Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « '''Carl XVI Gustaf''' (teraka ny 30 Aprily 1946 tao amin'ny Lapam-panjakan'i Haga akaikin'i [[Stockholm]]; ''Carl Gustaf Folke Hubertus'' no anarany feno) no lehiben'ny fianakavian'ny mpanjaka soedoà Bernadotte ary Mpanjakan'i {{Soeda}} nanomboka ny 15 Septambra 1973. Nanomboka ny Aogositra 2016, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra hatramin'ny naha-fanjakana mahaleo tena an'i [[Soeda]]; nanomboka ny Aprily 2018, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra tao S... » 1141576 wikitext text/x-wiki '''Carl XVI Gustaf''' (teraka ny 30 Aprily 1946 tao amin'ny Lapam-panjakan'i Haga akaikin'i [[Stockholm]]; ''Carl Gustaf Folke Hubertus'' no anarany feno) no lehiben'ny fianakavian'ny mpanjaka soedoà Bernadotte ary Mpanjakan'i {{Soeda}} nanomboka ny 15 Septambra 1973. Nanomboka ny Aogositra 2016, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra hatramin'ny naha-fanjakana mahaleo tena an'i [[Soeda]]; nanomboka ny Aprily 2018, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra tao Soeda hatramin'izao. == Mpanjakan'i Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Mpanjakan'i [[Soeda]] !mpandimby |-align="center" | [[Gustav VI Adolf ]]<br/> 1950-1973 || [[Carl XVI Gustaf]] <br/>1973- ||- |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Carl XVI Gustaf} [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1947]] [[de:Carl XVI. Gustaf]] [[Sokajy:Mpanjakan'i Soeda]] erpnu0nwdo35m66kyfh0pio5qr1ch1h 1141579 1141576 2026-06-02T14:26:08Z HarryWurst 36292 1141579 wikitext text/x-wiki [[File:Carl XVI Gustaf Tallinnas 2023 (cropped).jpg|thumb|Carl XVI Gustaf]] '''Carl XVI Gustaf''' (teraka ny 30 Aprily 1946 tao amin'ny Lapam-panjakan'i Haga akaikin'i [[Stockholm]]; ''Carl Gustaf Folke Hubertus'' no anarany feno) no lehiben'ny fianakavian'ny mpanjaka soedoà Bernadotte ary Mpanjakan'i {{Soeda}} nanomboka ny 15 Septambra 1973. Nanomboka ny Aogositra 2016, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra hatramin'ny naha-fanjakana mahaleo tena an'i [[Soeda]]; nanomboka ny Aprily 2018, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra tao Soeda hatramin'izao. == Mpanjakan'i Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Mpanjakan'i [[Soeda]] [[Sary:Greater coat of arms of Sweden.svg|40px]] !mpandimby |-align="center" | [[Gustav VI Adolf ]]<br/> 1950-1973 || [[Carl XVI Gustaf]] <br/>1973- ||- |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Carl XVI Gustaf} [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1947]] [[de:Carl XVI. Gustaf]] [[Sokajy:Mpanjakan'i Soeda]] 19vmp3sxqbhizepjjdrcbrjgcteqtox 1141580 1141579 2026-06-02T14:26:27Z HarryWurst 36292 1141580 wikitext text/x-wiki [[File:Carl XVI Gustaf Tallinnas 2023 (cropped).jpg|thumb|Carl XVI Gustaf]] '''Carl XVI Gustaf''' (teraka ny 30 Aprily 1946 tao amin'ny Lapam-panjakan'i Haga akaikin'i [[Stockholm]]; ''Carl Gustaf Folke Hubertus'' no anarany feno) no lehiben'ny fianakavian'ny mpanjaka soedoà Bernadotte ary Mpanjakan'i {{Soeda}} nanomboka ny 15 Septambra 1973. Nanomboka ny Aogositra 2016, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra hatramin'ny naha-fanjakana mahaleo tena an'i [[Soeda]]; nanomboka ny Aprily 2018, izy no mpanjaka nanjaka ela indrindra tao Soeda hatramin'izao. == Mpanjakan'i Soeda == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Flag of Sweden.svg|40px]] Mpanjakan'i [[Soeda]] [[Sary:Greater coat of arms of Sweden.svg|40px]] !mpandimby |-align="center" | [[Gustav VI Adolf ]]<br/> 1950-1973 || [[Carl XVI Gustaf]] <br/>1973- ||- |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Carl XVI Gustaf}} [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1947]] [[de:Carl XVI. Gustaf]] [[Sokajy:Mpanjakan'i Soeda]] f5bctbtzaarq2xnfkrk07m0bzz5e0u7 14 300251 1141577 2026-06-02T14:22:12Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao politika soedoà]] » 1141577 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao politika soedoà]] stlxcxxixz9r1mimtzr9zfew818xx0f 1141578 1141577 2026-06-02T14:22:32Z HarryWurst 36292 1141578 wikitext text/x-wiki n̪[[Sokajy:Mpanao politika soedoà]] [[Sokajy:Mpanjaka]] e8hzkqykjt1s1oottwz17dynhdyqm51 0 300252 1141586 2026-06-02T15:36:11Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|55|42|N|13|12|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Lund |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=87.244 |velarantany=26,30 |faritra = [[Skåne]] |ben'ny tanàna= |sary=Stortorget lund 080508.jpg |saina=Lund vapen.svg }} '''Lund''' dia kaominina soeda ny faritra [[Skåne]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 87.244 araka. Ity tanàna antsoina hoe tanànan'ny mpianatra ity (mihoatra ny ampahatelon'ny mponina ao aminy no mpianatra) no tanàna fahiraika ambi... » 1141586 wikitext text/x-wiki {{coord|55|42|N|13|12|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Lund |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=87.244 |velarantany=26,30 |faritra = [[Skåne]] |ben'ny tanàna= |sary=Stortorget lund 080508.jpg |saina=Lund vapen.svg }} '''Lund''' dia kaominina soeda ny faritra [[Skåne]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 87.244 araka. Ity tanàna antsoina hoe tanànan'ny mpianatra ity (mihoatra ny ampahatelon'ny mponina ao aminy no mpianatra) no tanàna fahiraika ambin'ny folo lehibe indrindra any Soeda ary fahatelo lehibe indrindra any Skåne, aorian'i [[Malmö]] sy [[Helsingborg]]. Miavaka amin'ny kafe maro, valan-javaboary ary rindrina biriky tranainy izy io. Ny tanànan'ny oniversite dia heverina ho foibe ara-kolontsaina any atsimon'i Soeda. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] {{reflist}} [[de:Lund]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Skåne]] hbrr0z20sbzm0s8j1ny05j26iwtp3op 0 300253 1141587 2026-06-02T15:42:08Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|56|03|N|12|42|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Helsingborg |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=104.250 |velarantany=39,57 |faritra = [[Skåne]] |ben'ny tanàna= |sary=Helsingborg, färjor 2013-05-18.jpg |saina=Coat of arms of Helsingborg, Sweden.svg }} '''Helsingborg''' dia kaominina soeda ny faritra [[Skåne]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 104.250 araka, izany no mahatonga azy ho tanàna fahavalo lehibe indrindra any {{Soeda}} ary faharoa... » 1141587 wikitext text/x-wiki {{coord|56|03|N|12|42|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Helsingborg |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=104.250 |velarantany=39,57 |faritra = [[Skåne]] |ben'ny tanàna= |sary=Helsingborg, färjor 2013-05-18.jpg |saina=Coat of arms of Helsingborg, Sweden.svg }} '''Helsingborg''' dia kaominina soeda ny faritra [[Skåne]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 104.250 araka, izany no mahatonga azy ho tanàna fahavalo lehibe indrindra any {{Soeda}} ary faharoa lehibe indrindra any Skåne aorian'i [[Malmö]]. Helsingborg no tanàna lehibe indrindra ao amin'ny kaominina mitovy anarana aminy. Foibe indostrialy lehibe ity tanàna ity ary manana ny seranan-tsambo faharoa lehibe indrindra ao amin'ny firenena. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] {{reflist}} [[de:Helsingborg]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Skåne]] [[Sokajy:seranan-tsambo ao Soeda]] 4qjjgcru8p3e0zbti4iiceraux4he16 1141603 1141587 2026-06-02T16:07:34Z HarryWurst 36292 1141603 wikitext text/x-wiki {{coord|56|03|N|12|42|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Helsingborg |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=104.250 |velarantany=39,57 |faritra = [[Skåne]] |ben'ny tanàna= |sary=Helsingborg, färjor 2013-05-18.jpg |saina=Coat of arms of Helsingborg, Sweden.svg }} '''Helsingborg''' dia kaominina soeda ny faritra [[Skåne]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 104.250 araka, izany no mahatonga azy ho tanàna fahavalo lehibe indrindra any {{Soeda}} ary faharoa lehibe indrindra any Skåne aorian'i [[Malmö]]. Helsingborg no tanàna lehibe indrindra ao amin'ny kaominina mitovy anarana aminy. Foibe indostrialy lehibe ity tanàna ity ary manana ny seranan-tsambo faharoa lehibe indrindra ao amin'ny firenena. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] - [[Lund]] {{reflist}} [[de:Helsingborg]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Skåne]] [[Sokajy:seranan-tsambo ao Soeda]] sxu7xxw1fugvo9hfjo3kzydubteznn2 14 300254 1141590 2026-06-02T15:45:43Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:injeniera]] [[sokajy:mpanao soedoa]] » 1141590 wikitext text/x-wiki [[sokajy:injeniera]] [[sokajy:mpanao soedoa]] mb620mnu7rhtda2140w0vasaj3kymko 14 300255 1141592 2026-06-02T15:48:43Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao soedoà]] [[sokajy:mpamorona]] » 1141592 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao soedoà]] [[sokajy:mpamorona]] okgu4ivcnlbbqjpi1jwmspnnq5kpf5p 14 300256 1141593 2026-06-02T15:49:09Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao soedoà]] [[sokajy:mpamorona]] » 1141593 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao soedoà]] [[sokajy:mpamorona]] okgu4ivcnlbbqjpi1jwmspnnq5kpf5p 0 300257 1141594 2026-06-02T15:57:03Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|59|52|N|17|38|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Uppsala |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=149.245 |velarantany=43,74 |faritra = [[Uppsala län]] |ben'ny tanàna= |sary=Helga Trefaldighets kyrka ext2.jpg |saina=Uppsala vapen.svg }} '''Uppsala''' dia kaominina soeda ny faritra [[Uppsala län]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 149.245 araka. Raha ny isan'ny mponina no jerena, dia izy no tanàna fahefatra lehibe indrindra ao amin'ny firenena, aor... » 1141594 wikitext text/x-wiki {{coord|59|52|N|17|38|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Uppsala |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=149.245 |velarantany=43,74 |faritra = [[Uppsala län]] |ben'ny tanàna= |sary=Helga Trefaldighets kyrka ext2.jpg |saina=Uppsala vapen.svg }} '''Uppsala''' dia kaominina soeda ny faritra [[Uppsala län]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 149.245 araka. Raha ny isan'ny mponina no jerena, dia izy no tanàna fahefatra lehibe indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Stockholm]], [[Göteborg]], ary [[Malmö]]. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] {{reflist}} [[de:Uppsala]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Uppsala]] tdkyjv0gfdce47cyzytvf7of8k2ndq9 1141602 1141594 2026-06-02T16:06:39Z HarryWurst 36292 1141602 wikitext text/x-wiki {{coord|59|52|N|17|38|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Uppsala |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=149.245 |velarantany=43,74 |faritra = [[Uppsala län]] |ben'ny tanàna= |sary=Uppsala centralstation.jpg |saina=Uppsala vapen.svg }} '''Uppsala''' dia kaominina soeda ny faritra [[Uppsala län]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 149.245 araka. Raha ny isan'ny mponina no jerena, dia izy no tanàna fahefatra lehibe indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Stockholm]], [[Göteborg]], ary [[Malmö]]. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] {{reflist}} [[de:Uppsala]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Uppsala]] t35mduq0g4n71o48r9opv56gy0iypqy 1141604 1141602 2026-06-02T16:08:06Z HarryWurst 36292 1141604 wikitext text/x-wiki {{coord|59|52|N|17|38|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Uppsala |firenena={{Soeda}} |isam-ponina=149.245 |velarantany=43,74 |faritra = [[Uppsala län]] |ben'ny tanàna= |sary=Uppsala centralstation.jpg |saina=Uppsala vapen.svg }} '''Uppsala''' dia kaominina soeda ny faritra [[Uppsala län]], {{Soeda}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 149.245 araka. Raha ny isan'ny mponina no jerena, dia izy no tanàna fahefatra lehibe indrindra ao amin'ny firenena, aorian'i [[Stockholm]], [[Göteborg]], ary [[Malmö]]. ==Jereo Koa== * [[Stockholm]] - [[Göteborg]] - [[Malmö]] - [[Helsingborg]] - [[Uppsala]] - [[Lund]] {{reflist}} [[de:Uppsala]] {{commonscat}} [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Tanàna ao Uppsala]] quacgbflygzfqn17cn66vu6mus2dvrk 14 300258 1141595 2026-06-02T15:57:29Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Uppsala]] » 1141595 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] [[Sokajy:Uppsala]] 7gi7japj8n1zar6umk300zgusrjzvzs 14 300259 1141596 2026-06-02T15:57:42Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] » 1141596 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Tanàna ao Soeda]] 9as2i2arql02mdr63l5yb1r2o2nhwd3 0 300260 1141611 2026-06-02T16:19:01Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|43|49|N|07|47|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Sanremo |firenena={{Italia}} |isam-ponina=53.033 |velarantany= 54 |haavo = 15 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Sanremo0005.jpg |saina =Sanremo-Stemma.svg }} I '''Sanremo''' ny tanànan'ny [[lamaody]] sy ny vehivavy tsara tarehy, dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 1.370.623 araka. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] ==Jereo Koa== *[... » 1141611 wikitext text/x-wiki {{coord|43|49|N|07|47|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Sanremo |firenena={{Italia}} |isam-ponina=53.033 |velarantany= 54 |haavo = 15 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Sanremo0005.jpg |saina =Sanremo-Stemma.svg }} I '''Sanremo''' ny tanànan'ny [[lamaody]] sy ny vehivavy tsara tarehy, dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 1.370.623 araka. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat|Sanremo}} [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] c0so943e2akhgozt5klsdpihlsbqrv1 1141612 1141611 2026-06-02T16:19:22Z HarryWurst 36292 1141612 wikitext text/x-wiki {{coord|43|49|N|07|47|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Sanremo |firenena={{Italia}} |isam-ponina=53.033 |velarantany= 54 |haavo = 15 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Sanremo0005.jpg |saina =Sanremo-Stemma.svg }} I '''Sanremo''' ny tanànan'ny [[lamaody]] sy ny vehivavy tsara tarehy, dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 53.033 araka. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat|Sanremo}} [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] b1z511lpdr5z6ga8vmggqdhndsqoop0 1141613 1141612 2026-06-02T16:19:44Z HarryWurst 36292 1141613 wikitext text/x-wiki {{coord|43|49|N|07|47|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Sanremo |firenena={{Italia}} |isam-ponina=53.033 |velarantany= 54 |haavo = 15 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Sanremo0005.jpg |saina =Sanremo-Stemma.svg }} I '''Sanremo''' ny tanànan'ny [[lamaody]] sy ny vehivavy tsara tarehy, dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 53.033 araka. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat|Sanremo}} [[de:Sanremo]] [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] qjqnudv73vbyk336gynfjwazuf6famx 1141614 1141613 2026-06-02T16:50:06Z HarryWurst 36292 1141614 wikitext text/x-wiki {{coord|43|49|N|07|47|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Sanremo |firenena={{Italia}} |isam-ponina=53.033 |velarantany= 54 |haavo = 15 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Sanremo0005.jpg |saina =Sanremo-Stemma.svg }} I '''Sanremo''', dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 53.033 araka. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat|Sanremo}} [[de:Sanremo]] [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] kuka0ffqschwh4x9hl7ia8ml26gqjza 0 300261 1141615 2026-06-02T16:51:24Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|44|18|N|08|29|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Savona |firenena={{Italia}} |isam-ponina=62.494 |velarantany= 65 |haavo = 4 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Savona (260099167).jpeg |saina =Savona-Stemma.svg }} I '''Savona''' dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 62.494 araka. Ny seranan-tsambo lehibe sy ny indostria no mpampiasa lehibe indrindra ao an-tanàna. Ankoatra izany, ny se... » 1141615 wikitext text/x-wiki {{coord|44|18|N|08|29|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Savona |firenena={{Italia}} |isam-ponina=62.494 |velarantany= 65 |haavo = 4 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Savona (260099167).jpeg |saina =Savona-Stemma.svg }} I '''Savona''' dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 62.494 araka. Ny seranan-tsambo lehibe sy ny indostria no mpampiasa lehibe indrindra ao an-tanàna. Ankoatra izany, ny seranan-tsambo dia seranan-tsambo manan-danja ho an'ny sambo mankany [[Korsa]]. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] - [[Sanremo]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat}} [[de:Savona]] [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] j8ay0bnyf8i64jfffn4c4tvv0ailr6w 1141617 1141615 2026-06-02T16:56:05Z HarryWurst 36292 1141617 wikitext text/x-wiki {{coord|44|18|N|08|29|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Savona |firenena={{Italia}} |isam-ponina=62.494 |velarantany= 65 |haavo = 4 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Savona (260099167).jpeg |saina =Savona-Stemma.svg }} I '''Savona''' dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 62.494 araka. Ny seranan-tsambo lehibe sy ny indostria no mpampiasa lehibe indrindra ao an-tanàna. Ankoatra izany, ny seranan-tsambo dia seranan-tsambo manan-danja ho an'ny sambo mankany [[Korsa]]. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] - [[Sanremo]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat}} [[de:Savona]] [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] [[Sokajy:Seranan-tsambo ao Italia]] t078c6j95z3l91jisnppum9cwfcdidz 1141619 1141617 2026-06-02T17:02:26Z HarryWurst 36292 1141619 wikitext text/x-wiki {{coord|44|18|N|08|29|E}} {{infobox tanàna |tanàna=Savona |firenena={{Italia}} |isam-ponina=62.494 |velarantany= 65 |haavo = 4 |fanjakana = |faritra={{Liguria}} |ben'ny tanàna= |sary=Savona (260099167).jpeg |saina =Savona-Stemma.svg }} I '''Savona''' dia tanàna any [[Italia]], ny faritra {{Liguria}}. Ny isan' ny mponina ao aminy dia 62.494 araka. Ny seranan-tsambo lehibe sy ny indostria no mpampiasa lehibe indrindra ao an-tanàna. Ankoatra izany, ny seranan-tsambo dia seranan-tsambo manan-danja ho an'ny sambo mankany [[Korsa]]. Teraka tao Savona ny Papa [[Siksto IV]] sy [[Jolio II (papa)|Julio II]], toy izany koa i [[Christophe Colomb]]. ==Tanàna ao Liguria== * [[Genova]] - [[Sanremo]] ==Jereo Koa== *[[Lisitra ny tanàna any Italia]] {{reflist}} {{commonscat}} [[de:Savona]] [[Sokajy:Tanàna ao Italia]] [[Sokajy:Tanàna ao Liguria]] [[Sokajy:Seranan-tsambo ao Italia]] 7cgnpqf5t63p9x220xu2oug6d3bkg1w 0 300262 1141616 2026-06-02T16:51:54Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Kôrsa]] 1141616 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kôrsa]] 1hqupjskrnckz3n6bjj6a29broq26gq 0 300263 1141620 2026-06-02T18:35:16Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Ron Perlman Photo Op GalaxyCon Raleigh 2024.jpg|thumb|Ron Perlman]] '''Francis Ronald Perlman''', fantatra amin'ny anarana hoe '''Ron Perlman''', teraka ny 13 Aprily 1950 tao [[New York City]], dia mpilalao sarimihetsika sy mpamokatra amerikanina. Niha-nalaza izy noho ny sarimihetsika Quest for Fire (1981) sy The Name of the Rose (1986) an'ny talen'ny sarimihetsika frantsay Jean-Jacques Annaud. Nahazo fankasitrahana betsaka izy taty aoriana noho ny fia... » 1141620 wikitext text/x-wiki [[File:Ron Perlman Photo Op GalaxyCon Raleigh 2024.jpg|thumb|Ron Perlman]] '''Francis Ronald Perlman''', fantatra amin'ny anarana hoe '''Ron Perlman''', teraka ny 13 Aprily 1950 tao [[New York City]], dia mpilalao sarimihetsika sy mpamokatra amerikanina. Niha-nalaza izy noho ny sarimihetsika Quest for Fire (1981) sy The Name of the Rose (1986) an'ny talen'ny sarimihetsika frantsay Jean-Jacques Annaud. Nahazo fankasitrahana betsaka izy taty aoriana noho ny fiarahany tamin'i Linda Hamilton tao amin'ny andian-tantara amin'ny fahitalavitra Beauty and the Beast (1987-1990). ==Jereo koa == {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Perlman, Ron}} [[fr:Ron Perlman]] [[Sokajy:mpilalao sarimihetsika amerikanina]] [[Sokajy:mpamokatra amerikanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1950]] javtt8akjxsxm5qg9evnmlyiwqpx3ki 1141622 1141620 2026-06-02T18:39:06Z HarryWurst 36292 1141622 wikitext text/x-wiki [[File:Ron Perlman Photo Op GalaxyCon Raleigh 2024.jpg|thumb|left|Ron Perlman]] {{infobox olona |sary=2022-03-05 18-10-34 ILCE-6500 DSC14849 Kiri (51930102452).jpg |anarana=Ron Perlman |teraka=13 Aprily 1950 |toerana = [[New York]] |asa=Mpilalao sarimihetsika |firenena={{Etazonia}} }} '''Francis Ronald Perlman''', fantatra amin'ny anarana hoe '''Ron Perlman''', teraka ny 13 Aprily 1950 tao [[New York]] City, dia mpilalao sarimihetsika sy mpamokatra amerikanina. Niha-nalaza izy noho ny sarimihetsika Quest for Fire (1981) sy The Name of the Rose (1986) an'ny talen'ny sarimihetsika frantsay Jean-Jacques Annaud. Nahazo fankasitrahana betsaka izy taty aoriana noho ny fiarahany tamin'i Linda Hamilton tao amin'ny andian-tantara amin'ny fahitalavitra Beauty and the Beast (1987-1990). ==Jereo koa == {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Perlman, Ron}} [[fr:Ron Perlman]] [[Sokajy:mpilalao sarimihetsika amerikanina]] [[Sokajy:mpamokatra amerikanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1950]] 98dc4mronicaelclqj1ca2ern5y4hxj 1141623 1141622 2026-06-02T18:43:09Z HarryWurst 36292 1141623 wikitext text/x-wiki [[File:Ron Perlman Photo Op GalaxyCon Raleigh 2024.jpg|thumb|left|Ron Perlman]] {{infobox olona |sary=2022-03-05 18-10-34 ILCE-6500 DSC14849 Kiri (51930102452).jpg |anarana=Ron Perlman |teraka=13 Aprily 1950 |toerana = [[New York]] |asa=Mpilalao sarimihetsika |firenena={{Etazonia}} }} '''Francis Ronald Perlman''', fantatra amin'ny anarana hoe '''Ron Perlman''', teraka ny 13 Aprily 1950 tao [[New York]] City, dia mpilalao sarimihetsika sy mpamokatra amerikanina. Niha-nalaza izy noho ny sarimihetsika Quest for Fire (1981) sy The Name of the Rose (1986) an'ny talen'ny sarimihetsika frantsay Jean-Jacques Annaud. Nahazo fankasitrahana betsaka izy taty aoriana noho ny fiarahany tamin'i Linda Hamilton tao amin'ny andian-tantara amin'ny fahitalavitra Beauty and the Beast (1987-1990). ==Jereo koa == {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Perlman, Ron}} [[fr:Ron Perlman]] [[Sokajy:mpilalao sarimihetsika amerikanina]] [[Sokajy:mpamokatra amerikanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1950]] [[sokajy:Loka Golden Globe]] 71rucrr06f6lj3awcxb7y8is5r6z6ao 1141625 1141623 2026-06-02T18:44:40Z HarryWurst 36292 1141625 wikitext text/x-wiki [[File:Ron Perlman Photo Op GalaxyCon Raleigh 2024.jpg|thumb|left|Ron Perlman]] {{infobox olona |sary=2022-03-05 18-10-34 ILCE-6500 DSC14849 Kiri (51930102452).jpg |anarana=Ron Perlman |teraka=13 Aprily 1950 |toerana = [[New York]] |asa=Mpilalao sarimihetsika |firenena={{Etazonia}} }} '''Francis Ronald Perlman''', fantatra amin'ny anarana hoe '''Ron Perlman''', teraka ny 13 Aprily 1950 tao [[New York]] City, dia mpilalao sarimihetsika sy mpamokatra amerikanina. Niha-nalaza izy noho ny sarimihetsika Quest for Fire (1981) sy The Name of the Rose (1986) an'ny talen'ny sarimihetsika frantsay Jean-Jacques Annaud. Nahazo fankasitrahana betsaka izy taty aoriana noho ny fiarahany tamin'i Linda Hamilton tao amin'ny andian-tantara amin'ny fahitalavitra Beauty and the Beast (1987-1990). ==Jereo koa == {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Perlman, Ron}} [[fr:Ron Perlman]] [[Sokajy:mpilalao sarimihetsika amerikanina]] [[Sokajy:mpamokatra amerikanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1950]] [[sokajy:Loka Golden Globe]] [[Sokajy:Mpilalao amin'ny fahitalavitra]] k0wodb8c55ctkk9672h5lpao9onyc2j 14 300264 1141621 2026-06-02T18:35:44Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao amerikanina]] [[Sokajy:mpamokatra]] » 1141621 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao amerikanina]] [[Sokajy:mpamokatra]] ed522qth29vbkf9s5qzsyltksclo643 14 300265 1141626 2026-06-02T18:45:00Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:fahitalavitra]] » 1141626 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:fahitalavitra]] hmua84l0n00r4o3hmsi7a92f1ros7sh 10 300266 1141628 2026-06-02T18:56:55Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Image:Flag of New Zealand.svg|22px]]&nbsp;[[Zelandy vaovao]]<noinclude> [[Catégorie:Endrika ho an'ny firenena]][[Sokajy:Endrika Zelandy Vaovao]]</noinclude> » 1141628 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of New Zealand.svg|22px]]&nbsp;[[Zelandy vaovao]]<noinclude> [[Catégorie:Endrika ho an'ny firenena]][[Sokajy:Endrika Zelandy Vaovao]]</noinclude> pydxap4mluxl3nnmixho2zholj3eyep 1141629 1141628 2026-06-02T18:57:51Z HarryWurst 36292 1141629 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of New Zealand.svg|22px]]&nbsp;[[Zelandy Vaovao]]<noinclude> [[Catégorie:Endrika ho an'ny firenena]][[Sokajy:Endrika Zelandy Vaovao]]</noinclude> 5c2kcs5hveyelkk8e76xvw7fg2q2k12 14 300267 1141630 2026-06-02T18:58:24Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Endrika]] [[Sokajy:Zelandy Vaovao]] » 1141630 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Endrika]] [[Sokajy:Zelandy Vaovao]] emzqe3kqssf5byem85ky4rsfpe4prst 0 300268 1141631 2026-06-02T18:59:20Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Zelandy Vaovao]] 1141631 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Zelandy Vaovao]] px2tjtowutgblsj044oo7fw94t2rokf 0 300269 1141632 2026-06-02T19:00:08Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{infobox olona |sary= |anarana=Russel Crowe |teraka=7 Aprily 1964 |toerana = [[Wellington]] |asa=Mpilalao sarimihetsika |firenena={{Zelandy Vaovao}} }} '''Russell Ira Crowe''' (teraka ny 7 Aprily 1964 tao [[Wellington]], Zelandia Vaovao]]) dia mpilalao sarimihetsika, talen-koronantsary, mpitendry mozika ary mpamokatra avy any {{Zelandy Vaovao}} izay mipetraka any [[Aostralia]]. Ny filalaovany ny jeneraly Romana ''Maximus Decimus Meridius'' tao amin'ny sarimi... » 1141632 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= |anarana=Russel Crowe |teraka=7 Aprily 1964 |toerana = [[Wellington]] |asa=Mpilalao sarimihetsika |firenena={{Zelandy Vaovao}} }} '''Russell Ira Crowe''' (teraka ny 7 Aprily 1964 tao [[Wellington]], Zelandia Vaovao]]) dia mpilalao sarimihetsika, talen-koronantsary, mpitendry mozika ary mpamokatra avy any {{Zelandy Vaovao}} izay mipetraka any [[Aostralia]]. Ny filalaovany ny jeneraly Romana ''Maximus Decimus Meridius'' tao amin'ny sarimihetsika ''Gladiator'', izay nahazoany ny [[Loka Oscar]] tamin'ny taona 2001, no nitondra azy laza iraisam-pirenena. {{commonscat}} {{CLEFDETRI:Crowe, Russell}} [[fr:Russell Crowe]] [[Sokajy:mpilalao sarimihetsika]] [[Sokajy:mpamokatra]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1964]] [[sokajy:Loka Oscar]] hyfc280x6xgdupqvrgt9qdjo0u5tea4 14 300270 1141635 2026-06-02T19:13:17Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpilalao]] [[Sokajy:Mpanao britanika]] » 1141635 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpilalao]] [[Sokajy:Mpanao britanika]] 35a4ofsbsgtlz822buhp641n8jufnnd 14 300271 1141636 2026-06-02T19:14:01Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpamoaka horonantsary]] [[Sokajy:Mpanao britanika]] » 1141636 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpamoaka horonantsary]] [[Sokajy:Mpanao britanika]] lliwaidzfysext44wtgcbz38gcz2j48 14 300272 1141638 2026-06-02T19:15:18Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:Mpilalao]] [[sokajy:Mpanao ekosey]] » 1141638 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Mpilalao]] [[sokajy:Mpanao ekosey]] stb9oyke4ffg1pbal6snb1u87tlnk17 1141642 1141638 2026-06-02T19:22:06Z HarryWurst 36292 1141642 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpilalao britanika]] [[sokajy:Mpanao ekosey]] qsi6xu8016arirk8supt123bylytrl4 14 300273 1141640 2026-06-02T19:19:00Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpilalao amin'ny fahitalavitra]] [[sokajy:mpilalao amerikanina]] » 1141640 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpilalao amin'ny fahitalavitra]] [[sokajy:mpilalao amerikanina]] c1nbawn91l3n9xln1l856viq1uu7oxd 14 300274 1141641 2026-06-02T19:19:49Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpilalao amerikanina]] [[sokajy:mpilalao amin'ny horonantsary]] » 1141641 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpilalao amerikanina]] [[sokajy:mpilalao amin'ny horonantsary]] i9m3a9quxoav7u9z3lcjzo0xt4amikc 14 300275 1141652 2026-06-03T01:57:09Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:filôzôfy]] [[sokajy:mpanao romanina]] » 1141652 wikitext text/x-wiki [[sokajy:filôzôfy]] [[sokajy:mpanao romanina]] drdlje72so2vvd5arr8pyhy97oho1zb 14 300276 1141653 2026-06-03T01:58:50Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpanao]] [[sokajy:Empira Romana]] » 1141653 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpanao]] [[sokajy:Empira Romana]] j8ehzg9e4qotrggoq03ucaeyj2gb86t 14 300277 1141654 2026-06-03T01:59:46Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpanao romanina]] [[sokajy:mpanoratra]] » 1141654 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpanao romanina]] [[sokajy:mpanoratra]] bn66a43tzfyegopd5ejh9t8zg1ya6aa 14 300278 1141655 2026-06-03T02:00:29Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpanao romanina]] [[sokajy:mpanoratra]] » 1141655 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpanao romanina]] [[sokajy:mpanoratra]] bn66a43tzfyegopd5ejh9t8zg1ya6aa 14 300279 1141656 2026-06-03T02:01:17Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpanao asa soratra]] [[sokajy:mpanao romanina]] » 1141656 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpanao asa soratra]] [[sokajy:mpanao romanina]] 1ns4kkxhhqleqis1q2rm161nm2d5tgm 14 300280 1141657 2026-06-03T02:05:28Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:Poeta]] [[sokajy:mpanao romanina]] » 1141657 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Poeta]] [[sokajy:mpanao romanina]] t575lsensyoud72cv6vtyq02d4wasan 14 300281 1141659 2026-06-03T02:06:54Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Mpanao politika]][[Sokajy:Mpanao romanina]] » 1141659 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao politika]][[Sokajy:Mpanao romanina]] b1p1sgr9shn3itemimxo402irzi498u 1141660 1141659 2026-06-03T02:07:47Z HarryWurst 36292 1141660 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Mpanao politika]] [[Sokajy:Mpanao romanina]] p34d9yzzspvnwe8395096ypb7teq3n4 0 300282 1141663 2026-06-03T02:20:27Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Silver Reduced siliqua of Jovianus, Nicomedia.jpg|thumb|Jovian (Iovianus)]] '''Jovian''' na '''Flavius Iovianus''' (teraka 331 tao Singidunum; maty ny 17 Febroary 364 tao Dadastana, [[Torkia]] ankehitriny), Jovian raha fintinina (ioviana ihany koa), dia nandimby an'i [[Joliano (emperora)|Joliano]] ho Emperora Romana. Ririnina iray monja no nanjakany, nanomboka tamin’ny 363 ka hatramin’ny 364. Nivadika tamin’ny politikan’ny anti-Kristianina teo... » 1141663 wikitext text/x-wiki [[File:Silver Reduced siliqua of Jovianus, Nicomedia.jpg|thumb|Jovian (Iovianus)]] '''Jovian''' na '''Flavius Iovianus''' (teraka 331 tao Singidunum; maty ny 17 Febroary 364 tao Dadastana, [[Torkia]] ankehitriny), Jovian raha fintinina (ioviana ihany koa), dia nandimby an'i [[Joliano (emperora)|Joliano]] ho Emperora Romana. Ririnina iray monja no nanjakany, nanomboka tamin’ny 363 ka hatramin’ny 364. Nivadika tamin’ny politikan’ny anti-Kristianina teo alohany i Jovian, izay Kristianina, ary namarana ny fanafihany tamin’ny Empira Sassanida Persianina tamin’ny fiadanan’ny 363. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Joliano (emperora)|Joliano]]<br/>360-363 || [[Jovian (emperora)|Jovian]]<br/>363-364 || [[Valentinien Ier]] <br/>364-375 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == {{commonscat|Iovianus}} [[de:Jovian]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 331]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 364]] tattr3zgxh9nskf6rzip88dbl5zf56i 14 300283 1141664 2026-06-03T02:21:24Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141664 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-4]] shpatzizaeykjdyux5ietpu7gnp1jpl 1141665 1141664 2026-06-03T02:21:54Z HarryWurst 36292 1141665 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 0 300284 1141674 2026-06-03T02:52:36Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[York]] ho [[York, Aostralia]] i HarryWurst 1141674 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[York, Aostralia]] e8bxo5j8078lhoe71yu5rhlawrj2dnt 14 300285 1141676 2026-06-03T02:56:09Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:Tanàna ao Aostralia]] [[sokajy:Western Australia]] » 1141676 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Tanàna ao Aostralia]] [[sokajy:Western Australia]] hfv35yw62wrnzm2qowjezmrezvhew3h 1141677 1141676 2026-06-03T02:57:15Z HarryWurst 36292 1141677 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Tanàna ao Aostralia]] [[Sokajy:Tanàna ao amin'ny faritany mizaka tenan'i Aostralia Andrefana]] tqqr18fuy2mdim0d9qi3vwfpm72iadz 0 300286 1141678 2026-06-03T02:58:19Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « Flavius ​​​​Valerius Constantius (Constantius I raha fintinina; teraka teo amin'ny 250 taona teo ho eo; maty tamin'ny 306 tao Eboracum, York ankehitriny) dia emperora tao amin'ny Tetrarkia Romana. Teo ambany fahefan’i Kaisara tamin’ny voalohany izy tamin’ny 293 ka hatramin’ny 305, dia i Aogosto tany amin’ny faritra andrefan’ny empira tamin’ny 305/306. Amin'ny maha emperora azy, izy no tompon'andraikitra voalohany amin'ny fampitsaharana n... » 1141678 wikitext text/x-wiki Flavius ​​​​Valerius Constantius (Constantius I raha fintinina; teraka teo amin'ny 250 taona teo ho eo; maty tamin'ny 306 tao Eboracum, York ankehitriny) dia emperora tao amin'ny Tetrarkia Romana. Teo ambany fahefan’i Kaisara tamin’ny voalohany izy tamin’ny 293 ka hatramin’ny 305, dia i Aogosto tany amin’ny faritra andrefan’ny empira tamin’ny 305/306. Amin'ny maha emperora azy, izy no tompon'andraikitra voalohany amin'ny fampitsaharana ny fikomiana tany Grande-Bretagne sy ny famerenana indray ny Fanjakana Britanika teo ambany fitarihan'i Carausius sy Allectus. Niaraka tamin'i Constantin zanany lahy izy dia nanangana ny tarana-mpanjaka Constantin. [[de:Constantinus I]] [[Sokajy:Emperora romanina]] icn7p48im6h6upl0pch554zsl7iu3yu 1141679 1141678 2026-06-03T02:58:57Z HarryWurst 36292 1141679 wikitext text/x-wiki '''Flavius ​​​​Valerius Constantius''' (na '''Constantius I''' raha fintinina; teraka teo amin'ny 250 taona teo ho eo; maty tamin'ny 306 tao Eboracum, [[York]] ankehitriny) dia emperora tao amin'ny Tetrarkia Romana. Teo ambany fahefan’i Cesare tamin’ny voalohany izy tamin’ny 293 ka hatramin’ny 305, dia i Aogosto tany amin’ny faritra andrefan’ny empira tamin’ny 305/306. Amin'ny maha emperora azy, izy no tompon'andraikitra voalohany amin'ny fampitsaharana ny fikomiana tany Grande-Bretagne sy ny famerenana indray ny Fanjakana [[Britanika]] teo ambany fitarihan'i Carausius sy Allectus. Niaraka tamin'i Constantin zanany lahy izy dia nanangana ny tarana-mpanjaka Constantin. [[Sokajy:Emperora romanina]] hnckyejf7lng95mkzz9miwg2i1hpl5n 1141680 1141679 2026-06-03T03:18:39Z HarryWurst 36292 1141680 wikitext text/x-wiki '''Flavius ​​​​Valerius Constantius''' (na '''Constantius I''' raha fintinina; teraka teo amin'ny 250 taona teo ho eo; maty tamin'ny 306 tao Eboracum, [[York]] ankehitriny) dia emperora tao amin'ny Tetrarkia Romana. Teo ambany fahefan’i Cesare tamin’ny voalohany izy tamin’ny 293 ka hatramin’ny 305, dia i Aogosto tany amin’ny faritra andrefan’ny empira tamin’ny 305/306. Amin'ny maha emperora azy, izy no tompon'andraikitra voalohany amin'ny fampitsaharana ny fikomiana tany Grande-Bretagne sy ny famerenana indray ny Fanjakana [[Britanika]] teo ambany fitarihan'i Carausius sy Allectus. Niaraka tamin'i Constantin zanany lahy izy dia nanangana ny tarana-mpanjaka Constantin. [[Sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 250]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 306]] f5tk12sdn5hcsgokd3a6uz8o0phminc 1141683 1141680 2026-06-03T03:23:26Z HarryWurst 36292 1141683 wikitext text/x-wiki '''Flavius ​​​​Valerius Constantius''' (na '''Constantius I''' raha fintinina; teraka teo amin'ny 250 taona teo ho eo; maty tamin'ny 306 tao Eboracum, [[York]] ankehitriny) dia emperora tao amin'ny Tetrarkia Romana. Teo ambany fahefan’i Cesare tamin’ny voalohany izy tamin’ny 293 ka hatramin’ny 305, dia i Aogosto tany amin’ny faritra andrefan’ny empira tamin’ny 305/306. Amin'ny maha emperora azy, izy no tompon'andraikitra voalohany amin'ny fampitsaharana ny fikomiana tany Grande-Bretagne sy ny famerenana indray ny Fanjakana [[Britanika]] teo ambany fitarihan'i Carausius sy Allectus. Niaraka tamin'i Constantin zanany lahy izy dia nanangana ny tarana-mpanjaka Constantin. == Jereo koa == [[Sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 250]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 306]] hhrv3swcy80iovt0ietd3601vd671yf 14 300287 1141681 2026-06-03T03:19:15Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141681 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 0 300288 1141684 2026-06-03T03:24:42Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « '''Marcus Claudius Tacitus''' (teraka tamin'ny 200 teo ho eo; maty tamin'ny 276) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 275 ka hatramin'ny 276. == Fiainana == Teraka tamin'ny taona 200 tany ho any angamba i Tacitus, saingy tsy misy loharanom-baovao azo antoka momba ny fahatanorany na ny asany. Fantatra ihany fa nihazona ny consulship izy tamin’ny taona 273. Na dia volana vitsivitsy monja aza no naha-emperora an’i Tacitus, dia naseho tamin’ny loharanom-b... » 1141684 wikitext text/x-wiki '''Marcus Claudius Tacitus''' (teraka tamin'ny 200 teo ho eo; maty tamin'ny 276) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 275 ka hatramin'ny 276. == Fiainana == Teraka tamin'ny taona 200 tany ho any angamba i Tacitus, saingy tsy misy loharanom-baovao azo antoka momba ny fahatanorany na ny asany. Fantatra ihany fa nihazona ny consulship izy tamin’ny taona 273. Na dia volana vitsivitsy monja aza no naha-emperora an’i Tacitus, dia naseho tamin’ny loharanom-baovao taty aoriana ny fitondrany ho toy ny fotoana izay nolazaina fa naverin’ny Antenimierandoholona indray ny toerany teo amin’ny fitondrana ary naverina tamin’ny laoniny ilay repoblika aristokratika efa ela. Io sary io, izay nahariharin'ny fikarohana maoderina hatry ny ela ho toy ny tantara foronina, dia ampitaina koa amin'ny fidirany eo amin'ny seza fiandrianana. == Jereo koa == [[de:Tacitus_(Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 200]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 276]] b9sb4hc7kefzxjoih8lh8k1gobu2mu5 1141691 1141684 2026-06-03T03:36:56Z HarryWurst 36292 1141691 wikitext text/x-wiki '''Marcus Claudius Tacitus''' (teraka tamin'ny 200 teo ho eo; maty tamin'ny 276) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 275 ka hatramin'ny 276. == Fiainana == Teraka tamin'ny taona 200 tany ho any angamba i Tacitus, saingy tsy misy loharanom-baovao azo antoka momba ny fahatanorany na ny asany. Fantatra ihany fa nihazona ny consulship izy tamin’ny taona 273. Na dia volana vitsivitsy monja aza no naha-emperora an’i Tacitus, dia naseho tamin’ny loharanom-baovao taty aoriana ny fitondrany ho toy ny fotoana izay nolazaina fa naverin’ny Antenimierandoholona indray ny toerany teo amin’ny fitondrana ary naverina tamin’ny laoniny ilay repoblika aristokratika efa ela. Io sary io, izay nahariharin'ny fikarohana maoderina hatry ny ela ho toy ny tantara foronina, dia ampitaina koa amin'ny fidirany eo amin'ny seza fiandrianana. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Aoreliano (emperora rômana)|Aoreliano]] <br/>270–275 || [[Tacitus (emperora romana)|Tacitus]] <br/>275-276 || [[Florianus]]<br/>276-276 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Tacitus_(Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 200]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 276]] lc9akzljg5bnxbp2yatr7ohavcmzjzq 14 300289 1141686 2026-06-03T03:25:49Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141686 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] 7mpbtf74m33bgkr6kfyli0w85ymks23 14 300290 1141687 2026-06-03T03:26:23Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141687 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] iaa8hjmcud225bfdwrh3lfuq3njisbr 0 300291 1141693 2026-06-03T03:41:29Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Aureus of Florianus (obverse).jpg|thumb|Aureus of Florianus]] '''Marcus Annius Florianus'' (maty Septambra 276 tany akaikin'i [[Tarsa|Tarsus]]) dia emperora romanina. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | Tacitus (e... » 1141693 wikitext text/x-wiki [[File:Aureus of Florianus (obverse).jpg|thumb|Aureus of Florianus]] '''Marcus Annius Florianus'' (maty Septambra 276 tany akaikin'i [[Tarsa|Tarsus]]) dia emperora romanina. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Tacitus (emperora romana)|Tacitus]] <br/>275-276 || [[Florianus]]<br/>276-276 || |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Florianus]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 276]] e8qpof8gjmnrm50b48yqcjhkp6208i5 1141694 1141693 2026-06-03T03:44:15Z HarryWurst 36292 1141694 wikitext text/x-wiki [[File:Aureus of Florianus (obverse).jpg|thumb|Aureus of Florianus]] '''Marcus Annius Florianus'' (maty Septambra 276 tany akaikin'i [[Tarsa|Tarsus]]) dia emperora romanina. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Tacitus (emperora romana)|Tacitus]] <br/>275-276 || [[Florianus]]<br/>276-276 || [[Probus]]<br/>276-282 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Florianus]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 276]] qj2akjjfo1typykx5kdz0ey507xhhrc 1141695 1141694 2026-06-03T03:44:31Z HarryWurst 36292 1141695 wikitext text/x-wiki [[File:Aureus of Florianus (obverse).jpg|thumb|Aureus of Florianus]] '''Marcus Annius Florianus''' (maty Septambra 276 tany akaikin'i [[Tarsa|Tarsus]]) dia emperora romanina. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Tacitus (emperora romana)|Tacitus]] <br/>275-276 || [[Florianus]]<br/>276-276 || [[Probus]]<br/>276-282 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Florianus]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 276]] ttidy5chr6ssyawfsrarbrdaporf3ys 0 300292 1141696 2026-06-03T03:48:39Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:INC-1861-a Ауреус. Проб. Ок. 276—282 гг. (аверс).png|thumb|Aureus Probus]] '''Marcus Aurelius Probus'''; amin’ny maha Emperora Emperora Cesara M. Aurelius Probus Augustus (teraka tamin’ny 19 Aogositra 232 tao Sirmium, Lower Pannonia, akaikin’i [[Sremska Mitrovica]] ankehitriny; maty tao tamin’ny 282) dia Emperora romana nanomboka tamin’ny 276 ka hatramin’ny 282. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style=... » 1141696 wikitext text/x-wiki [[File:INC-1861-a Ауреус. Проб. Ок. 276—282 гг. (аверс).png|thumb|Aureus Probus]] '''Marcus Aurelius Probus'''; amin’ny maha Emperora Emperora Cesara M. Aurelius Probus Augustus (teraka tamin’ny 19 Aogositra 232 tao Sirmium, Lower Pannonia, akaikin’i [[Sremska Mitrovica]] ankehitriny; maty tao tamin’ny 282) dia Emperora romana nanomboka tamin’ny 276 ka hatramin’ny 282. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Florianus]]<br/>276-276 || [[Probus]]<br/>276-282 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Probus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 232]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 282]] pssb2j2vfn9wu1dbuizquffd6crb2sx 1141699 1141696 2026-06-03T03:50:37Z HarryWurst 36292 1141699 wikitext text/x-wiki [[File:INC-1861-a Ауреус. Проб. Ок. 276—282 гг. (аверс).png|thumb|Aureus Probus]] '''Marcus Aurelius Probus'''; amin’ny maha Emperora Emperora Cesara M. Aurelius Probus Augustus (teraka tamin’ny 19 Aogositra 232 tao Sirmium, Lower Pannonia, akaikin’i [[Sremska Mitrovica]] ankehitriny; maty tao tamin’ny 282) dia Emperora romana nanomboka tamin’ny 276 ka hatramin’ny 282. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Florianus]]<br/>276-276 || [[Probus]]<br/>276-282 ||Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Probus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 232]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 282]] m7dljwzhp0mgqut9rvs7xgueuzr5gzg 1141700 1141699 2026-06-03T03:51:29Z HarryWurst 36292 1141700 wikitext text/x-wiki [[File:INC-1861-a Ауреус. Проб. Ок. 276—282 гг. (аверс).png|thumb|Aureus Probus]] '''Marcus Aurelius Probus'''; amin’ny maha Emperora Emperora Cesara M. Aurelius Probus Augustus (teraka tamin’ny 19 Aogositra 232 tao Sirmium, Lower Pannonia, akaikin’i [[Sremska Mitrovica]] ankehitriny; maty tao tamin’ny 282) dia Emperora romana nanomboka tamin’ny 276 ka hatramin’ny 282. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Florianus]]<br/>276-276 || [[Probus]]<br/>276-282 || [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Probus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 232]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 282]] 76pt7yptxcouzkf23uhd1t6kp90xlij 14 300293 1141697 2026-06-03T03:49:21Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141697 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] 7mpbtf74m33bgkr6kfyli0w85ymks23 14 300294 1141698 2026-06-03T03:49:39Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141698 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] iaa8hjmcud225bfdwrh3lfuq3njisbr 0 300295 1141701 2026-06-03T03:54:11Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « '''Marcus Aurelius Carus''' (teraka tamin'ny 223 tany Narbo Martius, maty tamin'ny 283 tany [[Mezopotamia]]) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 282 ka hatramin'ny 283. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Probus]]<br/... » 1141701 wikitext text/x-wiki '''Marcus Aurelius Carus''' (teraka tamin'ny 223 tany Narbo Martius, maty tamin'ny 283 tany [[Mezopotamia]]) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 282 ka hatramin'ny 283. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Probus]]<br/>276-282 || [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 232]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 282]] a148e48p5ch9pjcfl7d6xuwnw5z7n0x 1141702 1141701 2026-06-03T03:54:57Z HarryWurst 36292 1141702 wikitext text/x-wiki '''Marcus Aurelius Carus''' (teraka tamin'ny 223 tany Narbo Martius, maty tamin'ny 283 tany [[Mezopotamia]]) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 282 ka hatramin'ny 283. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Probus]]<br/>276-282 || [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 223]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 283]] 1mf1r62qf0dyjwhhx5awr1qcx441907 1141705 1141702 2026-06-03T03:56:07Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[Karus (Emprerora romanina]] ho [[Karus (Emprerora romanina)]] i HarryWurst 1141702 wikitext text/x-wiki '''Marcus Aurelius Carus''' (teraka tamin'ny 223 tany Narbo Martius, maty tamin'ny 283 tany [[Mezopotamia]]) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 282 ka hatramin'ny 283. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Probus]]<br/>276-282 || [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 223]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 283]] 1mf1r62qf0dyjwhhx5awr1qcx441907 1141707 1141705 2026-06-03T03:57:08Z HarryWurst 36292 1141707 wikitext text/x-wiki [[File:Aureus Carus Ticinum.jpg|thumb|Aureus Carus]] '''Marcus Aurelius Carus''' (teraka tamin'ny 223 tany Narbo Martius, maty tamin'ny 283 tany [[Mezopotamia]]) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 282 ka hatramin'ny 283. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Probus]]<br/>276-282 || [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 223]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 283]] it3i6akyrel459j2yefzizwm8vhn88r 1141751 1141707 2026-06-03T05:16:55Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[Karus (Emprerora romanina)]] ho [[Karus (Emperora romanina)]] i HarryWurst 1141707 wikitext text/x-wiki [[File:Aureus Carus Ticinum.jpg|thumb|Aureus Carus]] '''Marcus Aurelius Carus''' (teraka tamin'ny 223 tany Narbo Martius, maty tamin'ny 283 tany [[Mezopotamia]]) dia Emperora romana nanomboka tamin'ny 282 ka hatramin'ny 283. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Probus]]<br/>276-282 || [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carus (Kaiser)]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 223]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 283]] it3i6akyrel459j2yefzizwm8vhn88r 14 300296 1141703 2026-06-03T03:55:28Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141703 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] 7mpbtf74m33bgkr6kfyli0w85ymks23 14 300297 1141704 2026-06-03T03:55:45Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141704 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Teraka tamin'ny taonjato faha-3]] iaa8hjmcud225bfdwrh3lfuq3njisbr 0 300298 1141706 2026-06-03T03:56:07Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[Karus (Emprerora romanina]] ho [[Karus (Emprerora romanina)]] i HarryWurst 1141706 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[Karus (Emprerora romanina)]] l8t99o52mvajvxtfq5ank8lr4jbu0go 0 300299 1141709 2026-06-03T04:03:35Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Aureo di carino, 284-285 dc., roma.jpg|thumb|Aureo Carinus]] '''Marcus Aurelius Carinus''' (maty 285) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 283 ka hatramin'ny 285. Izy no lahimatoan'ny Emperora Carus. Rehefa niakatra teo amin’ny seza fiandrianana izy, dia nasandratra ho an’i Kaisara ary, tamin’ny lohataonan’ny taona 283, ho an’i Aogosto, tompon’andraikitra tamin’ny faritra andrefan’ny empira. == Emperora romanina == {|border="1" al... » 1141709 wikitext text/x-wiki [[File:Aureo di carino, 284-285 dc., roma.jpg|thumb|Aureo Carinus]] '''Marcus Aurelius Carinus''' (maty 285) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 283 ka hatramin'ny 285. Izy no lahimatoan'ny Emperora Carus. Rehefa niakatra teo amin’ny seza fiandrianana izy, dia nasandratra ho an’i Kaisara ary, tamin’ny lohataonan’ny taona 283, ho an’i Aogosto, tompon’andraikitra tamin’ny faritra andrefan’ny empira. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carinus]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 285]] 1vgw8qyds5bje6466zkmzueuyrv5flc 1141712 1141709 2026-06-03T04:05:50Z HarryWurst 36292 1141712 wikitext text/x-wiki [[File:Aureo di carino, 284-285 dc., roma.jpg|thumb|Aureo Carinus]] '''Marcus Aurelius Carinus''' (maty 285) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 283 ka hatramin'ny 285. Izy no lahimatoan'ny Emperora Carus. Rehefa niakatra teo amin’ny seza fiandrianana izy, dia nasandratra ho an’i Kaisara ary, tamin’ny lohataonan’ny taona 283, ho an’i Aogosto, tompon’andraikitra tamin’ny faritra andrefan’ny empira. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]] 284-305 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carinus]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 285]] l04eh525r9wxuda7jloxmna3ezs224k 1141713 1141712 2026-06-03T04:06:42Z HarryWurst 36292 1141713 wikitext text/x-wiki [[File:Aureo di carino, 284-285 dc., roma.jpg|thumb|Aureo Carinus]] '''Marcus Aurelius Carinus''' (maty 285) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 283 ka hatramin'ny 285. Izy no lahimatoan'ny Emperora [[Karus (Emprerora romanina)|Karus]]. Rehefa niakatra teo amin’ny seza fiandrianana izy, dia nasandratra ho an’i Kaisara ary, tamin’ny lohataonan’ny taona 283, ho an’i Aogosto, tompon’andraikitra tamin’ny faritra andrefan’ny empira. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karus (Emprerora romanina|Karus]]<br/>282-283 || [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]] 284-305 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} == Jereo koa == [[de:Carinus]] [[sokajy:Emperora romanina]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona]] [[sokajy:Maty tamin'ny taona 285]] ftvml4qcsdl5gw1f3jjo9ea1yxv9ovj 14 300300 1141710 2026-06-03T04:04:05Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141710 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] 7mpbtf74m33bgkr6kfyli0w85ymks23 14 300301 1141711 2026-06-03T04:04:27Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] » 1141711 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-3]] 7mpbtf74m33bgkr6kfyli0w85ymks23 14 300302 1141719 2026-06-03T04:16:02Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141719 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 14 300303 1141720 2026-06-03T04:16:48Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141720 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 0 300304 1141723 2026-06-03T04:26:56Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Galerius RIC Alexandria 79 obv.jpg|thumb|Galerius RIC Alexandria 79 obv]] '''Galerius''' (teraka tamin'ny 250 tany ho any; maty tamin'ny 311 tany [[Serdica]]), ny anarana feno ''Gaius Galerius Valerius Maximianus'', dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia voalohany nanomboka tamin'ny 293 ka hatramin'ny 305, mandra-pahatongany tany Aogosto Atsinanana tamin'ny 305. Mandra-pahafatiny, dia ni... » 1141723 wikitext text/x-wiki [[File:Galerius RIC Alexandria 79 obv.jpg|thumb|Galerius RIC Alexandria 79 obv]] '''Galerius''' (teraka tamin'ny 250 tany ho any; maty tamin'ny 311 tany [[Serdica]]), ny anarana feno ''Gaius Galerius Valerius Maximianus'', dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia voalohany nanomboka tamin'ny 293 ka hatramin'ny 305, mandra-pahatongany tany Aogosto Atsinanana tamin'ny 305. Mandra-pahafatiny, dia niezaka foana izy niaro ny rafitra tetrarkika, izay tao anatin'ny krizy hatramin'ny nipoiran'i Konstantin tamin'ny taona 306 (jereo ny Fandravana ny Tetrarkia Romana). Tamin’ny 311, taloha kelin’ny nahafatesany, dia namoaka didy momba ny fandeferana izy ary nekeny tamin’ny fomba ofisialy ho fivavahana ny[[ Kristianisma]]. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 311]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 250]] i8dm3j07sjera79ecppnq38igctkfqt 1141724 1141723 2026-06-03T04:27:27Z HarryWurst 36292 1141724 wikitext text/x-wiki [[File:Galerius RIC Alexandria 79 obv.jpg|thumb|Galerius RIC Alexandria 79 obv]] '''Galerius''' (teraka tamin'ny 250 tany ho any; maty tamin'ny 311 tany [[Serdica]]), ny anarana feno ''Gaius Galerius Valerius Maximianus'', dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia voalohany nanomboka tamin'ny 293 ka hatramin'ny 305, mandra-pahatongany tany Aogosto Atsinanana tamin'ny 305. Mandra-pahafatiny, dia niezaka foana izy niaro ny rafitra tetrarkika, izay tao anatin'ny krizy hatramin'ny nipoiran'i Konstantin tamin'ny taona 306 (jereo ny Fandravana ny Tetrarkia Romana). Tamin’ny 311, taloha kelin’ny nahafatesany, dia namoaka didy momba ny fandeferana izy ary nekeny tamin’ny fomba ofisialy ho fivavahana ny[[ Kristianisma]]. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Karinus (emperora)|Karinus]]<br/> 283–285 || [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 311]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 250]] iu82xddl0haactj07krb31g3fgxk2f4 1141727 1141724 2026-06-03T04:29:40Z HarryWurst 36292 1141727 wikitext text/x-wiki [[File:Galerius RIC Alexandria 79 obv.jpg|thumb|Galerius RIC Alexandria 79 obv]] '''Galerius''' (teraka tamin'ny 250 tany ho any; maty tamin'ny 311 tany [[Serdica]]), ny anarana feno ''Gaius Galerius Valerius Maximianus'', dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia voalohany nanomboka tamin'ny 293 ka hatramin'ny 305, mandra-pahatongany tany Aogosto Atsinanana tamin'ny 305. Mandra-pahafatiny, dia niezaka foana izy niaro ny rafitra tetrarkika, izay tao anatin'ny krizy hatramin'ny nipoiran'i Konstantin tamin'ny taona 306 (jereo ny Fandravana ny Tetrarkia Romana). Tamin’ny 311, taloha kelin’ny nahafatesany, dia namoaka didy momba ny fandeferana izy ary nekeny tamin’ny fomba ofisialy ho fivavahana ny[[ Kristianisma]]. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 311]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 250]] ga8jtdam48fi7njaxhbw3nkr2jtlntu 1141728 1141727 2026-06-03T04:30:07Z HarryWurst 36292 1141728 wikitext text/x-wiki [[File:Galerius RIC Alexandria 79 obv.jpg|thumb|Galerius]] '''Galerius''' (teraka tamin'ny 250 tany ho any; maty tamin'ny 311 tany [[Serdica]]), ny anarana feno ''Gaius Galerius Valerius Maximianus'', dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia voalohany nanomboka tamin'ny 293 ka hatramin'ny 305, mandra-pahatongany tany Aogosto Atsinanana tamin'ny 305. Mandra-pahafatiny, dia niezaka foana izy niaro ny rafitra tetrarkika, izay tao anatin'ny krizy hatramin'ny nipoiran'i Konstantin tamin'ny taona 306 (jereo ny Fandravana ny Tetrarkia Romana). Tamin’ny 311, taloha kelin’ny nahafatesany, dia namoaka didy momba ny fandeferana izy ary nekeny tamin’ny fomba ofisialy ho fivavahana ny[[ Kristianisma]]. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 311]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 250]] 0r3ekujlb6v8sl9gv38orvtoko615zb 1141736 1141728 2026-06-03T04:39:38Z HarryWurst 36292 1141736 wikitext text/x-wiki [[File:Galerius RIC Alexandria 79 obv.jpg|thumb|Galerius]] '''Galerius''' (teraka tamin'ny 250 tany ho any; maty tamin'ny 311 tany [[Serdica]]), ny anarana feno ''Gaius Galerius Valerius Maximianus'', dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia voalohany nanomboka tamin'ny 293 ka hatramin'ny 305, mandra-pahatongany tany Aogosto Atsinanana tamin'ny 305. Mandra-pahafatiny, dia niezaka foana izy niaro ny rafitra tetrarkika, izay tao anatin'ny krizy hatramin'ny nipoiran'i Konstantin tamin'ny taona 306 (jereo ny Fandravana ny Tetrarkia Romana). Tamin’ny 311, taloha kelin’ny nahafatesany, dia namoaka didy momba ny fandeferana izy ary nekeny tamin’ny fomba ofisialy ho fivavahana ny[[ Kristianisma]]. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Diôkletiano]]<br/> 284-305 || [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[de:Galerius]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 311]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 250]] 5tb5ac4klff65or3jd8vzul7sxb3gjt 14 300305 1141725 2026-06-03T04:27:38Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141725 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 0 300306 1141731 2026-06-03T04:36:33Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[File:Bust of Maximinus II.png|thumb|Bust of Maximinus II]] '''Gaius Galerius Valerius Maximinus''' (antsoina hoe '''Maximinus Daia''', Maximinus Daza na''Maximinus II'' ; maty tamin'ny Aogositra 313 tao [[Tarsa|Tarsosy]]) dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia niasa toy ny emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia faharoa nanomboka tamin'ny 305, ary nanomboka tamin'ny tetrarkia fahadimy nanomboka tamin'ny May 311 no ho eo no nitondran... » 1141731 wikitext text/x-wiki [[File:Bust of Maximinus II.png|thumb|Bust of Maximinus II]] '''Gaius Galerius Valerius Maximinus''' (antsoina hoe '''Maximinus Daia''', Maximinus Daza na''Maximinus II'' ; maty tamin'ny Aogositra 313 tao [[Tarsa|Tarsosy]]) dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia niasa toy ny emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia faharoa nanomboka tamin'ny 305, ary nanomboka tamin'ny tetrarkia fahadimy nanomboka tamin'ny May 311 no ho eo no nitondrany ny atsinanan'ny empira tamin'i Aogosto mandra-pahafatiny. Izy no emperora romana farany izay voarakitra an-tsoratra ho Farao ao amin’ny hieroglifa ejipsianina ny anarany. Na dia teo aza ny didy momba ny fandeferana nataon’i [[Galerius]], dia nanenjika ny Kristianina indray izy ary niezaka ny hametraka ny fivavahana Serapis ho fivavahan’ny fanjakana. Maty tamin'ny ady tamin'i [[Licinius]] mpifaninana taminy izy tamin'ny taona 313. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[]]<br/> |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 313]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona]] s4fu5jk5vkdijvz1rqoasrfszq4n2r1 1141733 1141731 2026-06-03T04:37:57Z HarryWurst 36292 1141733 wikitext text/x-wiki [[File:Bust of Maximinus II.png|thumb|Bust of Maximinus II]] '''Gaius Galerius Valerius Maximinus''' (antsoina hoe '''Maximinus Daia''', Maximinus Daza na ''Maximinus II'' ; maty tamin'ny Aogositra 313 tao [[Tarsa|Tarsosy]]) dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia niasa toy ny emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia faharoa nanomboka tamin'ny 305, ary nanomboka tamin'ny tetrarkia fahadimy nanomboka tamin'ny May 311 no ho eo no nitondrany ny atsinanan'ny empira tamin'i Aogosto mandra-pahafatiny. Izy no emperora romana farany izay voarakitra an-tsoratra ho Farao ao amin’ny hieroglifa ejipsianina ny anarany. Na dia teo aza ny didy momba ny fandeferana nataon’i [[Galerius]], dia nanenjika ny Kristianina indray izy ary niezaka ny hametraka ny fivavahana Serapis ho fivavahan’ny fanjakana. Maty tamin'ny ady tamin'i [[Licinius]] mpifaninana taminy izy tamin'ny taona 313. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[]]<br/> |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 313]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona]] 1sta9og2fl1sq0y2qggcuxvlpvttzk2 1141735 1141733 2026-06-03T04:39:11Z HarryWurst 36292 1141735 wikitext text/x-wiki [[File:Bust of Maximinus II.png|thumb|Bust of Maximinus II]] '''Gaius Galerius Valerius Maximinus''' (antsoina hoe '''Maximinus Daia''', Maximinus Daza na ''Maximinus II'' ; maty tamin'ny Aogositra 313 tao [[Tarsa|Tarsosy]]) dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia niasa toy ny emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia faharoa nanomboka tamin'ny 305, ary nanomboka tamin'ny tetrarkia fahadimy nanomboka tamin'ny May 311 no ho eo no nitondrany ny atsinanan'ny empira tamin'i Aogosto mandra-pahafatiny. Izy no emperora romana farany izay voarakitra an-tsoratra ho Farao ao amin’ny hieroglifa ejipsianina ny anarany. Na dia teo aza ny didy momba ny fandeferana nataon’i [[Galerius]], dia nanenjika ny Kristianina indray izy ary niezaka ny hametraka ny fivavahana Serapis ho fivavahan’ny fanjakana. Maty tamin'ny ady tamin'i [[Licinius]] mpifaninana taminy izy tamin'ny taona 313. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[]]<br/> |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[de:Maximinus Daia]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 313]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona]] oylm4g3r75u2vv5ykb0blaenl7ddmyr 1141737 1141735 2026-06-03T04:45:01Z HarryWurst 36292 1141737 wikitext text/x-wiki [[File:Bust of Maximinus II.png|thumb|Bust of Maximinus II]] '''Gaius Galerius Valerius Maximinus''' (antsoina hoe '''Maximinus Daia''', Maximinus Daza na ''Maximinus II'' ; maty tamin'ny Aogositra 313 tao [[Tarsa|Tarsosy]]) dia emperora romanina. Tamin'ny voalohany izy dia niasa toy ny emperora mpiara-miasa (Kaisara) tao amin'ny tetrarkia faharoa nanomboka tamin'ny 305, ary nanomboka tamin'ny tetrarkia fahadimy nanomboka tamin'ny May 311 no ho eo no nitondrany ny atsinanan'ny empira tamin'i Aogosto mandra-pahafatiny. Izy no emperora romana farany izay voarakitra an-tsoratra ho Farao ao amin’ny hieroglifa ejipsianina ny anarany. Na dia teo aza ny didy momba ny fandeferana nataon’i [[Galerius]], dia nanenjika ny Kristianina indray izy ary niezaka ny hametraka ny fivavahana Serapis ho fivavahan’ny fanjakana. Maty tamin'ny ady tamin'i [[Licinius]] mpifaninana taminy izy tamin'ny taona 313. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximianus]]<br/> 285/286–305, 307–308, 310<br/> sy [[Galerius]] 293/305–311 || [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[Licinius]]<br/><br/> 308-325 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[de:Maximinus Daia]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 313]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona]] tkqti2cl5r86jra9mwzf10508oqymn3 0 300307 1141732 2026-06-03T04:37:16Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Tarsa]] 1141732 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Tarsa]] fja7vpuq368eq5ovydym98uefpd9gi9 14 300308 1141734 2026-06-03T04:38:31Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141734 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 0 300309 1141738 2026-06-03T04:52:42Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « '''Licinius Licinianus''' na '''Licinius''' no anarana feno, ho zanaka natsangan'i Diocletian Valerius Licinianus Licinius; teraka manodidina ny 265; maty 325) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 308 ka hatramin'ny 324. Nanomboka tamin’ny 313, taorian’ny nahafatesan’i[[Maximinus Daia]], dia nanjaka tany atsinanan’ny empira manontolo izy mandra-pandreseny sy nesorin’i Constantin I tamin’ny 324. == Emperora romanina == {|border="1" align="cen... » 1141738 wikitext text/x-wiki '''Licinius Licinianus''' na '''Licinius''' no anarana feno, ho zanaka natsangan'i Diocletian Valerius Licinianus Licinius; teraka manodidina ny 265; maty 325) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 308 ka hatramin'ny 324. Nanomboka tamin’ny 313, taorian’ny nahafatesan’i[[Maximinus Daia]], dia nanjaka tany atsinanan’ny empira manontolo izy mandra-pandreseny sy nesorin’i Constantin I tamin’ny 324. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[Licinius]]<br/> 308-325 || [[ Konstantino Lehibe]]<br/> 306 bis 337 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[de:Licinius]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 325]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 265]] 9xxadjfs90yf7igqiuf9mjz4984uy0n 1141739 1141738 2026-06-03T04:53:25Z HarryWurst 36292 1141739 wikitext text/x-wiki [[File:Bust of Licinius, Kunsthistorisches Museum.jpg|thumb|Bust of Licinius]] '''Licinius Licinianus''' na '''Licinius''' no anarana feno, ho zanaka natsangan'i Diocletian Valerius Licinianus Licinius; teraka manodidina ny 265; maty 325) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 308 ka hatramin'ny 324. Nanomboka tamin’ny 313, taorian’ny nahafatesan’i[[Maximinus Daia]], dia nanjaka tany atsinanan’ny empira manontolo izy mandra-pandreseny sy nesorin’i Constantin I tamin’ny 324. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[Licinius]]<br/> 308-325 || [[ Konstantino Lehibe]]<br/> 306 bis 337 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[de:Licinius]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 325]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 265]] 4nint0ayvt65qer4qkj6uc4t4wjk9se 1141744 1141739 2026-06-03T05:00:39Z HarryWurst 36292 1141744 wikitext text/x-wiki [[File:Bust of Licinius, Kunsthistorisches Museum.jpg|thumb|Bust of Licinius]] '''Licinius Licinianus''' na '''Licinius''' no anarana feno, ho zanaka natsangan'i Diocletian Valerius Licinianus Licinius; teraka manodidina ny 265; maty 325) dia Emperora romanina nanomboka tamin'ny 308 ka hatramin'ny 324. Nanomboka tamin’ny 313, taorian’ny nahafatesan’i [[Maximinus Daia]], dia nanjaka tany atsinanan’ny empira manontolo izy mandra-pandreseny sy nesorin’i Constantin I tamin’ny 324. == Emperora romanina == {|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF" |-align="center" bgcolor="DDEEFF" !nodimbiasany ![[Sary:Vexilloid of the Roman Empire.svg|40px]] [[Empira Rômana|Emperora romanina]] !mpandimby |-align="center" | [[Maximinus Daia]] <br/>305/310–313 || [[Licinius]]<br/> 308-325 || [[ Konstantino Lehibe]]<br/> 306 bis 337 |-bgcolor="#DDEEFF" |- |} {{commonscat}} [[de:Licinius]] [[Sokajy:Emperora romanina]] [[Sokajy:Maty tamin'ny taona 325]] [[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 265]] ln1ibfhb53rktdlp3g29s3bbc9ymfsr 14 300310 1141740 2026-06-03T04:53:59Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] » 1141740 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Maty tamin'ny taonjato faha-4]] 7bvuogdhmuchlb7vz8kn9i4odaf564p 0 300311 1141748 2026-06-03T05:14:07Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Tacitus (emperora romana)]] 1141748 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Tacitus (emperora romana)]] lwdqusmz9d4est3vpoplgdjckpd4nps 0 300312 1141749 2026-06-03T05:14:50Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Florianus]] 1141749 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Florianus]] rs1ivpj1w5hh8u346wdd39zlh183sxe 0 300313 1141750 2026-06-03T05:15:35Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Probus]] 1141750 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Probus]] lozjlhq9ba6nsvreamy3unwz5g7186z 0 300314 1141752 2026-06-03T05:16:55Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[Karus (Emprerora romanina)]] ho [[Karus (Emperora romanina)]] i HarryWurst 1141752 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[Karus (Emperora romanina)]] 8576ymqzw13znjcl67iwd846kvm6ft8 0 300315 1141753 2026-06-03T05:17:48Z HarryWurst 36292 Pejy fihodinana mankany [[Karus (Emperora romanina)]] 1141753 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Karus (Emperora romanina)]] 4eht4rlzfaak9us70d876y0d4y59y0i 14 300316 1141766 2026-06-03T05:44:30Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:mpanjaka]] [[Sokajy:Persia]] » 1141766 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:mpanjaka]] [[Sokajy:Persia]] s1pze3zukbm04xgsnjf05qdua32z4gv 0 300317 1141769 2026-06-03T07:03:07Z Thelezifor 15140 Filaharan-javamaniry mamony 1141769 wikitext text/x-wiki [[Sary:Arum maculatum Sturm63.jpg|vignette|''Arum maculatum'']] Ny '''Arales''' dia filaharan-javamaniry mamony [[tokan-dravin-tsimoka]] sady ahitra, araka ny [[Fanasokajian' i Cronquist|fanasokajiana klasikan' i Cronquist]] (1981), sady manana fianakaviana roa na telo: * ''[[Araceae]]'' * ''[[Lemnaceae]]'' * ''[[Acoraceae]]'' Ao amin' ny [[Fanasokajiana APG II|fanasokajiana filôjenetika APG II]] (2003) sy [[Fanasokajiana APG III|APG III]] (2009) ary [[Fanasokajiana APG IV|APG IV]] (2016) dia tsy misy io filaharana io. Lasa anisan' ny filaharana [[Alismatales]] ny ''Araceae'' sy ny ''Lemnaceae'' izay nakambana ho fianakaviana tokana (''Araceae'')''.'' Ankoatra izany dia napetraka ao amin' ny fianakaviana sy filaharana hafa ny antoko ''Acorus'': ny ''[[Acoraceae]]'' ao amin' ny [[Acorales]]. l4t7lrxwqw4056cvwl82ensu65jyifu 0 300318 1141771 2026-06-03T07:42:39Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « {{infobox olona |sary= Saibari.jpg |anarana=Ismael Saibari |teraka=15 Desambra 1975 |maty=5 Aogositra 2001 |firenena={{Maroka}},<br/> {{Belzika}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Ismael Saibari Ben El Basra''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Marôka|Maraokana]]-[[Belzika]] teraka ny 28 Janoary 2001 tao [[Terrassa]], {{Espaina}}. Nilalao tao amin'ny [[PSV Eindhoven]] izy nanomboka tamin'ny taona 2020.... » 1141771 wikitext text/x-wiki {{infobox olona |sary= Saibari.jpg |anarana=Ismael Saibari |teraka=15 Desambra 1975 |maty=5 Aogositra 2001 |firenena={{Maroka}},<br/> {{Belzika}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilalao baolina kitra]] |taona niasàna= }} '''Ismael Saibari Ben El Basra''' dia mpilalao baolina kitra mizaka ny zom-pirenen'i [[Marôka|Maraokana]]-[[Belzika]] teraka ny 28 Janoary 2001 tao [[Terrassa]], {{Espaina}}. Nilalao tao amin'ny [[PSV Eindhoven]] izy nanomboka tamin'ny taona 2020. == Jereo koa == [[de:Ismael Saibari]] {{commonscat}} [[sokajy:mpilalao baolina kitra espaniola]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra belziana]] [[sokajy:mpilalao baolina kitra marokana]] [[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2001]] lk0cfl1faz7ny4kbfck2wyegulub5v1 14 300319 1141772 2026-06-03T07:43:25Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpilalao baolina kitra]] [[Sokajy:Mpanao belziana]] » 1141772 wikitext text/x-wiki [[sokajy:mpilalao baolina kitra]] [[Sokajy:Mpanao belziana]] s9qd3ij2nowwmd1pvgewit848xhhfq0 14 300320 1141774 2026-06-03T07:48:35Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:Tanàna ao Espaina]] [[sokajy:Katalonia]] » 1141774 wikitext text/x-wiki [[sokajy:Tanàna ao Espaina]] [[sokajy:Katalonia]] a6qi3t8hhcvays639adre6lk5zfd5hl 0 300321 1141776 2026-06-03T07:51:20Z HarryWurst 36292 nanova ny anaran'i [[Catalonia]] ho [[Katalonia]] i HarryWurst 1141776 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[Katalonia]] eno7wkt32zuit4oupqozqk8s6wzfbny 14 300322 1141780 2026-06-03T07:57:45Z HarryWurst 36292 Pejy noforonina tamin'ny « [[Sokajy:Fiteny]] [[Sokajy:Espaina]] » 1141780 wikitext text/x-wiki [[Sokajy:Fiteny]] [[Sokajy:Espaina]] eijmt8r0qxdj8ntksxxvoaqhuksnl9e 0 300323 1141793 2026-06-03T10:33:17Z Thelezifor 15140 Singa enti-mibaiko ny famoahana sy ny fanapahana ny feon' ny zavamaneno 1141793 wikitext text/x-wiki [[Sary:Steinway Schriftzug.jpg|vignette|371x371px|Kitendrin' ny pianô lehibe]] Ny '''kitendry''' dia singa eny amin' ny [[zavamaneno]], izay enti-mibaiko ny famoahana sy ny fanapahana ny feo. Manokatra sy manidy sopapa mekanika isan-karazany ny kitendry eo amin' ny [[ôrga]]. Na izany aza, tsy mihatra mivantana amin' ny lalan' ny rivotra ao anatin' ny fantsona iray ihany izy, fa mamaritra fantsona maro mifanandrify amin' ny maripeo manokana. Mitarika ny fikorianan' ny rivotra avy amin' ny [[tafoforana]] voizin-tanana mankany amin' ny takelaka manify (metaly na akora hafa) mipararetra sy mamoaka feo ny kitendry. Amin' ny zavamaneno hafa, dia mety ho karazana fanoitra manetsika [[tantanana]] hikapohana andian-tady ny kitendry (toy ny hita amin' ny [[pianô]]), na manapaka aratra izay manome hery ny mpikabino maneno (toy ny hita amin' ny ôrga elektrônika na sentetizera). Matetika vita amin' ny [[ivoara]] (vangin' elefanta, sns) ny kitendrin' ny pianô nandritra ny tantaran' io zavamaneno io. 34vel1nasoh722vpzomg4ywy83wy37p 1141794 1141793 2026-06-03T10:34:18Z Thelezifor 15140 nanova ny anaran'i [[Kitendry]] ho [[Kitendry (zavamaneno)]] i Thelezifor 1141793 wikitext text/x-wiki [[Sary:Steinway Schriftzug.jpg|vignette|371x371px|Kitendrin' ny pianô lehibe]] Ny '''kitendry''' dia singa eny amin' ny [[zavamaneno]], izay enti-mibaiko ny famoahana sy ny fanapahana ny feo. Manokatra sy manidy sopapa mekanika isan-karazany ny kitendry eo amin' ny [[ôrga]]. Na izany aza, tsy mihatra mivantana amin' ny lalan' ny rivotra ao anatin' ny fantsona iray ihany izy, fa mamaritra fantsona maro mifanandrify amin' ny maripeo manokana. Mitarika ny fikorianan' ny rivotra avy amin' ny [[tafoforana]] voizin-tanana mankany amin' ny takelaka manify (metaly na akora hafa) mipararetra sy mamoaka feo ny kitendry. Amin' ny zavamaneno hafa, dia mety ho karazana fanoitra manetsika [[tantanana]] hikapohana andian-tady ny kitendry (toy ny hita amin' ny [[pianô]]), na manapaka aratra izay manome hery ny mpikabino maneno (toy ny hita amin' ny ôrga elektrônika na sentetizera). Matetika vita amin' ny [[ivoara]] (vangin' elefanta, sns) ny kitendrin' ny pianô nandritra ny tantaran' io zavamaneno io. 34vel1nasoh722vpzomg4ywy83wy37p 1141796 1141794 2026-06-03T10:35:33Z Thelezifor 15140 1141796 wikitext text/x-wiki [[Sary:Steinway Schriftzug.jpg|vignette|371x371px|Kitendrin' ny pianô lehibe]] Ny '''kitendry''' dia singa eny amin' ny [[zavamaneno]], izay enti-mibaiko ny famoahana sy ny fanapahana ny feo. Manokatra sy manidy sopapa mekanika isan-karazany ny kitendry eo amin' ny [[ôrga]]. Na izany aza, tsy mihatra mivantana amin' ny lalan' ny rivotra ao anatin' ny fantsona iray ihany izy, fa mamaritra fantsona maro mifanandrify amin' ny maripeo manokana. Mitarika ny fikorianan' ny rivotra avy amin' ny [[tafoforana]] voizin-tanana mankany amin' ny takelaka manify (metaly na akora hafa) mipararetra sy mamoaka feo ny kitendry. Amin' ny zavamaneno hafa, dia mety ho karazana fanoitra manetsika [[tantanana]] hikapohana andian-tady ny kitendry (toy ny hita amin' ny [[pianô]]), na manapaka aratra izay manome hery ny mpikabino maneno (toy ny hita amin' ny ôrga elektrônika na sentetizera). Matetika vita amin' ny [[ivoara]] (vangin' elefanta, sns) ny kitendrin' ny pianô nandritra ny tantaran' io zavamaneno io. Ny fitamban' ny kitendry maro no mamorona ny [[Andalan-kitendry (zavamaneno)|andalan-kitendry]]. d95c02hrcz6ziui85d751u3zwxq2spi 0 300324 1141795 2026-06-03T10:34:18Z Thelezifor 15140 nanova ny anaran'i [[Kitendry]] ho [[Kitendry (zavamaneno)]] i Thelezifor 1141795 wikitext text/x-wiki #FIHODINANA [[Kitendry (zavamaneno)]] rpobhdh0ch3w0z9z7ru3nkwtperi4tn